Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

31 524

Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie

Nr. 188

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN
WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 16 december 2013
In het regeerakkoord is een maatregel opgenomen met betrekking tot de
kenniscentra beroepsonderwijs bedrijfsleven, waarbij is aangegeven dat
de kenniscentra worden samengevoegd en dat, waar mogelijk, de
wettelijke taken van de kenniscentra worden ondergebracht bij de
stichting Samenwerking Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) en bij de
mbo-instellingen.1 Het regeerakkoord boekt daarvoor bezuinigingen in
van € 40 mln. in 2015 en € 80 mln. vanaf 2016 structureel.
SBB heeft op mijn verzoek binnen de kaders van het regeerakkoord advies
uitgebracht over het toekomstige samenwerkingsmodel beroepsonderwijs
bedrijfsleven inzake de wettelijke taken van de kenniscentra:
1. Ontwikkelen en onderhouden van de kwalificatiestructuur en de
kwalificatiedossiers;
2. Werven en erkennen van voldoende leerbedrijven,
3. Bevorderen van de kwaliteit van de beroepspraktijkvorming.
Het advies van SBB komt er in de kern op neer dat de wettelijke taken bij
de huidige 17 kenniscentra worden weggehaald en worden ondergebracht
in één bestuurlijke entiteit, te weten SBB. In dit nieuwe model wordt de
sectorale afstemming tussen bedrijfsleven en beroepsonderwijs geborgd
via maximaal acht of negen sectorkamers, die deel uitmaken van SBB. In
de sectorkamers worden, net als nu in de paritaire commissies van de
kenniscentra gebeurt, beleidsmatige ontwikkelingen voor de desbetreffende sector op het terrein van onderwijs en arbeidsmarkt besproken. Elke
sectorkamer is verantwoordelijk voor de invulling van sectorale keuzes op
het terrein van kwalificeren, examineren en beroepspraktijkvorming.
Hierbij gaat het vooral om keuzes voor aanpassing van nieuwe kwalificaties en over sectorale inkleuring van de beroepspraktijkvorming. In elke
sectorkamer treffen bestuurlijke en inhoudelijke vertegenwoordigers
1

kst-31524-188
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Deze maatregel is opgenomen in de bijlage van het regeerakkoord (Bijlage A – Financieel
beleid).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 31 524, nr. 188

1

vanuit het onderwijs en de sociale partners elkaar. De verschillende
sectorale sociale partners en het onderwijs, vertegenwoordigd in één
sectorkamer, komen regelmatig bijeen om de sectorale belangen te
behartigen. Ook het door het ministerie van EZ bekostigde kenniscentrum
voor de groene sector wordt opgenomen in het nieuwe samenwerkingsmodel. In het bestuurlijk overleg met SBB, op 9 oktober jl., heb ik
aangegeven dat ik het advies van SBB over het toekomstige samenwerkingsmodel wil overnemen. Dat heb ik gedaan na afstemming met de
staatssecretaris van EZ voor zover het groen onderwijs betreft. Tijdens dat
bestuurlijk overleg hebben we gezamenlijk gemarkeerd dat we de
maatregel uit het regeerakkoord in deze richting gaan uitwerken.
Ik ben blij met dit advies dat voldoet aan de randvoorwaarden die ik begin
dit jaar aan SBB heb gesteld. Ten eerste worden met dit nieuwe model de
inhoudelijke doelen van de drie wettelijke taken gerealiseerd en daarmee
de wezenlijke functies van het beroepsonderwijs. Ik hecht er zeer aan dat
de uitvoering van deze taken in de toekomst goed geborgd wordt. Ten
tweede wordt de sectorale betrokkenheid van het bedrijfsleven in dit
model geborgd via de zogeheten sectorkamers. Deze sectorkamers
worden verantwoordelijk voor de invulling van sectorale keuzes op het
terrein van kwalificeren, examineren en beroepspraktijkvorming. Ten
derde draagt het model ertoe bij dat de complexiteit en de bestuurlijke
drukte in de mbo-sector worden verminderd. Het huidige systeem waarin
de wettelijke taken te versnipperd zijn (verdeeld over 17 kenniscentra)
wordt immers vervangen door een systeem waarbij deze taken in handen
komen van één organisatie. Die versnippering heeft tot dusver op
bepaalde thema’s geen gewenste effecten gesorteerd. De realisatie van
een transparante en samenhangende kwalificatiestructuur mbo met
minder kwalificaties, waarover ik uw Kamer binnenkort nader zal
informeren, is moeizaam gebleken, mede vanwege die versnippering. Ik
heb het hier in het bijzonder over de realisatie van een samenhang tussen
kwalificatiedossiers, het vermijden van doublures en het aansluiten bij
innovaties in het bedrijfsleven die op de snijvlakken tussen de verschillende sectoren ontstaan. Met de bundeling van taken en bevoegdheden in
één organisatie, waarin de verschillende sectoren intensief samenwerken,
voorzie ik dan ook een grote innovatie van de aansluiting tussen
onderwijs en arbeidsmarkt.
Het nieuwe model moet uitvoerbaar zijn met de financiële middelen die
na uitvoering van het regeerakkoord overblijven. In de toekomst zal voor
de uitvoering van de wettelijke taken veel minder overheidsfinanciering
beschikbaar zijn. In het nieuwe model, waarbij SBB verantwoordelijk
wordt voor alle drie wettelijke taken, is ervoor gekozen geen taak bij de
mbo-instellingen neer te leggen. De reden hiervoor is dat de instellingen
op dit moment al een zware taak te vervullen hebben met de uitvoering
van de maatregelen uit Focus op vakmanschap. Door nu nog een nieuwe
taak bij de instellingen neer te leggen, ontstaat er een opeenstapeling van
maatregelen en dus een zwaardere belasting. Het onderwijs heeft dan ook
aangegeven er geen nieuwe taak bij te willen hebben. In goed overleg met
de MBO Raad heb ik ervoor gekozen de bezuinigingsmaatregel zoals die
in het regeerakkoord is opgenomen, iets anders uit te werken en de taken
van de kenniscentra niet over te hevelen naar de instellingen, maar bij
SBB te beleggen. Ik vind daarom dat met ingang van 2016 een klein deel
van de investeringsmiddelen,2 maximaal € 20 mln. (structureel), ook moet
worden overgeheveld naar SBB voor de uitvoering van genoemde
wettelijke taken. Omdat SBB verantwoordelijk wordt voor alle drie de
taken, vind ik deze keuze verantwoord.
2

Het kabinet heeft in het Regeerakkoord € 250 mln. beschikbaar gesteld voor het mbo voor
resultaatgerichte afspraken. Bruggen slaan, regeerakkoord VVD-PvdA, 29 oktober 2012.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 31 524, nr. 188

2

Zoals gezegd, ben ik verheugd met het advies van SBB. Hiermee wordt
voor alle betrokkenen duidelijkheid gecreëerd. De komende maanden wil
ik benutten om samen met SBB het samenwerkingsmodel verder uit te
werken en het transitietraject te gaan voorbereiden. Voor het onderbrengen van de wettelijke taken bij SBB is een wetswijziging nodig. Het
voorstel daartoe is op dit moment in voorbereiding. Ik verwacht het
wetsvoorstel in het voorjaar van 2014 bij uw Kamer te kunnen indienen.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
M. Bussemaker

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 31 524, nr. 188

3