Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2260
Vragen van de leden Asscher, Gijs van Dijk, Moorlag en Nijboer (allen
PvdA) aan de Ministers van Financiën, van Economische Zaken en Klimaat en
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de economische gevolgen van het
Corona virus (ingezonden 11 maart 2020).
Antwoord van Minister Hoekstra (Financiën) (ontvangen 24 maart 2020),
mede namens de Ministers van Economische Zaken en Klimaat en van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid.
Vraag 1
Bent u bekend met de maatregelen die de Duitse regering neemt om de
negatieve gevolgen van het coronavirus voor de economie te beperken?1
Antwoord 1
Ja, wij zijn bekend met de maatregelen die de Duitse regering neemt.
Vraag 2
Kunt u een analyse sturen van de gevolgen van het coronavirus op de korte
en middellange termijn voor de Nederlandse economie?
Antwoord 2
Het kabinet houdt de economische ontwikkelingen vanzelfsprekend nauwlettend in de gaten. Het zijn roerige tijden en de ontwikkelingen volgen elkaar
snel op. Gegeven deze hoge mate van onzekerheid, en het feit dat de impact
van het coronavirus op de Nederlandse economie van een veelvoud van
factoren afhangt, waaronder vraag- en aanbodfactoren, is het lastig om een
robuuste inschatting te maken van de precieze economische gevolgen op de
korte en middellange termijn. Het kabinet houdt rekening met majeure vraagen aanbodeffecten op korte termijn. De effecten op de middellange termijn
hangen samen met de mogelijkheden om het virus in te dammen. Op
donderdag 26 maart publiceert het CPB verschillende scenario’s voor de
gevolgen van de coronacrisis op de Nederlandse economie en overheidsfinanciën.

1

ah-tk-20192020-2260
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

ING, 9 maart 2020 (https://think.ing.com/snaps/germany-government-decides-on-additionalfiscal-stimulus)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 3
Wie heeft er vanuit het kabinet de leiding in de bestrijding van de negatieve
economische gevolgen van het coronavirus op de economie?
Antwoord 3
De financiële, budgettaire en economische gevolgen van het coronavirus op
de Nederlandse, Europese en mondiale economie zijn veelomvattend en
raken niet alleen aan de beleidsterreinen van de Ministers van Economische
Zaken en Klimaat, Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Financiën, maar
hebben betrekking op de gehele rijksoverheid. Het kabinet trekt eendrachtig
en gezamenlijk op in de bestrijding van de gevolgen van het coronavirus. De
reguliere verdeling van verantwoordelijkheden tussen de verschillende
departementen blijft daarbij het uitgangspunt.
Vraag 4
Op welke manier kunnen de negatieve effecten van het coronavirus in deze
omstandigheden zo goed mogelijk worden opgevangen, aangezien dit voor
zowel vraag- als aanboduitval zorgt?
Antwoord 4
Het coronavirus heeft gevolgen voor zowel de aanbod- als de vraagzijde van
de economie. Aan de aanbodzijde kunnen door de lange, mondiaal georganiseerde toeleveringsketens ondernemers in de problemen raken als er
bijvoorbeeld sprake is van vertraging in de toelevering van grondstoffen of
halffabricaten. Tegelijkertijd kan er een effect optreden aan de vraagzijde van
de economie, als gevolg van bijvoorbeeld groeiende onzekerheid, volatiliteit
op financiële markten, reisrestricties en economische problemen in andere
delen van de wereld. De mogelijkheden om de economische vraag te
stimuleren worden op korte termijn bovendien beperkt door en zijn ondergeschikt aan de noodzakelijke maatregelen die zijn genomen om verspreiding
van het virus in te dammen. Het kabinet heeft in deze uitzonderlijke situatie
met het pakket maatregelen dat is aangekondigd in de Kamerbrieven van 12
en 17 maart jongstleden de prioriteit gegeven aan het behoud van banen en
inkomen en het beperken van onnodige faillissementen van Nederlandse
bedrijven als gevolg van de crisis.2 Het kabinet heeft vertrouwen in deze
maatregelen. Echter, ook met deze maatregelen is de verwachting dat de
economische gevolgen merkbaar zullen zijn. Het kabinet houdt de situatie
nauwlettend in de gaten en zal noodzakelijke en passende vervolgmaatregelen treffen indoen de situatie daartoe noopt.
Vraag 5
Bent u bereid te kijken of de huidige werktijdverkortingsregeling voldoet in
het licht van de huidige omstandigheden? In hoeverre is uitbreiding van de
regeling nodig, overweegt u een vorm van deeltijd-WW in te voeren?
Antwoord 5
Het kabinet vindt het van belang dat alle bedrijven die getroffen worden door
de gevolgen van de uitbraak van het coronavirus en aan alle voorwaarden
voldoen, in aanmerking kunnen komen voor werktijdverkorting. De bestaande
werktijdsverkortingsregeling was niet berekend op het ongekende grote
beroep dat op de regeling gedaan werd. De regeling is daarom ingetrokken,
en is vervangen door de nieuwe tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor
Werkbehoud (NOW). De nieuwe regeling wordt uitgevoerd door UWV en stelt
in staat om sneller aan meer aanvragen te voldoen dan bij de werktijdsverkortingsregeling het geval was. Werkgevers kunnen een aanvraag indienen
voor een ruime tegemoetkoming in de loonkosten en hiervoor van UWV een
voorschot ontvangen. Hiermee kunnen zij werknemers met een vast en met
een flexibel contract gewoon doorbetalen.

