2018D57980

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Europese Zaken bestond bij een aantal
fracties de behoefte om aan de Minister van Buitenlandse Zaken enkele
vragen en opmerkingen voor te leggen met betrekking tot de Geannoteerde agenda van de Raad Algemene Zaken dd 11 december 2018,
ontvangen op 29 november 2018, het Verslag van de Raad Algemene
Zaken inclusief Art. 50 van 12 november 2018 (Kamerstuk 21 501-02,
nr. 1927), ontvangen op 16 november 2018, het Verslag van de Raad
Algemene Zaken inclusief Art. 50 van 19 november 2018, ontvangen op
22 november 2018, de Reactie op het verzoek van de commissie t.g.v.
kabinetsreactie op rapport van de Europese Ombudsman inzake
benoeming-Selmayr (Kamerstuk 21 501-02, nr. 1914), ontvangen op
25 oktober 2018, de Reactie op verzoek commissie inzake Correspondentie
MFK (Kamerstuk 21 501-20, nr. 1389), ontvangen op 15 november 2018 en
de Reactie op verzoek commissie om een kabinetsvisie op de stopzetting
van de jaarlijkse contributie aan de Raad van Europa door Rusland
(Kamerstuk 20 043, nr. 116), ontvangen op 21 november 2018.
De voorzitter van de commissie,
Van Oosten
De adjunct-griffier van de commissie,
Buisman

nds-tk-2018D57980

1

Algemeen
De leden van de fractie van de VVD hebben met belangstelling kennisgenomen van de geannoteerde agenda en danken het kabinet voor de
toezending. De leden van de VVD-fractie hebben een aantal vragen en
opmerkingen.
De leden van de fractie van de PVV hebben kennisgenomen van de
geagendeerde stukken.
De leden van de fractie van de CDA hebben kennisgenomen van de
geagendeerde stukken.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de geannoteerde
agenda voor de Raad Algemene Zaken van 11 december en de andere
geagendeerde stukken. Zij hebben enkele vragen aan het kabinet.
De leden van de GroenLinksfractie hebben met belangstelling kennisgenomen van de geannoteerde agenda Raad Algemene Zaken. Zij hebben
daar de volgende vragen en opmerkingen bij.
De SP-fractie heeft de onderhavige stukken bestudeerd en heeft daarover
de volgende vragen.
De leden van de 50PLUS-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van de geannoteerde agenda voor de Raad Algemene Zaken van
11 december 2018. Daarbij missen deze leden het onderwerp Brexit.
Waarom wordt daar aan de vooravond van de stemming in het Engelse
Lagerhuis – waar het debat al op 5 december begint – niet bij stilgestaan,
zo vragen de leden van de 50PLUS-fractie? Waarom is geen discussie
voorzien over de vraag of de voorbereidingen op een mogelijke Brexit
zonder deal op Europees niveau en in de lidstaten op orde zijn, zo vragen
deze leden? Over een aantal onderwerpen in de geannoteerde agenda
hebben de fractieleden van 50PLUS nog enkele vragen en opmerkingen.
Meerjarig Financieel Kader
De leden van de VVD-fractie lezen in de kabinetsbrief dat er een discussie
gevoerd zal worden over de integrale negotiating box en dat het onderhandelingsdocument daarna verder aangescherpt zal worden. Kan het
kabinet aangeven op welke onderdelen en specifieke punten het kabinet in
zal zetten bij het aanscherpen van het onderhandelingsdocument? Op
welke specifieke plaatsen in het onderhandelingsdocument komen de
aspecten (een modern en financieel houdbaar Meerjarig Financieel Kader)
terug? Ondanks dat het krachtenveld onveranderd complex blijft, kan het
kabinet aangeven welke bondgenoten Nederland heeft bij deze inzet? Kan
het kabinet met het verslag van de Raad Algemene Zaken d.d.
11 december een appreciatie van het aangescherpte onderhandelingsdocument meesturen, zo vragen de leden van de VVD-fractie?
In welke volgorde worden de budgettaire en politieke beslispunten
uiteindelijk vastgesteld, zo vragen de leden van de PVV-fractie? Zal er
bijvoorbeeld eerst een overkoepelend besluit worden genomen over de
totale omvang van de begroting, zo vragen deze leden?
De leden van de CDA-fractie vragen het kabinet wat het kabinet zal
inbrengen namens Nederland in de discussie over het onderhandelingsdocument voor het Meerjarig Financieel Kader? Daarbij doen deze leden
het kabinet specifiek het verzoek om aan te geven wat er in dit onderhandelingsdocument staat over het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid en

