Halfjaarrapportage
Zuidasdok
1 januari t/m 30 juni 2023

Inschuiven dakdeel Minervapassage

2

Inhoudsopgave
1.

Inleiding

3

1.1

Doel rapportage

3

1.2

Leeswijzer

3

1.3

Programmadoelstellingen

3

2.

Samenvatting

5

3.

Programmavoortgang

8

4.

5.

3.1

Openbaar Vervoer Terminal (OVT)

8

3.2

S&C/ICT Metro

10

3.3

Knooppunten

11

3.4

Tunnel

13

3.5

Programma

15

3.6

Integrale veiligheid

17

Omgeving & Communicatie

19

4.1

Stakeholdermanagement

19

4.2

Bereikbaarheid en leefbaarheid

21

4.3

Communicatie

22

Programmabeheersing

24

5.1

Scope

24

5.2

Planning

24

5.3

Financiën

26

5.4

Risico’s

32

5.5

Organisatie en kwaliteit

36

Bijlagen

Auteur:

Programmaorganisatie
Zuidasdok

Versie:

1.0

Datum:

30 juni 2023

Status:

Definitief

37

1.

Mutatieoverzicht scope en projectbudget Zuidasdok

37

2.

Mutatieoverzicht scope en projectbudget Knooppunten

39

3

1. Inleiding
1.1

Doel rapportage

Het doel van deze Halfjaarrapportage van het programma Zuidasdok is de
opdrachtgevers te informeren en verantwoording af te leggen over de
voortgang van het programma.
Deze Halfjaarrapportage heeft betrekking op de periode 1 januari tot en met 30
juni 2023.

1.2

Leeswijzer

In paragraaf 1.3 zijn de doelstellingen van het programma beschreven die
vigerend zijn voor de gehele duur van het programma. Deze
programmadoelstellingen borduren voort op de projectdoelstellingen zoals
geformuleerd in de structuurvisie, maar zijn geactualiseerd naar de huidige
tijdgeest. In hoofdstuk 2 worden de belangrijkste gebeurtenissen uit de
betreffende verslagperiode samengevat. In hoofdstuk 3 wordt een toelichting
gegeven over de voortgang van het programma in de betreffende
verslagperiode. Hoofdstuk 4 rapporteert over het omgevingsmanagement en de
communicatie van het programma. Tot slot geeft hoofdstuk 5 inzicht in de stand
van zaken van de beheersing van het programma.

1.3

Programmadoelstellingen

Op 9 juli 2012 hebben het Rijk, de Gemeente Amsterdam, de Vervoerregio
Amsterdam en de Provincie Noord-Holland een voorkeursbeslissing genomen
voor het project Zuidasdok. Deze is vastgelegd in de Bestuursovereenkomst
Zuidasdok van 9 juli 2012 en de Structuurvisie Zuidasdok van 16 augustus
2012. Voor de knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel is in de
Bestuursovereenkomst overeengekomen dat deze in een gecombineerde
aanpak met het project Zuidasdok worden voorbereid en gerealiseerd, waarbij
de aanpak van de knooppunten voor rekening en risico van het Rijk is.
De volgende programmadoelstellingen, ontleend aan de Bestuursovereenkomst
Zuidasdok en de structuurvisie Zuidasdok, worden gehanteerd bij Zuidasdok:
1.

Zuidasdok draagt bij aan de noodzakelijke verbetering van de
bereikbaarheid van Amsterdam en de noordelijke Randstad die van grote
economische importantie is;

2.

Door Zuidasdok kan de Zuidas verder uitgroeien tot internationale
toplocatie als integraal onderdeel van de regio en stad Amsterdam;

3.

De realisatie van Zuidasdok zorgt voor een kwalitatief hoogwaardig OVknooppunt van internationale allure dat voorziet in een optimaal
functionerend hoogwaardig verkeer- en vervoerssysteem;

4.

Duurzame inpassing van de infrastructuur in de ontwikkeling van het
Zuidasgebied teneinde de barrièrewerking te verminderen en de kwaliteit
van de leefomgeving te verbeteren.

Belangrijke aandachtspunten bij de realisatie van deze doelstellingen zijn de
zorg voor een complete stad en infrastructuur in elke fase van de bouw van het
project. Vooral de bereikbaarheid en leefbaarheid van het gebied zijn van
essentieel belang tijdens de uitvoering van het project.

Het programma Zuidasdok behelst:

4

1.

Het uitbreiden van de capaciteit en ontvlechting van de A10-Zuid van
knooppunt De Nieuwe Meer tot en met knooppunt Amstel, inclusief
ondergrondse ligging ter hoogte van Zuidas, waarmee het doorgaande en
het bestemmingsverkeer van elkaar wordt gescheiden in een hoofd- en een
parallelrijbaan;

2.

Een duurzame inpassing van de weginfrastructuur door het ondergronds
situeren van de A10 ter hoogte van het centrumgebied van Zuidas, zodat
ruimte ontstaat voor de openbaarvervoersterminal en het versterken van
het centrummilieu van Zuidas;

3.

De ontwikkeling van een hoogwaardige openbaarvervoersterminal (OVT)
voor trein en metro, accommodatie groei treinverkeer en ruimtereservering
voor een vijfde en zesde spoor (Derde perron);

4.

Een optimale inpassing van het regionale en stedelijke openbaar vervoer
(metro, tram en bus) in de openbaarvervoersterminal, inclusief
dubbelsporige aanlanding van de Noord/Zuidlijn;

5.

De inrichting van de openbare ruimte met stadsstraten en pleinen,
realisatie van fietsonderdoorgang ter hoogte van de RAI en inpassing van
de A10 ten behoeve van de ruimtelijke kwaliteit en leefomgeving.

5

2. Samenvatting
Zuidasdok, voor een betere bereikbaarheid en meer
ruimte
Het programma Zuidasdok werkt aan een betere bereikbaarheid van de
noordelijke randstad over weg en spoor. In de stad zelf gaat de snelweg onder
de grond waardoor ruimte vrijkomt voor een groter station en meer openbare
ruimte voor Amsterdam. Zuidasdok realiseert dit alles door in de komende jaren
de verkeersknooppunten Amstel en De Nieuwe Meer te verbreden en volledig
aan te passen, station Amsterdam Zuid compleet te vernieuwen en de snelweg
te ondertunnelen. In deze rapportage leest u de belangrijkste ontwikkelingen
over de eerste zes maanden van 2023.
Voortgang in een onzekere tijd
De eerste zes maanden van 2023 zijn voor Zuidasdok samen te vatten in één
woord: voortgang. Buiten het zicht van de omgeving ligt er inmiddels een
voorlopig ontwerp voor de reconstructie van knooppunt De Nieuwe Meer, is de
aanpak en bouwfasering van de tweede fase van de stationsvernieuwing samen
met de aannemer uitgewerkt, is de aanbesteding van de snelwegtunnel
voorbereid en is het besluit genomen de Rozenoordbrug te laten vernieuwen
door Zuidasdok.
De voortgang buiten is nu ook steeds duidelijker merkbaar voor de omgeving.
Soms gaat deze gepaard met bouwlawaai door het inbrengen van
damwandplanken of verkeershinder, soms door noodzakelijke afsluitingen voor
de tunnel of stationsvernieuwing. Ook de grootsheid van de operatie was
zichtbaar. Via de webcams was de bouw van dakdelen dagelijks te volgen voor
zowel de nieuwe, als de huidige stationspassage. Ter plekke konden
belangstellenden het inschuiven van twee dakdelen bijwonen.
Zuidasdok gaat dus met zekere tred vooruit, echter wel in een zeer onzekere
tijd. De oorlog in Oekraïne heeft enorme impact, wereldwijd en in Nederland.
Naast de tekorten aan bouwmaterialen en lange levertijden, is er ook sprake
van een hoge inflatie, hogere prijzen voor bouwmaterialen en energie en krijgt
Zuidasdok naar verwachting te maken met een tekort aan voldoende
gekwalificeerde medewerkers. Deze rapportage doet daarom ook melding van
financiële tegenvallers.
Station Amsterdam Zuid (OVT)

Bouw en vernieuwing stationspassages
De vernieuwing van station Amsterdam Zuid vordert goed. Bouwcombinatie
Nieuw-Zuid heeft voor de extra stationspassage, de Brittenpassage, twee
dakdelen gebouwd. Onder grote belangstelling van pers en publiek, is een
dakdeel in januari verschoven richting de A10 waardoor ruimte is ontstaan voor
de bouw van het volgende dakdeel. Nadat in augustus vijf van de zeven
dakdelen op hun definitieve plek zijn geschoven, zal het grootschalig ontgraven
van de Brittenpassage gaan beginnen.
In een functionerend station is ook het werk aan de bestaande Minervapassage
in gang gezet. Aangezien deze stationspassage circa drie keer zo breed wordt,
zijn ook hier nieuwe dakdelen nodig waar de sporen op komen. In juni is het
eerste dakdeel ter hoogte van de metroperrons op zijn plek geschoven. Ook de
aanbesteding voor de aanschaf en plaatsing van alle liften en roltrappen voor
het nieuwe station is succesvol afgerond.

Meer robuuste planning
In de planning voor de stationsvernieuwing zijn extra tijdsbuffers ingebouwd.

6

Om de planning minder kwetsbaar te maken, is ervoor gekozen een tweede
dakdeel voor de Minervapassage niet dit jaar naar zijn definitieve locatie te
schuiven maar in 2025. Hiermee verlaagt Zuidasdok de tijdsdruk en legt
prioriteit bij de tijdige openstelling van de Brittenpassage begin 2026. Daarmee
moest het uitgangspunt worden losgelaten om tijdens de grootschalige
verbouwing van de Minervapassage de noordelijke toegang naar de
metroperrons open te laten. Reizigers kunnen in plaats daarvan via de nieuwe
Brittenpassage naar alle trein- en metroperrons.

Ruw- en afbouw Minervapassage
Parrallel aan de uitvoering doorgrondde Zuidasdok met Bouwcombinatie NieuwZuid de tweede fase van de stationsvernieuwing. In deze fase functioneert de
nieuwe Brittenpassage als station en sluit de huidige (Minerva)passage voor een
grootschalige verbouwing. In de uitgewerkte uitvoeringsplanning zijn extra
tijdsbuffers ingebouwd. Met verschillende bouwkundige oplossingen wordt de
periode dat de stationspassage buiten werking is tot een minimum beperkt.
Knooppunten

Knooppunt De Nieuwe Meer
EQUANS heeft de werkzaamheden rond het verplaatsen van de bediening van
de Schinkelbrug drie maanden eerder dan gepland afgerond. Hiermee is de weg
vrijgemaakt voor bouwcombinatie TriAX die de reconstructie van knooppunt De
Nieuwe Meer uit gaat voeren. Voorbereidend onderzoek en de uitwerking van
het ontwerp zijn gaande.

Knooppunt Amstel
De scope van de reconstructie van knooppunt Amstel is wezenlijk uitgebreid. In
maart is besloten om de sloop en herbouw van de zuidelijke Rozenoordbrug toe
te voegen aan Zuidasdok. Dit werk vindt plaats voor rekening en risico van het
Rijk. Deze uitbreiding maakt dat knooppunt Amstel circa drie jaar later wordt
opgeleverd met een nieuwe in plaats van gerenoveerde zuidelijke snelwegbrug.
De vernieuwing van de brug brengt een langere periode met beperkte
wegcapaciteit met zich mee maar heeft geen effect voor het tunnelproject en de
oplevering van het totale programma Zuidasdok.
In juni is het wijzigingstracébesluit vastgesteld en tot en met 3 augustus ter
inzage gelegd voor eventueel beroep bij de Raad van State. Voor knooppunt De
Nieuwe Meer een belangrijke mijlpaal voor het verkrijgen van vergunningen
voor de realisatie.
Tunnel
Na twee marktconsultaties is in mei de aanbestedingsstrategie vastgesteld.
Deze bestaat uit drie stappen. Allereerst de tenderfase inclusief een dialoog met
geïnteresseerde marktpartijen, uitmondend in de selectie van één marktpartij.
Vervolgens een periode waarin Zuidasdok en de geselecteerde aannemer een
bouwteam vormen dat het ontwerp en de bouwfasering uitwerkt tot een
definitief ontwerp. Tot slot de bouw van de snelwegtunnel door het hart van
Zuidas. De aanbesteding is in juli gepubliceerd op TenderNed.

Stationstoegang tijdens de bouw
Parallel aan de voorbereiding van de aanbesteding, is het overleg over de bouw
van de tunnel met de gemeente, ProRail, NS, GVB en VRA geïntensiveerd. De
tunnel komt direct voor de stationsentrees, terwijl het station zo goed mogelijk
moet blijven functioneren. Met de overlegpartners is afgesproken maximaal één
stationstoegang tegelijkertijd langdurig af te sluiten. De tunnelsectie bij de
noordelijke entree van de huidige stationspassage wordt gerealiseerd tijdens de
verbouwing van die passage als de toegang reeds is afgesloten. Ook is
afgesproken de stationsopgang aan de Parnassusweg langer beschikbaar te

7

houden zodat reizigers meerdere mogelijkheden houden om het station in en uit
te gaan.
Het effect van prijsontwikkeling
Zuidasdok wil financieel gezond haar projecten realiseren. In de huidige
onzekere tijd is het onvermijdelijk dat de prijsontwikkeling, die breed in de
samenleving wordt ervaren, ook zijn effect heeft op de financiële prognose van
Zuidasdok. De Zuidasdok projecten zijn fors in omvang en zo ook het effect van
de huidige prijsontwikkeling. Het programma Zuidasdok kent ultimo juni 2023
een budgetspanning (verschil tussen het beschikbare budget en de prognose
van de eindkosten) van € 386 mln. Oorzaken zijn de indexering van de raming
naar januari 2023, de onzekere tijd die je terugziet in marktaanbiedingen en de
herijking van de raming van de tunnel ter voorbereiding op de aanbesteding.
In de financiële standen in deze H1-rapportage is een drietal zaken nog niet
verwerkt. Dit betreft de extra uitgaven voor het opdragen van OVT-2, de
herijking van de raming van knooppunt Amstel en het risico op hogere
aanbiedingen als gevolg van markteffecten die spelen op het moment van de
marktbenadering (schaarste van materialen, aantal aanbieders, aantal
alternatieve aanbestedingen, etc.).
De komende periode zullen deze zaken nader uitgewerkt en geraamd worden.
Een eerste inschatting is dat deze kosten er toe leiden dat de budgetspanning
van Zuidasdok kan oplopen tot een bedrag van naar verwachting in totaal 600
M€ tot 800 M€.
De actuele geopolitieke ontwikkelingen en het effect op de markt is door
Zuidasdok in deze rapportage dan ook opnieuw benoemd als toprisico. Dit was
het ook in de rapportage over de tweede helft van 2022.

8

3. Programmavoortgang
In dit hoofdstuk worden de belangrijkste ontwikkelingen binnen Zuidasdok
beschreven in de rapportageperiode 1 januari tot en met 30 juni 2023.

3.1

Openbaar Vervoer Terminal (OVT)

Planning
Werkzaamheden

Contract

OVT-1 en OVT-2: 2020 – 2031
OVT-3: 2026 – 2036
Realiseren Openbaarvervoerterminal in drie delen
OVT-1: realisatie van de (nieuwe) Brittenpassage en omklappen
metroperrons en stijgpunten metro in de Minervapassage.
OVT-2: verbreden en vernieuwen van de (bestaande)
Minervapassage en verbreden bestaande treinperrons.
OVT-3: realisatie koppen van de stationspassages, de noordelijke
stationsplint met commerciële voorzieningen en de zuidelijke
stationsplint met commerciële voorzieningen en aanleg openbare
ruimte
OVT-1 en OVT-2: E&C-contract, met OVT-2 optioneel
OVT-3: n.t.b.

