Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

21 501-30

Raad voor Concurrentievermogen

Nr. 289

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN,
LANDBOUW EN INNOVATIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 14 juni 2012
Hierbij bied ik u, mede namens de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap, het verslag aan van de Raad voor Concurrentievermogen
van 30 en 31 mei 2012. De Raad bestond uit een deel over interne markt
en industrie, en een onderzoeksdeel.
Tijdens het deel over interne markt en industrie bereikte de Raad een
gedeeltelijke gemeenschappelijke benadering over het programma voor
het concurrentievermogen van ondernemingen en het mkb 2014–2020.
Verder is overeenstemming bereikt over een algemene benadering over
alternatieve en online geschillenbeslechting. Daarnaast is er een oriënterend debat gehouden over de voorstellen voor het gunnen van
overheidsopdrachten en de erkenning van beroepskwalificaties. De Raad nam
tevens conclusies aan over de digitale interne markt en de governance
van de interne markt. Tot slot informeerde het voorzitterschap de Raad
over de onderhandelingen voor het unitair octrooi. Tijdens de lunch sprak
de Raad over de interne markt akte.
Tijdens het onderzoeksdeel bereikte de Raad een gedeeltelijk gemeenschappelijke benadering over de algemene verordening van het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie 2014–2020 (Horizon2020). Tevens
nam de Raad conclusies aan over de Europese Innovatiepartnerschappen
(EIP’s). Tenslotte informeerde het voorzitterschap de Raad over de onderhandelingen over de onderhandelingen over de Strategische Innovatie
Agenda en het programma van het Europees Instituut voor Innovatie en
Technologie (EIT). Over het Europees Insitituut voor Innovatie en
Technologie werd ook tijdens de lunch gesproken.
De minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie,
M. J. M. Verhagen

kst-21501-30-289
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

1

INTERNE MARKT EN INDUSTRIE
Het programma voor versterking van het concurrentievermogen
van bedrijfsleven en MKB
Het voorzitterschap onderstreepte het belang van het MKB voor het
versterken van het groeivermogen van de Europese Unie. Het MKB is een
belangrijke motor voor groei en banen. Met name de toegang tot financiering is van groot belang voor het MKB. Het verbeteren daarvan is dan
ook een belangrijk doel van dit programma.
De Commissie, bij monde van Commissaris Tajani, onderstreepte de
bijdrage van dit programma voor groei. Zowel door het verlagen van
administratieve lasten als het verbeteren van toegang tot financiering.
Daarnaast ziet hij een belangrijke rol voor het Enterprise Europe Network
(EEN). Dit netwerk van nationale instanties heeft een belangrijke bijdrage
bij het ondersteunen van het bedrijfsleven dat de grens over gaat en bij
het tot stand brengen van partnerschappen over de nationale grenzen.
Tenslotte onderstreepte Commissaris Tajani het belang van de toeristische
sector.
Alle lidstaten, inclusief Nederland, onderstreepten het belang van de
bijdrage van het MKB voor groei. Nederland voegde hieraan toe dat het
programma zich moet richten op groei en banen. Hiervoor is het met
name van belang dat de toegang tot financiering wordt verbeterd. Een
aantal lidstaten, waaronder Nederland, pleitte dan ook voor een grotere
focus van het programma op de toegang tot financiering.
Het voorzitterschap concludeerde dat er overeenstemming is bereikt over
de algemene benadering. De financiële aspecten van dit voorstel, inclusief
de verdeling binnen het programma, zijn door het voorzitterschap tussen
haken geplaatst in afwachting van de uitkomsten van de onderhandelingen over het Meerjarig Financieel Kader 2014–2020. De onderhandelingen met het Europees Parlement, Commissie en de Raad zullen onder
het aankomende voorzitterschap plaatsvinden.
Alternatieve en online geschilbeslechting
Het voorzitterschap onderstreepte het belang van deze beide voorstellen
voor de digitale interne markt. De richtlijn en de verordening zorgen
ervoor dat de consument beter beschermd is wanneer een geschil over
een product of dienst ontstaat. Hierbij is van belang dat de waardevolle
ADR systemen die in verschillende lidstaten reeds jarenlang dienst doen
in stand kunnen blijven. Dit laatste heeft naar de mening van het voorzitterschap geleid tot een evenwichtige compromistekst voor beide
voorstellen. Het voorzitterschap gaf aan een breed toepassingsbereik van
belang te achten. Door alleen aanbieders van hoger onderwijs die geheel
of gedeeltelijk door de overheid worden gefinancierd uit te sluiten is dit
gehandhaafd.
Commissaris Dalli gaf aan van mening te zijn dat een evenwichtig voorstel
op tafel ligt. De Commissie zal in de komende periode, tijdens de onderhandelingen tussen Raad, Commissie en Europees Parlement aandacht
vragen voor verdergaande maatregelen voor de informatieverstrekking
aan consumenten. De Commissie onderstreepte tevens het belang dat
consumenten in zoveel mogelijk sectoren van de consumentenmarkt de
mogelijkheid wordt geboden een geschil buitengerechtelijk te laten
beslechten. De Commissie zal er dan ook voor waken dat in de verdere
onderhandelingen dit niet wordt afgezwakt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

