Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

31 209

Schoon en zuinig

Nr.155

VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Vastgesteld 1 maart 2012
Binnen de vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu1 hebben enkele
fracties de behoefte om enkele vragen en opmerkingen voor te leggen aan
de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu over de brief van
5 december 2011 inzake de ontwerpwijziging van het Besluit etikettering
energiegebruik personenauto’s (Kamerstuk 31 209, nr. 153).
De staatssecretaris heeft deze vragen beantwoord bij brief van 29 februari
2012.
Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
De voorzitter van de commissie,Snijder-HazelhoffAdjunct-griffier van de
commissie,
Van der Sommen

1
Samenstelling:
Leden: Gent, W. van (GL), Snijder-Hazelhoff,
J.F. (VVD), Voorzitter Slob, A. (CU), Haverkamp, M.C. (CDA), Aptroot, Ch.B. (VVD),
Samsom, D.M. (PvdA), Jansen, P.F.C. (SP),
Graus, D.J.G. (PVV), Ouwehand, E. (PvdD),
Rouwe, S. de (CDA), Kuiken, A.H. (PvdA),
Bashir, F. (SP), Mos, R. de (PVV), Tongeren, L.
van (GL), Monasch, J.S. (PvdA), Dekken, T.R.
van (PvdA), Dijkgraaf, E. (SGP), Veldhoven, S.
van (D66), Koolmees, W. (D66), Ondervoorzitter Jong, L.W.E. de (PVV), Leegte, R.W. (VVD),
Caluwé, I.S.H. de (VVD), Holtackers en M.P.M.
(CDA).
Plv. leden: Braakhuis, B.A.M. (GL), Houwers, J.
(VVD), Wiegman-van Meppelen Scheppink,
E.E. (CU), Koopmans, G.P.J. (CDA), Lucas,
A.W. (VVD), Smeets, P.E. (PvdA), Gerven, H.P.J.
van (SP), Bontes, L. (PVV), Hazekamp, A.A.H.
(PvdD), Bochove, B.J. van (CDA), Groot, V.A.
(PvdA), Ulenbelt, P. (SP), Agema, M. (PVV), El
Fassed, A. (GL), Dikkers, S.W. (PvdA), Jacobi,
L. (PvdA), Staaij, C.G. van der (SGP), Ham, B.
van der (D66), Verhoeven, K. (D66), Bemmel,
J.J.G. van (PVV), Lodders, W.J.H. (VVD), Boer,
B.G. de (VVD) en Werf, M.C.I. van der (CDA).

kst-31209-155
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 209, nr. 155

1

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdA
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van de voorgenomen wijzigingen in de procedure omtrent het vaststellen
van de etikettering van personenauto’s op het vlak van energiezuinigheid.
De leden van de PvdA-fractie kunnen instemmen met de procedurele
wijzigingen die de minister voorstelt. Toch houden deze leden wel een
kritische houding ten aanzien van het realiteitsgehalte van de aangegeven
classificatie. Te vaak ontvangen deze leden signalen dat de classificatie
niet overeenkomt met de praktijk van het autogebruik. De leden van de
PvdA-fractie vragen daarom aan de minister op welke wijze zij denkt te
waarborgen dat de classificatie die zij voorzien, strookt met het daadwerkelijke gebruik en de daadwerkelijke CO2-uitstoot. Graag horen de leden
van de PvdA-fractie hoe zij het traject van classificatie vormgeeft. Is de
minister voornemens om in het traject van classificatie, waarin ook de
constanten en waarden worden vastgesteld die de basis vormen van de
classificatie op de etiketten, niet alleen de automobielindustrie te
raadplegen, maar ook onafhankelijke instanties als de Nederlandse
Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek (TNO) en
consumentenorganisaties? Ziet de minister, samen met de leden van de
PvdA-fractie ook de noodzaak om in Europees verband te komen tot
onafhankelijke controle op het realiteitsgehalte van de etikettering in
relatie tot het dagelijks gebruik?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA
Het energielabel dat aan nieuwe personenauto’s wordt toegekend geeft de
consument inzicht in de milieuvriendelijkheid en energiezuinigheid van de
auto. Het tweejaarlijks aanscherpen van dit energielabel stimuleert de
autobranche tot het ontwikkelen van steeds schonere auto’s. De leden van
de CDA-fractie staan positief tegenover het initiatief om de procedure
waarmee het label tweejaarlijks wordt aangescherpt, te vereenvoudigen.
De leden van de CDA-fractie hebben slechts één vraag: op welke wijze is
de branche betrokken bij de voorgestelde wijziging en hoe kijkt zij tegen
deze aanpassing aan?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de SP
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van de ontwerpwijziging. Aanscherping van de etikettering is een goede
zaak. Het milieu en de volksgezondheid zijn er bij gebaat. Deze leden
hebben een aantal vragen.
Er is er een groot verschil in de uitkomsten van de «rollerbank» proef
waarop de etikettering wordt gebaseerd en de werkelijke uitstoot en
verbruik in de praktijk. Hoe staat het met de belofte om dat verschil op te
heffen en wat is de inbreng van de Nederlandse overheid om dat proces
te versnellen? Wie zijn er betrokken bij het verbeteren van de «rollerbank»
test?
Er is een oneerlijkheid in het systeem ingebakken als het gaat om de
etikettering en beprijzing. De etiketten vergelijken auto’s in hun eigen
klasse. Dat is gedaan omdat je logischerwijs kan verwachten dat een dikke
Mercedesrijder niet overstapt naar de veel zuiniger Toyota Aygo. Door
naar klasse te etiketteren wordt iedere koper toch verleid duurzamer typen
auto’s te rijden. De leden van de SP-fractie vragen waarom er een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 209, nr. 155

