Staatsblad
van het Koninkrijk der Nederlanden
Jaargang 2014

0

559
Besluit van 17 december 2014 tot wijziging van
het Besluit personenvervoer 2000 en van enkele
andere besluiten in verband met de Wet
afschaffing plusregio’s
Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden,
Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.
Op de voordracht van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu
van 21 november 2014, nr. IenM/BSK-2014/140127, Hoofddirectie
Bestuurlijke en Juridische Zaken;
Gelet op artikel 20, derde lid, van de Wet personenvervoer 2000, de
artikelen 61 en 62, achtste lid, van de Spoorwegwet, artikel 8, tweede lid,
van de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische
ziekte, en de artikelen 8 en 9 van de Wet Infrastructuurfonds;
De Afdeling advisering van de Raad van State gehoord (advies van
10 december 2014, No.W14.14.0432/IV);
Gezien het nader rapport van de Staatssecretaris van Infrastructuur en
Milieu van 17 december 2014, nr. IenM/BSK-2014/273771, Hoofddirectie
Bestuurlijke en Juridische Zaken;
Hebben goedgevonden en verstaan:

ARTIKEL I
In artikel 7a, tweede lid, onderdelen c en d, van het Besluit capaciteitsverdeling hoofdspoorweginfrastructuur wordt «artikel 20, eerste en derde
lid, van de Wet personenvervoer 2000» vervangen door: artikel 20, eerste
en vierde lid, van de Wet personenvervoer 2000.

ARTIKEL II
Het Besluit personenvervoer 2000 wordt als volgt gewijzigd:
A
In artikel 35 wordt «de bijlage» vervangen door: bijlage I.
B
In artikel 36a eerste lid, wordt «artikel 20, derde lid, van de wet»
vervangen door: artikel 20, vierde lid, van de wet.

Staatsblad 2014

559

1

C
In § 1 van hoofdstuk 3 wordt na artikel 36a het volgende artikel
toegevoegd:
Artikel 36b
1. Bevoegd tot het verlenen, wijzigen, of intrekken van concessies als
bedoeld in artikel 20, tweede lid, van de wet, is:
a. in het in bijlage II weergegeven gebied het dagelijks bestuur van het
openbaar lichaam Stadsregio Amsterdam;
b. in het in bijlage III weergegeven gebied het dagelijks bestuur van het
openbaar lichaam, dat is ingesteld bij gemeenschappelijke regeling van
de 24 gemeenten gelegen binnen dat gebied.
2. Zodra in het in bijlage II weergegeven gebied, onderscheidenlijk het
in bijlage III weergegeven gebied, een openbaar lichaam is ingesteld met
als enig belang de behartiging van taken op het terrein van verkeer en
vervoer, gaat de bevoegdheid van het dagelijks bestuur van het in het
eerste lid, onder a, genoemde openbaar lichaam over naar het dagelijks
bestuur van het nieuw ingestelde openbaar lichaam indien daaraan in
ieder geval de gemeente Amsterdam deelneemt, en van het dagelijks
bestuur van de in het eerste lid onder b genoemde openbare lichaam naar
het dagelijks bestuur van het nieuw ingestelde openbaar lichaam, indien
daaraan in ieder geval de gemeenten Rotterdam en Den Haag deelnemen.
De overgang vindt plaats met ingang van de datum waarop de gemeenschappelijke regeling waarin het desbetreffende openbaar lichaam wordt
ingesteld, in werking treedt.
D
Het opschrift van de bijlage van het Besluit personenvervoer 2000 wordt
vervangen door: Bijlage I behorende bij artikel 35 van het Besluit
personenvervoer 2000.

ARTIKEL III
In artikel 1 van het Besluit toegankelijkheid van het openbaar vervoer
komt onderdeel f te luiden:
f. concessieverlener: een overheid als bedoeld in artikel 20, tweede en
derde lid, van de Wet personenvervoer 2000.

ARTIKEL IV
Het Besluit Infrastructuurfonds wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 1, onderdeel c, komt te luiden:
c. samenwerkingsgebied: gebied aangewezen op grond van artikel 20,
derde lid, van de Wet personenvervoer 2000.
B
Artikel 9, vierde lid, onderdeel a, komt te luiden:

Staatsblad 2014

559

2

a. de financiële draagkracht van de aanvrager hiertoe aanleiding geeft;
hiervan is in ieder geval sprake indien de hoogte van de brede
doeluitkering als bedoeld in artikel 3, eerste lid, van de Wet BDU verkeer
en vervoer, in het jaar waarin de aanvraag is ingediend, vermenigvuldigd
met twee, gelijk is aan of lager dan € 225.000.000,–: of.
ARTIKEL V

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State wordt met de daarbijbehorende stukken openbaar gemaakt door publicatie in de Staatscourant.