2

over de cohesiefondsen. Tevens vragen de leden van de CDA-fractie het
kabinet aan te geven of en hoe de Brexit deel uitmaakt van dit onderhandelingsdocument, en dan met name of het kabinet inzet op fondsen
binnen de cohesiefondsen die beschikbaar zijn voor regio’s die hard door
de Brexit getroffen zijn? Deze vraag zou namelijk nog beantwoord worden
na het algemeen overleg over de structuurfondsen op 28 november jl., zo
constateren de leden van de CDA-fractie.
De leden van de CDA-fractie vragen het kabinet een appreciatie te geven
op het door de EU in te nemen standpunt over de verlenging van de
Brexit overgangsperiode. Tijdens de vorige RAZ werd namelijk door
onderhandelaar Barnier gesteld dat deze periode eenmalig is en niet te
lang mag gaan duren. Verlenging heeft bovendien effect op het Meerjarig
Financieel Kader, zo menen de leden van de CDA-fractie. Zodoende kan dit
onderwerp deel uitmaken van het agendapunt Meerjarig Financieel Kader,
zo constateren de leden van de CDA-fractie.
De leden van de GroenLinksfractie begrijpen dat het krachtenveld van het
Meerjarig Financieel Kader complex is, en vragen zich af of de Nederlandse inzet er naast een modern en financieel houdbaar Meerjarig
Financieel Kader mede op gericht is het Commissievoorstel over
rechtstaatmechanisme te ondersteunen? Deze leden vragen zich af of het
kabinet bereid is zich hiervoor als prioriteit in te spannen, en of hij mede
voornemens is hier al een coalitie lidstaten die hier ook voor zijn te
vormen, zodat dit voorstel kans van slagen heeft?
Met betrekking tot de onderhandelingen over het Meerjarig Financieel
Kader 2021–2027 lezen de leden van de SP-fractie in de stukken dat de
onderhandelingen nu nog een looopgravenoorlog lijkt te zijn. Wanneer
verwacht het kabinet dat er verschuivingen van de posities gaan
optreden? In hoeverre heeft dit kabinet vertrouwen in het onderhandelingsdocument van het Oostenrijks Voorzitterschap, zo vragen de leden
van de Sp-fractie? Kan dit document zo snel mogelijk met de Kamer
gedeeld worden, vragen deze leden? Ook willen de leden van de
SP-fractie graag weten of het kabinet onverminderd door gaat met
bondgenoten zoeken voor de positie van Nederland?
De leden van de fractie van 50PLUS zijn teleurgesteld over de summiere
passage in de geannoteerde agenda over het Meerjarig Financieel Kader.
Er wordt verwezen naar een onderhandelingsdocument zonder enige
indicatie over de inhoud daarvan. De fractieleden van 50PLUS willen
graag nadere informatie over de inhoud van dit document en een
appreciatie van het kabinet over de inhoud.
De mededeling dat in het onderhandelingsdocument de aspecten van de
Nederlandse inzet op diverse plaatsen terugkomen, vinden de fractieleden
van de 50PLUS-fractie onduidelijk en veel te beperkt. Zij vinden het
belangrijk dat de Kamer in alle fasen van de onderhandelingen over het
Meerjarig Financieel Kader zo volledig mogelijk wordt geïnformeerd over
de stand van zaken en vragen van het kabinet daarvoor een toezegging.
Het kan niet zo zijn dat de Kamer straks voor voldongen feiten wordt
geplaatst waartegen zij alleen nog «ja» of «nee» kan zeggen. Is het kabinet
dat met de fractieleden van 50PLUS eens?
De fractieleden van 50PLUS vragen het kabinet duidelijk aan te geven of
op basis van de huidige stand van zaken de uitgangspunten van het
kabinet voor het Meerjarig Financieel Kader nog onverkort overeind staan.
Daarbij gaat het om via besparingen op bestaand beleid versterkte of
nieuwe prioriteiten te financieren, alsook de financiële gevolgen van het
vertrek van het Verenigd Koninkrijk op te vangen.

