> Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag

Aan de voorzitter van de Eerste Kamer der StatenGeneraal
Postbus 20017
2500 EA Den Haag

OBR/OPR
Turfmarkt 147
Den Haag
Postbus 20011
2500 EA Den Haag
www.rijksoverheid.nl
www.facebook.com/minbzk
www.twitter.com/minbzk
Kenmerk
2014-0000480891
Uw kenmerk
155134.02u

Datum

22 september 2014

Betreft

notitie ministeriële verantwoordelijkheid in relatie tot zbo's

Hierbij reageer ik, mede namens de minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties, op de vragen gesteld in uw brief van 11 juli jl. (uw kenmerk
155134.02u) over de notitie inzake ministeriële verantwoordelijkheid in relatie tot
zelfstandige bestuursorganen van 12 mei jl., alsook naar aanleiding van mijn brief
van 1 juli jl.
Het kabinetsbeleid inzake het horen van zbo-bestuurders dateert uit 2007. Bij
brief van 23 januari 2007 (Kamerstukken II 2006/2007, 29283, nr. 46) heeft het
kabinet de Leidraad voor de toepassing van de Aanwijzingen inzake externe
contacten van rijksambtenaren bij functionele contacten met de Staten-Generaal
van overeenkomstige toepassing verklaard op zbo’s.
In de Leidraad staat dat de minister toestemming moet geven voor het horen van
ambtenaren door de Kamer. Wanneer de Kamer een zbo-bestuurder wil
uitnodigen, dan doet zij het verzoek daartoe via de minister of staatssecretaris.
Een dergelijk verzoek mag rekenen op een ‘welwillende en zakelijke’ beoordeling
en op inwilliging door de betreffende bewindspersoon.
Een zbo-bestuurder is - anders dan de ambtenaren waarvoor de Leidraad is
geschreven – niet hiërarchisch ondergeschikt aan een minister. Hij heeft – in
tegenstelling tot een minister - geen directe relatie met de Kamer. Hij legt ook
geen verantwoording af aan de Kamer zoals ministers dat doen.
Het kabinet staat – mede gegeven dit verschil in positie - een soepele omgang
met de hierboven geschetste lijn ten aanzien van zbo’s-bestuurders voor. Het
kabinet heeft in beginsel geen bezwaar tegen het rechtstreeks uitnodigen van
zbo-bestuurders door de Kamer. Er is daarvoor geen voorafgaande toestemming
van minister of staatssecretaris vereist. Wél hecht het kabinet eraan dat de Kamer
die een zbo-bestuurder wil horen de betrokken bewindspersoon hiervan vooraf, of
tegelijk met de zbo-bestuurder, in kennis stelt. Alleen zo is het kabinet ervan
verzekerd dat de minister of staatssecretaris zijn beperkte ministeriële
verantwoordelijkheid in relatie tot een zbo kan waarmaken.
Bewindspersonen en zbo-bestuurders hebben in relatie tot een zbo onderscheiden
verantwoordelijkheden. In concrete gevallen kan het echter lastig zijn de
scheidslijnen tussen de verantwoordelijkheid van bewindspersoon en die van zbo(bestuurder) goed te trekken. Om deze reden hecht het kabinet eraan dat de
betreffende bewindspersoon tijdig op de hoogte is van een uitnodiging aan een

Pagina 1 van 2

zbo-bestuurder. De bewindspersoon kan dan met de zbo-bestuurder – en zo nodig
met de Kamer – in overleg treden over de modaliteit van informatieverstrekking,
gegeven ieders verantwoordelijkheid.

Kenmerk
2014-0000480891

Het kabinet is van mening dat met deze werkwijze recht wordt gedaan aan de
wens van de Kamer tot het rechtstreeks kunnen uitnodigen van zbo-bestuurders
en aan die van vakministers om invulling te geven aan hun verantwoordelijkheid
in relatie tot zbo’s. Graag vraag ik u om uw medewerking voor deze werkwijze.

De minister voor Wonen en Rijksdienst,

drs. S.A. Blok

Pagina 2 van 2