PI Krimpen aan den Ijssel
Inspectierapport
Doorlichting

PI Krimpen aan den IJssel
Inspectierapport
Doorlichting

Maart 2011

Inhoudsopgave

2

| PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Voorwoord						6
Samenvatting						8
1
Inleiding						12
		
1.1 Aanleiding en doel					13
		 1.2 Reikwijdte van de doorlichting			
13
		
1.3 Toetsingskader					13
		
1.4 Opzet						14
		
1.5 Objectbeschrijving					15
		
1.6 Recent onderzoek					16
		
1.7 Leeswijzer					16
2 Rechtspositie gedetineerden				18
		
2.1 Rechtmatige insluiting				19
		
2.2 Huisregels en introductie				20
		
2.3 Activiteitenprogramma				21
		
2.4 Accommodatie					24
		
2.5 Voeding en winkel					25
		
2.6 Maatschappelijk contact				26
		
2.7 Toegang tot zorg					29
		 2.8 Disciplinaire straffen en maatregelen			
31
		
2.9 Klachtafhandeling					33
		
2.10 Conclusie						34
3 Omgang met gedetineerden				36
		
3.1 Screening						37
		
3.2 Bejegening					41
		
3.3 Rapportage en documentatie				44
		
3.4 Conclusie						46
4 Interne veiligheid					48
		 4.1 Preventie en beheersing van calamiteiten		
49
		
4.2 Agressiebeheersing					50
		
4.3 Drugsontmoediging				53
		
4.4 Conclusie						54
5 Maatschappijbeveiliging				56
		 5.1 Beveiligingsvoorzieningen en -toezicht			
57
		
5.2 Toekenning verlof					61
		5.3 Voorwaardelijke invrijheidstelling			
63
		
5.4 Conclusie						65

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 |

3

6 Maatschappelijke reïntegratie				66
		
6.1 Voorbereiding nazorg				67
		
6.2 Reïntegratietrajecten				69
		
6.3 Conclusie						71
7 Organisatieaspecten					72
		
7.1 Personeelsmanagement				73
		
7.2 Communicatie					75
		
7.3 Integriteit					77
		
7.4 Conclusie						78
8

Slotbeschouwing					80

Bijlage 1 Oordeel						84
Bijlage 2 Aanbevelingen					86
Bijlage 3 Afkortingen					90
Bijlage 4 Bronnen						94
Bijlage 5 Inspectieprogramma				96
Bijlage 6 Geografische ligging				100

4

| PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 |

5

Voorwoord

6

| PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

De Inspectie voor de Sanctietoepassing (ISt) heeft in december 2010 een
doorlichting uitgevoerd bij de PI Krimpen aan den IJssel.
De Inspectie komt, afgezien van een aantal opmerkingen die tot verbeteringen kunnen leiden, in het algemeen tot een positief oordeel.
Opvallend is het grote aantal klachten dat in deze inrichting door gedetineerden wordt ingediend. De ISt beveelt dan ook aan, een analyse op de
klachten uit te voeren.
In het onlangs verschenen Jaarbericht 2010 van de Inspectie wordt aangekondigd dat de inspectierapporten voortaan iets anders ingedeeld zullen
worden.
De rapportage over de PI Krimpen aan den IJssel dateert nog van voor dit
besluit, en is dus nog volgens de oude systematiek opgesteld.

W.F.G. Meurs
hoofdinspecteur

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 |

7

Samenvatting

8

| PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

De Inspectie voor de Sanctietoepassing (ISt) heeft in december 2010 de
penitentiaire inrichting (PI) Krimpen aan den IJssel doorgelicht. PI Krimpen
aan den IJssel is een normaal beveiligde penitentiaire inrichting met een
bestemming als huis van bewaring (hvb) en gevangenis. Het doel van de
doorlichting is vast te stellen hoe het in PI Krimpen aan den IJssel is gesteld
met de rechtspositie van gedetineerden, de omgang met gedetineerden, de
interne veiligheid, de maatschappijbeveiliging, de maatschappelijke
reïntegratie en de daarmee samenhangende aspecten van organisatie. De
ISt beschouwt daarbij de drie dimensies beleid, uitvoering en borging.
Het algemene beeld dat uit de doorlichting naar voren komt, is dat de
inrichting overwegend voldoet aan de verwachtingen van de ISt. De omgang
met gedetineerden is respectvol en de aangeboden voorzieningen voor
gedetineerden voldoen. Er zijn echter ook processen die verbetering
behoeven, zoals de informatie-uitwisseling over gedetineerden, met name
de dagrapportages, en de taakverdeling tussen directie, middenkader en
executieve medewerkers. Hieronder volgen de belangrijkste bevindingen
per aspect en uiteindelijk de belangrijkste aanbevelingen.
Rechtspositie gedetineerden
Over de rechtspositie van gedetineerden in PI Krimpen is de ISt over het
algemeen positief. Gedetineerden zijn bijvoorbeeld zeer tevreden over de
bibliotheek en het arbeidsaanbod is divers. Wel zijn er enkele aandachtspunten. De activiteiten in het dagprogramma zijn erg krap op elkaar
gepland, wat op meerdere manieren een negatief effect heeft op de
rechtspositie. Voor bijvoorbeeld de introductie van nieuwe gedetineerden
op de afdeling of het invullen van rapportages is niet altijd voldoende tijd,
waardoor dit naar het weekend wordt geschoven. Recente informatie met
betrekking tot de gedetineerden is hierdoor niet altijd direct beschikbaar.
Een ander punt van aandacht is de klachtafhandeling binnen de inrichting.
Vergeleken met andere p.i.’s komen er in PI Krimpen jaarlijks zeer veel
klachten binnen. Ook duurt de afhandeling van deze klachten vrij lang.
Omgang met gedetineerden
De Inspectie heeft een wisselend beeld gekregen van de omgang met
gedetineerden. De medewerkers gaan respectvol met gedetineerden om. De
waarde van het mentorsysteem blijkt in de praktijk echter beperkt te zijn.
De rapportagepraktijk voldoet niet aan de verwachtingen. De dagrapportage
wordt namelijk niet standaard in het daardoor bedoelde registratiesyteem
(TULP-selectie) ingevoerd, mentorgesprekken worden niet altijd gerapporteerd en de kwaliteit van de rapportage kan beter. Het screenen van
gedetineerden en de uitwisseling van de informatie daarover verloopt
daarentegen prima. Wel zijn incidenteel contra-indicaties voor plaatsing op

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 |

9

een meerpersoonscel (MPC) niet altijd tijdig afgegeven.
De screening op de nazorggebieden kent bovendien achterstanden. De
grote instroom arrestanten is daar mede debet aan.
De inrichting checkt haar werkprocessen, maar kan de evaluatie verbeteren
door structureler de bejegening, rapportage en de screening te bezien.
Interne veiligheid
De ISt is overwegend positief over de interne veiligheid. Het beleid voldoet
op de meeste punten. De inrichting heeft echter geen visie op de beheersing
van agressie en geweld. Wat betreft de uitvoering is het voornaamste punt
van kritiek de lage deelname van executieve medewerkers aan de training
praktisch penitentiair optreden (PPO) en het lage percentage van het
personeel dat slaagt voor de fitheidstest (FITKIT). De inrichting dient hier
meer aandacht aan te besteden. De inrichting zou verder een beter inzicht
kunnen realiseren op de effecten van het drugsontmoedigingsbeleid.
Maatschappijbeveiliging
De uitvoering van de processen van maatschappijbeveiliging is overwegend
op orde. De PI verhindert afdoende dat een gedetineerde zich kan onttrekken aan de vrijheidsontneming. Bovendien vindt er voldoende weging van
maatschappelijke risico’s plaats bij het toekennen van vrijheden aan een
gedetineerde. Het afwegingsproces kan nog verbeteren door de v.i adviezen
beter te onderbouwen en de multidiscipinaire bespreking door meerdere
disciplines te laten plaatsvinden.
Maatschappelijke reïntegratie
PI Krimpen heeft een grote populatie die in aanmerking komt voor
deelname aan een traject in het kader van Terugdringen Recidive (TR), maar
krijgt met name door onderbezetting bij de trajectbegeleiders niet alle
gedetineerden in een TR-traject. Het aanbod aan gedragsinterventies is
behoorlijk en dat is een basisvoorwaarde om de reïntegratieplannen ook tot
uitvoering kunnen laten komen. Voor wat betreft de nazorgactiviteiten is PI
Krimpen goed aangesloten bij de regionale voorzieningen hiervoor zoals
het veiligheidshuis en het nazorgoverleg. Het screenen van alle gedetineerden op de probleemgebieden blijft lastig. Wellicht dat de nieuwe werkwijze,
waarbij wordt samengewerkt met gemeente Rotterdam, uitkomst gaat
bieden.
Organisatieaspecten
De ISt is over het algemeen tevreden over de onderzochte organisatieaspecten, maar PI Krimpen dient op enkele punten nog wel te verbeteren.
Teamoverleggen en multidisciplinaire overleggen (MDO) over casuïstiek
zijn essentieel voor een goede communicatie in een inrichting. De

10 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

inrichting dient er daarom voor te zorgen dat deze structureel doorgang
vinden en voldoende mensen deze bijwonen. De Inspectie signaleerde
bovendien een verschuiving in taken tussen management, afdelingshoofden en senior penitentiair inrichtingswerkers (piw’ers). Afdelingshoofden
hebben hierdoor minder dagelijkse bemoeienis op de verblijfsafdeling
waardoor piw’ers hen in mindere mate zien. Hierdoor ervaren piw’ers een
grotere afstand dan voorheen ten opzichte van hun leidinggevende.
Aanbevelingen
Hieronder staan de belangrijkste aanbevelingen. Zie bijlage 2 voor een
overzicht van alle aanbevelingen.
De ISt beveelt de PI het volgende aan:
a. Draag zorg dat alle gedetineerden kort na binnenkomst op de afdeling
een introductiegesprek hebben.
b. Creëer op het hvb een activiteitenaanbod dat voldoet aan de norm.
c. Onderzoek wat de oorzaak is van de zeer grote hoeveelheid klachten.
d. Leg vast waar een dagrapportage aan moet voldoen en zorg dat
overeenkomstig wordt gehandeld.
e. Zorg ervoor dat al het executieve personeel geregeld deelneemt aan
PPO.
f. Houdt de uitvoering van kritische processen en het gebruik van
technische beveiligingsapparatuur onder de aandacht door regelmatige
bespreking van de toepassing cq. het gebruik.
g. Evalueer de werkwijze (inspanningen) van de medewerkers maatschappelijke dienstverlening (mmd’ers) met betrekking tot het op orde
brengen van de leefgebieden. Betrek hierbij de samenwerking met de
ketenpartners. Breng eventuele verbeterpunten op orde en leg
vervolgens de actuele werkwijze vast.
h. Leg duidelijk vast welke taken bij afdelingshoofden en welke taken bij
senior piw’ers rusten.
i. Draag zorg voor het goed functioneren van teamoverleggen.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 11

1
Inleiding

12 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

1.1 Aanleiding en doel
Aanleiding
De Inspectie voor de Sanctietoepassing (ISt) houdt toezicht op de sanctietoepassing in Nederland. Zij doet dit onder meer door penitentiaire
inrichtingen met een zekere regelmaat op hun functioneren te beoordelen.
De PI Krimpen aan den IJssel (hierna: PI Krimpen) is een inrichting met een
bestemming als huis van bewaring (hvb) en gevangenis. De ISt heeft PI
Krimpen nog niet eerder doorgelicht.
Doel
Het doel van de doorlichting is te bezien hoe het in PI Krimpen is gesteld
met de rechtspositie van en de omgang met gedetineerden, de veiligheid,
de reïntegratieactiviteiten en de daarmee samenhangende aspecten van
organisatie. Aan de hand van haar oordeel doet de ISt verbetervoorstellen in
de vorm van aanbevelingen.

1.2 Reikwijdte van de doorlichting
PI Krimpen is in de huidige organisatiestructuur van het gevangeniswezen
een zelfstandige vestiging.1

1.3 Toetsingskader
Voor de doorlichting van PI Krimpen heeft de ISt het standaardtoetsingskader voor het gevangeniswezen gebruikt. Dit toetsingskader is gebaseerd op
(inter)nationale wet- en regelgeving.2 Het toetsingskader omvat de
aspecten:
• rechtspositie gedetineerden;
• omgang met gedetineerden;
• interne veiligheid;
• maatschappijbeveiliging
• maatschappelijke reïntegratie;
• organisatie.
1

2

De afgelopen jaren is het gevangeniswezen gereorganiseerd tot 29 zelfstandige
vestigingen die, onderverdeeld in drie regio’s, door DJI worden aangestuurd door drie
regiomanagers. De regiomanagers leggen verantwoording af aan de hoofddirecteur DJI.
Het betreft internationale verdragen, gedragsregels, wetgeving, maatregelen, ministeriële
regelingen, circulaires en aanwijzingen die van toepassing zijn op de tenuitvoerlegging van
detentie. Zie voor het volledige toetsingskader de website van de ISt (www.inspectiesanctietoepassing.nl), waar het als bijlage bij het inspectierapport is gevoegd.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 13

Deze aspecten geven, in samenhang, een goed beeld van de stand (en gang)
van zaken in een penitentiaire inrichting.
Genoemde aspecten zijn opgedeeld in criteria. De ISt komt aan de hand van
die criteria tot een oordeel op de drie dimensies beleid, uitvoering en
borging:
• Bij de dimensie beleid beziet de ISt of in de inrichting ten aanzien van een
te toetsen criterium (vastgelegd) beleid beschikbaar is dat voldoet aan
geldende wet- en regelgeving.
• Bij de dimensie uitvoering stelt de ISt vast in hoeverre de uitvoering
voldoet.
• Bij de dimensie borging gaat de ISt na in hoeverre op handelingsniveau
de toepassing van het beleid is zeker gesteld en in hoeverre de p.i. het
beleid periodiek evalueert op effectiviteit en zo nodig bijstelt.
De ISt geeft haar oordeel weer in de volgende vier waarderingen:
Voldoet niet aan de relevante normen en verwachtingen
Voldoet in beperkte mate aan de relevante normen en verwachtingen
Voldoet overwegend maar niet volledig aan de relevante normen en
verwachtingen
Voldoet aan de relevante normen en verwachtingen
In bijlage 1 staan alle oordelen op de toetsingscriteria bij elkaar.

1.4 Opzet
Methode
Bij een doorlichting verzamelt de ISt feitelijke gegevens door documentonderzoek, observaties in de p.i. en interviews met betrokkenen bij de
inrichting. Het standaardtoetsingskader vormt het uitgangspunt van de
doorlichting. Dit toetsingskader is uitgewerkt in een aantal gestructureerde
vragen- en checklijsten. Op grond van vooraf door de p.i. verstrekte
documentatie stelt de ISt eventueel aanvullende informatievragen op. De
ISt zet alle verzamelde gegevens af tegen de criteria uit het toetsingskader
en komt zo tot een oordeel over het beleid, de uitvoering en de borging (zie
1.3).
De doorlichting van PI Krimpen is uitgevoerd door drie inspecteurs en een
coördinator bedrijfsvoering van de ISt, in een periode van drie dagen.
Zie bijlage 5 voor het volledige inspectieprogramma van de doorlichting.

14 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Tijdpad
Op 16 november 2010 heeft de ISt de doorlichting aangekondigd. De
doorlichting is op 8, 15 en 16 december 2010 uitgevoerd. De vestigingsdirecteur heeft op 26 januari 2011 de conceptversie van het inspectierapport
voorgelegd gekregen voor wederhoor op de feitelijke bevindingen. De ISt
heeft de wederhoorreactie op 14 februari 2011 ontvangen. Op 3 maart 2011
heeft de hoofdinspecteur het inspectierapport vastgesteld en aangeboden
aan de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie.

1.5 Objectbeschrijving
PI Krimpen is in 1995 gebouwd en in 1996 in gebruik genomen. De
inrichting is normaal beveiligd en fungeert als huis van bewaring en
gevangenis. Het complex bestaat uit twee gespiegelde bouwdelen. Elk van
deze delen bestaat uit twee gekoppelde kruisgebouwen met twee verdiepingen. Later heeft aan beide gekoppelde kruizen uitbouw plaatsgevonden.
Het voorgebouw huisvest kantoorruimten voor onder andere directie, de
detentieondersteunende diensten zoals het bureau selectie- en detentiebegeleiding (BSD), de binnenkomstafdeling delinquenten (BAD), de bevolkingsadministratie (BVA), de medische dienst (MD) en de zorgfunctionarissen. Tussen de twee gespiegelde delen bevindt zich een verbindend
H-vormig bouwdeel, waar de keuken, de werkzalen, bibliotheek en
onderwijsvoorzieningen gevestigd zijn.
De totale capaciteit is 468 plaatsen. De inrichting heeft verschillende
bestemmingen. Een van deze bestemmingen is een Extra Zorg Voorziening
(EZV).3 Op afdeling I verblijven gedetineerden met een traject in het kader
van Terugdringen Recidive (TR). De volledige capaciteit is ten tijde van de
inspectie in gebruik. Tabel 1 geeft een overzicht van de bestemmingen en de
capaciteit.

3

Een EZV is een afdeling voor kwetsbare gedetineerden die zich niet kunnen handhaven in
een regulier regime en aan wie in kleinere groepen meer structuur en/of bescherming
geboden wordt.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 15

Tabel 1: Capaciteit en bestemmingen PI Krimpen
Bestemming
Gevangenis

Afdeling

Cellen

Plaatsen

Mpc-plaatsen
Aantal

Percentage

A/B, C/D, G/H, I

300

336

36

10,7

E/F

90

102

12

11,7

J

30

48

10,3

Huis van
bewaring
EZV
Totaal

30
468

1.6 Recent onderzoek
De ISt heeft PI Krimpen bezocht voor de volgende themaonderzoeken:
Geweldsbeheersing (maart 2006), Werkwijze commissies van toezicht (mei
2008) Aansluiting nazorg (juli 2008), Jeugdafdelingen binnen PI’s (juli
2008), Rechtspositie arrestanten (april 2009). In mei 2008 was er een audit
gezondheidszorg vanuit het hoofdkantoor van de Dienst Justitiële
Inrichtingen (DJI). In februari 2010 vond een Externe Security Audit (ESA)
plaats. De Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ)
bezocht PI Krimpen in november 2008 in het kader van haar adviestaak.

1.7 Leeswijzer
De navolgende hoofdstukken behandelen elk een aspect uit het toetsingskader. Elke paragraaf opent met de standaardomschrijving van het
toegepaste criterium uit het toetsingskader. Hierop volgen de bevindingen,
het oordeel en eventuele aanbevelingen. Elk hoofdstuk besluit met een
conclusie. Het laatste hoofdstuk geeft een slotbeschouwing over het geheel
van bevindingen.

16 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 17

2
Rechtspositie
gedetineerden

18 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een negental criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de rechtspositie van de gedetineerden in PI Krimpen. Elke paragraaf opent met een standaardtekst die
kort de maatstaf beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar
bevindingen, oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van
aanbevelingen. Het hoofdstuk sluit af met een conclusie bij de vraag of de
rechten van gedetineerden zijn gewaarborgd zoals die in (inter)nationale
regelgeving zijn vastgelegd

2.1 Rechtmatige insluiting
Criterium
Gedetineerden dienen op basis van een rechtmatige titel te worden
ingesloten. Het is daarom zaak dat een inrichting alle documenten rondom
insluiting en identiteit goed controleert en vastlegt in het gedetineerdendossier. Daartoe heeft de sectordirecteur gevangeniswezen in oktober 2006
een fiatteringsregeling bevolkingsadministratie vastgesteld die bij het
insluitingsproces moet worden toegepast.
Bevindingen
PI Krimpen heeft de processen van BAD4 en bevolkingsadministratie (BVA)
bij de binnenkomst van gedetineerden samengevoegd en vastgelegd.
Meteen na opname van de biometriegegevens door medewerkers van het
BAD verrichten medewerkers van de bevolkingsadministratie een korte
intake waarbij onder andere identiteitsgegevens worden gecontroleerd. De
BVA-medewerkers nemen eventuele preciosa5 daarbij in en bergen deze
geseald op in een daartoe bestemde kluis. De sleutel van deze kluis is
uitsluitend in het bezit van de bevolkingsadministratie. Het aantal
kledingstukken dat een gedetineerde kan invoeren is gemaximeerd. Een
medewerker BAD voert het aantal in een door PI Krimpen ontwikkeld
systeem in. Executieven op de leefafdelingen kunnen deze gegevens
raadplegen, zodat eenvoudig te zien is hoeveel kledingstukken een
gedetineerde nog kan invoeren.
De bevolkingsadministratie past de fiatteringsregeling toe zoals deze
bedoeld is. De eerste medewerker fiatteert de mutaties. De directie
controleert wekelijks een steekproef van 5% hiervan. Overzichten van deze
steekproeven zijn aan de ISt getoond en waren actueel en in orde.

