Inspectie Leefomgeving en Transport
Ministerie van Inftasrructuuren Waterstaar

]aarverslag 2017

Inspectie Leefomgeving
en Transport

I
4.

._!

___:t

e

Voorwoord
Bij de Inspectie Leelomgeving en Transport (ILT) draait veel om continue verandering. Verandering in de
maatschappij en aanpassingen van de organisatie om daar effectief, efficient en vooral weloverwogen
mee om te gaan. Tegelijkertijd is onze missie onveranderd: werken aan veiligheid, zekerheid en
vertrouwen in transport. infrastructuur, milieu en wonen.
Zo is het afgelopen Jaar in overleg met de sector bet roer omgegooid bij een deel van de vergunningen
voor afvaltransporteurs. Dit zijn zogenoemde repeterende transporten van vergelijkbare afvalstoffen
naar erkende verwerkers. Hier kunnen we volstaan met beperkt toetsen, besparen we de transporteurs
tijd en kosten en houden we bovendien meer tijd over voor de beoordeling van de andere meer
complexe afvalexport vergunningaanvragen.
Een ander voorbeeld is de samenwerking met een grote vrachtwagenfabnkant tegen het gesjoemel met
de tachograaf. Omdat we een sterk vermoeden van fraude hadden, maar er zel niet achter kwamen waar
malafide ondernemingen in bet systeem hadden ingegrepen, haalden we de fabnkant er bij. Deze
ontdekte de truc waarmee de tachograaf gemanipuleerd werd. Vervolgens instrueerde de fabrikant zijn
werkplaarsen in Europa om hier alert op te zijn.
Om meer veranderingen mogelijk te maken. is bet afgelopen Jaar in nieuwe technieken en werkwijzen
geInvesteerd. Terwijl de meeste nog in een ontwikkelingsfase zitten, is het soms ook nog maar de vraag
in hoeverre we er straks echt wat mee kunnen. Voor mij staat wel vast dat we continu naar betere en
slimmere toezichtstechnieken en -methoden moeten zoeken om aansluiting te houden bij maatschap
pelijke ontwikkelingen.
Omdat bet complex van verandering als gevolg van de Koers 2021 nog volop gaande is, kan dit
jaarverslag nog niet laten zien hoe onze nieuwe aanpak en werkwijze uitpakken. Wel geeft bet een goede
indwk van de breedte van onze werkterreinen en welke veranderingen weal in gang hebben gezet. En
net als vorig jaar kunt u een indruk krijgen van bet dagelijkse werk van onze inspecteurs. Oat gaat over
bun belevenissen langs de weg, in de haven, op bedrijisbezoeken of bij een woningcorporatie. In een
aantal gevallen worden problemen naar een hoger abstractieniveau getild en resulteren in een toezicht
signaal voor de betrokken bewindspersoon.
Dit jaarverslag geeft een beeld van een organisatie die langzaam maar zeker een ingrijpende verandering
ondergaat, terwijl zij enerzijds probeert haar wettelijke taken zo goed mogelijk uit te voeren en anderzijds
een aantal keer alert moest reageren op onvoorziene ontwikkelingen zoals het asbesthoudend straalgrit.
Naar mijn mening zijn we daar in geslaagd.
Het spreekt dan ook voor zich dat ik trots ben op al onze medewerkers die zich met vakmanschap
inzetten voor de publieke taak.

Mr. J.A. van den Bos
lnspecteur-generaal Leefomgeving en Transport

Jaarverslag lIT 201113

-r

1-

-

.a;i.

a’

—4.’

.-

-

-

-

Inhoud
Verhalen ult de praktijk
In dit hoofdstuh leest u de verhalen van negen Inspecteurs van de ILT Ziy vertelIen over een belangrijhe
gebeurtenis in 2017.

1

6

lIT toezicht in 2017
Oak ifl 2017 werkte de lIT aan veiligheid, zekerheid en vertrouwen in transport, milieu en wonen. Dat is de
basis, hierin ligt de maatschappelijke relevantie von de lii verankerd. Wat hebben we in 2011 gedaan en
bereikt? Acm de hand van de thema’s van het Meerjarenplan (MJP) 2077-2021 topen we longs een aantal
voorbeelden representatiefvoor het werh van de ILl
15
2

3 Ogen en oren van bewindspersonen
0€ ItT hunt u zien als de ogen en oren van bewindspersonen (minister en staatsseretaris). De inspecteurs zien
vaak als eerste in het veld of bet beleid van een bewindspersoon werkt. Elke twee maanden stuurt de ILl een
rapportage met signalen naar de bewindspersonen. Wat is in 2017 gerapporteerd?
34
4 Dienst- en vergunninguerlening
0€ dienstverlening van de ItT is gericht op duidelijkheid, eenvoud en gemak voor de kiant. We wiHen dat elke
klant en gebruiher snel in;itht en overzitht beeft
41
5 Koers 2021
In 2017 heeft de ItT verder qewetht aan het opbouwen van een toekomst- en naar buiten gerichte ILl (Koers

ItT 2027). Doel: een organisatie die meet risicogericht. flexibel, transparont en effeaief werkt Deze koers is in
2016 ingezet.
44
6

Personeel en bedrijfsvoering

0€ ItT beschikt over deskundige medewerkers met een grote diversiteit aan expertises. Om de kennis en
vaardigheid hwalitatief op peii te houden, is erstevig geinvesteerd in vakbekwaomheid en
opIeidingsproramma’s.

49

Productie
In dit hoofdstiik worden de gereoliseerde productieaantallen gespiegeld aan de in het MJP 20 17-2027
geplande activiteiten.

53

Jaarver5lag CT 2O1 Is

1

Verhalen ult de praktijk

In dit hoofdstuk leest u de verhalen van negen inspecteurs van de ILT. Zij vertellen over een
belangrijke gebeurtenis Ifl 2017.

Era ude met vrachtwagens
Niet alles zelfwiHen oplossen

Wat is er Ifl 2017 gebeurd?
We hebben in oi twaalf vrachtwagens uit Letland van de weg gehaald na een tip over fraude met
de tachograaf. Len tachograaf is een instrument in vrachtautos dat de tijd en sneiheid van een nt
registreert. We hebben ondeizoek gedaan en inderdaad tachograaftraude aangetroffen. Maar hoe er
precies mee gerommeld werd, konden we niet ontdekken. Het zat te diep in het systeem. We zagen
alleen afwijkende meetwaarden met onze meetapparatuur.’

Wat heeft de lIT gedaan?
We hebben de vrachtwagens stil gezet en alle spullen ingenomen voor onderzoek. We hebben Scania, de
Zweedse vrachtwagenfabrikant, gevraagd cm de fraude op te sporen. Na lang zoeken ontdekten de
monteurs dater een extra regelunit was ingebouwd in de wagens. Via het gaspedaal kon de chauffeur de
tachograaf laten registreren dat hij rust houdt terwiji hij in werkelijk gewoon doorrijdt. Deze regelunit zat
zo goed verborgen dat we hun hul nodig hadden om deze manipulatie te kunnen vinden.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Er zijn risicos voor de veiligheid op de weg. De chauffeurs hielden zich niet aan de ru- en rusttijden en
reden negen uur langer door. Er zijn ook financiele consequenties. Deze vrachtwagens reden per jaar
30.000 kilometer extra waar niet voor betaald (loonkosten) werd. Reken de fraude maar uit als je het
hebt over acht cent per kilometer en minimaal twaalf vrachtwagens.’