2

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2020/03/12/kamerbrief-overeconomische-maatregelen-met-betrekking-tot-het-coronavirus en https://www.rijksoverheid.nl/
onderwerpen/coronavirus-covid-19/documenten/kamerstukken/2020/03/17/kamerbrief-overnoodpakket-banen-en-economie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 6
In hoeverre bent u bereid de ruimte op de begroting en de staatsbalans te
gebruiken om negatieve economische gevolgen van het coronavirus te
beperken in het licht van dat in de afgelopen jaren de staatsschuld in zeer
hoog tempo is afgelost?
Antwoord 6
De Nederlandse overheidsfinanciën staan er goed voor, mede door de
inspanningen van dit kabinet en het vorige kabinet om de overheidsschuld
van Nederland terug te dringen na de kredietcrisis en de daaropvolgende
Europese schuldencrisis. Dit betekent dat nu alle maatregelen die nodig zijn
kunnen worden genomen. Het kabinet hanteert daarbij geen limiet. De
Nederlandse begrotingssystematiek is gericht op het automatisch stabiliseren
van de economie, zodat er bij economische tegenslag niet hoeft te worden
bezuinigd omwille van de overheidsfinanciën. Daarnaast heeft het kabinet, in
anticipatie van de economische gevolgen van het coronavirus, een massief
en breed pakket aangekondigd die een budgettair beslag kennen. De
budgettaire gevolgen van deze maatregelen zijn in incidentele suppletoire
begrotingswetten aan uw Kamer voorgelegd. Het kabinet volgt de ontwikkelingen nauwlettend en is daarbij voortdurend in gesprek met werkgevers- en
werknemersorganisaties, bedrijven en financiers om de noodzakelijke
aanpassingen te kunnen doen als de situatie daarom vraagt.
Vraag 7
Wat zijn de gevolgen van de slechte beursresultaten voor pensioenfondsen?
Overweegt u maatregelen om de directe gevolgen hiervan te beperken, totdat
we weten in hoeverre het een tijdelijke dip betreft?
Antwoord 7
De dekkingsgraden van Nederlandse pensioenfondsen zijn sterk afhankelijk
van de economische ontwikkelingen in de wereld. De beurzen krijgen nu een
flinke klap te verduren en dat heeft gevolgen voor de financiële positie van
pensioenfondsen. Het kabinet houdt de situatie dan ook goed in de gaten en
staat nauw in contact met betrokken partijen over ontwikkelingen in de
sector. Tegelijkertijd is nog onzeker in hoeverre effecten blijvend zijn. De
situatie op financiële markten is nu nog erg volatiel. Pensioenfondsen worden
vanzelfsprekend niet op basis van ontwikkelingen op korte termijn afgerekend, maar zoals gebruikelijk wordt de stand eind december opgemaakt.
Vraag 8
Overweegt u maatregelen om de vraagzijde in de economie te stimuleren,
bijvoorbeeld met een koopkrachtimpuls voor alle Nederlanders?
Antwoord 8
Het kabinet heeft een noodpakket met maatregelen aangekondigd in de
Kamerbrieven van 12 en 17 maart die zijn gericht op behoud van banen,
inkomen en het beperken van onnodige faillissementen van Nederlandse
bedrijven als gevolg van het coronavirus. Om de vraagzijde te stimuleren
wordt, zoals aangegeven in de Kamerbrief van 17 maart, daarnaast gebruik
gemaakt van automatische stabilisatoren in de Nederlandse begroting.3 Het
kenmerk van automatische stabilisatie is dat het onmiddellijk en vanzelf
gebeurt: het is niet nodig om bijvoorbeeld een wet aan te passen, een nieuwe
begroting aan te nemen of een investeringsproject aan te besteden. Het is
daarmee tijdig en trefzeker, en daarnaast ook tijdelijk: als de economie weer
hersteld is, hoeven maatregelen niet te worden stopgezet of teruggedraaid.
Vraag 9
Wanneer verwacht u eindelijk de eerste uitgaven te doen uit het groots
aangekondigde «WopkeWiebes» investeringsfonds?

