Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport

> Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag

Gemeente Krimpen aan den IJssel
College van Burgemeester en Wethouders
Raadhuisplein 2
2922 AD KRIMPEN AAN DEN IJSSEL

Bezoekadres:
Parnassusplein 5
2511 VX Den Haag
T 070 340 79 11
F 070 340 78 34
www.rijksoverheid.nl

Kenmerk
3232170-1007 533-DMO
Bijlage(n)

Datum
Betreft

2 2 JULI 2021

Interbestuurlijk toezicht

Correspondentie uitsluitend
richten aan het retouradres
met vermelding van de datum
en het kenmerk van deze
brief.

Geacht college,
Gemeenten hebben op grond van de Wmo 2015 de verantwoordelijkheid
maatschappelijke ondersteuning te bieden aan alle inwoners die niet op eigen
kracht zelfredzaam zijn en zonder deze ondersteuning niet kunnen deelnemen aan
het maatschappelijk verkeer. Een zorgvuldig onderzoek naar aanleiding van een
hulpvraag is van groot belang, gezien de beoordelingsruimte en
verantwoordelijkheid die het college heeft voor het vaststellen van de Wmo­
ondersteuning die aan een persoon wordt verstrekt.
In dit verband heb ik kennisgenomen van het gegeven dat uw gemeenteraad op 3
juni 2021 heeft ingestemd met het raadsvoorstel tot onder andere het wijzigen
van artikel 3, lid 2 sub a van de Verordening maatschappelijke ondersteuning per
1 juli 2021. Met deze wijziging wordt een andere invulling gegeven aan de
begrippen 'eigen kracht' en 'zelfredzaamheid' en luidt als volgt:
"bij de maatwerkvoorziening hulp bij het huishouden wordt bij de beoordeling
eigen kracht en eigen mogelijkheden tevens de financiële mogelijkheden
(zelfredzaamheid) meegewogen."
Daarnaast heeft het college in een op 15 juni 2021 vastgestelde beleidsregel een
invulling gegeven aan de begrippen eigen kracht, zelfredzaamheid en eigen
mogelijkheden als bedoeld in de Wmo 2015 en artikel 3, lid 2 sub a van de
Verordening maatschappelijke ondersteuning.
Deze beleidswijziging biedt het college per 1 juli jl. de mogelijkheid om de
inwoners van Krimpen aan den IJssel hulp bij het huishouden te
onthouden op een wijze die in strijd is met de Wmo 2015. Ik licht dit
hieronder nader toe.
Wettelijk kader
De wetgever heeft gemeenten in verband met de uitvoering van de Wmo 2015
beleidsruimte gegeven, maar deze wordt in ieder geval begrensd door artikel
2.3.5 lid 3 van de Wmo 2015. Dit artikel bepaalt dat een maatwerkvoorziening,
Pagina 1 van 5

rekening houdend met de uitkomsten van het onderzoek, zoals bedoeld in artikel
2.3.2, een passende bijdrage moet leveren aan het realiseren van een situatie
waarin een inwoner van een gemeente in staat wordt gesteld tot zelfredzaamheid
of participatie en zo lang mogelijk in de eigen leefomgeving kan blijven.
Het college onderzoekt daarbij onder andere de mogelijkheden van een persoon
om op eigen kracht de beperkingen in de zelfredzaamheid en participatie te
verminderen.
De Wmo 2015 laat, bij de beoordeling of een inwoner van een gemeente in
aanmerking komt voor hulp en ondersteuning op grond van deze wet, geen ruimte
om de eigen financiële middelen van inwoners onder het begrip 'eigen kracht' te
scharen (artikelen 2.3.2 lid 4 sub b en 2.3.5 lid 3 van de Wmo 2015). Dit is
expliciet het uitgangspunt geweest tijdens de parlementaire behandeling, zowel bij
de totstandkoming van de Wmo 2015 als bij de wijziging van de Wmo 2015 die
betrekking had op de invoering van het abonnementstarief', en is ook meerdere
malen bevestigd in rechtspraak.2
In de memorie van toelichting van de Wmo 2015 zijn hierover onder meer de
volgende passages opgenomen:
"Uitgangspunt van dit wetsvoorstel is dat maatschappelijke ondersteuning
beschikbaar is voor degenen die daarop zijn aangewezen, ongeacht de hoogte van
het inkomen of vermogen. De regering kiest niet voor het hanteren van een
inkomens- dan wel vermogensgrens of toets die bepaalt of iemand in aanmerking
komt voor ondersteuning uit hoofde van dit wetsvoorstel. Inkomensbeleid blijft de
verantwoordelijkheid van het Rijk en de regering is niet voornemens de
systematiek van de eigen bijdrageregeling te wijzigen."
"In het gesprek dat de gemeente met een cliënt voert, moet de hoogte van de
eventueel verschuldigde bijdrage voor de voorziening betrokken worden. De
gemeente mag de aanvraag van een cliënt die een voorziening zelf, zonder
tussenkomst van de gemeente, zou kunnen bekostigen gelet op de hoogte van het
inkomen en vermogen in relatie tot de bijdrage, niet op die grond afwijzen. Dat
neemt niet weg, dat de gemeente in het gesprek met financieel draagkrachtige
cliënten natuurlijk wel mag wijzen op de mogelijkheid de voorziening zelf te
financieren. Als de cliënt dat wil en ook in staat is om dat zelf te organiseren, kan
dat de juiste aanpak zijn. De cliënt kiest er dan voor de voorziening zelf buiten de
gemeente om te regelen."