Wat leerje hiervan?
‘Dat je niet alles zell moet wilten oplossen. Wij hebben verstand van transport maar beperkte kennis van
elektronica. We zijn gaan samenwerken met Scania en met onderzoekers van de Hogeschool Arnhem en
Nijmegen. Daardoor snappen we nu veel beter hoe een tachograaf werkt en waar we voortaan op
moeten letten. Scania heeft alle werkplaatsen in Europa de instructie gegeven om vrachtwagens bij een
onderhoudsbeurt hierop te controleren.’

Asbest in straalgrit
Meteen de risico’s inperken

Wat is er gebeurd?
‘Oktober 2017 kreeg de ILT een melding dater asbest zit in straalgnt dat in Nededand op de markt is gebracht.
Straalgrit is materiaal dat je gebwikt om bijvoorbeeld verf van stalen bwggen te stralen. De melding kwam
van het bedriji dat het straalgrit in Nederland maakt en verkoopt aan andere bednjven. Ze hadden asbest
houdende grondstoffen binnengekregen ult de OekraIne. Hoe ze erachter kwamen? Ze hebben het in
Nederland in een grote installatie gegooid om te zeven en in brokjes te breken. In die zeven vonden ze pluizen
en daardoorwerden ze ongerust: die zou wel eens asbest kunnen zijn. Dat bleek inderdaad hetgeval.’

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We hebben meteen een multidisciplinair kernteam opgericht. Eerst kijken water aan de hand is en
meteen daarna de risico’s inperken. Het straalgrit werd inmiddels op heel veel plekken in Nederland
gebruikt en moest worden teruggehaald. Oat is een kius: we hebben het over 50.000 ton asbesthoudend
materiaal. Die eerste lase is heel belangriuk, dat je de dingen bevriest zodat niemand er meer aan kan
komen. Dat heeft het bednjf gedaan en wij hebben daar toezicht op gehouden. Dat is onze taak als ILT:
toezicht houden dater geen asbesthoudende producten worden ingevoerd en gebruikt.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Er zi;n risico’s voor de gezondheid van mensen en voor het milieu. Als je iets straalt met asbesthoudend
straalgrit, dan kun je asbest inademen. Doordat we snel hebben doorgepakt en de partijen uit de markt
zijn gehaald. zijn de risico’s ingeperkt. Natuurlijk is er ongerustheid bij de mensen die ermee hebben
gewerkt Daar zijn onze collega’s van de Inspectie van SZW mee aan de slag gegaan.’
iaarversbg lIT 201717

Wat leerje hiervan?
‘Dat het belangrijk is om niet als kikkers in een vijver te springen maar steeds goed na te denken: wat is
belangrijk. hoe krijgen we de risico’s onder controle en wat moeten we als eerste aanpakken? Je hebt de
neiging om direct breed te gaan: zijn er ook andere straalproducten die asbest bevatten? Die vraag
hebben we later beantwoord. En gelukkig bleek de asbestverontreiniging zich te beperken tot bet
straalgrit van dit ene bedrijf. We ziJn met het kernteam steeds teruggegaan naar wat het echte probleem
is. Dan bereik je je doel.’

Fraude in de haven
Samen weet je meet

Wat is er in O17 gebeurd?
‘We ;ijn vaker de samenwerking gaan zoeken als we onderzoek doen naar criminele activiteiten. In 2017
hebben we biivoorbeetd onderzoek gedaan naar een bedriji in de haven. Er was een vermoeden van
stralbare feiten, maar we wilden niet dat het bedrijf om zou vallen door grootschalig strafrechtelijk
ingrijpen. Traditioneel zouden we daar langdurig een groot onderzoeksteam op hebben gezet. proces
verbaal hebben opgemaakt en een paar jaar later zou het voor de rechter komen. Nu is het ons gelukt om

in een half jaar tijd te zorgen dat het bedrijf zich aan de regels houdt. Met een aantal kleine strafrechtelijk
ingrepen en een breed scala aan bestuurlijke ingrepen.’

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We zijn met alle relevante toezichthouders om de tafel gaan zitten: Waterschap, Inspectie van 57W. de
Omgevingsdienst en Rijkswaterstaat. Met elkaar hebben we gericht gekeken naar dit bedrijf. Dan praat je
over vragen als: welke problemen spelen er? Vanuit welke invalshoeken kunnen we die problemen
aanpakken? Wat heeft elke partij in huis aan mogelijke interventies? Hoe zorgen we dat het bedrijI zich
weer aan de regels gaat houden?’

Waarom is dit belangrijk?
‘De situatie bij het bedrijt is flu veel snellerverbeterd. Het levert onze maatschappij sneller meer resultaat
op terwijl het minder tijd en geld kost.’

Wat Ieerje hiervan?
Andere samenwerkingspartners hebben een andere kijk op een kwestie. Ze hebben oak andere
mogelijkheden om problemen aan te pakken. Ze brengen dingen in die wij zelf niet hadden gezien. Zo
krijg je met elkaar een ander perspectiel en een heel andere ingang om een probleem op te lossen.’

Puin hoop op binnenvaartschip
Niet meteen een boete

Wat is er fl 2077 gebeurd?
‘In 2017 kwam ik een complete puinhoop tegen tijdens een inspectie van een schip. 1k deed de inspectie
met een collega van Rijkswaterstaat. De administratie was niet op orde. De vloer van de machinekamer
was spekglad door lekkage van olie. Er lag overal rommel: oude accu’s waarvan een aantal omgekeerd
lag en accuzuur lekte. Ongeopende post.

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We hebben een inspectie gedaan en zijn vervolgens met de schipper gaan praten. Hij vertelde dat hij een
jaar niet heeft kunnen varen en financiele problemen had. Door sterfgevallen in de familie had hij oak
persoonlijke problemen. Vroeget zouden we een boete hebben gegeven. Nu hebben we een voornemen
tot last onder dwangsom opgelegd. Dat wil zeggen dat hij niet meteen een boete kreeg maar eerst de
kans om orde op zaken te stellen.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Een boete is een middel, geen doel. We wilden dat de onveilige situatie zou worden opgelost. En dat is
gebeurd. Drie weken later zijn we teruggegaan. Hij had keihard gewerkt om zijn schip op orde te krijgen.
Hij vertelde dat we hem een duwtje in de goede richting hebben gegeven.’

Wat leerje hiervan?
‘1k leer hiervan dat elke situatie anders is en dat je als inspecteur per situatie moet kijken wat het beste is.
Niet alleen op de letter van de wet, maar in de geest van de wet’
Jaarverslag ILT 201719

Asbest in aival
Altijd voorzichtig zijn

Wat is er Ifl 2077 gebeurd?
‘In het voorjaar hielden we een grate transportcontrole op de A67. aan de grens bij Duitsland. We
controleerden vrachtwagens die alval vervoeren. Eén vrachtwagen viel op omdat er twee grate, oude
apparaten te zien waren. Er wapperden oak slierten isolatiemateriaal uit. Op de parkeerplaats zag ik dat
het am bakovens ging. 1k dacht meteen: daar zou wel eens asbest in kunnen zitten.’