4

5

BAD staat voor binnenkomst afdeling delinquenten. Nieuwe inkomsten komen de p.i. altijd
binnen via deze afdeling.
Preciosa zijn persoonlijke, waardevolle goederen zoals identiteitsdocumenten, contant
geld, bankpassen, etc.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 19

In oktober 2008 heeft een deskundige van DJI een audit BVA-processen
uitgevoerd, die positief is afgesloten. Er is momenteel geen nieuwe audit
gepland.

Insluiting
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet. De processen van BAD en BVA zijn beschreven. Omdat
medewerkers BAD en BVA hun taken uitvoeren conform deze beschrijvingen, voldoet ook de uitvoering. De directie controleert wekelijks 5% van de
mutaties van de BVA en DJI heeft een audit uitgevoerd naar de toepassing
van BVA-processen. Er vindt echter niet stelselmatig een periodieke audit
van BVA-processen plaats. De borging voldoet daarom overwegend.

2.2 Huisregels en introductie
Criterium
Iedere gedetineerde moet bij binnenkomst in een inrichting zo veel
mogelijk in een voor hem begrijpelijke taal op de hoogte worden gesteld
van zijn rechten en plichten. Daarbij moet hem duidelijk gemaakt worden
hoe hij zich kan beklagen. Om die reden is de directeur van een inrichting
(wettelijk) verplicht om huisregels voor de inrichting vast te stellen. De
inhoud en structuur van deze huisregels moet aansluiten bij het Model
huisregels penitentiaire inrichtingen.6 Daarnaast acht de ISt het van belang
dat de medewerkers van de inrichting met iedere op een afdeling inkomende gedetineerde een intakegesprek houdt met onder andere uitleg over de
interne gang van zaken.
Bevindingen
De processen voor de introductie van een gedetineerde op een afdeling zijn
onlangs geüniformeerd. Aan de hand van een checklist volgt een gesprek
van ongeveer een half uur. De penitentiair inrichtingswerker (piw’er) legt
dan uit hoe diverse zaken werken op de afdeling, zoals de gang van zaken
rond verlof en urinecontroles (uc’s) en hoe het dagprogramma er uitziet.
Deze checklist staat niet in het registratiesysteem TULP, maar is een los
formulier. Gedetineerden tekenen dat ze dit gesprek hebben gehad. Het
formulier gaat in de persoonlijke map van een gedetineerde. Ook het
gedrag van de gedetineerde tijdens dit introductiegesprek wordt in deze
map genoteerd.
Als een gedetineerde geen Nederlands spreekt, treedt meestal een reiniger
6

De minister van Justitie heeft het Model huisregels penitentiaire inrichtingen vastgesteld bij
de invoering van de Pbw in 1998. Het model vormt de standaard voor de per inrichting
door de directeur vast te stellen huisregels.

20 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

of andere gedetineerde op als tolk.
Op de gevangenisafdelingen kan het voorkomen dat het enkele dagen duurt
voordat een gedetineerde een introductiegesprek heeft. Door volle
dagprogramma’s moeten piw’ers soms ’s middags drie 100%-activiteiten7
begeleiden. Het introductiegesprek wordt op sommige afdelingen hierdoor
nogal eens uitgesteld naar het weekend.
De huisregels zijn actueel. De uittreksels zijn in vreemde talen beschikbaar,
onder andere in het Engels, Turks, Frans en het Arabisch. Het is de bedoeling dat een uittreksel van de huisregels bij binnenkomst op cel ligt. Hierop
is ook aangegeven hoe gehandeld dient te worden bij beklag. Momenteel
lijkt er echter niet op elke cel een uittreksel aanwezig te zijn. De volledige
huisregels zijn te vinden op de teamkamer.

Introductie
Beleid

Uitvoering

Oordeel
Het geüniformeerde beleid en de checklist die voor het introductiegesprek
wordt gebruikt, zorgen ervoor dat het beleid voldoet. Gedetineerden krijgen
echter niet altijd kort na binnenkomst dit introductiegesprek en er vindt
geen registratie plaats in TULP dat er een introductiegesprek is gevoerd.
Uitvoering en borging voldoen daarom overwegend.

Borging

Aanbevelingen
• Draag zorg dat alle gedetineerden kort na binnenkomst op de afdeling
een introductiegesprek hebben.
• Draag ervoor zorg dat op elke cel een uittreksel van de huisregels
aanwezig is.

2.3 Activiteitenprogramma
Criterium
Gedetineerden hebben wettelijk recht op een aantal regimesactiviteiten,
zoals dagelijks een uur luchten, minimaal tweemaal per week drie kwartier
sport, wekelijks bibliotheekbezoek, onderwijs en recreatie (minimaal zes
uur per week waarvan ten minste twee blokken van twee uur aaneengesloten). Gedetineerden in een regime van beperkte gemeenschap (o.a. regulier
huis van bewaring) dienen wekelijks minimaal gedurende 43 uur activiteiten te krijgen aangeboden. Veroordeelden tot een gevangenisstraf met een
regime van algehele gemeenschap hebben recht op een programma met
7

100%-activiteiten zijn activiteiten waarvan wordt verwacht dat alle gedetineerden er aan
deelnemen. Gedetineerden die niet deelnemen, worden op hun cel ingesloten. Tijdens
100%-activiteiten zijn er geen piw’ers op de afdeling aanwezig.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 21

een wekelijks verblijf van minstens 59 uur buiten de cel en met 45 uur
activiteiten. Aan gedetineerden die een cel delen, biedt de inrichting zo
mogelijk een wisselrooster aan.
Bevindingen
Het huidige activiteitenprogramma van PI Krimpen functioneert sinds 6
april 2010. In dit programma hebben gedetineerden in het hvb per week 42
½ uur aan activiteiten en gedetineerden in de gevangenis 45 ¼ uur aan
activiteiten. Gedetineerden in de gevangenis zijn per week 61 uur uit hun
cel. Het aantal uren aan activiteiten is voor het hvb dus net onvoldoende.
Sport
Gedetineerden in de gevangenis hebben driemaal drie kwartier sport en in
het hvb tweemaal drie kwartier sport. Sportmomenten kunnen bestaan uit
fitness, zaalsport en voetbal. Aan elke activiteit mag door een gedetineerde
eenmaal per week worden deelgenomen.
De bezetting bij de instructeurs lichamelijke opvoeding (ILO) is momenteel
krap. Het gebeurt echter niet vaak dat hierdoor een sportmoment uitvalt.
Bibliotheek
Gedetineerden waarderen de bibliotheek zeer. Er zijn bijvoorbeeld veel
kranten in diverse talen aanwezig. Bezoek aan de bibliotheek valt zelden
uit. De laatste keer dat dit gebeurde is ongeveer twee maanden geleden. Er
is geen registratie van de uitval.
De bibliotheek beschikt over een breed samengestelde en actuele collectie.
In de bibliotheek is specifiek op detentie afgestemde juridische informatie
beschikbaar, waaronder wetboeken uit 2010 en het bajesboek. Er zijn
religieuze en spirituele boeken, strips en boeken in vreemde talen. Ook
kunnen gedetineerden boeken bestellen als de bibliotheek het de moeite
waard vindt om deze in de collectie op de te nemen.
Arbeid
Zowel voor gedetineerden in de gevangenis als het hvb wordt arbeid
aangeboden. PI Krimpen biedt diverse soorten arbeid aan, waaronder in de
bakkerij, op de metaalafdeling, als reiniger en in de tuinploeg. De gedetineerden van afdelingen G en H gaan niet naar de arbeid. Op deze afdeling
zitten arrestanten, arbeidsongeschikten en kortgestraften. Zij krijgen op de
arbeidsmomenten recreatie als compensatie.
Gedetineerden hebben over het algemeen vier dagen van vier uur arbeid. Zij
worden voor twintig uur arbeid per week betaald. Gedetineerden die
werkzaam zijn in de bakkerij werken zes dagen in de week. De vrijdag is voor
overige gedetineerden momenteel arbeidsloos. Op vrijdag krijgen gedetineerden vervangende recreatie als compensatie.

22 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Arbeid valt niet vaak uit. Wel is de formatie momenteel dermate krap, dat
arbeid uitvalt bij ziekte van een werkmeester. Mocht dit het geval zijn, dan
probeert de PI vervangende arbeid te regelen. De tuinploeg wordt dan
bijvoorbeeld geschrapt en de werkmeester hiervan ingezet op de arbeidszaal. De gedetineerden uit de tuinploeg werken dan mee op de arbeidszaal. Als het niet mogelijk is vervangende arbeid te regelen, gaan de
gedetineerden achter de deur.8
De activiteiten van gedetineerden zijn krap op elkaar gepland. Zo kan het
gebeuren dat er in de middag drie 100%-activiteiten plaatsvinden. Piw’ers
geven aan dat voor het uitvoeren van bepaalde taken hierdoor gedurende de
week weinig tijd is, waardoor deze dan in het weekend gebeuren. Het gaat
hierbij om bijvoorbeeld de intake van een nieuwe gedetineerde op de
afdeling of het invullen van rapportages (zie ook paragraaf 3.3).

Activiteiten
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet beperkt. Aan het hvb wordt momenteel te weinig uren
aan activiteiten aangeboden. Ook is het programma soms dermate druk,
dat executieve medewerkers bepaalde taken doorschuiven naar het
weekend.
De uitvoering voldoet overwegend. Er is weinig uitval van activiteiten en
gedetineerden zijn in het algemeen tevreden over de activiteiten. Er is een
divers arbeidsaanbod en de bibliotheek heeft een ruime collectie. Bij
incidentele uitval van activiteiten wordt niet gecompenseerd.
De borging voldoet beperkt. De uitval van activiteiten wordt niet gemonitord. De directie kan momenteel niet herkennen wanneer bepaalde
activiteiten stelselmatig uitvallen. Ook is zowel bij sport als bij arbeid de
formatie momenteel krap, waardoor bij ziekte of verlof van een sportinstructeur of werkmeester een activiteit uitvalt.
Aanbevelingen
• Creëer op het hvb een activiteitenaanbod dat voldoet aan de norm.
• Draag ervoor zorg dat executieven voldoende tijd hebben om alle taken
die bij hun functie horen op evenwichtige wijze uit te voeren.
• Draag ervoor zorg dat er bij uitval van een activiteit zo veel mogelijk
compensatie is.
• Registreer centraal de uitval van activiteiten.

8

De inrichting geeft in de wederhoorreactie aan dat zij in januari vijf medewerkers Arbeid
heeft aangetrokken. In het nieuwe dagprogramma, dat waarschijnlijk per april 2011 in
werking treedt, zullen gedetineerden vijfmaal in de week werken.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 23

2.4 Accommodatie
Criterium
In ministeriële regelgeving staat gedetailleerd omschreven waaraan een cel,
qua uitvoering, moet voldoen. Sinds 2004 dient een inrichting, ingegeven
door het toenmalige capaciteitstekort, ook de beschikking te hebben over
een substantieel aantal meerpersoonscellen (MPC).9 Meestal zijn dit
éénpersoonscellen die zodanig zijn aangepast dat er twee gedetineerden
permanent in kunnen verblijven.
Het is van belang dat de inrichting vooral de ruimten waar gedetineerden
verblijven goed onderhoudt en aan hen de mogelijkheid biedt hun kleding
schoon te houden. Zij krijgen gelegenheid hun beddengoed regelmatig
verschonen en minimaal twee keer per week te douchen. Het Model
huisregels penitentiaire inrichtingen schrijft een aantal zaken dwingend
voor die op hygiëne betrekking hebben.
Bevindingen
In het geheel maakt PI Krimpen een schone en verzorgde indruk. In totaal
heeft de inrichting 48 meerpersoonscellen. Dit is bijna 13% van de
capaciteit.
Op elke afdeling zijn gedetineerden aangewezen als afdelingsreiniger, die
de algemene voor gedetineerden toegankelijke ruimtes schoonhouden. Het
schoonmaken van overige ruimtes in de inrichting gebeurt door de
algemene gedetineerdenreiniging onder leiding van een arbeidsmedewerker. Een extern schoonmaakbedrijf maakt het voorgebouw schoon.
Gedetineerden reinigen hun eigen cel. Het linnenpakket dient wekelijks te
worden gewisseld. Alle gedetineerden hebben een eigen douche op cel. Zij
kunnen hun kleren laten wassen door de afdelingsreiniger.
De afdeling facilitaire zaken van de inrichting lijkt niet bekend met de
richtlijn technische hygiënezorg DJI. De hygiëne in de inrichting wordt niet
stelselmatig en periodiek gecontroleerd door een onafhankelijke (kennis)
instantie.
Iedere gedetineerde heeft een kleine koelkast, in een meerpersoonscel
staan er dus twee. Tv’s zijn te huur.
In de zomer is het op veel cellen erg warm. Zeker met twee personen op een
meerpersoonscel is het voor de gedetineerden erg benauwd. Mede om deze
reden is er voor de meerpersoonscellen een roulatiesysteem (zie paragraaf
3.1) Ook hebben gedetineerden daarom standaard een ventilator op cel.

9

Het streven was 13% meerpersoonscellen van de totale inrichtingscapaciteit. In geval van
duo-cellen betekent dat 23% plaatsen in een meerpersoonscel.

24 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Accommodatie
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet overwegend. Reiniging van eigen cel en persoonlijke
verzorging zijn in de huisregels beschreven. De richtlijn technische
hygiënezorg DJI is echter niet bekend. De uitvoering voldoet. De inrichting
maakt optisch een schone en verzorgde indruk. In veel cellen is het in de
zomer warm, maar om deze reden hebben gedetineerden standaard een
ventilator op cel. De reinheid op de afdelingen kan beter geborgd worden
door hier vanuit een algemene dienst geregeld naar te laten kijken. De
borging voldoet daarom overwegend.

2.5 Voeding en winkel
Criterium
De artikelen 42 lid 2, en 44 lid 1 en 3 van de Pbw bepalen dat de inrichting
bij de verstrekking van voeding aan gedetineerden rekening houdt met
(medische) diëten en met de godsdienst en/of levensovertuiging van
gedetineerden. De DJI heeft daarnaast een programma van eisen (pve)
opgesteld dat op landelijke schaal bepaalt aan welke eisen de voeding dient
te voldoen qua variëteit en voedingswaarde. Aangezien binnen het
gevangeniswezen in meerderheid van de gevallen cateringbedrijven de
voeding leveren, dienen zij te voldoen aan dit pve.10
Op grond van artikel 44 lid 5 Pbw dient de directeur van een inrichting zorg
te dragen voor een winkelvoorziening. De wijze waarop dit plaatsvindt,
varieert per inrichting.
Bevindingen
PI Krimpen houdt bij de verstrekking van voeding rekening met godsdienst
en/of levensovertuiging en eventuele diëten. De verstrekking van de warme
maaltijd is in handen van een externe cateraar, die op locatie maaltijden
levert. Alle gedetineerden hebben een koelkast en magnetron op cel om
hun maaltijd te kunnen bewaren en zelf op te warmen. Gedetineerden
geven zelf aan dat er dagelijks veel warme maaltijden worden weggegooid.
De reden hiervoor is dat gedetineerden de geleverde maaltijden vaak niet
lekker vinden en daarom veel zelf koken. Onlangs zijn de gedetineerden
gevraagd aan te geven of ze een warme maaltijd verstrekt willen hebben.
Het geld dat hiermee bespaard kan worden, komt uiteindelijk ten goede aan
alle gedetineerden in de vorm van een barbecue. Het is een alles of niets
keuze, er is dus geen mogelijkheid bepaalde dagen/maaltijden wel een
maaltijd te ontvangen en andere niet. Dat zou administratief te intensief
10

Een enkele inrichting van het gevangeniswezen bereidt de voeding nog vers in eigen
keuken.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 25

zijn. Nog maar enkele gedetineerden zijn op dit aanbod ingegaan. Gedetineerden kiezen er toch voor elke dag een warme maaltijd te
ontvangen, omdat sommige warme maaltijden wel in de smaak vallen en
het voor gedetineerden geen direct financieel voordeel heeft niet dagelijks
een maaltijd af te nemen.
Het brood voor gedetineerden bakt PI Krimpen in haar eigen bakkerij.
Daardoor hebben gedetineerden elke dag een vers halfje brood, in plaats
van om de dag zoals de standaardverstrekking in andere p.i.’s. Mocht dit niet
voldoende zijn, dan is er altijd de mogelijkheid meer brood te krijgen.
De prijzen van de winkel zijn volgens de gedetineerden gelijk met andere
p.i.’s. Zij zijn daarom niet ontevreden over deze prijzen.
Gedetineerden zijn echter ontevreden over de verstrekking van het
inkomstenpakket bij binnenkomst op een nieuwe afdeling. De inhoud
hiervan is volgens hen karig.
Via de gedetineerdencommissie (gedeco) en de commissie van toezicht (cvt)
kunnen gedetineerden klachten over de voeding en het winkelassortiment
kenbaar maken bij de directie. De directie evalueert de voedselverstrekking
echter niet periodiek.

Voeding
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet omdat de voedingverstrekking plaats vindt op basis van
het standaardcontract van DJI met cateraars. De uitvoering voldoet
overwegend. Gedetineerden kunnen zelf een maaltijd bereiden en krijgen
voldoende verstrekt. Dagelijks worden echter grote hoeveelheden warme
maaltijden weggegooid. De borging voldoet overwegend. Alhoewel de PI
gedetineerden via de Gedeco of de cvt gelegenheid geeft tot klagen is er
geen sprake van periodieke evaluatie van de voedselverstrekking.
Aanbeveling
• Blijf inspanningen verrichten om een oplossing te vinden voor het
dagelijks weggooien van grote hoeveelheden warme maaltijden.

2.6 Maatschappelijk contact
Criterium
(Inter)nationale regelgeving bepaalt dat gedetineerden bezoek mogen
ontvangen en mogen telefoneren en corresponderen met verwanten,
andere personen en vertegenwoordigers van externe instanties. In de Pbw is
vastgelegd dat gedetineerden ten minste 1 uur per week bezoek mogen
ontvangen en, in beginsel op eigen kosten, ten minste eenmaal per week
minimaal 10 minuten een telefoongesprek mogen voeren. In het Model
huisregels penitentiaire inrichtingen is vastgelegd dat gedetineerden recht

26 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

hebben op consulaire bijstand. Ook dienen gedetineerden door middel van
tijdschriften, kranten, radio en tv op de hoogte te kunnen blijven van de
actualiteit in de vrije samenleving. Op basis van artikel 24 lid 4 van de
European prison rules (EPR) verwacht de ISt dat de bezoektijden van een
inrichting zodanig zijn dat schoolgaande kinderen van gedetineerden
maandelijks op bezoek kunnen komen. Bovendien dient een p.i. ten minste
vier keer per jaar, buiten het reguliere bezoek om, ouder-kinddagen te
organiseren.
Bevindingen
Bezoek
Zowel in het hvb als in de gevangenis hebben gedetineerden wekelijks
standaard de mogelijkheid een uur bezoek te ontvangen. Gedetineerden in
de gevangenis hebben verder om de week de mogelijkheid tot een extra uur
bezoek, terwijl zij deze mogelijkheid elke week moeten hebben. Omdat de
capaciteit van dit tweede uur nooit volledig wordt benut door de gedetineerden, is het in de praktijk mogelijk dat gedetineerden in de gevangenis
die dit willen wekelijks twee uur bezoek kunnen ontvangen. Gedetineerden
hebben geen klachten over het aantal bezoekmomenten.
Er zijn twee bezoekzalen die voorzien zijn van een zogenaamde slangentafel, die bezoekers en gedetineerden, ook onder de tafel, fysiek van elkaar
scheidt.
Er zijn momenteel geen faciliteiten om iets te eten of te drinken, maar
binnenkort worden koffieautomaten geplaatst.
Als gedetineerden buiten hun schuld te laat bij het bezoek zijn, bijvoorbeeld
doordat de biometrie lang duurt, wordt dit gecompenseerd. Als de bezoeker
te laat aanwezig is, wordt dit niet gecompenseerd. Wel mag een bezoeker
tot een kwartier voor eindtijd bezoek nog naar binnen.
Bezoek mag de gedetineerde bij het begin en einde over de tafel begroeten,
maar tijdens bezoek mogen ze elkaar niet aanraken.
Voor bezoek van bijvoorbeeld een advocaat zijn er aparte spreekkamers,
voorzien van een alarmknop. Deze spreekkamers hebben geen
afluistervoorziening.
Maandelijks zijn er ouder-kinddagen op de woensdagmiddag voor kinderen
tot zestien jaar. Verder vindt ongeveer vier keer per jaar een groot ouderkindmoment plaats, bijvoorbeeld met Sinterklaas. Tijdens reguliere
bezoekmomenten is er geen speelhoekje voor kinderen aanwezig. Ook
mogen kinderen niet over de fysieke afscheiding van de slangtafel komen.
Bezoekers kunnen via de gedetineerde vooraf informatie krijgen over het
bezoekmoment. In de binnenkomsthal van de PI staat deze informatie ook
op een Tv-scherm en in een brochure. Onlangs is de toegangscontrole van
bezoekers aangescherpt. Bezoekers waren hierdoor negatief verrast, onder

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 27

andere omdat door deze aanscherping opeens ook beugelbeha’s uit
moesten om ‘piepvrij’ de PI binnen te gaan.
De bejegening vanuit de voorportier richting bezoekers is volgens de
gedetineerden niet altijd goed.
Bellen
Gedetineerden hebben de mogelijkheid te telefoneren gedurende de
recreatietijd. Elke gedetineerde kan hierdoor wekelijks minimaal 10
minuten bellen. Per 17 gedetineerden is er een telefoon. Dit kan tot
problemen leiden, doordat er vaak meerdere gedetineerden tegelijk willen
bellen. Gedetineerden geven aan dat als er onenigheid is tussen gedetineerden, dit in de overgrote meerderheid van de gevallen te maken heeft met
bellen. In het hvb wijzen executieve medewerkers bij problemen rond het
bellen soms een gedetineerde als ‘belregelaar’ aangewezen. Zowel
executieven als gedetineerden geven aan dat dit de problemen niet altijd
oplost.
Bij binnenkomst worden gedetineerden meestal in staat gesteld te bellen.
Als een gedetineerde na 17.00 uur binnenkomt, gebeurt dit de volgende
dag. Het kan gebeuren dat de executieven op een afdeling tussen 16.00 uur
en 17.00 uur druk zijn met andere bezigheden, waardoor gedetineerden die
op dat moment binnenkomen pas de volgende dag kunnen bellen.
Media
In de bibliotheek zijn kranten in diverse talen aanwezig. Gedetineerden zijn
zeer tevreden over de bibliotheek. Alle gedetineerden kunnen voor 3 euro
in de week een tv huren. Zelf een tv invoeren is niet mogelijk.