2

Diverse lidstaten, waaronder Nederland, onderstreepten het belang van
een laagdrempelige mogelijkheid om eventuele geschillen te laten
beslechten. Dit zal een impuls geven aan de interne markt en daarmee het
groeivermogen van de Europese Unie. Nederland wees daarbij op het
goedwerkende systeem in Nederland en onderstreepte het belang van
behoud van dit goed werkende systeem. De voorliggende teksten geven
Nederland het vertrouwen dat dit het geval is. Een aantal lidstaten
onderstreepte het belang dat lidstaten zelf kunnen bepalen welke
geschilbeslechtingsinstellingen zij aanmelden als «Alternative Dispute
entity» bij de Europese Commissie. Twee lidstaten onthouden zich van
stemming. Duitsland meende dat er meer sectoren zouden moeten
worden uitgesloten (o.a. woninghuur en sociale dienstverlening), omdat
alternatieve geschilbeslechting daar geen goede oplossing kan bieden.
Roemenië is van mening dat een goed werkend ADR systeem in Europa
slechts bewerkstelligd kan worden wanneer bedrijven verplicht worden
zich bij een ADR instelling aan te sluiten.
Het voorzitterschap concludeerde dat er brede overeenstemming binnen
de Raad bestaat over de voorliggende compromisteksten voor de concept
richtlijn alternatieve geschilbeslechting en de verordening online geschilbeslechting. Het voorzitterschap nam nota van het onthouden van
stemming van de twee lidstaten. De onderhandelingen tussen het
Europees Parlement, de Commissie en de Raad zullen onder het aankomende Cypriotisch voorzitterschap plaatsvinden.
Beroepskwalificaties
De Raad voerde een debat over de herziening van de richtlijn beroepskwalificaties, de beroepskaart en de zogenaamde proportionaliteitstoets ten
aanzien van gereglementeerde beroepen. De Europese Commissie, bij
monde van Commissaris Barnier, benadrukte dat het voorstel tot één van
de prioriteiten van de interne markt akte behoort. Het streven is om dit
jaar tot een akkoord te komen. Doel van de beroepskaart is om in
belangrijke sectoren de verificatie en vertaling van diploma’s en werkervaring te vergemakkelijken en daarmee mobiliteit voor belangrijke
sectoren te stimuleren. Commissaris Barnier wees erop dat het niet gaat
om erkenning van diploma’s. Dat zou te hoge kosten met zich meebrengen aangezien lidstaten die het betreffende beroep niet hebben gereglementeerd daar geen bevoegde autoriteit voor hebben.
Vermindering van het aantal gereglementeerde beroepen
Veel lidstaten, waaronder Nederland, markeerden het belang van de
herziening van deze richtlijn voor de Europese groeiagenda. Er is veel
winst te behalen voor de interne markt van beroepsbeoefenaars door het
wegnemen van belemmeringen, met name door de vermindering van het
aantal gereglementeerde beroepen. Een groot aantal lidstaten, waaronder
Nederland, steunde daarom het voorstel voor de proportionaliteitstoets.
Een paar lidstaten benadrukte hierbij wel dat publieke belangen goed
moeten worden beschermd. Deze lidstaten gaven aan dat het moet gaan
om het wegnemen van ongerechtvaardigde belemmeringen en dat het
aan de lidstaten is om beroepseisen te bepalen op eigen grondgebied.
Een aantal lidstaten, waaronder Nederland, gaf aan dat het belangrijk is
dat lidstaten zo spoedig mogelijk met de evaluatie te beginnen en prees
de lidstaten die hier al vrijwillig mee waren begonnen. Een aantal lidstaten was kritisch over de proportionaliteitstoets. Deze lidstaten wezen op
het risico van onnodige werklast en rapportageverplichtingen vanwege de
decentrale structuur in hun landen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

