Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2910
Vragen van het lid Helder (PVV) aan de Minister van Justitie en Veiligheid over
het bericht «Zware kritiek op leiding van geheime politiedienst» (ingezonden
26 april 2021).
Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) (ontvangen
26 mei 2021). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2020–2021,
nr. 2683.
Vraag 1
Kent u het bericht «Zware kritiek op leiding van geheime politiedienst»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2, 3, 4 en 7
Klopt het dat binnen het team Werken Onder Dekmantel (WOD) wantrouwen
heerst tegen de leiding en dat sprake is van manipulatie en een afrekencultuur?
Klopt het dat degene(n) die kritiek uiten/hebben geuit op de leiding er
«snoeihard worden uitgewerkt»? Zo nee, wat is dan het juiste verhaal?
Klopt het dat in de afgelopen jaren meerdere agenten uit dit team zijn gezet,
al dan niet met een afkoopsom en/of een zwijgplicht? Zo nee, wat is dan wel
juist?
Klopt het dat grote incidenten onder het tapijt worden geveegd en dat kleine
fouten meteen worden afgestraft, ofwel dat de klappen (alleen) op de
werkvloer vallen?
Antwoord 2, 3, 4 en 7
Ik wil andermaal beklemtonen dat de korpsleiding en ik hechten aan het
doorbreken van negatieve patronen in teams en het adequaat opvolgen van
signalen van misstanden. De politie moet een veilige en inclusieve werkomgeving bieden, waarin medewerkers zich vrij voelen om misstanden onder de
aandacht kunnen brengen.
Zoals ik heb toegelicht in mijn beleidsreactie op het eerste deelrapport van de
Inspectie Justitie en Veiligheid over de taakuitvoering van twee dienstonderdelen bij de Landelijke Eenheid (LE), zijn er bij de LE verbeteringen nodig op

1

ah-tk-20202021-2910
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

AD, 24 april 2021, «Zware kritiek op leiding van geheime politiedienst»

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

het gebied van cultuur en leiderschap.2 Dit vormt onderdeel van de programmatische aanpak voor de LE, die op dit moment wordt opgezet. Op dit
moment doet de Inspectie Justitie en Veiligheid in het kader van het
onderzoek naar de kwaliteit en taakuitvoering bij de LE onderzoek naar de
Dienst Specialistische Ondersteuning, waar het team Werken Onder Dekmantel onder valt. Indien de bevindingen van de Inspectie hiertoe aanleiding
geven, zal de programmatische aanpak worden aangepast.
Vraag 5 en 6
Klopt het dat de begeleiding en de nazorg voor deze undercoveragenten
ernstig tekortschieten? Zo ja, wat gaat u doen om ervoor te (laten) zorgen dat
dit per direct wel goed geregeld zal zijn? Zo nee, beseft u dat u in dat geval
mede-verantwoordelijk bent voor het in gevaar komen van deze agenten en
ook van operaties die zij uitvoeren/gaan uitvoeren?
Is er een causaal verband tussen de dood van een infiltrant uit dit team en de
ingetrokken belofte die eerder aan hem is gedaan?
Antwoord 5 en 6
De signalen over de werkomstandigheden bij de afdeling Afgeschermde
Operaties van de Landelijke Eenheid (LE), waarover verschillende media
hebben bericht, zijn zorgelijk. Evenals uw Kamer heb ik vragen die ik urgent
beantwoord wil zien.
Zoals ik heb aangekondigd in mijn brief van 26 april jl. zal een commissie
onder leiding van een onafhankelijk voorzitter, de heer Oebele Brouwer, een
grondig en onafhankelijk onderzoek uitvoeren naar de feiten en omstandigheden van het overlijden van de medewerker van de Dienst Specialistische
Ondersteuning (DSO), waaronder een mogelijk verband met de werkomstandigheden bij afdeling Afgeschermde operaties, die deel uitmaakt van de
DSO.3 Ik kan niet vooruitlopen op de uitkomsten van het onderzoek. Voor
zover de vertrouwelijkheid het toelaat, zal ik uw Kamer over de uitkomsten
van het onderzoek informeren.
Vraag 8
Deelt u de mening dat de reactie van het hoofd van de Landelijke Eenheid,
inhoudende dat ze de kritische signalen binnen WOD «niet herkent» volstrekt
ongeloofwaardig is? Zo nee, waarom niet? En zo nee, deelt u de mening dat
deze ongeloofwaardige reactie bewijst dat zij geen enkel idee heeft wat er op
de werkvloer van de Landelijke Eenheid speelt?
Antwoord 8
Welke eerdere signalen er wel of niet waren en of en zo ja, hoe ze zijn
opgepakt, komt aan de orde in de verschillende onderzoeken die op gang zijn
gebracht.
Vraag 9
Deelt u de mening dat dit de vierde keer is in korte tijd dat een onderdeel van
de Landelijke Eenheid uiterst negatief in het nieuws is? Zo ja, deelt u dan de
mening dat de werkvloer tegen deze niet functionerende «leiding» beschermd
moet worden? Zo ja, wat gaat u in dat kader doen?
Antwoord 9
Het eerste deelrapport van de Inspectie Justitie en Veiligheid over de
taakuitvoering van twee dienstonderdelen bij de Landelijke Eenheid4, geeft
een goed beeld van de achtergrond van de hier aan de orde zijnde problematieken. Die zijn in hun oorzaken en omvang verschillend van aard. In mijn
beleidsreactie heb ik een brede aanpak aangekondigd, waarbinnen al deze
vraagstukken en ook die van cultuur en leiderschap een plek heeft gekregen.
Deze programmatische aanpak voor de LE wordt op dit moment opgezet.

2

Kamerstuk 29 628, nr. 997
Kamerstuk 29 628, nr. 1013
4
Kamerstuk 29 628, nr. 997
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

Vraag 10
Bent u bereid deze vragen zo spoedig mogelijk te beantwoorden gezien de
uiterst urgente situatie?
Antwoord 10
Ja.
Toelichting
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen ter zake van het lid Van
Nispen (SP), ingezonden 26 april 2021 (vraagnummer 2021Z07004)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3