1. Indien het bij koninklijke boodschap van 14 juni 2013 ingediende
voorstel van wet tot wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen
en enkele andere wetten in verband met de afschaffing van de plusregio’s
(Kamerstukken II 2012/13, 33 659, nr. 1) tot wet is of wordt verheven en die
wet in werking treedt, treden de artikelen I tot en met III op hetzelfde
tijdstip inwerking.
2. Artikel IV treedt in werking twee maanden na datum van uitgifte van
het Staatsblad waarin het besluit is geplaatst, maar niet eerder dan het in
het eerste lid bedoelde tijdstip.
Lasten en bevelen dat dit besluit met de daarbij behorende nota van
toelichting in het Staatsblad zal worden geplaatst.
Wassenaar, 17 december 2014
Willem-Alexander
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu,
W.J. Mansveld
Uitgegeven de vierentwintigste december 2014
De Minister van Veiligheid en Justitie,
I.W. Opstelten

stb-2014-559
ISSN 0920 - 2064
’s-Gravenhage 2014

Staatsblad 2014

559

3

Bijlage II, als bedoeld in artikel 36b, eerste lid, onderdeel a

Staatsblad 2014

559

4

Bijlage III, als bedoeld in artikel 36b, eerste lid, onderdeel b

Staatsblad 2014

559

5

NOTA VAN TOELICHTING
Algemeen deel
De Wet afschaffing plusregio’s maakt een einde aan de verplichte
samenwerking in de plusregio’s. In de memorie van toelichting (Kamerstukken II 2012/2013, 33 659, nr.3) van het wetsvoorstel Wet afschaffing
plusregio’s is uiteengezet dat de aan de plusregio’s in de Wet personenvervoer 2000 (hierna Wp2000) toegekende taken als hoofdregel worden
toebedeeld aan de provincies. Een uitzondering is gemaakt voor de
verkeer- en vervoertaken, waaronder het verlenen van concessies voor het
verrichten van openbaar vervoer op grond van de Wp2000 en de
middelen die verstrekt worden op basis van de Wet BDU verkeer en
vervoer van de plusregio’s Amsterdam, Haaglanden en Rotterdam,
vanwege de daar bestaande grootstedelijke problematiek op het gebied
van verkeer en vervoer.
Op basis van de Wet afschaffing plusregio’s kunnen de bevoegdheden
tot het verlenen van concessies voor openbaar vervoer, bedoeld in artikel
20, tweede lid, van de Wp2000 bij algemene maatregel van bestuur
worden belegd bij het dagelijks bestuur van een openbaar lichaam, dat bij
gemeenschappelijke regeling door de betrokken overheden is ingesteld.
Daarbij wordt tevens aangegeven voor welk gebied de uitzondering geldt.
Op grond van de Wet afschaffing plusregio’s komen ook andere taken,
verantwoordelijkheden en middelen met betrekking tot verkeer en vervoer
toe aan dat dagelijks bestuur, zodat duidelijk is welk openbaar lichaam de
desbetreffende bevoegdheden in deze gebieden uitoefent.
In de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel Wet afschaffing
plusregio’s is uitgebreid ingegaan op de redenen waarom voor deze
systematiek is gekozen.
Met de in dit besluit opgenomen wijziging van het Besluit personenvervoer 2000 wordt invulling gegeven aan de mogelijkheid om de
dagelijkse besturen van de openbare lichamen in de gebieden aan te
wijzen waarin de uitzondering van artikel 20, derde lid, van de Wp2000
van toepassing is. In de bijlagen bij dit besluit worden de gebieden
aangewezen waarin de dagelijkse besturen van de in het besluit
genoemde openbare lichamen het bevoegd gezag zijn voor het verlenen
van concessies voor openbaar vervoer anders dan per trein.
Na de indiening van het wetsvoorstel Wet afschaffing plusregio’s in
2012 is aan de betrokken overheden (gemeenten en provincies) gevraagd
de inrichting van de samenwerking ter hand te nemen en te komen tot de
instelling van twee openbare lichamen op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen, die in de Noordvleugel en de Zuidvleugel als
vervoerregio kunnen optreden. Daarbij is aangegeven dat de twee in te
richten openbare lichamen zouden moeten kunnen functioneren vanaf het
moment waarop de Wet afschaffing plusregio’s in werking treedt, zodat de
taakuitoefening en dan met name de aansturing en het beheer van het
grootstedelijk openbaar vervoer onbelemmerd kan voortgaan. Met
gebruikmaking van de in het wetsvoorstel Wet afschaffing plusregio’s
opgenomen delegatiemogelijkheid van artikel 20, derde lid, van de
Wp2000 zou – zo was de gedachtegang – bij algemene maatregel van
bestuur het parallel tot stand gebrachte resultaat van het regionaal
proces, te weten twee functionerende openbare lichamen als vervoerregio’s kunnen gaan functioneren en bij algemene maatregel van bestuur
als zodanig worden aangewezen. Sinds 2012 zijn de betrokken overheden
in gesprek om in het voetspoor van de ontwikkelde samenwerking in de
plusregio’s en in aansluiting op andere initiatieven ter versterking van