3

Het voorzitterschap concludeerde dat er veel steun is bij de lidstaten voor
de proportionaliteitstoets. Wel constateerde het voorzitterschap een
verschil in de mate van ambitieniveau. Sommige lidstaten wensen
vergaande dereglementering op het terrein van gereglementeerde
beroepen, terwijl andere lidstaten minder ambitieus zijn. Een aantal
lidstaten al bezig met de evaluatie. Het voorzitterschap concludeerde dan
ook dat onder andere de reikwijdte en objectieve criteria van rechtvaardiging moeten worden uitgewerkt en markeerde de wens van spoedige
behandeling van het voorstel gezien het belang voor de economische
groei.
Beroepskaart
Veel lidstaten, waaronder Nederland, gaven aan kritisch te staan tegenover de beroepskaart. De kosten moeten opwegen tegen de baten. Deze
lidstaten markeerden dat juist voor lidstaten met weinig gereglementeerde beroepen de beroepskaart extra administratieve lasten met zich
mee brengt. Lidstaten die een beroep niet hebben gereglementeerd
mogen niet gestraft worden met extra lasten die door reglementering in
andere lidstaten veroorzaakt wordt. Een aantal lidstaten, waaronder
Nederland, merkte hierbij op dat het uiteindelijk gaat om de daadwerkelijke toegang van een beroepsbeoefenaar tot de arbeidsmarkt in een
andere lidstaat. In de beoordeling van het voorstel moet het effect op
economische groei en mobiliteit van beroepsbeoefenaars centraal staan.
Extra administratieve lasten staan hier haaks op.
Commissaris Barnier toonde begrip voor lidstaten met bezwaren ten
aanzien van de beroepskaart, maar markeerde dat het niet de bedoeling is
extra lasten te creëren. Doel van de kaart is juist te besparen op ingewikkelde procedures. Het is niet de bedoeling nieuwe structuren op te zetten.
Uitdaging is nu te bepalen hoe en voor welke beroepen de beroepskaart
zou gaan gelden. Het voorzitterschap concludeerde vervolgens dat veel
lidstaten het idee van de beroepskaart wel steunen, maar wensen de
werking van de kaart te verbeteren en te voorkomen dat er onnodige
administratieve lasten ontstaan. De lidstaten hebben vooral vragen hoe
om te gaan met de kaart in geval beroepen niet gereglementeerd zijn.
Opleidingsduur verpleegkundigen
Nederland vroeg aandacht voor het voorstel van de Commissie om de
minimum opleidingseisen voor automatische erkenning van de opleiding
tot verpleegkundige te verhogen, door de eis aan de vooropleiding te
verhogen van 10 naar 12 jaar. Nederland benadrukte daarbij dat het moet
gaan om de inhoud van de vooropleiding en niet om het aantal jaren. De
Nederlandse interventie werd door een aanzienlijk aantal lidstaten
gesteund.
Richtlijn overheidsopdrachten
Het voorzitterschap onderstreepte het belang van dit voorstel voor het
versterken van het groeivermogen van de Europese Unie. Door flexibilisering van de huidige richtlijn kan veel geld bespaard worden. Het is van
het belang om voor eind van dit jaar tot overeenstemming te komen. Het
voorzitterschap had twee discussiepunten geagendeerd, namelijk
elektronisch aanbesteden en de oprichting van een toezichtorgaan.
Elektronisch aanbesteden kan een belangrijke bijdrage leveren bij het
verlagen van de administratieve lasten en het beter toegankelijk maken
van overheidsopdrachten. Het voorzitterschap onderstreepte dan ook het
belang om hier snel werk van te maken. Wat betreft het oprichten van een
toezichthoudend orgaan gaf het voorzitterschap aan dat de richtlijn zich

