PonTkeueind : 3' )
> Buizen Brandevobrt

Sizo(
Bewonersteam Buizen Brandevoort 1 Kaldersedijk 8, 5706 KD, Helmond
buizenbrandevoort@gmail.com 1 T. 0653 420940

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Postbus 20018
2500 EA Den Haag

Tevens per e-mail: De griffie van de commissie BZK [cie.biza@tweedekamer.n1]

Datum
Betreft
Uw kenmerk

6 november 2018
Structuurvisie Buisleidingen; Tracé Laarbeek-Echt-Susteren via Helmond
2018-0000811690

Geachte voorzitter,
Hierbij ontvangt u onze reactie op de antwoorden van minister 011ongren van 19 oktober j.l. naar aanleiding
van de schriftelijke vragen die 12 september gesteld zijn door tweede kamerlid P. Smeulders (GroenLinks),
met betrekking tot het ondergronds transport van gevaarlijke chemische stoffen door dichtbevolkt
verstedelijkt gebied.
Belanghebbenden worden in de beantwoording door de Minister uitgenodigd inbreng te leveren. Omdat
wij sterke aanwijzingen hebben dat de informatie waarop de antwoorden zijn gebaseerd niet compleet en
actueel is, maken wij graag gebruik van deze mogelijkheid hiaten in de diverse milieurapporten m.b.t. de
regio Helmond kenbaar te maken. Op deze wijze willen we een positieve bijdrage leveren aan het proces tot
afwijzing van het indicatieve tracé via de gemeente Helmond.
Gemeente Helmond, gelegen in de Brainport-regio, is sterk in ontwikkeling. Alleen al de uitbreidingswijk
Brandevoort zal op korte termijn doorgroeien van 10.000 naar 17.000 inwoners. Deze verstedelijking vindt
plaats direct grenzend aan het beoogde buisleidingentracé welke, in tegenstelling tot het beleid van korte
raaklijnen, in een C-vorm strak om of zelfs door de woonwijk loopt. In het geval dat het door de wijk loopt
perst het bochtige tracé zich, door particuliere tuinen, van gevel tot gevel tussen bestaande woningen door.
Ook in het stadsdeel Stiphout laat het buisleidingentracé zich moeilijk verenigen met de bestaande functies
en zal het tracé bij vaststelling tegen twee woonwijken en dwars door een sportcomplex gelegd worden.
Deze functies zijn bovendien gelegen binnen een Ecologische Hoofd-Structuur waardoor de aan gemeenten
geboden schuifruimte van 250 meter, niet tot een oplossing kan leiden.

1/ 8

Wij zijn van mening dat buisleidingen in principe een goed transportmiddel zijn. Echter is ook dit transport
niet zonder risico. In dat verband kunnen we stellen dat een dergelijk omvangrijk tracé voor het vervoer van
chemisch gevaarlijke stoffen, gemeten naar het groepsrisico, altijd veiliger gelegen is in een dunbevolkt
gebied. In dit kader verwijzen we naar het in 2012 in de Structuurvisie Buisleidingen vastgestelde tracé via
regio Venlo, waar niet zoals in Helmond, bevolkingsconcentraties omsloten en doorkruist worden door het
buisleidingentracé voor transport van gevaarlijke chemische stoffen.
Een bekend gegeven is dat vragen en antwoorden vaak ook weer vragen oproepen. Wij zijn zo vrij geweest
na onze reactie, ook deze vragen aan u voor te leggen.
Hoogachtend,
Namens de Werkgroep Buizen Brandevoort

Frank Beekhuis

Joost Goedhart

Arthur van der Slik

Voorzitter

Vertegenwoordiger Stiphout

Vertegenwoordiger Brandevoort

Bijlage1: Brief aan Minister 011ongren van BZK (dd 7 februari 2018)
Bijlage2: Antwoord op brief aan Minister 011ongren (dd 10 april 2018)
Bijlage3: Kanttekeningen ten aanzien van de milieustudies december 2015, februari en april 2018

2/8

Reactie op kamervragen en antwoorden 2, 3, 5 en 8
(kenmerk BZK 2018-0000811690)

Vraag 2
Wat is de precieze stand van zaken rondom dit plan? Kunt u daarbij een tijdlijn geven van alle relevante besluiten en plannen
die tot nu toe in dit dossier aa n de orde zijn (geweest)? Kunt u tevens bij elke relevante gebeu rtenis in dit dossier de
juridische basis van de beslu itvorming toelichten?

Antwoord 2
In mei 20 11 heeft het kabinet de Ontwerp-Structuurvisie Bu isleidingen vastgesteld.
Naar aanleiding va n ontvangen zienswijzen op de Ontwerp-Structuurvisie Buisleidingen, en na overleg met betrokken
partijen, is met het oog op een kortere verbinding tu ssen het Rotterda ms havengebied en het chemiegebied in MiddenLimbu rg deze bu isleidingenstrook opgenomen. In 201 2 is de Structu urvisie Bu isleidingen vastgesteld.
De Structuurvisie beva t een aa ntal indicatieve tracés. Over deze tracés is in de Structu urvisie opgenomen dat het vinden van
het ju iste tracé nadere ana lyse en overleg vergt. De buisleidingenstrook La arbeek -Echt-Susteren is een van deze indica tieve
tracés.
De juridische ba sis van de besluitvorming over de Stru ctuurvisie Buisleidingen is gelegen in artikel 2.3, tweede lid van de
Wet ru imtelijke ordening (Wro). Dezelfde ju ridische ba sis ligt ten grondsla g aan het voornemen om door middel va n een
partiële herziening of herzieningen de Stru ctuurvisie te wijzigen teneinde de nu nog indicatieve tracés, al dan niet in
gewijzigde vorm op te nemen.
Het tracé va n de buisleidingenstrook Laarbeek-Echt-Susteren heeft in de vigerende Structuu rvisie een voorlopig karakter
aangezien de nog te volgen zienswijzeprocedure ka n leiden tot aanpassingen va n het tracé van de strook. Deze procedure is
voorzien in de eerste helft van 2019.
In het k ader van die procedure zal uiteraard tevens toepassing worden gegeven aan de bepalingen in artikel 2.3 Wro waarin
ook de betrokk enheid van de Tweede Kamer wordt geregeld.

Reactie
In de Wro artikel 2.3 wordt de wettelijke basis gelegd m.b.t. het beleid ten aanzien van structuurvisies in
het algemeen. De Structuurvisie Buisleidingen (oktober 2012) kunnen we niet los zien van de
Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (maart 2012). Deze laatste zou dan ook nadrukkelijker betrokken
moeten worden in de behandeling van de Structuurvisie Buisleidingen.
De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte geeft inzicht in de drie rijksdoelen welke uitgewerkt zijn naar
dertien nationale belangen die gelijkwaardig zijn aan elkaar, en waarbij nationaal belang 3: Ruimte voor het
hoofdnetwerk voor vervoer van (gevaarlijke) stoffen via buisleidingen, is uitgewerkt in de Structuurvisie
Buisleidingen.
Vanwege de gelijkwaardigheid van de nationale belangen mag niet uit het oog verloren worden dat
nationaal belang 3 in conflict is met andere nationale belangen en doelstellingen zoals;

Waarborgen kwaliteit leefomgeving; een veilige, leefbare woonomgeving en duurzame verstedelijking is een
basisvoorwaarde voor burgers (Rijksdoelstelling) - Opmerking: Deze rijksdoelstelling ligt verankerd in de
grondwet en staat haaks op het plannen van een buisleidingentracé voor transport van gevaarlijke
stoffen door een dichtbevolkte en verstedelijkte leefomgeving.
- Efficiënt gebruik van de ondergrond (nationaal belang 4) - Opmerking: Het gebruik van de ondergrond
heeft direct invloed op wat er bovengronds mogelijk is. Om die reden is efficiënt gebruik van de beperkte
ruimte en voorkomen van overprogrammering van belang. Het buisleidingentracé naar het Ruhrgebied is
al vastgesteld en biedt ruimte voor uitbreiding. Vanuit regio Venlo, de afsplitsing bij Tegelen, is het dan 29
kilometer naar Echt in plaats van 64 kilometer via de 'afkortingsroute' Laarbeek-Echt door Helmond.
- Verbeteren van de milieukwaliteit en bescherming tegen geluidsoverlast en externe veiligheidsrisico's
(Nationaal belang 8) - Opmerking: De milieurapporten van 2012, 2015 en 2018 laten een eenzijdig beeld
zien, klaarblijkelijk opgesteld met slechts één doel, namelijk het tracé via Helmond vast te stellen. De
schijn van belangenverstrengeling, zoals eerder gemeld dit jaar (zie bijgevoegde brief aan Minister
011ongren van 7 februari 2018) is met publicatie van de aanvullende milieurapporten van februari en april
2018 verder toegenomen. Overheden blijven ondertussen deze milieurapporten promoten waardoor

3/8

burgers zich in toenemende mate gesteld zien voor een omgekeerde bewijslast. Onafhankelijk
onderzoek, niet voort bordurend op maar opnieuw opgebouwd vanaf de basis, zal nodig zijn om het
vertrouwen te herstellen.
- Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en faunasoorten
(Nationaal belang 11) - Opmerking: Binnen de EHS, zoals de ecologische hoofdstructuur bij Stiphout, zijn
nieuwe projecten, plannen en handelingen met een significant negatief effect op de wezenlijke
kenmerken van de EHS niet toegestaan, tenzij er sprake is van een groot openbaar belang en reëele
alternatieven. Het reëele alternatief is in dit geval het volgen van het in gebruik zijnde en voor dit doel in
2012 vastgestelde buisleidingentracé via regio Venlo.
- Zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten
(Nationaal belang 13) - Opmerking: belangenbehartiging van burgers dient conform de missie van
ministerie BZK veel meer dan tot nu toe het geval is geweest, een nadrukkelijke plaats te krijgen in de
besluitvorming.
Ten aanzien van de begripsomschrijving nationaal belang heeft het er schijn van dat het tracé LaarbeekEcht-Susteren via Helmond, vooral verworden is tot een privaat economisch belang van enkele MiddenLimburgse bedrijven. Dit private belang zal ten minste voor de actualisatie van de Structuurvisie
Buisleidingen op een transparante wijze afgewogen moeten worden tegen de rijksdoelstelling en nationale
belangen zoals hierboven aangehaald.
Bovendien kunnen er vraagtekens geplaatst worden of de afkortingsroute Laarbeek-Echt-Susteren, t.o.v. het
in 2012 vastgestelde hoofdtracé, nog wel onderdeel is van het hoofdnetwerk zoals omschreven in de
definitie van Nationaal Belang 3.