3

De fractieleden van 50PLUS vragen het kabinet aan te geven of inmiddels
duidelijk is welke landen de opstelling van de Nederlandse kabinet
steunen en in hoeverre dit kans biedt op een uiteindelijk akkoord dat
aansluit bij de uitgangspunten van het kabinet. Is er nog steeds sprake
van wisselende coalities, of bevindt zich een wat hechter «bondgenootschap» af te tekenen?
De fractieleden van 50PLUS vragen verder of er al meer duidelijkheid
bestaat over het tijdspad. In de geannoteerde agenda staat dat het
krachtenveld onveranderd complex blijft. Is de conclusie van deze leden
juist, dat het vanwege die situatie onmogelijk lijkt om nog voor de
verkiezingen van het Europees Parlement tot een akkoord te komen, zoals
de Europese Commissie wil?
Voorbereiding Europese Raad 13–14 december
De leden van de VVD-fractie steunen het kabinet in het aandringen op
conclusies over de interne markt tijdens de Europese Raad van 13 en
14 december aanstaande. Kan het kabinet aangeven welke landen deze
oproep steunen?
De leden van de VVD-fractie willen niet dat er elementen van de sociale
pijler onder de interne markt worden gerommeld waarmee de unanimiteitsbesluitvorming wordt omzeild. Kan het kabinet bevestigen dit ook niet
te willen, zo vragen de leden van de VVD-fractie?
In de kabinetsbrief schrijft het kabinet dat de Europese Raad geïnformeerd
zal worden over de uitkomsten van de maatschappelijke consultaties met
betrekking tot de toekomst van de Europese Unie die afgelopen maanden
in 27 lidstaten zijn georganiseerd. Kan het kabinet aangeven of de
maatschappelijke consultaties die in andere landen zijn gehouden
openbaar zijn, en zo ja, waar die te vinden zijn?
Tijdens de Europese Raad van december zal de voortgang van de
migratieafspraken van de ER in juni worden besproken, zo lezen de leden
van de CDA-fractie. De leden van de CDA-fractie vragen het kabinet naar
de voortgang van deze afspraken; daarbij willen deze leden precies weten
per afspraak welk afspraken reeds gerealiseerd zijn en met welke
afspraken nog niets is gebeurd. De leden van de CDA-fractie verwachten
hierover een lijst. De leden van de CDA-fractie willen eveneens weten of
de Marrakesh-migratieverklaring wordt besproken tijdens deze RAZ en
wat de inbreng van het kabinet daarbij zal zijn. De top tussen de EU en
Afrikaanse Liga zal besproken worden tijdens deze RAZ. De leden van de
CDA-fractie vragen of het kabinet bereid is om tijdens deze bespreking in
te brengen dat de EU tijdens die top de moord op Khashoggi veroordeelt
en er bij de Arabische Liga op aandringt op ondersteuning in de
vervolging en veroordeling van de schuldigen.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de voorlopige
agenda van de Europese Raad op 13 en 14 december. Zij lezen dat
Nederland gepleit heeft voor conclusies op de komende ER over klimaat.
Deze leden juichen stevige Europese klimaat-ambities toe. Kan het kabinet
verduidelijken wat precies de insteek is van deze conclusies? Heeft
Nederland bondgenoten waarmee dit samen opgepakt wordt?
In het verslag van de vorige bijeenkomst van de Raad Algemene Zaken
van 12 november jl. lezen de leden van de SP-fractie dat het kabinet heeft
gepleit voor bespreking van de interne markt op de komende Europese
Raad op 13 en 14 december aanstaande. Tevens lezen de leden van de
SP-fractie in de geannoteerde agenda dat er geen debat gevoerd zal
worden over de interne markt, maar er wel conclusies worden aangenomen. De leden van de SP-fractie vragen zich af wanneer dat debat over
de aan te nemen conclusies wel heeft plaatsgevonden en in welke gremia