Doorgronding & Prijsvorming OVT-2
In Q3-2022 is Bouwcombinatie Nieuw-Zuid gestart met de doorgronding en
prijsvorming van OVT-2. Tijdens de doorgrondings- en prijsvormingsfase bleek
dat de uitvoeringsplanning van OVT-2 erg krap is, met name in de laatste fase
van de onderdekse ruwbouw van de Minervapassage en de afbouw tot aan de
openstelling. Bouwcombinatie Nieuw-Zuid heeft samen met Zuidasdok
vastgesteld dat de voorziene bouwwijze voor de onderdekse ruwbouw zou
leiden tot een vertraging van twee jaar voor de ingebruikname van de nieuwe
Minervapassage. Door optimalisaties in de bouwlogistiek, door onder andere
een bredere zuidelijke ingang van de Minervapassage, is dit teruggebracht tot
een half jaar. Bouwcombinatie Nieuw-Zuid heeft het voorstel voor de uitvoering
van OVT-2 inclusief prijs begin juli 2023 ingediend. Een en ander leidt tot
meerkosten (70 M€ tot 80 M€) waarvoor besluitvorming nodig is. Op uiterlijk 1
september 2023 moet een go/no-go besluit genomen worden voor de start van
OVT-2. In het geval van een no-go besluit zal een nieuwe aanbesteding voor
OVT-2 moeten worden gestart.
Aanpassing bouwfasering OVT-1
In de afgelopen periode is gebleken dat er bij de uitvoering van OVT-1 meer tijd
nodig is voor het uitwerken van de uitvoeringsontwerpen en de
werkvoorbereiding. Inmiddels is de bouwfasering voor OVT-1 aangepast
waardoor deze robuuster wordt en de tijdsdruk op het uitwerken van de
uitvoeringsontwerpen en de werkvoorbereiding wordt verlaagd terwijl de
openstelling van de Brittenpassage in Q1-2026 kan worden gehandhaafd.
Daarbij wordt onder andere het inschuiven van een metrodek van de
Minervapassage verschoven van de zomer van 2023 naar de zomer van 2025.
Het OGO is op 7 maart 2023 akkoord gegaan met deze aanpassing.
Belangrijke consequentie is dat de stijgpunten aan de noordzijde van de
Minervapassage nu gereed zijn aan het einde van OVT-2, in plaats van aan het
einde van OVT-1. Voor de metroreizigers die gebruik zouden maken van de
noordelijke ingang van de Minervapassage betekent dit dat zij langer geen
gebruik kunnen maken van de Minervapassage en dat de loopafstand met max.

9

200 meter toeneemt. Op verzoek van het OGO kijkt Zuidasdok naar optimale
looproutes. Ook wordt bekeken of tijdens de drie jaar durende afsluiting van de
Minervapassage zoveel mogelijk tunnelwerkzaamheden kunnen worden
uitgevoerd.
Ontwerpwerkzaamheden

Voortgang uitvoeringsontwerpen Bouwcombinatie Nieuw-Zuid
Bouwcombinatie Nieuw-Zuid heeft in de afgelopen periode de
uitvoeringsontwerpen opgesteld van de in te schuiven dekken voor de
Brittenpassage en de Minervapassage en voor de perronverlenging voor een
metrospoor. Deze uitvoeringsontwerpen zijn door Zuidasdok geaccepteerd.

Wet BENG in relatie tot ontwerp OVT
Om aan de wet BENG (Bijna Energie Neutrale Gebouwen) te voldoen zijn in het
ontwerp van de OVT zonnepanelen in de randen van de perronkappen voorzien.
Het OGO heeft, omdat de gekozen zonnepanelen duur zijn en een laag
rendement hebben, gevraagd om alternatieven te onderzoeken. De in de ogen
van Zuidasdok beste variant, waarin standaard zonnepanelen worden toegepast
en die draagvlak heeft van het kwaliteitsteam Zuidasdok, is op 30 mei 2023
positief ontvangen in het OGO. Inmiddels hebben de beheerders ProRail en GVB
ingestemd met het voorstel waarna definitieve besluitvorming kan plaatsvinden.
Uitvoeringswerkzaamheden
In het eerste half jaar heeft Bouwcombinatie Nieuw-Zuid, tijdens vier weekendbuitendienststellingen, tijdelijke grondkeringen aangebracht naast de
metrosporen. Na de werkzaamheden in het weekend van 11 februari is een
verzakking van een metrospoor opgetreden, waarna het spoor uit voorzorg uit
dienst is genomen. Bouwcombinatie Nieuw-Zuid, Zuidasdok en het GVB hebben
intensief samengewerkt om de verzakking te herstellen. Na drie dagen was het
metrospoor weer in dienst.
Bouwcombinatie Nieuw-Zuid heeft daarnaast een volgend treindek voor de
Brittenpassage gebouwd dat, onder grote belangstelling van pers en publiek, op
dinsdag 24 januari 2023 ruim 20 meter is verschoven richting de A10. Hierdoor
is ruimte gecreëerd voor de bouw van het volgende treindek van de
Brittenpassage. Op woensdag 12 april 2023 is dit vijfde dakdeel van de nieuwe
Brittenpassage succesvol gestort. Doordat hiervoor circa 120 betonwagens
nodig waren heeft dit tot veel kort oponthoud op de Parnassusweg geleid. Naast
de reguliere aandacht voor de veiligheid en logistiek, is middels een
publieksactie met straatartiesten, getracht om de wachtbereidheid voor fietsers
en voetgangers bij de toegang tot het bouwterrein aan de Parnassusweg te
verbeteren.
Ook is in de afgelopen periode het eerste dakdeel voor de Minerva-passage
gebouwd. Tijdens een buitendienststelling in het eerste kwartaal zijn de palen
en landhoofden voor dit dek gerealiseerd. In het tweede kwartaal zijn
middenpijlers geplaatst voor de ondersteuning van het metrodek in de Minervapassage en hebben werkzaamheden plaatsgevonden in het station ter
voorbereiding op het inschuiven van het dek. Onder grote belangstelling van
pers en publiek is dit eerste metrodek voor de Minervapassage in het weekend
van 9 tot en met 11 juni 2023 tijdig en succesvol op zijn plek geschoven.
Tijdens de werkzaamheden was de interwijkverbinding van de Minervapassage
afgesloten. Het station was tijdens de inschuifoperatie toegankelijk voor alle
gebruikers.
In de zomer wordt, in een tijdelijke buitengebruikname, het perron langs het
metrospoor verlengd inclusief de aanpassing van het metro-

10

beveiligingssysteem. Tevens worden twee dakdelen voor de Brittenpassage
afgebouwd en worden voorbereidingen getroffen voor het inschuiven ervan
tussen 5 en 14 augustus 2023. Dit zal gepaard gaan met een afsluiting van de
A10 en daarmee hinder op het rijkswegennet. Om die reden is gestart met een
communicatiecampagne. Daarna zal er aan de noordkant van het station
worden begonnen met het uitgraven van de Brittenpassage. Vanaf begin 2024
start het afgraven aan de zuidkant van het station.
Omgeving

AERIUS berekeningen
Voor de werkzaamheden aan het Parnassuswegviaduct (verbreding ten behoeve
van het doortrekken van de Noord/Zuidlijn) en de perronverlenging van een
metrospoor worden nieuwe omgevingsvergunningen aangevraagd. Voor de
vergunningsaanvragen zijn aanvullende AERIUS berekeningen nodig. Deze
berekeningen zijn in het tweede kwartaal uitgevoerd en hebben aangetoond dat
er door de werkzaamheden geen significant effect is van de uitstoot van stikstof
op de natuurgebieden rondom Amsterdam.

Afstemming gebruik werkterreinen
Eind 2021 heeft ABN Amro zijn hoofdkantoor aan de Zuidas verkocht aan een
vastgoedinvesteerder. Deze investeerder heeft omvangrijke
herontwikkelingsplannen en vraagt hiervoor ruimte op de bouwterreinen van
Zuidasdok. Het gaat hierbij onder andere om het spoorslagterrein dat door
Bouwcombinatie Nieuw-Zuid en Zuidasdok wordt gebruikt. Er lopen gesprekken
tussen Zuidasdok en de ontwikkelaar om te zien wat er mogelijk is.

Omgevingshinder
Het plaatsen van damwanden heeft geleid tot klachten van diverse bewoners uit
de Irenebuurt. De geluidshinder was hoger dan verwacht. Gebleken is dat er
fouten zaten in het gehanteerde geluidsmodel bij de ontheffingsaanvraag van
de werkzaamheden van 14 en 15 januari 2023. Zuidasdok is met de betreffende
bewoners in gesprek gegaan en heeft hiervoor excuses aangeboden.
Gebleken is dat de bewoners in de Irenebuurt niet alleen overlast ervaren van
OVT, maar ook van overige bouwwerkzaamheden in Zuidas. De Zuidas
werkzaamheden zijn vaak doordeweeks en die van OVT in het weekend
vanwege noodzakelijke buitendienststellingen; hierdoor ervaren de bewoners
het als een continue overlast die de komende jaren nog zal voortduren. Samen
met Zuidas wordt naar mogelijkheden gezocht om de situatie voor bewoners
acceptabel te houden. Dat is een gezamenlijke opgave van Zuidasdok, Zuidas
en de betrokken ontwikkelaars. Er wordt gekeken naar andere binnenstedelijke
projecten en welke lessen hier te leren zijn die ook voor Zuidas en Zuidasdok
zouden kunnen bijdragen aan een acceptabele hinder voor de omgeving.

3.2

S&C/ICT Metro

Planning
Werkzaamheden

Contract

2020 – 2031
Realiseren ICT-systemen (kaartverkoopautomaten, OVchipkaartpoorten, camera’s etc.) en werkzaamheden aan
de metrobeveiliging- en besturingssystemen (S&C)
Er wordt gebruik gemaakt van bestaande
raamcontracten (van het GVB) met S&C- en ICTleveranciers.

In het afgelopen half jaar zijn de voorbereidende werkzaamheden ten behoeve
van de buitendienststelling van de zomer 2023 voor het verlengen van het
perron van metrolijn 50 (richting Gein) / 51 (richting CS) uitgevoerd. Het

11

betreft voorbereidingen aan de trein-tv systemen, camera’s, dynamisch
reizigersinformatie systeem, omroep, intercom en wayfinding. Voor CBTC
(Communication-Based Train Control) zijn de testen van de gewijzigde software
op de simulator en baan volop in uitvoering. Daarnaast is er een
communicatiemast verzet, zodat het perron verlengd kan worden. De
werkzaamheden lopen voorspoedig en conform plan.
Er is de afgelopen periode gewerkt aan een tweetal aanbestedingen. ProRail
heeft de aanbesteding voor de aanschaf en plaatsing van alle liften en
roltrappen voor het nieuwe station succesvol afgerond. De aanbesteding voor
de levering en plaatsing van OV-poortjes door GVB voor het nieuwe
metrostation loopt. De gunning zal naar verwachting in het derde kwartaal
plaatsvinden.
De ontwikkeling van het CBTC-systeem, om de faseringen van het project OVT
in 2023 en 2024 mogelijk te maken, loopt conform planning.
Het project is sterk afhankelijk van systeemspecifieke kennis van specialisten
die schaars zijn (met name kennis van CBTC). Om dit risico te beheersen heeft
het GVB met enkele specialisten nieuwe afspraken gemaakt zodat ze voorlopig
beschikbaar zijn. Het moet blijken of dit voldoende is voor de duur van het
project.

3.3

Knooppunten

Planning
Werkzaamheden
Contract

2021 – 2036
Realiseren reconstructie knooppunten De Nieuwe Meer
en Amstel
D&C-contract

Knooppunt De Nieuwe Meer
Na de gunning op 16 december 2022 is aannemerscombinatie TriAX (Besix,
Dura Vermeer en Heijmans) gestart met het mobiliseren van de
projectorganisatie. In januari 2023 heeft er een gezamenlijke Project Start Up
plaatsgevonden en heeft TriAX het projectmanagementplan en
deelkwaliteitsplannen opgesteld. Zuidasdok heeft deze getoetst en
geaccepteerd.
TriAX heeft in de afgelopen periode het voorlopig ontwerp uitgewerkt. Dit
ontwerp wordt in Q3 2023 door Zuidasdok getoetst, waarna TriAX aan het
uitwerken van het definitief ontwerp begint. Tegelijkertijd is TriAX bezig met het
uitvoeren van diverse onderzoeken, zoals sonderingen en bodemonderzoek. Met
RWS-WNN is afgesproken dat Zuidasdok het vast onderhoud van het areaal van
knooppunt De Nieuwe Meer en knooppunt Amstel tijdens de realisatie uitvoert.
TriAX neemt vanaf september 2023 het vast onderhoud van knooppunt De
Nieuwe Meer over, waarvoor de voorbereidingen lopen. De afgelopen periode is
Zuidasdok samen met TriAX langs de belangrijkste stakeholders gegaan om
kennis te maken en ze te informeren over de geplande werkzaamheden.
Op 7 maart 2023 heeft het OGO er mee ingestemd dat de dekking van 99 M€,
die aanvullend nodig is voor de realisatie van knooppunt De Nieuwe Meer, in
zijn geheel via de Voorjaarsnota in de rijksbegroting wordt opgenomen. In juni
2023 is het budget toegekend, vooruitlopend op de definitieve verdeling en
afwikkeling conform de afspraken uit de Bestuursovereenkomst.
De bediening van de Schinkelbrug vindt sinds medio december 2022 op afstand,
vanuit de tijdelijke bedienkeet, plaats. In het eerste kwartaal van 2023 heeft

12

aannemer Equans, die de tijdelijke bediening heeft gerealiseerd, de restpunten
afgehandeld en is het opleverdossier opgesteld en gereviewd door de
stakeholders. Eind juni 2023 is het contract met Equans afgerond.
Door de uitbreiding van de Schinkelbrug moeten enkele ligplaatsen in de
Nieuwe Meer worden verwijderd. De gesprekken met de eigenaren van deze
ligplaatsen zijn de afgelopen periode voortgezet. Zuidasdok is met één van hen
tot minnelijke overeenstemming gekomen. Met de andere eigenaar is Zuidasdok
nog in gesprek.
Daarnaast zijn gesprekken gestart met twee woonbootbewoners aan de
noordzijde van de Schinkelbrug over hun woonsituatie tijdens de realisatie van
de nieuwe noordelijke brug. In verband met bouw- en hijsveiligheid kunnen
deze bewoners voor een bepaalde periode geen gebruikmaken van hun woning.
Zuidasdok zoekt samen met de bewoners naar een geschikte oplossing.
De kabels van Liander zijn in februari 2023 verlegd waardoor nu alle
verleggingen ten zuiden van de Schinkelbrug zijn afgerond.
Als onderdeel van de reconstructies van knooppunt De Nieuwe Meer en van
knooppunt Amstel worden bijna 3.000 bomen geplant. Zuidasdok gaat voor de
inkoop hiervan gebruik maken van een raamcontract van de gemeente
Amsterdam. Hiermee wordt invulling gegeven aan het groencompensatieplan.
Knooppunt Amstel
Sinds november 2021 heeft Rijkswaterstaat gewerkt aan het versterken van de
Rozenoordbrug in knooppunt Amstel, nadat is gebleken dat door ongelijke
belasting scheuren zijn ontstaan in het beton van de brug. Deze
werkzaamheden zijn in maart 2023 afgerond. In opdracht van RWS-WNN is
daarnaast gewerkt aan de impactanalyse van de vervanging van de zuidelijke
Rozenoordbrug als onderdeel van project knooppunt Amstel. Er zijn diverse
varianten uitgewerkt waarbij risicoprofiel, hinder, bereikbaarheid, planning,
kosten, maakbaarheid, veiligheid en juridische aspecten zijn uitgewerkt. In het
OGO van 7 maart 2023 is besloten om de vervanging van de Rozenoordbrug toe
te voegen aan de scope van knooppunt Amstel. De vervanging vindt plaats voor
rekening en risico van het Rijk en er is een budget beschikbaar van 150 M€
(incl. BTW). Om deze scope-uitbreiding te integreren in het project en de
contractstukken, verschuiven de start van de aanbesteding en start van de
bouw van knooppunt Amstel met zeven maanden en wordt knooppunt Amstel
circa drie jaar later opgeleverd. Deze vertraging heeft geen gevolgen voor de
oplevering van het totale programma Zuidasdok. De langere realisatieperiode
heeft ook geen gevolgen voor het project Tunnel, wel zal de periode waarin
alleen nog de huidige wegcapaciteit op de zuidelijke rijbaan van de A10
beschikbaar is, langer aanhouden. Deze scopewijziging wordt verwerkt in de
contractdocumenten.
In de afgelopen periode is verder gewerkt aan het inkoopplan voor knooppunt
Amstel waarbij de vraag over de omvang van het contract en de mogelijke
splitsing over meerdere contracten centraal stond. Dit is bij de markt getoetst
en vervolgens met de Tenderboard Zuidasdok besproken.
De afgelopen periode is verder gewerkt aan het aanbestedingsdossier inclusief
de vervanging van de Rozenoordbrug. In juni 2023 heeft een toets op de 50%versie van het aanbestedingsdossier plaatsgevonden. Het resultaat wordt in het
derde kwartaal bekend.

