Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

21 501-32

Landbouw- en Visserijraad

Nr. 1055

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 oktober 2017
Met deze brief informeer ik u over de uitkomsten van de Landbouw- en
Visserijraad die 9 oktober jl. plaatsvond in Luxemburg.
Daarnaast wil ik u informeren over het voorstel van de Europese
Commissie om de visserijovereenkomst van de Europese Unie met de
Unie der Comoren op te zeggen. Tot slot geef ik in deze brief aan hoe
invulling is gegeven aan de motie van de leden Ouwehand en
Wassenberg over de doorvoer van walvisvlees door Europese havens
(Kamerstuk 21 501-32, nr. 1018) en de motie van het lid Geurts over het
ploeg- en omzetverbod Natura 2000-gebieden (Kamerstuk 26 407, nr. 111).
Onderwerpen op de Landbouw- en Visserijraad – Algemeen
Vangstmogelijkheden 2018 Oostzee
Politiek akkoord
De Raad heeft een politiek akkoord bereikt over de maximaal toegestane
vangstmogelijkheden (Total Allowable Catches, TACs) in de Oostzee voor
2018.
Nederland heeft geen visserijbelangen in de Oostzee. Het kabinet hecht
eraan dat het beheer van visserijbestanden in alle Europese wateren op
duurzame wijze en in lijn met de wetenschappelijke adviezen wordt
gerealiseerd. Ook acht ik het van belang dat de marges voor de visserijdruk zoals afgesproken in het Meerjarenplan Oostzee worden
gerespecteerd.
Met name de TACs voor de oostelijke en westelijke kabeljauwbestanden
van de Oostzee hebben tot discussie geleid. Verscheidene lidstaten waren
bezorgd over de sociaaleconomische gevolgen van een verlaging, terwijl
andere lidstaten juist wezen op het belang van het bestandsbeheer. Voor
het westelijke kabeljauwbestand is een roll-over afgesproken en voor het

kst-21501-32-1055
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

1

oostelijke een verlaging van 8%. Omdat aan de door hierboven genoemde
uitgangspunten is voldaan ben ik tevreden over de bereikte afspraken
voor de vangstmogelijkheden voor 2018 in de Oostzee.
De Commissie had een verbod op de mariene aalvisserij voorgesteld in de
Oostzee, vanwege het lage niveau van het aalbestand. De Raad vond een
volledig verbod te drastisch, mede in het licht van de maatregelen die al
genomen worden. Bovendien vond men dat maatregelen nodig zijn in
heel Europa en niet alleen in de Oostzee. Daarom is de Commissie
opgeroepen om in de aanstaande Decemberraad met concrete voorstellen
te komen, waarbij rekening moet worden gehouden met de inspanningen
die al in het kader van beheerplannen zijn gedaan.
Marktsituatie
Informatie van de Europese Commissie en gedachtewisseling
De Europese Commissie informeerde de Raad over de laatste ontwikkelingen in de belangrijkste landbouwsectoren. Er is een breed herstel te
zien, maar specifieke aandacht gaat uit naar de zuivelsector, met name
naar magere melkpoeder. De grote interventievoorraden hebben een
drukkend effect op de prijs, en de Commissie roept lidstaten op mee te
denken over oplossingen voor deze kwestie. Ook riep de Commissie op
tot versterking van de producentenorganisaties, omdat deze een cruciale
rol vervullen in het zorgen voor een goede onderhandelingspositie voor
de boer in de keten.
Meerdere lidstaten vroegen aandacht voor slechte oogsten wegens
tegenvallende weersomstandigheden. In sommige lidstaten is veel regen
gevallen, terwijl in andere juist sprake was van droogte. Vele lidstaten
riepen de Europese Commissie op door te gaan met het nauw volgen van
de landbouwmarkten, ook gezien het recente einde van het suikerquotum.
Nederland heeft de Europese Commissie bedankt voor de nieuwe
mogelijkheden om de markten te monitoren en opgeroepen terughoudend om te gaan met eventuele nieuwe interventies voor magere
melkpoeder, zeker gezien de hoge boterprijs van dit moment.
Uitvoering van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling: gevolgen
voor het landbouwbeleid van de EU
Gedachtewisseling
De Raad heeft gesproken over de link tussen de Sustainable Development
Goals (SDGs), onderdeel van Agenda 2030, en het landbouwbeleid van de
EU. De discussie richtte zich op de vragen hoe bestaande beleidsinstrumenten voor de landbouwsector ingezet kunnen worden om de SDGs te
behalen, en over hoe samenwerking tussen de lidstaten en in internationale fora kan worden vormgegeven.
De Raad was unaniem in haar oordeel dat landbouw een centrale rol
vervult in het behalen van de SDGs. De meeste aandacht ging hierbij uit
naar SDG2 (het tegengaan van honger) en SDG12 (duurzame productie en
consumptie). Ook andere zaken zoals water, biodiversiteit, klimaat,
voedselverspilling en milieu werden in deze context besproken. Daarnaast
gebruikten lidstaten dit punt om hun visie voor de aankomende
herziening van het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) langs
bekende lijnen uiteen te zetten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