Contact
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet overwegend. Er zijn regels die betrekking hebben op het
contact met de buitenwereld. Het informeren van bezoekers door PI
Krimpen kan echter proactiever gebeuren. De directie is het er mee eens dat
dit in het geval van de aanscherping van de toegangscontrole te laat is
gebeurd.
Ook de uitvoering voldoet overwegend. De faciliteiten voor bezoek en
bellen zijn in goede staat. Gedetineerden hebben voldoende gelegenheid
tot contact met hun relaties. Het aantal beschikbare telefoons blijkt echter
regelmatig een bron van conflict.
De borging voldoet eveneens overwegend. Op basis van signalen vanuit
gedetineerden informeert bijvoorbeeld de PI bezoekers nu beter en worden
binnenkort koffieautomaten in de bezoekzaal geplaatst. De directie
evalueert niet periodiek de gelegenheid tot maatschappelijk contact.

28 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Aanbevelingen
• Informeer bezoekers actief als de gang van zaken bij bezoek verandert.
• Zorg ervoor dat de beltijd evenredig verdeeld wordt tussen gedetineerden,
doe dit zodanig dat op druk bezette belmomenten escalaties zoveel
mogelijk voorkomen kunnen worden. Bezie in hoeverre het aantal
telefoons voldoende is voor de bezetting in de inrichting. 11

2.7 Toegang tot zorg
Criterium
Het begrip zorg omvat binnen de context van dit criterium geestelijke zorg,
medische zorg (inclusief tandheelkundige zorg) en psychosociale zorg. In de
inrichting dient voldoende geestelijke zorg beschikbaar te zijn die aansluit
bij de godsdienst of levensovertuiging van de gedetineerden. Artikel 42 van
de Pbw bepaalt dat de aan de inrichting verbonden arts regelmatig
spreekuur houdt. Ook in acute situaties moet kunnen worden voorzien in
noodzakelijke medische zorg. Op het terrein van de psychosociale zorg
moeten er binnen de inrichting gekwalificeerde hulpverleners beschikbaar
zijn die casuïstiek bespreken in het zogenaamde psychomedisch overleg
(PMO).
Bevindingen
De medische dienst beschikt over de werkprocessen die DJI over verantwoorde medische zorg (VMZ) heeft opgesteld. Deze werkprocessen zijn
echter (nog) niet naar de huidige situatie van deze inrichting toegeschreven.
Over het algemeen zijn de gedetineerden tevreden over de zorg die ze
binnen PI Krimpen ontvangen. Dagelijks is er een verpleegkundig spreekuur. Als een gedetineerde een sprekersbriefje inlevert, kunnen gedetineerden meestal de volgende dag terecht.
Drie artsen houden spreekuur in de PI. Als een gedetineerde eerder bij een
arts is geweest, probeert de medische dienst een gedetineerde zoveel
mogelijk door de arts te laten behandelen die hij al heeft gezien.
Over de tandarts zijn de gedetineerden minder tevreden. De wachtlijsten
zijn lang en de wachtkamer altijd erg vol. De gedetineerden geven aan dat er
momenteel veel beklagzaken over de tandarts lopen.
Er is voorzien in een regeling medische hulpverlening buiten de reguliere

11

De inrichting geeft in de wederhoorreactie aan dat in het nieuwe dagprogramma, dat
waarschijnlijk april 2011 wordt ingevoerd, verdiepingen op een afdeling een gespiegeld
rooster hebben. Eén van de gevolgen hiervan is dat voor gedetineerden op belmomenten
dan zes toestellen beschikbaar zijn in plaats van drie.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 29

kantooruren en in het weekeinde. Deze regeling is duidelijk voor alle
betrokkenen.
Gedetineerden vragen zich wel af of medische hulp op tijd aanwezig kan
zijn op het moment dat er in de avonduren iets voorvalt. Ook executieven
geven aan dat in de avonduren het langer dan wenselijk kan duren voordat
er contact is tussen gedetineerde en arts. Als een arts die door een piw’er
gebeld is, over de telefoon met een gedetineerde wil spreken, moet eerst de
mobiele telefoon uit het voorgebouw worden gehaald. Dit duurt al snel 10
minuten.
Als een gedetineerde contact wenst met een psycholoog, spreekt hij eerst
met een verpleegkundige of een afdelingshoofd. De verpleegkundige of het
afdelinghoofd meldt bij de psycholoog dat een gedetineerde een psycholoog wil zien. Indien dit niet acuut is, kan het een week of twee duren
voordat de psycholoog langs gaat. In crisissituaties kan er direct een
psychiater komen. Dit gebeurt via het Nederlands Instituut voor Forensische
psychiatrie en psychologie (NIFP).12
Eén keer per twee weken is er een psycho-medisch overleg (PMO). Hieraan
nemen huisarts, medische dienst, psycholoog en psychiater deel. Eventuele
handelingsplannen die uit het PMO voortkomen, communiceert de
psycholoog via mail of mondeling aan de afdeling van de gedetineerde.
De medische dienst, huisarts en psychologe vinden de PI een plezierige
inrichting om te werken. Wel geven zij aan het onjuist te vinden dat de
verpleegkundige als behandelaar iemand arbeidsgeschikt moet verklaren.
Dit verstoort volgens hen de behandelrelatie.
De medische dienst zet noodzakelijke informatie in TULP-selectie, zoals de
arbeidsgeschiktheid en of iemand geschikt is voor plaatsing op meerpersoonscel. De psychologen rapporteren in het Informatiesysteem
Psychologen (ISP).
De geestelijk verzorgers zijn voor gedetineerden toegankelijk. Een imam,
een pastor, een protestants en humanistisch geestelijk verzorger zijn vast
aan de PI verbonden. Zij zijn regelmatig aanwezig. Er zijn individuele
gesprekken, groepsgesprekken en gebedsdiensten.
De geestelijke verzorging is zeer tevreden over de accommodatie. Zij hebben
een grote ruimte tot hun beschikking, waarbij ook wanden via panelen
neutraal gemaakt kunnen worden, opdat voor ieder geloof een passende
omgeving kan worden gemaakt.
De geestelijke verzorging is niet tevreden over hoe geestelijke zorg
12

Het NIFP biedt onafhankelijke psychiatrische en psychologische expertise (diagnostiek,
zorg en advies) aan justitiële en maatschappelijke ketenpartners.

30 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

momenteel is ingeroosterd in het dagprogramma. Alle gespreksgroepen
vinden op dinsdag plaats, waardoor niet iedereen gebruik kan maken van
de grote ruimte. Wel zijn er op deze momenten voor hen andere ruimten
beschikbaar. Voor individuele gesprekken is men afhankelijk van de
goodwill van de piw’er om een gedetineerde van zijn cel te halen.
Sinds 1 december 2010 is er binnen PI Krimpen een afdeling met dertig
plaatsen als Extra Zorg Voorziening (EZV) aangewezen. Op deze afdeling
verblijven kwetsbare gedetineerden die zich niet kunnen handhaven in een
regulier regime en aan wie in kleinere groepen meer structuur en/of
bescherming geboden wordt.
De EZV heeft een visie over de omgang met daar verblijvende
gedetineerden.

Toegang zorg
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voor de toegang tot zorg voldoet overwegend. De beschreven
werkprocessen zijn namelijk niet aangepast aan de feitelijke situatie. De
uitvoering voldoet overwegend. Het aanbod is over het algemeen voldoende, maar de tandarts heeft een lange wachtlijst. Ook vindt de ISt dat twee
weken wachten op contact met een psycholoog aan de lange kant is.
Casuïstiek kan besproken worden in het PMO. Medische dienst en psychologen hebben rapportagesystemen. Er vindt echter geen periodieke evaluatie
van de toegang tot zorg plaats. De borging voldoet daarom overwegend.
Aanbeveling
• Overweeg of de mobiele telefoon die in noodgevallen gebruikt kan
worden voor contact tussen gedetineerden en artsen op een snel
toegankelijke plaats bewaard kan worden.13

2.8 Disciplinaire straffen en maatregelen
Criterium
(Inter)nationale regelgeving omschrijft hoe de inrichting dient om te gaan
met de toepassing van disciplinaire middelen en dwangmiddelen om de
orde in de inrichting te handhaven. Zo zijn er in de Pbw en in het Model
huisregels penitentiaire inrichtingen voorschriften opgenomen over de
procedure en vormgeving van sancties, en over de wijze van afzondering van
gedetineerden.

13

In de wederhoorreactie geeft de inrichting aan dat zij deze aanbeveling per direct hebben
overgenomen.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 31

Bevindingen
In oktober 2010 is een nieuw sanctiebeleid ingevoerd, omdat er verschil leek
in de hoogte van straffen die verschillende directieleden oplegden. Dankzij
dit nieuwe sanctiebeleid is er nu meer eenduidigheid in de straffen die
worden opgelegd. Gedetineerden geven aan dat de directie hen hoort
voordat ze een straf opleggen. Ze ervaren de straffen als proportioneel. De
bepalingen over disciplinaire straffen zijn terug te vinden in de huisregels
van PI Krimpen.
Er zijn negen isoleercellen, vijf voor het hvb en vier voor de gevangenis.
Deze isoleercellen bevinden zich in het voorgebouw en zijn aan twee kanten
van een werkkamer geplaatst. Elke zijde heeft een telefoon, douche en
luchtkooien. De cellen worden geblindeerd door luxaflex die half dicht is
aan de buitenzijde van het raam.
Als een gedetineerde is afgezonderd, behoudt hij de mogelijkheid om te
bellen en bezoek te ontvangen, tenzij er beperkingen zijn opgelegd voor
contact met de buitenwereld. Normaal is er in vier isoleercellen mogelijkheid tot cameratoezicht. Op het moment van inspectie was één van deze
camera’s kapot. Het is zowel vanuit de centraalpost als vanuit de werkkamer
op de isoleerafdeling mogelijk de camerabeelden van de isoleercellen te
bekijken. Verder zijn er twee piw’ers vanuit de EZV-afdeling die toezicht
houden op de isoleerafdeling.
De medische dienst ziet binnen 24 uur na plaatsing gedetineerden in
afzondering. Daarna komt de medische dienst bij gedetineerden die voor
een disciplinaire straf in afzondering zitten uitsluitend op verzoek langs. Bij
gedetineerden op maatregel (die ter bescherming van zichzelf of anderen in
afzondering zitten) komt zij wel dagelijks langs. De verpleegkundige brengt
elke dag een bezoek aan de isoleerafdeling. Op vrijdag bezoekt ook de arts
de isoleerafdeling. De psycholoog komt op afroep.
Van elke plaatsing houden piw’ers een logboek bij.

Discipline
Beleid

Uitvoering

Oordeel
Het nieuwe sanctiebeleid is duidelijk voor zowel gedetineerden als
medewerkers. De uitvoering is conform dit beleid. De inrichting herziet
regelmatig het sanctiebeleid. Dit criterium voldoet dan ook op alle
dimensies.

Borging

32 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

2.9 Klachtafhandeling
Criterium
De Pbw biedt gedetineerden de mogelijkheid om in beklag te gaan tegen
beslissingen van de directeur van de penitentiaire inrichting. Dit beklag
moet dan worden ingediend bij de beklagcommissie van de aan de
inrichting verbonden commissie van toezicht (cvt). Behoudens uitzonderingsgevallen moet deze commissie vervolgens binnen vier weken uitspraak
doen.
Bevindingen
De commissie van toezicht geeft aan dat er jaarlijks zeer veel klachten zijn in
PI Krimpen. In 2009 zijn er 770 klachten ingekomen en in 2010 op het
moment van inspectie al meer dan duizend. Gedetineerden zijn bekend met
de cvt en de weekcommissaris. Ze weten ook dat zij met een sprekersbriefje
te bereiken zijn. Op de afdelingen zijn beklagformulieren aanwezig.
Gedetineerden kunnen deze opvragen bij een piw’er. In de samenvatting
van de huisregels is een stroomschema klachtregeling weergegeven, zodat
gedetineerden eenvoudig kunnen zien op welke manier zij een klacht
kunnen indienen.
Wekelijks bezoekt de weekcommissaris de PI. Als er veel klachten zijn, staat
de reserve weekcommissaris hem bij. De weekcommissaris bezoekt ook
altijd de isoleerafdeling. De weekcommissaris spreekt de gedetineerden in
een spreekkamer. Hij probeert dan eerst te bemiddelen. Gedetineerden
trekken een groot deel van de klachten na bemiddeling in (in 2009 waren
dit er 391, in 2010 tot dusverre 367). Slaagt de bemiddeling niet, dan gaat de
klacht naar de beklagcommissie. Deze komt elke twee weken bijeen. De
beklagcommissie bestaat meestal uit drie leden. Tijdens de mondelinge
behandeling van de klacht kunnen gedetineerden zich door een rechtsbijstandverlener en een tolk bij laten staan.
De ISt heeft een steekproef uit de klachten van 2010 getrokken. Hieruit
blijkt dat de gemiddelde doorlooptijd van een klacht ongeveer zeven weken
is. Sommige klachten worden wel binnen enkele weken afgedaan, maar
andere lopen gedurende enkele maanden. Gedetineerden geven aan dat zij
hierin wel een verbetering signaleren.
Er zijn meerdere redenen voor de lange doorlooptijd. Ten eerste is er binnen
PI Krimpen een relatief hoog aantal van klachten. Ten tweede duurt de
poging tot bemiddeling vaak al twee tot drie weken. De cvt geeft aan dat de
norm van vier weken volgens hen dan ook verouderd is. Tot slot duurt het in
sommige gevallen lang voordat de directie met een reactie op een beklagzaak komt.
De kwaliteit van de verweerschriften is summier en kwalitatief
onvoldoende.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 33

De cvt geeft aan dat de samenwerking met de directie goed is. De commissie
en directie komen regelmatig bijeen. Als over bepaalde onderwerpen
structureel klachten zijn, bespreken cvt en directie deze in het overleg.

Beklag
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Zowel in de huisregels als in het uittreksel van de huisregels is de beklagprocedure uitvoerig beschreven, waarmee het beleid voldoet. De uitvoering
voldoet echter beperkt. De doorlooptijd van beklagzaken is te lang. Zowel in
de bemiddeling als in de snelheid van reactie door de directie is tijdwinst te
behalen.
De borging voldoet overwegend. Cvt en directie hebben regelmatig contact
en bespreken structurele klachten. Het relatief hoge aantal klachten is
echter voor de directie, noch de cvt aanleiding geweest hier nader onderzoek naar te verrichten.
Aanbevelingen
• Draag zorg voor tijdige en goed onderbouwde verweerschriften.
• Onderzoek wat de oorzaak is van de zeer grote hoeveelheid klachten.14

2.10 Conclusie
De ISt is over het algemeen positief over de rechtspositie van gedetineerden
in PI Krimpen. Toch zijn er enkele aandachtspunten. De activiteiten in het
dagprogramma zijn erg krap op elkaar gepland, wat op meerdere manieren
een negatief effect heeft op de rechtspositie. Voor bijvoorbeeld de introductie van nieuwe gedetineerden op de afdeling of het invullen van rapportages
is niet altijd voldoende tijd, waardoor dit naar het weekend wordt geschoven. Recente informatie met betrekking tot de gedetineerden is hierdoor
niet altijd direct beschikbaar. Verder is de formatie bij bijvoorbeeld arbeid
en sport erg krap, waardoor bij uitval van een personeelslid direct een
activiteit uitvalt.
Een ander punt van aandacht is de klachtafhandeling binnen de inrichting.
Vergeleken met andere p.i.’s komen er in PI Krimpen jaarlijks zeer veel
klachten binnen. Ook duurt de afhandeling van deze klachten vrij lang.

14

De inrichting geeft in de wederhoorreactie aan dat een onderzoek zal worden gestart naar
de hoeveelheid klachten.

34 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 35

3
Omgang met
gedetineerden

36 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een drietal criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de omgang met de gedetineerden
in PI Krimpen Elke paragraaf opent met een standaardtekst die kort de
maatstaf beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar bevindingen, oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van aanbevelingen. Het hoofdstuk sluit af met een conclusie over de kwaliteit van de
omgang met en de bejegening van de gedetineerden.
Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een drietal criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de omgang met de gedetineerden
in PI x. Elke paragraaf opent met een standaardtekst die kort de maatstaf
beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar bevindingen,
oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van aanbevelingen.
Het hoofdstuk sluit af met een conclusie over de kwaliteit van de omgang
met en de bejegening van de gedetineerden.