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

4

moet richten op de taken die moeten worden uitgevoerd en de wijze van
invulling moet overlaten aan de lidstaten.
De Commissie onderstreepte het belang dat de aanpassing van de richtlijn
zorgt voor voldoende toegang van het bedrijfsleven tot overheidsopdrachten. Met name de toegang voor het MKB moet verbeterd worden.
Elektronisch aanbesteden kan grote besparingen met zich meebrengen.
De voorziene overgangstermijn van 2 jaar na implementatie zou de
lidstaten voor het opzetten van elektronisch aanbesteden afdoende tijd
moeten geven om goede systemen op te zetten. De Commissie zou
daarbij zorgen voor goede ondersteuning bij deze overgang. Wat betreft
het verbeteren van het toezicht wees de Commissie op het grote belang
dat de regels in de praktijk goed worden nageleefd. Hiervoor is extra
toezicht nodig. Tenslotte onderstreepte de Commissie het belang van
verdere opening van markten buiten de Europese Unie. Om de druk op
deze partijen te vergroten heeft de Commissie een voorstel gedaan om
partijen die uit landen komen die onvoldoende toegang bieden te kunnen
uitsluiten.
Vele lidstaten, waaronder Nederland, onderstreepten het belang van de
richtlijn overheidsopdrachten voor het groeivermogen van Europa. Voor
elektronisch aanbesteden onderstreepten diverse lidstaten, waaronder
Nederland, de bijdrage van elektronisch aanbesteden aan verlaging van
de lasten en toegang tot overheidsopdrachten. Deze lidstaten steunden
dan ook de overgangstermijn voor verplichting tot elektronisch aanbesteden van twee jaar na implementatie van de richtlijn. Nederland
onderstreepte daarbij het belang van voldoende standaardisatie van de
aanbestedingsprocessen. Een aantal andere lidstaten gaf aan graag een
langere termijn te willen voor de overgang naar elektronisch aanbesteden
met name vanwege technische redenen. Ten aanzien van toezicht gaf een
groot deel van de lidstaten, waaronder Nederland, aan de aanpak van het
voorzitterschap ten aanzien van het toezicht te kunnen steunen. De
richtlijn zou zich moeten richten op de taken voor de lidstaten. De verdere
invulling van de organisatie van het toezicht is een nationale aangelegenheid. Diverse lidstaten, waaronder Nederland, wijzen daarbij ook op
het voorkomen van disproportionele rapportageverplichtingen. Een paar
lidstaten steunt het voorstel van de Commissie waarbij lidstaten worden
verplicht een toezichthouder in te stellen. Tenslotte geven een paar
lidstaten, waaronder Nederland, aan het voorstel voor het bij aanbestedingen kunnen uitsluiten van partijen die uit landen komen die onvoldoende toegang bieden niet de juiste weg te vinden. Het voorstel geeft
een verkeerd signaal aan andere landen en doet afbreuk aan de consequente inzet van de Europese Unie voor open markten.
Het voorzitterschap concludeerde dat de meeste lidstaten de overgangstermijn voor elektronisch aanbesteden van twee jaar na implementatie
kunnen steunen. De technische punten kunnen mede met toegezegde
steun vanuit de Commissie en de goede voorbeelden in een aantal
lidstaten worden opgelost. Ook zag het voorzitterschap veel steun voor de
taakgerichte aanpak van het toezicht. Op basis van deze uitkomsten zal dit
voorzitterschap en het aankomende voorzitterschap werken aan een
verdere uitwerking.
Interne Markt Akte
De Raad nam zonder discussie conclusies aan over de digitale interne
markt en over de governance van de interne markt. De Europese
Commissie heeft op 8 juni een mededeling uitgebracht over de governance van de interne markt. Uw Kamer zal hierover separaat worden
geïnformeerd. Tevens sprak de Raad tijdens een informele lunch verder