3

https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/coronavirus-covid-19/documenten/kamerstukken/
2020/03/17/kamerbrief-over-noodpakket-banen-en-economie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3

Antwoord 9
Op dit moment is het kabinet volop bezig met het bestrijden van de effecten
en gevolgen van het coronavirus. Daar gaat nu alle aandacht naar toe.
Vraag 10
Deelt u de analyse dat het instrumentarium van de Europese Centrale Bank
(ECB) al volop in gebruik is, dus dat overheden nu aan zet zijn om een
recessie zo veel als mogelijk af te wenden en de eventuele effecten te
beperken?
Antwoord 10
Zoals aangegeven in de kabinetsbrief van 17 maart jongstleden is de uitbraak
van het coronavirus mondiaal en zijn de economische effecten van de
uitbraak dat ook. Het mitigeren van deze effecten vereist internationale
samenwerking en coördinatie. Het kabinet hecht sterk aan samenwerking
binnen de verschillende internationale gremia waarin dit wordt besproken. De
afgelopen weken zijn in Europees verband verschillende maatregelen
genomen. De ECB neemt in onafhankelijkheid beleidsmaatregelen om haar
mandaat van prijsstabiliteit te bewerkstelligen.
De ECB richt zich daarbij op het behoud van ruime financiële condities om de
risico’s voor prijsstabiliteit te beperken. De ECB stelt extra liquiditeit
beschikbaar aan banken en koopt overheids- en bedrijfsobligaties aan. Ruime
financiële omstandigheden en liquiditeit dragen eraan bij dat bedrijven over
voldoende financiering beschikken tijdens de crisis. Overheden nemen
gerichte maatregelen om de economie te ondersteunen. Sommige van deze
maatregelen, zoals het verstrekken van kredietgaranties, versterken het effect
van de beleidsmaatregelen van de ECB. Dergelijke garanties vergroten de
kans dat banken de extra liquiditeit door zetten naar bedrijven in de huidige
onzekerheid. Overheden nemen daarnaast maatregelen om de vaste kosten
van bedrijven te reduceren en om inkomens van werknemers en zelfstandigen te ondersteunen. Deze maatregelen dragen bij aan het beperken van de
effecten van het coronavirus.
Vraag 11
Welke maatregelen bent u bereid te nemen voor als de bouw (verder) stilvalt?
Bent u bereid grootschalige investeringen in openbaar vervoer, energienetten
en andere infrastructuur naar voren te halen?
Antwoord 11
De bouw is voor de Nederlandse economie een zeer belangrijke sector.
Daarom heeft het Rijk nauw contact met de sector om signalen van vertraging vroeg op te vangen en gezamenlijk in te zetten op de voortgang van de
bouwproductie in de komende weken en maanden, zodat de woningbouw en
de verduurzaming van bestaande woningen verder kan. Het kabinet organiseert op korte termijn een overleg met betrokkenen om te bepalen welke
acties nodig zijn om de continuïteit van het bouwproces, opdrachtgeverschap
en vergunningverlening te borgen. Het naar voren halen van projecten zal
ook onderdeel zijn van de gesprekken. Er komt een protocol om veilig en
gezond door te werken. Ook brengt het kabinet in beeld welke wettelijke
veranderingen op de sector afkomen, waar nog knelpunten zitten en hoe
daarmee moet worden omgegaan. Met het Rijksvastgoedbedrijf, Rijkswaterstaat en I&W wordt gekeken hoe publiek opdrachtgeverschap zoveel mogelijk
kan worden voortgezet en waar mogelijk projecten naar voren gehaald
kunnen worden. Daarbij zal ook bij medeoverheden aandacht gevraagd
worden voor continuering van besluitvormingsprocessen en vergunningprocedures. Verder kan de bouw gebruik maken van de aangekondigde
generieke maatregelen, zoals de nieuwe Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW) verruiming en versoepeling van de BMKB en
de GO-regeling voor bankgaranties. Voor meer details wordt doorverwezen
naar de Minister van Milieu en Wonen en de Minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties.
Ten aanzien van energienetten geldt dat investeringen in principe worden
gedaan door desbetreffende bedrijven zelf, waaronder de netbeheerders voor
elektriciteit en gas, en warmtebedrijven voor wat betreft warmtenetten. In het
kader van de energietransitie valt te verwachten dat de komende jaren
aanzienlijke investeringen zullen moeten worden gedaan. In navolging van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