13

3.4

Tunnel

Planning
Werkzaamheden
Contract

2023 – 2035
Realiseren tunnel A10 (Zuid en Noord)
Maatwerk-bouwteamovereenkomst voor het ontwerp
t/m DO+ en een E&C-contract voor de uitvoering

Contractvoorbereiding en start aanbesteding
De feedback van de markt tijdens en na de Industry Day van 1 september 2022
is verwerkt in de aanbestedingsstrategie. De nieuwe aanpak voor het project
Tunnel bestaat uit drie stappen: stap 1 is de tenderfase inclusief een dialoog, in
stap 2 wordt in een bouwteam het ontwerp en de bouwfasering uitgewerkt en
stap 3 is de realisatie. Deze aanpak is aan de Tenderboard Zuidasdok
voorgelegd in januari 2023 en tijdens een tweede Industry Day in maart 2023
aan de markt gepresenteerd. De aanpak is verwerkt in een geactualiseerd
inkoopplan, dat op 30 mei 2023 in het OGO is besproken en akkoord bevonden.
In het afgelopen halfjaar is verder gewerkt aan het opstellen van de
aanbestedingsdocumenten, waarbij de benodigde aanpassingen die uit de
nieuwe aanpak voortvloeien verwerkt zijn. De aanbestedingsdocumenten
worden in juli 2023 afgerond. Ter voorbereiding op de aanbesteding is de
projectraming naar prijspeil januari 2023 geactualiseerd.
Door aanpassing van de aanbestedingsstrategie, naar aanleiding van
gesprekken met potentiële marktpartijen, is de start van de aanbesteding
verschoven. Deze is nu voorzien op 26 juli 2023. In de aanloop daar naartoe is
het dialoogteam gestart met de voorbereiding en training voor de
dialooggesprekken. In Q2 2023 is de voorbereiding op het werken in een
bouwteam gestart onder begeleiding van een extern bureau.
Na de aankondiging op 26 juli 2023 start de aanbesteding van Tunnel. De
eerste aanbestedingen binnen Zuidasdok, van OVT en knooppunt De Nieuwe
Meer, hebben laten zien dat de markt momenteel erg risicoavers opereert.
Marktpartijen stellen zich kritischer op naar complexe en risicovolle projecten en
maken een zorgvuldige afweging voordat ze inschrijven voor deze projecten.
IPAT-assesment
In het kader van de faseovergang naar de aanbestedingsfase is in mei 2023 het
project Tunnel bezocht door leden van NETLIPSE (Network of Large
Infrastructure Projects in Europe); een Europees netwerk waarbinnen publieke
partijen kennis en ervaring uitwisselen over omvangrijke infraprojecten. Een
assessmentteam van NETLIPSE, bestaande uit assessoren uit de UK,
Denemarken, Duitsland en Nederland, heeft bij het project Tunnel een collegiaal
assessment, een zogenaamde IPAT (Infrastructure Project Assessment Tool),
uitgevoerd. De complexiteit van het project wordt onderkend en het oordeel van
het assessment team is dat het project er bovengemiddeld goed voorstaat. Het
assessment team ziet ook een aantal verbeterpunten. Deze worden herkend en
opgepakt door het projectteam. De definitieve IPAT-rapportage is inmiddels
ontvangen.
Beheerdersverklaringen
Aan de beheerders van de toekomstige objecten binnen het project Tunnel is
gevraagd de contractdocumenten, en dan met name de vertaling van klanteisen
naar contracteisen, te reviewen. De reviewopmerkingen zijn beoordeeld,
besproken met de betreffende beheerders en voor zover relevant verwerkt in de
contractdocumenten.

14

Voorbereidende werkzaamheden
Het projectteam Tunnel streeft ernaar om vooruitlopend op realisatie van de
Tunnel zoveel mogelijk ondergrondse obstakels te verwijderen. Daarnaast wordt
onderzocht welke onderdelen van het werk eerder uitgevoerd kunnen worden,
om het risicoprofiel voor de opdrachtnemer zo veel mogelijk te beperken. In dit
kader zijn onder andere de volgende werkzaamheden opgestart:
•
Kabels & Leidingen Parnassusweg Oost. Het verwijderen van kabels en
leidingen aan de oostzijde van de Parnassusweg is inmiddels gestart. Het
gevolg van deze werkzaamheden is dat de stationstoegang aan de
Parnassusweg van 12 juni tot begin september 2023 is afgesloten. Station
Amsterdam Zuid blijft bereikbaar via de ingangen aan het Zuidplein en het
Mahlerplein;
•
Verwijderen groutankers. De groutankers langs het WTC-complex, die de
realisatie van de bouwkuipwand van de noordelijke tunnel bemoeilijken,
worden in nauwe samenwerking met de eigenaar van het WTC (CBRE)
verwijderd. Er wordt met een pilot gestart in de periode augustus tot
oktober 2023. Na een evaluatie van de pilot wordt gestart met het
verwijderen van alle groutankers in het Matthijs Vermeulenpad. De beoogde
start van dit werk is januari 2024 en het werk heeft een doorlooptijd van
circa een half jaar;
•
Uitblaasvoorziening parkeergarage WTC, aanpassing windscherm. In
oktober 2023 wordt gestart met de aanpassing van de ventilatie van de
parkeergarage van het WTC. Hiertoe wordt het windscherm op het
Zuidplein ingekort.
Planontwikkeling WTC-complex
CBRE wil vanaf oktober 2024 starten met de uitbreiding en renovatie van toren
A van het WTC-complex. Hiervoor is ruimte binnen het Tracébesluitgebied
nodig. Zuidasdok en CBRE hebben afgesproken dat CBRE ruimte krijgt tot 31
maart 2027. Onderdeel van de afspraak is dat CBRE haar medewerking verleent
aan het uitvoeren van conditionerende werkzaamheden.
Vervallen eis doortrekking Noord/Zuidlijn naar Amstelveen
Bij de planuitwerking van Zuidasdok, in 2012, is besloten dat er binnen het
project Zuidasdok bij de zuidelijke tunnel voorzieningen worden gecreëerd om
een toekomstige doortrekking van de Noord/Zuidlijn naar Amstelveen mogelijk
te maken. Inmiddels is de Amsteltram als hoogwaardige railverbinding met
Amstelveen gerealiseerd en wordt gewerkt aan de doortrekking naar Uithoorn.
Daarmee is een ondergrondse metroverbinding naar Amstelveen zeer
onwaarschijnlijk en de in 2012 gestelde eis niet langer opportuun. Het OGO
heeft daarom op 30 mei 2023 ingestemd met het voorstel om de eis ten
aanzien van het in de toekomst niet onmogelijk maken van een Noord/Zuidlijn
naar Amstelveen te laten vervallen. Hiermee wordt voorkomen dat complexe
constructies van de tunnel ter plaatse van de kruising met de Noord/Zuidlijn en
bijbehorende kosten nodig zijn.
Onderhoud tijdens en na realisatie
Met RWS-WNN is afgesproken dat Zuidasdok het vast onderhoud van het areaal
van Tunnel tijdens de realisatie uitvoert. De overdracht van het areaal aan
Zuidasdok is bij de eerste schop in de grond (verlegging A10). Bij oplevering
van de projecten gaat het vast onderhoud terug naar RWS-WNN.
Er zijn diverse overleggen gevoerd tussen RWS-WNN en Zuidasdok om ook het
meerjarig onderhoud van zowel de zuidelijke tunnel als de noordelijke tunnel
voor een periode van 7 jaar na oplevering bij de aannemer van het project
Tunnel onder te brengen. Inmiddels is afgesproken dat het meerjarig onderhoud

15

na realisatie in het contract van de (nieuwbouw)aanleg Tunnel wordt
meegenomen.

3.5

Programma

Wijzigingstracébesluit (wTB) en inpassing tracébesluit in bestemmingsplan
Op 15 juni 2023 is een wijzigingstracébesluit (wTB) vastgesteld. Voor
knooppunt De Nieuwe Meer is het wijzigingstracébesluit van belang voor het
toepassen van grondkeringen, een kunstwerk in de A10 en het vervallen van
een aantal ligplaatsen bij jachthaven De Nieuwe Meer. Voor Tunnel gaat het
met name om een verlenging van de open gedeelten van de zuidelijke tunnel.
Over het ontwerp van het wijzigingstracébesluit zijn zienswijzen naar voren
gebracht die hebben geleid tot een aantal wijzigingen. Het wijzigingstracébesluit
leidt niet tot een toe- of afname van verkeer en daarmee niet tot
stikstofdepositie op beschermde natuurgebieden tijdens de gebruiksfase. Ook
voor de aanlegfase blijkt uit een uitgevoerde AERIUS-berekening dat het
wijzigingstracébesluit niet leidt tot stikstofdepositie op beschermde
natuurgebieden. Het wijzigingstracébesluit ligt van 23 juni tot en met 3
augustus 2023 ter inzage. Tegen het wijzigingstracébesluit kan beroep worden
ingesteld bij de Raad van State.
In de realisatie is het wijzigingstracébesluit nodig, als juridische basis, voor het
aanvragen van vergunningen. Het wijzigingstracébesluit is weliswaar
vastgesteld maar nog niet onherroepelijk en daarom nog als risico opgenomen
in de top 10 programmarisico’s, vanwege het belang voor de reconstructie van
knooppunt De Nieuwe Meer. De gemeente Amsterdam en de gemeente OuderAmstel hebben voor de inpassing van het tracébesluit en voor door de
gemeente Amsterdam bijbestelde geluidschermen een bestemmingsplan
voorbereid voor het gebied aan weerszijden van de tunnelmonden. Het ontwerp
van het bestemmingsplan heeft ter inzage gelegen. De gemeenten
beantwoorden ingediende zienswijzen en stellen het bestemmingsplan in Q4
2023 vast.

Ontheffing Wet Natuurbescherming (soortenbescherming)
De ontheffing Wet natuurbescherming (Wnb) voor knooppunt De Nieuwe Meer
heeft van 2 februari tot en met 15 maart 2023 ter inzage gelegen voor beroep.
Er zijn geen beroepen ingesteld tegen dit besluit. Inmiddels is de ontheffing
Wnb daarmee onherroepelijk.
Conform afspraak is er vanaf nu elk half jaar een overleg met het bevoegd
gezag (RVO) om hen op de hoogte te houden van de voortgang van het
nakomen van de voorschriften uit de ontheffing Wnb. Medio juni 2023 was het
eerste overleg, medio december 2023 vindt het volgende overleg plaats.
Functioneren kerngebied Zuidas tijdens realisatie Zuidasdok
Sinds april 2022 wordt 4-wekelijks door Zuidasdok een afstemmingsoverleg
georganiseerd met de stakeholders binnen het kerngebied. Aan dit Integraal
StakeholderOverleg (ISO) Kerngebied nemen deel: Zuidasdok, Gemeente
Amsterdam (V&OR, Zuidas en Programma Fiets), GVB Railinfrabedrijf & GVB
Exploitatie, VRA, ProRail, NS Stations & NS Reizigers en Bureau Spoorbouwmeester.
De afstemming in het ISO Kerngebied heeft tot een nadere uitwerking van de
bestaande klanteisen met betrekking tot het functioneren van het kerngebied
geleid. Deze nadere uitwerking is input geweest voor de integrale fasering van
de werkzaamheden van de projecten OVT-2 en Tunnel in het kerngebied. De
belangrijkste uitkomsten van de afstemming in het ISO Kerngebied worden
hierna toegelicht.

16

Toegangen station Amsterdam Zuid in relatie tot tunnelbouw
De tunnels van Zuidasdok komen direct voorlangs de Britten- en de
Minervapassage te liggen. Hierdoor zal de realisatie van beide tunnels een
significante impact op het station hebben. Door Zuidasdok zijn verschillende
scenario’s voor de configuratie van het station in combinatie met de
tunnelfasering onderzocht. Hierbij zijn voor het station scenario’s variërend van
alle toegangen (met gereduceerde breedte) tijdens de tunnelbouw beschikbaar
voor reizigers tot het afsluiten van meerdere toegangen ten behoeve van de
tunnelbouw geanalyseerd. De resultaten van de analyses zijn in het ISO
Kerngebied gepresenteerd en bediscussieerd. De stakeholders hebben in dit
kader onder andere aangegeven een voorkeur te hebben voor langere
robuustere configuraties in plaats van telkens wisselende situaties.
De afstemming in het ISO Kerngebied heeft geleid tot het voorstel om elke
stationstoegang ten behoeve van de tunnelbouw eenmalig langdurig (max. 1
jaar) af te sluiten. Gedurende deze afsluiting kan de tunnelsectie direct voor de
betreffende stationstoegang worden gebouwd. Na het gereedkomen van het
tunneldak en het inrichten van het maaiveld kan de stationstoegang weer
worden opengesteld. In overleg met de stakeholders is dit voorstel verder
uitgewerkt:
- Er mag maximaal één stationstoegang tegelijkertijd (langdurig) worden
afgesloten;
- De tunnelsectie ter hoogte van de noordelijke toegang van de
Minervapassage wordt tijdens OVT-2 gerealiseerd (toegang is reeds
afgesloten in het kader van OVT-2);
- De tunnelsectie ter hoogte van de zuidelijke toegang van de
Minervapassage wordt direct aansluitend aan OVT-2 gerealiseerd (de
Minervapassage blijft hierdoor aan de zuidzijde langer dicht, maar
wisselende situaties (dicht/open/dicht) worden hiermee voorkomen).
Uit de loopstroomanalyses is gebleken dat bij het (langdurig) kunnen afsluiten
van een stationstoegang het noodzakelijk is om de stationsopgang aan de
Parnassusweg voor reizigers open te stellen. Het ontmantelen van de stationsopgang aan de Parnassusweg stond oorspronkelijk gepland aan het einde van
OVT-2, maar dit zal worden verschoven naar een later moment (OVT-3 of in
ieder geval na afronding ruwbouwfase tunnels).