2

Nederland heeft aangegeven dat de SDGs een kader schetsen waarbinnen
ook doelen van de landbouwsector kunnen worden vormgegeven. Het
gericht betalen van boeren voor het leveren van maatschappelijke
diensten is hier een goed voorbeeld van.
EU-Noorwegen consultaties 2018
Gedachtewisseling
De Raad heeft van gedachten gewisseld over de aanstaande jaarlijkse
bilaterale onderhandelingen tussen de EU en Noorwegen over de
visserij-overeenkomst voor 2018. De overeenkomst betreft de vangstmogelijkheden voor de gezamenlijk beheerde visbestanden in de Noordzee
en het Skagerrak en de ruil van vangstmogelijkheden tussen de EU en
Noorwegen. Dit jaar zal er slechts één onderhandelingsronde zijn, die zal
plaatsvinden van 27 november tot en met 1 december a.s. in Bergen,
Noorwegen. De Europese Commissie streeft ernaar de onderhandelingen
vóór de Raad van december a.s. af te ronden, zodat de resultaten kunnen
worden opgenomen in de EU-verordening met TACs en quota.
De Europese Commissie gaf aan dat de gevolgen van de aanlandplicht
meegenomen moeten worden in de consultaties, en dat het principe van
het behalen van Maximum Sustainable Yield (MSY) leidend is.
Nederland heeft aandacht gevraagd voor de voorgestelde scherpe daling
in de TAC van schol. Ook een meer geleidelijke daling kan ervoor zorgen
dat MSY in 2020 wordt behaald. Daarnaast is ook benadrukt dat voor de
soorten die door de EU worden aangeboden in ruil voor de door
Noorwegen aangeboden Arctische kabeljauw, meer gekeken zou kunnen
worden naar de lidstaten die daar grote belangen bij hebben. Het zou
goed zijn als de lidstaten die het meeste belang hebben bij de Arctische
kabeljauw, evenwichtig bijdragen aan de uitwisseling van vangstmogelijkheden. Dit punt werd door enige lidstaten ondersteund, maar gelijktijdig
wezen andere lidstaten op de bestaande historische afspraken voor de
uitwisseling.
Een aantal lidstaten heeft specifiek aangegeven tevreden te zijn met het,
in vergelijking tot voorgaande jaren, meer transparante proces. Enkele
lidstaten benadrukten het belang van meerjarenplannen, waarmee grote
schommelingen van de TACs zouden kunnen verminderen.
Jaarlijkse ICCAT-vergadering
Gedachtewisseling
Van 14 tot en met 22 november a.s. vindt in Marrakesh, Marokko de
jaarvergadering van ICCAT (Internationale Commissie ter bescherming
van Atlantische tonijn) plaats. De Europese Commissie vertegenwoordigt
de Europese Unie in deze vergadering. De Raad heeft gesproken over de
positie die de Commissie in deze vergadering moet innemen.
De belangrijkste onderwerpen op de agenda van de ICCAT-jaarvergadering zijn de bestandsbeoordeling van de oostelijke blauwvintonijn,
grootoogtonijn, de Atlantische en Mediterrane zwaardvis, de witte tonijn
en de kortvinmakohaai.
De Europese Commissie benadrukte dat ICCAT één van de belangrijkste
regionale visserijorganisaties is. Veel bestanden laten herstel zien, wat
betekent dat de strikte maatregelen hebben gewerkt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