3.1 Screening
Criterium
Zo snel mogelijk na binnenkomst dient de inrichting een gedetineerde te
screenen op gezondheidsrisico’s, het vereiste beveiligingsniveau, het risico
voor medegedetineerden, zelfdestructief gedrag en de directe persoonlijke
behoeften en zorgbehoeften. Er zijn, met uitzondering van screening
vanwege een meerpersoonscelplaatsing, momenteel nog geen landelijk
voorgeschreven procedures voor de screening van gedetineerden bij
binnenkomst. De ISt verwacht van de inrichting ten minste dat zij bij
insluiting relevante informatie signaleert en verifieert en dat zij spoedig na
insluiting in een persoonlijk gesprek met de gedetineerde informeert naar
zijn medisch/sociale omstandigheden en zorgbehoeften.
Alvorens de inrichting een gedetineerde plaatst op een meerpersoonscel,
heeft zij nagegaan of er contra-indicaties zijn.15
Bevindingen
Screening binnenkomst
Het BAD en de BVA hebben hun werkprocedures gedocumenteerd. De
Inspectie heeft daarvan een actuele versie ingezien. De screening verloopt
in overeenstemming met deze beschrijving. Het BSD heeft geen op schrift
gestelde werkprocedure voor haar screeningsactiviteiten. Ook voor de
15

Dit kunnen zijn: psychische gestoordheid, verslavingsproblematiek, de gezondheidstoestand, gedragsproblematiek, delictachtergrond en/of opgelegde beperkingen. De ISt is van
mening dat ook rekening dient te worden gehouden met rookgedrag.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 37

plaatsing op een meerpersoonscel is geen werkprocedure opgesteld.
Bij binnenkomst van een nieuwe gedetineerde werken het BAD en de BVA
samen. Nadat het BAD de biometrische controle heeft uitgevoerd, de
visitatie heeft verricht en een checklist over ingebrachte goederen heeft
afgewerkt, zit de medewerker bevolking in dezelfde ruimte klaar om een
korte intake bij de gedetineerde te doen. Deze intake gaat over persoonlijke
behoeften zoals voedingsgewoontes. Maar ook verslavingen en meer
praktische zaken komen aan de orde.
Gewoonlijk ontvangt het afdelingshoofd van de afdeling waar de gedetineerde geplaatst wordt vooraf informatie over de vluchtgevaarlijkheid en/of
het beheersrisico van nieuwe gedetineerden.
Het is de taak van het BSD om deze, maar ook overige informatie van
nieuwe gedetineerden, te verzamelen.
Als een gedetineerde vanuit een andere p.i. komt, zoals dat bij een inkomst
op de gevangenisunit vaak het geval is, heeft het BSD gegevens vanuit de
vorige inrichting gekregen. Deze gegevens staan dan meestal in het
selectieadvies. Over gedetineerden die rechtstreeks in de inrichting zijn
geplaatst, is minder tot geen informatie bekend. Het is dan afwachten wat
voor persoon de inrichting in huis krijgt.
Eventuele bijzonderheden geeft het BSD door aan de afdelingen. Deze
informatie is inclusief mogelijke contra-indicaties voor MPC. Dit gaat bijna
altijd goed. De medewerkers vinden dat zij tijdig en volledig over bijzonderheden over nieuwe gedetineerden worden geïnformeerd. Medewerkers
hebben daarom geen behoefte om op dit proces nog eens terug te kijken.
De verblijfsafdeling en dan met name het executieve personeel, heeft niet
de taak ook nog eens informatie over de nieuw ingekomen gedetineerde te
verzamelen. Het personeel is wel verantwoordelijk om de gedetineerde snel
wegwijs te maken in de inrichting. Deze procedure is omschreven in
hoofdstuk 2.1.
Medische screening
De medische dienst heeft de werkprocessen die DJI over verantwoorde
medische zorg (VMZ) heeft opgesteld tot zijn beschikking. Deze werkprocessen zijn echter (nog) niet naar de lokale werkwijze toegeschreven.
De medische dienst (MD) screent nieuw ingekomen gedetineerden uiterlijk
de eerste werkdag na binnenkomst. Meestal worden zij dezelfde dag nog
gescreend. Als de gedetineerde na 17.00 uur binnenkomt, of op vrijdagavond, screent de medische dienst de eerstvolgende werkdag de nieuw
binnengekomen gedetineerde. De medische dienst kan in dergelijke
gevallen wel van tevoren relevante zaken uitzoeken en regelen. Zo belt de

38 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

medische dienst met de politie om na te gaan of de nieuw binnen te komen
gedetineerde medicatie gebruikt. Op de tijden dat de medische dienst niet
in huis is, na vijven en in het weekend, kan het executieve personeel voor
medische vragen over nieuwe gedetineerden terecht bij de aan de inrichting
verbonden huisarts.
Een administratieve medewerker controleert in het registratiesysteem van
de MD (Microhis) of iedereen gescreend is. Dit doet deze medewerker aan
de hand van een mutatielijst gedetineerden. De MD houdt haar werkprocessen tegen het licht op het moment dat zij intervisie heeft. Aan de hand van
ingebrachte casuïstiek voert de MD een check op het gevolgde proces. Kort
geleden heeft de MD op grond van een dergelijke check de intake van de
arrestanten verkort. De MD evalueert echter niet structureel haar
werkprocessen.
Meerpersoonscel
De medische dienst screent op medische contra-indicaties voor de plaatsing
van een gedetineerde op een meerpersoonscel. De medische dienst gaat
bijvoorbeeld na of er sprake is van een besmettelijke ziekte. Als dat zo is,
geeft de MD een contra-indicatie af. Maar ook de psycholoog van de
inrichting kan een contra-indicatie stellen. Een eerder afgegeven contraindicatie door de zendende inrichting neemt de PI niet automatisch over.
Ook het BSD gaat na of er mogelijk sprake is van contra-indicaties voor
plaatsing op een meerpersoonscel. Deze contra-indicaties liggen meer op
het terrein van informatie over gedrag, beheersrisico of delictachtergrond
van gedetineerden.
De bedoeling is dat een nieuw binnengekomen gedetineerde in eerste
instantie op een eenpersoonscel wordt geplaatst. Na de medische intake
kan de gedetineerde dan al dan niet op een meerpersoonscel worden
geplaatst. In de praktijk kan het incidenteel voorkomen dat een gedetineerde al dubbel geplaatst is, terwijl de medische screening nog niet voltooid is.
Of dat een contra-indicatie formeel nog niet is afgegeven. De inrichting zit
met het punt dat er veel contra-indicaties worden afgegeven. Daarbij komt
dat er ook weinig gegadigden zijn voor een meerpersoonscel. Uiteindelijk
moeten gedetineerden gedwongen MPC worden geplaatst en dat levert
ongenoegens bij gedetineerden op. Het is de verblijfsafdeling die de
plaatsing uitvoert, maar de medische dienst vindt dat zij in een lastig parket
wordt geplaatst, omdat zij daarbij een zwaarwegend advies moet geven. De
medische dienst geeft bijzondere risico’s, aandachtspunten en contra-indicaties voor MPC aan collega’s door. Zij rapporteert deze gegevens ook in
TULP.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 39

Op de verblijfsafdelingen is er een roulatiesysteem voor het verblijf op MPC.
Dit rouleren gaat als volgt. Als een gedetineerde de inrichting inkomt en er
geen contra-indicatie is afgegeven, krijgt hij direct te horen dat de afdeling
hem eerst acht weken dubbel en daarna minimaal 8 weken enkel plaatst. Na
deze 8 weken kan de procedure zich herhalen. Ook is aan gedetineerden
bekend dat dit roulatiesysteem opnieuw in werking treedt als de inrichting
een gedetineerde intern overplaatst. Het executieve personeel stimuleert de
gedetineerden een maatje te zoeken met wie zij dubbel willen zitten.
Gedetineerden kunnen op overzichten die op de afdeling hangen zien wie
van hen een contra-indicatie heeft, en wie op welk moment weer aan de
beurt is. Zij kunnen dan van tevoren kiezen met wie zij dubbel geplaatst
willen worden. Ze hebben bovendien overzicht wanneer ze weer aan de
beurt zijn. Dit systeem werkt naar tevredenheid van gedetineerden en
medewerkers.
Screening nazorggebieden
De medewerkers maatschappelijke dienstverlening (mmd’ers) volgen de
landelijk afgesproken screeningsprocedure en deze is lokaal herschreven.
Mmd’ers behoren volgens het landelijke nazorgbeleid een gedetineerde
binnen tien dagen na binnenkomst te screenen op de vier leefgebieden
identiteit, inkomen (inclusief schulden), huisvesting, zorg (zie ook
paragraaf 6.1. over nazorg). De inrichting krijgt steeds meer arrestanten op
de gevangenisunit. Die moet het MMD ook screenen bovenop de instroom
in het hvb. In de afgelopen drie maanden lukt het de inrichting in ongeveer
75 % van de gevallen (inclusief de arrestanten) om de screeningen tijdig uit
te voeren. Het hoofd van het BSD kan via het DPAN-systeem nagaan in
hoeverre de mmd’ers erin slagen bij te blijven met screeningen.
Gedetineerden zijn tevreden over hun contact met de mmd’ers.
De inrichting heeft met de gemeente Rotterdam een nieuwe werkwijze
beproefd. De bedoeling van deze nieuwe werkwijze is dat het MMD binnen
twee dagen na binnenkomst van een gedetineerde een bericht van verblijf
aan de gemeente stuurt. De gemeente op haar beurt zou dan de screeningsinformatie aan de mmd’ers leveren. De gemeente beschikt immers over de
meest actuele en geverifieerde informatie op de vier leefgebieden. Deze
manier van werken zou een verlichting van taken voor de MMD betekenen
omdat op deze wijze de inrichting geen volledige intakes meer hoeft te
doen. Tot nu toe is deze werkwijze geen succes. Het systeem kent nog een
aantal kinderziektes. Maar bovenal is de gemeente nog niet in staat het
toegestuurde bericht te verwerken.

40 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Screening
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
De bevolkingsadministratie, het MMD en het BAD hebben hun werkprocessen gedocumenteerd. Het BSD heeft dat echter niet volledig op orde.
Daarnaast heeft de medische dienst haar werkprocessen nog niet op de
actuele lokale situatie aangepast. Daarmee voldoet het beleid met betrekking tot screening overwegend.
De verschillende disciplines hebben de screeningspraktijk nagenoeg op
orde. Zij weten wat hen te doen staat en voeren dat ook goed uit. De
informatie van de screeningen wordt over het algemeen adequaat uitgewisseld. Incidenteel kan het voorkomen dat de medische screening voor een
MPC niet voltooid is, maar de gedetineerde al wel dubbel is geplaatst. Het
lukt het MMD nog niet alle screeningen op de nazorggebieden tijdig uit te
voeren. De hoge instroom van arrestanten is daar mede een oorzaak van.
Daarmee voldoet de uitvoering overwegend. Met uitzondering van het BSD
houden de verschillende disciplines wel in de gaten of de screeningen ook
daadwerkelijk worden gedaan. Een check op de tijdigheid en volledigheid
van doorgesluisde informatie naar de afdelingen ontbreekt echter.
Een meer structurele evaluatie van het integrale screeningsproces vindt niet
plaats. Daarmee voldoet de borging overwegend.
Aanbevelingen
• Draag zorg dat te allen tijde eventuele contra-indicaties zijn afgegeven
voordat een gedetineerde MPC wordt geplaatst.
• Investeer in de samenwerking met gemeentes: zo gaat het systeem van
berichtgeving werken en verkrijgen de mmd’ers bruikbare informatie.

3.2 Bejegening
Criterium
Respectvolle bejegening staat centraal bij dit criterium. De bejegening komt
in belangrijke mate tot uitdrukking in de wijze waarop het (executieve)
inrichtingspersoneel omgaat met gedetineerden. Impliciet betekent dit dat
gedetineerden niet mogen worden gediscrimineerd. Voor gedetineerden is
het van belang dat de medewerkers voor hen toegankelijk zijn en dat
medewerkers alert reageren op (niet altijd expliciete) verzoeken daartoe.
De directie overlegt regelmatig met (een vertegenwoordiging van) de
gedetineerden over de gang van zaken in de inrichting.
Bevindingen
De medewerkers van de inrichting weten duidelijk te omschrijven hoe zij
vinden dat er met gedetineerden moet worden omgegaan. Een respectvolle
benadering staat voor hen centraal. Medewerkers verwijzen daarbij naar de

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 41

uitgangspunten van humane bejegening van DJI en die van de RSJ over
goede bejegening. Zij hebben over dit onderwerp ook een brief thuis
ontvangen. De meeste executieve medewerkers hebben de training
motiverende bejegening recentelijk afgerond. Deze cursus richt zich op een
goede omgang met gedetineerden. Ondanks trainingen in, en opvattingen
over goede bejegening heeft de inrichting geen visie daarover vastgelegd.
Gedetineerden zijn in grote lijnen positief over de omgang van het
personeel met hen. Zij vinden dat er over het algemeen rustig met hen
wordt omgegaan. Af en toe maakt het personeel met hen een praatje, en bij
een oproep reageert het executieve personeel snel genoeg. Discriminatie
speelt niet in de inrichting.
Gedetineerden merken wel kleine verschillen in de opstelling van het
executieve personeel.
In de ogen van gedetineerden hebben de medewerkers die het goed met
hen doen daarvoor ook een talent. En als je dat talent niet hebt, dan helpt
ook een cursus motiverende bejegening daar niet bij, zo is hun opvatting.
Medewerkers die verder afstaan van de leefafdelingen zijn in het algemeen
tevreden over hoe collega’s met gedetineerden omgaan. Wel geven
sommige van hen aan dat er behoorlijke verschillen kunnen bestaan tussen
afdelingen en medewerkers in het respectvol bejegenen van gedetineerden.
Het executieve personeel herkent deze verschillen tussen afdelingen niet.
Alle gedetineerden hebben een mentor, met uitzondering van de groep
arrestanten. Bij deze groep hebben alleen de langgestraften een mentor.
De afdelingshoofden gaan ervan uit dat een mentor meer met de gedetineerde spreekt, met het oog op de zeswekelijkse rapportages die de mentor
verzorgt. Het executieve personeel daarentegen geeft aan dat ze voor een
actieve invulling van het mentoraat weinig tijd heeft. Een extra gesprek met
het oog op een verslag zit er voor hen vaak niet in. Afdelingshoofden en
executief personeel erkennen wel de coördinerende taak van een mentor op
het moment dat er bij een bepaalde gedetineerde veel zaken spelen. Dan
vindt iedereen het wenselijk dat deze functie niet versnippert over teveel
personeelsleden. Gedetineerden zien geen meerwaarde in een mentor. Voor
hen blijft een mentor vrij onzichtbaar, het systeem met mentoren werkt in
hun ogen dan ook niet.
De Gedeco, een afvaardiging van de gedetineerden, functioneert sinds het
afgelopen jaar naar behoren. Zij komen elke week bij elkaar en eenmaal in
de maand is er een gesprek met de directie.
Medewerkers erkennen dat het werken met motiverende bejegening voor
sommige collega’s een hele omwenteling betekent. Jongere collega’s

42 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

hebben daar moeite mee, zeker als zij tot dan toe gewend zijn vanuit
machtsoverwicht te werken. Collega’s die al wat langer werken spreken de
jongere garde daarover wel aan, dan trekt hun houding ook wel bij. Bij het
coachen van medewerkers in de juiste bejegening wordt in hoofdstuk 7
uitgebreider stil gestaan.
Afdelingshoofden varen op de rapportage om een beeld te vormen hoe het
personeel met gedetineerden omgaat. Een andere mogelijkheid is dat zij op
de werkvloer directe signalen van gedetineerden ontvangen over de omgang
met hen.
De commissie van toezicht bespreekt in 2011 het advies van de RSJ over
goede bejegening met de directie.

Bejegening
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het personeel is goed in staat te vertellen hoe het op respectvolle wijze
omgaat met gedetineerden. Er is echter geen beleidstuk voorhanden dat
concreet maakt welk gedrag de directie van haar personeel verwacht.
Daarmee voldoet het beleid beperkt.
De uitvoering voldoet overwegend. Medewerkers gaan respectvol met
gedetineerden om. Zij reageren alert op een oproep en er wordt niet
gediscrimineerd. Uitzonderingen daargelaten zijn er geen grote onderlinge
verschillen in bejegening.
Het lijkt erop alsof het mentorsysteem niet goed in de inrichting is ingebed.
Daardoor functioneert het systeem niet helemaal zoals het is bedoeld.
Mentoren hebben in de praktijk weinig tijd voor een extra gesprek met de
gedetineerde. Alleen als er voor een gedetineerde veel te regelen valt, is de
functie van een mentor duidelijk. Ook de gedetineerden beschouwen de
inzet van de mentor als minimaal. Opvallend is dat afdelingshoofden juist
de rapportages van de mentor beschouwen als een check op het contact
tussen personeel en gedetineerde. De Gedeco functioneert naar behoren.
De borging voldoet beperkt. Afdelingshoofden monitoren niet consequent
de houding van hun medewerkers naar gedetineerden. De directie blikt
(nog) niet stelselmatig met haar personeel terug hoe om te gaan met
gedetineerden.
Daarentegen agendeert de cvt het onderwerp bejegening voor het overleg
met de directie.
Aanbeveling
• Leg een visie op bejegening van gedetineerden vast en betrek daarbij het
mentorsysteem.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 43

3.3 Rapportage en documentatie
Criterium
De ISt verwacht dat de p.i. een procesbeschrijving met kwaliteitseisen heeft
geformuleerd die vastlegt wie met welke frequentie waarover rapporteert,
dat de p.i. informatie over het verblijf van een gedetineerde, zoals dagrapportages, registreert in TULP-selectie en dat de leiding van de p.i. de
kwaliteit van rapportages bewaakt.
Van iedere gedetineerde dient de p.i. tevens een penitentiair dossier aan te
leggen met onder meer de volgende documentatie: een overzicht van
insluitingsperiodes en inrichtingen van verblijf, selectie- en plaatsingsvoorstellen, registratiekaarten, overige bescheiden zoals uitslagen van urinecontroles, kopieën van strafrapporten e.d.
Bevindingen
PI Krimpen heeft geen procesbeschrijving die vastlegt welke functionaris
over welke zaken rapporteert.
De piw’ers van de afdelingen waar gedetineerden verblijven, houden een
rapportage bij over de gedetineerden. Deze dagrapportages zijn in schriftelijke vorm aanwezig op de afdeling. Deze rapportage laat echter veel hiaten
zien. Zo staan er slechts enkele opmerkingen in de dagrapportage over een
gedetineerde die al anderhalve maand in de inrichting verblijft.
De rapportages blijken niet standaard opgeslagen te zijn in het TULPsysteem, zoals te doen gebruikelijk is. Daardoor zijn niet alle gegevens over
gedetineerden in TULP in te zien. De Inspectie heeft dit ook zelf geconstateerd: bij het inzien van TULP was een bepaalde rapportage over een
gedetineerde niet meer terug te vinden. De afdelingshoofden erkennen dat
het executieve personeel niet structureel rapportages invoert in TULP. Soms
blijkt een complete rapportage te zijn verdwenen. Dit zou dan aan een
technisch mankement in het systeem te wijten zijn, aldus de
afdelingshoofden.
De afdelingshoofden zijn zeer kritisch over het opstellen van de rapportages
door het executieve personeel. Zij erkennen dat de kwaliteit en kwantiteit
van de opgestelde dagrapportages te wensen overlaat. Een enkel afdelingshoofd erkent deze tendens niet. Ook de directie geeft te kennen niet op de
hoogte te zijn van de problemen met het opstellen en verwerken van de
rapportage. De afdelingshoofden zelf komen er slechts incidenteel aan toe
rapportages die zijn opgemaakt in te zien en te beoordelen.
De directie heeft een van de afdelingshoofden gevraagd inrichtingsbreed
een verbeterslag te maken met betrekking tot de (verwerking van) de
rapportage.

44 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Aan de hand van de dagrapportages van een gedetineerde stelt een van de
piw’ers een rapportage op voor de bespreking in het multidisciplinaire
gedetineerdenoverleg. Om de zes weken wordt van elke gedetineerde een
verslag opgesteld. Voor zover de Inspectie hierop zicht heeft gekregen zijn
deze rapportages op tijd af. Overigens worden deze zeswekelijkse rapportages niet altijd tijdens het gedetineerdenoverleg besproken. Alleen als daar
door de aanwezige medewerkers behoefte aan is, gebeurt dat.
Met de komst van het elektronisch penitentiair dossier wordt relevante
informatie die medewerkers wegschrijven in het informatiesysteem TULP,
automatisch in het penitentiair dossier opgenomen. Het penitentiaire
dossier dat de Inspectie heeft ingezien bevatte alle noodzakelijke
documenten.
Het hoofd BSD is verantwoordelijk voor het onderhoud van het
gedetineerdendossier.
Om zeker te stellen dat medewerkers BSD de rapportage ook daadwerkelijk
hebben ingevoerd, zijn er specifieke controlemomenten in het systeem
ingebouwd. Het hoofd BSD controleert of alle opgestelde adviezen
kwalitatief in orde zijn. Het BSD controleert echter niet of het gedetineerdendossier volledig is.
De medische dienst geeft aan dat de psychologen en psychiaters in
afgescheiden velden van het TULP-systeem hun rapportages invoeren.
Afgescheiden wil zeggen dat de informatie die zij invoeren wel voor
sommige, maar niet voor alle medewerkers toegankelijk is. Dit is zo
geregeld vanwege de specifieke beroepsnormen van geregistreerde
psychologen en psychiaters. Deze normen hebben betrekking op de
vertrouwelijkheid van het contact en het medisch beroepsgeheim.

Rapportage
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
De inrichting beschikt niet over een actuele procesbeschrijving over
rapporteren. Daarmee voldoet het beleid in beperkte mate. De uitvoering
voldoet ook beperkt. Het gedetineerdendossier is weliswaar op orde in de
zin dat alle noodzakelijke informatie erin staat. Ook de zeswekelijkse
rapportages over de gedetineerden zijn op tijd opgesteld. De dagrapportages zijn echter van onvoldoende kwaliteit, worden niet standaard in TULP
weggeschreven en zijn soms in het geheel niet terug te vinden. Dit betekent
dat deze informatie niet voor alle medewerkers is in te zien. Daardoor is de
kans groot dat een niet-executieve medewerker die aangewezen is op
TULP-informatie, niet over alle noodzakelijke informatie beschikt.
Bovendien is het zo onduidelijk waar de zeswekelijkse rapportage op
gebaseerd is.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 45

Ook de borging voldoet beperkt. De afdelingshoofden monitoren nauwelijks de dagrapportages. Positief is het voornemen een verbeterslag te
maken in de rapportages.
Aanbeveling
Leg vast waar een dagrapportage aan moet voldoen en zorg dat overeenkomstig wordt gehandeld.

3.4 Conclusie
De Inspectie heeft een wisselend beeld gekregen van de omgang met
gedetineerden.
De medewerkers gaan respectvol met gedetineerden om. De waarde van het
mentorsysteem blijkt in de praktijk beperkt te zijn. De rapportagepraktijk
voldoet niet aan de verwachtingen. De dagrapportage wordt namelijk niet
standaard in TULP ingevoerd, mentorgesprekken worden niet altijd
gerapporteerd en de kwaliteit van de rapportage kan beter. Als de afdelingshoofden de verrichtingen van hun personeel mede aan de hand van de
rapportage volgen (zie paragraaf 3.2.), dan sturen afdelingshoofden
blijkbaar aan de hand van gebrekkige of ontoereikende informatie.
Het screenen van gedetineerden en de uitwisseling van de informatie
daarover verloopt daarentegen prima. Wel zijn incidenteel contra-indicaties
voor MPC niet tijdig afgegeven.
De screening op de nazorggebieden kent weliswaar achterstanden, maar de
grote instroom arrestanten is daar mede debet aan. De Inspectie beveelt aan
om in de samenwerking met de gemeente te investeren. Op die manier kan
het systeem van berichtgeving wellicht gaan werken, hetgeen veel werk voor
de MMD kan schelen.
De inrichting checkt wel haar werkprocessen, maar kan de borging
verbeteren door structureler de bejegening, rapportage en de screening te
evalueren.