Loopstromen in de openbare ruimte
In het kader van het functioneren van het kerngebied is naast de loopstromen
in het station (zie voorgaande alinea) in het ISO Kerngebied ook gekeken naar
de loopstromen in de openbare ruimte (buiten het station). Daarbij is zowel
gekeken naar de benodigde breedte als naar de route van de loopstromen.
De benodigde breedtes voor de verschillende loopstromen in het kerngebied zijn
bepaald op basis van de normenkaders van ProRail en de gemeente Amsterdam. De in stand te houden loopverbindingen inclusief de minimale breedte van
deze verbindingen zijn als eisen opgenomen in het tunnelcontract. De haalbaarheid van deze eisen is getoetst in de integrale fasering die is opgesteld voor het
kerngebied.
Uit de analyse van de loopstromen is gebleken dat tijdens de realisatie van
Zuidasdok een deel van de loopstromen over routes buiten het projectgebied
van Zuidasdok loopt (bijv. via de Benjamin Brittenstraat en de Claude
Debussylaan naar de tijdelijke eindhalte van de Amsteltram in de
Parnassusweg). Deze routes zullen tijdens de realisatie van Zuidasdok (met
name in de ruwbouwfase van het tunnelproject) - in vergelijking met de huidige
situatie - een grotere loopstroom moeten faciliteren. In een aparte werkgroep

17

(met deelnemers uit het ISO Kerngebied) is inzichtelijk gemaakt welke
looproutes het betreft en of er aandachts-/knelpunten op deze routes zijn.
Zuidasdok is aan de hand van deze inventarisatie met de gemeente Amsterdam
(Zuidas) in overleg over te nemen maatregelen (bijv. herinrichting) op deze
looproutes buiten het projectgebied van Zuidasdok.

Parnassusweg in relatie tot tunnelbouw
De Parnassusweg is een belangrijke noord/zuid-verbinding en faciliteert naast
auto-, fiets- en voetgangersverkeer ook tramverkeer. De doorstroming op de
Parnassusweg mag volgens het BLVC-Gebiedskader tijdens de werkzaamheden
van Zuidasdok slechts in beperkte mate worden verstoord. Om de tunnels ter
hoogte van de Parnassusweg te kunnen realiseren dient de weg meerdere keren
te worden omgelegd.
Werkterreinen
De gemeente Amsterdam en Zuidasdok maken nadere afspraken over
werkterreinen in het gebied tussen de Amstelveenseweg en de
Europaboulevard. De beschikbare ruimte in dit kerngebied is zeer beperkt en
vraagt om een afweging tussen terreinen voor de bouwwerkzaamheden, maar
ook functies als fietsparkeerplekken, looproutes en andere wensen ten aanzien
van de inrichting van de (tijdelijke) openbare ruimte. Er is minimaal circa
14.000 m2 aan werkterreinen in dit kerngebied nodig. De inspanningen van de
gemeente Amsterdam en Zuidasdok hebben tot nu toe geresulteerd in een
aantal terreinen die zeker gebruikt kunnen worden (4.900 m2) en een aantal
potentiële terreinen (circa 13.000 m2) die onder voorbehoud van nadere
besluitvorming zijn van de gemeente Amsterdam.
Buiten het kerngebied heeft Tunnel minimaal circa 18.000 m2 aan
werkterreinen nodig. Hiervan is circa 14.500 m2 beschikbaar. Ook hiervoor
worden gezamenlijk oplossingen gezocht.
Schadeclaims
Er zijn in deze verslagperiode geen nieuwe schademeldingen voor Zuidasdok
binnengekomen.
Verwervingsdossiers
Er wordt gewerkt aan de definitieve afronding van een aantal
verwervingsdossiers voor eigendomsveranderingen tussen verschillende
opdrachtgevers.

3.6

Integrale veiligheid

Binnen het programma bestaat een Kerngroep Veiligheid die bestaat uit de
manager integrale veiligheid, de veiligheidsmanagers van de projecten, de voor
veiligheid verantwoordelijk technisch-/bouwmanagers van de projecten, de
BLVC-coördinator en de specialist systeemveiligheid. De kerngroep bereidt
onder andere het programmabrede beleid en aanpak voor ter besluitvorming
door de projectmanagers en de programmadirectie. Per 1 januari 2023 is een
manager integrale veiligheid gestart als voorzitter van de kerngroep en die zich
bezighoudt met de programmabrede aanpak en coördinatie van integrale
veiligheid.
In april 2023 is het actieplan Veiligheid 2023 voor het programma vastgesteld.
In dit plan zijn de acties voor 2023 opgenomen die voortkomen uit de
programmabrede kaderdocumenten: het Strategisch Integraal Veiligheidsplan
(SIVP) en het Veiligheidsmanagementplan (VMP).

18

Het VMP is het tweede kwartaal door de Kerngroep Veiligheid volledig
geactualiseerd en eind mei 2023 vastgesteld door de programmadirectie. Het
VMP is een verdere uitwerking van het SIVP voor specifiek arbeids- en
omgevingsveiligheid. In de nieuwe versie van het VMP is onder andere de
organisatiestructuur op gebied van veiligheid verduidelijkt en uitgewerkt. Dit
betreft onder andere de relatie van het programma met de projecten, inclusief
de invulling van de wettelijke coördinatietaken.
De volgende acties zijn in het eerste half jaar genomen (zoals opgenomen in
het actieplan Veiligheid 2023):
•
Het vaststellen en ondertekenen van een beleidsverklaring veiligheid;
•
Vaststellen en communiceren van de programmabrede kernwaarden,
veiligheidsprincipes en -regels die zijn gebaseerd op de principes en regels
van de moederorganisaties;
•

Programmabrede coördinatie op hijs-/funderingsveiligheid. Er is, na een
openbare aanbestedingsprocedure, een overeenkomst aangegaan met een
marktpartij die Zuidasdok ondersteunt op gebied van advies en toezicht op
hijs- en funderingswerkzaamheden;

•

Organiseren van een periodiek voortgangsoverleg en uitwisseling van bestpractices met de veiligheidsmanagers van de moederorganisaties en van de
projecten;

•

Vastleggen hoe Zuidasdok invulling geeft aan de wettelijke
“vergewisplicht”;

•

Activering van de Commissie Integrale Veiligheid met alle externe
stakeholders.

In het eerste half jaar hebben op de projecten geen ongevallen plaatsgevonden
die hebben geleid tot arbeidsverzuim (IF-rate1 = 0). Op OVT heeft in het eerste
kwartaal een ongeval met letsel en medische behandeling plaatsgevonden. Een
medewerker heeft als gevolg van een beknelling een snijwond in zijn pink
opgelopen. In het tweede kwartaal hebben geen ongevallen plaatsgevonden. In
het eerste half jaar zijn 124 onveilige situaties gemeld op OVT door
medewerkers van de Bouwcombinatie Nieuw-Zuid en Zuidasdok. Dit geeft aan
dat het veiligheidsbewustzijn hoog is. Zuidasdok stimuleert actief dat
medewerkers onveilige situaties melden zodat daarvan geleerd kan worden en
maatregelen genomen kunnen worden om ernstige ongevallen te voorkomen.
De werkzaamheden van OVT zijn met betrekking tot veiligheid beheerst
verlopen. Het veiligheidsteam van Zuidasdok heeft veel tijd besteed aan het
toetsen van documenten (met name de werkplannen), afstemming met de
Bouwcombinatie Nieuw-Zuid en het uitvoeren van veiligheidsrondes
(waarnemingen) tijdens de werkzaamheden. Dit is niet alleen gebeurd bij de
reguliere dagelijkse werkzaamheden, maar ook tijdens het inschuifweekend en
de buitendienststellingen.

IF-rate = aantal ongevallen met arbeidsverzuim van meer dan 24 uur per miljoen
gewerkte arbeidsuren
1

19

4. Omgeving &
Communicatie
Ook in de huidige verslagperiode hebben de reguliere overleggen met de
omgevingspartijen plaatsgevonden. Hieronder staat een aantal punten vermeld
die daarbij aan de orde zijn geweest. De inhoudelijke resultaten per project zijn
vermeld in het hoofdstuk Programmavoortgang.

4.1

Stakeholdermanagement

Beheerders
Om meer co-eigenaarschap te creëren werkt de programmaorganisatie aan het
uitbouwen van de relatie met de beheerders van toekomstige onderdelen van
het programma en worden zij meer betrokken bij het programma. Dit gebeurt
zowel op programmaniveau als vanuit de verschillende projecten. Vanuit het
programma zijn de directie-overleggen met RWS, ProRail, V&OR, GVB Rail Infra
en Waternet regulier terugkerende afspraken.
Met de beheerders is onder meer gesproken over de wijze waarop wordt
omgegaan met de zogenaamde beheerdersverklaringen. Via
beheerdersverklaringen wordt geborgd dat de uitwerking van klanteisen tot de
uiteindelijk gerealiseerde en over te dragen objecten in overeenstemming blijft
met de wensen en eisen van de beheerders. Specifiek is de afgelopen periode
met de gemeente Amsterdam (V&OR) afgesproken dat de projecten van
Zuidasdok worden aangemeld voor het Beheer Acceptatie Proces (BAP) om ze
beter aan te sluiten op de Amsterdamse processen. Daarnaast is met
beheerders onder meer afgestemd over gewenste scopewijzigingen, zoals de
realisatie van de Rozenoordbrug, en de impact daarvan op het programma.

Gebruikers
Ook met de verschillende gebruikersgroepen wordt iedere verslagperiode
overleg gevoerd. Middels deze overleggen wordt de mogelijkheid geboden om
gebruikers mee te nemen in de afwegingen en dilemma’s en ook de inbreng en
belangen goed mee te wegen in het programma. In het afgelopen half jaar zijn
de volgende overleggen met gebruikers- en belangengroepen gevoerd:
•
Het Gebruikersoverleg weg en spoor (elk kwartaal) met daarin naast de
opdrachtgevende organisaties ook vertegenwoordigers van NS Reizigers
en GVB. In het Gebruikersoverleg is onder meer gesproken over de
buitendienststellingen die de komende jaren in de planning staan. De
gewenste treinvrije periodes, buitendienststellingen van de weg en
tijdelijke buitengebruiknames van de metro hebben raakvlakken met
diverse andere grote projecten in de regio. Dat betekent dat er gekozen
moet worden welke modaliteit meer hinder moet accepteren of dat er
anders geprioriteerd moet worden in de werkzaamheden. Daarnaast is
meerdere keren stilgestaan bij de fasering in het kerngebied, de
aanpassingen in de fasering van de Minervapassage, de consequenties
van het toevoegen van de Rozenoordbrug aan de scope van Zuidasdok
en heeft de Vervoerregio Amsterdam een toelichting gegeven op de
stand van zaken van de Tijdelijke Eindhalte Amsteltram. Daarnaast is er
een terugkoppeling gegeven van een aantal sessies die zijn gehouden
met Zuidas en Zuidasdok om de beperkte beschikbare ruimte goed te
benutten. Zo zijn er met betrekking tot de beschikbaarheid van
werkterreinen voor realisatie Tunnel verschillende scenario’s
ontwikkeld. Amsterdam heeft toegezegd zich in te spannen om deze
terreinen beschikbaar te krijgen voor ZAD-werkterrein. Daarnaast is

20

•

•

•

•

•

•

inzicht gegeven in de aanpak voor de loopstromen en het fietsparkeren
tijdens de uitvoering;
In het directie-overleg met NS Stations (elk kwartaal) over de
voortgang van en de actualiteiten in het programma is de afgelopen
periode met name gesproken over de wijze waarop de contracten
tussen NS Stations en Zuidasdok aangepast worden zodat alle reeds
besproken wijzigingen ook contractueel op een goede manier worden
vastgelegd. Inhoudelijk is inmiddels overeenstemming over de
contracten;
Diverse overleggen en bijeenkomsten met (vertegenwoordigers van)
het bedrijfsleven. Zowel ORAM (Ondernemend Amsterdam), Taskforce
Bereikbaarheid als Hello Zuidas zijn structureel betrokken bij de
ontwikkelingen in het programma. Deels via individuele gesprekken,
deels via presentaties en gesprekken in de diverse werkgroepen en
platforms. Afgelopen periode is een evaluatie uitgevoerd naar de
meerwaarde van de Taskforce Bereikbaarheid, die wordt gefinancierd
door Zuidas en Zuidasdok. Daaruit is gebleken dat de samenwerking
tussen bedrijfsleven en overheden als zeer waardevol wordt ervaren en
noodzakelijk om de uitdagingen op gebied van bereikbaarheid het hoofd
te bieden. Tegelijkertijd is geconstateerd dat de Taskforce in de huidige
vorm onvoldoende antwoord geeft op de uiteenlopende wensen en
belangen. Op basis van de evaluatie hebben Zuidas en Zuidasdok
besloten de financiering per 31-12-2023 te stoppen. De komende
periode wordt gebruikt om samen met de bedrijven en instellingen te
bespreken op welke wijze de samenwerking, passend bij de huidige
fase en de diverse behoeftes, het best kan worden vormgegeven.
Ondertussen loopt de samenwerking via andere gremia gewoon door;
Aanvullend zijn vanuit het programma diverse overleggen gevoerd met
bedrijven en organisaties zoals CBRE Investment Management,
Victory/G&S, de RAI en de VU over specifieke raakvlakken of zorgen die
leven;
De bewonersplatforms zoals de Vereniging Irenebuurt Amsterdam (VIA)
en het Bewonersplatform Zuidas (BPZ) worden vooral vanuit de
projecten benaderd waarbij, wanneer dit passend is, ook
projectoverstijgende thema’s worden besproken. Zo schuift de
omgevingsmanager OVT maandelijks aan bij de bestuursvergadering
VIA met Zuidas en Zuidasdok. De omgevingsmanager van de
knooppunten De Nieuwe Meer en Amstel onderhoudt contact met de
betreffende stakeholders in de knooppunten waaronder bijvoorbeeld
met de Stichting Woonschepen Zuid bij de Schinkel. Bewoners maken
zich zorgen om de cumulatie van hinder die ontstaat rondom het
station door de langdurige werkzaamheden van zowel
Zuidas/ontwikkelaars als Zuidasdok. Nu de uitvoering intensiever
wordt, neemt ook het belang van omgevingsmanagement toe;
De gemeente Amsterdam heeft de programmaorganisatie Zuidasdok
gevraagd een impactanalyse te maken over de impact van de mogelijke
realisatie van een Erotisch Centrum op twee locaties binnen en net
buiten het tracébesluit-gebied van Zuidasdok, respectievelijk locatie
Europaboulevard en de Groene Zoom. Dit najaar is de analyse gereed;
Met de Reizigers Advies Raad (RAR) is een overleg geweest over de
werkzaamheden, het eindbeeld en de diverse tussenstappen en welke
impact dit heeft op de reizigers. De komende jaren zal dat overleg ook
meer regulier worden ingericht.

Bevoegd gezag
Met de directie van de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied wordt op
directieniveau per kwartaal overleg gevoerd om de Omgevingsdienst mee te

21

nemen in de recente ontwikkelingen binnen Zuidasdok. Met de Omgevingsdienst
wordt gewerkt aan hernieuwde procesafspraken over de manier waarop
Zuidasdok en de verschillende projecten met de Omgevingsdienst
samenwerken. De aanpassingen in de bouwveiligheidseisen hebben impact op
de wijze waarop met name funderingswerkzaamheden kunnen worden
uitgevoerd. Daarover is intensieve afstemming geweest aangezien er moeilijke
afwegingen gemaakt moeten worden tussen hinder voor reizigers (door
afsluitingen overdag) en hinder voor omwonenden (door werkzaamheden in de
nacht).

