Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

503
Vragen van de leden Bergkamp en Raemakers (beiden D66) aan de Ministers
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en voor Medische Zorg over de rol die
transferverpleegkundigen en transferbureaus spelen in persoonsgerichte zorg
(ingezonden 9 september 2019).
Antwoord van Minister Bruins (Medische Zorg), mede namens de Minister
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen 29 oktober 2019). Zie ook
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 148.
Vraag 1
Herinnert u zich uw brief «Maatwerk in de Wlz-zorg thuis»1, waarin u onder
meer schrijft over uw inzet op het verbeteren van de informatievoorziening
voor transferverpleegkundigen, die in hun dagelijkse werk cliënten begeleiden
bij de overgang van een instelling naar hun eigen huis en vice versa?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u aangeven hoeveel transferverpleegkundigen er in Nederland
werkzaam zijn? Hoe heeft dit aantal zich de afgelopen vijf jaar ontwikkeld?
Antwoord 2
Er is geen goed overzicht van het aantal transferverpleegkundigen en het
aantal fte’s. Enkele jaren geleden heeft de afdeling Transferverpleegkundigen
van Verpleegkundigen en Verzorgenden Nederland (V&VN) uitvraag gedaan
onder de transferpunten. Daar hebben echter niet alle transferpunten aan
meegewerkt.
Vraag 3
Klopt het dat het merendeel van de transferverpleegkundigen werkzaam is bij
transferbureaus in ziekenhuizen? Zo niet, kunt u een procentueel overzicht
geven van waar transferverpleegkundigen werken?

1

ah-tk-20192020-503
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

Kamerstuk 34 104, nr. 251.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Ja, het merendeel van de transferverpleegkundigen is inderdaad werkzaam in
ziekenhuizen, maar er is een voorzichtige ontwikkeling in de verpleeg- en
verzorgingshuizen en de thuiszorg en psychiatrie. Soms hebben ze een
andere functienaam, zoals zorgbemiddelaar. De V&VN heeft nog geen zicht
op de precieze werkzaamheden die zij uitvoeren en in hoeverre deze
verschillen van de transferverpleegkundigen in het ziekenhuis.
Vraag 4
Deelt u de mening dat transferbureaus en transferverpleegkundigen een grote
rol kunnen spelen als het gaat om het leveren van een integraal zorgaanbod
voor mensen die vanuit een zorginstelling terug naar huis gaan en vice
versa?
Antwoord 4
Ja. De transferverpleegkundigen maken een belangrijk deel uit van de keten
in de professionele zorg die geboden wordt in zorginstellingen in Nederland.
Om patiënten de mogelijkheid te geven om sneller terug te keren naar de
vertrouwde thuisomgeving zonder dat de kwaliteit van zorg in het geding
komt is de rol van de transferverpleegkundigen essentieel. De transferverpleegkundige werkt daarbij samen met vervolgzorgaanbieders, zorgverzekeraars en zorgkantoren. Daarbij dient genoemd te worden dat de transferverpleegkundige volledig tot vrijwel volledig werkt voor patiënten vanuit een
zorginstelling en niet voor mensen die vanuit huis naar een zorginstelling
gaan.
Vraag 5
Klopt het dat de meeste transferbureaus van ziekenhuizen enkel op werkdagen tijdens kantooruren geopend zijn? Deelt u de mening dat de diensten die
een transferbureau levert juist ook in het weekend en buiten kantooruren
nuttig kunnen zijn? Zo ja, bent u bereid om in gesprek te gaan met transferbureaus om te bezien hoe de bereikbaarheid vergroot kan worden?
Antwoord 5
Uit navraag bij de V&VN over dit onderwerp heb ik het volgende begrepen.
De meeste transferbureaus in de zorginstellingen zijn veelal tijdens kantoortijden geopend. Dit heeft er o.a. mee te maken dat de zorgbemiddeling van
verzorgings- en verpleeghuizen, de planning van de thuiszorg en bijvoorbeeld
ook het Centrum Indicatie Zorgstelling niet buiten kantoortijd te bereiken zijn
en in de avonden en weekenden dus geen zorg te organiseren is.
Momenteel zijn er veel transferbureaus in zorginstellingen hun openingstijden
wel aan het uitbreiden naar de avonden voor met name de acute zorg vanaf
de SEH. Hiermee worden oneigenlijke ziekenhuisopnames voorkomen en
wordt er gebruik gemaakt van regionale afspraken voor crisis- en spoedzorg
binnen de verpleeghuizen, tijdelijk verblijf of thuiszorg.
Vraag 6
Klopt het dat transferbureaus en transferverpleegkundigen voor mensen in
een Zvw-instelling, zoals een ziekenhuis of eerstelijnsverblijf, enkel zorg
regelen vanuit de Zorgverzekeringswet en Wet langdurige zorg, zoals
revalidatie, wijkverpleging of (tijdelijk) verblijf in een verpleeghuis?
Antwoord 6
De meeste zorg vanuit een zorginstelling wordt geregeld vanuit de Zvw en/of
de Wlz. Zorg gerelateerd aan een ziekenhuisopname is meestal kortdurend en
herstelgericht, maar kan ook palliatief of langdurig/permanent zijn. Ook
medicatie, verpleegtechnische hulpmiddelen en tijdelijke hulpmiddelen voor
thuis zijn vaak noodzakelijk vanuit het ziekenhuis. Hierin voorziet de Zvw of
Wlz.
Er wordt ook soms gebruik gemaakt van zorg en ondersteuning vanuit de
Wmo, zie hiervoor het antwoord op vraag 7.
Vraag 7
Deelt u de mening dat als transferverpleegkundigen een integraal zorgaanbod
willen regelen, zij ook standaard contact dienen te hebben met gemeenten,
opdat ook de ondersteuning vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