4

is het afgetikt? En met welk doel wil het kabinet deze discussie? Voor wie
is dit eigenlijk belangrijk, zo vragen deze leden? Deelt het kabinet de
conclusie dat de interne markt mens en milieu niet altijd ten goede komt,
zoals nu ook weer duidelijk wordt in de berichten over arbeidsuitbuiting
van Roemenen in Nederland?1 Wat wil het kabinet daaraan doen? Erkent
het kabinet dat de interne markt ook verstikkend kan werken mens, dier en
milieu? Bovendien vragen de leden van de SP-fractie zich af wat de
waardering van het kabinet is van de ontwerpconclusies over de interne
markt? Gaat het kabinet nog in discussie over het document dat nu voor
ligt tijdens de RAZ? En kan het kabinet uitweiden over de inzet voor een
debat over digitaal beleid, vragen de leden van de SP-fractie? In hoeverre
zal dit debat dan gaan over het nieuws dat de Europese Commissie de
digitaks pas wil invoeren in 2022?2
De fractieleden van 50PLUS willen graag nadere informatie over de
actuele stand van zaken bij de implementatie van de conclusies in de
Europese Raad op het gebied van migratie. De indruk bestaat bij deze
fractieleden dat er van de in juni opgestelde voornemens in de praktijk
weinig of niets terecht komt. De fractieleden van 50PLUS vragen zich af
hoe het staat met de plannen voor ontschepingsplatforms in derde
landen. Wordt daarin enige voortgang geboekt of kan dit plan worden
bijgezet in het archief «nooit uitgevoerde ideeën»? Zijn er al concrete
aanbiedingen van EU-landen van locaties voor de afgesproken geconcentreerde opvang van migranten die een van de Unielanden hebben weten
te bereiken, zo vragen de leden van de 50PLUS-fractie? Hoe staat het
gezien de negatieve reacties met het voornemen om het Frontexgrensbewakingssysteem met 10.000 mensen uit te breiden? En wat is de
stand van zaken bij de onderhandelingen over het Gemeenschappelijk
Europees Asielstelsel?
Rechtsstaat
Kan het kabinet tijdens de RAZ de Europese Commissie verzoeken na te
gaan of Polen tegemoet komt aan de voorlopige uitspraak en de bezwaren
van de Europese Commissie in de inbreukzaak? Kan het kabinet ook in zijn
verslag van de Raad Algemene Zaken d.d. 11 december een appreciatie
van de recent aangekondigde wetswijziging inzake de Wet op het
Hooggerechtshof opnemen, zo vragen deze leden?
De leden van de fractie van de PVV vragen het kabinet of Nederland ook
zal deelnemen aan de hoorzitting? Zo ja, wat zal de inbreng namens het
kabinet zijn?
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de agenda van
de Raad Algemene Zaken op 11 december 2018. Hier worden onder
andere de onderwerpen «Rechtsstaat Polen» en «Waarden van de UnieHongarije» besproken. De leden van de D66-fractie zijn geschokt door het
nieuws dat de Hongaarse Central European University definitief
gedwongen wordt te verhuizen naar Wenen. De aan het woord zijnde
leden vinden het tijd voor een stevig debat in de Raad over de situatie in
Hongarije. Onderwijsvrijheid is een gedeelde Europese waarde, zo ook
verankerd in Artikel 14 lid 3 van het Handvest van de Grondrechten van de
EU. Is het kabinet het met de D66-leden eens dat de Artikel-7 procedure nu
echt in gang moet worden gezet op Raadsniveau, zodat er een grondig
1