2

koppeling tussen BPM en die etikettering bestaat. Daardoor zijn vervuilende grote auto’s alsnog bevoordeeld, en in absolute euro’s nog stevig
ook, ten opzichte van kleinere auto’s die in de praktijk veel minder
verbruiken en uitstoten.
Er is een stevige lobby op gang gekomen vanuit Nederlandse overheden
richting de Europese Commissie met betrekking tot de luchtkwaliteitseisen die de Europese richtlijnen ons opleggen. Kern van de boodschap
is dat bronbeleid hard nodig is, wil Nederland ooit aan die normen
voldoen. Bekend is dat vooral lokaal de auto de grootste bron van fijn stof
is. In hoeverre is fijn stof onderdeel van de criteria voor etikettering en is
het mogelijk ook via die etikettering de, niet zo enthousiast aan de
fijnstofproblematiek meewerkende, auto-industrie tot bronbeleid te
bevorderen?
Tot slot, welke maatregelen zijn er om na aanschaf van de auto de
eigenaar aan te spreken op verbruik en uitstoot? Hoe bijvoorbeeld is op te
treden tegen de slimme jongen die een auto met A-label chiptunet en
brede «sloffen» eronder legt? Dan zwaait hij trots met zijn A-label en
vervuilt vervolgens met zijn dikke leasebak de leefomgeving.
II. Reactie van de staatssecretaris
Hierbij stuur ik u, mede namens de minister van Economische Zaken,
Landbouw en Innovatie, mijn antwoorden op de vragen van enkele
fracties van de vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu over het
ontwerpbesluit tot wijziging van het Besluit etikettering energiegebruik
personenauto’s (Kamerstuk 31 209, nr. 153). Ik ga ervan uit dat met deze
beantwoording van de gestelde vragen de procedure voor de totstandkoming van het voorgehangen ontwerpbesluit tot wijzing van het Besluit
etikettering energieverbruik personenauto’s kan worden voortgezet.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdA
De leden van de PvdA-fractie vragen op welke wijze wordt gewaarborgd
dat de classificatie van het label strookt met het daadwerkelijke gebruik en
de daadwerkelijke CO2-uitstoot. Worden in het traject van classificatie niet
alleen de automobielindustrie geraadpleegd, maar ook onafhankelijke
instanties als TNO en consumentenorganisaties? Wordt de noodzaak
gezien om in Europees verband te komen tot onafhankelijke controle op
het realiteitsgehalte van de etikettering in relatie tot het dagelijks gebruik?
Antwoord:
De verbruikscijfers volgens de officiële Europese testprocedure liggen in
het algemeen lager dan verbruikscijfers uit de praktijk. Dit wordt veroorzaakt doordat de testomstandigheden van de Europese test minder
belastend zijn dan de rijomstandigheden uit de dagelijkse praktijk.
Etikettering van het energiegebruik van auto’s kan echter alleen maar
gebaseerd worden op verbruikscijfers die volgens officiële testprocedures
en onder toezicht van de overheid zijn verkregen. Bovendien moeten voor
alle op de markt verkrijgbare uitvoeringen van modellen verbruikscijfers
beschikbaar zijn. De facto betekent dat alleen van de officiële Europese
verbruikscijfers van auto’s kan worden uitgegaan. De Europese labelingrichtlijn schrijft bovendien voor dat deze waarden op het label moeten
worden vermeld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 209, nr. 155