46 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 47

4
Interne veiligheid

48 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een drietal criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de interne veiligheid in PI
Krimpen. Elke paragraaf opent met een standaardtekst die kort de maatstaf
beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar bevindingen,
oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van aanbevelingen.
Het hoofdstuk sluit af met een conclusie over de fysieke veiligheid van de
gedetineerden en het inrichtingspersoneel.

4.1 Preventie en beheersing van calamiteiten
Criterium
Iedere inrichting dient te beschikken over systemen en procedures om de
veiligheid van gedetineerden, medewerkers en bezoekers te waarborgen.
Een belangrijk element daarvan is dat gedetineerden, op grond van artikel
52 lid 4 van de European prison rules (EPR), de mogelijkheid moeten
hebben om dag en nacht in contact te komen met medewerkers van de
inrichting.
De laatste jaren is het beleid van de DJI voor brandveiligheid en brandveiligheidsvoorzieningen aangescherpt. Expliciet is bepaald dat inrichtingen
tenminste dienen te beschikken over een geldende gebruikersvergunning,
een gekwalificeerde en geoefende bedrijfshulpverleningsorganisatie (BHV),
een calamiteitenplan inclusief heldere en geoefende procedures voor de
inzet van externe hulpverleningsdiensten.
Bevindingen
Het calamiteitenplan en de veiligheidsinstructies voldoen grotendeels aan
het raamwerk calamiteitenplannen van DJI. Hoewel het calamiteitenplan in
juli 2010 nog geactualiseerd is, dient volgens de laatste ESA een deel van
inhoud nog geactualiseerd te worden.
Er vinden regelmatig calamiteitenoefeningen plaats in de inrichting.
Hieronder vallen ook gijzelingsoefeningen. Ten minste twee maal per jaar
oefent de PI met externe hulpverleners. Calamiteitenoefeningen worden
geëvalueerd met de daarbij betrokken medewerkers en zij krijgen de
bevindingen/leerpunten teruggekoppeld.
Onlangs is er bij een echt incident (brand op een cel) met iedereen
geëvalueerd. Gedetineerden geven aan dat zij aan de reactie van PI Krimpen
bij dit incident een veilig gevoel hebben overgehouden.
De inrichting beschikt over een BHV-organisatie die voldoet aan de
DJI-eisen van organisatie en inzetbaarheid. Alle complexbeveiligers zijn
BHV opgeleid en gecertificeerd. Piw’ers betreuren het dat ze geen BHV
certificaat meer hebben.
PI Krimpen hanteert een Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E) systeem

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 49

dat onvolkomenheden met betrekking tot de arbeidsomstandigheden en
veiligheid inventariseert. Afdelingshoofden vullen een formulier in, waaruit
knelpunten en actiepunten voortkomen. Vanuit deze knelpunten en
actiepunten vloeit een plan van aanpak voort. De RI&E is nog niet voor alle
afdelingen uitgevoerd.
De preventiemedewerker houdt de afwerking van het plan van aanpak van
de RI&E actueel en monitort de aanpak hiervan.
Bijzondere voorvallen, zoals een zachte onttrekking, worden geregistreerd.
Verder houdt de preventiemedewerker een registratie bij van ongevallen en
bijna ongevallen waarbij personeel en/of gedetineerden zijn betrokken.

Calamiteiten
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet overwegend. Er is een calamiteitenplan, dat recentelijk is
bijgesteld. De inhoud is echter nog niet in zijn geheel actueel. De inrichting
beschikt verder over een recente RI&E.
De uitvoering voldoet. Er zijn regelmatig calamiteitenoefeningen. Er dient
echter nog wel bij een aantal afdelingen een RI&E te worden uitgevoerd.
Oefeningen worden geëvalueerd met betrokkenen. Het betreffende
personeel krijgt vervolgens bevindingen teruggekoppeld. Verder wordt
periodiek een ESA afgenomen. De borging voldoet daarom volledig.

4.2 Agressiebeheersing
Criterium
Een concentratie van mensen met verschillende achtergrond en uiteenlopende belangen, ingesloten in een inrichting met een strak programma en
regels, kan eerder tot conflictsituaties leiden dan in de vrije samenleving.
Om die reden geven de European prison rules in artikel 52 en verder aan dat
er procedures moeten zijn die de veiligheid van personen in een inrichting
verzekeren en het risico van geweld tot een minimum beperken. Risicovolle
gedetineerden moeten daarbij worden geïdentificeerd en, afhankelijk van
hun modaliteit, extra worden beschermd en/of beveiligd. In de planningen-controlcyclus van het gevangeniswezen is opgenomen dat het aantal
geweldplegingen tussen gedetineerden en tegen personeel moet worden
geregistreerd. De ISt beoordeelt onder meer de inrichtingspraktijk om
geweld, bedreiging en intimidatie tussen gedetineerden te voorkomen en te
beheersen. Ook beoordeelt de ISt of er in de inrichting voldoende (toe)zicht
is op locaties in het gebouw die kwetsbaar zijn voor onderlinge agressie
zoals trappenhuizen, recreatieruimten, telefoons en douches.
De ministeriële Regeling geweldsinstructie penitentiaire inrichtingen en de
Regeling mechanische middelen in penitentiaire inrichtingen regelen
expliciet de toepassing van geweld en het aanbrengen van mechanische

50 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

middelen om veiligheidsrisico’s rond gedetineerden te beheersen. Deze
regelgeving is samengebracht in het zogenaamde Handboek Intern
bijstandsteam (IBT) van DJI. De ISt verwacht dat een inrichting beschikt over
een goed geoutilleerd IBT dat binnen 30 minuten inzetbaar is en dat de
medewerkers vaardig zijn in het praktisch penitentiair optreden (PPO).16
Bevindingen
Gedetineerden geven aan dat zij zich veilig voelen in PI Krimpen. Als
executieve medewerkers oplopende spanning signaleren bij een gedetineerde, spreken zij hem hierop aan. Als er spanning is tussen gedetineerden
onderling, vragen zij aan de gedetineerden wat er aan de hand is. Hierna
bieden ze aan dat de gedetineerden er nog met elkaar over praten. Ook in
het geval van spanning tussen een gedetineerde en een executieve medewerker wordt een gesprek gehouden.
Het omgaan met agressie zit in PPO training (praktisch penitentiair
optreden). De PPO-training vindt plaats tijdens de sportmomenten. Elke
medewerker heeft in principe één keer in de twee weken PPO-training. Een
aantal medewerkers komt hier echter zelden naartoe. Ook komt de PPO
vaak te vervallen, als op de afdeling een piw’er of complexbeveiliger ziek is.
De mogelijkheid tot sporten wordt dan ingetrokken, omdat de inzet van de
medewerker elders vereist is. Vooral bij de complexbeveiligers is dit het
afgelopen jaar vaak voorgekomen.
Om vast te stellen of het personeel voldoende fit is, wordt jaarlijks een test
afgenomen, de zogenaamde FITKIT. Van degenen die in 2009 hebben
deelgenomen aan de FITKIT, is ongeveer 70% geslaagd. Over 2010 zijn nog
geen definitieve percentages bekend, maar het percentage lijkt hoger te
liggen (boven de 80%). Bij beide jaren valt op dat een groot percentage van
de medewerkers niet heeft deelgenomen aan de FITKIT, bijvoorbeeld omdat
de medewerker een vrijstelling heeft. In 2009 was dit bij ruim 40% van de
medewerkers het geval.
Executieve medewerkers zijn niet bekend met het bestaan van een integrale
visie op de beheersing van agressie en geweld. Wel is er een protocol met
betrekking tot de toepassing van mechanische middelen. Er is niet vast te
stellen van welke datum dit protocol is.
Het IBT in PI Krimpen is compleet en functioneert. Het IBT traint regelmatig
en is voldoende uitgerust voor zijn taak. Het IBT-jaarplan biedt gedurende
het jaar nog ruimte. Zo kan het IBT bijvoorbeeld op grond van signalen

16

Het IBT is een groep speciaal opgeleide medewerkers van de PI. Het IBT wordt in staat
geacht om met zo min mogelijk geweld en met behulp van een speciale (ME) uitrusting op
te treden bij crises. PPO is vaardigheid in het handelen en/of nalaten door medewerkers bij
(potentiële) geweldsincidenten met en tussen gedetineerden.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 51

besluiten een bepaalde afdeling aan een spitactie te onderwerpen. Na inzet
van het IBT wordt dit altijd geëvalueerd. Het betreffende afdelingshoofd en
de ILO die de training van het IBT verzorgt, zijn hierbij aanwezig. Samen
kijken zij of geweld proportioneel en juist is toegepast. Leden van het IBT
moeten slagen voor de FITKIT. Als zij zakken, gaan zij binnen een half jaar
op herkansing. Als zij deze herkansing niet halen, moeten ze het IBT
verlaten.
Medewerkers vinden dat er voldoende cameratoezicht is binnen PI
Krimpen. Op de verblijfsafdelingen is geen cameratoezicht in de recreatieruimten en ook geen direct toezicht. Als er incidenten zijn, vinden die
meestal plaats in de dode hoeken op de afdeling. Momenteel loopt een
proef, waarbij op een afdeling wel cameratoezicht is op de recreatieruimte.
Tevens is bij BAD en arbeid geen cameratoezicht. Dit is volgens de medewerkers die hier werken ook niet nodig, omdat in deze ruimten voldoende
personeel aanwezig is.
Beelden van de camera’s worden in ieder geval 14 dagen opgeslagen. De
kwaliteit van de beelden gaat wel achteruit naarmate de beelden langer
opgeslagen zijn.
Als er een geweldsincident is voorgevallen, wordt hierover altijd gerapporteerd aan het afdelingshoofd. In 2010 waren er tot 24 november 71 fysieke
geweldplegingen tussen gedetineerden geregistreerd. In dezelfde periode
werd 173 keer (verbaal & fysiek) geweld gepleegd aan het adres van personeel. De directie doet aangifte, indien dit nodig is. Bijzondere voorvallen
meldt de directie bij het hoofdkantoor.
Agressiebeheersing
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
PI Krimpen heeft instructies voor optreden bij agressie en geweld. Er is
echter geen visie op de beheersing van agressie en geweld. Het beleid
voldoet daarom beperkt.
De uitvoering voldoet overwegend. Het IBT functioneert naar behoren.
Echter nemen veel executieve medewerkers zelden deel aan PPO-training.
Bovendien is het aantal executieven dat deelneemt aan en slaagt voor de
FITKIT te laag.
De borging voldoet ook overwegend. Rapportages en evaluaties vinden
plaats. Op grond van signalen vanuit afdelingen kan gedurende het jaar het
IBT gericht worden ingezet. Er is echter geen overkoepelende evaluatie van
incidenten.

52 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Aanbevelingen
• Draag zorg voor een visie op de beheersing van agressie en geweld die
bekend is bij het personeel.
• Zorg ervoor dat al het executieve personeel geregeld deelneemt aan PPO.

4.3 Drugsontmoediging
Criterium
De beschikbaarheid van drugs onder gedetineerden is in het gevangeniswezen vaak een probleem. Om die reden heeft DJI in 2008 het drugsontmoedigingsbeleid ingevoerd. De ISt gaat na in hoeverre dit beleid toepassing
vindt.
Ook in de ‘canon’ over penitentiaire scherpte zijn voorschriften geformuleerd die van belang zijn voor het drugsontmoedigingsbeleid. Zo wordt
verwacht dat inrichtingen wekelijks bij 5 procent van de populatie een
urinecontrole afnemen. Ook celinspecties worden normatief benoemd.
Dagelijks dienen alle cellen en verblijfsruimten op een afdeling gecontroleerd te worden; meer uitgebreide celcontroles moeten eveneens regelmatig worden uitgevoerd. Een ander belangrijk voorschrift is dat gedetineerden na elk bezoek gefouilleerd moeten worden.
De ISt is, op basis van artikel 58 lid 8 van de European prison rules, van
mening dat gedetineerden geïnformeerd dienen te worden, als hun cel is
doorzocht. Uitgangspunt is verder dat ten minste twee inrichtingsfunctionarissen de celinspectie uitvoeren en dat zij aantekening maken van het
resultaat van de inspectie.
Bevindingen
De huisregels beschrijven de gang van zaken omtrent urinecontroles (uc’s).
De uc-instructies zijn bij executieve medewerkers bekend. Sancties op
drugsbezit zijn vermeld in het sanctiebeleid van PI Krimpen. Volgens de
laatste ESA zijn deze echter niet actueel.
De inrichting onderwerpt gedetineerden om diverse redenen aan een uc. Zo
vindt een 0-meting plaats bij binnenkomst, wordt urine gecontroleerd voor
en na onbegeleid verlof, na bezoek zonder toezicht en op grond van
(beargumenteerde) vermoedens. Wekelijks wordt minimaal 5% van de
gedetineerden op basis van steekproef aan een uc onderworpen. Verder kan
in overleg met een gedetineerde regelmatig een uc worden gedaan,
bijvoorbeeld als ondersteuning van een afkicktraject.
Er zijn instructies met betrekking tot de gang van zaken bij fouilleren en
visiteren. Tijdens PPO-training wordt hier af en toe aandacht aan besteed.
Visiteren vindt standaard plaats indien de gedetineerde de inrichting
tijdelijk voor verlof heeft verlaten en weer terugkeert. Na bezoek fouilleren

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 53

complexbeveiligers alle gedetineerden. Door middel van een at random
knop wordt bepaald welke gedetineerde gevisiteerd wordt. Dit zorgt ervoor
dat gedetineerden niet het idee kunnen krijgen, dat complexbeveiligers
bewust altijd bepaalde personen controleren.
Ad hoc worden er drugshonden ingezet bij het bezoek.
De inrichting voert regelmatig celinspecties uit (zie paragraaf 5.1).
De directie evalueert niet regelmatig het drugsbeleid aan de hand van de
DOB-nota.
Drugsontmoediging
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Op het gebied van uc’s, visitaties en fouilleren bestaat beleid. De dienstinstructie voor het uitvoeren van een urinecontrole is echter niet actueel. Het
beleid voldoet daarom overwegend. De uitvoering vindt plaats conform het
beleid en voldoet dan ook volledig. De borging voldoet overwegend. Er is
een registratie van uitgevoerde uc’s. Systematische evaluatie van het
gevoerde drugsbeleid vindt echter niet plaats.
Aanbevelingen
• Actualiseer de dienstinstructie voor het uitvoeren van een urinecontrole.
• Realiseer een beter zicht op de effecten van het
drugsontmoedigingsbeleid.

4.4 Conclusie
De ISt is overwegend positief over de interne veiligheid. Het beleid voldoet
op de meeste punten. De inrichting heeft echter geen visie op de beheersing
van agressie en geweld. Wat betreft de uitvoering is het voornaamste punt
van kritiek de lage deelname van executieve medewerkers aan PPO en het
lage percentage van het personeel dat slaagt voor FITKIT. De inrichting dient
hier meer aandacht aan te besteden. De inrichting zou verder een beter
inzicht kunnen realiseren op de effecten van het eigen
drugsontmoedigingsbeleid.

54 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 55

5
Maatschappijbeveiliging

56 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een drietal criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de maatschappijbeveiliging in PI
Krimpen. Elke paragraaf opent met een standaardtekst die kort de maatstaf
beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar bevindingen,
oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van aanbevelingen.
Het hoofdstuk sluit af met een conclusie over de maatschappijbeveiliging.
Daarbij gaat het om afdoende verhindering dat een gedetineerde zich kan
onttrekken aan de vrijheidsbeneming en om voldoende weging van
maatschappelijke risico’s bij het toekennen van vrijheden aan een
gedetineerde.

5.1 Beveiligingsvoorzieningen en -toezicht
Criterium
Het Nederlandse gevangeniswezen kent een aantal varianten van de
daadwerkelijke vrijheidsbeneming waarvan de toepassing voor een groot
deel afhankelijk is van het risico op ontvluchting. De twee uiterste varianten
zijn de zeer gesloten extra beveiligde inrichting (EBI) en de open zeer
beperkt beveiligde inrichting (ZBBI). De EBI biedt landelijk huisvesting aan
gedetineerden met een extreem vlucht- en/of beheersrisico. De ZBBI
huisvest veelal gedetineerden in de laatste fase van hun detentie. Zij kunnen
vanuit de ZBBI onder bepaalde voorwaarden deelnemen aan het regulier
maatschappelijk verkeer.
Vanwege een toenemend aantal ontvluchtingen heeft de sectordirecteur
gevangeniswezen (SDGW) in 2006 expliciet beleid vastgesteld gericht op het
in een inrichting vastleggen en consequent uitvoeren van handelingen en
gedragingen ter voorkoming van ontvluchting.17 De ISt ontleent aan dit
beleid haar toetsingscriteria, waarbij zij onderscheid maakt tussen statische
en dynamische beveiligingsaspecten.
De ISt betrekt bij haar beoordeling de resultaten van de in opdracht van de
SDGW gemaakte externe security audit (ESA).18
Bevindingen
Dynamische beveiligingsaspecten
Kort voor de inspectie van de ISt heeft DJI een ESA uit gevoerd in de PI
Krimpen om te bezien in hoeverre de inrichting aanbevelingen uit een ESA
in 2008 heeft opgevolgd. De ESA beoordeelt o.a. de kritische beveiligings-

17

18

Rapportage ‘taskforce penitentiaire scherpte’, directie gevangeniswezen DJI, mei 2006,
herzien in 2008.
Een externe security audit is een systematische doorlichting van de stand van de
beveiligingsvoorzieningen van een inrichting.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 57

processen van het beleid penitentiaire scherpte 2008 zoals het toezicht op
buitenactiviteiten en luchten, relatie en ambtelijk bezoek, celinspecties en
aanwezigheidscontrole. De dienstinstructies voor de kritische processen
blijken verouderd en niet aangepast aan het beleid penitentiaire scherpte.
PI Krimpen heeft meerdere luchtplaatsen, maar maakt het meest gebruik
van een ruime luchtplaats die niet grenst aan een buitenmuur. Tijdens de
inspectie stond het personeel kruislings opgesteld op de luchtplaats en
hield overzicht. Ook controleren piw’ers voorafgaand en na het luchtmoment de luchtplaats. De toegangsdeur naar de luchtplaats was permanent
open. Uit de ESA blijkt dat piw’ers na het luchten niet d.m.v. een telling
nagaan of alle gedetineerden de luchtplaats hebben verlaten.
Het tellen van gedetineerden gebeurt op de vaste momenten, namelijk bij
aanvang van de dienst, bij het insluiten voor de lunch en bij het insluiten
voor de avond.
De beveiligingsprocedures bij bezoek werden ten tijde van de inspectie
nageleefd. In de bezoekzaal zijn twee piw’ers en een beveiliger aanwezig die
elk aan een kant van de bezoekzaal zitten. Medewerkers zijn op de hoogte
van beveiligingsprocedures bij bezoek. De bezoekzaal heeft een zogenaamde slangentafel die het bezoek en gedetineerdenverkeer te allen tijde
gescheiden houdt. Bezoek mag elkaar bij begin en einde over de tafel
begroeten, maar tijdens bezoek mogen ze elkaar niet aanraken. Kinderen
mogen ook niet aan de gedetineerdenzijde van de tafel komen. Na het
bezoek fouilleren complexbeveiligers alle gedetineerden en visiteren ze
gedetineerden at random (steekproef d.m.v. een apparaat met drukknop die
rood of groen licht geeft) tenzij er een verdenking is. Daarnaast gebruiken
beveiligers bij einde bezoek de biometrie om persoonsverwisseling met
bezoekers uit te sluiten.
Piw’ers voeren dagelijks oppervlakkige celinspecties uit. De piw’er bekijkt
de cel kort. Van de dagelijkse celinspecties houden de afdelingen registraties bij. Deze registratie lijkt soms wat formeel doordat het een afvinksysteem is en dan wordt alles in één keer afgevinkt. Niettemin worden
afwijkingen ook wel opgeschreven. Soms staat er dat ze niet uitgevoerd zijn
vanwege tijdgebrek. Op deze registratie staat ook een controle voor de
gezamenlijke ruimtes op de verblijfsafdeling, maar deze is vaak niet
uitgevoerd. Zowel in het hvb als de gevangenisunit voert het IBT drie tot vier
keer per week enkele uitgebreidere celinspecties uit.
Ten tijde van de inspectie voerde het IBT in samenwerking met de complexbeveiligers spitacties uit op enkele afdelingen. De actie was grootscheeps en
betrof naast alle cellen ook de gemeenschappelijke ruimten. Daarbij werd
eerst een drugshond de cel in gelaten. Na deze drugscontrole verrichtten