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

5

over de interne markt. Veel lidstaten markeerden dat versterking van de
interne markt een belangrijke motor is voor economische groei. Een
aantal lidstaten, waaronder Nederland, drong aan op snelle besluitvorming over de eerste reeks prioriteiten van de Interne Markt Akte. In het
najaar zal de Europese Commissie een tweede reeks prioriteiten van de
Interne Markt Akte aanwijzen. Het creëren van economische groei en
banen moet volgens Nederland in die tweede reeks voorop staan. Met
name de dienstenmarkt en de digitale interne markt worden gezien als
belangrijke prioriteiten. De Europese Commissie heeft op 8 juni een
mededeling uitgebracht over de interne markt voor diensten. Uw Kamer
wordt hierover separaat geïnformeerd.
Unitair Octrooi
Het voorzitterschap gaf de laatste stand van zaken weer. Het Deense
voorzitterschap heeft samen met het aankomende Cypriotische voorzitterschap een roadmap opgesteld met daarin de werkzaamheden die in gang
moeten worden gezet zodra er een akkoord is bereikt. Tot op heden is nog
geen akkoord bereikt over het nog openstaande punt; de huisvesting van
de zetel van de centrale divisie van het octrooigerecht. Het voorzitterschap
drong aan op een akkoord uiterlijk eind juni zoals tijdens de Europese
Raad van 1 maart is afgesproken. Het voorzitterschap benadrukte het
belang hiervan voor het versterken van het Europese concurrentievermogen, maar ook voor de geloofwaardigheid van de EU. De Europese
Commissie sloot zich hierbij aan en wees daarbij op het groeiend aantal
octrooiaanvragen in China. De Commissie riep de lidstaten op alle
flexibiliteit te betrachten teneinde een akkoord te bereiken.
De lidstaten spraken steun uit voor het streven om uiterlijk tijdens de
Europese Raad in juni a.s. tot een akkoord te komen. Dat is van belang
voor de economische groei in de EU. Nederland benadrukte dat er een
inhoudelijk goed pakket ligt dat werkbaar is voor de gebruikers en dat
behouden moet blijven. Het is aan het bedrijfsleven niet te verkopen dat
de EU niet tot een akkoord kan komen vanwege een zetelkwestie.
Nederland bood hierbij de huisvesting van de zetel van de centrale divisie
in Den Haag aan als eventueel compromis. Nederland prees daarnaast het
tijdpad van het voorzitterschap.
Het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk steunden nadrukkelijk ook de
ambitie om een finale akkoord te bereiken in juni. Frankrijk gaf aan dat het
compromisvoorstel van december 2011 evenwichtig is. Frankrijk heeft
daarvoor compromissen gedaan in ruil voor de zetel van de centrale
divisie in Parijs. Duitsland benadrukte dat geen sprake is van een
evenwichtig compromisvoorstel en gaf aan in eerdere fase al veel
compromissen te hebben gedaan. Op een aantal punten is aanpassing
nodig, waaronder de te sterke positie van de centrale divisie. Duitsland
gaf aan vast te willen houden aan de claim voor de zetel in München. Het
Verenigd Koninkrijk gaf aan vast te houden aan de claim van de zetel van
de centrale divisie in Londen.
Het voorzitterschap concludeerde dat er vooralsnog geen akkoord
mogelijk blijkt, maar dat er brede steun is om een finale akkoord te
bereiken tijdens de Europese Raad van 28 en 29 juni.
ONDERZOEK
Horizon 2020: het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie
Het voorzitterschap gaf aan dat er op verzoek van de lidstaten drie grote
wijzigingen zijn aangebracht in de algemene verordening ten behoeve van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

