RAAD VAN
DE EUROPESE UNIE

Brussel, 30 maart 2009 (01.04)
(OR. en)

7855/1/09
REV 1

DROIPEN 14

NOTA
van:
aan:
Betreft:

het voorzitterschap
het Coreper/de Raad
Ontwerp-conclusies van het voorzitterschap over de conferentie inzake de
bescherming van kwetsbare slachtoffers en hun status in strafprocedures
(Praag, 17 en 18 maart 2009)

Met het oog op de verwachte herziening van bestaande EU-wetgeving inzake de status van het
slachtoffer in de strafprocedure 1 , alsmede de door de Europese Commissie geplande herziening van
het kaderbesluit ter bestrijding van seksuele uitbuiting van kinderen en kinderpornografie 2 en van
het kaderbesluit inzake bestrijding van mensenhandel3 , acht het Tsjechische voorzitterschap het
opportuun om het beschermingsnive au voor slachtoffers in de EU te bespreken en in kaart te
brengen.

1
2
3

Kaderbesluit 2001/220/JBZ van de Raad inzake de status van het slachtoffer in de
strafprocedure (PB L 82 van 22.3.2001, blz. 1).
Kaderbesluit 2004/68/JBZ van de Raad ter bestrijding van seksuele uitbuiting van kinderen en
kinderpornografie (PB L 13 van 20.1.2004, blz. 44).
Kaderbesluit 2002/629/JBZ van de Raad inzake bestrijding van mensenhandel (PB L 203 van
1.8.2002, blz. 1).

7855/1/09 REV 1

roe/NGS/dm
DG H 2B

1

NL

Het voorzitterschap is van oordeel dat specifieke aandacht moet gaan naar de bescherming van
kinderen en andere slachtoffers die zich in een kwetsbare positie bevinden, bijvoorbeeld wege ns een
lichamelijke of geestelijke beperking of wegens het soort misdrijf waarvan ze het slachtoffer zijn. In
een strafprocedure lopen vooral kwetsbare slachtoffers risico op aanhoudende secundaire
victimisatie. Bovendien bevinden ze zich door hun kwetsbaarheid onvermijdelijk in een nadelige
positie, wat hen kan belemmeren om ten volle en adequaat gebruik te maken van mogelijkheden om
hun rechten te verdedigen.

In het licht van het bovenstaande heeft het Tsjechische ministerie van Justitie, in samenwerking met
de Academie voor Europees Recht, op 17 en 18 maart 2009 een conferentie georganiseerd met als
titel "Bescherming van kwetsbare slachtoffers en hun status in strafprocedures", waarop
beroepsmensen, vertegenwoordigers van de lidstaten, vertegenwoordigers van de Europese Unie en
van de Raad van Europa, alsmede academici en ngo's waren uitgenodigd om de belangrijke kwestie
van de bescherming van kwetsbare slachtoffers te bespreken.

De conferentie omvatte specifieke workshops rond praktische behoeften, mogelijke verbeteringen
van de status van kwetsbare slachtoffers in de Europese Unie en de uitwisseling van goede
praktijken.

Het doel was een bijdrage te leveren tot de herziening van het huidige wettelijke kader en tot
toekomstige verbeteringen van de algemene aanpak van de situatie van kwetsbare slachtoffers.

Het voorzitterschap heeft op basis van de debatten conclusies opgesteld, teneinde bij te dragen tot
bewustwording en tot de ontwikkeling van normen met een horizontaal karakter in de lidstaten va n
de Europese Unie.

Het Coreper/de Raad wordt derhalve verzocht kennis te nemen van de ontwerp-conclusies
van het voorzitterschap in bijlage dezes.

