Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

959
Vragen van het lid Lodders (VVD) aan de Staatssecretaris van Economische
Zaken over het bericht «Sinaasappels mogelijk dubbel zo duur door Europese
regels» (ingezonden 21 december 2016).
Antwoord van StaatssecretarisVan Dam (Economische Zaken) (ontvangen
18 januari 2017).
Vraag 1
Kent u het bericht «Sinaasappels mogelijk dubbel zo duur door Europese
regels»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2, 3, 4, 6, 11 en 12
Wat vindt u van de strenge regels voor het importeren van sinaasappelen uit
bij voorbeeld Zuid-Afrika?
Bent u van mening dat de voorgestelde maatregelen in de resolutie van het
Europees Parlement disproportioneel en opmerkelijk zijn te noemen
aangezien er nog nooit een uitbraak is geweest van het desbetreffende
organisme in de Europese Unie ondanks de vele handelsstromen en te
bedenken dat de Afrikaanse fruitmot tot voor kort niet eens een gereguleerd
organisme was?
Is het waar dat er meerdere effectieve methoden (of een combinatie van
methoden) beschikbaar zijn om in dit geval de Afrikaanse fruitmot te
bestrijden?
Deelt u de mening dat het onwenselijk is als Europa deze maatregel
daadwerkelijk gaat invoeren? Zo nee, waarom niet?
Deelt u de mening dat maatregelen die hieruit voortkomen op risico’s
gebaseerd moeten zijn en gericht moeten zijn op plantgezondheid en de
bescherming daarvan en niet op protectionisme?
Deelt u de mening dat er ruimte moet zijn voor meerdere maatregelen ter
bestrijding van ziekten of ter voorkoming van risico’s en dat er ook ruimte
moet zijn om, als er nieuwe ontwikkelingen zijn, deze snel te kunnen
toepassen? Op welke manier gaat u dat beleggen zodat dit in de uitwerking
geborgd wordt?

1

ah-tk-20162017-959
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

http://nos.nl/artikel/2148774-sinaasappels-mogelijk-dubbel-zo-duur-door-europese-regels.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