2

https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2261751-dodelijk-ongeluk-roemenen-omdat-hij-moest-werkenen-rijden-was-de-chauffeur-moe.html
https://fd.nl/economie-politiek/1280363/europese-commissie-neemt-gas-terug-digitaks-pas-in2022-invoeren?utm_medium=social&utm_source=app&utm_campaign=SHR_ARTT_20181130
&utm_content=economie-politiek

5

debat gevoerd kan worden, zo vragen de leden van de D66-fractie? Zo ja,
zet het kabinet zich daar voor in? Zo nee, waarom niet?
De leden van de D66-fractie lezen dat de Raad «verdere procedurele
stappen» in de Artikel 7-procedure jegens Hongarije zal bespreken. Wat
verstaat het kabinet precies onder een «gedegen en zorgvuldige behandeling», zoals hij voorstelt? Is dat een grondig debat over de situatie in
Hongarije?
Er zal wederom een hoorzitting met Polen georganiseerd worden in het
kader van de Artikel 7-procedure, zo lezen de leden van de D66-fractie.
Kan het kabinet inhoudelijk reageren op de recent aangekondigde
wetswijziging inzake de Wet op het Hooggerechtshof van Polen? Welke
rechtsstatelijke problemen lost dit op, en welke blijven nog bestaan? Wat
zal de inbreng van Nederland zijn bij de derde georganiseerde hoorzitting,
zo vragen de leden van de D66-fractie?
De leden van de GroenLinksfractie verwelkomen het besluit een derde
hoorzitting met Polen te organiseren en het feit dat nog nader bekeken
moet worden hoe de precieze inhoud en aard van de voorgestelde
wetswijziging inzake de Wet op het Hooggerechtshof en verdere doorgang
hiervan eruit ziet. De leden van de GroenLinksfractie vragen zich af
wanneer het kabinet verwacht dat daar meer uitsluitsel over komt, en hoe
deze waarschijnlijke verbetering van de rechtsstaat zich verhoudt tot
andere zorgen wat betreft de Poolse rechtsstaat? Daarbij vragen deze
leden zich af wanneer deze derde hoorzitting plaatsvindt? Tevens vragen
de leden van de GroenLinksfractie het kabinet hoeveel hoorzittingen zij
nodig acht om tot een conclusie inzake de Artikel 7-procedure jegens
Polen te komen?
De leden van de GroenLinksfractie vinden het van groot belang dat de
Artikel 7-procedure jegens Hongarije spoedig wordt gestart. Deze leden
vragen zich in dit kader af hoe de verdere procedurele stappen er precies
uit gaan zien, in het kader van de «gedegen en zorgvuldige behandeling»
waarop het kabinet doelt? Wanneer worden naar verwachting de
procedurele stappen precies bekrachtigd en uitgevoerd? Welke rol krijgt
het Europees Parlement als aanjager van de Artikel 7-procedure jegens
Hongarije hierbij, vragen deze leden? En hoe beoordeelt het kabinet het
feit dat de Central European University te Boedapest zal moeten verhuizen
naar Wenen vanwege nieuwe Hongaarse wetgeving? Deelt het kabinet de
mening met de leden van de GroenLinksfractie dat dit een nieuwe
zorgelijke ontwikkeling is, waardoor de Artikel 7-procedure snel zal
moeten worden gestart?
Over de Artikel 7-procedure van Hongarije schrijft het kabinet dat zij voor
een «gedegen en zorgvuldige behandeling» zal pleiten, zo lezen de leden
van de SP-fractie. Deze leden vragen zich af wat dit betekent? Is het
kabinet voor of tegen het starten van de Artikel 7-procedure tegen
Hongarije, zo vragen de leden van de SP-fractie? En met welke argumentatie ondersteunt zij die positie?
CVM Schengen/Roemenië en Bulgarije
De leden van de fractie van de VVD zijn het eens met het kabinet dat het
CVM voor Roemenië vóór het einde van het mandaat van de huidige
Europese Commissie niet kan worden uitgefaseerd. Ook betreuren de
leden van de VVD-fractie het ontbreken van een CVM-adviseur in Sofia en
verzoeken het kabinet tijdens de RAZ dit te benoemen en de Europese
Commissie te verzoeken snel vaart te maken met het aanstellen van een
CVM-adviseur in Sofia.