3

Meerdere lidstaten benadrukten dat er zware maatregelen getroffen zijn
voor meerdere bestanden, en dat deze blijkbaar een positief effect hebben
gesorteerd. Gezien het herstel van de blauwvintonijn bestanden, werd
door verschillende lidstaten gevraagd om de quota hiervoor te verhogen.
Nederland benadrukte tijdens de discussie het belang van een duurzaam
meerjarig beheer en de wetenschappelijke basis onder de vangstadviezen.
Ook heeft Nederland aangegeven aanwezig te zullen zijn bij de
jaarvergadering.
Onderwerpen op de Landbouw- en Visserijraad – Diversen
Conclusies van de ministeriële conferentie over de follow-up van de
fipronilaffaire
Informatie van de Europese Commissie
De Europese Commissie heeft de Raad geïnformeerd over de conclusies
van de ministeriële conferentie van 26 september jl. De Europese
Commissie bedankte Nederland, Frankrijk, Duitsland, België en Oostenrijk
voor de daar ingebrachte voorstellen, en gaf aan dat de conclusies van de
conferentie een goede weg voorwaarts zijn. Het thema van de conferentie
was breder dan het fipronil-incident alleen, er werd gekeken naar
voedselveiligheid en voedselfraude in den brede. De voorstellen voor
verbetering van de uitwisseling van informatie en communicatie worden
verder behandeld op de vergadering van Chief Veterinary Officers (CVO’s)
van 24 oktober a.s. Ook zal Estland een vervolgconferentie organiseren in
Tallinn op 26 oktober a.s.
Onder de lidstaten was er brede steun voor goede handhaving van de
hoge normen van voedselveiligheid in de Europese Unie. Lidstaten
benadrukten dat de Europese Commissie ook een belangrijke rol te
vervullen heeft in de coördinatie bij internationale incidenten. Sommige
lidstaten vroegen specifiek aandacht voor de aanstelling van een Chief
Food Safety Officer in alle lidstaten, die als aanspreekpunt tijdens
dergelijke incidenten gebruikt kan worden.
Nederland heeft benadrukt uit te gaan van een sterke verbetering van de
rapportage systemen en de communicatie tussen lidstaten en consumenten. Ook is steun uitgesproken voor de lidstaten die een regierol voor
de Europese Commissie bepleitten.
De Europese Commissie bedankte de lidstaten voor de steun voor het
uitgezette pad, en benadrukte nogmaals het belang van goede en
eenduidige informatie aan consumenten.
Financiering van de EU-coördinatiefaciliteit voor kleine toepassingen
(EUMUCF)
Informatie van de Duitse, Franse en Nederlandse delegatie
De Duitse delegatie informeerde de Raad over de EU-coördinatiefaciliteit
voor kleine toepassingen (EUMUCF) en riep lidstaten op in de toekomst
bij te dragen aan de financiering van deze faciliteit. De coördinatiefaciliteit
heeft als doel het toelaten van gewasbeschermingsmiddelen voor kleine
teelten te ondersteunen en waar nodig te coördineren. De afgelopen jaren
is de faciliteit gefinancierd door de Europese Commissie, Nederland,
Duitsland en Frankrijk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