4.2

Bereikbaarheid en leefbaarheid

Voorbereiding 8-daagse buitendienststelling 2023
Het inschuiven van de spoordekken voor de Brittenpassage is verplaatst naar de
zomer 2023. In goed overleg met stakeholders en wegbeheerders is de
afsluiting van de A4 en A10-Zuid Hoofdrijbaan Links nu gepland van 5 augustus
22:00 uur tot 14 augustus 05:00 uur. De buitendienststelling van twee
treinsporen volgt vanaf zondag 6 augustus einde dienstregeling. Er wordt -net
als bij de zomerwerken 2022- wederom ingezet op stand-by
bergingsvoertuigen, verkeersregelaars, aanpassen van groentijden,
regelscenario en een uitgebreide communicatiecampagne om verkeer
grootschalig om te leiden.

Weekendafsluiting A10-Zuid Hoofdrijbaan Rechts
Afgelopen periode zijn de voorbereidingen voor de weekendafsluitingen in
september 2023 van de A10-Zuid Hoofdrijbaan Rechts, waarin damwanden
naast het metrospoor worden ingetrild, voortvarend opgepakt. Inmiddels is
hiervoor een volledig nieuw verkeersplan ontwikkeld en afgestemd. Ook het
regelscenario en de inkoop van bijv. stand-by bergers is ondertussen opgestart.
Voor deze weekenden van 9/10 september 2023 en 23/24 september 2023 is
intensief contact met o.a. RAI en Amsterdam Arena omdat de afsluitingen van
de A10-Zuid ter hoogte van knooppunt Amstel meer impact op deze
evenementenlocaties heeft dan de afsluiting van de andere rijrichting.

Werkzaamheden zomer 2023
Deze zomer worden ook op de Parnassusweg diverse werkzaamheden
uitgevoerd. Het gaat om werk van drie projecten: project OVT-1,
conditionerende werkzaamheden voor Tunnel en bouwrijp maken door Zuidas
van de zogenaamde Boogkavel. Op dit deel van de Parnassusweg wordt al
rekening gehouden met de uitvoering van de tijdelijke tramhalte. Nu de
uitvoering in het gebied intensiever wordt neemt ook het belang van
omgevingsmanagement toe. Om tijdens de werkzaamheden komende jaren de
bereikbaarheid en vindbaarheid in het Zuidas gebied op niveau te houden, heeft
Zuidasdok het initiatief opgepakt om een concept voor Wayfinding te
ontwikkelen. Hiertoe worden deze zomer 2 pilots gedaan. Dit najaar volgt dan
de verdere ontwikkeling van de Wayfinding in overleg met alle stakeholders.

Fietsparkeren
Met de betrokken partners rondom het stationsgebied is de afgelopen maanden
gekeken naar de wijze waarop kan worden omgegaan met fietsparkeren tijdens
de bouw van Zuidasdok. In de eindsituatie wordt voorzien in twee extra
ondergrondse fietsenstallingen direct bij de Britten- en de Minervapassage,
maar in bouwfase moeten tijdelijke stallingen worden gerealiseerd.
Onder andere op basis van de huidige bezettingscijfers van de stallingen is
geconstateerd dat er op dit moment voldoende capaciteit is. Desondanks wordt
er overlast ervaren door veel fietsen die op straat staan, rondom de stationsentree. Hiervoor moeten maatregelen worden getroffen in de vorm van goede

22

communicatie richting de fietsers, inzet van fietscoaches op straat en extra
handhaving. Dit alles met als doel dat de beschikbare capaciteit in de stallingen
beter wordt benut en de overlast op straat wordt beperkt.
Op het moment dat de Brittenpassage wordt opengesteld in 2026, komen er
2.000 extra parkeerplekken beschikbaar. Daarnaast worden er nieuwe
stallingen gerealiseerd op maaiveld, tijdens de bouw van de tunnel. In totaal
worden er in 2026/2027 bijna 4.000 extra parkeerplekken gerealiseerd. Op
basis van de verwachte groei van het aantal fietsers, zou dat de komende jaren
voldoende moeten zijn. Zuidasdok en de gemeente Amsterdam monitoren de
situatie zodat tijdig kan worden bijgestuurd.
Ook met het bedrijfsleven wordt overleg gevoerd over de wijze waarop zij een
bijdrage kunnen leveren door medewerkers aan te sporen in de (vaak
particuliere) stallingen van de werkgevers te parkeren. Met de gemeente
Amsterdam wordt gekeken of er afspraken kunnen worden gemaakt over extra
handhavingscapaciteit.

Hinder & raakvlakken
De werkzaamheden van project OVT worden meer en meer zichtbaar en
merkbaar, bijvoorbeeld met fysieke werkzaamheden in de Minervapassage waar
ook reizigers gebruik van maken. Het kan gaan om geluidshinder, afzettingen,
andere looproutes, een beperkte dienstregeling of een tijdelijk ingerichte
openbare ruimte. In de uitvoering maakt OVT steeds een afweging tussen de
belangen van de bewoners en bedrijven in de aangrenzende buurten, de
reizigers en overige gebruikers van het gebied. Nu de uitvoering intensiever
wordt, neemt ook het belang van omgevingsmanagement toe.
Naast de interne raakvlakken binnen Zuidasdok én in het Zuidasgebied moet
ook rekening worden gehouden met geplande werkzaamheden in de regio.
Intensieve afstemming met o.a. projecten A9 BaHo, Herstel Brandwerendheid
Coentunnel, Groot Onderhoud Zeeburgerbrug en A10-Oost, Programma
Hoogfrequent Spoor, V&R opgaves etc. is nodig om te voorkomen dat de
regionale planning onvoldoende ruimte biedt voor de benodigde afsluitingen van
Zuidasdok.

4.3

Communicatie

Werkzaamheden OVT
Voor OVT richtte de communicatie zich met name op de vele
damwandwerkzaamheden met mogelijke geluidshinder voor de omgeving. In de
verslagperiode hebben reizigers in de stationspassage te maken gekregen met
bouwoverlast. Geprobeerd is de hinderbeleving te beperken door duidelijke
omleidingsroutes, stewards, vervangend vervoer en de mogelijkheid het
verschuiven van de dakdelen van dichtbij bij te wonen en toegelicht te krijgen.
Daarnaast is er ruim aandacht geweest voor de 8-daagse afsluiting van de A4
en A10-Zuid in augustus 2023. Met Rijkswaterstaat, de gemeente Amsterdam,
ProRail, NS en Vervoerregio Amsterdam is stevig ingezet op de berichtgeving
over deze buitendienststelling en afsluiting.

Knooppunten
Voor knooppunt De Nieuwe Meer is met een portret van de bedienaars afscheid
genomen van de bediening vanuit de Schinkelbrug-verkeerstorens en heeft een
publicatie over de proefopstelling met zogenaamde BioBlocks geleid tot
enthousiaste reacties. In knooppunt Amstel is de reconstructie van dit
knooppunt toegelicht op een drukbezochte inloopbijeenkomst.

23

Voorbereidend werk tunnel
Het functievrij maken van de ondergrond voor de tunnelbouw is in deze periode
duidelijk zichtbaar geworden, onder andere op het drukbezochte Zuidplein. In
juni 2023 volgde de 13-weekse afsluiting van de stationstoegang Parnassusweg
voor het verwijderen van leidingen. De noodzakelijke omleiding en het
verwijderen van fietsen is door bewegwijzering en communicatie goed verlopen.

Inzicht in geluidschermen
In deze verslagperiode is een kaart met toelichting gepubliceerd die inzicht
geeft in waar welk type geluidschermen komt in het tracégebied. Dit overzicht
voldoet aan een vaak geuite behoefte van de omgeving.

Terinzagelegging
Het Tracébesluit Zuidasdok (wijziging 2023) ligt vanaf 23 juni t/m 3 augustus
2023 ter inzage.

24

5. Programmabeheersing
5.1

Scope

In bijlagen 1 en 2 is een totaaloverzicht opgenomen waarin de scopewijzigingen
(en eventuele aanvullende financiële bijdragen) sinds de bestuursovereenkomst
van juli 2012 zijn vermeld.

Scopewijzigingen
In de afgelopen periode zijn er drie scopewijzigingen doorgevoerd:
•

Vervanging van de zuidelijke Rozenoordbrug (150 M€ incl. BTW,
prijspeil januari 2023);

•

Meerjarig onderhoud Tunnel (29 M€ incl. BTW, prijspeil januari 2023);

•

Vast onderhoud Tunnel en knooppunt Amstel tijdens realisatie (18 M€
incl. BTW, prijspeil januari 2023).

5.2

Planning

In het OGO van 18 november 2020 zijn voor Zuidasdok stuurmijlpalen met
bandbreedtes vastgesteld. In het OGO van 30 mei 2023 is een aantal
wijzigingen hierop vastgesteld. In de H-rapportage wordt de actuele
deterministische stand van deze mijlpalen toegelicht. In tabel 1 is vermeld:
•

de stand van 31 december 2022 (H2 2022);

•

de actuele stand per 30 juni 2023 (H1 2023);

•

het verschil tussen deze en de vorige periode;

•

de door het OGO vastgestelde bandbreedte.

25

Legenda: groen = mijlpaal gerealiseerd; rood = mijlpaal buiten bandbreedte
Tabel 1

Mijlpalen Zuidasdok

Alle mijlpalen vallen binnen de vastgestelde bandbreedtes. Afgelopen half jaar
zijn er geen nieuwe mijlpalen afgerond.

OVT-1 en -2
Mijlpaal 10 ‘Start aanbesteding OVT-2 (als optie niet gelicht wordt)’ staat onhold. Bouwcombinatie Nieuw-Zuid dient op 1 juli 2023 de doorgrondingsstukken
in en de verwachting is dat er geen ‘no go-besluit’ genomen wordt. Een nieuwe
aanbesteding is dan niet meer nodig.
Mijlpaal 12 ‘Ingebruikname verbrede Minervapassage’ en mijlpaal 13 ‘Project
OVT-2 gereed’ zijn twee kwartalen naar achter gegaan. Uit de doorgronding van
de planning door Bouwcombinatie Nieuw-Zuid, is gebleken dat de bouw twee
kwartalen langer duurt. Doordat de bouw van de zuidelijke tunnel in het

26

kerngebied eerder al twee kwartalen naar achter is gegaan, heeft de uitloop van
OVT-2 geen impact op de planning van Tunnel.

Tunnel, OVT-3 en eindmijlpaal
De aanbestedingsstrategie voor Tunnel is herzien om beter aan te sluiten bij de
huidige marktomstandigheden. Dit heeft geleid tot het toevoegen van een
bouwteamfase voor het VO en het DO. Daarnaast is de start van de
aanbesteding verschoven van 15 juni 2023 naar 26 juli 2023. Deze wijzigingen
zorgen ervoor dat de mijlpalen voor Tunnel een tot twee kwartalen zijn
opgeschoven. Dit werkt door in OVT-3 en de eindmijlpaal van het programma.
Door deze wijzigingen en de eerdere aanpassing van de bouwfasering van
Tunnel is de aanbesteding van OVT-3 negen kwartalen verschoven.

Knooppunt Amstel
Op 7 maart 2023 is in het OGO besloten om sloop en herbouw van de zuidelijke
Rozenoordbrug toe te voegen aan de scope van knooppunt Amstel. De
voorbereiding van de aanbesteding duurt daardoor langer, waardoor mijlpaal 27
‘Start aanbesteding KNA’ en mijlpaal 28 ‘Start bouw KNA’ twee kwartalen naar
achter zijn gegaan. Daarnaast is de bouwtijd toegenomen, omdat eerst de
nieuwe zuidelijke Rozenoordbrug gebouwd moet zijn, voordat de oude gesloopt
en herbouwd kan worden. Mijlpaal 29 ‘Project KNA gereed’ is daardoor twaalf
kwartalen naar achter gegaan.

5.3

Financiën

In deze paragraaf wordt ingegaan op de ontwikkelingen van de prognose
eindstand, het budget en de budgetspanning van het programma. Hierbij wordt
onderscheid gemaakt in de begrotingsartikelen 12 (Wegen) en 17
(Megaprojecten). Alle bedragen zijn inclusief BTW en worden weergegeven in
miljoenen euro’s (M€). De standlijn is 30 juni 2023 en het prijspeil is januari
2023, tenzij expliciet anders aangegeven. De weergave in M€ kan leiden tot
afrondingsverschillen in de rapportageoverzichten.
In de huidige onzekere tijd is het onvermijdelijk dat de prijsontwikkeling, die
breed maatschappelijk ervaren wordt, ook zijn effect heeft op de financiële
prognose van Zuidasdok. De stijging van de prognose van Zuidasdok wordt voor
een groot deel veroorzaakt door de actualisatie van de raming naar het prijspeil
van januari 2023 en de risicoaverse markt en huidige marktomstandigheden.
Daarnaast is het aandeel van het prijseffect bij Tunnel fors hoger door de grote
hoeveelheid staal in het project. De eerste aanbestedingen van OVT en
knooppunt De Nieuwe Meer laten zien dat de markt momenteel erg risicoavers
opereert, wat resulteert in hogere organisatiekosten van de aannemer en meer
engineeringskosten om risico’s te reduceren. Deze ontwikkelingen zijn voor een
deel in de actuele prognoses verwerkt en zullen we hierna toelichten.
In de afgelopen periode is het budget met de IBOI 2023 (4,8%) geïndexeerd en
is er een aanvullende IBOI-indexering (0,8%) gedaan over 2022. Ook zijn de
ramingen geïndexeerd naar prijspeil 2023 (9,6% algemene Grond-, weg- en
waterbouw-index 42/43). Het grote verschil tussen de IBOI- en marktindexering
leidt tot een significantie toename van de financiële spanning van het
programma.
Het voor de gunning van knooppunt De Nieuwe Meer aanvullend benodigde
budget van 99 M€ is toegekend, evenals het aanvullend budget van 150 M€
voor de toevoeging van de vervanging van de Rozenoordbrug aan de scope van
het project knooppunt Amstel.