6

Horizon 2020. Een van de wijzigingen heeft betrekking op het splitsen van
voorgestelde maatschappelijke uitdaging «een inclusieve, innovatieve en
veilige maatschappij» in een aparte uitdaging «Europa in een veranderende wereld» (vooral gericht op de sociale en geesteswetenschappen) en
een aparte uitdaging «veilige samenlevingen» (gericht op aspecten van
veiligheid). Daarnaast hebben de lidstaten een aantal zaken expliciet
gemaakt die binnen alle onderdelen van Horizon 2020 aandacht
verdienen. Hieronder vallen duurzaamheid, waardecreatie uit kennis,
deelname van bedrijven (in het bijzonder het MKB), betrokkenheid van de
sociale en geesteswetenschappen, internationale samenwerking en het
verbreden van deelname aan het programma in het algemeen.
Commissaris Geoghegan-Quinn benadrukte namens de Commissie het
belang van Horizon 2020 voor economische groei. Zij riep daarbij de
lidstaten op zich in te zetten voor een ambitieus budget voor Horizon 2020
in de onderhandelingen over het Meerjaren Financieel Kader (MFK), de
EU-begroting voor 2014–2020. Vervolgens wees de Commissaris op het
belang van vereenvoudiging vooral ten behoeve van de deelname van
MKB. Op verzoek van enkele lidstaten zegde de Commissaris toe na de
onderhandelingen over Horizon 2020 een verklaring af te geven dat in
Horizon 2020 dezelfde regels zullen gelden als in het zevende kaderprogramma voor wat betreft stamcelonderzoek. Ten aanzien van het
Europees Instituut voor Innovatie en Technologie (EIT) benadrukte de
Commissaris dat een evaluatie halverwege de financieringsperiode is
ingebouwd. Op basis daarvan zal bepaald worden of het EIT voor een in
de plannen aangekondigde tweede financieringsronde in aanmerking
komt. Tot slot benadrukte de Commissaris het belang van flexibiliteit in
het programma.
Vrijwel alle lidstaten verwelkomden de aangebrachte wijzigingen in de
algemene verordening van Horizon 2020. Het merendeel van de lidstaten
gaf aan in te kunnen stemmen met een gedeeltelijke algemene benadering. Meerdere lidstaten benadrukten daarbij het belang van deelname
van het MKB aan het programma en verwelkomden de ambitie dat het
MKB in staat moet worden gesteld 20% van het budget van de onderdelen
met betrekking tot de maatschappelijke uitdagingen en industriële
technologieën moet kunnen verwerven. Enkele lidstaten, waaronder
Nederland, benadrukten daarnaast ook het belang van deelname van het
bedrijfsleven in den brede aan het kaderprogramma. Nederland pleitte
daarbij in het bijzonder voor het vastleggen van een concrete ambitie die
aangeeft dat de bedrijfsdeelname als geheel moet stijgen. Meerdere
lidstaten waren hier tegen, omdat zij vreesden dat dit ten koste zou gaan
van aandacht voor het MKB. Nederland benadrukte daarop dat er in de
verdere onderhandelingen adequate maatregelen overeengekomen
moeten worden die ervoor kunnen zorgen dat de bedrijfsdeelname
daadwerkelijk stijgt.
Meerdere lidstaten, waaronder Nederland, wezen daarnaast op het belang
van het behoud van de regelgeving uit het zevende kaderprogramma ten
aanzien van stamcelonderzoek. Zij onderstreepten dat hiermee de
wetgeving in de lidstaten gerespecteerd wordt. Enkele lidstaten waren
echter van mening dat stamcelonderzoek op embryonale stamcellen niet
toegestaan moet zijn in Horizon 2020.
Enkele voornamelijk Oost-Europese lidstaten benadrukten het belang van
het in algemene zin verbreden van deelname aan Horizon 2020. Deze
landen willen dat in Horizon 2020 maatregelen genomen worden om
lidstaten tegemoet te komen, zoals het mogelijk maken van meer kleine
en middelgrote projecten en het harmoniseren van salarissen van
onderzoekers in Horizon 2020. Meerdere lidstaten, waaronder Nederland,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