Vraag 3
Wat is de precieze reden dat er nu een tracé op tafel ligt dat dwars onder een woonwijk doorloopt, terwijl er al een
buizenverbinding is vanuit Limburg naar de Rotterdamse haven (zie kaart op blz. 58 van de Structuurvisie Buisleidingen
2012-2 035)? Kunt u daa rbij ook a angeven welke (markt)partijen of overheden op welk moment hebben aangedrongen op dit
nieuwe tracé?

Antwoord 3
Vanuit het bedrijfsleven in Midden-Limburg en Rotterdam zijn zienswijzen op de Ontwerp-Structu urvisie ingediend met het
verzoek een meer rechtstreekse en aanzienlijk kortere verbinding va n Laarbeek naar Echt-Susteren in de Structuurvisie op te
nemen. Het gaat om een belangrijke verbinding (1) tussen het Rotterdamse ha ven- en industriegebied en de chemiecluster
Chemelot in Midden-Limburg.
Met betrokken overheden en provincies en het bedrijfsleven in Midden-Limburg heeft hierover destijds overleg
plaatsgevonden (2)• Daarbij zijn k nelpunten op het tracé tussen Laarbeek en Echt-Susteren geïnventariseerd en besproken (3 ).
Het overleg heeft opgeleverd dat er een strook realiseerbaar is; deze is indica tief in de Structuurvisie Buisleidingen
opgenomen. In Helmond is de strook om Helmond-Brandevoort gelegd (4 ) in plaa ts van door deze wijk langs de bestaande
leidingen(5).

Reactie

In aanvang werd het door het bedrijfsleven in Midden-Limburg belangrijker gevonden dat er een
verbinding werd vastgesteld tussen Rotterdam en het Chemelot, dan wat de afstand van het tracé zou
zijn. In het vergaderverslag van 21 mei 2012 wordt door provincie Noord-Brabant geconstateerd dat dat
standpunt kennelijk veranderd is, en zet het bedrijfsleven in op een extra buisleidingentracé via Helmond
met als argument kosten te kunnen besparen.
In de Structuurvisie (oktober 2012) is de hoofdstructuur vastgesteld waaronder de belangrijke
verbinding'l van Rotterdam haven met Midden-Limburg via regio Venlo. Het 64 kilometer lange tracé via
Helmond was eerder op basis van vooronderzoek komen te vervallen. In het milieurapport van 2015

4/8

geeft PPS drie jaar later aan het van strategisch belang te vinden dat de twee gebieden door meerdere
leidingen verbonden worden. In dit verband verwijzen we naar afbeelding 1 waaruit blijkt dat PPS al een
groot aantal leidingen via meerdere tracés naar Chemelot exploiteert.
Bovendien is via regio Venlo een buisleidingenstrook vastgesteld, en al deels ontwikkeld, waarin ruimte
gereserveerd is voor een groot aantal leidingen die Rotterdam Haven internationaal verbinden met het
Ruhrgebied. Met een korte verbinding van 29 kilometer is Chemelot ook volledig over Nederlands
grondgebied verbonden met Rijnmond. (Zie afbeelding 1)
Om naast het vastgestelde tracé een 'plus-plus' situatie te creëren door tevens een 64 kilometer lang tracé
via Helmond te ontwikkelen lijkt daarmee in conflict te zijn met nationaal belang 4; zuinig gebruik van de
ondergrond en zal, zoals we in de onderstaande kaart kunnen zien, leiden tot een vorm van
overprogrammering.

-STRUCTUURVISIE 2012-2035

Rotterdam
Vastgesteld tracé
ijnmond ..... Chemelot
R
-... Ruhrgebied
Indicatief tracé
emee Indicatief
tred

Ma a l
Stntert

Laarbeek-Edn-Susteren
via Helmond

Ortrnmellon

PIPELINES PPS
-

• . PR B

(Si

Or/

..............

AAS M P
ARO

........
—.—....

NAP B a n1 1"
Me. IMOS
VYNOVA WC
bio s PR

—...

- - —

00.)
( 1 7/ 10 1

lal
i n

(0 )
Oo i

aaasC liP ~Pf Ral
Gelsenklrchen

% b ed ij k • , t

" ime n t "

Oost erhout

1" . 1 1 ~

-

Zoom

Beniterk

~rok
Zandhoven

Geel

Düsseldorf

Vai ken kwasr d
Mear ho. n
Har n

Ber neken

GERMANY

ketaKlennZetclee

I
Orobbendank
Váberdo

Me e s .
thechelon
Steut

I
I

L . Ec hlkSneter en

Laelutat

Kóln-Worringen
5,nar d- Ge4ee0

Teemendesto
Lomen

Ontgloei

Chernelot

—

I

Hees*
Beepenbsok

A I'''.

Maastricht

Zutersásol

Aechen

BEL GI UM

Wesseing

UèRe/ G
PST R O C H I PIC AL
P A U S

r

L'e
" PA r.net

eseors ~eerdere rede. Ildsettet

twee .11/POS

Afbeelding 1: Samenges telde k aart met buisleidingen welke PPS al in beheer heeft, gecombineerd met de in
de s tructuurvisie vas tges telde hoofdstructuur via Venlo en het indicatieve tracé via Helmond uit de
Struc tuurv is ie Buis leidingen 2012-2035. Tus sen Rotterdam en Antwerpen Hav en ligt een omvangrijke
buisleidingenstraat welke in beheer is bij LSNed. Door middel v an dez e route v ia België heeft Chemelot
ev eneens v erbinding met Rijnmond.

De indruk wordt gewekt dat het om een unanieme besluitvorming gaat '2. Het overleg met de gemeente
Helmond is gereconstrueerd aan de hand van vergaderverslagen, en hieruit blijkt het tegendeel. In
Helmond is niet'gekozen'voor een tracé om Brandevoort, maar heeft men een alternatief moeten
aanvaarden om af te kunnen wijken van het voor twee extra buisleidingen bestemde tracé door de
Brandevoortse Dreef. De gemeente heeft de gevolgen voor de stad willen beperken middels een route
westelijk om en door de wijk Brandevoort, maar heeft in hun zienswijze van 18 januari 2013 aangeven dat
zij principieel van mening zijn dat een dergelijke buisleidingentracé ten behoeve van het transport van
gevaarlijke stoffen buiten dichtbevolkte gebieden gelegd zou moeten worden, en pleiten zij voor de
vastgestelde route via regio Venlo door dunbevolkt gebied.

5/8

Ook wordt er in de zienswijze door de gemeente Helmond op gewezen dat de ligging van het tracé voor
een aantal grondeigenaren behoorlijke consequenties heeft. In dat verband verwijs ik naar afbeelding 2.
In deze plattegrond wordt als onderdeel van stadsdeel Brandevoort de omgeving van de Kaldersedijk in
Helmond getoond. Het versmalde tracé, met een verhoogde leidingdichtheid, loopt daar over de
percelen van particulieren grondeigenaren, tot tegen de gevels van diverse woningen. Dergelijke
knelpunten worden om onduidelijke redenen niet gesignaleerd in de milieustudies van Arcadis en zijn
dan ook buiten beschouwing gebleven'3. Hierdoor concludeert de minister ten onrechte dat het
buisleidingentracé geheel buiten de woonwijk gelegen is'4.

Buisleidingen in tracé door woonwijk
0 30 tot 60 cru.

1

Woningen (bestaand/vergund)
Bouwkavels
Gewenste bouwkavels
Monumentale bomenlaan

Verboden activiteiten boven het buisleidingentracé o.a.
• Het bouwen van een bouwwerk
• De aanleg van een verharde weg, verhard pad of sloot In de
lengterichting van de leidingen
• Het aanleggen van andere soorten (buisileidingen in de
lengterichting van het voorkeurstracé
• Het plaatsen van bomen of struiken
• Het gebruik van de grond als opslag van bijv. zand en stenen
• Graafwerkzaamheden of verandering van het maaiveld
• Plaatsen van paaltjes of gebruik van tentharingen

Afbeelding 2: Enk ele maanden voordat het M ER SVB in juli 2012 wordt gepubliceerd worden alternatieve
pas sages voor Helmond v oorgesteld. Knelpunten met bestaande en toek oms tige bebouwing, zoals hier
door ons in beeld gebracht, blijven bij dez e v oorstellen geheel buiten bes chouwing. Ex tra opmerkelijk is dat
de k nelpunten ook in de Milieustudie v an dec ember 2015 nog s teeds niet z ijn opgenomen. In de
milieus tudies van 2018 ontbreek t eveneens de diepgang en wordt door Arc adis aangedrongen tot
vasts telling van het trac é, en dat pas na vas tstelling een oploss ing gezocht zal worden voor de vele
knelpunten.

Voor de regio Helmond doen omvangrijke knelpunten zich ook voor in Stiphout en zien veel bewoners,
net als elders aan het buisleidingentracé, deze op enkele meters van hun huizen voorbij komen. Daarbij
zal de tweewekelijkse controle per helikopter de beleving in stand houden dat zij zich permanent in een
risicozone bevinden. Hiermee wordt de kwaliteit van de leefomgeving voor een grote groep inwoners
van regio Helmond significant verlaagd.
Tevens willen we opmerken dat door de buisleidingenstrook, gelegen in de Brandevoortse Dreef, zich
één transportleiding voor aardgas bevindt's. In 2012 was er nog maar sprake van het leggen van één of
twee extra buisleidingen. Op dit moment gaat het om te beginnen om vier buisleidingen, uit te breiden
tot maximaal zeven. Een dergelijk omvangrijk tracé zal waarschijnlijk ook niet meer ingepast kunnen
worden in de Brandevoortse Dreef. Tevens loopt het tracé niet alleen om, maar ook door de wijk, en
wordt het gekenmerkt door maximale raaklijnen. Dit in tegenstelling tot de beleidsregel, waarbij bij
kwetsbare objecten, juist korte raaklijnen worden voorgeschreven.

6/ 8

Vraag 5
Is er in de tussentijd onderzoek gedaan naar de mogelijke gevolgen voor mens en milieu? Zo ja, wa t zijn de uitkomsten van
dit onderzoek? Zo nee, waa rom is er geen onderzoek geda an?

Antwoord 5
Ja er is, in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Milieu, een milieustu die verricht door Arcadis. Deze
milieustu die is in concept gereed, zodra de milieustudie definitief is zal pu blicatie volgen.

