Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

31 066

Belastingdienst

Nr. 122

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN
KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 maart 2012
Vorige week berichtten verschillende media over het vertrek van de
Belastingdienst uit Emmen en andere plaatsen. Op 28 februari jongstleden
bracht u mij het verzoek van de heer Heijnen (PvdA) over om samen met
de staatssecretaris van Financiën de Kamer per brief te informeren naar
aanleiding van deze berichtgeving. Mede namens de Staatssecretaris van
Financiën voldoe ik met deze brief aan dat verzoek.
U ontvangt separaat mijn beantwoording van twee sets Kamervragen
(Aanhangsel Handelingen II, vergaderjaar 2011/12, nrs. 1809 en 1858) die
ten aanzien van hetzelfde onderwerp aan de staatssecretaris van
Financiën en mij zijn gesteld.
Invulling taakstelling Belastingdienst
In zijn brief van 3 februari 2012 aan uw Kamer (TK 31 066, nr. 117) heeft de
staatssecretaris van Financiën aangegeven dat de Belastingdienst voor de
opgave staat om per 2015 een besparing op de apparaatsuitgaven te
bereiken van € 395 miljoen. Uitgangspunt daarbij is dat het huidige
niveau van dienstverlening en toezicht ten minste wordt gehandhaafd.
Inmiddels is een pakket maatregelen vastgesteld waarmee per 2015 een
bedrag van € 242 miljoen aan bezuinigingen wordt bereikt; tot en met
2011 is daarvan, conform planning, een bedrag van € 118 miljoen
gerealiseerd.
Beoogd wordt om langs de lijn van vereenvoudiging van regelgeving een
besparing op de uitvoeringskosten van de Belastingdienst te bereiken van
€ 153 miljoen per 2015. De structurele invulling komt met de maatregelen
in het kader van het Belastingplan 2012 op circa € 33 miljoen. De
voorgenomen maatregelen uit de brief van 3 februari dragen voor € 105
miljoen bij aan de besparingen; er resteert dus nog een in te vullen deel
van € 15 miljoen.

kst-31066-122
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 066, nr. 122

1

De besparing op de apparaatsuitgaven komt onder andere uit maatregelen in de sfeer van versobering van de voorzieningen en efficiency in de
ondersteunende processen. Het betreft hier mede keuzes om processen
anders of centraal te beleggen, zodat niet alleen wordt bespaard op
personele inzet maar ook de kwaliteit van het toezicht wordt bevorderd.
Concentratie van werkzaamheden, vooral van een aantal werkstromen die
nu worden uitgevoerd in alle 13 Belastingregio’s, leidt tot een wijziging in
de huisvestingsbehoefte van de Belastingregio’s.
Omdat de personeelsuitgaven een groot deel uitmaken van de begroting
van de Belastingdienst leidt de taakstelling van € 395 miljoen ook
noodzakelijkerwijze tot een inkrimping van de personeelsformatie van de
Belastingdienst. In de jaren 2010 en 2011 is een inkrimping gerealiseerd
van 1900 fte, terwijl in de komende jaren nog een verdere inkrimping aan
de orde zal zijn. Ook deze afname van personeel heeft gevolgen voor de
huisvestingsbehoefte. Overigens is de inzet van de Belastingdienst er
maximaal op gericht gedwongen ontslagen te voorkomen. Dat houdt in
dat wanneer keuzes aan de orde komen tussen het openhouden van
kantoren («stenen») of het handhaven van werkgelegenheid («mensen»)
de voorkeur zonder meer uitgaat naar dat laatste. De besparing die de
Belastingdienst realiseert op zijn huisvestingskosten draagt direct bij aan
de invulling van de taakstelling.
Concentratie van werkzaamheden en inkrimping van personeelsbestand
leiden tot een gewijzigde huisvestingsbehoefte (geen «onnodige»
huisvesting). De Belastingdienst sluit daarvoor aan op de rijksbrede
ontwikkeling.
Binnen de Belastingdienst zijn ideeën ontwikkeld over een efficiëntere
aanpak van de werkstromen en in het verlengde daarvan over de
inrichting van de Belastingregio’s. Deze ideeën zijn intern gecommuniceerd, om het gesprek erover te gaan voeren met medewerkers en
medezeggenschap. Dit communicatietraject leidt uiteindelijk tot te maken
keuzes, die worden neergelegd in voorgenomen besluiten, welke zullen
worden voorgelegd aan de medezeggenschap.
De vermindering van het aantal kantoren en locaties in gebruik door de
Belastingdienst vindt plaats binnen het kantorenlocatiebeleid van de
rijksdienst. Kern van dat beleid is het huisvesten van rijksdiensten in
eigendomspanden in 59 steden en het beëindigen van huurcontracten.
Overleg met provincies
Nadat de Belastingdienst het hiervóór beschreven besluitvormingstraject
over de organisatieontwikkeling heeft afgerond en de consequenties
daarvan voor kantoorhuisvesting bekend zijn, worden die tezamen met de
vraaggegevens van andere departementen en diensten verwerkt in een
concept-masterplan. Voor elke provincie wordt een masterplan gemaakt.
Over ieder concept wordt overleg gevoerd met de betreffende provincie.
Naar verwachting worden nog dit jaar zes van de in totaal twaalf
concept-masterplannen met de provincies besproken.
In het licht van de motie Heijnen – de Pater (TK 32 123 VII, nr. 35) gaf mijn
ambtsvoorganger u per brief van 11 november 2011 (TK 31 490, nr. 76)
aan wat de relatie van mijn beleid met de drie krimpgebieden is. Ik zal de
regionale effecten van de taakstelling monitoren en de Tweede Kamer
daarover informeren via de Jaarrapportage Bedrijfsvoering Rijk.
Overleg met provincies is bedoeld om de effecten van voorgenomen
bewegingen hanteerbaar te maken en de provincie kan aandachtspunten
inbrengen. Het Kabinet heeft overigens eerder aangegeven dat niet enkel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 066, nr. 122

2

en alleen vanwege een werkgelegenheidseffect wordt gekozen voor een
bepaalde locatie maar dat dat wel in de afwegingen wordt meegenomen.
Ik herhaal dat nog geen besluit over het sluiten van panden van de
rijksoverheid (met uitzondering van aflopende huurcontracten) of over het
verplaatsen van werkgelegenheid is genomen. Wel is het kantorenlocatiebeleid vastgesteld en is een lijst met 59 plaatsen beschikbaar die indicatief
is voor toekomstige bewegingen van de rijksoverheid.
De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
J. W. E. Spies

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 066, nr. 122

3