3

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA
De leden van de CDA-fractie hebben de vraag op welke wijze de branche
betrokken is bij de voorgestelde wijziging en hoe kijkt zij tegen deze
aanpassing aan?
Antwoord:
De voorgestelde wijzigingen zijn in goed overleg met de RAI-Vereniging
en de BOVAG tot stand gekomen. Aanpassing van het label is o.a. op
25 mei 2011 aan de orde geweest tijdens het overleg van de directeuren
van de RAI-Vereniging en BOVAG en de staatssecretaris van I&M.
Hiervoor heeft overleg op ambtelijk niveau plaatsgevonden met de
autobranche. De autobranche kan instemmen met de voorgenomen
aanpassing, omdat het recht doet aan de inspanningen van de
autobranche van de afgelopen jaren om auto’s flink zuiniger te maken. Het
opnemen van de rekenmethode voor bepaling van het label in een
zelfstandige ministeriële regeling heeft voor de autobranche verder geen
gevolgen.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de SP
Deze leden van de fractie van de SP vragen hoe het staat met de belofte
om het verschil in de uitstoot en het verbruik volgens de «rollerbank»
proef waarop de etikettering wordt gebaseerd en de werkelijke uitstoot en
het verbruik in de praktijk op te heffen en wat is de inbreng van de
Nederlandse overheid om dat proces te versnellen? Wie zijn er betrokken
bij het verbeteren van de «rollerbank» test?
Antwoord:
In UN-ECE kader wordt gewerkt aan een nieuwe, mondiaal geharmoniseerde testprocedure (WLTP) ter vaststelling van de emissies en het
brandstofverbruik van personenauto’s en bestelwagens. Deze nieuwe
methode moet emissie- en verbruikscijfers opleveren die beter correleren
met de praktijk. Als de komende jaren hierover overeenstemming wordt
bereikt, kan de nieuwe testcyclus die hiervan onderdeel uitmaakt,
geleidelijk de basis gaan vormen voor de toelating van nieuwe voertuigen
in de EU. Namens Nederland leveren TNO, de RDW en I&M een belangrijke bijdrage bij het ontwikkelen van deze nieuwe testmethode. Andere
actief betrokkenen zijn de onderzoeksinstelling van de Europese
Commissie (JRC), andere EU-lidstaten (Duitsland, Frankrijk, VK) en niet
EU-landen (Zwitserland, Japan, USA).
De leden van de SP-fractie vragen waarom er een koppeling tussen BPM
en die etikettering bestaat, waardoor vervuilende grote auto’s bevoordeeld worden ten opzichte van kleinere auto’s die in de praktijk minder
verbruiken en uitstoten.
Antwoord:
Juist vanwege de door de leden van de fractie van de SP genoemde reden
is de koppeling tussen de BPM en het energielabel met ingang van 2010
komen te vervallen. Het verschijnsel dat in absolute zin meer vervuilende
grote auto’s soms worden bevoordeeld ten opzichte van minder vervuilende kleinere auto’s doet zich dus sinds 2010 niet meer voor. Om de
verkoop van zuinige auto’s te stimuleren wordt de grondslag van de BPM
in de periode 2010 – 2013 overigens geleidelijk omgezet van de netto
catalogusprijs naar absolute CO2-uitstoot van een auto.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 209, nr. 155

4

De leden van de SP-fractie vragen in hoeverre fijn stof onderdeel van de
criteria voor etikettering is en of het mogelijk is om ook via die etikettering
te bevorderen dat de fijnstof uitstoot van nieuwe personenauto’s wordt
teruggebracht?
Antwoord:
De uitstoot van fijn stof maakt geen onderdeel uit van het criteria voor
etikettering van het energiegebruik van nieuwe personenauto’s. Voor het
terugdringen van de fijnstof uitstoot gelden aparte zgn. euronormen. Deze
normen zijn de afgelopen jaren zeer effectief gebleken om de uitstoot van
fijnstof door auto’s terug te dringen. Ter illustratie: de Euro-5 norm, die
met ingang van 2011 is ingegaan, is zo scherp dat alle nieuwe dieselauto’s
van een affabriek roetfilter worden voorzien. Door toepassing van
affabriek filters wordt de uitstoot van fijnstof door dieselauto’s teruggebracht tot minder dan het niveau van benzineauto’s. Het is dan ook niet
nodig dat de fijnstof uitstoot onderdeel uitmaakt van de criteria voor
etikettering.
Tot slot vragen de leden van de SP-fractie welke maatregelen er zijn om
na aanschaf van de auto de eigenaar aan te spreken op verbruik en
uitstoot? Hoe bijvoorbeeld is op te treden tegen chiptuning en of het
monteren van bredere banden?
Antwoord:
Het is op grond van nationale regelgeving niet toegestaan zodanige
wijzigingen aan motorvoertuigen aan te brengen dat ze niet meer tot een
goedgekeurd type behoren. Chiptuning waarbij de uitstoot of het verbruik
wijzigt is daarom niet toegestaan. Wat betreft bredere banden voorziet de
Europese testprocedure voor het brandstofverbruik en de CO2-uitstoot in
een zekere marge. Alle typen banden waarmee een voertuig door de
fabrikant wordt geleverd, moeten binnen deze marge vallen. Banden die
naderhand worden gemonteerd kunnen evenwel buiten deze range vallen.
Het WLTP-proces, waaraan in het antwoord op een eerdere vraag werd
gerefereerd, heeft mede als oogmerk technische verschillen zoals
bandenmaten tussen het geteste voertuig en de uiteindelijk afgeleverde
voertuigen te verkleinen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 209, nr. 155

5