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We hebben een controle uitgevoerd. We kijken dan naar de lading: zit er afval in, is het gevaadijk afval,
kioppen de papieren? De papieren waren niet in orde. De chauffeur had alleen een document voor niet
gevaarhjk afval. Dit was duidelijk iIIegaaI afvalvervoer en dat betekent: Duitse autonteiten informeren en
retour afzender. Ult monsteranalyse bleek dat het am gevaarlijk alval ging. De chauffeur heeft de lading
goed af moeten dekken en daarna ben ik achter hem aangereden am te kijken of hij echt over de grens
tewg naar Duitsland is gegaan. Later bleek dater inderdaad asbest in de apparaten zat, maar niet in het
wapperende isolatiematenaal.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Asbest is gevaarlijk voor de gezondheid en voor het milieu. 1k was bang dater asbeswezels vrij kwamen
via die wapperende slierten. Gelukkig is dat niet gebeurd. We zullen oak nooit weten of en hoeveel
ongelukken met asbest 1k hiermee heb voorkomen. Misschien bij medewerkers van het Nederlandse
bedrijf waar dit afval naartoe zou gaan? Of van buitenlandse bedrijven waar het vervolgens weer naartoe
zou gaan?’

Wat Ieerje hiervan?
‘Dat je altijd voorzichtig moet zijn, hoe lang je oak in hetvak zit. Het kan zomaar gebeuren dat je
bijvoorbeeld iets per ongeluk inademt. En na twintig of dertig jaar krijg je kanker en denk je: a ja, dat is
mogelijk toen gebeurd. Maar dan is het te laat.’

Gevaarlijk vuurwerk
De aanhouderwint

Wat is er in 2077 gebeurd?
‘Het is gelukt am met China samen te werken. We zaten al aan de vergadertafel, maar nu hebben we
afgesproken dat wij mogen meekijken op de werkvloer van de Chinese collega’s. En zij komen oak bij ons
meekijken. Oat is bijzonder. China heeft een behoorlijk gesloten cultuur. lets anders waar we oak blij
mee zijn: de wetgeving voar batterijen van enkelschots buizen (cakeboxen) is aangepast. Dat zijn
vuurwerk-buizen die makkelijk omwaaien als je ze los neerzet. In de wet staat nu dat deze batterijen op
een rijtje op een plankje mogen warden gelijmd. Dat heet compound vuurwerk.’

I Jaarverslag lIT 2017

Wat heeft de ILT gedaan?
‘De doorbraak in China is te danken aan ‘onze man’ in het buitenland. Hij onderhoudt voor ons de
relaties met China. De doorbraak in de wetgeving is ook dankzij onderhandelen gelukt. We zitten jaarlijks
om de tafel met de branthe. de wetgever en beleid. Dan laten we onze cijfers zien. Dc Europese Unie (EU)
heeft uiteindelijk deze wetgeving opgesteld.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Er gebeuren nog te veel ongelukken met vuurwerk. Door al deze stappen
kunnen we het veiliget maken.’

—

hoe klein ze ook lijken

—

Wat Ieerje hiervan?
‘De aanhouder wintl Dat zie je terug in beide voorbeelden. Het is een kwestie van volhouden en uiteinde
lijklukthet.’

Voorvallen kielne Iuchtvaart
Leren van incidenten

Wat is er in Z017 gebeurd?
‘We hebben meer bekendheid gegeven aan de meldingsplicht voor de kleine luchtvaart. We willen dat ze
ons laten weten als er een voorval is. Met kleine luchtvaart bedoel He niet-commerciele luchtvaart zoals
drones, zweeMiegen en kleine luchthavens. Zij melden hun voorvallen te weinig. 01 ze melden ze wel,
maar niet bij hetAnalysebureau L.uchtvaartvoorvallen van de ILT.’

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We hebben goed geluisterd naar de brancheverenigingen van kleine luchtvaart. Waarom melden ze niet?
Er blijkt bij de kleine luchtvaart angst te zitten voor vervolging of toezicht door de ILT als ze een voorval
melden. We hebben die angst kunnen wegnemen door uit te leggen waarom we de meldingen willen
onwangen. Niet meet om te beboeten, maar om er samen van te leren. Als ze meer willen weten. kunnen
ze ons uitnodigen. Dan komen we langs om het toe te lichten. Verder hebben we het formulier waarmee
je een melding kunt maken eenvoudiger gemaakt.’

Waarom is dit belangrijk?
‘Om te leren van incidenten. Hoe meet meldingen we krijgen, hoe beter de analyses en hoe beter we de
risico’s in beeld kunnen brengen. Zijn er bijvoorbeeld meet meldingen in een bepaald gebied, bij een
bepaalde luchthaven of in cen bepaalde sector? Dan gaan we kijken hoe we de risico’s daar kleiner
kunnen maken. De meldingsinformatie die we ontvangen, wordt ingezet voor de sector, de wetgever en
de toezichthouder. ledereen kan ervan leren.’

Wat Ieerje hiervan?
‘Dat de kleine luchtvaart niet altijd door heeft dat het Analysebureau Luchwaartvoorvallen onafhankelijk
is. En verder leer ik hiervan dat het belangrijk is om als inspectie regelmatig met de brancheverenigingen
te praten. Door voorvallen bespreekbaar te maken, kun je met elkaar de veiligheid vergroten.’

Jaarvefslag ItT 2017 Iii

t Uii
F

/

—-

/

/
:

I

I

r

Scheiding DAEB/niet-DAEB woningcorporaties
Zuinig op maatschappelijk kapitaal

Wat is er in 20i7 gebeurd?
‘AVe woningcorporaties moesten VOOr 1 januan 2018 een goedkeuring ontvangen hebben van de
Autoriteit woningcorporaties (Aw). Het gaat om goedkeuring op een voorstel om de maatschappelijke en
commerciële taken te scheiden. In de wet heet dit: scheiding van DAEB. diensten van algemeen
economisch belang, en niet-OAEB. De goedkeuringvond in 2077 in twee ronden plaats. We hebben dus
twee keer 336 oordeelsbrieven verstuurd, met afschriften naar gemeenten en huurders.’

Wat heeft de lIT gedaan?
‘We hebben aWe voorstellen beoordeeld, inclusief ruim 1.500 zienswijzen van gemeenten en huurders.
Het was een grote actie die we op kantoor hebben uitgevoerd met een team van circa deftig mensen. Het
gaat vooral am een toetsing vanaf papier. Naast heel veel telefonisch contact zijn er oak 3.000 mailbe
richten verstuurd tussen de corporaties en de Autoriteit Woningcorporaties. We hebben oak gesprekken
gevoerd. Met uitzondering van vijf carporaties die uitstel hebben aangevraagd, zijn alle beoordelingen
voor eind december 2017 afgerond. Overigens eist de wet dater een goedkeuring is. Dus de keus was am
za nodig eerst af te keuren en dan in een eventuele bezwarenprocedure het gesprek aan te gaan. Maar
je kunt oak vócir het besluit het gesprek voeren. Voor dat laatste hebben wiJ gekozen.’
-

-

Waarom is dit belangrijk?
‘De kerntaak van corporaties is zorgen dat mensen met een laag inkomen goed en betaalbaar kunnen
wanen. Als corporaties grote risico’s zouden nemen met commerciele activiteiten, dan kan dat ten koste
gaan van deze kerntaak. Feitelijk gaat deze hele operatie am het borgen van die taak en hetvoorkomen
dat maatschappelijk kapitaal weglekt’

Wat Ieerje hiervan?
‘HOe belangrijk een actieve aanpak is; niet eerst afkeuren en pas dan het gesprek aangaan. Maar 00k: hoe
fijn het is als het lukt om met een goed team zon klus te klaren.’