27

De raming van Tunnel is in het tweede kwartaal in de aanloop naar en ter
voorbereiding op de aanbesteding herijkt en naar prijspeil 2023 gebracht. Dit
heeft ten opzichte van de H2-2022 rapportage geleid tot een stijging, door
indexering, indirecte prijseffecten en nadere uitwerking en aanpak. De indirecte
prijseffecten zijn het gevolg van de huidige risicoaverse markt. Als gevolg van
de nadere uitwerking bleek het noodzakelijk wijzigingen door te voeren in de
positionering van de tunnel, de bouwmethode en bouwfasering, bleken extra
maatregelen noodzakelijk voor obstakels in de ondergrond en bodemsaneringen
en zijn antiverblinding en zichtschermen toegevoegd. Gelijktijdig is de
risicoreservering verlaagd, passend bij de fase van het project.
Het totale budget Zuidasdok bedraagt per 30 juni 2023 4.079 M€, dit was 3.610
M€ in de H2-2022 rapportage. De stijging van het budget (469 M€) is het
gevolg van de verwerking van de aanvullende IBOI 2022, de IBOI 2023, het
aanvullend budget voor knooppunt De Nieuwe Meer, het budget voor de
vervanging van de Rozenoordbrug en het budget voor vast en meerjarig
onderhoud van de Tunnel en knooppunten.
De prognose eindstand bedraagt per 30 juni 2023 4.465 M€ (prijspeil januari
2023), dit was 3.709 M€ in de H2-2022 rapportage. De prognose eindstand is
gestegen met 756 M€, door verwerking van de indexering van de raming,
toevoeging van de Rozenoordbrug, de herijking en indexering van de raming
van Tunnel, en vast en meerjarig onderhoud van de Tunnel en de knooppunten.
De totale budgetspanning komt hiermee ultimo juni 2023 uit op 386 M€. De
budgetspanning was bij de H2-2022 rapportage 99 M€ als gevolg van het tekort
op de aanbesteding van knooppunt De Nieuwe Meer. Op verzoek van het OGO
is er, door een onafhankelijk team kostendeskundigen, een collegiale toets
uitgevoerd op de prijsontwikkeling van Zuidasdok. Het toetsteam concludeert,
op basis van de ontwikkeling van de marktomstandigheden en vergelijking met
vergelijkbare, grote complexe projecten in de afgelopen jaren, dat
“kostenstijgingen van deze omvang bij een dergelijke omvangrijke opgave in
deze uitzonderlijk complexe omgeving zich kunnen voordoen”.
In de financiële standen in deze H1-rapportage is een drietal zaken nog niet
verwerkt. Dit betreft de extra uitgaven voor het opdragen van OVT-2, de
herijking van de raming van knooppunt Amstel en het risico op hogere
aanbiedingen als gevolg van markteffecten die spelen op het moment van de
marktbenadering (schaarste van materialen, aantal aanbieders, aantal
alternatieve aanbestedingen, etc.).
Het opdragen van OVT-2 staat gepland voor uiterlijk 1 september 2023. Op
basis van de gesprekken met Bouwcombinatie Nieuw-Zuid is duidelijk geworden
dat het beschikbare budget niet toereikend is en rekening gehouden moet
worden met een extra budget (70 M€ tot 80 M€, prijspeil 2023) t.o.v. de in deze
rapportage opgenomen prognose om de opdracht te kunnen opdragen. Hier ligt
een aantal oorzaken aan ten grondslag. De logistiek is complexer dan in eerste
instantie geraamd, waardoor meer buitendienststellingen nodig zijn. De
doorlooptijd van de werkzaamheden is langer en er moet, voor een goede
toegang onder de A10 tot het werkterrein in de Minervapassage in de A10-zuid,
een hulpbrug wordt aangelegd. Bovendien bleken er groutankers verwijderd te
moeten worden. Verder is meer engineering nodig dan gedacht voor het
uitvoeringsontwerp Tot slot is de bijbehorende prijsontwikkeling van deze
meerkosten in genoemd bedrag meegenomen.
Aan de herijking van de raming van knooppunt Amstel wordt nog gewerkt. Met
de hiervoor geschetste ontwikkelingen is de verwachting dat de raming,

28

exclusief de kosten voor de toevoeging van de vervanging van de
Rozenoordbrug, substantieel hoger zal uitkomen.
Op basis van ervaringen uit de aanbestedingstrajecten voor OVT-1, OVT-2 en
knooppunt De Nieuwe Meer is gebleken dat op dit moment de aanbiedingen uit
de markt hoger zijn dan de bedrijfseconomische ramingen. Dit markteffect
ontstaat door beperkte beschikbaarheid van materialen, beperkt aantal
aanbieders in een aanbesteding en risicoavers gedrag in de markt. Dit sluit aan
op het top 1 risico van het programma: actuele geopolitieke - en
marktontwikkelingen (o.a. tekort aan bouwmaterialen en hoge energieprijs)
leiden tot prijsstijgingen en druk op levertijden.
De komende periode zullen deze zaken nader uitgewerkt en geraamd worden.
Een eerste inschatting is dat deze kosten er toe leiden dat de budgetspanning
van Zuidasdok kan oplopen tot een bedrag van naar verwachting 600 M€ tot
800 M€.

Prognose eindstand programma (PES)
PES Totaal (mutatie 755,7 M€)
De PES Totaal bedraagt per 30 juni 2023 4.465 M€, dit was 3.709 M€ in de H22022 rapportage. De stijging van 755,7 M€ wordt verklaard door de volgende
mutaties:
PES ART 17 Zuidasdok

(mutatie 565,7 M€)

•

Indexering van raming naar prijspeil 2023 (incl. opslag staal) 279.6 M€

•

Indirect prijseffect Tunnel als gevolg van risicoaverse markt

175,0 M€

•

Nadere uitwerking en aanpak Tunnel

46,0 M€

•

Meerjarig onderhoud Tunnel

29,0 M€

•

Vast onderhoud Tunnel en knooppunten tijdens realisatie

•

Indexering bijdrage NS

2,9 M€

•

Vervanging Rozenoordbrug

25,2 M€

8,0 M€

PES ART 12 Knooppunten (mutatie 190,0 M€)
•

Indexering van raming naar prijspeil 2023

•

Vast onderhoud Tunnel en knooppunten tijdens realisatie

•

Vervanging Rozenoordbrug

Prognose
ART 12 Knooppunten
Totaal

Tabel 2

9,6 M€
124,8 M€

2022 H2

ART 17 Zuidasdok

55,6 M€

Mutatie

2023 H1

3.068

566

641

190

831

3.709

756

4.465

Mutaties Prognose (PES)

3.634

29

In grafiek 1. ‘Ontwikkeling Prognose (PES)’, wordt de opbouw en ontwikkeling
van de PES van Zuidasdok weergegeven tot en met de verslagperiode.

Grafiek 1

Ontwikkeling Prognose (PES)

Budget programma
Budget totaal (mutatie 468,7 M€)
Het totale budget Zuidasdok bedraagt per 31 december 2022 4.079 M€, dit was
3.610 M€ in de H2-2022 rapportage. Er is sprake van een stijging van 468,7
M€, die wordt verklaard door de volgende mutaties:
Budget ART 17 Zuidasdok (mutatie 254,9 M€)
•

Aanvulling IBOI 2022 (0,8%)

19,4 M€

•

IBOI 2023 (4,8%)

118,4 M€

•

Meerjarig onderhoud Tunnel

29,0 M€

•

Vast onderhoud Tunnel en knooppunten tijdens realisatie

•

Indexering bijdrage NS

2,9 M€ *

•

Vervanging Rozenoordbrug (organisatiekosten)

25,2 M€ *

•

Aanvullend budget knooppunt De Nieuwe Meer

52,0 M€ *

8,0 M€ *

Budget ART 12 Knooppunten (mutatie 213,8 M€)
•

Aanvulling IBOI 2022 (0,8%)

•

IBOI 2023 (4,8%)

4,6 M€

•

Vast onderhoud Tunnel en knooppunten tijdens realisatie

•

Vervanging Rozenoordbrug (realisatiekosten)

124,8 M€ *

•

Aanvullend budget knooppunt De Nieuwe Meer

47,0 M€ *

27,8 M€
9,6 M€

* Deze budgetmutaties zijn nog niet (volledig) verwerkt in de Rijksbegroting
Actueel Budget

2022 H2

ART 17 Zuidasdok
ART 12 Knooppunten
Totaal

Tabel 3

Mutaties Budget

Mutatie

2023 H1

3.016

255

594

214

3.271
808

3.610

469

4.079

30

In grafiek 2 - ‘Ontwikkeling Actueel Budget’, wordt de opbouw en ontwikkeling
van het budget van Zuidasdok weergegeven tot en met de verslagperiode.

Grafiek 2

Ontwikkeling Budget

Ontwikkeling budget en prognose programma
Het verschil tussen budget en prognose eindstand bedraagt 386 M€ bestaande
uit 363 M€ budgetspanning op ART 17 Zuidasdok en 23 M€ budgetspanning op
ART 12 Knooppunten. Bij de H2-2022 rapportage bedroeg de budgetspanning
99 M€, welke bij de H2-2022 rapportage met het aanvullend budget voor
knooppunt De Nieuwe Meer is weggenomen. Echter door verwerking van de
indexering en herijking en indexering van de raming van Tunnel, is een nieuwe
budgetspanning van 386 M€ ontstaan. Hierin zijn de effecten van de extra
uitgaven voor het opdragen van OVT-2, de herijking van de raming van
Knooppunt Amstel en hogere aanbiedingen als gevolg van markteffecten nog
niet meegenomen.
Omschrijving

2022 H2

Mutatie

2023 H1

Actueel Budget ART 17 Zuidasdok

3.016

255

3.271

Prognose ART 17 Zuidasdok

3.068

566

3.634

Subtotaal Budgetspanning ART 17 Zuidasdok

(52)

(311)

(363)

Actueel Budget ART 12 Knooppunten

594

214

808

Prognose ART 12 Knooppunten

641

190

831

Subtotaal Budgetspanning ART 12 Knooppunten

(47)

24

(23)

Budgetspanning

(99)

(287)

(386)

Tabel 4

Mutaties Budgetspanning

31

In grafiek 3 - ‘Ontwikkeling Budgetspanning’, wordt de opbouw en ontwikkeling
van de budgetspanning van Zuidasdok.

Grafiek 3

Ontwikkeling Budgetspanning

Bijdragen financieringspartijen
Het totaal aan bijdragen van financieringspartijen in het actuele budget
bedraagt 4.079 M€. Bij de H2-2022 rapportage bedroeg dit 3.610 M€. De
mutatie bedraagt 469 M€ aan budget en is hiervoor onder ‘Budget Programma’
toegelicht.
De verdeling over de financieringspartijen is weergegeven in tabel 5 ‘Bijdragen
financieringspartijen’.
Actueel Budget

Financiering/Bijdragen
2022 H2

Mutatie

2023 H1

2.106

215

2.320

Gemeente Amsterdam
Vervoerregio Amsterdam
Provincie Noord Holland

407
334
87

17
17
0

424
351
87

Subsidies
Bijdragen overige derden

3
79

7

3
86

Subtotaal ART17 Zuidasdok
Subtotaal ART12 Knooppunten

3.016
594

255
214

3.271
808

Totaal programma Zuidasdok

3.610

469

4.079

Rijk

Tabel 5

Bijdragen financieringspartijen

Kasreeks bijdragen partijen
In tabel 6 ‘Kasreeks Actuele Bijdragen’ zijn de afgesproken bijdragen
opgenomen.

32

Kasreeks bijdragen / Actueel budget

T/m 2022

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2029 ev

Totaal

Rijk

404

127

156

222

143

267

243

759

2.320

Gemeente Amsterdam
Vervoerregio Amsterdam
Provincie Noord Holland

84
64
87

22
22
-

29
24
-

36
30
-

33
27
-

41
34
-

40
33
-

139
117
-

424
351
87

Subsidies
Overige derden

3
1

0

-

-

16

1

10

59

3
86

Subotaal ART17 Zuidasdok
ART12 Knooppunten

642
63

172
8

209
54

287
85

219
85

342
86

325
68

1.074
360

3.271
808

Totaal programma Zuidasdok

705

180

263

372

304

428

393

1.434

4.079

Tabel 6

Kasreeks Actuele Bijdragen

Realisatie uitgaven en verplichtingen
In tabel 7 ‘Realisatie uitgaven en verplichtingen’ zijn de aangegane
verplichtingen, de uitgaven en het resterende deel nog te verplichten
weergegeven.

Realisatie projecten

Subotaal ART17 Zuidasdok
ART12 Knooppunten
Totaal programma Zuidasdok

Tabel 7

5.4

(1)

(2)

(3)

(4=1-2)

Actueel
Budget

Aangegane verplichtingen

Gedane
Uitgaven

Nog te
verplichten

2023 H1
3.271
808

2022 H2
1.112
351

Mutatie
7
1

2023 H1
1.119
352

2023 H1
687
77

2023 H1
2.152
456

4.079

1.462

8

1.471

763

2.608

Realisatie uitgaven en verplichtingen

Risico’s

In deze paragraaf wordt de ontwikkeling van de risico’s binnen het programma
Zuidasdok toegelicht. De hier benoemde risico’s betreffen gebeurtenissen die
zich kunnen voordoen en impact kunnen hebben op de uitvoering van het
programma. De top 10 programmarisico’s van Zuidasdok ziet er als volgt uit:
Positie
H1
2023
1

Ontwikkeling
t.o.v. H2
2022

Risico
Actuele geopolitieke - en marktontwikkelingen (o.a. tekort
aan bouwmaterialen en hoge energieprijs) leiden tot
prijsstijgingen en druk op levertijden

=

2

De aanbesteding van de realisatiecontracten is mogelijk niet
succesvol binnen de vigerende kaders

=

3

Er is mogelijk te weinig fysieke ruimte (werkterreinen) om het
programma uit te voeren binnen de vigerende kaders

=

4

Krapte op de arbeidsmarkt leidt mogelijk tot beperkingen in
de productie

=

5

Er ontstaat mogelijk spanning tussen het honoreren van
wensen van stakeholders (adaptiviteit) en het stabiel houden
van de scope (stabiliteit)

=

6

Er ontstaat mogelijk weerstand in de omgeving ten aanzien
van hinder

=

7

Er treden mogelijk onverwachte significante technische
tegenvallers op in de uitvoering

8

De besluitvorming over het wijzigings-TB (onherroepelijk
WTB) duurt langer dan voorzien waardoor
vergunningverlening mogelijk niet tijdig kan plaatsvinden

9

Maatregelen hijsveiligheid hebben mogelijk grote impact op
weg-, trein- en metroverkeer en de bebouwde omgeving

=

10

Het comfortabel en veilig laten functioneren van de reizigersen verkeersstromen binnen het programmagebied tijdens de
realisatie vraagt mogelijk meer maatregelen dan verwacht

=

(Nw: nieuw risico, =: risico is gelijk gebleven,

Tabel 8 Top 10 programmarisico’s

: risico is gestegen,

: risico is gedaald)

33

Hieronder wordt de top 10 programmarisico’s van Zuidasdok ten opzichte van
de H2-2022 rapportage toegelicht:
Risico 1: Actuele geopolitieke - en marktontwikkelingen (o.a. tekort aan
bouwmaterialen en hoge energieprijs) leiden tot prijsstijgingen en druk op
levertijden
Het risico ‘Actuele geopolitieke - en marktontwikkelingen (o.a. tekort aan
bouwmaterialen en hoge energieprijs) leiden tot prijsstijgingen en druk op
levertijden’ blijft ook deze periode het toprisico van het programma Zuidasdok.
Zuidasdok ervaart dagelijks de gevolgen van de huidige onzekere geopolitieke
situatie en de daardoor ontstane tekorten aan bouwmaterialen en lange
levertijden. Ook is er sprake van een hoge inflatie, wat terugkomt in hogere
prijzen voor bouwmaterialen en energie. Deze onzekere omstandigheden zullen
nog wel even aanhouden en zijn bepalend voor het hoge risicoprofiel van
Zuidasdok met grote onzekerheden voor planning en kosten.
Om dit risico te beheersen worden de ontwikkelingen continu in de gaten
gehouden en de consequenties hiervan voor de aanpak, de raming, de planning
en het risicoprofiel van de projecten uitgewerkt. Ook wordt gekeken of met
passende indexeringsregelingen in de contracten ingespeeld kan worden op de
marktontwikkelingen. Inmiddels is een landelijke regeling opgesteld hoe om te
gaan met extreme prijsstijgingen.
Risico 2: De aanbesteding van de realisatiecontracten is mogelijk niet succesvol
binnen de vigerende kaders
Dit risico heeft een sterke samenhang met risico 1 “Actuele geopolitieke - en
marktontwikkelingen (o.a. tekort aan bouwmaterialen en hoge energieprijs)
leiden tot prijsstijgingen en druk op levertijden”. Deze ontwikkelingen zorgen
ervoor dat de projecten Tunnel en knooppunt Amstel mogelijk door de markt als
erg risicovol worden beschouwd en marktpartijen minder geïnteresseerd zijn in
de uitvoering van deze projecten. Ook kan dit leiden tot hogere inschrijvingen
en kunnen planningsmijlpalen, door onzekerheden over de levertijden van
bouwmaterialen, als niet realistisch worden beschouwd. Marktpartijen zijn
terughoudender geworden bij het aangaan van grote, complexe en risicovolle
contracten en daarnaast ook bij het aangaan van meerdere grote contracten
tegelijkertijd. Dit kan invloed hebben op de belangstelling voor de
aanbestedingen of de uiteindelijke prijs.
Om dit risico te beheersen is er intensief contact met marktpartijen om na te
gaan met welk risicoprofiel en onder welke voorwaarden de nog aan te
besteden projecten van Zuidasdok op voldoende belangstelling kunnen rekenen.
De aanbestedingsstrategie wordt hierop zo nodig aangepast. Bij het project
Tunnel is de aanbestedingsstrategie na contact met marktpartijen aangepast
om zo de kans op een succesvolle aanbesteding te vergroten.
Risico 3: Er is mogelijk te weinig fysieke ruimte (werkterreinen) om het
programma uit te voeren binnen de vigerende kaders
Voor het uitvoeren van de projecten binnen Zuidasdok zijn er voldoende
werkterreinen nodig. Bij het verder uitwerken van de planning en bouwfasering
is gebleken dat de beschikbaarheid van werkterreinen zeer kritisch is. Dit speelt
met name in het kerngebied waar gebouwd wordt terwijl dit drukke gebied
volledig moet blijven functioneren. Een gebrek aan werkterreinen leidt tot een
inefficiënter bouwproces als gevolg van o.a. omslachtigere faseringen en meer
bouwtransport. Daarnaast heeft beperkte ruimte consequenties voor
omgevingsveiligheid en hinderbeperking, wat resulteert in hogere kosten en
langere doorlooptijden.