Reactie

Naast het MER van 20 juli 2012 is er een Milieustudie Structuurvisie Buisleidingen uitgevoerd specifiek
voor het traject Laarbeek-Echt-Susteren (18 december 2015). In februari en april 2018 zijn daar
aanvullende milieustudies aan toegevoegd waarin vijf indicatieve tracés, waaronder het tracé via
Helmond, worden behandeld. De milieustudies worden echter gekenmerkt door tekortkomingen.
Voor het MER 2012 zijn die hiaten deels toe schrijven aan het feit dat het tracé Laarbeek-Echt-Susteren al
ten tijde van het vooronderzoek is afgevallen waardoor potentiële milieuknelpunten slechts spaarzaam
in beeld zijn gebracht. Anderzijds doordat eind 2012, na publicatie van het MER, het indicatieve tracé
door Helmond voor tenminste 6,5 kilometer ook nog buiten de gereserveerde buisleidingenstrook is
komen te liggen. In tegenstelling tot waarnaar veelal wordt verwezen, zijn de aangehaalde
toetsingscriteria in ieder geval voor het tracé in Helmond-Brandevoort dan ook niet toegepast. Hierdoor
zijn knelpunten i.v.m. veiligheid, EHS gebieden, maatschappelijke en financieel relevante criteria niet in
2012, maar ook niet daarna gesignaleerd.
Afgelopen maand hebben wij de heer G. van Amerongen, contactpersoon bij het ministerie BZK voor het
dossier buisleidingen, eveneens gewezen op de suggestief opgestelde en door tekortkomingen
gekenmerkte onderzoeken welke zijn uitgevoerd door Arcadis. Het gestuurde document (zie bijlage 3)
laat zien dat de studies van Arcadis ontoereikend zijn voor de beeldvorming. Doordat al vele jaren naar
deze onvolledige opgestelde onderzoeken wordt verwezen, wordt bij herhaling de indruk gewekt dat het
tracé op onafhankelijke wijze en goed onderzocht zou zijn. Hierdoor wordt het welhaast onmogelijk voor
belanghebbende partijen om wortel geschoten opvattingen te veranderen.
citaat
Vraag 8
Wat zijn de precieze gevolgen voor de gemeente, omwonenden, sportclubs en voor het aa nwezige groen wa nneer het tracé
Echt-Laarbeek het definitieve tracé wordt?

Antwoord 8
Als het tra cé Echt-Laa rbeek -Susteren het definitieve tracé wordt, is de gemeente gehouden tot vrijwa ren va n het tracé van
nieu we belemmeringen. De bestaa nde bouw- en gebruiksmogelijkheden die het vigerende bestemmingsplan biedt, blijven
behou den.
De gemeente ka n het voorkeu rstracé in een bestemmingsplan nader uitwerk en en daa r bij gebruik maken va n de
mogelijkheid om 250 meter aan weerszijden van de buisleidingenstrook te schuiven. Deze mogelijk heid tot lokaal maatwerk
draagt bij aan het zoveel mogelijk voorkomen van overlast.

Reactie

Knelpunten zijn locaties waar, ook door gebruik te maken van de aan gemeenten geboden mogelijkheid
tot 250 meter aan weerszijden van het tracé te schuiven, niet tot een geschikte oplossing kan worden
gekomen om het probleem met bebouwing of ecologische hoofdstructuren op te heffen. Mocht de
oplossing zich in die 250 meterzone bevinden, zou er immers geen sprake zijn van een knelpunt.
Deze 250 meter regel, welke doorgaans gepresenteerd wordt als de oplossing voor alle knelpunten in het
tracé, is echter meer bedoeld om kleine onvolkomenheden in het tracé op te lossen.
Het indicatieve buisleidingentracé in de regio Helmond wordt gekenmerkt door een aantal omvangrijke
knelpunten waar in ieder geval geen oplossing voor is binnen de geboden schuifruimte van 250 meter.
Het ministerie zal o.i. zijn verantwoording moeten nemen door alle knelpunten grondig te inventariseren
en te voorzien van oplossingsrichtingen, vóórdat het besluit tot vaststelling van het tracé genomen
wordt, in plaats van eerst het tracé vast te stellen op basis van gebrekkig onderzoek en pas daarna te
bekijken hoe de knelpunten worden opgelost.

7/ 8

Vragen aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
A. Is de Minister bekend met de rijksdoelstelling waarin het Waarborgen van de kwaliteit van de
leefomgeving; een veilige, leefbare woonomgeving en duurzame verstedelijking een basisvoorwaarde is
voor burgers? Kan de Minister aangeven hoe een risicodragend buisleidingentracé, wetende dat er al
een tracé is vastgesteld buiten verstedelijkt gebied, past binnen deze rijksdoelstelling?
B. Het argument van het bedrijfsleven om de afsnijroute op te nemen in de structuurvisie is dat deze
korter, en daarmee goedkoper is om aan te leggen. Aangezien de route Laarbeek-Echt-Susteren een
aantal complexe passages kent, kan dit uitgangspunt niet als vanzelfsprekend worden aangenomen.
Gaat de Minister het bedrijfsleven verzoeken hun argument, waarbij het indicatieve tracé wordt
afgezet tegen de in 2012 vastgestelde route, te onderbouwen?
C. In 2012 is het hoofdnetwerk voor het vervoer van gevaarlijke stoffen middels buisleidingen
vastgesteld. Hierin is voorzien in de gewenste belangrijke verbinding tussen Rijnmond en Chemelot.
Is de Minister het met ons eens dat de afsnijroute Laarbeek-Echt-Susteren niet per definitie onderdeel
uitmaakt van de in 2012 vastgestelde hoofdstructuur?
D. Zoals aangegeven in afbeelding 1 (pagina 5) exploiteert PPS, als bedrijf onderdeel van Chemelot, al
een aantal buisleidingenstroken. In 2012 is de verbinding via regio Venlo hieraan toegevoegd. Deze
verbinding tussen Rijnmond en het Ruhrgebied is van (inter)nationaal belang. Deze
buisleidingenstrook is al ontwikkeld en biedt ruimte tot het leggen van extra leidingen. Een
verbinding vanuit dit oost-west tracé met Chemelot heeft een lengte van 29 kilometer. De verbinding
vanuit hetzelfde oost-west tracé via Helmond heeft een lengte van 64 kilometer en is daarmee 35
kilometer langer. Op welke wijze past deze vorm van extra ruimtebeslag en overprogrammering bij
nationaal belang 4;Efficiënt gebruik van de ondergrond?
E. In februari 2018 hebben we de minister gewezen op de schijn van belangenverstrengeling waarbij de
aannemer/exploitant van het tracé, welke tevens 100% dochter is van een belanghebbend Chemelotbedrijf, het overheidsbeleid beïnvloedt en adviserend is aan het 'onafhankelijke' onderzoeksbureau
Arcadis (zie bijlage 1). Uit het antwoord blijkt dat dit gezien kan worden als de normale gang van
zaken bij de overheid (zie bijlage 2). Kunnen we het ook als de normale gang van zaken beschouwen
dat de milieurapportages waarop het overheidsbeleid gebaseerd wordt, zoveel tekortkomingen
bevatten dat er niet langer sprake is van een objectieve beeld- en besluitvorming?
F. Zes jaar na opname van het indicatieve tracé Laarbeek-Echt-Susteren in de Structuurvisie
Buisleidingen wordt nog steeds een strook grond van circa 70 meter breed en een lengte van 64
kilometer belemmerd, zonder dat er duidelijkheid is ten aanzien van nut en noodzaak van het tracé
via Helmond. Hoe staat de Minister ertegenover om alvorens het te actualiseren plan ter inzage te
leggen, nut en noodzaak met betrekking tot dit tracé te onderzoeken?
G. Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en
faunasoorten staat bekend als Nationaal belang 11. Is de Minister het met ons eens dat vooral in de
nabijheid van grote verstedelijkte gebieden, waaronder de Brainport regio waar Helmond onder valt,
deze EHS bosgebieden de milieukwaliteit verbeteren, en een extra kwaliteit aan de verstedelijkte
leefomgeving toevoegen?
H. Zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten is in
de Structuurvisie infrastructuur en Ruimte (maart 2012) opgenomen als Nationaal belang 13. Is de
Minister bereid om burgers, verenigd in Buizen Brandevoort, als belanghebbende partij te erkennen,
met hen in overleg te gaan en een uitnodiging aan te nemen op locatie te bekijken wat de bezwaren
zijn ten aanzien van het indicatieve buisleidingentracé in de regio Helmond?

8/8

bee k hu is i holt h u is

Kaldersedijk 8, 5706 KD Helmond T +31 (0)653 420940
info@beekhuis-holthuis.n1 I frank@beekhuis-holthuis.nl

Bijlage 1

Aan de Minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties, Drs. K.H. 011ongren
Postbus 20011
2500 EA Den Haag

Datum
Betreft

7 februari 2018
Structuurvisie Buisleidingen 2012-2035; Traject Laarbeek-Echt-Susteren

Hooggeachte mevrouw 011ongren,
Met dit schrijven maak ik melding van een grootschalig project waarbij belangenverstrengeling en
beïnvloeding van het overheidsbeleid door het bedrijfsleven mij aan het licht zijn gekomen. Vanwege deze
onregelmatigheden in de procedure is er niet langer sprake van een onafhankelijke overheid waarop
burgers kunnen vertrouwen.
Onlangs heeft uw ministerie, van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, de behandeling van de
'Structuurvisie Buisleidingen 2012-2035' overgenomen. In deze structuurvisie zijn medio 2012, in nationaal
belang, buisleidingenstroken vastgesteld voor het transport van gevaarlijke stoffen. Onderdeel van de
hoofdstructuur (zie de paarse lijnen in onderstaande kaart) is het faciliteren van een verbinding tussen
Rijnmond en Zuid-Limburg. Deze melding heeft betrekking op het indicatieve tracé via de Gemeente
Helmond, parallel lopend aan de vastgestelde route, in onderstaande kaart weergegeven door de gele lijn.

Visielceart Structuurvisie ui . i d i n g w

1 ~ !

Bulsbekingenstrook
Indicatief tracé

*

Grensovergang

*

indicatieve grensovergang

A

>

Aantandingspunt
Indicatief aanlandingspunt
Provindegrens

Se km

1

Voorafgaand aan het vaststellen van de hoofdstructuur buisleidingen zijn een aantal trajecten
onderzocht om tussen Rijnmond en Zuid-Limburg een infrastructurele verbinding van nationaal belang
mogelijk te maken, waaronder de route RL3 via Helmond. In de conceptfase is op basis van onderzoek dit
tracé echter afgevallen ten gunste van het tracé via Venlo; route RL2 in onderstaande kaart.