Intrekken certiflcaat goederenvervoerder
Als het risico te groot is

Wat is er in zoiz gebeurd?
In april2077 hebben we het veiligheidscertificaat ingetrokken van een goederenvervoerder HSL Logistiek
By. Dat betekent dat het bedriji niet meer in Nederland mag rijden. Dat is een heel zware maatregel die
we nag nooit eerder hebben genomen. Ook in Europa komt ZOiets zelden voor. We hebben het certificaat
ingetrokken omdat hun veiligheidsbeheersysteem al een paar jaar niet op orde was en omdat de
vervoerder betrokken was bij verschillende veiligheidsincidenten.’

Wat heeft de ItT gedaan?
‘In maart 2017 hebben we het hele bedriji doorgelicht. In een tweedaags onderzoek hebben we gecheckt
of het veihgheidsbeheersysteem voldoet aan de wettelijke eisen. Daaruit bleek dater allerlei hiaten
waren. Verder hebben we onderzoek gedaan naar de incidenten waar dit bedrijf bij betrokken was. vooral

JaarversLag ILT O17 13

rijden door rood sein. We ontdekten dat de machinisten niet vakbekwaam waren. We hebben
gesprekken gevoerd met de directie en uiteindeiijk besioten om het certificaat in te trekken.

Waarom is dit belangrijk?
Dit is een bedrijf dat via het spoor alierlei goederen vervoert, bijvoorbeeid autos maar ook gevaariijke
stoffen. Ms het mis gaat op het spoor, kunnen de gevoigen groot zijn. Er was bijvoorbeeid een incident in
oi6 waarbij een goederentrein van deze vervoerder in List vanaf de Betuweroute het hoofdspoor op
ging. De remmen bleken niet in orde en de trein ging door een rood sein.’

Wat Ieerje hiervan?
‘Het is heel moeilijk om zo’n besluit te nemen. Je grijpt in op de markt en dat heeft grote maatschap
pelijke gevolgen. Ze vervoerden bijvoorbeeid auto’s en dat vervoer moest door een andere vervoerder
gedaan worden of zou over de weg plaatsvinden. Er zijn veel trailers op de weg gekomen cm uiteindelijk
de goederen te vervoeren. Dat veroorzaakt overiast en extra verkeersdrukte met mogelijk onveiligheid.
Het bedrijf is failliet gegaan en dat heeft gevolgen voor het personeel.’

mfl;;
aiSar.

fluliti

IIIIuhuuIini

u,flfl—uuuII*

IIIIIIIIIIwflj1

IIIIIIII4IIIlI
iIsII,n”Int1

InII

‘IuIII

InhuIiiuI.IIJ

A

2

ILltoezichtin 2077

00k In 2017 werkte do III aan veiligheld, zekerheid en vertrouwen In transport, milieu en
wonen. Dat Is de basis, hierln lIgt de maatschappeiljke relevantie van de lIT verankerd. Wat
is er in 2017 gedaan en bereikt? Aan de hand van de thema’s van het MJP 2017-2021 komt een
aantal voorbeelden representatief voor het werk van de lIT aan de orde.

Thema: Maatschappel ijk verantwoord ondernemen
Het beleid van de overheid is erop gericht dat partijen zo veel mogelijk hun verantwoordelijkheid nemen.
Die kan zich ook uitstrekken tot terreinen waar voorheen overheidsregulering gebmikelijk was. Adequaat
toezicht kan bijdragen aan maatschappelijk verantwoord ondernemen door ervoor te zorgen dat
bedrijven voldoende oog hebben voor het publieke belang.

Bonaire en Sint Eustatius
In 2017 ztJfl bij de vier grote brandstofopslagbedrijven op Bonaire en Sint Eustatius zeven inspecties
uitgevoerd. De opslagtanks, de steigers, de productleidingen en de elektrische installaties verkeren in
slechte staat. Met de bednjven en alle stakeholders op de eilanden is intensief contact onderhouden om
het herstel van achterstallig onderhoud te bespoedigen. De interventies hebben zonder uitzondering
geresulteerd in een versnelling van de werkzaamheden door de betrokken bednjven. Desalniettemin
wordt in 2017 bestuursdwang voorbereid, tegelijkertijd start een interdepartementale taskforce om de
energievoorziening op Bonaire ingrijpend te verbeteren.

Sanering terrein in Zeeland
De lIT heeft in 2017 onderzoek gedaan naar de uitvoering van toezichttaken van Gedeputeerde Staten
Zeeland bij de sanering van het voormalige Thermphos-terrein. De Thermphos fabriek is na bet faillis
sement in november 2012 door de curatoren stilgezet. Op tal van plaatsen in de installaties waren nog
grote hoeveelheden gevaarlijke stoften aanwezig. Het merendeel van de gevaarlijke stoffen is er nog
steeds. Het onderzoek Iaat zien dat Zeeland haar taken oponderdelen niet volgens de regels heeft
uitgevoerd. De ItT heeft het onderzoeksrapport aan de staatssecretaris aangeboden die vervolgens zal
bepalen welke bestuurlijke consequenties hieraan verbonden worden.

Biociden
Het biocidentoezicht heeft zich geconcentreerd op voorlichtingsacties en inspecties. Ze zijn uitgevoerd bij
toelatinghouders en leveranciers van biociden, vakbekwame gebruikers (op het gebied van professionele
plaagdierbeheersing en gassingen) en andere bedrijfsmatige gebmikers van biociden (aircomiddeten bil
garagehouders). Erzijn 40 illegale biocide-producten van de markt gehaald, zoals niet-toegelaten
ratten- en muizengif, insecticiden, aircoreinigers en desinfecteermiddelen.
In 2017 heeft de ILT deelgenomen aan de eerste bijeenkomsten van de BPR-5, do Biocidal Products
Regulation Subgroup. als zelistandig onderdeel van het Forum in Helsinki. De BPR-5 is het Europese
samenwerkingsverband voor coordinatie en informatie-uitwisseling voor het toezicht en handhaving van
de Europese Biocidenverordening.

Jaawerslag ILT 2017 iS

Besluit genetisch gemodificeerde organismen
Het toezicht op Genetisch Gemodificeerde Organismen (GGO’s) is uitgevoerd bij bedrijven, in
veldproeven en bij handelaren/importeurs. De naleving door GGO vergunninghouders is hoog. De
betrokken onderzoekers zijn zich bewust van bun verantwoordelijkheid. Als overtredingen bij bedrijven
worden geconstateerd. zijn zij doorgaans van administratieve aard. Bij de controles op veldproeven en
import van risicoproducten zijn geen overtredingen gevonden. In 2017 zijn 13 incidentmeldingen
aangepakt en afgehandeld waaronder de genetisch gemodificeerde oranje petunia die zonder markttoe
lating in de handel was gebracht.

BRZO-bedrijven
In 2017 zijn honderd administraties gecontroleerd bij BRZObedrijvenfBesluit Risicos Zware Ongevallen)
waaronder raffinaderijen. fpetro)chemiebedrijven en grate afualverwerkers. De overtredingen betreffen
onder andere onvoldoende opleidingen over vervoer gevaarlijke stoffen, ongekeurde verpakkingen.
onjuist aanbrengen etiketten en kenmerking. Vier keer is een last onder dwangsom opgelegd die
uiteindelijk niet hoefde te worden geind omdat de overtreding tqdig werd opgeheven.