34

Met de gemeente Amsterdam wordt, om dit risico te beheersen, constructief
overleg gevoerd over de mogelijkheden om meer werkterreinen binnen en
buiten tracébesluitgrenzen te vinden. Tevens wordt er overleg gevoerd met
andere projecten die gebruik maken van werkterreinen over tijdelijk gebruik
door Zuidasdok.
Risico 4: Krapte op de arbeidsmarkt leidt mogelijk tot beperkingen in de
productie
Door grote krapte op de arbeidsmarkt wordt het voor zowel de
programmaorganisatie Zuidasdok als de opdrachtnemers lastiger voldoende
gekwalificeerde medewerkers te vinden en vast te houden. Zuidasdok is sterk
afhankelijk van personeel met specifieke expertise en ervaring. Een gebrek aan
voldoende gekwalificeerd personeel kan leiden tot vertraging in het werk. De
krapte op de arbeidsmarkt zal, door stijgende personeelskosten, naar
verwachting leiden tot hogere bouwkosten.
Om dit risico te beheersen streeft Zuidasdok voor haar eigen
programmaorganisatie naar meerjarige overeenkomsten met leveranciers op
het gebied van techniek, omgevingsmanagement, contractmanagement en
projectbeheersing. Daar waar deze overeenkomsten aflopen wordt tijdig een
nieuwe aanbesteding gestart.
Risico 5: Er ontstaat mogelijk spanning tussen het honoreren van wensen van
stakeholders (adaptiviteit) en het stabiel houden van de scope (stabiliteit)
Het programma Zuidasdok heeft te maken met diverse stakeholders en
meerdere opdrachtgevers, die verschillende aanvullende wensen en eisen
hebben. Gezien de lange looptijd van het programma is het belangrijk flexibel
op te kunnen treden met betrekking tot gewijzigde inzichten en wensen.
Evengoed streeft Zuidasdok naar een stabiele scope voor zowel
beheersbaarheid als voor voorspelbaarheid richting opdrachtgevers en de
omgeving. Het inpassen van aanvullende wensen in de scope kan leiden tot
vertragingen en meerkosten en gaat gepaard met nieuwe risico’s.
Om dit risico te beheersen wordt een hybride aanpak toegepast waarbij een
stabiliteit wordt nagestreefd bij projecten die (bijna) in uitvoering zijn en een
adaptieve aanpak wordt gevolgd bij projecten die verder in de tijd liggen. Er is
intensief contact met omgeving en stakeholders om tijdig de haalbaarheid en
impact van aanvullende wensen te beoordelen.
Risico 6: Er ontstaat mogelijk weerstand in de omgeving ten aanzien van hinder
De werkzaamheden van het programma Zuidasdok zijn complex, omvangrijk en
van aanzienlijke duur. Daarbij wordt gewerkt in een dicht bebouwde omgeving
met beperkt beschikbare ruimte. Een bepaalde mate van hinder als gevolg van
de bouwwerkzaamheden is dan ook onvermijdelijk, zoals geluidshinder,
trillingshinder, verminderde doorstroming en verslechterde bereikbaarheid. Dit
kan grote impact hebben op de omgeving en de gebruikers van het gebied
waardoor dit weerstand kan oproepen.
Dit risico wordt beheerst door hinder mee te wegen bij de keuze van
uitvoeringsmethodes en de planning van werkzaamheden. Daarnaast wordt
nagestreefd om werkzaamheden zo voorspelbaar mogelijk uit te voeren en
belanghebbenden tijdig en juist te informeren over de mogelijke hinder. Via
verschillende kanalen wordt over de mogelijke hinder met de omgeving
gecommuniceerd, zie paragraaf 4.3.

35

Risico 7: Er treden mogelijk onverwachte significante technische tegenvallers op
in de uitvoering
Het risicoprofiel van dit risico is deze periode licht gestegen door de ervaringen
die momenteel worden opgedaan tijdens de bouwwerkzaamheden van OVT. De
werkzaamheden van Zuidasdok zijn complex en vinden plaats in een dicht
bebouwde omgeving. Er worden onder andere verschillen opgemerkt tussen de
areaalgegevens en de daadwerkelijke situatie buiten wat kan zorgen voor
tegenvallers bij de uitvoering van de werkzaamheden. Ook zijn de periodes van
buitendienststellingen kort waardoor de mogelijkheid om eventuele tegenvallers
op te vangen beperkt is.
Dit risico wordt beheerst door te streven naar robuuste bouwmethoden en het
toepassen van proven-technology. Verder wordt veel aandacht besteed aan het
verkrijgen van de betrouwbare areaalgegevens, het behouden van technische
kennis binnen de programmaorganisatie, het uitvoeren van toetsen en reviews
op kritische aspecten van de projecten en een gedegen afstemming van de
raakvlakken tussen projecten onderling.
Risico 8: De besluitvorming over het wijzigings-TB (onherroepelijk WTB) duurt
langer dan voorzien waardoor vergunningverlening mogelijk niet tijdig kan
plaatsvinden
Dit risico is verder gedaald ten opzichte van de H2-2022 rapportage omdat het
Tracébesluit Zuidasdok (wijziging 2023) op 22 juni 2023 is vastgesteld. Van 23
juni t/m 3 augustus 2023 ligt het wijzigingstracébesluit ter inzage. Het risico is
daarmee echter nog niet geheel verdwenen. Na 3 augustus 2023 is er meer
inzicht in het aantal beroepen dat is ingediend en mogelijke consequenties. Met
name voor het project knooppunt De Nieuwe Meer kunnen beroepen nog impact
hebben op de eerste vergunningaanvragen. Voor Tunnel en knooppunt Amstel is
er op basis van de huidige planning geen overlap tussen de behandeling van
beroepen en de behandeling en verlening van vergunningen.
Risico 9: Maatregelen hijsveiligheid hebben mogelijk grote impact op weg-,
trein- en metroverkeer en de bebouwde omgeving
Het onderwerp hijsveiligheid is bij alle projecten een aandachtspunt, maar
speelt met name bij de werkzaamheden in het kerngebied voor OVT en Tunnel.
Het vrijhouden van het valbereik bij o.a. funderingswerkzaamheden is mogelijk
alleen te realiseren door stremmingen van weg-, metro- en treinverkeer of door
het treffen van extra maatregelen in de bebouwde omgeving. Dit kan ertoe
leiden dat er meer hinder door stremmingen en langere doorlooptijden van het
werk zijn of extra kosten gemaakt worden voor het treffen van maatregelen.
Zuidasdok heeft voor de beheersing van dit risico bij uitvoeringswerkzaamheden
concrete afspraken gemaakt met de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied
over de wijze waarop omgegaan moet worden met de veiligheid van
hijswerkzaamheden. Voor elke voorgenomen activiteit wordt de hijsveiligheid en
maatschappelijke impact beoordeeld en dient te worden aangetoond dat de
hijswerkzaamheden voldoende veilig kunnen worden uitgevoerd.
Risico 10: Het comfortabel en veilig laten functioneren van de reizigers- en
verkeersstromen binnen het programmagebied tijdens de realisatie vraagt
mogelijk meer maatregelen dan verwacht
Tijdens de werkzaamheden is het essentieel dat de Zuidas op een veilige manier
bereikbaar blijft voor alle gebruikers van dit gebied. De beschikbare ruimte
tijdens de werkzaamheden is echter beperkt: loopstromen moeten gefaciliteerd
worden terwijl er werkzaamheden plaatsvinden, inclusief de aan- en afvoer van
materiaal. Daarnaast laat de prognose van de reizigersaantallen in het OV een
sterke stijging zien, waardoor de drukte op station Amsterdam-Zuid alleen maar

36

toeneemt. Mogelijk vergt het daarom tijdens de realisatie aanvullende
maatregelen om de bereikbaarheid van het gebied op een veilige manier te
borgen. Dit kan effect hebben op de planning en kosten van het programma.
Er vindt, om dit risico te beheersen, veel coördinatie plaats tussen de projecten
van Zuidasdok onderling en met de betrokken omgevingspartijen. Er wordt
nagegaan welke loopstromen tijdens de werkzaamheden moeten worden
gefaciliteerd en hoe die kunnen worden opgenomen in alle faseringen,
eventueel met aanvullende maatregelen.

5.5

Organisatie en kwaliteit

De binnen Zuidasdok gehanteerde werkwijzen zijn in 2022 in het
kwaliteitsmanagementsysteem uitgewerkt in kaders en procedures. Hiermee
wordt er op een duidelijke en eenduidige wijze in de projecten gewerkt en kan
het programma voorspelbaar opereren. Daarnaast wordt continu gewerkt aan
het verder verbeteren van de kwaliteit door audits, onderzoeken en second
opinions uit te voeren op de risicovolle processen en onderwerpen binnen het
programma. Met deze aanpak wordt de PDCA-cyclus binnen Zuidasdok
ingevuld.
De ADR heeft, op verzoek van het OGO, een audit uitgevoerd naar de opzet en
toepassing van het risicomanagementsysteem van Zuidasdok. De aanleiding
voor deze audit was dat er tijdens een externe review van de kostenraming in
2019 geconstateerd is dat het risicodossier een zwak onderdeel van de
kostenraming was. De ADR concludeert dat uit de audit ”blijkt dat feitelijk voor
de meeste eisen geldt dat deze zowel in de opzet van het
risicomanagementsysteem zijn beschreven als in de praktijk worden toegepast”.
De ADR heeft een aantal adviezen gegeven om het risicomanagementsysteem
nog verder te verbeteren. De programmadirectie herkent de bevindingen en
adviezen met betrekking tot de beschrijving van de opzet van het
risicomanagementsysteem en de toepassing ervan in de praktijk van Zuidasdok.
In de eerste helft van 2023 is, in het kader van kwaliteitsverbetering, een
aantal audits en onderzoeken uitgevoerd. Een van de onderzoeken betrof de
evaluatie van het voorloopcontract voor het realiseren van de tijdelijke
bediening van de Schinkelbrug. Tijdens de evaluatie is de samenwerking met
interne en externe betrokkenen geëvalueerd en de geleerde lessen worden
meegenomen in toekomstige voorloopcontracten binnen Zuidasdok. Ook is een
IPAT-assessment voor het project Tunnel uitgevoerd, zie de toelichting in
paragraaf 3.4, en een collegiale toets op de prijsontwikkeling van Zuidasdok, zie
de toelichting in paragraaf 5.3.
De continuïteit van de bezetting van de programmaorganisatie Zuidasdok
vraagt, met de krappe arbeidsmarkt, voortdurend aandacht. De komende tijd
loopt een aantal uitbestedingscontracten, waaronder die met het
Ingenieursbureau Zuidasdok, af. Het programma werkt plannen uit om er voor
te zorgen dat de continuïteit van de bezetting binnen het programma
gewaarborgd is en er voldoende kennis en expertise beschikbaar blijft.

37

Bijlagen
1. Mutatieoverzicht scope en projectbudget Zuidasdok

be dra ge n in € x 1. 0 0 0
VTW- nr Mutatie
BO K 9 - 7 - 2 0 12
IBOI 2012 (18,9476%)
IBOI 2013 (1,659078%)
IBOI 2014 (1,21%)
BO K 9 - 7 - 2 0 14
TEN- T planuitwerking
4
VTW HTV5 Amstelveen
9
VTW overdracht VU/Boelelaan
3a
VTW Brittenpassage
1
VTW verplaatsing relaishuis20 OVSAAL
Projectorganisatiekosten Knooppunten
Compensatie GF ivm BCF
Piet Kranenbergpad
3b
Liften Brittenpassage
6
VTW bus- en tramhalte Strawinskylaan
7
VTW definitieve toegang SET- gebouw
8a
VTW keerlus tram dak zuidelijke tunnel
5
VTW verbrede Minervapassage
10
VTW vervallen toerit S110
11
VTW aansluiting S108- Zuid
12
VTW aanpassing eisen noordelijke tunnel
Be stuurlijk O ve rle g 16 - 12 - 2 0 14
8b
VTW keerlus tram dak zuidelijke tunnel versie 2
13
VTW bovenwettelijke geluidsschermen
15
VTW (CADO's) Uitwisseling rijstroken voor tunnel ivm onderhoud en calamiteiten
16
VTW Robuustheidsmaatregelen S108 Zuid
17
VTW Keerlus tram 4
18
VTW robuustheidsmaatregelen tram
19
VTW Regelbaarheid kruispunten S108/S109
IBOI 2015
Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 15
20
VTW configuratie metrosporen
21
VTW aansluiting ProRail beleidskader Outillage
Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 15
Teruggaaf BTW 2012- 2013
ABN Amro Fietsparkeergarage Mahlerplein
22
23
24
25
26
27
28
30

31
32
33
34
35

Soort mutatie
baseline
indexering
indexering
indexering
extra bijdrage
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
overheveling
BO afspraak
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
baseline
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
indexering
stand Q2- 2015
scopewijziging
scopewijziging
stand Q3- 2015
ontvangst derden
ontvangst derden

Prijspeil
2011
2012
2013
2014
2014
2013
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2014
2015
2015
2015
2015
2015
2015
2015

Bijdragen aan taakstellend budget
Rijk
979.000
18.550
16.486
11.900
1.025.936

Adam
201.000
3.808
3.386
2.485
210.680

VRA
130.000
2.463
2.190
1.591
136.244

PNH
Derden
75.000
1.421
1.268
940
78.629
2.500

1.568
- 580
26.000
40.304
- 4.390

2.850
600
9.225
33.400

1.066.240

209.740

146.456
94

78.629

61.900

26
61.926

235

4.465

3.902
1.070.142

766
210.741
171

535
151.551
3.249

302
78.931

1.070.142

210.912

154.800

78.931

1.070.142
3.750

210.912

154.800

78.931

63.073

78.931

63.073

151

314

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 15
VTW Voorinvestering 5e en 6e spoor
VTW Voorinvestering daklaan
VTW Aanvullende geluidsmaatregelen
VTW Calamiteiten Opstelplaats
VTW Cap. tijdelijk gelijkrichterstation Mahler
VTW geluidscherm en lay- out keersporen
VTW Fietsroute over de Amstel
Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 16
VTW fietsverwijssysteem Mahlerplein
IBOI 2016
IBOI 2016 (aanvulling o.b.v. extra ontvangsten)

stand Q4- 2015
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
scopewijziging
TERUGGETROKKEN
scopewijziging
nadere detaillering
stand Q1- 2016
scopewijziging
indexering
indexering