Verbindingen Rijnmmond - Limburg
Alternatieven Rijnmond - Limburg
RI 1
RL2
N

RL3

A

- Verbi ndingen

0

Tracé aanduidingspunt

0 Grensoverschrijdingen

110
0

Grensoverschrijding,
tevens knooppunten
Ministerie van Volkshuisvesting.
Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer

Knooppunt

Na de ter inzage legging van de Structuurvisie van 1 juni tot 12 juli 2011 heeft een aantal bedrijven (DSM,
Rotterdam Haven, SABIC en PPS) zienswijzes ingediend. Deze zienswijzen zijn, ondanks de eerdere
afwijzing van het tracé Laarbeek-Echt Susteren door het ministerie, gehonoreerd en hebben ertoe geleid
dat deze voor de samenleving in de Gemeente Helmond meer belastende route is opgenomen als
indicatief tracé in de Structuurvisie Buisleidingen 2012-2035.
Het Ministerie van Infrastructuur en Milieu is op dat moment, zonder duidelijke reden en ten gunste van
een mogelijke kostenbesparing voor de industrie, voorbij gegaan aan de onderzoeksresultaten en zijn
eigen beleidsrichtlijnen zoals het nastreven van maximale veiligheid, zuinig gebruik van de ruimte door
bundeling, vermijden van of hanteren van korte raaklijnen bij kwetsbare objecten en bevolkingsconcentraties en geen onevenredige benadeling van individuele burgers door het beleid, de vaststelling
of de uitvoering daarvan.
Omdat de buisleidingenstrook zich in het verstedelijkte gebied van Gemeente Helmond moeilijk laat
inpassen wordt er in de tweede helft van 2012 nog wat geschoven met betrekking tot de exacte locatie
van het tracé om en door een woonwijk en wordt begin 2013 een zienswijzeprocedure opgestart die tot
op heden nog niet is afgerond.
2

Hierna wordt er aan het indicatief vastgestelde tracé nog maar weinig aandacht besteed. De bij de
overheden aanwezige kennis gaat met het verstrijken van de jaren grotendeels verloren; enerzijds
doordat het indicatieve tracé niet is opgenomen in de bestemmingsplannen en anderzijds door
ingrijpende wijzigingen in het personeelsbestand, reorganisaties of zoals nu onlangs het geval is, een
wijziging van ministerie waardoor de MER-actualisatie en aangekondigde nieuwe zienswijzeprocedure
met onbepaalde tijd is vertraagd.
Van deze kenniserosie bij de overheden onder invloed van de tijd maakt het bedrijfsleven handig
gebruik. Doordat opgebouwde kennis van het dossier en de technische kennis met betrekking tot
planning en uitvoering vervlakt of ontbreekt krijgt het bedrijfsleven als vanzelf een steeds prominentere
rol toebedeeld en heeft daarmee uitgebreide mogelijkheden het overheidsbeleid te beïnvloeden. Dat dit
daadwerkelijk aan de orde is blijkt o.a. uit de middels een WOB-verzoek opgevraagde vergaderverslagen.
Het bedrijf Petrochemical Pipeline Services (PPS) is opvallend vaak aanwezig bij vergaderingen,
waarschijnlijk om de leemte aan kennis op te vangen.
Minder duidelijk is dat PPS er groot belang bij heeft dat het indicatieve tracé via Helmond wordt
vastgesteld. Zij zijn in dat geval namelijk, in tegenstelling tot het reeds vastgestelde tracé via Venlo, de
aannemer om de buisleidingenstrook te ontwikkelen, de buisleidingen te leggen en om deze te gaan
beheren.
De belangenverstrengeling gaat echter nog verder dan dat de aannemer het beleid beïnvloedt. Kijken we
naar de concernrelatie, dan blijkt PPS een 100% dochter van SABIC te zijn. Dit bedrijf is wereldwijd een
van de grotere spelers in de petrochemische industrie, is o.a. gevestigd in Zuid-Limburg en heeft een
zienswijze ingediend die heeft geleid tot terugplaatsen van het eerder afgewezen tracé. Middels deze
minder zichtbare bedrijfsconstructie heeft ook deze grote belanghebbende partij direct toegang tot de
vergadertafels van de de overheid en de mogelijkheid het beleid te beïnvloeden.
Maar de belangenverstrengeling gaat nog verder. Opmerkelijk is dat PPS, naast dat zij voor 100% een
dochter is van SABIC, ook adviserend zijn aan Onderzoeksbureau Arcadis. Dit onderzoekbureau verricht
voor het ministerie de onderzoeken naar de buisleidingen tracés en zou voldoende kennis moeten
bezitten met betrekking tot dergelijke ontwikkelingen en bovenal volledig onafhankelijk moeten zijn.
PPS heeft echter in ieder geval bijgedragen aan de 'Milieustudie Structuurvisie Buisleidingen, Traject
Laarbeek-Echt-Susteren (18 december 2015). Dit heeft m.i. geleid tot een suggestieve schrijfwijze
doordat zaken die van belang zijn in deze milieustudie niet vermeld worden of slechts deels vermeld
worden.
En last but not least zijn in deze opeenstapeling van belangenverstrengeling alle bedrijven die een
zienswijze hebben ingediend (DSM NV, Rotterdam Haven, SABIC en PPS) voor vele tientallen miljoenen
euro's ook rechtstreekse opdrachtgevers van Arcadis. Mede hierdoor kan onderzoeksbureau Arcadis m.i.
niet meer gezien worden als een onafhankelijk onderzoeksbureau met betrekking tot het
buisleidingentracé Laarbeek-Echt-Susteren.
Als we daarbij bedenken dat de Rijksoverheid al in 2012 aan het nationaal belang heeft voldaan door het
vaststellen van een veiliger, minder gecompliceerd en maatschappelijk minder belastend
buisleidingentracé tussen Rijnmond en Zuid-Limburg, dan rijst vanzelf de vraag waarom een delegatie
van het ministerie, bedrijfsleven en gemeente ons in april 2017 op locatie heeft bezocht. Naar dat
antwoord blijft het gissen, maar ik vermoed dat naarmate de tijd voortschrijdt er nog meer
verontrustende feiten boven water kunnen komen.

3

Omdat ik echter wil blijven geloven in onze democratie wil ik tot slot een beroep doen op het
slagvaardige openbaar bestuur van BZK met het verzoek de van overheidswege opgestelde
beleidsrichtlijnen te volgen en dit indicatieve tracé onherroepelijk uit de structuurvisie buisleidingen te
verwijderen nog voordat deze binnenkort geactualiseerd wordt. Hierdoor wordt de samenleving en
individuele burgers, waaronder ondergetekende, niet langer onnodig belast en worden er geen
verwachtingen gecreëerd bij het bedrijfsleven die de economische ontwikkelingen mogelijk in de weg
staan.
Deze brief is te beperkt om de gehele situatie tot in detail weer te geven en zal ongetwijfeld vragen
oproepen. Uiteraard ben ik graag bereid bovenstaande toe te lichten.
Met belangstelling kijk ik uit naar uw reactie.
Hoogachtend,

Frank Beekhuis

4

Bijlage 2

Ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties

> R et our ad res P ost ad res P ost co de Plaats

Dienst

Beekhuis Holthuis
Aan de heer F. Beekhuis
Kaldersedijk 8
5706 KD Helmond

Dire c tie Ru im t el i jk e
Or d e ni n g
Po s t bu s 20 0 1 1
25 00 EA De n Ha ag
La nd
w w w . r ij k s o ver h ei d .r d

Kenmerk
IENW/BSK-2015/77694
Uw kenmerk
Uw br i e f 7 f e br u a r i 2 0 1 8

Datum

10APR,2018

Betreft

Structuurvisie buisleidingen van nationaal belang (SVB);

Geachte heer Beekhuis,
Hartelijk dank voor uw brief van 7 februari 2018 aan de m inister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over het indicatief tracé LaarbeekEcht-Susteren van de Structuurvisie Buisleidingen van nationaal belang (SVB).
Hierbij gaat een reactie.
In uw brief schrijft u over onregelm atigheden in de procedures rondom het
indicatief tracé Laarbeek-Echt-Susteren. U schrijft onder andere dat de overheid
laat zich beïnvloeden door het bedrijfsleven, met name door PPS en SABIC. U
vraagt concreet om intrekking van het indicatieve tracé via Helmond. Hieronder
wordt nader ingegaan op uw punten, de stand van zaken en het vervolg van de
procedure kort weergegeven.
On af ha nk elijkh eid va n ov er he id
De tracés van de Structuurvisie Buisleidingen zijn zodanig gekozen dat het aantal
ruimtelijke of externe-veifigheidsknerpunten beperkt blijft. Er is hierbij rekening
gehouden m et eventuele samenloop met de bestaande of andere infrastructuur.
In een aantal situaties was voor het vinden van het juiste (indicatieve) tracé een
nader analyse en overleg met betrokken partijen nodig. PPS is een belangrijke
speler van het leggen van leidingen, waar (petro)chemische producten door
getransporteerd worden, en beschikt over veel kennis op dat gebied. Bij het
reserveren van de buisleidingenstroken is het ook belangrijk om te weten of de
leidingen überhaupt gelegd kunnen worden en op welke wijze. Vandaar de
betrokkenheid van het bedrijfsleven bij de overleggen m et de gem eenten.