7

benadrukten het belang van het behoud van het excellentieprincipe voor
Horizon 2020 en gaven aan dat niet Horizon 2020, maar de cohesiefondsen ingezet moeten worden voor het opbouwen van een excellente
kennisbasis. Deze landen keerden zich ook tegen maatregelen om
salarissen van onderzoekers te harmoniseren door middel van Horizon
2020.
Het voorzitterschap concludeerde dat er overeenstemming is bereikt over
de gedeeltelijke algemene benadering over Horizon 2020.
Europese Innovatiepartnerschappen (EIP’s)
Het voorzitterschap merkte op dat in de Europese Innovatiepartnerschappen (EIP’s) diverse stakeholders werken aan een gezamenlijke
stakeholders agenda om ervoor te zorgen dat de innovaties sneller in de
maatschappij toegepast worden. Voor de nieuw te vormen EIP’s moet nog
een aantal praktische aspecten verder uitgewerkt worden, zoals een
transparante governance en implementatie via de juiste politieke en
bestaande coördinatiekanalen. De raadsconclusies leggen hiertoe een
aantal belangrijke uitgangspunten vast. De Commissie, bij monde van
Commissaris Geoghegan-Quinn, onderschreef het belang van een goede
governancestructuur. In 2013 zal er een evaluatie plaatsvinden van de
EIP’s zodat de ervaring en kennis tussen de EIP’s gedeeld wordt. De
conclusies werden vervolgens zonder discussie door de Raad aanvaard.
Europees Instituut voor Innovatie en Technologie (EIT)
Het voorzitterschap presenteerde het voortgangsrapport met daarin de
stand van zaken van de onderhandelingen over het programma van het
Europees Instituut voor Innovatie en Technologie (EIT) en de Strategische
Innovatie Agenda (SIA) van het EIT. De SIA bevat de strategie voor het EIT
voor 2014 tot 2020. Het voortgangsrapport biedt een goede basis voor het
volgende voorzitterschap om de onderhandelingen voort te zetten.
Namens de Commissie benadrukte Commissaris voor Onderwijs,
Vassiliou, dat de uitgesproken ambities met betrekking tot innovatie nu
omgezet moeten worden in concrete actie en een bijbehorend budget
voor het EIT. Het EIT zorgt ervoor dat onderwijs wordt opgenomen in het
innovatiesysteem zodat er wordt geïnvesteerd in de ondernemers van de
toekomst. Er zal aandacht zijn voor de synergie van de kennis- en
innovatiegemeenschappen (KIC’s) van het EIT met de andere Europese
onderzoek- en innovatie-instrumenten. Ten slotte gaf de Commissaris aan
dat de hele EU moet kunnen profiteren van de resultaten van het EIT,
bijvoorbeeld via een beurzenprogramma en bredere geografische
spreiding van co-locaties van de KIC’s.
De Hongaarse staatssecretaris Cséfalvay gaf, als gastheer van de uitvoeringsorganisatie van het EIT in Boedapest, aan zeer tevreden te zijn met
de voortgang die tot nu toe is geboekt. Het voortgangsrapport werd door
de Raad voor kennisgeving aangenomen. Tijdens een informele lunch
werd verder gesproken over het EIT. Tijdens die lunch markeerde
Nederland voorstander te zijn van synergie tussen de verschillende
Europese initiatieven vanwege de mogelijkheden van onderlinge
versterking en het voorkomen van fragmentatie en duplicatie. Ook pleitte
Nederland voor een reductie van administratieve lasten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