2015
2015
2015
2015
2015
2015
2015
2015
2015
2015
2016
2016

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 16

stand Q2- 2016

2016

Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 16
VTW kruising S108 Noord en Zuid
VTW Daklaan (teruggetrokken door Amsterdam op 10- 5- 2017)

stand Q3- 2016
scopewijziging
TERUGGETROKKEN

2016
2016
2016

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 16
VTW Waterberging stationsvoorzieningen
VTW comm. voorzieningen OV- carré zuidzijde OVT incl. fundering 5e en 6e spoor
Extra sloopkosten tijdelijke maatregelen ProRail station Zuid
Herallocatie n.a.v. gunning realisatiecontract

stand Q4- 2016
VERVALLEN/ON HOLD
scopewijziging
meerkosten
technische mutatie

2016
2016
2017
2017

1.076.944

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 17
IBOI 2017 (1,15%)
IBOI 2017 (aanvulling o.b.v. extra ontvangsten)

stand Q1- 2017
indexering
indexering

2016
2017
2017

1.076.944
11.232

216.466
2.275

155.221
1.629

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 17

stand Q2- 2017

2017

1.088.176

218.741

Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 17
Totaal VTW's 33- 34- 36- 37

stand Q3- 2017
scopewijziging

2017
2017

1.088.176

218.741

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 17

stand Q4- 2017

2017

1.088.176

218.741

712
62.638
345
90

1.298
3.576
1.200

Totaal
1. 3 8 5 . 0 0 0
26.242
23.331
16.916
1. 4 5 1. 4 8 9
2.500
1.568
- 580
26.000
0
40.304
- 4.390
0
0
2.850
600
9.225
33.400
0
0
0
1. 5 6 2 . 9 6 5
94
0
0
0
0
4.700
0
5.531
1. 5 7 3 . 2 9 0
3.420
712
1. 5 7 7 . 4 2 3
345
90
1. 5 7 7 . 8 5 8
3.750
1.298
3.576
1.200
0
0
140
1. 5 8 7 . 8 2 2
320
2.821
137

70
215.856
240
370

70
154.870
80
271

1.076.944

216.466

155.221

79.082

63.387

1. 5 9 1. 10 0

1.076.944

216.466

155.221

79.082

63.387

1. 5 9 1. 10 0

1.075.092
1.715
137

0
0

0
216.466
n.t.b.

155.221

79.082

63.387

1. 5 9 1. 10 0

n.t.b.
n.t.b.

0
0
0
0

79.082
909

63.387
710
291

1. 5 9 1. 10 0
16.755
291

156.849

79.991

64.388

1. 6 0 8 . 14 6

156.849
7.600

79.991

64.388
7.521

1. 6 0 8 . 14 6
15.121

164.449

79.991

71.909

1. 6 2 3 . 2 6 7

n.t.b.

38

be dra ge n in € x 1. 0 0 0
VTW- nr Mutatie
IBOI 2018 (1,5257%)

Soort mutatie
indexering

Prijspeil
2018

Bijdragen aan taakstellend budget
Rijk
14.157

Adam
2.782

VRA
1.995

PNH
1.220

Derden
1.015

Totaal
21.170

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 18

stand Q2- 2018

2018

1.102.334

221.523

166.444

81.212

72.924

1. 6 4 4 . 4 3 7

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 18

stand Q4- 2018

2018

1.102.334

221.523

166.444

81.212

72.924

1. 6 4 4 . 4 3 7

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 19
IBOI 2019 (2,02%)
IBOI 2019 (verschil door CPI op ontvangst. NS)

stand Q1- 2019
indexering
indexering

2018
2019
2019

1.102.334
18.053

221.523
3.453

166.444
2.607

81.212
1.640

72.924
1.414
67

1. 6 4 4 . 4 3 7
27.167
67

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 19
afrekening Waternet

stand Q2- 2019
ontvangst derden

2019
2019

1.120.387

224.977

169.051

82.852

74.405
128

1. 6 7 1. 6 7 1
128

Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 19

stand Q3- 2019

2019

1.120.387

224.977

169.051

82.852

74.533

1. 6 7 1. 7 9 9

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 19

stand Q4- 2019

2019

1.120.387

224.977

169.051

82.852

74.533

1. 6 7 1. 7 9 9

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 2 0
Werkhypotheses uitvoering:
- Dubbelsporige aanlanding Noord/Zuidlijn
- Metro stijgpunten 14 en 8
- Bouwfasering en layout metrosporen
- Bouwfasering treinsporen/OVT
IBOI 2020 (1,658%)
IBOI 2020 (verschil door CPI op ontvangst. NS)

stand Q1- 2020

2019

1.120.387

224.977

169.051

82.852

74.533

1. 6 7 1. 7 9 9

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 2 0

stand Q2- 2020

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 2 0
Overboeking ontvangst geluidsmaatregelen naar Art. 17
Overboeking ontvangst verkoop woonboot naar Art. 17
indexering ontvangsten OVT

stand Q4- 2020

36
8

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 2 1
IBOI 2021 (2,354%)
IBOI 2021 (aanv. indexering ontvangsten)
Overloopwissel ten oosten van RAI naar scope ZAD
OVCP

indexering
indexering

0
0
0
0
0
21.231
431

13.710

2.833

2.129

1.374

2020

1.134.097

227.810

171.180

84.226

76.149

1. 6 9 3 . 4 6 2

2020
2020
2020
2020

1.134.097

227.810
605

171.180

84.226

76.149

1. 6 9 3 . 4 6 2
605
122
1.081

stand Q1- 2021
indexering
indexering
scopewijziging
scopewijziging

2020
2021
2021
2021
2021

1.135.178
20.316

stand Q2- 2021
extra bijdrage
scopewijziging

2021
2021
2021

1.155.494
550

8

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 2 1
Extra Corona budget OVT 1e tranche
Correctie OVCP
Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 2 1
Tijdelijke maatregelen perrons OVT
No regret maatregelen

stand Q3- 2021
scopewijziging
scopewijziging

2021
2021
2021

1.156.044

38
42

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 2 1
Correctie aanloopkosten BLS 2012
Correctie IBOI 2021 (aanv. indexering ontvangsten)
Reparatie conversie Q2- 21
Correctie conversie
Extra Corona budget OVT 2e tranche (correctie Q3- 2021)
Correctie stand Q4- 2021 (- 26k€Project Oud en +29k€KNA)

stand Q4- 2021
adm wijziging
indexering
adm wijziging
adm wijziging
extra bijdrage
adm wijziging

2021
2021
2021
2021
2020
2021
2021

1.156.044
- 385
- 891
- 57
26
400
3

232.406

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 2 2
IBOI
Correctie IBOI 2022 (aanv. indexering bijdragen NS)
ADM0111 Correctie budget OVT i.o.m. BS
ADM0105 - Herberekening kunstwerken

stand Q1- 2022
indexering
indexering
adm wijziging
scopewijziging

2021
2022
2022
2022
2022

1.155.140
40.665

Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 2 2

stand Q2- 2022

2022
2022

Tota a l pe r 3 0 - 0 9 - 2 0 2 2
ADM128 Toewijzing aanvullend budget Zuidasdok o.b.v. H1- 2022
ADM133 Verschuiving correctie Q1 van Art17 naar Art12

stand Q3- 2022
adm wijziging
adm wijziging

2022
2022
2022

Tota a l pe r 3 1- 12 - 2 0 2 2

stand Q4- 2022

Tota a l pe r 3 1- 0 3 - 2 0 2 3
SCW0136 Vervanging Rozenoordbrug
ADM0160 Aanvulling IBOI 2022
ADM0154 IBOI 2023
ADM0151 Aanpassing aanvullend budget AMS & VRA
SCW0138 Imapctanalyse Hellinghoek Fietspad Riekerweg
ADM 161 Bijstelling IBOI vs CPI op bijdrage NS (Derden)
SCW0137 Meerjarig Onderhoud Tunnel (7 jaar)
SCW0102 Vast Onderhoud voor WNN
ADM0162 Aanvullend budget KNM
Tota a l pe r 3 0 - 0 6 - 2 0 2 3

1.185
431

122
1.081
228.415
3.964
27

171.180
2.989

232.406

180.353

84.226
1.322

76.271
891

4.450
1.734

1. 6 9 5 . 2 7 0
28.591
918
4.450
1.734

85.548

77.162

1. 7 3 0 . 9 6 3
550
- 1.734

85.548

77.162
149

1. 7 2 9 . 7 7 9
149
11.652

190.271

85.548

77.311

1. 7 4 1. 5 8 0
- 385
- 918
- 57
26
400
3

232.379
8.606

190.271
7.320

85.548
1.484

77.311
3.776
696

1. 7 4 0 . 6 4 9
61.851
696
1.162
167

1.197.134

240.985

197.591

87.032

81.783

1. 8 0 4 . 5 2 5

1.197.134
908.743
- 29

240.985
166.443

197.591
136.471

87.032

81.783

1. 8 0 4 . 5 2 5
1.211.657
- 29

2022

2.105.848

407.428

334.062

87.032

81.783

3 . 0 16 . 15 3

stand Q1- 2023
scope wijziging
indexering
indexering
adm wijziging
scopewijziging
indexering
scopewijziging
scopewijziging
adm wijziging

2022
2022
2022
2023
2022
2022
2023
2023
2023
2022

2.105.848
25.221
14.675
85.630

407.428

334.062

87.032

81.783

3 . 0 16 . 15 3
25.221
19.437
118.393
0
31
2.923
29.000
8.036
52.000

sta nd Q 2 - 2 0 2 3

2023

- 1.734
232.406

178.619
11.652

- 27

1.162
167

0

0

2.596
15.813
- 1.529
31

2.159
13.150
1.529

7
3.800

2.923
29.000
8.036
52.000
2 . 3 2 0 . 4 10

424.340

350.900

87.032

8 8 . 5 13

3 . 2 7 1. 19 4

39

2. Mutatieoverzicht scope en projectbudget Knooppunten
VTW-nr.

bedragen in € x 1.000
Mutatie

Soort mutatie

BOK 9- 7- 2012

baseline

2011

320.378

320.378

IBOI 2012 (18,9476%)
IBOI 2013 (1,659078%)
IBOI 2014 (1,21%)

indexering
indexering
indexering

2012
2013
2014

6.070
5.416
4.003

6.070
5.416
4.003

2014

335.867

BOK 9- 7- 2014

14

24
29

Prijspeil

Rijk

Adam

SRA

PNH

Derden

Totaal

0

0

0

0

335.867

0

0

0

0

295.563

0

0

0

0

296.698

567

0

0

0

297.265

297.264

567

0

0

0

297.831

2016

297.264

567

0

0

0

297.831

2016

297.264

567

0

0

0

297.831

stand Q1-2017

2016

297.264

567

0

0

0

297.831

IBOI 2017 (1,15%)

indexering

2017

3.394

Totaal per 30-06-2017

stand Q2-2017

2017

300.658

567

0

0

0

301.225

Totaal per 30-09-2017

stand Q3-2017

2017

300.658

567

0

0

0

301.225

Totaal per 31-12-2017

stand Q4-2017

2017

300.658

567

0

0

0

301.225

IBOI 2018 (1,5257%)

indexering

2018

4.224

Totaal per 30-6-2018
Totaal per 31-12-2018

stand Q2-2018
stand Q4-2018

2018
2018

304.882
304.882

567
567

0
0

0
0

0
0

305.449
305.449

Verkoop woonboot

ontvangst derden

2019

122

122

Totaal per 31-03-2019

stand Q1-2019

2018

304.882

567

IBOI 2019 (2,02%)

indexering

2019

5.431

28

Totaal per 30-06-2019

stand Q2-2019

2019

310.313

Totaal per 31-12-2019

stand Q4-2019

2019

IBOI 2020 (1,658%)

indexering

2020

Totaal per 30-06-2019

stand Q2-2020

Totaal per 31-12-2020

stand Q4-2020

Projectorganisatiekosten Knooppunten

overheveling

2014

-40.304

Best uurlijk Overleg 16- 12- 2014

baseline

2014

295.563

VTW optimalisatie vluchtstroken
IBOI 2015

scopewijziging
indexering

2014
2015

0
1.135

Totaal per 31-12-2015

stand Q4-2015

2015

296.698

VTW Aanvullende geluidsmaatregelen knooppunten
VTW Aanvullende geluidsmaatregelen Schinkelbruggen

scopewijziging
scopewijziging

2015
2015

0

Totaal per 31-03-2016

stand Q1-2016

2015

296.698

IBOI 2016

indexering

2016

566

Totaal per 30-06-2016

stand Q2-2016

2016

Totaal per 30-09-2016

stand Q3-2016

Totaal per 31-12-2016

stand Q4-2016

Totaal per 31-03-2017

-40.304
0
1.135
567

567
0
566

3.394

4.224

0

0

122

305.571

595

0

0

122

311.030

310.313

595

0

0

122

311.030

4.439

10

2020

314.752

605

0

0

122

315.479

2020

314.752

605

0

0

122

315.479

Overboeking ontvangst geluidsmaatregelen naar Art. 17

5.459

4.449

-605

-605

Overboeking ontvangst verkoop woonboot naar Art. 17

-122

besluitvorming inboeken financiële effecten AIRBIM

Totaal per 31-03-2021

-1.081

stand Q1-2021

2020

IBOI 2021 (2,354%)

313.671

-122
-1.081

0

0

0

0

313.671

6.085

6.085

Totaal per 30-06-2021

stand Q2-2021

2021

319.756

0

0

0

0

319.756

Totaal per 31-12-2021

stand Q4-2021

2021

319.756

0

0

0

0

319.756

0

0

0

0

319.728

0

0

0

0

333.374

Correctie conversie Q1-2021

-28

2021

319.728

2022

333.374

-28

Totaal per 31-03-2022
IBOI 2022 (5,162%)

stand Q1-2022

Totaal per 30-06-2022
SCW0104 Vervanging oplegging Overschiestraat

stand Q2-2022

Totaal per 30-09-2022
ADM128 Toewijzing aanvullend budget Zuidasdok o.b.v. H1-2022
ADM133 Verschuiving correctie Q1 van Art17 naar Art12

stand Q3-2022

Totaal per 31-12-2022

stand Q4-2022

2022

593.962

0

0

0

0

593.962

Totaal per 31-03-2023
SCW0136 Vervanging Rozenoordbrug
ADM0160 IBOI 2022
ADM0154 IBOI 2023
SCW0102 Vast Onderhoud voor WNN
ADM0162 Aanvullend budget KNM

stand Q1-2023

593.962

0

0

0

0

593.962

scope wijziging
indexering
indexering
scope wijziging
adm. wijziging

2022
2022
2022
2023
2023
2022

Totaal per 30-06-2023

stand Q2-2023

2023

807.728

indexering

13.646

scopewijzging

13.646

3.757

2022

adm. wijziging
adm. wijziging

337.131

3.757

0

0

0

0

256.802
29

337.131
256.802
29

124.779
4.566
27.813
9.608
47.000

124.779
4.566
27.813
9.608
47.000

0

0

0

0

807.728

40

Financiering

41

Zuidasdok is een samenwerking van
Rijkswaterstaat, ProRail en de
gemeente Amsterdam