1 De bedoeling van de wetgever ten aanzien van de beoordeling van de 'eigen kracht' is niet gewijzigd als
gevolg van de invoering van het abonnementstarief. In de memorie van toelichting bij de Wet
abonnementstarief Wmo 2015 staat: "De gemeente kan iemand niet de toegang tot de Wmo ontzeggen,
enkel op basis van zijn inkomen en vermogen, hetgeen nu ook al het geval is. Gemeenten hebben en
houden de mogelijkheid om de eigen kracht, gebruikelijke hulp, mantelzorg, hulp van andere personen in
het sociaal netwerk of het gebruikmaking van algemene voorzieningen te betrekken bij hun beoordeling
van een ondersteuningsvraag. Dit uitgangspunt van de Wmo 2015 wordt ongemoeid gelaten".
Kamerstukken II, 2018/19, 35093, nr. 3 blz. 3.
2 Zie Kamerstukken II, 2013/14 33841, nr. 3 blz. 44-45 voor de opgenomen passage uit de memorie van
toelichting en onder andere de uitspraken van de Centrale Raad van Beroep van 20 februari 2019
(ECLI:NL:CRVB:2019:772) en 13 mei 2020 (ECLI:NL:CRVB:2020:1099).

Kenmerk
3232170-1007533-DMO

Gesprekken in het kader van interbestuurlijk toezicht
Over de door u in strijd met de Wmo 2015 ingevoerde inkomenstoets zijn, in het
kader van het interbestuurlijk toezicht, in de afgelopen periode gesprekken
gevoerd tussen het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (hierna:
VWS) en uw organisatie. Desgevraagd heeft uw gemeente voorafgaand aan deze
gesprekken de relevante stukken met betrekking tot de (totstandkoming van) de
besluitvorming verstrekt. Op 15 juli 2021 heb ik vervolgens een onderhoud gehad
met de heer van der Wal, wethouder Sociaal Domein.
Uit de diverse gesprekken is gebleken dat u van mening bent dat het gewijzigde
beleid in overeenstemming is met de Wmo 2015 en dat het principe 'eigen kracht'
naar aanleiding van de invoering van het abonnementstarief anders uitgelegd kan
worden. Door uw gemeente is aangegeven dat de implementatie van het
abonnementstarief tot hoge(re) uitgaven leidt en daardoor een financieel
probleem vormt voor uw gemeente, aangezien ook personen met hoge(re)
inkomens gebruik maken van huishoudelijk hulp. Dit was volgens uw gemeente
voor de invoering van het abonnementstarief en de toepassing van de
inkomensafhankelijke eigen bijdrage nog niet het geval. Ik heb, net zoals in
eerdere gesprekken is gewisseld, aangegeven dat ik uw interpretatie dat de
invoering van het abonnementstarief ruimte biedt om het begrip 'eigen kracht'
ruimer te interpreteren zodat daaronder ook financiële draagkracht valt, niet deel.
Ik heb u tevens toegelicht dat Rijk en VNG in een gezamenlijk proces werken aan
mogelijke beleidsopties voor zowel de korte als de lange termijn. Dit proces kan
een reden zijn om uw besluitvorming alsnog niet in werking te laten treden en/of
op te schorten.
Interbestuurlijk toezicht
Besluiten van gemeentelijke bestuursorganen die in strijd zijn met het recht of het
algemeen belang kunnen door de Kroon worden vernietigd op grond van artikel
132, vierde en vijfde lid, Grondwet en artikel 268 Gemeentewet. Om te bepalen of
tot ingrijpen wordt overgegaan, worden de stappen in de 'interventieladder', die is
opgenomen in het beleidskader schorsing en vernietiging, doorlopen. Deze bestaat
uit zes stappen:
1. Signaleren: signaleren dat een besluit mogelijk in strijd is met het recht of
algemeen belang.
2. Eerste beoordeling: indien een besluit mogelijk voor vernietiging in
aanmerking komt, wordt een eerste beoordeling door de vakminister
gemaakt. Nagegaan wordt of het besluit ontvankelijk is door te
onderzoeken of sprake is van een besluit ofwel een schriftelijke beslissing
van een bestuursorgaan inhoudende een publiekrechtelijke
rechtshandeling en of andere (rechts)middelen tegen het besluit
openstaan.
3. Informatie opvragen: indien het besluit ontvankelijk is bevonden, wordt
het onderzoek naar de strijd met het recht of algemeen belang gestart.
Daarbij wordt in ieder geval informatie bij het betrokken bestuursorgaan
opgevraagd.
4. Schorsen: de Kroon kan tot schorsing van het besluit overgaan ter
voorkoming van onomkeerbare gevolgen als gevolg van het besluit of
schadelijke risico's.
5. Informeren uitkomst onderzoek en overleg: indien de Kroon zich over het
besluit een oordeel heeft gevormd, dan wordt het betrokken