Pagina 1 van 4

Naast het overleg met de gem eenten en het bedrijfsleven is er ook gehoor
gegeven aan de oproep van de burgers met betrekking tot milieu- en
veiligheidsaspecten. Naar aanleiding van de zienswijzen van 2013 is er een
aanvullende milieustudie voor het tracé Laarbeek-Echt-Susteren gedaan (2015).
Daarin is, mede op basis van de nadruk op dit aspect in de zienswijzen, in detail
gekeken naar effecten op externe veiligheid voor het alternatief westelijk om
Brandevoort.
U geeft aan dat u van mening bent dat de onderzoeken van Arcadis niet
onafhankelijk zijn, gezien dat Arcadis ook opdrachten neem t van het
bedrijfsleven. Het ministerie m aakt voor onderzoek gebruik van onafhankelijke en
objectieve m arktpartijen. Voor het inkopen van producten en diensten gelden
duidelijke regels. De onderzoekbureaus die in opdracht van het ministerie
onderzoeken doen m ogen ook onderzoek doen voor de andere partijen, bijv.
bedrijfsleven. De beleidsmedewerkers bemoeien zich niet met de uitkom sten van
het onderzoek; ongeacht van de conclusies van het onderzoek.
Ind ic at ie f tr ac é La ar be ek -Ech t- Sust er en
Van 1 juni tot 12 juli 2011 heeft het ministerie van Infrastructuur en Milieu de
Ontwerp-Structuurvisie Buisleidingen ter inzage gelegd samen met het MER
Structuurvisie Buisleidingen (2011). Gebaseerd op het MER Structuurvisie
Buisleidingen (2011) is het tracé Laarbeek-Echt-Susteren afgevallen in de
Ontwerp-Structuurvisie ten gunste van het tracé via Venlo. Het tracé LaarbeekEcht-Susteren bleek niet geschikt te zijn voor de aanleg van een nieuwe
aardgastransportleiding.
Na de terinzagelegging van de Ontwerp-Structuurvisie en het MER Structuurvisie
Buisleidingen (2011) zijn ruim 400 zienswijzen naar voren gebracht. Voor de
verbinding van Rotterdam naar Zuid-Limburg is vanuit het bedrijfsleven een
aantal zienswijzen ingediend waarin gevraagd wordt om een kortere verbinding
voor de aanleg van de leidingen voor het transport van gevaarlijke stoffen m et
uitzondering van de aardgasleidingen. In overleg m et het betrokken bedrijfsleven
is besloten het tracé alsnog nader te onderzoeken, waarbij ook met de betrokken
gemeenten, waaronder Helmond en Geldrop-Mierlo, is overlegd.
Het oorspronkelijke MER Structuurvisie Buisleidingen (2011) is vervolgens
aangevuld m et onder andere een knelpuntanalyse voor dit tracé. Een groot aantal
knelpunten leek volgens het aanvullende MER Structuurvisie Buisleidingen (2012)
oplosbaar, bijvoorbeeld door aanpassing van het tracé.
De conclusies wat betreft de knelpunten bij Helm ond en Mierlo in het aanvullende
MER Structuurvisie Buisleidingen (2012) zijn:
1. Knelpunt Brandevoort, gemeente Helmond
Hiervoor is een omleiding nodig die westelijk om de functievlakken wonen en
bedripenterrein gaat. Hier bevinden zich geen archeologische waarden en
grondwaterbeschermingsgebieden. De bestaande bebouwing ligt verspreid.
W anneer de omleiding voldoende rekening houdt met het verspreid liggende bos
in de EHS dan lijkt omleiding op dit detailniveau inpasbaar.

Pagina 2 van 4

2. Knelpunt Mierlo
Oostelijk van Mierlo bevinden zich knelpunten met bebouwing die m et een kleine
verschuiving vermeden kunnen worden. Dit kan gerealiseerd worden zonder
bebouwing en milieuaspecten te raken. Hierbij dient de verschuiving dusdanig
ingepast te worden dat deze geen bos in EHS doorsnijdt.
Deze en andere knelpunten zijn in 2012 met de betrokken overheden en PPS
Pipelines besproken.
Op 12 oktober 2012 heeft het ministerie van Infrastructuur en Milieu de
Structuurvisie Buisleidingen vastgesteld. In deze definitieve Structuurvisie
Buisleidingen (2012) is de buisleidingenstrook Laarbeek-Echt-Susteren
toegevoegd, en als indicatief aangegeven. De reden hiervoor is dat het tracé
haalbaar lijkt volgens het aanvullende MER Structuurvisie Buisleidingen (2012).
Zie nsw ijz en ind ic atief tra cé Laa rbeek -Ec ht- Suster en
Omdat over dit tracé geen zienswijzen konden worden ingediend in het kader van
de Ontwerp-Structuurvisie Buisleidingen (het tracé was daarin niet opgenomen),
is besloten van 17 januari 2013 tot en m et 27 februari 2013 alsnog de
mogelijkheid te bieden een zienswijze in te dienen over onder andere het
indicatieve tracé Laarbeek-Echt-Susteren, zoals dat was opgenomen in de
definitieve Structuurvisie Buisleidingen (2012). Er zijn 41 zienswijzen met
betrekking tot dit indicatieve tracé. Zes zienswijzen zijn ingediend door
gem eenten, waaronder de gem eente Helmond. Het was de bedoeling om na
beantwoording van de zienswijzen te beslissen of het tracé definitief in de
Structuurvisie Buisleidingen kon worden opgenom en. Uit de zienswijzen bleek
echter dat er een aanvullende m ilieustudie voor het tracé Laarbeek-Echt-Susteren
nodig was, gezien de vele vragen over milieu- en veiligheidsaspecten. Dit is de
Milieustudie Laarbeek-Echt-Susteren uit 2015. Daarin is, m ede op basis van de
nadruk op dit aspect in de zienswijzen, in detail gekeken naar effecten op externe
veiligheid voor het alternatief westelijk om Brandevoort.
Procedure en Planning
Inmiddels, zijn de onderzoeken en overleggen ook voor andere indicatieve tracés
van de Structuurvisie buisleidingen afgerond. De zienswijzen uit 2013 kunnen
worden beantwoord. Het MER Structuurvisie Buisleidingen (2012) wordt
aangevuld m et de Milieustudie uit 2018 voor de vijf indicatieve tracés (o.a.
Laarbeek-Echt-Susteren).
Vanzelfsprekend heb ik begrip voor het feit dat de toch wel lang durende
onzekerheid voor bewoners en andere belanghebbenden bijzonder ongewenst is.
Zo gauw als alles definitief is worden alle stukken, waaronder de Milieustudie
Laarbeek-Echt-Susteren (2015), Milieustudie voor vijf indicatieve tracés (2018),
ter inzage gelegd. Eenieder krijgt de gelegenheid daarover zienswijzen naar voren
te brengen. Dat is wenselijk, omdat de eerdere inspraakprocedure al enige jaren
geleden (2013) heeft plaatsgevonden en omdat nadien de Milieustudie LaarbeekEcht-Susteren (2015) is opgesteld.

Pa gi na 3 van 4

Dat is het moment waarop uw verzoek om intrekking van het indicatieve tracé via
Helmond aan de orde kan zijn, door m iddel van het inbrengen van uw zienswijze
in de geschetste procedure.
Met inachtneming van de ingediende zienswijzen en nut en noodzaak afwegende,
besluit de Minister of de indicatieve tracés al dan niet definitief worden
opgenomen in de Structuurvisie Buisleidingen.
Ik vertrouw erop u hierm ee voldoende te hebben geinform eerd.
Hoogachtend,
De Directeur Ruim td. /.":/ z a - ing.

14

iii■
- lk: ) ( k

Drs. D.J. Tijl.

/ , H

.

Pagina 4 van 4

Bijlage 3

Algemene opmerkingen voorafgaand aan de milieustudies Laarbeek-Echt-Susteren

Lengte van de buisteidingenstroken
Een veel gezien en gehoord misverstand ten aanzien van het verkorte tracé via Helmond betreft de lengte van het
indicatieve buisleidingentracé. Het tracé Laarbeek-Echt-Susteren, heeft daar waar deze aftakt van de oost-west
verbinding en bij de noord-zuid verbinding samenkomt, een lengte van 64 kilometer. Afgezet tegen de vastgestelde
hoofdverbinding via Venlo is het tracé niet 30 of 28 kilometer korter zoals doorgaans verkondigd wordt, maar
slechts 20 kilometer. De waarde van het kostenargument puur uitgedrukt in de afstand wordt daarmee direct
aanzienlijk gereduceerd. Om de afstanden inzichtelijk te maken is afbeelding 1 toegevoegd.
In de recente milieustudies worden overigens geen afstanden meer genoemd, maar wordt er gesproken over
'aanzienlijk langer/korter'. Om de feitelijkheid van de studies te verhogen lijkt het mij wenselijk dat daar de
werkelijke afstanden in kilometers worden opgenomen.

Winters wiik-Vreden

• ■ ■

Buisleklingenstrock
- Inclicatietince

*

FkIvarenbeek
istmckecht-Zandv liet

Grensovergant

IndicKlese grensovergang
A

Obbicht-Stokkem
Asntandingspunt

Nieuwstad-MiNen

S t e in / M e e rs ' I

Indicatief aanandingspunt

ri

Prowindevern

0

50 km

Afbeelding 1: Visiekaart uit de Structuurvisie Buisleidingen 2012-2035 (SVB). In de kaart zijn tussen de
markeringspunten de afstanden weergegeven van de in de SVB vastgestelde hoofdstructuur en de indicatief
opgenomen afsnijroute via Helmond.

Milieu en Nationaal Belang

In de milieustudies van 2015 en 2018 wordt de representatie van het begrip 'milieu'teruggebracht tot een
vereenvoudigde weergave voornamelijk met als doel het ontwikkelen van het tracé Laarbeek-Echt-Susteren te
rechtvaardigen. Verzuimd is om daadwerkelijk op locatie het leefmilieu in kaart te brengen en de consequenties van
de ontwikkeling van een tracé op de socio-economische en biofysische eigenschappen te beoordelen. Hierdoor kan
het milieubelang niet voldoende worden meegewogen in de besluitvorming, terwijl dat wel gewenst is.
Milieubescherming wordt omschreven als een belangrijke overheidstaak. Artikel 21 van de Nederlandse Grondwet
stelt: 'De zorg van de overheid is gericht op de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van
het leefmilieu Dit grondrecht is vertaald in een aantal wetten, welke doorvertaald zijn naar rijksdoelstellingen en
vervolgens 13 nationale belangen, die daarbij gelijkwaardig zijn aan elkaar.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

1 '11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Deze gelijkwaardigheid is van belang aangezien nationaal belang 3: 'Ruimte voor het hoofdnetwerk voor vervoer
van (gevaarlijke) stoffen via buisleidingen: in conflict is met een aantal andere doelstellingen en nationale belangen
zoals:
- Waarborgen kwaliteit leefomgeving; een veilige, leefbare woonomgeving en duurzame verstedelijking is een
basisvoorwaarde voor burgers (rijksdoelstelling)
- Efficiënt gebruik van de ondergrond (nationaal belang 4) - Het gebruik van de ondergrond heeft direct invloed
op wat er bovengronds mogelijk is. Om die reden is efficiënt gebruik van de beperkte ruimte en voorkomen van
overprogrammering van belang. Het tracé richting het Ruhrgebied zal ontwikkeld moeten worden. Vanuit regio
Venlo is het dan nog slechts 29 kilometer via de in 2012 vastgestelde route naar Echt (in plaats van de
afkortingsroute Laarbeek-Echt via Helmond van 65 kilometer). Het vaststellen van een extra tracé waardoor een
plus-plus situatie ontstaat, gaat voorbij aan efficiënt gebruik van de ruimte en leidt juist tot overprogrammering.
Verbeteren van de milieukwaliteit en bescherming tegen geluidsoverlast en externe veiligheidsrisico's (nationaal
belang 8)
- Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en faunasoorten
(nationaal belang 11) - Binnen de EHS (ecologische hoofdstructuur zoals bij Stiphout) zijn nieuwe projecten,
plannen en handelingen met een significant negatief effect op de wezenlijke kenmerken van de EHS niet
toegestaan, tenzij er sprake is van een groot openbaar belang en reëele alternatieven.
- Zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten (nationaal
belang 13) - belangenbehartiging van burgers dient, naast die van het bedrijfsleven, een nadrukkelijke plaats te
krijgen in de besluitvorming.