--—a
___—

ill

AfrE

Scheiding DAEB en niet-DAEB
Een van de meest ingrijpende onderwerpen voor de bedrij(svoering van de woningcorporaties vanuit de
woningwet 2015 betrol de scheiding DAEB/niet-DAEB. Deze scheiding van maatschappelijke en
commerciële taken moest VOOF 1 Januari 201$ zijn algerond. Voor de Autoriteit woningcorporaties (Aw)
betekende dit dat in 2017 de voorlopige en definitieve scheidingsvoorstellen van alle woningcorporaties
zijn beoordeeld.
Met de scheiding zijn er 58.ooo woningen overgeheveld naat de niet-DAEB tak waardoor corporaties op
termijn 140.000 woningen beschikbaar hebben voor commerciêle verhuur aan het midden en hogere
segment van de woningmarkt. Het Ieeuwendeel van de woningvoorraad (2,25 miljoen woningen) blijft
beschikbaar voor de lagere inkomensgroepen. De vele zienswijzen die zijn ingediend. waren essentieel bij
de beoordeling van de scheidingsvoorstellen. Bij niet-goedkeunngen van een voorstel ging de Aw in
gesprek om te zoeken naar een alternatief waar wel goedkeuring voor kon worden verleend.

Veilige luchtbrug
Naar aanleiding van signalen heeft de inspectie de veiligheid van de vluchtuitvoering van Insel Air
beoordeeld. Naar aanleiding daarvan biedt de ILT de Curacaose Iuchtvaartautoriteit CCAA ondersteuning
bij het toezicht. Zo heeft er een gezamenlijke beoordeling plaatsgevonden van de operationele en
technische boekwerken van Insel Air. Op basis van deze beoordeling heeft de CCAA een intervente
toegepast op ln5eI Air. In 2017 heeft de I IT ter versterking van het toezicht nauw samengewerkt met de
Iuchtvaartautoriteiten van Curacao, Aruba en Sint Maarten. Door deze nauwe samenwerking bouwt de
ILT samen met de lokale Iuchtvaartautoriteiten in het Caribische gebied aan een veilige luchtbrug.

Plastic draagtassen
De naleving van het verbod op het gratis verstrekken van plastic draagtassen is hoog. De ILT heeft naar
aanleiding van meldingen van burgers echter geconstateerd dat supermarkten bij de bezorging van
Ievensmiddelen nog wel gratis plastic draagtassen verstrekken. De bezorging van levensmiddelen is in de
afgelopen jaren enorm gegroeid wat tot gevoig heeft dat in deze bednjfstak maandelijks circa 7,5 miljoen
plastic draagtassen worden verstrekt. De lIT heeft inspecties uitgevoerd bij de supermarkten en hen
aangeschreven op tekortkomingen met een voornemen last onder dwangsom.
Eind 2017 voldeden de betreffende supermarkten aan de wetgeving. De supermarkten brengen de tas in
rekening en nemen gebruikte tassen bij een volgende bezorging weer in om deze te laten recyclen. De
supermarkten hebben aangegeven de inkomsten te gebmiken voor verduurzaming en recycling van
verpakkingen.

Bodemene rgie
Om bodemenergiesystemen aan te leggen. worden bronnen geboord tot een diepte van tot wel 300
meter minus maaiveld. Het risico bij deze boringen is dat diepere grondwaterlagen worden verontrei
nigd. De lIT blijft zich er voor inzetten dat deze bonngen alleen door bedrijven worden uitgevoerd die
een zogenaamde Kwalibo-erkenning fKwaliteitsborging bij bodemintermediairs) hebben. Het aantal
erkende bovengrondse installateurs steeg met 20 procent. Echter, omdat de ILT bij circa een derde van de
installateurs twijfelt of zij conform de Kwalibo-eisen werken, blijft toezicht nodig.
In Nederland zijn 57 bedrijven erkend voor het aanleggen van bet ondergrondse deel van bodemenergie
systemen. 37 hiervan leggen de zogenaamde gesloten systemen aan. Van deze groep bedrijven zijn er 72
geInspecteerd. Bij acht bedrijven zijn afwijkingen van belangrijke eisen geconstateerd.

Jaarverslag CT ?017 I ‘1

Boetes in binnenvaart
Er is veel aandacht voor de hoogte van de boetebedragen voor overtredingen van de Binnenvaartwet. Er
zijn Kamervragen gesteld en de bond van binnenvaart5chippers ASV is een petitie over de boetebedragen
gestalt. In overleg met de branchevertegenwoordigers is afgesproken om de boetebedragen te
evalueren. Begin 2078 wordt een onderzoek opgedragen aan een extern bureau.

Thema: lntegraal toezicht op vervoer en milieu
De lIT ziet toe op de naleving van regels voor zowel transport als milieu. Deze combinatie van
onderwerpen biedt kansen om geIntegreerd toezicht toe te passen. Een voorbeeld is het voorkomen dan
wel tegenhouden van export van stoffen uit Nederland die elders schade kunnen toebrengen aan mens
en milieu.

Vervoer gevaarlijke stoffen
Incidenten bij het vervoer van gevaarlijke stoffen moeten bij de lIT gemeld worden. Afhankelijk van de
ernst en complexiteit beoordelen inspecteurs ter plaatse wat gedaan moet worden. Als de oorzaak (falen
van menselijke, organisatorische en/of technische aard) niet direct duidelijk is. wordt dit onderzocht.

In 2017 kreeg de ILl te maken met 183 incidenten met het vervoer van gevaarlijke stoffen: 106 via de weg,
74 via het spoor en 3 via de luchc Belangrijkste oorzaken: menselijk falen. organisatorisch falen en
technisch falen.

Blendstocks
De ILl heeft in 2017 een onderzoek gedaan naar blendstocks die worden gebruikt voor het bereiden van
benzjne en diesel in de Rotterdamse en de Amsterdamse haven voor de West-Afrikaanse markt waar
andere brandstofnormen gelden. Er is gekeken naar het mechanisme, de kernproblemen en de risico’s
daarvan. De resultaten van dit onderzoekworden in zoi8 aan de Iweede Kamergerapporteerd.

Recycling etektronica
De ILl wil zich bij haar activiteiten beter kunnen richten op het bevorderen van een circulaire economie
voor elektrische apparatuur. In 2017 is een team opgericht waarin medewerkers vanuit verschillende
disciplines gezamenlijk een verkenning hebben uitgevoerd. Naar aanleiding daarvan [ocust lIT op:
• Nieuwe elektr(on)ische apparatuur met circulair ontwerp zonder toepassing van zorgwekkende
stoften.
• Betere inzameling van gebruikte en afgedankte elektr(on)ische apparatuur.
• Hoogwaardige recycling van afgedankte elektrische apparatuur met terugwinnlng van hoogwaardige
grondstoffen.