Antwoord 2, 3, 4, 6, 11 en 12
De importmaatregelen op citrusvruchten in de resolutie richten zich op het
voorkomen van de invoer van twee schadelijke organismen: Afrikaanse
fruitmot en Citrus Black Spot. Beide organismen kunnen aanzienlijke schade
in de citrusteelt veroorzaken.
Ik ben het eens met het Europees Parlement dat het grondgebied van de
Europese Unie beschermd moet worden tegen de insleep van voor planten
schadelijke organismen. De te nemen maatregelen dienen gebaseerd te
worden op de risico’s van de invoer van plantenziektes en de maatregelen
dienen proportioneel te zijn. Hiermee wordt bedoeld dat enerzijds de
Europese Unie beschermd wordt tegen de invoer van plantenziektes, maar
anderzijds dat de handel zo min mogelijk belemmerd wordt door de
maatregelen om dit te voorkomen.
Gezien de schade die de Afrikaanse fruitmot kan aanrichten en de brede reeks
van planten waar het organisme op kan voorkomen, kan ik mij voorstellen
dat dit organisme binnen de Europese Unie gereguleerd gaat worden. Deze
specifieke importeis voor de Afrikaanse fruitmot voor citrusvruchten en zoals
voorgesteld in de resolutie van het Europese Parlement, gaat mij echter te
ver.
In de resolutie wordt een specifieke koude behandeling voorgeschreven voor
de bestrijding van de Afrikaanse fruitmot. Ik ben van mening dat het de
verantwoordelijkheid is van derde landen om garanties af te geven met
betrekking tot vrijwaring van de Afrikaanse fruitmot in citrusvruchten. In
plaats van het voorschrijven van een middel, zoals in de resolutie het geval
is, dient in mijn ogen gekeken te worden naar het doel: voorkomen van
invoer van de Afrikaanse fruitmot. Internationaal verschillen de meningen
over de doelmatigheid en effectiviteit van verschillende methodes, maar
derde landen zullen dit zelf moeten beslissen. Er zijn de laatste jaren
alternatieve methodes ontwikkeld om de benodigde garanties voor vrijwaring
van de betrokken organismen af te geven, die mogelijk de handel minder
hinderen. Als inderdaad gekeken wordt naar doel in plaats van middel, is dat
ook een belangrijke stimulans voor innovatie. Ik zet mij er voor in dat naast
de specifiek beschreven koude behandeling er een mogelijkheid moet zijn om
meerdere methodes toe te passen om de Afrikaanse fruitmot te bestrijden.
Vraag 5
Is het waar dat met deze maatregel de import van sinaasappelen en andere
citrusvruchten in gevaar komt?
Antwoord 5
De maatregel in de resolutie betekent dat exporterende landen aan strengere
eisen moeten voldoen en, indien zij daaraan niet tegemoet kunnen of willen
komen, andere afzetmarkten zullen zoeken. Dit kan dan inhouden dat de
import van sinaasappelen uit landen buiten de Europese Unie minder wordt.
Vraag 7 en 10
Bent u van mening dat wanneer de Europese Commissie deze maatregel
door zal gaan voeren dit mogelijk een precedent zal gaan scheppen voor de
uitwerking van de nieuwe plantgezondheidswetgeving? Zo nee, waarom niet?
Bent u bereid om kritisch te zijn op de uitwerking van de onlangs in werking
getreden nieuwe plantgezondheidswet?
Antwoord 7 en 10
Het Europees Parlement heeft met het in werking treden van het verdrag van
Lissabon op verschillende terreinen, zoals hier op het gebied van Plantgezondheid, meer invloed gekregen. Immers bevoegdheid tot het geven van
advies is gewijzigd in medebeslissingsbevoegdheid bij besluiten over
wetgeving. De Europese Commissie beraadt zich nu over de importmaatregel
voor citrusvruchten en zal de resolutie van het Europees Parlement in de
beraadslaging meenemen.
In de brief aan uw Kamer van 4 november 2016 (Kamerstukken, 33 643, nr.
19) over de voortgangsrapportage Plant- en Diergezondheidspakket heb ik
geschreven dat ik de uitwerking van de nieuwe plantgezondheidswet kritisch
zal volgen. Ik zal mij er voor inzetten dat dit proces transparant en in
consultatie met de lidstaten plaatsvindt. Dit gehele implementatietraject zal ik

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2

in nauwe samenwerking met de NVWA, de plantaardige keuringsdiensten en
het agrarisch bedrijfsleven uitvoeren.
Vraag 8 en 9
Bent u bereid om u tijdens de komen de Landbouwraad uit te spreken tegen
deze maatregel? Zo nee, waarom niet?
Bent u bereid om de Europese Commissie te verzoeken de uitslag van de
stemming van het Europees Parlement naast zich neer te leggen en niet over
te gaan tot deze maatregel? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 8 en 9
Er was geen steun voor het voorstel van de Europese Commissie voor de
aanscherping van importmaatregelen voor citrusvruchten in de vergadering
van het technische beheerscomité. In de volgende bijeenkomst op technisch
niveau van 26 en 27 januari a.s. zal de Europese Commissie een nieuw
voorstel presenteren. In de voorbereiding daarvan zal zij de resolutie van het
Europees Parlement meewegen, maar het is nog niet duidelijk of de Europese
Commissie ook meegaat met de voorstellen van de resolutie van het
Europese Parlement. Ik acht daarom de tijd nog niet rijp om dit in de
Landbouw- en Visserijraad van januari op te brengen. Ik zal de Europese
Commissie echter wel verzoeken ook alternatieve maatregelen ter voorkoming van de insleep van de Afrikaanse fruitmot toe te staan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

3