Gewogen belangen
Doorgaans wordt aangegeven dat het indicatieve tracé via Helmond tot stand is gekomen door uitgebreid overleg
met provincies, gemeenten en het betrokken bedrijfsleven, waarbij eenieder middels een zienswijze zijn belang in
heeft kunnen brengen.
Middels een Wob-verzoek van 26 september 201 7 hebben we kunnen constateren dat er inderdaad overleg
tussen het ministerie, de provincie en de gemeenten heeft plaatsgevonden, maar ook dat daarbij het
bedrijfsleven door de veelvuldige aanwezigheid van PPS, de mogelijkheid heeft gehad het beleid te
beïnvloeden.
Daarnaast wijzen we erop dat de zienswijzen uit 2013 niet zijn beantwoord en dat bij schrijven van 5 oktober
2017 een nieuwe inspraakprocedure is aangekondigd. Enerzijds omdat de vorige inspraakprocedure meer dan
vijf jaar geleden heeft plaats gevonden en anderzijds omdat na 2012 diverse milieustudies zijn opgesteld met
betrekking tot het buisleidingentracé Laarbeek-Echt-Susteren.
Doordat het proces van belangenafweging nog niet is afgerond kan op dit moment in ieder geval niet gesteld
worden dat alle belangen zijn meegewogen en dat het indicatieve tracé kan worden vastgesteld.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

2/11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Milieustudie Structuurvisie Buisleidingen1Laarbeek-Echt-Susteren 118 december 2015
Twee jaar na publicatie was er geen zicht op openbaarmaking van de milieustudie uit 2015. Middels een Wobverzoek van 26 september 2017 is inzage verkregen.
Twee aspecten zijn bij het doornemen van deze milieustudie uit 2015 van belang om te realiseren:
1. In het MER Ontwerp-Structuurvisie Buisleidingen (2011) zijn om een verbinding tussen Rotterdam haven en
Zuid-Limburg tot stand te brengen drie routes in ogenschouw genomen. Van het in het voorstadium afgevallen
tracé Laarbeek-Echt-Susteren via Helmond (RL3), zijn slechts een beperkt aantal mogelijke knelpunten in kaart
gebracht. Deze onderzoeksachterstand werkt ook nog door in de milieustudie van 2015.

Verbindingen Rijnmmond - Limburg
Alternatieven Rijnmond - Limburg
RL1
RL2
RL3

P
1A

• Verb ind ing en
1 0

Tracé aanduicangspunt

■ a n d = t = s - *

Grensoverschrijdingen

Op
0

Grensoverschrijding.
tevens knooppunten
Ministerievin Volkshuisvesting,
ilutInteklkeOrdening et, Allilieuisehen

KnooppuM

Afbeelding 2: Medio 2011 onderzochte alternatieven voor de verbinding Rijnmond-Limburg. RL3 is op basis van
onderzoek vroegtijdig afgekeurd ten gunste van het tracé RL2. Nadien is route RL3, op basis van zienswijze van DSM,
Rotterdam Haven en PPS (Sabic) als indicatief tracé opgenomen in de Structuurvisie Buisleidingen.

2. Gemeente Helmond heeft in vergadering van 7 mei 2012 aangegeven dat de gereserveerde
buisleidingenstrook midden door de wijk Brandevoort vanwege 'de beeldvorming' niet is uit te leggen aan de
bewoners. Terwijl plan MER zich in de afrondingsfase bevindt worden de eerste alternatieve trajecten in kaart
gebracht om het tracé buiten de hiervoor gereserveerde buisleidingenstrook te brengen (zie afbeelding 3). Plan
MER wordt 20 juli 2012 gepubliceerd. Knelpunten in het 6,5 kilometer lange tracé westelijk in Helmond zijn op
dat moment nog niet gesignaleerd. Uiteindelijk spreekt het gemeentebestuur van Helmond eind 2012 zich uit
voor de meest westelijke variant. Opmerkelijk is dat drie jaar later, in de milieustudie van december 2015 met
betrekking tot het tracé Laarbeek-Echt-Susteren via Helmond, de knelpunten met betrekking tot bestaande en
nieuwe bebouwing nog altijd niet zijn verwerkt in het rapport.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

'3/1 1

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Afbeelding 3: Enkele
maanden voordat het MER
SVB in juli 2012 wordt
gepubliceerd worden
alternatieve passages voor
Helmond voorgesteld.
Knelpunten met bestaande
en toekomstige bebouwing
blijven bij deze voorstellen
geheel buiten beschouwing.
Extra opmerkelijk is dat de
knelpunten ook in de
Milieustudie van december
2015 nog steeds niet zijn
opgenomen.

alk

vim

0

.

■•••••■*•■-•

--- "1•••
~go• • • •
11 ~,
• a m m o gp ow
1/

Hoofdstructuur (milieustudie december 2015, pagina 7)
Het tracé via Laarbeek-Echt-Susteren, via de dichtbevolkte gemeente Helmond, is op verzoek van het bedrijfsleven waaronder PPS als exploitant van pijpleidingen (zie afb.4) en 100% dochter van Sabic - toegevoegd als verkorte
route om kosten te besparen t.o.v. de in 2012 vastgestelde hoofdstructuur.
Vaststelling van de hoofdstructuur is een nationaal belang. Interessant is de vraag of een afsnijroute nog wel per
definitie tot de hoofdstructuur gerekend kan worden waarop het Nationaal Belang van toepassing is en of het
nationale belang hier niet verward wordt met het privaat economische belang van enkele bedrijven.

STRUCTUURVISIE 2012-2035
~as Vastgesteld tracé
Ranmond < Chemetot
Ruhrgebied
indicauel (race
Laarbeek Echt -Susteren
via Helmond

na

5

PIPEUNES PPS
- -

•

P R I !
• Mi-

w o w / • • - - AAO

— • AR OVNIAP
• 5W / P ~ir
• NIP Inseit
••••• • V(750VA LIVC
- • Ins os C2T
• !MC IP (AwP)

( 12. / ( 0 )

51•
W)
0 0 -)
e n .)

Gehotkirchen
Moonak0

r

D o m e d+ o u l

_e

Tilb u rg --- op zooro

Moars
1115mennum,

Venlo

~wo

Nieltals

~Ni I cie^ am

Düsseldorf

Va ll • el • v• a nr d

laboiehma
Ha de n

W omodesis

biar de n~

'men Onottboullsok
~me

a l "
!

Ma a t/11■1010•11•11
;

11111.515de

Cc h . 5 . .te r e n

Ste in
L. -

Kóln-Woningen J

Kbin-Niehl

titsral-Giola.n

lionsigteide

gemekt
Kaki

Broed

Maastricht

Name
I
Obeisebeek

BE LG IUM
MITSIOCIMPICAL

. . 11 N1 B 11 . ~ . . I X . . . k a n 21 1 . 0 7. »

La Mouw

Afbeelding 4: Samengestelde kaart met buisleidingen welke PPS exploiteert, gecombineerd met de in 2012
vastgestelde hoofdstructuur via Venlo en het indicatieve tracé via Helmond. De vastgestelde route via Venlo verzorgd
de verbindingen tussen Rijnmond en Ruhrgebied. Een verbinding vanuit dit oost-west tracé met Chemelot heeft een
lengte van 29 kilometer De verbinding vanuit hetzelfde oost-west tracé via Helmond heeft een lengte van 64 kilometer
en is daarmee 35 kilometer langer, leidt tot overprogrammering en inefficiënt gebruik van de ondergrond.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

4/11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Strategisch traject I Milieustudie december 2015, pagina 10
PPS-Pipelines is een exploitant van pijpleidingen, waardoor (petro)chemische producten getransporteerd worden. PPS.-Pipelines
beheert onder andere leidingen tussen haven- en industriegebied Rotterdam en industriegebied Chemelot. De verwachting is
dat meerdere leidingen tussen deze twee gebieden in de toekomst gewenst zijn. Het traject Laarbeek-Echt-Susteren is daarom
door PPS-Pipelines als strategisch traject benoemd.

In de Structuurvisie (oktober 2012) is de hoofdstructuur vastgesteld waaronder de verbinding van Rotterdam haven
met Zuid-Limburg via regio Venlo, en is het 64 kilometer lange tracé via Helmond op basis van vooronderzoek
komen te vervallen. In het milieurapport geeft PPS drie jaar later aan het van strategisch belang te vinden dat de
twee gebieden door meerdere leidingen verbonden worden. In dit verband verwijzen we naar afbeelding 4 waaruit
blijkt dat PPS al een groot aantal leidingen exploiteert. Bovendien is via regio Venlo een buisleidingenstrook
vastgesteld waarin ruimte gereserveerd is voor meerdere leidingen die Rotterdam Haven internationaal verbinden
met het Ruhrgebied. Met een korte verbinding van 29 kilometer is Chemelot ook volledig nationaal verbonden met
Rijnmond. Om daarnaast een 'plus-plus' situatie te creëren door tevens een 64 kilometer lang tracé via Helmond te
ontwikkelen gaat in tegen nationaal belang 4; zuinig gebruik van de ondergrond.

Zienswijzen I Milieustudie december 2015, pagina 11
We willen erop wijzen dat partijen, waaronder burgers, weliswaar de mogelijkheid is geboden een zienswijze in te
dienen op het indicatieve tracé Laarbeek-Echt-Susteren, maar dat deze zienswijzen niet verwerkt zijn in de Nota van
Antwoord. Een zorgvuldige afweging van de belangen waarnaar verwezen wordt, heeft dan ook niet plaats kunnen
vinden.

Doorkruising Brandevoort I Milieustudie december 2015, pagina 12
In Helmond is gekozen voor een alternatief tracé, westelijk om Helmond heen. Door dit alternatief wordt doorkruising van de
wijk Brandevoort door nieuwe leidingen voorkomen. Het voorgestelde alternatieve tracé is vastgesteld na overleg met
betrokken gemeenten (Helmond, Nuenen en Geldrop-Mierlo).

De suggestie die gewekt wordt dat het om een unanieme besluitvorming gaat is onterecht. In Helmond is niet
'gekozen' voor een tracé om Brandevoort, maar heeft men een alternatief moeten aanvaarden om af te kunnen
wijken van het voor buisleidingen bestemde tracé door de Brandevoortsedreef (zie afbeelding 3). Tegen deze naar
het westen verschoven 'oplossing' heeft gemeente Helmond 18 januari 2013 een zienswijze ingediend. Hierin geven
zij aan dat zij principieel van mening zijn dat buisleidingen voor het transport van gevaarlijke stoffen niet in de
nabijheid van dichtbevolkte gebieden gelegd moeten worden en pleiten zij voor de vastgestelde route via regio
Venlo door dun bevolkt gebied.