4

het Klimaatakkoord werkt het kabinet onverminderd door aan een voorspoedige energietransitie, waar deze investeringen noodzakelijk en ondersteunend
voor zijn. Evenwel is het zo dat de focus van onder andere de netbeheerders
voor elektriciteit en gas momenteel is gericht op het verzekeren van de
continuïteit van dienstverlening. In deze tijd is het nodig en noodzakelijk dat
enkel hier de focus op ligt.
Vraag 12
Wat zijn de effecten voor kleine zelfstandige ondernemers en het mkb? Welke
maatregelen bent u bereid te nemen om voor hen de pijn te verzachten?
Antwoord 12
In de brief die het Kabinet op 17 maart jongstleden aan uw Kamer heeft
gestuurd zijn diverse maatregelen aangekondigd en beschreven.4 Kleine
zelfstandige ondernemers en het mkb die in de problemen komen als gevolg
van het corona-virus en de brede economische effecten ervan. Onderstaand
wordt kort ingegaan op een aantal maatregelen die zelfstandige ondernemers
en het mkb helpt deze uitzonderlijke crisis het hoofd te bieden. Voor meer
detail wordt verwezen naar de Kamerbrief.
Het kabinet zet in op versoepeling en verruiming van de Borgstelling
MKB-kredieten (BMKB), zoals aangekondigd in de Kamerbrief van 12 maart
jongstleden.5 Met de BMKB staat de overheid voor een deel borg voor
bedrijven die een lening willen afsluiten, maar aan de betrokken financier niet
genoeg zekerheid kunnen bieden. Bedrijven die worden geraakt door de
economische gevolgen van het coronavirus en daardoor in liquidtietsproblemen komen, kunnen tijdelijk rekenen op extra gunstige voorwaarden onder
de BMKB.
Voorts komt het kabinet met een tijdelijke voorziening voor ondernemers.
Door de maatregelen van het Rijk om de verspreiding van het corona-virus te
beteugelen derven veel zelfstandigen, zoals in de culturele sector en de
horeca, noodgedwongen inkomsten. Het kabinet wil ook deze groep
ondersteunen, zodat zij daarna hun bedrijf kunnen voortzetten. Het kabinet
komt daarom met een tijdelijke voorziening voor drie maanden die zo snel
mogelijk ingaat. Zelfstandige ondernemers met financiële problemen kunnen
een beroep doen op deze voorziening, die uitgevoerd wordt door gemeenten.
Ook heeft het kabinet een aantal fiscale maatregelen aangekondigd. In de
eerste plaats zal de Belastingdienst bijzonder uitstel van betaling verlenen
aan alle ondernemers die door de coronacrisis in liquiditeitsproblemen zijn
gekomen of zullen komen. Dit is een tijdelijke regeling. Ondernemers kunnen
met een brief uitstel van betaling van inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting, omzetbelasting en loonbelasting aanvragen bij de Belastingdienst.
Vanaf het moment dat de ondernemer zich meldt, wordt de inning van deze
soorten belastingschulden direct stopgezet. Dat betekent dat de ondernemer
feitelijk meteen uitstel van betaling krijgt. Voor uitstel langer dan drie
maanden is aanvullende informatie nodig om te beoordelen of de financiële
problemen hoofdzakelijk zijn veroorzaakt door de coronacrisis. De ondernemer kan de eerste drie maanden gebruiken om deze informatie te verstrekken. Het kabinet onderzoekt nu welke informatie nodig is en hoe deze zo
eenvoudig mogelijk kan worden aangeleverd. Het doel daarbij is de administratieve lasten voor ondernemers zo veel mogelijk te beperken.
Daarnaast verlaagt het kabinet de invorderingsrente vanaf 23 maart 2020
tijdelijk van 4% naar 0,01%. Hierdoor wordt het makkelijker voor ondernemers
om uitstel van betaling aan te vragen. Deze verlaging geldt voor alle
rijksbelastingen en geldt voor zowel ondernemers als particulieren. Om
ondernemers tegemoet te komen zal het kabinet het percentage van de
belastingrente ook tijdelijk verlagen naar 0,01%. Belastingrente wordt
normaal gesproken gerekend als een aanslag te laat kan worden vastgesteld,
bijvoorbeeld omdat de aangifte niet op tijd of niet voor het juiste bedrag
wordt ingediend bij de Belastingdienst. Deze tijdelijke verlaging gaat in vanaf
het moment dat dit uitvoeringstechnisch mogelijk is. Dit betekent dat voor