4

Nederland heeft steun uitgesproken voor de oproep van de Duitse
delegatie en aangegeven dat dit een cruciale faciliteit is binnen de EU.
Vele lidstaten gaven aan het belang van de EUMUCF te onderschrijven en
open te staan voor het leveren van financiële bijdrages.
Afsluitend gaf de Europese Commissie aan dat de inspanningen van de
gewasbeschermingssector meer gericht zijn op grotere teelten. Daardoor
is het middelenpakket beperkt wat kan leiden tot verlies van kleine teelten
of verkeerd gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Ook riep de
Europese Commissie lidstaten op financiële bijdrages aan de faciliteit te
doen om daarmee de noodzakelijke continuïteit te garanderen.
Gezamenlijke verklaring van de Ministers van Landbouw van de Visegradgroep (Tsjechië, Hongarije, Polen, Slowakije) en Letland en Litouwen over
de vooruitzichten van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) na
2020
Informatie van de Hongaarse en de Litouwse delegatie, gesteund door de
Bulgaarse, de Tsjechische, de Kroatische, de Letse, de Poolse, de
Roemeense en de Slowaakse delegatie
De Hongaarse delegatie lichtte namens de ondertekenende lidstaten de
inhoud van de verklaring toe, waarbij wordt gepleit voor een behoud van
het huidige GLB. Naast de ondertekenaars gaven enige lidstaten steun
aan (onderdelen van) de verklaring, waarin onder meer wordt gevraagd
om een continuering van het huidige GLB-budget en convergentie van
hectarepremies. Ook riepen meerdere lidstaten op tot verdere vereenvoudiging van het GLB.
De Europese Commissie gaf aan dat draagvlak voor het GLB niet
vanzelfsprekend is, zeker in tijden van begrotingsdruk. Binnen het nieuwe
GLB zullen veerkracht, duurzaamheid en vereenvoudiging van groot
belang zijn.
Onderhandelingen handelsakkoord Mercosur
Informatie van de Franse delegatie, gesteund door de Oostenrijkse, de
Hongaarse, de Ierse, de Luxemburgse, de Poolse, de Roemeense, de
Slowaakse en de Sloveense delegatie
De Franse delegatie sprak namens een aantal delegaties haar zorgen uit
over de lopende onderhandelingen met de Mercosur-landen. De landen
gaven aan het te vroeg te vinden om een tariefaanbod te doen voor
gevoelige landbouwproducten, zoals ethanol en rundvlees. Ook werd
gevraagd om een methode te ontwikkelen om maximale concessies voor
gevoelige productgroepen te bepalen (een «single pocket» aanpak),
rekening houdende met het cumulatieve effect van de
EU-handelsakkoorden.
Sommige lidstaten spraken hun zorgen uit over de onderhandelingen,
onder meer vanwege de verschillende standaarden voor voedselveiligheid, milieu en dierenwelzijn in de EU en de Mercosur landen. Ook
werd er gesproken over het belang van een gebalanceerd akkoord, met
daarin voldoende aandacht voor de Europese landbouwbelangen. Andere
lidstaten pleitten juist voor voortgang van de onderhandelingen, vanwege
de bredere voordelen die een handelsakkoord biedt. Nederland heeft het
belang van een goed akkoord benadrukt met daarin duidelijke afspraken
over milieu, voedselveiligheid en dierenwelzijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

