Aan de orde is de behandeling van:
- het verslag van een schriftelijk overleg inzake
de voorhang van het besluit tot wijziging van het
Besluit bekostiging WPO en het Bekostigingsbesluit W.V.O. in verband met de wijziging van
enkele bedragen van het leerlinggebonden budget
(32361, nr. 2).
De voorzitter: Wij hebben een spreektijd van twee
minuten afgesproken.
De beraadslaging wordt geopend.
©
Mevrouw Smits (SP): Voorzitter. Er moet 31 mln.
bezuinigd worden op de begeleiding van de meest
kwetsbare kinderen in ons onderwijs en de scholen
draaien op voor de gevolgen. De bezuinigingen brengen
scholen in een onmogelijke positie. Er zijn scholen die
straks hun personeel niet meer kunnen betalen en tot
overmaat van ramp moet dat voor 1 augustus geregeld
zijn. Minder mensen voor begeleiding betekent minder
begeleiding per kind en minder begeleiding betekent
maar al te vaak meer problemen voor een kind en dus
ook voor zijn klas, zijn ouders en zijn school. Dit is een
onzalig plan waar niet goed over is nagedacht en dat er
op het laatste moment nog even doorheen wordt gejast.
De SP vindt dat onverantwoord. Vandaar de volgende
motie.
Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat de regering 31 mln. gaat bezuinigen op
de begeleiding van kwetsbare leerlingen;
constaterende dat de geplande bezuinigingen tot
problemen in scholen gaan leiden, onder andere door de
korte termijn waarop ze doorgevoerd moeten worden;
overwegende dat hierdoor ontslagen kunnen vallen, wat
schadelijke gevolgen zal hebben voor de kwaliteit van
het onderwijs;
verzoekt de regering, af te zien van deze bezuiniging,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Smits. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 3 (32361).

hier toch maar van moet afzien. Hoe valt dat nu met
elkaar te rijmen? Sterker nog, de woordvoerder heeft op
dat moment gezegd: het zou zelfs wel goed kunnen zijn
om die rugzakjes af te schaffen voor zorgleerlingen, want
dat zou wel eens een verbetering kunnen betekenen. Hoe
moet ik dit nu met elkaar verenigen?
Mevrouw Smits (SP): Ik zal het de heer Van Dijk
uitleggen. Hij heeft het niet helemaal duidelijk op het
netvlies. Rugzakjes afschaffen is iets anders dan op botte
wijze een paar duizend euro uit elk rugzakje halen. Als je
rugzakjes afschaft, kun je nog denken dat dit getuigt van
een visie. Dan kun je nog denken dat het gaat over
kinderen en dat er wordt nagedacht over de vraag hoe
we dat geld beter kunnen besteden. Nu gebeurt echter
het volgende: om de begroting kloppend te maken wordt
zonder erover na te denken 30 mln. weggehaald. Het
wordt gewoon, hoppa, teruggehaald!
Wat was er aan de hand bij de begroting? In de
begroting stond: wij zoeken een oplossing voor dit
tekort. In de begroting stond niet: die oplossing zoeken
we bij de meeste kwetsbare kinderen. In de begroting
stond niet: dus halen wij bij de begeleiding van die
kinderen gewoon een paar duizend euro weg per kind.
Daarom heb ik er nu problemen mee.
Mevrouw Kraneveldt-van der Veen (PvdA): Mevrouw
Smits legt uit dat zij bij de begroting niet heeft ingegrepen. Na het AO Passend onderwijs van begin februari
heeft zij er echter ook geen motie over ingediend. Mijn
vraag is dus: waar gaat zij die 31 mln. vandaan halen
waar het om gaat? Niemand vindt deze bezuiniging leuk,
maar haar motie slaat een gat in de begroting en dat zal
weer moeten worden gevuld. Beseft zij wel dat het wel
eens zo zou kunnen zijn dat de minister dat gat dicht
door bijvoorbeeld de € 10 per leerling die straks in het
vooruitzicht wordt gesteld, en waar de scholen op hopen,
niet te laten doorgaan? Haar motie heeft ook gevolgen
op een ander terrein met betrekking tot passend
onderwijs.
Mevrouw Smits (SP): Ik begrijp de angst van mevrouw
Kraneveldt dat ook deze minister niet echt zal kijken waar
het geld te halen is, maar gewoon geld voor zwakke
kinderen op een andere plek weghaalt. Dat snap ik, want
dat is in het verleden maar al te vaak gebeurd. Ik zou die
keuze niet willen maken. Ik zou ervoor kiezen om te
kijken waar het geld wel zit in het onderwijs. Wij hebben
daar heel mooie voorstellen voor in onze tegenbegroting,
waarin wij ook bezuinigen op onderwijs. Het gaat er in
dit geval niet om of wij het ook ergens anders kunnen
vinden. Daar heb ik alle vertrouwen in. In dit geval gaat
het erom dat er zonder enige visie, hupsakee, geld wordt
weggehaald bij zwakke kinderen en dat de scholen daar
binnen drie maanden een oplossing voor moeten vinden.
Ik mag toch hopen dat mevrouw Kraneveldt dat ook niet
zo’n nette oplossing vindt!
©

De heer Jan Jacob van Dijk (CDA): Ik ben eerlijk
gezegd heel verbaasd over deze motie van de SP-fractie.
Bij de begrotingsbesprekingen heeft de SP-fractie geen
amendement ingediend om deze bezuiniging ongedaan
te maken. Nu er sprake is van een logisch uitvloeisel van
datgene wat uiteindelijk op tafel is gelegd, komt er
ineens een motie waarin gesteld wordt dat de regering