4

https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/coronavirus-covid-19/documenten/kamerstukken/
2020/03/17/kamerbrief-over-noodpakket-banen-en-economie
5
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2020/03/12/kamerbrief-overeconomische-maatregelen-met-betrekking-tot-het-coronavirus

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

5

alle belastingen, behalve voor de inkomstenbelasting, de tijdelijke verlaging
van het tarief ingaat vanaf 1 juni 2020. Voor de inkomstenbelasting gaat dit in
vanaf 1 juli 2020.Tot slot kunnen ondernemers die een lagere winst verwachten door de coronacrisis een verzoek indienen tot verlaging van de voorlopige aanslag inkomstenbelasting of vennootschapsbelasting. Daardoor gaan
ondernemers meteen minder belasting betalen. Als het bedrag van de nieuwe
voorlopige aanslag lager is dan de belasting die de ondernemer in de eerste
maanden van dit jaar al heeft betaald, krijgt de ondernemer het verschil
uitbetaald.
Als noodvoorziening op de overige maatregelen komt het kabinet met een
noodloket voor de tegemoetkoming in de vorm van een gift voor de eerste
nood bij ondernemers die direct zijn getroffen door overheidsmaatregelen ter
bestrijding van de coronacrisis en die hun omzet daardoor geheel of
grotendeels zien verdwijnen.
In aanvulling op bovenstaande maatregelen heeft 19 maart jongstleden een
gesprek plaatsgevonden tussen de Minister van Financiën en ABN AMRO,
ING, Rabobank, Triodos en de Volksbank, en de voorzitter van de Nederlandse
Vereniging van Banken (NVB), over de gevolgen van het coronavirus voor de
financiële sector en de reële economie. In het gesprek lichtten de banken hun
regeling toe die is bedoeld om met name kleinere, in de aard gezonde,
ondernemingen, door deze crisis te helpen. De vijf banken hebben hiertoe
afgesproken dat deze ondernemingen zes maanden uitstel van de aflossingsverplichtingen kunnen krijgen. Voor meer informatie over het gesprek wordt
verwezen naar het verslag dat aan uw Kamer is verzonden.6
Vraag 13
Welke maatregelen neemt u om te voorkomen dat door het (verder) stilvallen
van de bouw de woningnood nog verder toeneemt?
Antwoord 13
Het op peil houden van de bouwproductie heeft prioriteit. Het tekort aan
woningen is met 3,8% hoog. Iedere terugval, ook een tijdelijke, in de
productie zal op de middellange termijn leiden tot een nog grotere bouwopgave. Juist daarom houdt het Rijk nauw contact met de sector om meteen
actie te nemen wanneer er signalen zijn dat zaken vertragen. Op zeer korte
termijn zal de Minister van Milieu en Wonen in een bestuurlijk overleg met
sectorpartijen verder over spreken. Intussen lopen er al diverse acties met
stakeholders, die bij zullen dragen aan het op peil houden van de bouwproductie. Zo werken Rijk en regio in de woondeals intensief samen aan de
versnelling van geplande bouwprojecten en uitbreiding van de plancapaciteit.
De financiële impuls van € 1 miljard voor de woningbouw die het kabinet
afgelopen najaar beschikbaar heeft gesteld en de heffingsvermindering in de
Verhuurderheffing (€ 100 miljoen jaarlijks) voor nieuwbouw zullen zal
bijdragen aan de realisatie van tienduizenden extra woningen. Omdat er nog
steeds een extra stap nodig is van alle partijen, heeft de Minister van Milieu
en Wonen recent met gedeputeerden van twaalf provincies om tafel gezeten,
naar aanleiding van de nieuwe bevolkingsprognose en de verwachte terugval
van de bouwproductie. Daar is afgesproken dat Rijk en provincies in kaart
gaan brengen hoe de bouwopgave er op regionaal niveau uitziet, en wat
nodig is om de benodigde bouwplannen te realiseren.
Vraag 14
Bent u bereid de Kamer mogelijke investerings- en stimuleringsmaatregelenpakketten te doen toekomen? Welke scenario’s heeft u daarvoor voorbereid?
Antwoord 14
Het kabinet volgt de ontwikkelingen nauwlettend. Er is nu een noodpakket
met maatregelen ter ondersteuning van de economie en banen gecommuniceerd. Hierin zitten ook diverse maatregelen die de vraagzijde van de
economie ondersteunen. Het kabinet heeft vertrouwen in deze maatregelen.
Dit laat onverlet dat de ontwikkelingen elkaar snel opvolgen. Zoals aangege-