58 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

een IBT-lid en een beveiliger de verdere celinspectie.
Van eventuele contrabande maakte een piw’er direct rapport op in het
daarvoor bestemde registratiesysteem.
Van de speciale en bijzondere celinspecties krijgen gedetineerden achteraf
schriftelijk bericht.
Het is de bedoeling dat de kritische processen regelmatig voor het voetlicht
komen in de teamoverleggen. De teamoverleggen vinden sinds enkele
maanden weer consequent plaats, maar slechts met een beperkte afvaardiging van de executieven. Meestal zijn slechts ongeveer 4 à 5 executieve
medewerkers aanwezig
De ISt heeft de agenda’s en notulen van de teamoverleggen ingezien en
daaruit blijkt dat de agenda een item penitentiaire scherpte heeft, maar dat
executieven het onderwerp zelden bespreken. Een enkele keer beschrijft het
verslag een concrete situatie. Afdelingshoofden geven aan dat ze hun team
aanspreken op het correct uitvoeren van de processen. Volgens de ESA is dit
nog wel een aandachtspunt.
Statische beveiligingsaspecten
Zowel personeelsleden als (ambtelijk) bezoekers moeten bij de toegang tot
de inrichting meegebrachte tassen en goederen door een bagagedoorlichtingsapparaat (röntgenscan) laten gaan. Complexbeveiligers bij de
voorportier bekijken direct de scans en bij twijfel vragen ze de bezoeker of
het personeelslid het voorwerp eruit te halen. Bij hun opleiding tot
complexbeveiliger zijn ze geschoold in het herkennen van contrabande. Het
personeel en bezoek moet daarnaast piepvrij door de detectiepoort. Een
aantal maanden geleden is de afstelling hiervan aangescherpt. Het bezoek
van gedetineerden was hier niet over geïnformeerd en dat leidde soms tot
moeizame toegangsprocessen.
Een gedetineerde moet bij binnenkomst in, vertrek uit de inrichting en bij
vertrek van de arbeid naar de verblijfsafdeling door de detectie. Bij vertrek
van de arbeid wordt dit echter niet consequent uitgevoerd. Uit de ESA blijkt
dat de apparatuur voldoet en dat personeel kundig is in het gebruik.
Medewerkers zijn tevreden over de werking van beveiligingsapparatuur
zoals het bagagedoorlichtingsapparaat, de detectiepoort maar ook de
alarmgevers, portofoons en elektronisch vergrendelde deuren.
De biometrieconsoles hebben met enige regelmaat storingen. Dan herkent
het systeem een gedetineerde niet. Bij sommige gedetineerden gebeurt dat
steevast. Gedetineerden nemen, als zij de verblijfsafdeling verlaten, ook een
pasje met daarop hun foto en persoonsgegevens mee waardoor er toch
identificatie kan plaatsvinden. PI Krimpen heeft een aantal medewerkers
aangewezen die kerngebruiker biometrie zijn en contact opnemen met het

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 59

SSC als er storing is. De biometrie-apparatuur heeft nog regelmatig nieuwe
releases voor verbeteringen in het systeem. De medewerkers ervaren het als
positief dat de biometrie gegevens uitwisselt met bv. politie.
Op cruciale plaatsen in de PI zijn camera’s geplaatst. De Centraal Post is
continu bezet om deze beelden uit te lezen. De CP is verouderd, oncomfortabel en onhandig ingedeeld, maar een nieuwe CP is gereed om eerdaags in
gebruik genomen te worden. Geïnterviewde medewerkers zijn van mening
dat er voldoende cameratoezicht in de inrichting is. Zoals reeds vermeld in
paragraaf 4.2 is in de recreatiezalen op de verblijfsafdelingen geen volledig
direct zicht en ook geen cameratoezicht. De inrichting heeft op een
recreatiezaal als proef een camera geïnstalleerd. De inrichting beschikt over
de (technische) mogelijkheid om camerabeelden op te slaan ten behoeve
van reconstructie van voorkomende beveiligingsincidenten. De camerabeelden blijven 14 dagen bewaard al gaat de kwaliteit achteruit naarmate de
beelden langer opgeslagen zijn.
De inrichting heeft een periodiek inspectieplan waardoor technische
beveiligingsapparatuur regelmatig gecontroleerd wordt op hun werking.
Volgens de ESA verdient de controle op het correct gebruik van het
bagagedoorlichtingsapparaat, de detectiepoort en de biometrie
verbetering.

Beveiliging
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Omdat PI Krimpen de instructies over de kritische processen (nog) moet
aanpassen aan het landelijk beleid penitentiaire scherpte voldoet de
inrichting in beperkte mate aan de verwachting. De uitvoering voldoet
overwegend, maar niet volledig aan de verwachtingen van de Inspectie.
Piw’ers en beveiligers werken in de regel wel volgens het nieuwe beleid.
Maar het tellen van gedetineerden na het luchten en het gebruik van de
detectiepoort na de arbeid verdient verbetering. Technische beveiligingsapparatuur, met uitzondering van de huidige CP, functioneert naar behoren
en naar tevredenheid van de gebruikers.
De borging van dit criterium voldoet eveneens overwegend. Zo wordt de
werking van de technische beveiligsapparatuur periodiek getest maar
teamleiders controleren onvoldoende frequent of beveiligers de apparatuur
ook goed gebruiken. Piw’ers en beveiligers hebben weinig gelegenheid om
de uitvoering van de kritische processen gezamenlijk te bediscussiëren.
Aanbevelingen
• Houdt de uitvoering van kritische processen en het gebruik van technische beveiligingsapparatuur onder de aandacht door regelmatige
bespreking van de toepassing cq. het gebruik.

60 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

• Tel gedetineerden ook bij einde lucht en maak eenduidige afspraken over
de controle van gedetineerden die terugkomen van de arbeid.

5.2 Toekenning verlof
Criterium
Internationale regelgeving bepaalt dat (veroordeelde) gedetineerden in de
gelegenheid moeten zijn om, op basis van een verlofsysteem, met verlof te
kunnen gaan. In het Nederlandse bestel is dit systeem uitgewerkt in de
ministeriële Regeling voor het tijdelijk verlaten van de inrichting waarin,
naast het begeleide verlof, drie vormen van onbegeleid verlof zijn uitgewerkt: het algemeen verlof dat in het laatste jaar van de gevangenisstraf de
mogelijkheid biedt om de inrichting voor maximaal 60 uur te verlaten; het
regimegebonden verlof dat met name is gekoppeld aan de regimes van
beperkt en zeer beperkt beveiligde inrichtingen en het incidentele verlof dat
in bijzondere gevallen aan een gedetineerde kan worden toegekend.
Uit een landelijk onderzoek naar de toepassing van het vrijhedenbeleid
bleek dat de inrichtingen hun vrije beleidsruimte bij de toekenning van
verlof zeer verschillend invullen, maar ook dat, in het geval van algemeen
verlof, 94 procent van de gedetineerden volgens afspraak terugkeert. De ISt
laat de noodzaak van een nadere analyse van de verlofpraktijk van een
inrichting afhangen van de mate waarin de desbetreffende inrichting, qua
onttrekkingen aan verlof, substantieel afwijkt van genoemd percentage.
Bevindingen
PI Krimpen is een gesloten inrichting met zowel preventief gehechte als
afgestrafte gedetineerden. Het overgrote deel van de gedetineerden in PI
Krimpen is afgestraft en zij kunnen, mits zij aan de objectieve criteria (bv.
strafrestant) voldoen, één of meerdere algemene verloven aanvragen. In
bijzondere situaties kan een gedetineerde daarnaast incidenteel verlof of
strafonderbreking aanvragen. De toepassing van het vrijhedenbeleid is
beschreven in het handboek selectie- en detentiebegeleiding van DJI. De
werkwijze die Krimpen aan de IJssel hanteert wijkt hier van af.
Het BSD van de inrichting informeert gedetineerden over hun mogelijkheid
een aanvraag tot verlof te doen. Iedere BSD medewerker heeft een aantal
gedetineerden waarvoor ze verantwoordelijk zijn. Bsd’ers stellen geen
verlofschema’s op, maar ze informeren de gedetineerde over de eerste
gelegenheid, het aantal verlofmogelijkheden en over de minimale periode
die er tussen twee verloven moet zitten. Het BSD hanteert een checklist voor
een verlofaanvraag. Hierop staat welke adviezen zij moeten aanvragen. Zo
vragen ze: schriftelijk toestemming aan eventuele andere woonachtigen op
het verlofadres, advies aan de regiopolitie waar de gedetineerde zijn verlof

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 61

wil doorbrengen, advies van het OM als zij een executie indicator hebben
afgegeven. Ook neemt de PI een uc af. Deze informatie inclusief relevante
informatie uit deze en eerdere detenties brengt het BSD in het MDO in.
Iedere BSD-medewerker is er zelf verantwoordelijk voor dat dit tijdig en
volledig gebeurt. Het MDO formuleert een advies voor de Vrijheden
Commissie bestaande uit de directie en het afdelingshoofd BSD. Het proces
van de inbreng van het verlof in het MDO verloopt goed; de ISt heeft gezien
dat verlofaanvragen op de agenda staan met daarbij toegevoegd bovenstaande informatie. Doordat niet alle disciplines voldoende vertegenwoordigd zijn in het MDO en niet iedereen altijd even goed is voorbereid, is het
advies niet altijd breed gedragen. Met de invoering van het nieuwe
dagprogramma zullen wel alle disciplines bij het MDO zijn.
In 2010 zijn er vanuit de PI Krimpen 154 gedetineerden op verlof gegaan. Vijf
gedetineerden hebben zich tijdens dit tijdelijk verlaten onttrokken aan de
detentie. Voor de directie is dit altijd reden om het advies of de beslissing
nogmaals te bekijken.19
Overigens zijn piw’ers op de afdeling de dagen voorafgaand aan het verlof
ook alert op afwijkend gedrag bij verlofgangers zoals de uitvoer of het
weggeven van goederen.
PI Krimpen heeft de verlofprocedure, inclusief de nieuwe werkwijze met de
Vrijheden Commissie (VC), nog niet geëvalueerd.
Toekenning
verlof
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
BSD medewerkers beschikken over een checklist voor het verwerken van een
verlofaanvraag, maar ze hebben geen actuele op de inrichting toegesneden
procedure voor de werkwijze rondom verlofaanvragen. Het beleid voldoet
daarom overwegend aan de verwachtingen. Ook de uitvoering is overwegend op orde. Het BSD informeert de gedetineerden over hun mogelijkheden, vragen de benodigde adviezen aan, brengen de aanvragen in het MDO
in en leiden vervolgens door naar de VC. Er zijn echter regelmatig disciplines ondervertegenwoordigd in het MDO en niet iedereen blijkt goed
voorbereid. De borging voldoet eveneens overwegend aan de verwachtingen. De Vrijheden Commissie adviseert of beslist over alle vrijheden en
evalueert ‘mislukte’ verloven, echter op het proces van de aanvraag en de
verwerking van de aanvraag is geen controle op tijdigheid of volledigheid
en bovendien is het verlofproces is zijn geheel nog nooit geëvalueerd.

19

In sommige gevallen beslist de directeur van de inrichting zelf en in sommige gevallen
adviseert de inrichting de selectiefunctionaris die dan namens de minister een beslissing
maakt.

62 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Aanbeveling
• Evalueer de werking van de aanvraag en toekenning van verloven in de PI
Krimpen. Stel eventuele knelpunten bij en leg de bestaande afspraken en
werkwijzes vast in een instructie voor het BSD.

5.3 Voorwaardelijke invrijheidstelling
Criterium
Op 1 juli 2008 is de Wet voorwaardelijke invrijheidstelling van kracht
geworden. De voorwaardelijke invrijheidsstelling (v.i.) houdt in dat een
gedetineerde na zijn invrijheidstelling een proeftijd heeft waarin hij zich
moet houden aan bepaalde voorwaarden. Houdt hij zich niet aan de
voorwaarden dan kan de v.i. worden herroepen. Naast het opleggen van
voorwaarden is het ook mogelijk om tijdens de detentie de v.i. uit te stellen
of geheel achterwege te laten. In zo’n geval vordert het OM het uitstel of het
achterwege laten van de v.i. bij de rechter die over de vordering beslist. Bij
dit besluit wordt het gedrag van de gedetineerde in detentie meegewogen:
als iemand zich ernstig misdraagt in de p.i., dan kan de invrijheidstelling
worden uitgesteld. Het oogmerk van v.i. is een bijdrage leveren aan het
verminderen van de recidive en daarmee aan het vergroten van de veiligheid
in de samenleving.
Voor DJI is de belangrijkste taak het uitbrengen van advies aan het OM over
het opleggen van de bijzondere voorwaarden en eventueel over uitstel of
achterwege laten van de v.i. Ook heeft DJI een taak in het signaleren van de
datum waarop een gedetineerde in aanmerking komt voor v.i. De ISt
beoordeelt de toepassing van de v.i.-regelgeving door de p.i.
Bevindingen
De PI beschikt over het document ‘v.i.zier’. Hierin staan de belangrijkste
landelijke beleids- en procesafspraken in het kader van de voorwaardelijke
invrijheidstelling. PI Krimpen heeft geen lokale instructies over de
toepassing van v.i.. In Tulpselectie staat wel een format voor het formuleren
van een v.i. advies.
Het aantal v.i. adviezen is in de praktijk klein. Het proces van advisering
loopt zoals bij de verlofaanvragen: het BSD verzamelt de informatie en
brengt het in het MDO, waarop het MDO een advies formuleert voor de VC
die het advies vaststelt. Aanvankelijk stelde iedere medewerker voor zijn of
haar eigen caseload de adviezen op, maar de selectiefunctionaris die de

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 63

adviezen toetst en doorstuurt aan de CVvi20 bleef de adviezen onder de maat
vinden. Om de kwaliteit van de adviezen te verbeteren én om duidelijkheid
te krijgen over de verwachtingen van het Bureau Selectiefunctionarissen
(BSF)21 is de PI in gesprek gegaan met de selectiefunctionarissen. De PI heeft
besloten de v.i. advisering tijdelijk bij twee medewerkers te beleggen zodat
zij zich meer specialiseren in de v.i.-advisering en de kwaliteit van de
adviezen daardoor verbetert. Als de kwaliteit van de adviezen op termijn aan
de normen voldoet, neemt iedere medewerker zijn eigen caseload weer over
en fungeren genoemde twee medewerkers als intern deskundige op het
terrein van de v.i. aanvragen.
De ISt heeft drie recente v.i.-adviezen ingezien. Uit de beschrijving over het
gedrag kon een redelijk goede indruk worden opgemaakt van het functioneren van de gedetineerden. De beschrijving van het TR-traject was echter
beperkt en de eindconclusie van de adviezen werd niet onderbouwd. Er
staat niet in de eindconclusie waarom de PI wel of geen bijzondere
voorwaarde adviseert of waarom er afstel wordt geadviseerd.
De inrichting heeft doorgaans vijf weken de tijd om een advies te formuleren en dit aan het BSF te sturen zodat het binnen de afgesproken termijn
(zes weken) bij de CVvi ligt. De PI monitort niet of de advisering tijdig is en
of het CVvi de adviezen ter harte neemt. De indruk van het afdelingshoofd
BSD is dat de adviezen op tijd zijn of hooguit enkele dagen te laat.
Geïnterviewde gedetineerden waren op de hoogte van de v.i. procedure. In
de huisregels staat echter nog de oude regeling beschreven.
Voorwaardelijke
invrijheidstelling
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
BSD medewerkers beschikken over een format voor de v.i.-adviezen, maar
ze hebben geen actuele op de inrichting toegesneden procedure voor de
werkwijze rondom v.i. Het beleid is daarom overwegend maar niet volledig
op orde.
Het proces van de v.i.-advisering verloopt goed en de VC stelt het advies vast.
De bestaande instructies en het format bleken in de praktijk echter ook
ontoereikend om tot goede adviezen te komen. De inrichting is actief hier
verandering in te brengen en heeft hiervoor advies ingewonnen bij het BSF.
De ISt stelt vast dat de adviezen verder kunnen verbeteren, o.a. door het
advies beter te onderbouwen. Dit alles in beschouwing genomen voldoet de
uitvoering van de v.i. adviezen nipt overwegend aan de verwachtingen van
de ISt.

20

21

CVvi staat voor Centrale Voorziening voorwaardelijke invrijheidstelling. De CVvi neemt
beslissingen over de op te leggen voorwaarden en ondersteunt officieren van justitie bij het
indienen van vorderingen.
Het Bureau Selectiefunctionarissen beslist over de selectie, plaatsing en overplaatsing van
vreemdelingen en gedetineerden.

64 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

De kwaliteit van de advisering is onderwerp van evaluatie maar de tijdigheid
monitort de inrichting niet. De borging voldoet daarom overwegend aan de
verwachtingen.
Aanbeveling
• Draag er zorg voor dat zoals gepland de opgedane ervaring met v.i.
advisering overgedragen wordt aan andere BSD medewerkers en zorg
daarbij voor instructies voor het BSD. Verbeter de tijdigheid en de
kwaliteit van de v.i. adviezen verder, onder andere door een betere
onderbouwing van de eindconclusie.

5.4 Conclusie
De uitvoering van de processen maatschappijbeveiliging is overwegend op
orde. De PI verhindert afdoende dat een gedetineerde zich kan onttrekken
aan de vrijheidsontneming. Bovendien vindt er voldoende weging van
maatschappelijke risico’s plaats bij het toekennen van vrijheden aan een
gedetineerde. Het afwegingsproces kan nog verbeteren door de v.i adviezen
beter te onderbouwen en door de bespreking in het MDO door meerdere
disciplines te laten plaatsvinden.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 65

6
Maatschappelijke
reïntegratie

66 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dit hoofdstuk gaat aan de hand van een tweetal criteria uit het toetsingskader in op de vraag hoe het gesteld is met de maatschappelijke reïntegratieactiviteiten in PI Krimpen. Elke paragraaf opent met een standaardtekst die
kort de maatstaf beschrijft die de Inspectie hanteert. Daarna volgen haar
bevindingen, oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van
aanbevelingen. Het hoofdstuk sluit af met een conclusie in welke mate de
p.i. de gedetineerden voorbereidt op hun terugkeer in de vrije samenleving
en in welke mate zij inspanning levert om het risico van recidive te
verminderen.

6.1 Voorbereiding nazorg
Criterium
Artikel 107 lid 4 van de European prison rules wijst op het belang van nauwe
samenwerking met instanties in de vrije samenleving om gedetineerden
voor te bereiden op hun terugkeer. Om hieraan vorm te geven is enige jaren
geleden in het Nederlandse gevangeniswezen de functie van medewerker
maatschappelijke dienstverlening (mmd’er) geïntroduceerd. De mmd’er
moet een coördinerende brugfunctie vervullen tussen de ingesloten
gedetineerde en maatschappelijke instanties waar de gedetineerde, na
afloop van zijn detentie, veelal van afhankelijk is. Op grond van hun
functiebeschrijving dienen de mmd’ers gedetineerden bij binnenkomst in
een inrichting binnen tien dagen te screenen op vier aandachtsgebieden:
identiteitsbewijs, inkomen, onderdak en zorg. Daarnaast dienen zij
gemeenten te informeren over en te betrekken bij het oplossen van
eventuele knelpunten op genoemde gebieden. Een en ander is uitgewerkt
in de instructie ‘Werkprocessen mmd’ van de DJI.
Bevindingen
De screeningsactiviteiten zijn voor een deel al besproken in paragraaf 3.1.
Het MMD maakt gebruik van de landelijke werkprocessen MMD uit 2008.
Het MMD in de PI Krimpen was in 2008 betrokken bij het MMD themaonderzoek van de ISt. Destijds was het voor de mmd’ers lastig om alle
gedetineerden binnen twee weken te screenen vanwege de snelle doorstroom. Dit is nog steeds het geval. Op de gevangenisunit, waar ook de
arrestanten instromen, is het screeningspercentage over de periode
augustus tot november 2010 gemiddeld 90%. In het hvb is het screeningspercentage gemiddeld 73% over dezelfde periode. Voor het hvb ligt het
percentage onder het landelijk gemiddelde. De resultaten zijn onderwerp
van gesprek tussen het MMD en hun afdelingshoofd.
Zeer recent heeft PI Krimpen een nieuwe werkwijze ingevoerd. Hierbij
stuurt de inrichting binnen twee dagen na binnenkomst van een gedeti-

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 67

neerde een kort bericht van verblijf aan de gemeente Rotterdam. Zij doet dit
in plaats van een volledige screening. Hierop geeft de gemeente informatie
aan de PI over de gedetineerden. Deze informatie gaat over huisvesting,
werk en inkomen, schulden, of de gedetineerde een ID-bewijs heeft en
contact met zorgvoorzieningen. De netwerkadviseur van DJI heeft deze
werkwijze bij de gemeente en de PI geïntroduceerd. Het is de bedoeling dat
dit op termijn ook met andere gemeenten gebeurt. Deze werkwijze is
ingevoerd omdat mmd’ers de screeningsinformatie aan de gemeentes
stuurden die zij veelal van de gedetineerde kregen, terwijl de gemeente over
geverifiëerde informatie beschikte. De nieuwe werkwijze kent opstartproblemen. De gemeente Rotterdam stuurde tot nu toe namelijk nog geen
informatie aan PI Krimpen.
Het registratiesysteem Digitaal Platform Aansluiting Nazorg (DPAN) houdt
per maand bij of er verandering is op een leefgebied tussen binnenkomst en
ontslag van een gedetineerde. Als er niets veranderd op een leefgebied dan
is de stand nul, verloopt bijv. een ID-bewijs dan wordt de score -1 en als er
een ID-bewijs tijdens de detentie is verlengd, wordt de score +1. Het is een
manier om resultaten weer te geven, maar het zegt volgens de mmd’ers
niets over de inspanningen die zij leveren. Over de doorbetaling van een
huurwoning kan een mmd’er intensief contact hebben met de woningbouwvereniging en de gemeente, maar lukt het niet dan is de score toch -1.
Acht weken voor het einde van de detentie moet de mmd’er een actuele
stand van zaken aan de gemeente geven. Voor de hvb-gedetineerden
gebeurde dit in de periode augustus tot november 2010 voor 58% van de
ontslaggangers.
PI Krimpen maakt deel uit van het veiligheidshuis in Rotterdam en is
eveneens onderdeel van het nazorgoverleg in de regio. Op directieniveau is
er met enige regelmaat overleg met de ketenpartners over de gang van
zaken en eventuele knelpunten. Met name met de gemeente Rotterdam
heeft de PI afspraken over de nazorg. Met de kleinere omliggende gemeente
zoals Vlaardingen is dit in mindere mate het geval.