Staatsblad 2014

559

6

bovenlokale en regionale samenwerking, te komen tot de gevraagde
openbare lichamen op basis van een gemeenschappelijke regeling. De te
verwachten uitkomst van het regionaal proces is neergelegd in het
ontwerpbesluit zoals dat op grond van artikel 20, vijfde lid, van de Wp2000
aan beide kamers der Staten-Generaal is overgelegd (Kamerstukken II
2013–2014, 33 659, nr, 20 en Kamerstukken I 2013–2014, 33 659, B). Met de
vaste commissie voor Binnenlandse Zaken van de Tweede Kamer heeft
een schriftelijk overleg plaatsgevonden over het ontwerpbesluit (Kamerstukken II 2014–2015, 33 659, nrs. 20, 21, 22, 23). Voorts hebben de vaste
commissies voor Binnenlandse Zaken en de Hoge Colleges van Staat/
Algemene Zaken en Huis van de Koning en voor Infrastructuur van de
Eerste Kamer in het voorlopig verslag over het wetsvoorstel eveneens een
aantal vragen gesteld met betrekking tot het ontwerpbesluit (Kamerstukken I 2014–2015, 33 659, E).
Uit de door Tweede Kamer gestelde vragen en uit het voorlopig verslag
van de Eerste Kamer is gebleken dat in beide Kamers er een breed
gevoelen bestond dat de invulling die de overheden aan de samenwerking wilden geven, te breed van opzet was en dat de gekozen
samenwerking voor meer taken dan alleen verkeer en vervoer zich
moeilijk verdraagt met het hoofddoel van het wetsvoorstel Wet
afschaffing plusregio’s, namelijk herstel van de bestuurlijke hoofdstructuur. De bredere invulling zou bovendien een reële betrokkenheid
van de provincies bij de vervoerregio bemoeilijken. De gekozen invulling
voor de twee vervoerregio’s stond blijkens de door beide Kamers gestelde
vragen en opmerkingen te ver af van de oorspronkelijke gedachte achter
de vervoerregio, namelijk het bieden van een praktische oplossing voor
het onderbrengen van de vrijvallende plustaken en middelen voor
verkeer- en vervoer in deze gebieden, waarbij de bestaande samenwerking van gemeenten in stand blijft.
Het kabinet heeft besloten om tegemoet te komen aan deze bij beide
Kamers breed gevoelde bezwaren door in dit besluit te voorzien in een
getrapte aanwijzing van de openbare lichamen waaraan de hier bedoelde
verkeer- en vervoerbevoegdheden, toekomen. In dit besluit wordt de
bevoegdheid, genoemd in artikel 20, tweede lid, van de Wp2000,
toebedeeld aan de dagelijkse besturen van de openbare lichamen, die de
gemeenten daartoe hebben opgericht. Beoogd wordt de toedeling van
bevoegdheden aan deze openbare lichamen slechts tijdelijk te laten zijn
omdat deze door de betrokken gemeenten vastgestelde samenwerkingsregelingen op dit moment voor wat betreft de omvang van het werkterrein nog niet voldoen aan de gewenste eindsituatie, namelijk dat de
taken van de samenwerkingsregeling beperkt zijn tot alleen verkeer en
vervoer. Hiertoe is aan artikel 36b Besluit personenvervoer 2000 een
tweede lid toegevoegd dat erin voorziet dat zodra betrokken overheden
een nieuwe samenwerkingsregeling hebben ingesteld met als enig belang
de behartiging van taken op het terrein van verkeer en vervoer, de
bevoegdheid inzake de concessieverlening overgaat naar het dagelijks
bestuur van die samenwerkingsregeling. Met het in dit tweede lid
gebruikte begrip «belang», dat ziet op het werkterrein van de gemeenschappelijke regeling, wordt aangesloten bij artikel 1 van de Wet
gemeenschappelijke regelingen. Met verkeer en vervoertaken wordt
bedoeld dat het werkterrein activiteiten omvat voor concessies voor
openbaar vervoer, verkeersveiligheid, infrastructuur en verkeersmanagement, waartoe ook de BDU-middelen strekken.
De beperking van de taken van de vervoerregio tot de taken op het
terrein van verkeer en vervoer van de voormalige plusregio’s laat onverlet
dat de betrokken gemeenten op andere terreinen met elkaar samenwerken en daartoe ook een openbaar lichaam tot stand brengen dat wordt

