Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2368
Vragen van het lid Koerhuis (VVD) aan de Minister van Infrastructuur en
Waterstaat over het bericht dat klimaatactivisten Eindhoven Airport betreden
(ingezonden 3 april 2023).
Antwoord van Minister Harbers (Infrastructuur en Waterstaat) (ontvangen
19 april 2023).
Vraag 1
Kent u het bericht «Klimaatactivisten betreden Eindhoven Airport»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat is uw reactie op dit bericht?
Antwoord 2
Op 25 maart jl. heeft Extinction Rebellion (XR) op Eindhoven Airport
gedemonstreerd. Parallel aan deze aangekondigde demonstratie heeft een
groep van ongeveer honderdvijftig mensen besloten niet op de aangewezen
plek te demonsteren en zich toegang te verschaffen tot het niet-openbare,
civiele gedeelte van het luchtvaartterrein door een hek open te knippen.
Besluitvorming over het al dan niet optreden tegen demonstraties ligt bij het
lokale gezag.
In dit geval heeft het lokale gezag, op advies van de leden van de lokale
vierhoek (burgemeester, Openbaar Ministerie, Politie en Koninklijke Marechaussee) besloten, voor de duur van de aangekondigde demonstratie niet op
te treden, maar de demonstranten wel weg te houden van het militair deel
van de luchthaven en het kritische deel waar vliegtuigen taxiën en landen en
opstijgen. Eindhoven Airport, de Koninklijke Marechaussee en de politie
hebben aangegeven dat er geen sprake is geweest van een gevaar voor het
vliegverkeer.

1

ah-tk-20222023-2368
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

De Telegraaf, 25 maart 2023, https://www.telegraaf.nl/video/2102191063/klimaatactivistenbetreden-eindhoven-airport.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

Vraag 3
Herinnert u zich het bericht «Meer dan 400 klimaatactivisten aangehouden
voor actie op Schiphol»?2
Antwoord 3
Ja.
Vraag 4
Hoe heeft het kunnen gebeuren dat na de acties op Schiphol nu op Eindhoven Airport klimaatactivisten eenvoudig de hekken van een luchthaven
hebben doorgeknipt en het luchthaventerrein hebben kunnen opwandelen?
Antwoord 4
Het faciliteren van demonstraties en het al dan niet optreden tegen demonstraties ligt bij het lokale gezag. Uit navraag bij de lokale vierhoek blijkt dat
een groep van ongeveer honderdvijftig demonstranten na het openknippen
van een toegangshek het niet openbare, civiele deel van het luchthaventerrein hebben betreden. Daarna hebben de Koninklijke Marechaussee en de
politie onmiddellijk een menselijke ring om de demonstranten gevormd in de
nabijheid van het toegangshek.
Het lokale gezag heeft vervolgens besloten, op basis van advies van leden
van de lokale vierhoek, niet op te treden gedurende de periode die ook voor
de aangekondigde demonstratie gold.
Vraag 5
Welke maatregelen worden genomen om in de toekomst te voorkomen dat
klimaatactivisten eenvoudig een luchthaventerrein kunnen binnendringen en
er kunnen verblijven?
Antwoord 5
Tegen het binnendringen van het niet-openbare deel van de luchthaven kan
door het OM worden opgetreden op grond van artikel 162(a) c.q. 163
Wetboek van Strafrecht dan wel 62a van de Luchtvaartwet. Dat blijft het
uitgangspunt voor het OM. Bij demonstraties geldt echter dat de burgemeester op basis van de Wet openbare manifestaties (Wom) een afweging maakt
of, hoe en in welke mate een demonstratie, al dan niet onaangekondigd en al
dan niet op openbaar gebied, wordt gefaciliteerd.
Optreden tegen demonstranten die zich op een terrein begeven waar ze niet
mogen komen, zoals een luchthaventerrein, wordt per geval door het lokale
gezag beoordeeld. Ook in de toekomst zal de inzet van Koninklijke Marechaussee en politie altijd plaatsvinden onder aansturing van het lokale gezag.
Vraag 6
Hoe kan het dat een deel van de klimaatactivisten eenvoudig het luchthaventerrein weer heeft kunnen afwandelen en niet is opgepakt op basis van de
Luchtvaartwet en het verbod om een luchtvaartterrein binnen te dringen en
erop te verblijven?
Antwoord 6
Nadat de demonstranten het luchthaventerrein hadden betreden, hebben de
Koninklijke Marechaussee en de politie onmiddellijk een menselijke ring om
de demonstranten gevormd in de nabijheid van het toegangshek, op het
civiele gedeelte van de luchthaven. Het lokale gezag heeft vervolgens
besloten, op basis van het advies van de lokale vierhoek, niet op te treden
gedurende de periode die ook voor de aangekondigde demonstratie gold. Na
die periode werd aan de demonstranten de gelegenheid geboden vrijwillig te
vertrekken. Een aantal demonstranten heeft hiervan gebruik gemaakt. De
overige demonstranten zijn vervolgens aangehouden op grond van artikel 62
a lid 2 van de Luchtvaartwet.