6

https://www.rijksoverheid.nl/regering/bewindspersonen/wopke-hoekstra/documenten/
kamerstukken/2020/03/20/overleg-bankensector-19-maart-2020-en-financieringsbehoefte-ivmnoodpakket

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

6

ven is het hierdoor niet mogelijk om nu een robuuste economische inschatting te maken van de effecten op de korte termijn. Op donderdag 26 maart
publiceert het CPB verschillende scenario’s voor de gevolgen van de
coronacrisis op de Nederlandse economie en overheidsfinanciën. Als de
situatie zich voordoet dat meer maatregelen nodig zijn uw Kamer daar
vanzelfsprekend direct van op de hoogte worden gesteld.
Vraag 15
Wat vindt u van de maatregelen van de Duitse regering en de Italiaanse
regering? welke maatregelen worden er elders in Europa genomen?
Antwoord 15
Landen in Europa en de rest van de wereld nemen maatregelen om de
economische impact van het coronavirus te mitigeren. Het kabinet monitort
nauwgezet de maatregelen die andere landen nemen. Informatie en ideeën
over maatregelen worden uitgewisseld uit via gremia zoals de Eurogroep,
maar ook op ambtelijk niveau is er dagelijks contact. De maatregelen van
Duitsland en Italië zijn grotendeels in lijn met wat Nederland doet en zijn met
name gericht op het behoud van banen en inkomens en het ondersteunen
van bedrijven en ondernemers, zoals door tegemoetkoming in de loonkosten,
versoepelde belastingregels en extra kredietmogelijkheden. Daarbij geldt dat
Nederland met name werk gerelateerde vangnetten al standaard heeft
geregeld, terwijl dat voor verschillende andere Europese landen niet geldt.
Ook heeft Nederland in vergelijking met veel andere landen een goede buffer
om deze maatregelen te financieren en de economische schok op te vangen.
Het kabinet zal de ontwikkelingen in andere landen goed blijven monitoren en
waar nodig lering trekken uit maatregelen die elders worden getroffen.
Vraag 16
Bent u bereid voor 1 april met stimuleringsvoorstellen te komen?
Antwoord 16
Het kabinet heeft, zoals bovenstaande al meermaals benoemd, op 17 maart
een pakket aan maatregelen gepresenteerd. Het kabinet heeft vertrouwen in
deze maatregelen. Tegelijkertijd laten de economische gevolgen zich slecht
inschatten omdat de ontwikkelingen zich snel opstapelen. Het kabinet
monitort de Nederlandse economie, financiële markten en internationale
ontwikkelingen nauwlettend. De overheidsfinanciën staan er goed voor en het
kabinet is bereid die maatregelen te treffen die nodig zijn om de economische
gevolgen van het coronavirus het hoofd te bieden.
Vraag 17
Bent u bereid deze vragen te beantwoorden voor het debat over de noodzakelijke maatregelen om de economische gevolgen van het coronavirus?
Antwoord 17
Het is niet gelukt deze vragen te beantwoorden voor het debat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

7