Nazorg
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid over nazorg voldoet in de PI Krimpen overwegend aan de
verwachtingen. Er zijn landelijke procedures beschikbaar, maar lokale
werkwijzen rond de screening, de inspanningen op de leefgebieden en de
nieuwe werkwijze met de berichtgeving aan de gemeente zijn niet vastgelegd. De uitvoering voldoet eveneens overwegend aan de verwachtingen.
Voor een aanzienlijk deel, maar niet voor alle gedetineerden, vindt er een
screening op de leefgebieden plaats. De overdracht aan de gemeente aan
het einde van de detentie blijft achter ten opzichte van het aantal

68 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

screeningen.
De resultaten van de nazorg zijn onderwerp van bespreking, maar er is geen
evaluatie van de inspanningen op de leefgebieden of de samenwerkingsafspraken in de regio. Om die reden voldoet de borging ook overwegend.
Aanbeveling
• Evalueer de werkwijze (inspanningen) van het MMD met betrekking tot
het op orde brengen van de leefgebieden. Betrek hierbij de samenwerking met de ketenpartners. Breng eventuele verbeterpunten op orde en
leg vervolgens de actuele werkwijze vast.

6.2 Reïntegratietrajecten
Criterium
Artikel 2, lid 2 van de Penitentiaire beginselenwet formuleert de reïntegratiedoelstelling van het Nederlandse gevangeniswezen: de tenuitvoerlegging
van de straf dient zo veel mogelijk dienstbaar te worden gemaakt aan de
terugkeer in de samenleving. Dat kan op verschillende manieren gebeuren.
In het huidige beleid ligt het accent op een methodiek om gedetineerden
die daartoe gemotiveerd of te motiveren zijn, aan trainingen te onderwerpen die hun vaardigheden vergroten. Vervolgens is het beleid erop gericht
zowel in de inrichting als bij relevante instanties aansluiting te bewerkstelligen met maatschappelijke vervolgvoorzieningen.
Bevindingen
Totstandkoming reïntegratieplan
De trajectbegeleiders beschikken over de landelijke en tevens verouderde
procedures over TR. Gedetineerden in de PI Krimpen beschikken niet
allemaal (tijdig) over een reïntegratieplan TR. PI Krimpen heeft ten tijde van
de inspectie 124 TR deelnemers, 21 kandidaten en 56 mensen op de
wachtlijst voor een aanvraag adviesrapport TR. In de wachtlijst zit overigens
wel een prioritering. Voor gedetineerden met erg lange straffen vraagt TR
nog geen advies op, tenzij ze een vakopleiding willen volgen in Krimpen of
als de psycholoog aangeeft dat de gedetineerde gebaat is bij behandeling
die uitgevoerd kan worden in een TR traject. Gedetineerden op de wachtlijst
kunnen wel een verzoek doen bij het BSD voor detentiefasering. Degenen
die door wachttijd minder dan vier maanden strafrestant overhouden,
schrapt het CBTR alsnog van de wachtlijst.
De vertraging bij de totstandkoming van een reïntegratieplan heeft
meerdere oorzaken. Allereerst signaleert het Trajecten Informatiesysteem
(TRIS) net als in alle andere huizen van bewaring een gedetineerde pas als

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 69

het vonnis is ingevoerd in Tulp GW. Ten tweede benadert een trajectbegeleider de potentiële kandidaat in het hvb wel voor deelname, maar pas na de
selectie naar een gevangenisregime vraagt de trajectbegeleider een advies
op. Ten derde kampen de trajectbegeleiders die aan de PI Krimpen verbonden zijn met forse onderbezetting. Aan de PI Krimpen zijn ten tijde van de
inspectie vier trajectbegeleiders verbonden (3.8 fte) terwijl de inrichting 7
fte zou moeten hebben. Eén van de trajectbegeleiders is tijdelijk plaatsvervangend hoofd CBTR en het CBTR heeft net twee vacatures vervuld. Ten
vierde heeft het CBTR in Rotterdam wisselende ervaring met de tijdigheid
van de levering van de adviesrapporten van de drie Nederlandse reclasseringsorganisaties (3RO). De Reclassering Nederland en de reclassering Leger
des Heils adviseren redelijk binnen de afgesproken termijn. De verslavingsreclassering overschrijdt de termijn ruimschoots. Dit komt doordat bij de
lidinstellingen van de Stichting Verslavingsreclassering GGZ (SVG) de
thuisunit in plaats van de detentie-unit rapporteert over een gedetineerde.
Rapporteurs moeten als gevolg daarvan uit het hele land naar de PI Krimpen
komen voor een gesprek met de gedetineerde.
Gedetineerden geven aan dat ze de trajecten wel goed vinden, maar dat het
overgrote deel vooral meedoet om te kunnen faseren.
Vanuit TRIS kan de tijdigheid van de reïntegratieplannen gemonitord
worden. Het hoofd CBTR of de plaatsvervanger stelt de reïntegratieplannen
vast. Het CBTR en ook de directie hebben overleg met de reclasseringsinstellingen om knelpunten in de praktijk op te lossen. Echter de PI Krimpen
noch het CBTR hebben de reïntegratieactiviteiten geëvalueerd.
Gedragsinterventies en onderwijs
De 3RO hebben in de PI Krimpen een goed aanbod aan trainingen namelijk
de Cova22, de Cova+, de ART23, en de leefstijltraining. De trainingen verlopen
volgens geïnterviewden naar tevredenheid. Er komen ook gedetineerden
naar Krimpen om training te volgen.
Naast erkende gedragsinterventies heeft de PI Krimpen ook een aanbod in
onderwijs. De onderwijsuren zijn de afgelopen jaren wel steeds beperkter
geworden. Bij een gedetineerde die zich aanmeldt bij het onderwijs, neemt
de onderwijzer een intake af en wordt er een inschatting van het niveau
gemaakt. Het aanbod bestaat uit Nederlands, Engels, rekenen/wiskunde,
22

23

Cova staat voor Training Cognitieve Vaardigheden en de training richt zich op het
ontwikkelen van (denk)vaardigheden die deelnemers in staat stellen op meer pro sociale
wijze te denken en te handelen. De Cova+ richt zich op minder begaafde justitiabelen.
ART staat voor Agressie Regulatie Training en is gericht op het verkrijgen inzicht in de eigen
agressieproblematiek en het oefenen van vaardigheden om boosheid en agressie beter te
hanteren.

70 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

ondernemingsvaardigheden, Computervaardigheden (EDCL) en VCA24. Een
gedetineerde kan, als hij dat zelf kan betalen, kiezen om een LOI cursus te
gaan volgen. TR deelnemers hebben de mogelijkheid om een AKA leerlijn
(bakker of lasser) te volgen. AKA staat voor arbeidsmarkt gekwalificeerd
assistent. Een dergelijk diploma geldt als startkwalificatie op niveau VMBO I
en biedt de mogelijkheid om daarna verder te studeren op niveau II van het
VMBO. Met een dergelijk diploma kan een gedetineerde ook als assistent
(van bijvoorbeeld een loodgieter) aan de slag. Er zijn per dag zo ongeveer 15
gedetineerden met onderwijs aan de slag.

Reïntegratie
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid op het criterium reïntegratieactiviteiten voldoet overwegend aan
de verwachtingen. Trajectbegeleiders beschikken over procedures maar
deze zijn niet actueel en niet specifiek voor de regio waar ze werken. Als
gevolg van meerdere vertragingen krijgen niet alle potentiële deelnemers
een TR-reïntegratieplan en de gang van zaken van de reïntegratieactiviteiten
is geen onderwerp van evaluatie geweest. Hierdoor voldoen zowel de
uitvoering als de borging overwegend.
Aanbeveling
Evalueer de werkwijze van de trajectbegeleiders en draag vervolgens zorg
voor lokale instructies en werkafspraken.

6.3 Conclusie
PI Krimpen heeft een grote TR populatie, maar krijgt met name door
onderbezetting bij de trajectbegeleiders niet alle gedetineerden in een
TR-traject. Het aanbod aan gedragsinterventies is behoorlijk en dat is een
basisvoorwaarde om de reïntegratieplannen ook tot uitvoering kunnen
laten komen. Voor wat betreft de nazorgactiviteiten is PI Krimpen goed
aangesloten bij de regionale voorzieningen hiervoor, zoals het veiligheidshuis en het nazorgoverleg. Het screenen van alle gedetineerden op de
probleemgebieden blijft lastig. Wellicht dat de nieuwe werkwijze, waarbij
wordt samengewerkt met gemeente Rotterdam, soelaas gaat bieden.

24

VCA is een cursus in bouwopleidingen.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 71

7
Organisatieaspecten

72 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Van de organisatieaspecten beziet de ISt die aspecten die direct invloed
hebben op de kwaliteit van het primaire detentieproces. Dit hoofdstuk gaat
in op drie organisatieaspecten. Ook in dit hoofdstuk opent elke paragraaf
met een standaardtekst die kort de maatstaf beschrijft die de Inspectie
hanteert. Daarna volgen haar bevindingen, oordeel en eventuele verbetervoorstellen in de vorm van aanbevelingen. Het hoofdstuk sluit af met een
conclusie over de drie organisatieaspecten personeelsmanagement,
communicatie en integriteit.

7.1 Personeelsmanagement
Criterium
(Internationale) regelgeving stelt eisen aan het management en personeel
van inrichtingen. Zo moet het personeel doordrongen zijn van de doelstelling van het gevangeniswezen en dient het management leiding te geven
aan de processen die leiden tot het behalen van die doelstellingen. Ook
moet inrichtingspersoneel zorgvuldig worden geselecteerd met nadruk op
integriteit, menselijkheid, professionaliteit en geschiktheid voor het
complexe werk. Verder moeten vaardigheden die relevant zijn voor het werk
kunnen worden onderhouden en verbeterd door aanvullende
opleidingen.25
De sectordirectie gevangeniswezen volgt per inrichting de gang van zaken
door middel van de jaarlijkse opgave van prestatie-indicatoren die onderdeel uitmaakt van de planning-en-controlcyclus. Prestatie-indicatoren zijn
ondermeer de veiligheid en het welbevinden van het personeel, het
arbeidsverzuim, de mate waarin functioneringsgesprekken worden gevoerd
en een Checklist borging competentiemanagement. Ook kijkt de ISt naar de
verzuimcijfers en de mate van (externe) mobiliteit waarvoor een streefpercentage van 5 procent wordt gehanteerd.
Bevindingen
Gedetineerden, executieven en directie geven allen aan dat een meerderheid van de executieven een goede werkhouding heeft. Medewerkers vinden
het over het algemeen prettig in de organisatie te werken.
De personele bezetting van de inrichting is grotendeels op orde. Zoals
eerder aangegeven (paragraaf 2.3 ) is er wel krapte bij de functiegroepen
arbeid en sport. Ten tijde van de inspectie vernam de ISt dat er begin 2011
enkele werkmeesters worden aangesteld, waardoor de bezetting van de

25

Bron: European prison rules hoofdstuk V, standard minimum rules artikel 47 en verder.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 73

arbeid weer op orde zal zijn.26 In de weekenden is het lastig om in het
rooster te schuiven met personeelsleden. Er zijn dan minder complexbeveiligers in dienst waardoor de ‘spoeling dun is’. Als de bezetting echt te krap is
en de veiligheid niet gegarandeerd kan worden, wordt het IBT ingezet.
Het verzuim in PI Krimpen was enkele jaren geleden nog structureel rond de
8%. De directie pakt verzuim tegenwoordig actief aan. Als iemand afwezig
is, belt een collega uit zijn team om een vinger aan de pols te houden. Het
gemiddelde ziekteverzuim over 2010 is 5,4%, waarbij in januari en februari
2010 het verzuim nog boven de 7% lag.
Het juiste percentage gehouden functioneringsgesprekken is niet vast te
stellen. Door problemen met het registratiesysteem P-direkt is het in dit
systeem gepresenteerde percentage lager dan het aantal gesprekken dat
daadwerkelijk gevoerd is.
Op basis van de resultaten uit het BASAM-onderzoek27 in 2007 is er in PI
Krimpen een werkgroep BASAM Veiligheid opgezet. In de werkgroep zitten
zowel personen vanuit de directie, afdelingshoofden en executieven. Deze
werkgroep heeft aandacht besteed aan diverse thema’s, die zich niet slechts
beperken tot het onderwerp veiligheid. Voorbeelden hiervan zijn de
indeling van het dagprogramma, het inventariseren van knelpunten in de
technische beveiliging en het eenduidig inwerken van nieuw personeel.
Aandachtspunten die uit deze werkgroep kwamen, worden meegenomen in
het nieuwe rooster.
Executieven ervaren weinig coaching vanuit de afdelingshoofden. Er lijkt
weinig tijd voor contact en overleg tussen medewerkers en afdelingshoofden. De afdelingshoofden zijn druk bezig met werkgroepen en andere taken
die oorspronkelijk bij het management lagen.
Afdelingshoofden komen op sommige dagen pas laat in de middag voor de
eerste keer op de afdeling. Als ze op de afdeling zijn, dan zijn ze veel tijd
kwijt met het lezen en beantwoorden van e-mails. Taken die aanvankelijk
bij de afdelingshoofden lagen, zijn overgedragen aan senior piw’ers. Door
hun gewijzigde takenpakket hebben afdelingshoofden te weinig tijd
hiervoor. Deze taken zijn bijvoorbeeld het contact met en de coaching van
piw’ers.
Het is in PI Krimpen mogelijk om verbredende opleidingen te volgen,
waarmee de kans op een andere functie kan worden vergroot. Ook kunnen
26

27

In de wederhoorreactie geeft de inrichting aan dat in jnauari 2011 vijf medewerkers arbeid
zijn aangetrokken.
De BASAM staat voor Basis vragenlijst Amsterdam en wordt gebruikt om de arbeidstevredenheid te meten. De BASAM is ingedeeld in de vijf hoofdthema’s: inhoud van het werk;
houding t.o.v. de organisatie; houding t.o.v. de leidinggevende en collega’s; houding t.o.v. de
beloning; de fysieke arbeidsomstandigheden.

74 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

piw’ers de opleiding Sociaal Pedagogisch Werk 4 (SPW 4) volgen. Het ROC
verzorgt deze opleiding intern in de inrichting. Piw’ers moeten SPW 4
afronden om senior piw’er te kunnen worden. Executieven geven aan dat zij
graag nog meer mogelijkheden tot verdieping willen hebben.
Verder kan een executief medewerker via zijn afdelingshoofd een hbo-opleiding aanvragen. Sommige piw’ers geven aan geen gebruik te willen maken
van deze opleidingsmogelijkheden, omdat ze het idee hebben dat de kans
dan groot is dat zij hierna niet hun huidige baan mogen behouden, maar
moeten doorstromen.

Personeel
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid en de uitvoering voldoen overwegend. Het verzuim is aan de lage
kant en het personeelsbestand is grotendeels op orde. Executieve medewerkers geven aan dat zij PI Krimpen een plezierige organisatie vinden om voor
te werken. Afdelingshoofden en senior piw´ers moeten echter hun weg nog
vinden in de recente verschuiving van taken. Afdelingshoofden hebben
hierdoor onder andere te weinig tijd voor de coaching van executieven. Bij
arbeid en sport is momenteel sprake van een krappe bezetting.
De borging voldoet volledig. Er is een werkgroep BASAM aanwezig, die zicht
houdt op allerlei relevante ontwikkelingen en die tot op heden doorloopt.
Ook treedt de PI actief op bij de aanpak van ziekteverzuim.
Aanbeveling
• Leg duidelijk vast welke taken bij afdelingshoofden en welke taken bij
senior piw’ers rusten.

7.2 Communicatie
Criterium
De European prison rules refereren in artikel 87 lid 1 aan de beschikbaarheid
van een optimale communicatiestructuur binnen de inrichting. Naast een
beoordeling hiervan is de ISt van mening dat een inrichting voor relevante
maatschappelijke partners een actief PR-beleid dient te voeren.
Bevindingen
Voor PI Krimpen is de communicatie en overlegstructuur vastgelegd. Hieruit
blijkt met welke regelmaat welk overleg plaatsvindt.
Informatieoverdracht gaat onder meer via een interne nieuwsbrief. Deze is
actueel in de berichtgeving. Ook betrekt de directie medewerkers via
zeepkistbijeenkomsten bij de gang van zaken in de inrichting. Na zeepkistbijeenkomsten zijn er bijeenkomsten van diverse werkgroepen, zoals de
eerder genoemde werkgroep BASAM.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 75

De afdelingshoofden geven aan dat er een behoorlijke e-mailcultuur is in PI
Krimpen. Omdat behalve zakelijke e-mails ook veel onnodige e-mails
worden verzonden, kost het lezen van e-mail veel tijd. Hierdoor bestaat
voor hen het risico dat een belangrijk mailbericht niet wordt opgemerkt.
Teamoverleggen gaan bij zowel piw’ers als complexbeveiligers vaak niet
door en de opkomst is bescheiden. Bij de piw’ers is de frequentie dat
teamoverleg doorgaat wel hoger dan bij de complexbeveiligers. Meestal zijn
van de tien à elf executieve medewerkers er ongeveer vier aanwezig. Deze
executieven zijn niet per se van hetzelfde team. Executieve medewerkers
geven aan dat de laatste maanden van 2010 het teamoverleg wel vaker
doorgaat dan voorheen.
Van elk teamoverleg wordt een verslag gemaakt.
Het overleg over gedetineerden is recent veranderd. Zo is de naam veranderd van gedetineerdenberaad naar MDO. Per twee of drie afdelingen is er
een eigen MDO. Elk MDO vindt één keer per twee weken plaats.
Medische dienst, trajectbegeleider TR, MMD, BSD, geestelijke verzorging,
psycholoog en piw’ers zijn bij het MDO aanwezig. Van de arbeid en de sport
is momenteel niemand aanwezig, maar hiervoor krijgen zij in het nieuwe
dagprogramma ruimte. De opkomst is de laatste tijd beter. De geestelijke
verzorging was eerst bijvoorbeeld vaak niet aanwezig, maar is er tegenwoordig bijna altijd.
Het MDO heeft een uitgebreide agenda waar onder andere inkomsten,
overplaatsingen, baantjes, zeswekelijkse besprekingen en overige zaken op
staan. De afspraak is dat het afdelingshoofd voorzitter van het MDO is. Als
het afdelingshoofd afwezig is, wordt hij vervangen.
In het MDO worden op verzoek gedetineerden besproken. Dit gebeurt in
verband met bijvoorbeeld detentiefasering of verlof. In het MDO dat door
de ISt is bijgewoond, werden de inkomsten goed en uitgebreid toegelicht
en was er uitwisseling over bevindingen met het executieve personeel. Het
BSD had een goede inbreng van argumenten over een verzoek tot overplaatsing van een gedetineerde.
Het is niet zo dat alle gedetineerden eens in de zoveel weken aan bod
komen. Als er geen bijzonderheden zijn over een gedetineerde en geen van
de aanwezigen iets over hem aan de orde wil stellen, gebeurt dit ook niet.
Er wordt vanuit gegaan dat de aanwezigen over een gedetineerde genoeg
informatie aanleveren. Is dit niet het geval, dan bespreekt het MDO de
gedetineerde niet en schuift de bespreking door naar het volgende MDO.
Hoewel volgens geïnterviewden de bespreking is verbeterd, functioneert het
nog niet optimaal. Ook bereiden sommige disciplines het MDO niet goed
voor, waardoor zij niet weten waar het over gaat.