2

De Telegraaf, 14 november 2022, https://www.telegraaf.nl/nieuws/56199332/meer-dan-400klimaatactivisten-aangehouden-voor-actie-op-schiphol.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Vraag 7
Hoeveel vluchten zijn geannuleerd, (tijdelijk) niet geland, (tijdelijk) niet
opgestegen of uitgeweken, doordat Schiphol, Eindhoven Airport, luchtverkeersleiding of piloten zich hiertoe gedwongen hebben gevoeld als gevolg
van de klimaatacties?
Antwoord 7
Eindhoven Airport heeft laten weten dat op vrijdag 24 maart één vlucht die
gepland stond voor zaterdag 25 maart preventief geannuleerd is. Op de dag
zelf waren er geen annuleringen of vluchten die moesten uitwijken. Acht
uitgaande vluchten waren vertraagd (met een maximum van 108 minuten).
Vraag 8
Wat is de schade voor Schiphol, Eindhoven Airport, luchtvaartmaatschappijen
en passagiers (door annulering, vertraging en uitwijking) als gevolg van de
klimaatacties?
Antwoord 8
Eindhoven Airport heeft laten weten dat de schade als gevolg van klimaatacties bij annulering, vertraging en uitwijking niet anders is dan in een andere
situatie. De schade aan de luchthaven beperkte zich tot een opengeknipt hek.
Vraag 9
In hoeverre wordt de schade voor Schiphol, Eindhoven Airport, luchtvaartmaatschappijen en passagiers (door annulering, vertraging en uitwijking)
verhaald op de klimaatactivisten?
Antwoord 9
Het verhalen van eventuele schade als gevolg klimaatdemonstratie is aan de
partijen die deze schade hebben ondervonden.
Vraag 10
Welke maatregelen worden genomen om de Luchtvaartwet in de toekomst
beter te kunnen handhaven?
Antwoord 10
Het onbevoegd betreden van beschermde delen van luchthaventerreinen
betreft een overtreding van artikel 162(a) c.q. 163 Wetboek van Strafrecht dan
wel 62a van de Luchtvaartwet. Het lokale gezag is verantwoordelijk voor de
handhaving van de openbare orde en naleving van de Wom, alsmede de
strafrechtelijke handhaving op en rond luchthaventerreinen. Vanuit deze
verantwoordelijkheid heeft de lokale vierhoek direct opgetreden door
onmiddellijk een menselijke ring om de demonstranten te vormen waardoor
de beveiliging van de burgerluchtvaart niet is gevaar is geweest. In geval van
demonstraties en protestacties wordt door politiediensten op omzichtige
wijze opgetreden, waarbij oog is voor proportionaliteit van de inzet. Zie
verder de reactie op vraag 4.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3