5

Internationale Conferentie over de toekomst van berglandbouw in de
Alpen
Informatie van de Oostenrijkse delegatie
De Oostenrijkse delegatie gaf een korte terugkoppeling van de internationale conferentie over de toekomst van berglandbouw, die plaatsvond in
Sankt Johann im Pongau, Oostenrijk, van 13 tot 14 september jl., en greep
dit punt aan om op te roepen de specifieke belangen van berglandbouwers mee te nemen in de herziening van het GLB.
De Europese Commissie bedankte Oostenrijk voor de terugkoppeling, en
benadrukte het belang van landbouw in berggebieden voor sommige
landen, zeker gezien de maatschappelijke diensten die deze landbouwers
leveren, met name bij het behoud van het landschap.
Antisubsidie- en antidumpingprocedure geopend door de autoriteiten van
de Verenigde Staten tegen de import van zwarte tafelolijven uit Spanje
Informatie van de Spaanse delegatie
De Spaanse delegatie vroeg de aandacht van de Raad voor de door de
Verenigde Staten geopende antisubsidie- en antidumpingprocedure
betreffende de import van zwarte tafelolijven uit Spanje.
De Europese Commissie ondersteunt Spanje in deze procedure. De
Commissaris voor Handel Malmström en de Commissaris voor Landbouw
Hogan hebben in een gezamenlijke brief aan het Department of
Commerce van de Verenigde Staten hun zorgen aangegeven.
Verschillende lidstaten spraken hun steun uit richting de Spaanse
delegatie en gaven aan de procedure nauwlettend te volgen. Ook werd
aangegeven dat Europese steunmaatregelen uit het GLB een niet
handelsverstorend karakter hebben.
Vanwege het onderliggende principiële punt over het tegengaan van
handelsbelemmeringen heeft Nederland aangegeven de procedure te
volgen en de Europese Commissie bedankt voor ondersteuning van
Spanje in het doorlopen van de procedure.
Conclusies van de 41e conferentie van directeuren van EU-betaalorganen
Informatie van de Maltese delegatie
De Maltese delegatie presenteerde de conclusies van de 41ste conferentie
van directeuren van EU-betaalorganen, welke plaatsvond op Malta van 18
tot en met 19 mei 2017.
Het thema van de conferentie was de vereenvoudiging en de toekomst
van het GLB. De conferentie had ten doel ervaringen uit te wisselen en
processen te verbeteren voor de uitvoering van het huidige GLB.
Conclusies van de informele vergadering van de directeuren voor
plattelandsontwikkeling
Informatie van de Maltese delegatie
De Maltese delegatie presenteerde ook de conclusies van de informele
vergadering van de directeuren voor plattelandsontwikkeling, welke
plaatsvond op Malta van 22 tot en met 24 maart 2017.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

6

Deze vergadering diende als platform voor discussies over de tweede
pijler van het GLB in het assisteren van jonge boeren, zowel nu als in de
toekomst.
Benaderingen voor duurzame en ontbossingsvrije toeleveringsketens –
uitwisseling van ervaringen met palmolie, cacao en soja
Informatie van de Duitse delegatie, namens de Deense, de Franse, de
Italiaanse, de Nederlandse, de Britse en de Noorse (geassocieerd lid)
delegatie
De Duitse delegatie heeft een terugkoppeling gegeven over de stakeholderbijeenkomst over de Amsterdam-Verklaringen en lidstaten opgeroepen
deze Verklaringen mede te ondertekenen. De Verklaringen zijn een
Nederlands initiatief gestart tijdens het Nederlandse EU-voorzitterschap
om voor 2020 de handelsketens voor agrarische grondstoffen vrij te
maken van ontbossing. De Verklaringen zijn inmiddels ondertekend door
Nederland, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, Denemarken,
Frankrijk en Italië.
Duitsland was voorzitter van de Amsterdam-groep gedurende de eerste
helft van 2017 en organiseerde in deze hoedanigheid op 20 juni jl. een
stakeholderconferentie over dit onderwerp. De conferentie was gericht op
het delen van ervaringen bij de totstandkoming van ontbossingsvrije
waardeketens van palmolie, soja en cacao.
Nederland heeft dank uitgesproken richting Duitsland voor de uitstekend
georganiseerde conferentie, waaraan werd deelgenomen door een brede
vertegenwoordiging uit de private sector, NGO’s, de Europese Commissie
en overheden. Ook Nederland heeft lidstaten opgeroepen, waar ze dat
nog niet hebben gedaan, de Amsterdam-Verklaringen te ondertekenen.
Ook heeft Nederland de Europese Commissie opgeroepen zo snel
mogelijk met een actieplan tegen ontbossing te komen.
De Europese Commissie benadrukte het belang van het tegengaan van
ontbossing, ook in het kader van Agenda 2030. Ontbossing heeft
meerdere oorzaken, waaronder illegale houtkap en uitbreiding van
landbouwareaal. Er is niet één oplossing voor dit probleem, maar actie is
nodig op meerdere niveaus. De Europese Commissie bepleitte dat
economische en ontwikkelingsdimensies meegenomen moeten worden in
de aanpak van ontbossing.
Uitputting van het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij
(EFMZV)
Informatie van de Europese Commissie
De Europese Commissie heeft aangegeven dat we halverwege de looptijd
van het huidige EFMZV zijn. In dit kader maakt de Commissie zich zorgen
over de geringe uitputting op Europees niveau (waarbij overigens
Nederland een relatief positieve uitzondering is). Nederland heeft, evenals
andere lidstaten, erop gewezen dat het EFMZV ingewikkeld is en zware
administratieve lasten met zich meebrengt, waardoor, zoals Nederland
heeft aangegeven, de sector terughoudend is om aanvragen te doen. De
lidstaten dringen daarom aan op vereenvoudiging van het volgende
EFMZV. Op 12 en 13 oktober heeft in Tallinn een conferentie plaatsgevonden over het EFMZV, waaraan Nederland heeft deelgenomen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