7855/1/09 REV 1

roe/NGS/dm
DG H 2B

2

NL

BIJLAGE

Ontwerp-conclusies van het voorzitterschap over de conferentie inzake de bescherming van
kwetsba re slachtoffers en hun status in strafprocedures

Het voorzitterschap

-

Bevestigt dat de bescherming van slachtoffers, ook van kwetsbare slachtoffers, een belangrijk
actueel thema is in de Europese Unie,

-

Neemt er, met het oog op de evaluatie van de uitvoering van het kaderbesluit van de Raad van
15 maart 2001 inzake de status van het slachtoffer in de strafprocedure, en van de richtlijn van
de Raad van 29 april 2004 betreffende de schadeloosstelling van slachtoffers van misdrijven1
- twee belangrijke instrumenten die in de follow-up van de conclusies van Tampere zijn
aangenomen - NOTA VAN dat de Europese Commissie in het najaar van 2009 een voorstel
wil indienen voor de wijziging van bovengenoemd kaderbesluit,

-

Onderstreept dat de nadruk moet liggen op de gedegen uitvoering van de bovenvermelde
instrumenten,

-

Is verheugd dat de Commissie de behoefte aan bijzondere regels voor de bescherming van
bepaalde categorieën slachtoffers, zoals kinderen en slachtoffers van mensenhandel, heeft
onderkend en dat zij een reeks specifieke regels met betrekking tot deze slachtoffers heeft
voorgesteld in de herziene kaderbesluiten, die recentelijk zijn ingediend, namelijk het
kaderbesluit ter bestrijding van seksuele uitbuiting van kinderen en kinderpornografie en het
kaderbesluit inzake bestrijding van mensenhandel,

-

Onderkent dat, ofschoon een akkoord op EU-niveau over een gemeenschappelijke definitie
van 'kwetsbaar slachtoffer' in dit stadium moeilijk kan lijken, met name als gevolg van de
diverse nationale rechtsstelsels en de specificiteit van elk geval, verder moet worden bekeken
welke behoeften er zijn op het vlak van bijzondere bescherming van slachtoffers in een
kwetsbare situatie, teneinde een effectieve bescherming van de betrokkenen mogelijk te
maken,

1

PB L 261 van 6.8.2004, blz. 15.

7855/1/09 REV 1
BIJLAGE

roe/NGS/dm
DG H 2B

3

NL

-

Constateert dat de lidstaten in hun nationale rechtsstelsels verschillende criteria hanteren,
zoals de leeftijd, de geestelijke en lichamelijke vermogens, het soort strafbaar feit of de relatie
met de dader, teneinde te bepalen of het slachtoffer zich in een kwetsbare positie bevindt,

-

Benadrukt dat bijzondere aandacht moet gaan naar de bescherming van kwetsbare slachtoffers
tegen secundaire victimisatie, hetgeen een zeer belangrijk beginsel is van
slachtofferbescherming,

-

Benadrukt de noodzaak van een eerlijke behandeling en van een evenwicht tussen de rechten
van het slachtoffer en van de beklaagde,

-

Is verheugd dat de uitwisseling van goede praktijken in het algemeen positief is onthaald. Het
overzicht van de antwoorden die de lidstaten gaven op de door het voorzitterschap opgestelde
vragenlijst over de status van kwetsbare slachtoffers, kan daarbij een nuttig instrument zijn,

-

Roept de lidstaten op om hun wetgeving ter zake efficiënt te handhaven en bijzondere
aandacht te besteden aan de vorming van beroepsmensen,

-

Is ervan overtuigd dat de conferentie een belangrijke inspiratiebron zal zijn voor toekomstige
onderhandelingen over wetgevingsinstrumenten op EU-niveau, voor de toekomstige
activiteiten van de Raad van Europa en voor mogelijke herzieningen van nationale rechtsstelsels inzake de bescherming van slachtoffers,

-

Vertrouwt erop dat de lidstaten bijzondere aandacht zullen blijven besteden aan de
bescherming van kwetsbare slachtoffers.

______________

7855/1/09 REV 1
BIJLAGE

roe/NGS/dm
DG H 2B

4

NL