6

Ten aanzien van Roemenië zien de leden van de VVD-fractie dat het de
verkeerde kant op gaat. Deze leden vinden het goed dat het kabinet in het
Nederlands belang aangeeft dat de achteruitgang op het gebied van
onafhankelijkheid van de rechtspraak en corruptiebestrijding gevolgen
heeft voor het wederzijds vertrouwen tussen justitiële en politiële
samenwerking. Deze ontwikkelingen baren de leden van de VVD-fractie
veel zorgen want inwoners verwachten juist van Europese samenwerking
dat landen op dit soort onderwerpen grensoverschrijdende problemen
aanpakken.
De leden van de fractie van de VVD vinden het wel bijzonder dat beide
landen 10 jaar na toetreding tot de EU nog steeds in het CVM zitten.
Blijkbaar ontbreekt de politieke wil tot hervormingen, zo constateren de
leden van de VVD-fractie. Het kabinet geeft aan momenteel niet te
beschikken over meer details ten aanzien van de planning van de
Europese Commissie met betrekking tot de volgende CVM-rapportages,
die de Commissie vóór het einde van haar mandaat wilt uitbrengen. Kan
het kabinet toezeggen de Kamer te berichten wanneer het kabinet wel
over een planning beschikt?
De leden van de PVV-fractie vragen het kabinet waarom het kabinet nog
steeds naar uiteindelijke deelname van Roemenië en Bulgarije streeft aan
Schengen? Deelt het kabinet de mening dat de open grenzen van
Schengen al genoeg problemen opleveren, zoals het vrij verkeer van
terroristen en criminelen, en dat de uitbreiding van dit gebied met
Roemenië en Bulgarije daarom totaal onwenselijk is? De leden van de
PVV-fractie vragen hoe het kabinet hoe er in andere landen tegen deze
discussie wordt aangekeken? Het Europees Parlement stemde afgelopen
week voor verdere een beperking van de termijn waarin grenscontroles
mogen worden ingevoerd binnen het Schengengebied, zo constateren de
leden van de PVV-fractie. Deelt het kabinet de mening dat Nederland haar
eigen grenzen moet kunnen controleren en dat Brussel daar niets over te
zeggen heeft? Deelt het kabinet de mening dat een nog kortere periode
van grenscontrole de Nederlandse soevereiniteit aantast?
De leden van de GroenLinksfractie hebben met grote zorgen kennisgenomen van het CVM-rapport over Roemenië. Deze leden constateren met
teleurstelling dat naast het niet overnemen van eerder gedane aanbevelingen er extra negatieve ontwikkelingen op het gebied van corruptie, de
onafhankelijkheid van de rechtspraak en justitiewetgeving zijn ontstaan in
Roemenië. De leden van de GroenLinksfractie vragen het kabinet of het
huidige instrumentarium vanuit de Europese Commissie voldoende is de
zorgen die er bestaan over te brengen, of dat hier meer voor nodig is? Zo
ja, welke instrumenten ziet het kabinet hierbij voor ogen en wat is de inzet
van Nederland hierbij? Deze leden constateren dat hierdoor het wederzijds vertrouwen in de justitiële en politiële samenwerking tussen lidstaten
van de EU onder druk komt te staan en vragen zich af wat dit precies voor
gevolgen heeft? De leden van de GroenLinksfractie vragen zich tot slot af
wanneer wat betreft het kabinet rode grenzen zijn bereikt met het nog
verder uithollen van de principes van de rechtstaat door Roemenië,
waardoor er verdere stappen door de Commissie en/of Raad moeten
worden gezet?
De leden van de GroenLinksfractie sluiten zich aan bij de bevindingen van
Nederland in aanvulling op het CVM-rapport over Bulgarije. Zij vragen
zich af of de door Nederland geconstateerde tekortkomingen op het
gebied van consultatie bij NGO’s en hervormingsgerichte rechters alsnog
kunnen worden aangevuld? Tevens vragen deze leden zich af of
Nederland zich ervoor in gaat zetten dat de Europese Commissie volgend
jaar alsnog beschikt over een CVM-adviseur in Sofia? Deze leden delen de