Beoordelingsmethodiek van milieueffecten I Milieustudie december 2015, pagina 13
Zoals aangegeven in hoofdstuk 2 zijn in het MER (2012) de milieuknelpunten reeds in beeld gebracht. In de volgende paragrafen
is een geactualiseerde milieueffectbeschrijving voor het tracé gegeven.

Milieuknelpunten zijn voor de regio Helmond, in tegenstelling van wat in het rapport wordt beweerd, niet in het
MER (2012) in beeld gebracht. De achterliggende motivering is dan ook niet van toepassing op het tracé om
Helmond omdat in het geval van de regio Helmond het indicatieve tracé voor tenminste 6,5 kilometer buiten de
gereserveerde buisleidingenstrook met de gasleiding is komen te liggen. Er is namelijk, terwijl het MER zich in de
afrondingsfase bevond, vanwege onrust m.b.t. een hoogspannningstracé elders in de wijk Brandevoort, en op
verzoek van het gemeentebestuur, afgeweken van het uitgangspunebundelen'.
De aangehaalde criteria voor het tracé in Helmond-Brandevoort zijn niet toegepast, waardoor knelpunten i.v.m.
veiligheid, EHS gebieden, maatschappelijke en financieel relevante criteria in 2012 niet zijn gesignaleerd. Ook in de
milieustudie van december 2015 zijn deze niet zijn weergegeven in de geactualiseerde milieu-effectbeschrijving.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

11

Frank Beekhuis - Helmond. 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Natuur I Milieustudie december 2015, pagina 18/19

Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en faunasoorten
(nationaal belang 11) - Binnen de EHS, zoals de ecologische hoofdstructuur bij Stiphout, zijn projecten, plannen en
handelingen met een significant negatief effect op de wezenlijke kenmerken van de EHS niet toegestaan, tenzij er
sprake is van een groot algemeen belang. Omdat er al een route via regio Venlo is vastgesteld zal de afweging
gemaakt moeten worden of hier nog wel sprake is van een groot algemeen belang.
In de regio Helmond is in de uitgebreide aanvullende milieustudie van december 2015 nog steeds slechts sprake
van één doorsnijding van EHS-gebied; het bosgebied van Stiphout ten noorden van Brandevoort. (zie inzet afb.5)
Omdat het tracé in Helmond blijkbaar nog steeds niet goed onderzocht is, is er ook in deze milieustudie van
december 2015 - noch in de studies van 2018- opgemerkt dat er meer EHS bossages doorsneden worden door de
later toegevoegde omleiding van het buisleidingentracé westelijk om en door Brandevoort. (zie afbeelding 5)
Inzet Arcadis december 2015

EHS -->

Knelpunt
bos in EHS

Geeneind

~eo

Fguur 8 Dooranading van EHS spalned (groene ovaal)

Europa weg

• n r 4
w
r

Goin.

atel 1-11

FOIC9111~1

Was*

Al
tiaa t l i t t = a a k w r p i
- —

I, El f

P a n i k a i L _ ~ . .1.11111~

‘Itett

IA%

ia d e

EHS
Helders( hoo•

10~411
md

44,

I

r

•

EHS

Afbeelding 5: Het indicatieve buisleidingen doorsnijdt op veel meer plaatsen de Ecologische HoofdStructuur (EHS)
dan wat vermeld is in de milieustudie (zie inzet rechtsboven). Met pijlen zijn de doorsnijdingen van de EHS gebieden
gemarkeerd.

Omdat een weloverwogen besluit tot vaststelling van een tracé pas kan worden genomen nadat alle aspecten in
beeld zijn gebracht, dient aanvullend onderzoek met betrekking tot de doorsnijding van beschermde gebieden en
aantasting van beschermde soorten niet pas voor de aanlegfase plaats te vinden, maar al voordat het besluit tot het
al dan niet opnemen van een indicatief tracé in de Structuurvisie Buisleidingen wordt genomen.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

6/11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

RO: Raakvlak met (nieuwe) bebouwing 1Milieustudie december 2015, pagina 20 t/m 22

citaat

Op het tracé liggen enkele knelpunten met bestaande bebouwing (Figuur 9). Voor de bestaande bebouwing gaat het om 1 of
meerdere gebouwen in het buitengebied, waarvoor in de aanlegfase met de eigenaren een gepaste oplossing gevonden dient
te worden (bijvoorbeeld lokale aanpassingen, zoals omleidingen, of in het uiterste gevallen aankopen)....
Van overige ruimtelijke knelpunten met bestaande of geprojecteerde nieuwe bebouwing is geen sprake. Daarbij krijgen
gemeenten de gelegenheid binnen een zoekgebied van max. 250 meter rondom de door het Rijk aangegeven leidingstrook voor
een ander tracé te kiezen, indien dat beter zou aansluiten op bestaande of toekomstige ruimtelijke situaties. Inzet daarbij is dat
de stroken zodanig gekozen worden dat het risico van optreden van planschade vrijwel afwezig is.
Ugenda
C

:

3

Rei

C. I • ne rAM . a e n• n.

11.111.11"014~11•••
1111,1 1 ~ 1 . • y r I n f a m O r q

OV er{i

-

-

Zowel in de tekst als in de kaart van de bijbehorende figuur 9 (zie kader hierboven) worden de knelpunten met de
(bestaande) bebouwing van Brandevoort/Helmond ook in 2015 nog steeds niet gesignaleerd. Het knelpunt met de
bestaande kwetsbare objecten aan de Kaldersedijk/Geldropse Ventweg is niet opgenomen, net als knelpunten met
de bestaande en de toekomstige bebouwing van de VINEX locatie Brandevoort. Tevens kent de Broekstraat in
Mierlo een toenemend aantal knelpunten.
Om onduidelijke redenen is ook de situatie in Stiphout niet volledig herkend. Naast dat het twee woonwijken raakt,
loopt het indicatieve tracé daar onder het clubhuis van het in de EHS gelegen sportpark Molenven door en er is er
vergunning verleend voor het bouwen van een nieuw gilde-clubhuis midden op het indicatieve buisleidingentracé.
Dat het daadwerkelijk om knelpunten gaat is af te leiden uit het feit dat de aan de gemeente geboden ruimte om
binnen 250 meter van het tracé te schuiven met de buisleidingenstrook, in bovenstaande gevallen veelal niet van
toepassing is. Voordat het indicatieve tracé via Helmond al dan niet kan worden vastgesteld is het m.i. dan ook
noodzakelijk dat oplossingsmogelijkheden m.b.t. knelpunten met (nieuwe) bebouwing voor een eventueel besluit
tot vaststelling uitgewerkt worden.

Conclusie I Milieustudie december 2015, pagina 34
In de conclusie wordt aangegeven dat er vanwege lokale aanpassingen - zoals het tracé om en door Brandevoort een aanvullende milieustudie nodig was. Vreemd genoeg bevinden zich nog vele hiaten in deze milieustudie t.a.v.
het tracé door gemeente Helmond en Geldrop-Mierlo. De knelpunten analyse waarnaar wordt verwezen is voor de
gemeente Helmond niet compleet en de inspraakreactie waarnaar wordt verwezen zijn tot op heden niet verwerkt
in een Nota van Antwoord.
De Ecologische HoofdStructuur is slechts ten dele in kaart gebracht. Daarnaast wordt in de conclusie een luchtige
oplossing aangedragen voor compensatie. Het doorsnijden van de EHS is echter in conflict met het nationale
belang 11; Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en
faunasoorten. Alleen een uitgebreid onafhankelijk onderzoek, afweging van alle (nationale) belangen en nut &
noodzaak kan leiden tot een gefundeerde conclusie. Uiteraard dient deze belangenafweging gemaakt te worden
voor het besluit tot het al dan niet opnemen van het indicatieve tracé in de te actualiseren Structuurvisie
Buisleidingen.
Knelpunten zijn locaties waar een omleiding niet mogelijk is. Deze knelpunten met bestaande bebouwing zijn er
meer dan in in de milieustudie van 2015 zijn opgenomen. Voordat er conclusies kunnen worden getrokken dringen
we aan op een complete inventarisatie met uitgewerkte oplossingsrichtingen.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Aanvulling Structuurvisie Buisleidingen - Milieustudie I 2 februari 2018
Middels een Wob-verzoek gedateerd 12 april 2018 is inzage verkregen in de milieustudie van 2 februari 2018. Net als
dat deze milieustudie een aanvulling betreft op eerdere rapporten, zo zijn deze opmerkingen ook een aanvulling op
de voorgaande opmerkingen.
Eigenschapppen - beschrijving van het tracé Laarbeek-Echt-SusterenlMilieustudie februari 2018, pagina 14

ZEI

Beschrijving van tracé

Dit tracé is onderdeel van de verbinding van Rotterdam naar Zuid-Limburg. In de
Ontwerp-Structuurvisie was gekozen voor een tracé via Venlo. Naar aanleiding van een
aantal zienswijzen vanuit het bedrijfsleven is ervoor gekozen om een tracé via Laarbeek,
Echt en Susteren op te nemen als indicatief voorkeurstracé in de Structuurvisie.

Bijzonderheden

Omdat in de Ontwerp-Structuurvisie nog een ander tracé stond beschreven, is het tracé
Laarbeek-Echt-Susteren als indicatief opgenomen om mensen de mogelijkheid te bieden
zienswijzen in te dienen. Vervolgens zijn er zienswijzen ingediend en is er een
aanvullende milieustudie-‘ gedaan. Daaropvolgend is het tracé geoptimaliseerd en heeft
het de status definitief voorkeurstracé gekregen.