Samenvoegen grond
De lIT heeft een groot onderzoek gedaan naar het samenvoegen van grond bij alle Nederlandse
gemeenten. Alle gemeenten hebben een vragenlijst ontvangen waarin hen is gevraagd of en op welke
wijze grondopslag plaatsvindt. Vervolgens zijn 85 gemeenten bezocht en beoordeeld of zij handelden
volgens de erkenningsplicht voor het samenvoegen van gtond. De resultaten zijn eind 2017 nog niet
allemaal bekend, maar de eerste tekenen wijzen er op dat gemeenten nog een verbeterslag moeten
maken. Gemeenten die zonder erkenning samenvoegen. knjgen een sanctiebrief.

Gezamenlijke controles binnenuaart
Het Havenbedrijf Rotterdam, de politie en de ILl hebben gezamenlijk controles uitgevoerd bij de
sleep- en duwvaart. Daaruit blijkt een opvallend hoog overtredingspercentage. Ru de controle van
36 schepen in de haven van Rotterdam was slechts in 6% van de gevallen alles in orde. Bijna altijd was er
wel iets met de techniek van het binnenvaarlschip niet in orde. Qua bemanningssterkte en rusttijden
worden de regels ook regelmatig ovettreden. leder kwartaal stemmen de diensten de resuftaten van
deze inspecties af en kijken ze in hoeverre de aanpak effect heeft of dat de aanpak van het onderwerp
anders moet.

Buisleidingexploitanten
Er zijn bij exploitanten controles uitgevoerd waarbij de nadruk Iigt op het veiligheidsbeheerssysteem.
Deze audits zijn aangevuld met zeven reality checks en administratiecontroles onder meer over de
kwaliteit van aanwezige noodplannen. Uit controles blijkt dat de knelpuntsanenng medio 2017 is
afgerond. Eênmaal was er sprake van een incidentonderzoek over een kleine aardgaslekkage bij
Appingedam. Het ondergrondse lek was veroorzaakt door een manoeuvre van een zwaar transportvoer
tuig op een plek waar dat niet mocht. Ru dit incident was overigens geen sprake van persoonlijk letsel.

Jaarver5lag lIT 20171 9

Thema: Voorbeeldrol voor overheden
De overheid verlangt van ondernemers datze publieke waarden als veiligheid, duurzaamheid en
betrouwbaarheid hoog in het vaandel hebben. De opdracht aan de overheidsinstellingen en organisaties
met een publieke taak brengt met zich mee dat zij zeif het goede voorbeeld geven. Ook de I LT heeft
mogelijkheden om die voorbeeldrol te vervullen en erop te sturen.

Defensie
De lIT houdt toezicht op aangewezen locaties van het ministerie van Defensie als het gaat om milieu,
brandveiligheid. bouwen en slopen. De laatste jaren ziet de ILT een alname in de aandacht voor met
name milieu en brandveiligheid. Denk bijvoorbeeld aan de opslag en behandeling van munitie en aan
brandveiligheid van gebouwen waar militairen slapen. De onveilige situaties in de legeringsgebouwen
worden komend jaar aangepakt. Omdat bij de marine geen verbeteringen zichtbaar waren, is deze
organisatie onder verscherpt toezicht gesteld. Hoewel de marine nadien grote stappen heeft gezet, blijft
het verscherpte toezicht voorlopig van kracht.

Zeesluis Iimuiden
In 2017 heeft de ILT zich als vergunnmgverlener en toezichthouder beziggehouden met de nieuwbouw
van de grOotste zeesluis van de wereld in limuiden in opdracht van Rijkswaterstaat. Het is een enorme
klus om het wetk binnen de wettelijke kaders te laten verlopen zonder de voortgang ernstig te
beInvloeden. Vooral de complexiteit. de dynamiek en de sneiheid waarmee de bouw van deze zeesluis
plaatsvindt. maakt het toezicht extra uitdagend. De problemen hebben vooral betrekking op de sneiheid
waarmee het werk moet worden gedaan, het felt dater geen stremmingen mogen optreden van de
bestaande sluizen (essentieel voor de haven van Amsterdam) en het ruimtegebrek voor opslag van
vri)komende grond, bouwstoffen en andere materialen.

Bestuurders woningcorporaties
Sinds de inwerkingtreding van de Woningwet op 1 juli 2015 moet de Autoriteit woningcorporaties een
zienswijze geven op de aanstelling of herbenoeming van bestuurders en Ieden van het interne toezicht
orgaan. Falend optreden door bestuurders en het ontbreken van een tegenmacht waren volgens de
parlementaire enquëtecommissie woningcorporaties belangrijke oorzaken voor de debacles binnen de
corporatiesector. De ‘Geschiktheid en Betrouwbaarheid’- toets is ingevoerd om hier meer grip op te
krijgen.
Van de kleine zeshonderd meldingen (van een voorgenomen benoeming) die in 2017 zijn behandeld, kon
er bij ruim twintig gevallen geen positieve zienswijze worden afgegeven. Vanaf april zijn meer meldingen
beoordeeld op basis van door de corporatie verstrekte informatie over de kwaliteiten, competenties en
betrouwbaatheid van de kandidaat. ij deze zogenaamde ‘papieren toets’ wordt de kandidaat niet meer
uitgenodigd voor een gesprek. Ongeveer 50% van de (her) te benoemen commissarissen wordt op deze
risicogerichte manier beoordeeld.

Wabo-vergunningen getoetst
Het Wabo-bevoegd (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht) gezag (de provincies) heeft afgelopen
jaar in totaal 220 Wabo-vergunningprocedures voorgelegd aan de inspectie voor advies. Hiervan zijn 714
procedures conform de gestelde prionteiten in behandeling genomen. De ILT controleert of de best
bestaande technieken zijn toegepast zodat (internationale) afspraken over bijvoorbeeld Iuchtkwaliteit en
externe veiligheid gehaald kunnen worden. In 2017 zijn 170 procedures afgerond, daarvan heeft de
inspectie in 23 gevallen interventies gepleegd. In twee gevallen is beroep ingesteld.

Hoogwaterveiligheid
In 2017 is gestart met het formele toezicht op de zorgplichtvoor de primaire waterkeringen. Uit de eerste
14 audits blijkt dat de waterkeringbeheerders hard bezig zijn om de zorgplicht goed te regelen. De

betrokken waterkeringbeheerders hebben een inspectierapport ontvangen met aandachtspunten en
eventuele tekortkomingen. De waterkeringbeheerders reageren positief op de resultaten. Het toezicht
draagt bij aan een verdere professionalisenng van het beheer en onderhoud.
Ook is de eetste landelijke beoordelingsronde van de pnmaire waterkeAngen gestart. Alle waterkeringbe
heerders moeten in de periode tot 2023 de overstromingskans van hun waterkeringen bepalen en
vergelijken met de wettelijke normen. De ILT ziet erop toe dat de beoordeling van de normtrajecten
wordt uitgevoerd volgens de wettelij ke voorschriften en rapporteert het Iandelijk beeld aan de minister.
In 2017 heeft de lIT ingestemd met twaalf ingediende beoordelingen van de 14 meest risicovolle
dijktrajecten van Nederland met een behoorlijke normoverschnjding.