Staatsblad 2014

559

7

belast met andere taken. Indien dat het geval is, zullen de gemeenten
passende maatregelen nemen bij die samenwerking om bureaucratie en
administratieve lasten te beperken.
Door de voorwaarde te stellen dat de vervoerregio uitsluitend wordt
belast met taken op het gebied van verkeer en vervoer wordt tegemoet
gekomen aan het door de Provincie Zuid-Holland aangevoerde bezwaar1
dat een bredere opzet van de vervoerregio samenwerking met de
vervoerregio bemoeilijkt omdat de provincie ook medeverantwoordelijk
zou kunnen worden voor de andere taken. Hierdoor is het voor de
provincie mogelijk om samenwerking te zoeken met de vervoerregio.
Aan de betrokken overheden dient enige tijd te worden geboden om de
desbetreffende gemeenschappelijke regelingen op te stellen dan wel aan
te passen en de benodigde instemming van de desbetreffende besturen te
verkrijgen. Op basis van die nieuwe regelingen kunnen openbare
lichamen worden ingesteld, die uitsluitend de verkeer- en vervoertaken
van de bestaande openbare lichamen overnemen.
Tevens zijn in dit besluit enkele technische wijzigingen opgenomen die
het gevolg zijn van het nieuwe artikel 20, derde lid, Wp2000, te weten een
wijziging van het Besluit Infrastructuurfonds, het Besluit toegankelijkheid
van het openbaar vervoer en het Besluit capaciteitsverdeling hoofdspoorweginfrastructuur. Het Besluit BDU verkeer en vervoer zal in de loop van
2015 worden gewijzigd. De BDU-uitkering voor het jaar 2015 wordt in
december 2014 verstrekt op basis van de nog vigerende Wet BDU verkeer
en vervoer en het Besluit BDU verkeer en vervoer.
Financiële gevolgen voor de decentrale verheden
In de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel Wet afschaffing
plusregio’s is ingegaan op de financiële gevolgen van die wet voor
decentrale overheden. De wijziging van de onderhavige besluiten brengt
geen andere dan de daarin genoemde gevolgen met zich mee.
Vaste verandermomenten
Voor de inwerkingtreding van dit besluit is aangesloten bij de inwerkingtredingdatum van de Wet afschaffing plusregio’s. Voor de wijziging
van het Besluit Infrastructuurfonds is een aparte bepaling opgenomen
omdat ingevolge artikel 15 van de Wet Infrastructuurfonds een algemene
maatregel op basis van die wet niet eerder in werking treedt dan twee
maanden na de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin deze is
geplaatst.
Artikelsgewijs
Artikel I en III
In deze besluiten wordt een technische aanpassing doorgevoerd. De
verwijzing naar artikel 20 Wp2000 is aangepast.
Artikel II
In onderdeel A, B en D is een technische wijziging opgenomen in
verband met de wijziging van artikel 20 van de Wp2000. Onderdeel C is
toegelicht in het algemeen deel.
1

Brief van de provincie Zuid-Holland aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, d.d. 17 oktober 2014, kenmerk PZH-2014–492767517.

Staatsblad 2014

559

8

Artikel IV
In onderdeel A is een technische wijziging opgenomen in verband met
de opheffing van de plusregio’s. Onderdeel B betreft een wijziging van
artikel 9, vierde lid, onderdeel a van het Besluit Infrastructuurfonds.
Artikel 9, vierde lid, onderdeel a, geeft de minister de bevoegdheid om
een ander bedrag af te trekken van de kosten dan opgenomen in het
eerste lid, aanhef en onderdeel van artikel 9. Ingevolge de Wet afschaffing
plusregio’s wordt alleen op basis van artikel 3 van de Wet BDU verkeer en
vervoer nog een brede doeluitkering verstrekt. De onderhavige wijziging
sluit daarop aan.
Artikel V
Voor de inwerkingtredingbepaling is aansluiting gezocht bij de
inwerkingtredingbepaling van de Wet afschaffing plusregio’s. Voor wat
betreft de wijziging van het Besluit Infrastructuurfonds is, ingevolge artikel
15 van de Wet Infrastructuurfonds, opgenomen dat deze bepaling in
werking treedt twee maanden na datum van uitgifte van het Staatsblad
waarin het besluit is geplaatst. Van de plaatsing in het Staatsblad wordt
onverwijld mededeling gedaan aan beide Kamers der Staten Generaal.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu,
W.J. Mansveld

Staatsblad 2014

559

9