Kenmerk
3232170-1007533-DMO

6.

bestuursorgaan daarvan op de hoogte gesteld. Als de Kroon van oordeel is
dat aanleiding bestaat het besluit wegens strijd met het recht of het
algemeen belang voor vernietiging voor te dragen dan wordt het
betrokken bestuursorgaan gelegenheid tot overleg geboden.
Voordracht voor vernietiging: Indien het overleg er niet toe leidt dat de
bezwaren van de minister worden weggenomen, dan wordt het besluit
voor vernietiging voorgedragen. Het betrokken bestuursorgaan wordt hier
op voorhand van op de hoogte gesteld.

Conform de stappen in de 'interventieladder' kan de Kroon zo nodig en uiteindelijk
gebruikmaken van de instrumenten schorsing en vernietiging conform artikel 268
van de Gemeentewet en afdeling 10.2.2 en 10.2.3 van de Algemene wet
bestuursrecht. Een vernietiging geschiedt bij Koninklijk Besluit (ingevolge artikel
132, vierde en vijfde lid, van de Grondwet). Bij de toepassing van dit instrument
gelden de uitgangspunten van het beleidskader 'schorsing en vernietiging' (TK
2009-2010, 32389, nr. 5).3
Afspraak herziening verordening maatschappelijke ondersteuning
Zoals besproken met de heer van der Wal op 15 juli 2021, wordt u in de
gelegenheid gesteld om artikel 3, lid 2 sub a van de verordening maatschappelijke
ondersteuning van uw gemeente en de op 15 juni 2021 vastgestelde beleidsregel
in overeenstemming te brengen met de uitgangspunten van de Wmo 2015. Ik
verzoek u mij voor 15 oktober 2021 te informeren of u inderdaad van plan bent i)
de raad voor te stellen de verordening te wijzigen, ii) uw beleidsregel aan te
passen, zodanig dat de strijdigheid met de Wmo 2015 wordt opgeheven en aan te
geven binnen welke tijdspanne deze aanpassingen kunnen zijn voltooid. Mocht u
dit niet van plan zijn, dan zullen de stappen volgend op de huidige stap 3 in de
'interventieladder' in gang worden gezet. Indien de minister vervolgens over uw
besluitvorming een formeel oordeel heeft gevormd, dan wordt u daarvan conform
stap 5 in de 'interventieladder' op de hoogte gesteld. In het geval de minister aan
de hand van het onderzoek oordeelt dat het besluit wegens strijd met het recht of
het algemeen belang voor vernietiging door de Kroon voorgedragen kan worden,
dan wordt u in die fase van het interventieproces nogmaals gelegenheid tot
overleg geboden (conform artikel 10:41 lid 1 van de Awb).
Tot slot
Ik ga ervan uit dat u de raad zult voorstellen om de Verordening maatschappelijke
ondersteuning voor de gestelde termijn in overeenstemming te brengen met de
Wmo 2015 en dat u de op 15 juni 2021 vastgestelde beleidsregel ook in
overeenstemming brengt met de Wmo 2015. In dat geval zijn verdere
maatregelen van de zijde van de Rijksoverheid niet nodig. Mocht u behoefte
hebben aan ondersteuning bij het wijzigen van het beleid of aan een nader
gesprek, dan ben ik hiertoe uiteraard bereid. Indien u over (aanvullende)
informatie beschikt die relevant is voor de verdere toepassing van het
interbestuurlijk toezicht, dan verneem ik dat graag.
Deze brief is ook verzonden aan de gemeenteraad van Krimpen aan den IJssel.
Een afschrift van deze brief wordt verzonden aan de VNG en de Tweede Kamer.

3

Interbestuurlijk toezicht 1 Gemeenten 1 Rijksoverheid.nl

Kenmerk
3232170-1007533-DMO

Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Hoogachtend,
de directeur-generaal Langdurige Zorg,

drs. Ernst B.K. van Koesveld

Kenmerk

3232170-1007533-DMO