Jaarverslag CT 20171 21

ce1
LL1tA

Lisse 7

Haarfer

4jTeest5
Haaa 21

i[--’

tnformatievoorziening corporatiesector
De informatievoorziening in de corporatiesector wordt verzorgd door het systeem Corpodata. Begin 2017
waren er grate problemen met het systeem: her was niet goed bereikbaar en al ingevoerde gegevens
raakten verloren of werden niet goed verwerkt. Naar aanleiding van de probiemen is een externe
evaluatie uitgevoerd. Belangrijkste oorzaak: de techniek (stabiliteit van het ICT-systeem) in combinatie
met hoeveelheid gegevens die aan de corporaties wordt gevraagd. Naar aanfeiding van de evaluatie is
gestart met het uitwerken van verbetervoorstellen gencht op het alsianken van de omvang van de
gegevensuitvraag en met een nieuw systeem voor informatie-uitwisseling. Dit vereist samenwerking van
alle partijen in de sector.
Eind 2017 hebben Aedes (vereniging van woningcorporaties), het ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties (RZK), het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) en de Aw het convenant
verbetering informatievoorziening corporatiesector getekend. Daarin is algesproken dat Standard
Business Reporting (SBR) de standaard wordt voor gegevensuitwisseling in de corporatiesector.

Thema: Maatschappelijke ontwikkelingen en innovaties
Als toezichthouder heeft de IT voortdurend met veranderingen te maken. Nieuwe ontwikkelingen
vragen soms om een andere benadenng dan de klassieke objectinspectie, ze kunnen juist ook helpen om
nieuwe toezichtvormen toe te passen.

Omgevingswet
Met de Omgevingswet wordt het stelsel van ruimtelijke regels volledig herzien. Vanaf de zoner van 2017
zijn binnen de lIT activiteiten gericht op het verwerven van kennis over de Omgevingswet. her bouwen
van een netwerk binnen en buiten de lIT (o.a. met andere Rijkspartners, maar ook intern met afdelingen
die voor dezeilde uitdaging staan), alsmede het bevorderen van de interne bewustwording vooral oak op
managenentniveau van het feit dat de Omgevingswet eraan komt te midden van de prioriteiten rond de
reorganisatie in het kader van de Koers lIT 2021.

Buisleidingen
In 2017 is een start gemaakt om de bij de ItT beschikbare gegevens. zoals deze de laatste jaren over de
exploitanten en de buisleidingen zijn vergaard, beter bij elkaar te brengen. Dir heeft tot doel om vanuit
een betere informatiepositie nog risicogerichter toezicht te kunnen houden. Daartoe is een pilot’
uitgevoerd resulterend in een vernieuwde toezichtbenadering met meer mogelijkheden voor maatwerk
per individuele exploitant respectievelijk de buisleidingen. Komend jaar zal deze methodiek verder
warden uitgewerkt en doorgevoerd in het reguliere buisleidingtoezicht.

Thema: Verantwootd vervoer
ledereen moet kunnen vertrouwen op een veilige infrastwctuur en op veilig vervoer van personen,
goederen en gevaarlijke stoffen.

Vakbekwaamheid machinisten
Uit onderzoek naar aanleiding van een incident bij vervoerder Arriva blijkt de organisatie tekort schoot in
het beoordelen van de vakbekwaamheid en ervaring van machinisten. Direct na dit incident heeft Arriva
ingehuurde machinisten beoordeeld. Daarbij zijn geen bijzonderheden geconstateerd. Ook heeft Arriva

Jaarver5lag ILT 2017 123

maatregelen genomen die bijdragen aan het vakmanschap van de machinist. De uitkomsten van dit
onderzoek zijn voor de ItT aanleiding geweest om ook bij andere spoorwegondernemingen te
onderzoeken op welke wijze zij het vakmanschap van machinisten in hun organisatie hebben geborgd.
Over de resuftaten van dit onderzoek zal in zoi8 worden gerapporteerd.
De afgelopen jaren is aandacht besteed aan spoorwegondernemingen in verband met de risico’s van het
werken met nieuwe machinisten en nieuwe treindiensten. In 2017 was dit Keolis op de regionale Iijnen in
Ovenjssel. In 2018 start QBUZZ haar nieuwe concessie op de Merwede Lingelijn op.

Keuringsinstanties treinen
Ook in 2017 onderzocht de ItT of voldoende gewaarborgd is dat treinen aan de wettelijke eisen voldoen.
Aanleiding voor dit onderzoek is de parlementaire enquête naar de hogesnelheidstrein Fyra. Bij de vijf
Nederfandse keuringsinstanties is onderzocht hoe het proces van certificeren verloopt. In 2018 worden
de resultaten gepubliceerd.

Ca botage
In 2017 heeft de lIT 361 beladen buitenlandse vrachtwagens gecontroleerd. De acties vonden plaats in de
havengebieden van Rotterdam en Amsterdam en de Iuchthaven Schiphol. 8ij 273 objectinspecties bleek
er sprake van internationaal goederenvervoer, dus geen cabotage (beperkt binnenlands vervoer door

: z

r
JUJ

.

-

4...

buitenlandse transportondernemingen). Bij 88 objectinspecties bleek wel sprake van cabotage. In dertien
gevallen bleek in het Rotterdamse havengebied sprake van lokale cabotage, dat wil zeggen cabotage op
specifieke plekken op het onderliggend wegennet. In vijf gevallen bleek er sprake van overtreding van de
regels. In al deze gevallen heeft de inspectie proces-verbaal opgemaakt en het transport beeindigd.
Daarnaast heeft lIT administratieve controles uitgevoerd bij acht betrokken opdrachtgevers van lokale
cabotage in de havengebieden Rotterdam en Amsterdam en Luchthaven Schiphol. Verladers en
expediteurs treden op als opdrachtgevers van (cabotage)transporten. Uit deze controles bleek dat de
bezochte bedrijven een beperkte kennis hebben van de cabotageregels die de vervoerder in acht moet
nemen. De bezochte opdrachtgevers hebben aangegeven bereid te zijn de naleving van de cabotagere
gels te stimuleren en hiervoor treffende beheersmaatregelen te nemen.

Controles taxivervoer
De controles op straat worden steeds vaker uitgevoerd in samenwerking met politie, marechaussee en
(of) gemeente. Vooral in het eerste kwartaal heeft de III samen met de marechaussee en de handha
vingsdienst van de gemeente Haarlemmermeer ingezet op de ronselaarsproblematiek op Schiphol. In het
Iaatste kwartaal is een pilot uitgevoerd in het kader van digitaal toezicht. Taxiondernemers zijn benaderd
met het verzoek boordcomputergegevens aan te leveren die op kantoor zijn geanalyseerd. Dit proces
wordt in 2018 verder ontwikkeld en geautomatiseerd. Door deze aanpak kunnen meer ondernemers
worden gecontroleerd op de naleving van onder andere ru- en rusttijden.
Het uitlezen van boordcomputers is niet altijd vlekkeloos verlopen. Daardoor is het aantal gecontroleerde
taxi’s achtergebleven. Door zowel een update van de software voor de Ba’s fboordcomputer taxi) als
een update van het ILT-analyseprogramma, kan de Ba’s nu aanzienlijk beter worden uitgelezen.

Schiphol
De risico’s op Schiphol hebben vooral betrekking op de samenwerking tussen verschillende organisaties
die in een ketenproces van aankomst en vertrek van vliegtuigen betrokken zijn. De processen van deze
pattjen moeten in de grondaihandeling naadloos op elkaar aansluiten. Met de groei van het luchtverkeer
zullen ook de activiteiten in de grondaffiandeling en de communicatie tussen betrokken partijen de
komende jaren toenemen. Deze processen moeten daarom robuust genoeg zijn voor de veiligheid. De
risico’s die naar voren komen tim handelingen met vliegtuigen bij de luchthaven fgrondafhandeling zoals
push-back, taxi instructions en bet slepen van vliegtuigen) en verstoringen op de taxi- en Iandingsbanen
(runway incursions). Begonnen is met het programma Schiphol dat tegemoet komt aan de behoefte van
een totaalbeeld van de veiligheid op Schiphol.