7

Voorstel tot opzegging visserijovereenkomst Europese Unie met
de Unie der Comoren
De Europese Commissie heeft voorgesteld om de visserijovereenkomst
van de Europese Unie met de Unie der Comoren op te zeggen.
De reden hiervoor is dat de Comoren op grond van artikel 31 van de EU
verordening 1005/2008 inzake ongemelde en ongereglementeerde visserij
(hierna IOO-verordening) bij Uitvoeringsbesluit (EU) 2017/889 van de
Commissie van 23 mei 2017 aangemerkt zijn als niet-meewerkend derde
land. De aanmerking als niet-meewerkend derde land is gelegen in onder
meer het bewijs van illegale visserijactiviteiten door de Comorese vloot,
gebrekkige of ontbrekende monitoring- en controlecapaciteit van de
nationale autoriteiten en het verouderde rechtskader voor de visserij van
de Comoren. Na zowel een eerste waarschuwing ingevolge de
IOO-verordening als deze tweede opvolgende aanmerking, hebben de
Comoren nog steeds niet de nodige corrigerende maatregelen genomen.
Daarom stelt de Europese Commissie nu voor de overeenkomst met de
Comoren op te zeggen.
Momenteel wordt in Europees verband nog onderzocht hoe de opzegging
juridisch moet worden vormgegeven aangezien dit de eerste keer is dat
een visserijovereenkomst met een derde land wordt opgezegd. Nederland
is voornemens met dit voorstel in te stemmen. Tegen een flagrante
schending van de IOO-verordening dient opgetreden te worden.
Ploeg- en omzetverbod Natura 2000-gebieden
Per brief van 7 juli jl. heeft toenmalig Staatssecretaris Van Dam uw Kamer
geïnformeerd (Kamerstuk 33 576, nr. 113) over de stand van zaken met
betrekking tot de opvolging van de motie Geurts (Kamerstuk 26 407, nr.
111) over het creëren van uitzonderingen op het ploeg- en omzetverbod in
Natura 2000-gebieden. Inmiddels heeft Wageningen Environmental
Research haar onderzoek naar de ecologische en milieukundige effecten
van een eventuele uitzondering voor de Wieden afgerond. Voor dit gebied
heeft de provincie Overijssel een ontheffingsverzoek ingediend voor
percelen die worden geruild in het kader van de ruilverkaveling binnen de
landinrichting Blokzijl-Vollenhove. Het rapport van Wageningen Environmental Research treft u bijgaand aan1.
Dit onderzoek laat zien dat het ploeg- en omzetverbod in de Wieden een
belangrijke functie heeft. Het draagt bij aan de instandhouding van de
leefgebieden voor kritische weidevogels en aan vastlegging van koolstof
in de bodem. Ondertussen blijkt uit het ontheffingsverzoek van de
provincie Overijssel dat het ploeg- en omzetverbod een belemmering is
voor het landinrichtingsproces in het gebied en daarmee ook voor de
realisering van nieuwe natuur en een aanééngesloten gebied voor
weidevogels in de Barsbekerbinnenpolder. Met de provincie Overijssel
vindt nog overleg plaats over de bevindingen van Wageningen Environmental Research. Daarbij wordt eraan gehecht dat in het totaalplan
gesignaleerde negatieve gevolgen in afdoende mate gecompenseerd
worden. Tevens is overleg met de Europese Commissie gaande over de
juridische mogelijkheden om uitzonderingen op het ploeg- en omzetverbod toe te staan. Zodra hier meer duidelijkheid over is, zal een
beslissing worden genomen over het ontheffingsverzoek van de provincie
Overijssel en wordt uw Kamer hierover geïnformeerd.