76 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

De directie onderhoudt goed overleg met de ketenpartners in de regio.

Communicatie
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Het beleid voldoet. De inrichting beschikt over een actuele vastgelegde
communicatie- en overlegstructuur. De uitvoering voldoet beperkt. Hoewel
de inrichting de afgelopen maanden duidelijk stappen heeft gemaakt
richting een goed werkende communicatiestructuur, functioneren zeker de
teamoverleggen nog steeds niet naar tevredenheid. Met het MDO is een
redelijk start gemaakt.
De directie stelt zich open op in de communicatie met medewerkers. De
genoemde zeepkistbijeenkomsten bieden aan medewerkers de mogelijkheid om eventuele opmerkingen bij de directie te leggen. Ook zijn onlangs
de werking van teamoverleg en MDO bijgesteld. Omdat de communicatiestructuur niet periodiek wordt geëvalueerd, voldoet de borging
overwegend.
Aanbevelingen
• Draag zorg voor het goed functioneren van teamoverleggen.
• Evalueer na de eerste ervaringen het MDO. Let hierbij op aanwezigheid
van alle relevante functionarissen en de kwaliteit van de bespreking.

7.3 Integriteit
Criterium
Behalve het gegeven dat artikel 77 van de European prison rules het belang
van integriteit benoemt, is er geen sprake van algemeen geldende regelgeving voor integriteit. Wel is integriteit een regelmatig terugkerend speerpunt in de planning-en-controlcyclus van de sector Gevangeniswezen. De
ISt verwacht integer handelen van iedere medewerker die betrokken is bij
de vormgeving van detentie in het belang van de medewerkers zelf, de
gedetineerden en de organisatie.
Bevindingen
PI Krimpen heeft een vastgelegd integriteitsbeleid dat dateert uit 2009.
Integriteit is de afgelopen periode aan bod gekomen bij een themavergadering van de complexbeveiligers en een teamdag van piw’ers. Integriteit is
ook een van de onderwerpen die roulerend besproken wordt bij een
teamoverleg. Dit zou echter structureler mogen gebeuren.
Als een integriteitsschending plaatsvindt binnen PI Krimpen, is de
communicatie hierover niet voor iedereen duidelijk. De directie geeft aan
dat het bij een schorsing lastig is om het juiste evenwicht te kiezen. De
directie communiceert wat gezegd kan worden. Medewerkers vinden dit

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 77

echter vaak onvoldoende.
De inrichting beschikt over twee vertrouwenspersonen integriteit en twee
vertrouwenspersonen seksuele intimidatie. Verder is er een landelijk
contactpersoon integriteit. De executieve medewerkers weten deze
personen te vinden.

Integriteit
Beleid

Uitvoering

Borging

Oordeel
Er is een vastgelegd integriteitsbeleid. Daarmee voldoet het beleid. De
uitvoering voldoet ook. Executieve medewerkers weten de vertrouwenspersonen in de inrichting te vinden. Ook bespreken zij op diverse momenten
het onderwerp, hoewel dit vaker zou mogen gebeuren.
De directie is zich bewust van de moeilijkheden rond de communicatie van
integriteitsschendingen. Het integriteitsbeleid wordt echter niet geregeld
geëvalueerd. De borging voldoet daarom overwegend.

7.4 Conclusie
Hoewel de ISt over het algemeen tevreden is over de onderzochte organisatieaspecten, dient PI Krimpen op enkele punten nog wel te verbeteren.
Teamoverleggen en MDO’s zijn essentieel voor een goede communicatie in
een inrichting. De inrichting dient er daarom voor te zorgen dat deze
structureel doorgang vinden en voldoende medewerkers deze bijwonen.
Verder ervaren executieve medewerkers een te grote afstand tot hun
afdelingshoofden.

78 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 79

8
Slotbeschouwing

80 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Over het algemeen is de ISt positief over PI Krimpen aan den IJssel. De
inrichting biedt plaats aan een grote en gedifferentieerde populatie en heeft
hiertoe ook de mogelijkheid vanwege de indeling van de inrichting. De
omgang tussen gedetineerden en medewerkers is rustig en respectvol. De
directie gaat op een positieve en energieke manier om met veranderingen
vanuit het programma Modernisering Gevangeniswezen (MGW).28 De
invoering van MGW heeft echter gezorgd voor een verschuiving in taken
tussen van directie naar middenkader en naar senior-executieven, met
name de laatste twee functiegroepen moeten hun plek hier nog in vinden.
Daardoor is het soms onduidelijk wie verantwoordelijk is voor welke taken.
De directie staat open voor meningen en ideeën van medewerkers en onder
andere via de werkgroep BASAM en zeepkistbijeenkomsten wordt hen ook
een platform geboden.
De rechtspositie van gedetineerden is voor het grootste deel op orde.
Relevante voorzieningen, zoals de bibliotheek en sportfaciliteiten, voldoen
aan de verwachtingen van de ISt en gedetineerden zijn hierover tevreden. PI
Krimpen heeft een goed functionerend arbeidsbedrijf. Zo is het arbeidsaanbod divers en biedt de PI tevens vakarbeid in de vorm van een bakkerij.
Activiteiten vallen bovendien zelden uit.
De planning van de activiteiten laat nog te wensen over, waardoor executieve medewerkers niet altijd tijd hebben voor bijvoorbeeld de invulling van
het mentoraat. Ook het activiteitenprogramma zelf komt bij het hvb nog
wat tijd te kort.
Ondanks dat de ISt positieve geluiden heeft gehoord van verschillende
gedetineerden over het verblijf in de PI heerst er wel een klachtcultuur
onder gedetineerden. In vergelijking tot andere inrichtingen zijn er jaarlijks
zeer veel klachten. De ISt raadt aan om de achtergrond daarvan nader te
onderzoeken en de afdoening van klachten te verbeteren.
De informatie-uitwisseling over gedetineerden in de PI Krimpen kent een
aantal verbeterpunten. Gedragsrapportages over gedetineerden voldoen
niet aan de verwachtingen. Dit geldt voor zowel het aantal rapportages als
de kwaliteit van de rapportages. Dit maakt het in acute gevallen lastig om
een goed beeld van een gedetineerde te krijgen. Overleggen over gedetineerden zoals het MDO, maar ook teamvergaderingen hebben een nieuwe
opzet gekregen en zijn in ontwikkeling. Onder andere de deelname van
medewerkers hieraan moet verbeteren.

28

Modernisering Gevangeniswezen (MGW) is een landelijk beleidsprogramma dat leidt tot
organisatorische aanpassingen in p.i.’s.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 81

De interne veiligheid en de maatschappijbeveiliging beoordeelt de Inspectie
als overwegend in orde. Technische beveiligingsapparatuur functioneert
naar behoren en executieve medewerkers voeren over het algemeen met
zorg de processen uit die de interne veiligheid en de maatschappijbeveiliging garanderen.
Deelname aan PPO-training is echter erg laag.
PI Krimpen is goed ingebed in de regio wat betreft nazorg en reïntegratieactiviteiten. De inrichting kan de nazorg en screeningsactiviteiten verbeteren
door de volledige doelgroep te screenen op de nazorg en een aanbod te
doen aan reïntegratieactiviteiten.

82 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 83

Bijlage 1
Oordeel

Legenda oordeel
Voldoet niet aan de relevante normen en
verwachtingen
Voldoet in beperkte mate aan de relevante
normen en verwachtingen
Voldoet overwegend maar niet volledig aan de
relevante normen en verwachtingen
Voldoet aan de relevante normen en
verwachtingen
Strekt tot voorbeeld voor andere inrichtingen

84 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Beleid

Uitvoering

Borging

Rechtspositie gedetineerden
Insluiting
Introductie
Activiteiten
Accommodatie
Voeding
Contact
Toegang zorg
Discipline
Beklag
Omgang met gedetineerden
Screening
Bejegening
Rapportage
Interne veiligheid
Calamiteiten
Agressiebeheersing
Drugsontmoediging
Maatschappijbeveiliging
Beveiliging
Toekenning verlof
VI
Maatschappelijke reÏntergratie
nazorg
Reïntergratie
Organisatieaspecten
Personeel
Communicatie
Integriteit

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 85

Bijlage 2
Aanbevelingen

86 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

De ISt beveelt de PI het volgende aan:
1. Draag zorg dat alle gedetineerden kort na binnenkomst op de afdeling
een introductiegesprek hebben.
2. Draag ervoor zorg dat op elke cel een uittreksel van de huisregels
aanwezig is.
3. Creëer op het hvb een activiteitenaanbod dat voldoet aan de norm.
4. Draag ervoor zorg dat executieven voldoende tijd hebben om alle taken
die bij hun functie horen op evenwichtige wijze uit te voeren.
5. Draag ervoor zorg dat er bij uitval van een activiteit zo veel mogelijk
compensatie is.
6. Registreer centraal de uitval van activiteiten.
7. Blijf inspanningen verrichten om een oplossing te vinden voor het
dagelijks weggooien van grote hoeveelheden warme maaltijden.
8. Informeer bezoekers actief als de gang van zaken bij bezoek verandert.
9. Zorg ervoor dat de beltijd evenredig verdeeld wordt tussen gedetineerden, doe dit zodanig dat op druk bezette belmomenten escalaties zoveel
mogelijk voorkomen kunnen worden. Bezie in hoeverre het aantal
telefoons voldoende is voor de bezetting in de inrichting.
10. Overweeg of de mobiele telefoon die in noodgevallen gebruikt kan
worden voor contact tussen gedetineerden en artsen op een snel
toegankelijke plaats bewaard kan worden
11. Draag zorg voor tijdige en goed onderbouwde verweerschriften.
12. Onderzoek wat de oorzaak is van de zeer grote hoeveelheid klachten.
13. Draag zorg dat te allen tijde eventuele contra-indicaties zijn afgegeven
voordat een gedetineerde MPC wordt geplaatst.
14. Investeer in de samenwerking met gemeentes: zo gaat het systeem van
berichtgeving werken en verkrijgen de mmd’ers bruikbare informatie.
15. Leg een visie op bejegening van gedetineerden vast en betrek daarbij
het mentorsysteem.
16. Leg vast waar een dagrapportage aan moet voldoen en zorg dat
overeenkomstig wordt gehandeld.
17. Draag zorg voor een visie op de beheersing van agressie en geweld die
bekend is bij het personeel.
18. Zorg ervoor dat al het executieve personeel geregeld deelneemt aan
PPO.
19. Actualiseer de dienstinstructie voor het uitvoeren van een
urinecontrole.
20. Realiseer een beter zicht op de effecten van het
drugsontmoedigingsbeleid.
21. Houdt de uitvoering van kritische processen en het gebruik van
technische beveiligingsapparatuur onder de aandacht door regelmatige
bespreking van de toepassing cq. het gebruik.

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 87

22. Tel gedetineerden ook bij einde lucht en maak eenduidige afspraken
over de controle van gedetineerden die terugkomen van de arbeid.
23. Evalueer de werking van de aanvraag en toekenning van verloven in de
PI Krimpen. Stel eventuele knelpunten bij en leg de bestaande
afspraken en werkwijzes vast in een instructie voor het BSD.
24. Draag er zorg voor dat zoals gepland de opgedane ervaring met v.i.
advisering overgedragen wordt aan andere BSD medewerkers en zorg
daarbij voor instructies voor het BSD. Verbeter de tijdigheid en de
kwaliteit van de v.i. adviezen verder, onder andere door een betere
onderbouwing van de eindconclusie.
25. Evalueer de werkwijze (inspanningen) van het MMD met betrekking tot
het op orde brengen van de leefgebieden. Betrek hierbij de samenwerking met de ketenpartners. Breng eventuele verbeterpunten op orde en
leg vervolgens de actuele werkwijze vast.
26. Evalueer de werkwijze van de trajectbegeleiders en draag vervolgens
zorg voor lokale instructies en werkafspraken.
27. Leg duidelijk vast welke taken bij afdelingshoofden en welke taken bij
senior piw’ers rusten.
28. Draag zorg voor het goed functioneren van teamoverleggen.
29. Evalueer na de eerste ervaringen het MDO. Let hierbij op aanwezigheid
van alle relevante functionarissen en de kwaliteit van de bespreking.

88 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 89

Bijlage 3
Afkortingen

90 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

AKA

arbeidsmarkt gekwalificeerd assistent

ART

Training agressie regulatie

bad

binnenkomst afdeling delinquenten

BASAM

basisvragenlijst Amsterdam

BHV

bedrijfshulpverlening

bsd

bureau selectie- en detentiebegeleiding

BSF

bureau selectiefunctionarissen

bva

bevolkingsadministratie

CBTR

Coördinatiebureau Terugdringen Recidive

CoVa

Training Cognitieve Vaardigheden

CVvi

Centrale Voorziening voorwaardelijke invrijheidstelling

DJI

Dienst Justitiële Inrichtingen

DPAN

Digitaal Platform Aansluiting Nazorg

EBI

extra beveiligde inrichting

EPR

European prison rules

ESA

externe security audit

hvb

huis van bewaring

IBT

Intern bijstands team

ISt

Inspectie voor de Sanctietoepassing

md

medische dienst

MDO

multidisciplinair overleg

MGW

modernisering Gevangeniswezen

mmd’er

medewerker maatschappelijke dienstverlening

mpc

meerpersoonscel

NIFP

Nederlands Instituut voor Forensische Psychiatrie en Psychologie

Pbw

penitentiaire beginselenwet

pi

penitentiaire inrichting

piw’er

penitentiair inrichtingswerker

PMO

psycho medisch overleg

PPO

praktisch penitentiair optreden

pve

programma van eisen

RI&E

risico inventarisatie en –evaluatie

ROC

regionaal opleidingscentrum

RSJ

Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming

SDGW

sectordirecteur gevangeniswezen

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 91

SVG

Stichting Verslavingsreclassering

TR

terugdringen recidive

TRIS

trajectinformatiesysteem

VC

vrijhedencommissie

VCA

veiligheidscertificaat aannemers

vi

voorwaardelijke invrijheidstelling

VMZ

verantwoorde medische zorg

ZBBI

zeer beperkt beveiligde inrichting

92 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 93

Bijlage 4
Bronnen

94 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Calamiteitenmappen 2010
Capaciteitsoverzicht 2010
Dagprogramma’s 2010
Dienstinstructies 2010
Formatie- bezettingsoverzicht 2010
Gedetineerdensurvey 2007
Huisregels 2010
Jaarplan A3 P 2010, PI x
Jaarverslag 2009 commissie van toezicht PI x
Jaarverslag 2009, PI x
Meldingen bijzondere voorvallen 2010
Nieuwsbrieven Stormpost edities 2010
Organogram 2010
Overzicht functioneringsgesprekken 2009-2010
Overzicht klaagschriften 2009-2010
Overzicht personeelsverloop 2009-2010
Overzicht sancties en maatregelen 2009-2010
Overzicht urinecontroles 2010
Overzicht verzuimpercentages 2006-2010
Plan van Aanpak Extra Zorg Voorziening 2010
Programma RI&E 2010
Resultaten audit BVA 2008
Resultaten FIT KIT 2009 en 2010
Sanctiebeleid 2010
Verdeling portefeuilles 2010
Verslag externe security audit 2008 en 2010
Verslagen detentieberaad 2010
Verslagen teamoverleg 2010
Verslagen werkgroep BASAM 2010
Werkplan BASAM 2008

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 95

Bijlage 5
Inspectieprogramma

96 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectieprogramma
Dag 1, woensdag 8 december
Parallel programma

Parallel programma

9.00-9.30 uur

Aankomst
Kennismaking met contactpersoon, installatie van werkkamer, introductie bij
het MT, korte toelichting van het programma en de werkwijze

9.30-10.30 uur

Interview directie
Gesprek met directieleden aan de hand van documentatie en actuele
ontwikkelingen

10.30-12.30 uur

Rondgang door en schouw van de inrichting

12.30-13.00 uur

Lunch in werkkamer

13.00-14.30 uur

Interview gedetineerden

Werkwijze bezoek en luchten

- minimaal 4 en maximaal 6
- afkomstig van verschillende
afdelingen (hvb en gevangenis)
- bij voorkeur met daarbij een
vertegenwoordiger van de Gedeco
- graag niet uitsluitend Gedeco-leden
en/of reinigers

2 inspecteurs beschouwen de
activiteiten luchten en bezoek en
vullen een checklist in

Interview medewerkers afdeling
Gedetineerdenzaken:
medewerkers bsd

Werkwijze BAD en BVA

15.00-15.45 uur

15.45-16.30 uur
Gesprekspartners
(afdeling en naam)
16.30-17.00 uur

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Interview medewerkers afdeling
Gedetineerdenzaken:
medewerkers MMD & TR

2 inspecteurs bezoeken het BAD en
de Bevolkingsadministratie en vullen
een checklist in. Daarbij gesprek met
aanwezige medewerkers en inzage in
dossiers BVA
NB: begeleiding gewenst

Evaluatie dag 1

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 97

Dag 2, woensdag 15 december
9.15-9.45 uur

Interview executieve medewerkers Interview hoofd facilitaire zaken

9.45-10.30 uur

(maximaal 7 vertegenwoordigers
van verschillende afdelingen uit de
functiegroepen beveiliging en piw,
indien mogelijk inclusief een
vertegenwoordiger van de
medezeggenschap)

10.45-12.00 uur Interview Beveiliging

Interview van 1 inspecteur met het hoofd
facilitaire zaken aan de hand van checklist
Werkwijze BOS
1 inspecteur bezoekt bibliotheek,
interviewt bibliothecaris en vult een
checklist in
Bezoek leefafdelingen/BSD

hoofd beveiliging en teamleiders
beveiliging, BHV-coördinator en
preventiemedewerker

1 inspecteur aanschouwt de reguliere gang
van zaken op de afdelingen en bezoekt BSD
om dossiers in te zien

Check incidentregistratie veiligheid
inclusief UC’s en celinspecties

NB. Begeleiding gewenst

12.00-13.00 uur Lunch in werkkamer
+ documentatie
13.00-14.30 uur Interview leidinggevenden
leefafdelingen

Bijwonen teamoverleg/ MDO door 1
inspecteur (start om 12.45 uur)

Gesprek met 4 afdelingshoofden
15.00 – 16.15
uur

16.30 -17.00
uur

Interview zorgstaf

Werkwijze afdeling Arbeid

Gesprek met hoofd medische
dienst, (zo mogelijk) arts,
verpleegkundige, psycholoog

1 inspecteur bezoekt afdeling arbeid en
spreekt met leiding en werkmeesters aan
de hand van checklist

Evaluatie dag 2

98 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Dag 3, donderdag 16 december
09.00-10.00 uur

Interview medewerkers BOS

Interview gedetineerden (individueel)

Gesprek met onderwijsgevenden
en ILO, schouw van onderwijs en
sportfaciliteiten

Inspecteurs bezoeken de leefafdelingen en
spreken (willekeurig) individueel met
gedetineerden op cel
Obv selectie gedetineerden door ISt (lijst
opvragen BSD)

10.15-11.00 uur

Bezoek stiltecentrum inclusief
interview geestelijke verzorging
Inspecteurs bezoeken het
stiltecentrum en gaan in gesprek
met geestelijke verzorgers.

Inzage documentatie in werkruimte ISt
Interview met hoofd bsd en checken
documentatie (verloven, uc’s, vi-adviezen,
TR, nazorg)

11.00-12.30 uur

Inzage documentatie in werkruimte ISt

12.30-13.30 uur

Interview en gezamenlijke lunch met een vertegenwoordiging uit de Commissie
van Toezicht

13.30-15.00 uur

Oriëntatie restpunten
Indien nodig wordt nagegaan of er ten aanzien van criteria nog vraagpunten
zijn.
Voorbereiding terugkoppeling in werkruimte ISt

15.00-16.00 uur

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Korte terugkoppeling bevindingen doorlichting aan de directie

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 99

Bijlage 6
Geografische ligging

100 | PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011

Inspectie voor de Sanctietoepassing

Inspectie voor de Sanctietoepassing

PI Krimpen aan den IJssel | Maart 2011 | 101

Missie ISt
“De ISt ziet toe op de sanctietoepassing met het oog op
zichtbare verbetering van de effectiviteit en kwaliteit van de
sanctietoepassing.
De ISt adviseert de minister van Justitie ten behoeve van
borging van behoorlijke sanctietoepassing.
De ISt is hierbij onafhankelijk in haar oordeel, transparant
in haar werkwijze en professioneel in haar kennis,
vaardigheid en houding.”

Dit is een uitgave van:
Inspectie voor de Sanctietoepassing
Kalvermarkt 53 | 2511 CB Den Haag
Postbus 20301 | 2500 EH Den Haag
www.ist.nl
Maart 2011 | Publicatie-nr. j-7585