7

mening van het kabinet dat deze voor een onmisbare duiding van de
lokale context zorg.
De leden van de fractie van GroenLinks vragen zich af welke tijdsspanne
het kabinet precies voor zich ziet bij het inbouwen van voldoende tijd
tussen CVM-rapportages zodat volgens het kabinet kan worden beoordeeld of doorgevoerde hervormingen onomkeerbaar zijn? Deze leden
delen de mening dat het tijd nodig heeft om te beoordelen of hervormingen onomkeerbaar zijn, maar is het kabinet het met de leden van de
GroenLinksfractie eens dat regelmatige rapportage over de rechtsstaat in
Roemenië en Bulgarije van groot belang is en dat die minstens jaarlijks
moet plaatsvinden?
De leden van de fractie van 50PLUS hebben met grote bezorgdheid
kennisgenomen van de Kamerbrief Kabinetsappreciatie CVM-rapporten
Roemenië en Bulgarije. Met name de situatie in Roemenië vinden deze
leden buitengewoon zorgwekkend, ook tegen de achtergrond van het feit
dat dit land vanaf 1 januari 2019 voorzitter van de EU zal zijn. Welke
mogelijkheden ziet het kabinet om de neerwaartse spiraal in Roemenië
om te buigen? Verder vragen de fractieleden van 50PLUS om en
verklaring van het opvallende verschil in de beoordeling van Bulgarije
door de Europese Commissie en door het kabinet. Beschikt het kabinet
over betere lokale bronnen dan de Commissie of is er sprake van een
wezenlijk andere interpretatie van op zich gelijkwaardige informatie, zo
vragen de leden van de 50PLUS-fractie? Kan het kabinet aangeven of de
kritische beoordeling van de ontwikkeling in Bulgarije wordt gedeeld door
andere lidstaten?
Europees Semester 2019- Annual Growth Survey
De Annual Growth Survey zal besproken worden in het kader van de start
van het Europees Semester 2019, zo lezen de leden van de CDA-fractie.
Deze leden vragen het kabinet in hoeverre Italië daarbij onderdeel van
discussie zal zijn en wanneer dat niet het geval is, vragen deze leden het
kabinet de zorgelijke situatie in Italië ook hier weer in te brengen. De
eurogroep heeft duidelijk stelling genomen op Italië. Graag zouden de
leden van de CDA-fractie een beschouwing hebben van het nadere proces
dat plaatsvindt en waar het kabinet wenst uit te komen.
Brexit / Terugblik Europese Raad Artikel 50 van 25 november
De leden van de PVV-fractie vragen het kabinet wat de laatste stand van
zaken is met betrekking tot de Brexit? Klopt het dat er op 11 december
gestemd zal worden over het Brexitakkoord? En dat er amendementen
kunnen worden ingediend?
Deelt het kabinet de mening van de heer Tusk dat: «Als de deal wordt
afgewezen in het Lagerhuis, dan hebben we nog maar één alternatief:
geen deal, of helemaal geen Brexit» (Bron: nu.nl 30 november 2018), zo
vragen de leden van de PVV-fractie? Volgens media is er in het Verenigd
Koninkrijk een juridisch document gelekt waaruit blijkt dat als de EU niet
mee wenst te werken aan een toekomstig handelsakkoord dat de Britten
dan tot in de lengte van dagen vast zitten aan EU-regelgeving, zo
constateren de leden van de PVV-fractie. Klopt deze analyse?
De leden van de CDA-fractie nemen kennis van de mening van de
Advocaat-Generaal van het Europees Hof van Justitie over de
mogelijkheid van een land om de Artikel-50 notificatie te kunnen
intrekken. Deelt het kabinet de mening dat dit mogelijk moet zijn en wil zij
er ook voor zorgen dat de Raad dit uitspreekt, zo vragen deze leden?