1--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

.•

Opmerking t.a.v. de formulering achter'Beschrijving van tracé';
1. Het tracé is niet, zoals in de milieustudie is aangegeven, een voorkeurstracé. Als er sprake zou zijn van een
voorkeurstracé, dan moet tenminste duidelijk gemaakt worden van wie het het voorkeurstracé is. De minister
heeft het tracé medio 2012 voorlopig teruggeplaatst in de Structuurvisie als 'indicatief tracé wat nader
onderzocht moet worden'. Zolang niet alle belangen en alle aspecten t.a.v. nut & noodzaak zijn afgewogen is het
begrip voorkeurstracé voorbarig.
Opmerkingen t.a.v. de formulering achter'Bijzonderheden';
1. Met heeandere tracé' wordt hier waarschijnlijk het vastgestelde tracé via Venlo bedoeld. Dit tracé zal ook
ontwikkeld moet worden om het Ruhrgebied met Rijnmond te verbinden.
2. Vanwege de beperkte communicatie heeft slechts een handjevol mensen een zienswijze ingediend en
bovendien zijn deze zienswijzen nooit beantwoord. Van het afwegen van belangen kan dan ook geen sprake
geweest zijn.
3. De aanvullende milieustudie waarnaar verwezen wordt is de studie uit december 2015. Deze studie wordt
gekenmerkt door een groot aantal hiaten met betrekking tot de regio Helmond.
4. De optimalisatie waarvan sprake zou zijn is in ieder geval niet uitgevoerd voor de regio Helmond.
5. De status 'definitief voorkeurstracé' is m.i. een vorm van ongewenste manipulatie. Rectificatie is dringend
gewenst of er moet tenminste aangegeven worden voor wie dit het definitieve voorkeurstracé is.
Deelgebied Helmond - Omgevingsbebouwing en gebiedsfuncties1Milieustudie februari 2018, pagina 33/34
Het deelgebied Helmond (figuur 16 in de milieustudie) behandeld niet de actuele situatie in deze regio. In
afbeelding 6 (volgende pagina) hebben we in groen de volgende vlakken toegevoegd om de huidige status weer
te geven:
27
werken status: in ontwikkeling
28
werken status: in ontwikkeling
29
werken status: in ontwikkeling
30
wonen status: kaveluitgifte / bouw aangevangen
31
wonen status: kaveluitgifte / bouw aangevangen
32
wonen status: kaveluitgifte / bouw aangevangen
33
wonen status: in ontwikkeling
34
wonen status: ontwikkeld of in afbouwfase

Gemeente Helmond
Gemeente Helmond
Gemeente Helmond
Gemeente Helmond
Gemeente Helmond
Gemeente Helmond
Gemeente Geldrop/Mierlo
Gemeente Geldrop/Mierlo

Met betrekking tot functievlak 17 en 12 de volgende opmerking: Deze heeft de omschrijving 'werken Binnen dit
vlak vallen echter ook de Oudevensestraat en Eikenhorst. Beide straten zijn tevens woongebieden. Functievlakken
zullen daarom gecorrigeerd moeten worden naar 'Wonen/Werken'.
Ten noorden van Helmond Brandevoort ligt stadsdeel Stiphout. Het tracé raakt daar twee woonwijken en een
sportpark. Deze is door Arcadis in de kaart met 'Deelgebied Helmond' buiten beschouwing gelaten. In afbeelding 7
is deze ontbrekende informatie in een plattegrond weergegeven.

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

8' 11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Kaart naar actuele situatie

e volgens Arcadis medio april 2018

Afbeelding 6: Gebiedsoverzicht Helmond. Medio 2018 is niet uitgegaan is van de actuele situatie. Geel zijn de
functievlakken die zijn opgenomen in de milieustudie. In groen onze aanvulling om tot de actuele situatie in het
weergegeven gebied te komen. Opvallend is dat de situatie in Helmond/Stiphout (zie hieronder afbeelding 7), ten
noorden van bovenstaande kaart, ondanks de diverse conflicten met bebouwing geheel buiten beschouwing zijn
gebleven.

Afbeelding 7: Functieoverzicht in Stiphout/Helmond. In de EHS zijn tevens de volgende functies gelegen A. Wonen,
B.Recreatie, C.Recreatie (bestemd) en D. Wonen

Kanttekeningen milieustudies 2015-2018

9/11

Frank Beekhuis - Helmond, 4 oktober 2018
Bewerkt: 05/11/2018

Leidingkenmerken en rekenmethodiek Milieustudie februari 2018, pagina 34/37

11:211

Tabel 7 Leidin kenmerken en stofeigenschappen in worst-case situatie

Gegevens buisleiding

Ethyleenoxide

Vinylchloride

Diameter

102 mm / 4 inch

102 mm / 4 inch

Druk:
maximale werkdruk

80 bar

63 bar

Temperatuur

12 'C

9.8 °C

Eventuele bronmaatregelen

Geen

Geen

Stoffen

Vloeistof brandbaar + toxisch (scenario's
gelijk als een tot vloeistof verdicht gas)

Tot vloeistof verdicht brandbaar gas

Net als in eerdere studies wordt ook in de milieustudie van februari 2018 aangegeven dat PPS heeft geadviseerd
m.b.t de karakteristieken van de buisleidingen maar dat niet bekend is welke stoffen getransporteerd zullen
worden. Medio mei 2017 hebben wij van PPS echter de specificaties ontvangen m.b.t. de te transporteren stoffen,
werkdruk en buisdiameter, welke in onderstaande tabel zijn verwerkt.
Medium

Druk
bar

Diameter buis Invloedsgebied in
inch
meter

Karakter calamiteit senario

1950 Toxische wolk

Ethyleenoxide

100

12

CO2

100

12 niet opgegeven

Propeen*

100

12

130 Fakkelbrand

Kl*

50

14

45 Plasbrand

Toxische wolk

* K1 stoffen (gassen/vloeistoffen met een vlampunt van minder dan 21°C) en Propeen worden gekenmerkt door een een
lage zelfredzaamheid bij calamiteiten

De worst-case situatie zoals weergegeven bovenaan deze pagina, de overgenomen tabel 7 van pagina 35 uit de
milieustudie, wijkt wezenlijk af van de situatie welke zich bij een eventuele ontwikkeling van het tracé zal voordoen;
De 2 leidingen worden 4 tot 7 buizen en de leidingdiameter van 4 inch wordt 12 tot 14 inch, of zoals we uit de
milieustudie van december 2015 hebben kunnen vernemen is zelfs een diameter van 24 inch mogelijk. Tevens is de
maximale werkdruk hoger dan in het milieurapport van 2018 wordt aangegeven. Het buisleidingen ongeval in
Gellingen (B) met 24 doden en 132 gewonden, heeft laten zien dat de omvang van de buisleiding en de werkdruk
terdege meegenomen moeten worden in een worst-case situatie.
Met het grotere aantal leidingen welke bij voorkeur ook samengebracht worden in de strook met een
gastransportleiding, zal het risico op domino-effecten significant toenemen. Dit risico neemt bovendien verder toe
vanwege het bochtige karakter van het tracé waarbij de buisleidingenstrook plaatselijk tot 25 meter versmald
wordt.
Ik merk op dat wij voor de beoordeling van de Externe Veiligheid gebruik zullen gaan maken van externe
onafhankelijke deskundigen. Het worst-case scenario zal ook hierbij aan bod komen.

Kanttekeni ngen mili eustudies 2015-2018

10/ 11

Frank Beekhuis - Hel mond, 4 oktober 2018
Bew er kt: 05/ 11/ 2018

Aanvulling Structuurvisie Buisleidingen - Milieustudie 113 april 2018
Zoals deze milieustudie een aanvulling betreft op eerdere rapporten, zo zijn deze opmerkingen ook een aanvulling
op de voorgaande kanttekeningen.
Kaart overgenomen uit milieustudie 13 april 2018, pagina 14
LES stroken
A

Pand bennen molm, ~ALL woon
O O P. ,

A

Pond tonnen conlour fund,* oreoe01

02251/81M 104m
M I L u w o g e o ~ s EOP

Archis010910
bonen oom ete$1.01090et wo•oodo
lemen ome nop* do cleookoLpoo.
~Wijle

Temen t m rom hoge
soce•oloplectr ~Me
% noen von »or nop
LenOmOloo•che waan» oloochormel

~mora2•00
~Lno2000
WIN • PM
n a t u u,
Nr i v e ie _ n " .

NNN • Umburg
Oio• our Oe 90■ Aggoene ~ ome
PrOV 0.d 0111

.n NO

[Z 2 B. . 1 7 . v e
Cieco~occomernonconotwocleme •
25 okerworoo

ladiembeichennIngsgebled UI

r aoe
ç. m r .
Groneaterbownermnopebede.1
oba) »oe Lors a m w o w o M o e

Figuur 6 Tracé en omgevingswaarden Laarbeek - Echt — Susteren

In tegenstelling tot de milieustudie van februari is de uitgave van april 2018 volledig in kleur. Hierdoor zijn
afbeeldingen, zoals de hierboven ingevoegde figuur 6 van pagina 14 beter te beoordelen. Voor het eerst na
presentatie van het MER in 2012 zijn er, zij het beperkt, knelpunten gesignaleerd in het tracé westelijk om Helmond.
Daarnaast is het aantal knelpunten bij Stiphout/Helmond op het oog flink toegenomen. Helaas is de grootte van de
kaart te beperkt om daadwerkelijk inzicht te verkrijgen van de locale situatie en of alle conflicten met
omgevingswaarden zijn gesignaleerd.
Bovenstaande wens tot meer detaillering sluit ook aan bij het in de milieustudie op pagina 23 reeds geconstateerde
lage detailniveau. Hier wordt dan echter vervolgens verwezen naar het volgende stadium waarbij pas na de
vastlegging van het tracé in de bestemmingsplannen naar een hoger detailniveau zal worden gekeken.
Het is echter wenselijk om, voordat de minister het besluit neemt tot vaststelling van een tracé, op detailniveau
zeker de meest gecompliceerde knelpunten te beoordelen op z'n mogelijke oplossingen.
De verwijzing naar"Lokale overheden hebben de mogelijkheid om het tracé zo vast te leggen, dat bebouwing en
andere waarden, worden vermeden." is niet realistisch. In de 250 meter die gemeenten mogen schuiven zal zich in
veel gevallen niet de gewenste oplossing bevinden. Als het zo eenvoudig zou zijn zouden we immers niet van een
'knelpunt' hoeven te spreken.
De conclusie van Arcadis (pagina 24) is wederom op z'n minst voorbarig. Deze sluit zijn conclusie af met ;"De tracés
beschreven in dit rapport kunnen als definitief opgenomen worden in de structuurvisie" Een dergelijk
maatschappelijk belastend tracé via Helmond kan m.i. pas opgenomen worden in de structuurvisie als deze
beoordeeld is op 'Nut & Noodzaak', alle belangen zijn gewogen en als oplossingsrichtingen zijn uitgewerkt ter
voorkoming van knelpunten in deze dichtbevolkte kwetsbare regio. Bovendien vertonen de onderzoeken uit 2015
en 2018 nog zoveel leemtes dat aanvullend onderzoek noodzakelijk zal zijn.
Tot besluit zal ook de aangekondige inspraakprocedure nog plaats moeten vinden en de zienswijzes nog verwerkt
moeten worden voordat er sprake kan zijn van een definitief tracé wat al dan niet opgenomen kan worden in de te
actualiseren Structuurvisie Buisleidingen.
Kanttekeningen m ilieust udies 2015-2018

i i 11

Frank Beekhui s - Helmond, 4 okt ober 2018
Bewerkt : 05/11/2018