aansluit bij de zorg vanuit andere domeinen? Zo ja, ziet u mogelijkheden om
gemeenten en transferbureaus hierin te ondersteunen, met als doel deze
samenwerking te versterken?
Antwoord 7
Bij transferverpleegkundigen is het bekend dat er een aanbod aan zorgproducten vanuit de WMO geboden wordt, zoals o.a. ondersteunende begeleiding, woningaanpassingen, Wmo-spoed en respijtzorg. Gemeenten hebben
hierin op grond van de Wmo 2015 en de Wet publieke gezondheid een taak.
Iedere gemeente heeft hierin eigen beleid en afspraken, een zorginstelling
heeft meestal met meerdere gemeentes te maken en soms zelfs met zorg
door heel Nederland. In de praktijk sluit de termijn van indiceren door de
Wmo niet aan bij de snelheid waarin de zorg vanuit een zorginstelling moet
worden geregeld, waardoor in zulke situaties Wmo-voorzieningen bijvoorbeeld vanuit de thuissituatie worden opgestart.
Het vergt voor transferverpleegkundigen een grote inspanning om helder te
krijgen welke afspraken bij welke gemeente van toepassing zijn en wie
hiervoor de contactpersonen zijn. Het lijkt mij daarom belangrijk dat er op
lokaal niveau afspraken gemaakt worden tussen zorginstellingen en gemeenten. Ik zal bij de afdeling V&VN Transferverpleegkundigen navraag doen in
hoeverre dit gebeurt en indien nodig zal ik in overleg treden met V&VN en de
Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en hen verzoeken hier
gezamenlijk afspraken over te maken. Ook zal ik vragen in hoeverre transferverpleegkundigen en de regionale coördinatiefuncties elkaar op enigerlei
wijze kunnen versterken.
Overigens wordt op veel plaatsen in Nederland, zoals in Groningen, Drenthe
en Amsterdam, gewerkt volgens de transmurale zorgbrug of een vergelijkbaar concept, waarmee een warme overdracht tussen zorginstelling en thuis
wordt georganiseerd. Via de vindplaats www.juistezorgopdejuisteplek.nl
stimuleer ik de verspreiding van goede voorbeelden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3