8

Diversen
Modernisering van het staatsteunbeleid
Commissaris voor mededingingsbeleid, Almunia, gaf een presentatie over
haar mededeling over de modernisering van het staatssteunbeleid
(doc.10266/12). Commissaris Almunia wees op de exclusieve bevoegdheid
van de Europese Commissie inzake staatsteunbeleid. De afgelopen jaren
heeft de Commissie enorm veel zaken behandeld. Dit heeft de Commissie
enorme werklast bezorgd, maar ook ervaring geboden. De Commissie wil
deze ervaring benutten voor de hervorming van het staatssteunbeleid.
Doel van de Commissie is zich te richten op de grote, meest verstorende
steun, zodat een efficiëntieslag kan worden gemaakt. Ook richt de
Commissie zich op een betere samenwerking en verdeling van de
werkzaamheden tussen Commissie en lidstaten. Daarnaast wenst de
Commissie via staatssteuncontrole de stabiliteit in begrotingen in de
lidstaten in de gaten te houden, zodat steun zich richt op de doelstellingen
van Europa 2020 en economische groei.
De richtsnoeren voor staatssteun, het regionale steunkader, het milieusteunkader, de risicokapitaalregeling en herstructureringssteun zullen
worden herzien. Deze herziening zal regels meer in lijn brengen met de
doelstellingen voor economische groei. De Commissie zal de zogenaamde
de-minimus regeling evalueren om te bezien of de huidige drempel kan
worden afgeschaft of kan worden opgehoogd teneinde zich te richten op
de meest verstorende staatssteun. Onder deze drempel hoeven maatregelen niet te worden gemeld en is geen goedkeuring van de Commissie
nodig, maar moet wel worden voldaan aan de regels. De groepsvrijstellingsverordening zal in ieder geval worden aangepast. Ditzelfde geldt voor
de procedureverordening ten behoeve van snellere en eenvoudigere
procedures. Herziening van de instrumenten is voorzien voor eind 2013.
Nederland steunt het streven van de Commissie om de regels voor
staatssteun te vereenvoudigen en te verduidelijken en de procedures
beter te stroomlijnen. Tevens acht Nederland het van belang dat de
Commissie haar capaciteit efficiënter gaat inzetten door zich bij de
uitoefening van haar controlerende taak vooral te richten op de steunmaatregelen die grote -potentieel verstorende- invloed hebben op de
concurrentieverhoudingen op de interne markt.
Onderzoeksgerelateerde conferenties en ministeriele bijeenkomsten
Het Deens voorzitterschap informeerde de Raad over de onderzoeksgerelateerde conferenties van hun voorzitterschap.
Jaarlijkse rapportage van het strategisch forum voor internationale
samenwerking in onderzoek en innovatie (SFIC) en over samenwerking
met India
EU Strategic Forum on International Cooperation (SFIC) informeerde de
Raad over de activiteiten in het kader van de EU bilaterale samenwerking
met derde landen op gebied van wetenschap en technologie. Daarnaast
werd de Raad geïnformeerd over een strategische agenda voor bilaterale
samenwerking tussen EU en India.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-30, nr. 289

9