Mevrouw Kraneveldt-van der Veen (PvdA): Voorzitter.
Ik vraag de minister: wat zal er gebeuren nu wij een gat
van 31 mln. hebben in de begroting? Niemand vindt deze
bezuinigingen sympathiek, maar ze zijn wel al iets langer
dan drie maanden geleden afgesproken. Het veld heeft
het natuurlijk ook zien aankomen. Wat zijn daar de

Tweede Kamer

21 april 2010
TK 79

Leerlinggebonden budget

79-6763

Kraneveldt-van der Veen
gevolgen van? Ik vraag de minister daar goed op in te
gaan, zodat wij daarna een oordeel over de motie
kunnen vellen.
©
Minister Rouvoet: Voorzitter. Voor mij ligt een motie die
zojuist is toegelicht door mevrouw Smits. Ik heb in de
gauwigheid het een en ander genoteerd: 31 mln. die de
minister snel probeert te verdienen, snel erdoorheen
gejast nu effe, zonder erbij na te denken, zonder visie,
kwetsbare leerlingen die de dupe worden. Ik kan hier niet
zo heel erg veel mee. Het is bekend dat de SP tegen het
traject van passend onderwijs is. Mevrouw Kraneveldt
herinnerde er echter al terecht aan dat dit natuurlijk niet
iets is dat gistermiddag is opgekomen. Er is bij de
begrotingsbehandeling nadrukkelijk gesproken over de
noodzaak van een budgettair kader voor zorgleerlingen.
Dat moet ook een sluitend kader zijn. Toen is al in
algemene zin aangegeven dat het nodig kan zijn om
maatregelen te nemen in geval van een stijgend aantal
zorgleerlingen.
Vervolgens is er op 2 november 2009 – dat is alweer
een poosje geleden – een brief naar de Kamer gestuurd,
waarin die maatregelen specifiek benoemd zijn. Ik
herinner mevrouw Smits graag daaraan. Het is dus niet
zo dat dit nu rauw op het dak van de betreffende scholen
valt. Er is bovendien voortdurend heel zorgvuldig overleg
geweest met de hele sector en het hele veld. Het
budgettaire kader voor zorgleerlingen is vastgesteld in de
begroting voor 2010. De sector wist dat. Als er stijgende
aantallen zorgleerlingen zijn, zal het uit de lengte of uit
de breedte moeten komen. Mevrouw Kraneveldt heeft
gelijk dat niemand dat leuk vindt. Het is echter wel onze
taakstelling. Daarom hebben wij gekeken naar de
maatregelen die in dit verband noodzakelijk zijn. Daar
komt deze maatregel uit voort. Die is dus heel zorgvuldig
met het betreffende veld besproken. Daarom is er dus
wat mij betreft geen sprake van een overhaaste
maatregel die wij even erdoorheen proberen te jassen.
Die is zorgvuldig voorbereid. Natuurlijk vond het veld dit
alles ook niet aangenaam, maar je staat samen voor de
opgave om het uit de lengte of uit de breedte te halen.
Dit is ook het antwoord op de vraag van mevrouw
Kraneveldt. Het bedrag zal uit het traject van de
zorgleerlingen moeten komen. Voor hen is dit budgettaire kader vastgesteld. Als het dus niet hiervandaan
komt, komt uit het andere onderdelen. Dan zal het
bijvoorbeeld uit het basisonderwijs gehaald moeten
worden, daar waar het gaat om de positie van de
zorgleerlingen daarin. Er is dus een duidelijke keuze
gemaakt in overleg met het veld. Dit is zorgvuldig
voorbereid. Tegen die achtergrond ontraad ik met klem
de aanname van de motie van mevrouw Smits.

Minister Rouvoet: Ik gaf aan dat al sinds de begroting –
waarin dit in het vooruitzicht werd gesteld – voortdurend
overlegd is met de breedte van het veld. Ik had deze
positie toen nog niet, maar mij wordt verzekerd dat toen
met de breedte van het veld overlegd is. Dat was ook
nodig, want wij zagen dit aankomen en wisten dat het
niet aangenaam zou zijn. Daarom moesten wij het veld
goed erbij betrekken. De ene deelnemer aan dat overleg
had nog meer zorgen dan de ander over de maatregel.
Dit is echter uiteindelijk datgene waarop wij in goed
overleg uitgekomen zijn. Dit is immers de meest
zorgvuldige manier om de maatregel in te vullen. Een
deel van het bedrag zit ook in de zogenoemde dubbele
financiering. Dat is ook uitgelegd in de stukken en de
beantwoording van de schriftelijke vragen. Nogmaals,
niemand vindt het plezierig om zo’n korting te moeten
doorvoeren, maar wij doen dit wel op de meest
zorgvuldige manier, waarbij wij de plekken waar het geld
echt noodzakelijk is, ontzien. Dit alles moet echter wel
binnen het kader van passend onderwijs. Daarmee
hebben wij namelijk te maken. Dit is een zorgvuldige
invulling daarvan. Wij hadden deze maatregel liever niet
genomen, maar wij hebben ons samen wel hieraan
gecommitteerd.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Morgen zullen wij over de ingediende
motie stemmen.
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.

Mevrouw Smits (SP): Eigenlijk heb ik twee vragen in
één. De minister zegt vier of vijf keer met het veld te
hebben gesproken. Ik wil van hem weten of hij ook
gesproken heeft met het SBOwerkverband. Dit is
namelijk de vertegenwoordiging van het speciaal
basisonderwijs, waar deze bezuiniging hard terecht zal
komen. Vindt de minister het bovendien terecht dat hij
de schuld voor het probleem met de groei van het aantal
zorgleerlingen eenzijdig bij het speciaal onderwijs en het
speciaal basisonderwijs legt?

Tweede Kamer

Leerlinggebonden budget

21 april 2010
TK 79

79-6764