1

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

8

Verder wordt momenteel onderzoek gedaan naar de ecologische en
milieukundige gevolgen van een mogelijke uitzondering voor deelgebieden binnen Dal van de Mosbeek/Springendal en Rijnstrangen. De
uitkomsten van dit onderzoek kunnen voor het eind van dit jaar aan de
Kamer kunnen worden aangeboden.
Invulling van de motie over doorvoer van walvisvlees door
Europese havens
De aangenomen motie van de leden Ouwehand en Wassenberg
(Kamerstuk 21 501-32, nr. 1018) verzoekt de regering er bij de Europese
Commissie op aan te dringen de doorvoer van walvisvlees door Europese
havens een halt toe te roepen.
Dit onderwerp is een aantal jaar geleden (2013) ook aan de orde geweest
in uw Kamer. Het betrof handel tussen IJsland en Japan. Destijds is
aangegeven dat de Nederlandse overheid de situatie zeer ongewenst
vindt, maar dat juridische middelen ontbreken om dit tegen te gaan2. De
handel tussen deze landen is legaal. De Nederlandse overheid heeft toen
een moreel appel gedaan op reders om geen walvisvlees te vervoeren.
Naar aanleiding van de motie is de Nederlandse douane nagegaan of er
momenteel doorvoer van walvisvlees plaatsvindt. De douane heeft geen
signalen dat dergelijke doorvoer – zowel legaal als illegaal met onjuiste
papieren – de afgelopen jaren plaats heeft gevonden via de Rotterdamse
haven.
Op 12 september 2017 is er ook een motie aangenomen in het Europees
Parlement over dit onderwerp: de Europese Commissie wordt verzocht
cijfers aan te leveren over de doorvoer van walvisvlees door Europese
havens en te onderzoeken op welke manier de doorvoer van walvisvlees
gestopt kan worden.
Op 19 september 2017 heeft Nederland op geleide van uw Kamermotie
tijdens de EU CITES (Convention on International Trade in Endangered
Species of Wild Fauna and Flora) vergadering in Brussel – waar de
betreffende motie van het Europees Parlement besproken werd – de
Commissie en de lidstaten dringend opgeroepen alle mogelijkheden te
benutten om de doorvoer van walvisvlees te stoppen.
Nederland zal in samenwerking met andere lidstaten en de Europese
Commissie bijdragen aan de invulling van de motie van het Europese
Parlement.
De Minister van Economische Zaken,
H.G.J. Kamp

2

Beantwoording Kamervragen over de doorvoer van walvisvlees, 18 juni 2013 (Aanhangsel
Handelingen II 2012/13, nr. 2597).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-32, nr. 1055

9