Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1311
Vragen van het lid Van Nispen (SP) aan de Minister voor Rechtsbescherming
over het gebrek aan openbaarheid in de rechtspraak (ingezonden 6 december
2022).
Antwoord van Minister Weerwind (Rechtsbescherming) (ontvangen 20 januari
2023). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2022–2023, nr. 1187.
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het artikel «De rechtspraak is kennelijk alleen
openbaar voorzover het de rechter behaagt»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat vindt u van het voorbeeld dat in het artikel wordt aangehaald waarbij
iemand geen inzage krijgt in een rechterlijke uitspraak?
Antwoord 2
Het is niet aan een bewindspersoon om te bepalen of een rechterlijke
uitspraak wordt verstrekt aan iemand anders dan een procespartij of
advocaat. Dit is aan de onafhankelijke rechtspraak.
Het in het artikel aangehaalde voorbeeld was een verzoek tot verstrekking van
een vonnis op basis van artikel 365 lid 4 van het Wetboek van Strafvordering.
In gemeld wetsartikel staat openbaarheid centraal. Wel maakt de rechter
steeds een afweging of de belangen van degene ten aanzien van wie het
vonnis is gewezen of van de derden die in het vonnis worden genoemd zich
verzetten tegen het verstrekken van het vonnis aan iemand anders. In het
gegeven voorbeeld heeft de voorzitter van de rechtbank geoordeeld dat
daarvan sprake was, welk oordeel in een klachtenprocedure werd bekrachtigd.

1

ah-tk-20222023-1311
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

NRC, 1 december 2022, De rechtspraak is kennelijk alleen openbaar voorzover het de rechter
behaagt (www.nrc.nl/nieuws/2022/12/01/de-rechtspraak-is-kennelijk-alleen-openbaar-voorzoverhet-de-rechter-behaagt-a4150116).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

Vraag 3
Waarom is het volgens u belangrijk dat uitspraken openbaar worden
gemaakt?
Antwoord 3
Openbaarheid van de rechtspraak is een belangrijk beginsel van onze
rechtsstaat.2 Dit houdt in de eerste plaats in dat rechtspraak in het openbaar
plaatsvindt. In de tweede plaats wordt aan betrokken procespartijen de
uitspraak verstrekt. De uitspraak kan daarnaast ook aan anderen worden
verstrekt. In de derde plaats kunnen uitspraken worden gepubliceerd. Dat is
het voor het publiek toegankelijk maken van uitspraken door opname op
rechtspraak.nl. De voorzitter van de Raad voor de rechtspraak heeft laten
weten, dat de rechtspraak het streven heeft om het merendeel van de
rechterlijke uitspraken online te gaan publiceren. Op die manier wordt de
toegankelijkheid van uitspraken vergroot. Dat past in het streven van het
kabinet om de toegang tot het recht te versterken.3
Vraag 4
Wat vindt u in dat kader van het weigeren van het verstrekken van een
uitspraak omdat iemand onvoldoende belang daarbij zou hebben?
Antwoord 4
Voor het antwoord op deze vraag verwijs ik naar het antwoord op vraag 2.
Vraag 5
Is dit volgens u de openbaarheid van rechtspraak zoals die door de wetgever
is bedoeld?
Antwoord 5
De wetgever legt het oordeel over het verstrekken van een uitspraak aan
anderen dan direct betrokkenen uitdrukkelijk bij de rechter, onder meer in het
in antwoord 2 vermelde artikel 365 lid 4 Wetboek van Strafvordering.
Openbaarheid in ruimere zin wordt bereikt door de publicatie van uitspraken
op rechtspraak.nl.
Vraag 6
Welke ambities zijn er voor wat betreft het publiceren en verstrekken, indien
daarom wordt verzocht, van rechterlijke uitspraken?
Antwoord 6
Voor het antwoord op deze vraag verwijs ik naar de antwoorden op vraag 2
en vraag 3.
Vraag 7
Bent u bereid om met de Raad voor de Rechtspraak in gesprek te gaan om
duidelijkheid te verschaffen over het publiceren en verstrekken van rechterlijke uitspraken om vergelijkbare situaties in de toekomst te voorkomen? Kunt
u uw antwoord toelichten?
Antwoord 7
Met de Raad voor de rechtspraak ben ik op reguliere basis in gesprek over
het programma «Meer en verantwoord publiceren». Over dit onderwerp zal ik
uw Kamer schriftelijk nader informeren in het eerste kwartaal van 2023.

2

O.a. art. 121 Grondwet, art. 28 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering en art. 6 Verdrag tot
bescherming van de rechten van de mens en de burgerlijke vrijheden.
3
Kamerstuk 29 279, nr. 706.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2