8

De leden van de D66-fractie beginnen met een terugblik op de Europese
Raad Art 50 van 25 november jl. De leden van de D66-fractie vragen welke
juridische waarde de Politieke Verklaring heeft? Deze leden vinden het
positief dat de tekst over visserij in de politieke verklaring is versterkt ten
opzichte van de eerste schets, maar vragen zich af of het committeren van
de EU27 en het Verenigd Koninkrijk aan een visserijakkoord vóór 1 juli
2020 in de Politieke Verklaring de visserijsector juridische mogelijkheden
geeft (om bijvoorbeeld compensatie af te dwingen) wanneer een akkoord
uitblijft? Graag een reactie.
De leden van de D66-fractie verzoeken tevens een verduidelijking rondom
de verdere procedure aangaande de voortgang van de Brexit. Zij horen
graag hoe de onderhandelingen over het verdrag van de toekomstige
relatie na 29 maart 2019 plaats gaan vinden. Zal de RAZ daarin wederom
een rol spelen? Wanneer en hoe wordt het onderhandelingsmandaat van
de Raad vastgesteld en welke rol heeft het Nederlands en Europees
Parlement hierin?
Raad van Europa
De leden aan de CDA-fractie delen de zorgen van het kabinet over de
positie van Rusland in de Raad van Europa. Deze leden vragen het kabinet
om aan te geven welke diplomatieke acties door Nederland zijn ingezet
om Rusland weer te bewegen tot de Raad van Europa en zijn contributie
te laten betalen. De leden van de CDA-fractie vragen het kabinet ook aan
te geven hoe de Raad van Europa (en zeker het Hof) goed kunnen blijven
functioneren.
Daarnaast vragen de leden van de CDA-fractie het kabinet om de recente
ontwikkelingen in de Krim en de zee van Azov in het perspectief van de
Russische verwijdering van de Raad van Europa te plaatsen.
Albanië en Macedonië
De leden van de CDA-fractie vragen het kabinet om een appreciatie te
geven op de positie die vorige week door het Europees Parlement is
aangenomen waarin de Raad wordt opgeroepen om de toetredingsgesprekken met Albanië en Macedonië volgend jaar te openen.
Benoeming Selmayr
Ten aanzien van de benoeming van de nieuwe secretaris-generaal van de
Europese Commissie, Martin Selmayr, vragen de leden van de SP-fractie
aan het kabinet of zij bereid zijn haar eigen waardering te geven op het
rapport van de Europese Ombudsman, om vervolgens langs haar eigen
meetlat de reactie van de Europese Commissie te kunnen plaatsen? Zo
niet, is het kabinet dan op zijn minst bereid een waardering van de
verantwoording van de Europese Commissie te geven aan de Kamer, zo
vragen de leden van de SP-fractie?
Herziene notificatierichtlijn
De leden van de SP-fractie hebben nog enkele vragen over een onderwerp
dat niet op de agenda staat: de onderhandelingen («triloog») over de
herziene notificatierichtlijn. Allereerst willen de leden van de SP-fractie
oproepen tot het pleiten voor een definitieve uitzondering van de
bestemmingsplannen van gemeenten op de notificatieplicht vooraf. Via
het VNG krijgen deze leden te horen dat de gemeenten een «verzekering»
hebben gekregen dat er niks aan de hand is. Wat houdt deze verzekering
precies in, zo vragen de leden van de SP-fractie? Hoe gaat het kabinet
ervoor zorgen dat de gemeenten niet te maken krijgen met zware

9

vertraging en administratieve lasten door de herziene notificatierichtlijn?
Gaat het kabinet daarvoor pleiten in de Raad, zo vragen de leden van de
SP-fractie? Zo nee, waarom niet?

10