Vervoer gevaarlijke stoffen Iuchtvaart
De toezichtaanpak (door de sector) op veivoer van gevaarlijke stoffen door de Iucht is onderzocht Het gaat
om verschillende klassen gevaarlijke stoffen. Informatie uit de analyses stelt de inspectie in staat om keuzes
te kunnen maken en de capaciteit daar in te zetten waar de risico’s het grootst zijn. De meldingen. objectin
specties en audits vormen input voor de analyses binnen bet informatiegedreven toezicht. De risico’s die
naar voren kwamen, waren: de kans dat risicostoffen onzichtbaar tussen andere objecten zitten; dat een
gevaarlijke stof niet is aangegeven, verkeerd verpakt of onder verkeerde noemer verstuurd is. Ook de
toenemende zendingen als gevolg van E-commerce (bestellingen via webshops) spelen een rol.

Jaarver5Iag ILT 2017 125

Kleine Iuchtvaart
Het toezicht op de naleving van regels door de kleine Iuchtvaart verschuift in 2017 van direct handhavend
naar overleg en informerend optreden om langs die weg de vliegveiligheid te verhogen. Tijdens toezicht
acties gaan inspecteurs in gesprek om een beter beeld te krijgen van kennis en vaardigheden van de
piloten. Klassieke onderwerpen zoals het maximale gewicht en de verdeling daarvan bij het toestel
komen daarbij aan bod. De ervaringen opgedaan bij de inspecties zijn met de sector gedeeld.
Nachtslotovertred ingen
De lIT treedt handhavend op tegen luchtvaartmaatschappijen die zonder geldige slots (gereserveerde
start- en landingstijden) in de nacht starts of landingen op Schiphol uitvoeren. In verband met nachtslo

tovertredingen heeft de lIT aan een aantal luchwaartmaatschappijen dwangsommen opgelegd. Om de
eftectiviteit van de handhaving te verhogen. heeft de lIT ook Iuchtvaartmaatschappijen ontboden om
toe te lichten welke maatregelen worden genomen on nachtslotovertredingen te beeindigen. Daamaast
heeft de lIT gewerkt aan een verscherpt handhavingsbeleid voor nachtslots dat voor het zomerseizoen
2018 is ingevoerd. Deze aanscherping moet ook worden gezien in het licht van het beleid voor de

komende jaren om niet meer dan 32.000 vliegtuigbewegingen in de nacht op Schiphol toe te staan. Door
deze aanscherping kunnen luchtvaartmaatschappijen zich minder vaak op overmacht beroepen bij het
landen in de nacht zonder dat zij over een nachtslot beschikken.

Thema: Markttoezicht
De Europese Unie wil de interne markt zodanig reguleren dat aan de buitengrenzen alleen duurzame,
gezonde en veilige producten worden toegelaten. Nederland, met internationale havens en Iuchthavens.
moet die buitengrens bewaken.
Interne markt
Naast het weren van risicovolle producten bevordert het markttoezicht eerlijke concurrentie zowel
binnen de interne markt als daarbuiten. De lIT consulteert de buitenwereld in een vroeg 5tadium over de
aan te pakken problemen. Daarbij wordt samengewerkt met de overige toezichthouders op producten en
met de markttoezichthouders van de Eutopese lidstaten. Voorbeelden zijn: vuurwerk, elektr(on)ische
producten, verpakkingen van consumentenproducten, bouwproducten (CE {Conformité Européenne}
markering), milieugevaarlijke stolfen zoals ozonlaagafbrekende stoffen en gefluoreerde broeikasgassen.
Elektronische producten
Het toezicht op elektrische en elektronische producten was gericht op de energie-elficientie eisen aan
elektromotoren. Elektromotoren hebben een aandeel van meet dan 65% in het elektriciteitsverbruik.
Voor het behalen van klimaatdoelstellingen is het van groat belang dat de elektromotoren voldoen aan
de minimale Europese efficientie eisen. De ILT heeft hiervoor voorlichting gegeven aan de verschillende
branches en inspecties uitgevoerd. Tevens is een marktverkenning uitgevoerd voor het toezicht op
producten voor warmwatervoorzieningen fl 2018.
Bouwproducten
In 2017 werd het markttoezicht op bouwproducten vooral gestuurd van buitenaf als gevolg van verschil
lende signalen/meldingen (nationale en Europese meldingen). Bouwproducten waar extra aandacht aan
is geschonken, zijn onder andere geleiderails, vetafscheiders en stalen constructieonderdelen. Er is in
toenemende mate contact met de diverse brancheverenigingen binnen de bouw en er is meet
samenwerking met de VNG en Regionale Uitvoeringsdiensten (RUD).
Op Europees niveau werkt de lIT nauw samen met de markttoezichthouders van de overige lidstaten en
sluit zij aan bij Europese toezichtprojecten.

Prod uctie en opsiag van bunkerolie
In 2017 zijn gecombineerde REACH- en afvalinspecties uitgevoerd bij handelaren en blenders (tankop
slagbedrijven) die actief zijn in de bunkeroliemarkt voor zeeschepen. REACH staat voor Registratie,
Evaluatie. Autorisatie en restnctie van Chemische stoffen. Daarbij zijn diverse overtredingen vastgesteld
van de Eutopese stoffenverordening (REACH). Zo ontbreekt het vaak aan transparantie over de herkomst
en samenstelling van de diverse gevaarlijke stoffen en mengsels. Regelmatig komt de documentatie
(zoals het veiligheidsinformatieblad) niet overeen met het geleverde product. wat de risico’s voor
gezondheid en milieu kan vergroten. Bij het bepalen van de verantwoordelijkheden wordt vaak naar
elkaar gewezen. Daamaast blijkt dat de betrokken partijen bij bet vervaardigen van bunkerolie niet goed
letten op de gevaren van de stof voor mens en milieu.
De ILl heeft aan de brancheorganisatie voor de tankopslagbedrijven VOTOB gecommuniceerd wat de
REACH-verplichtingen zijn voor transparantie over de herkomst en samenstelling van gevaarlijke stoffen
en mengsels. De VOTOB zorgt voor (Engelstalige) communicatiemiddelen voor haar achterban en voor
Jaarverslag ItT 2017127

If.

‘1

a

1

4&’ .4.

.—.>

.‘4i y’;’4..

..

het internationale overleg over dit onderwerp. De problematiek is ook door de ILT aangekaart in
EU-kader (bij het Forum voor EU-toezichthouders REACH en CLP {Classification, Labeling & Packaging
Regulation}).

Thema: Toezicht keuringsinstanties
De overheid maakt gebruik van deskundigheid die op de markt beschikbaar is. Op die manier vervullen
sommige keuringsinstanties een publieke taak. De verhouding van de lIT tot keuringsinstanties is divers.
Er zijn instanties die door de ILl moeten warden erkend, instanties die namen5 de Ill certificeren en
certificerende bedrijven waar de lIT op toeziet.
Scheepvaart
In de zeevaart (koopvaardij en passagiersvaart) warden de schepen die onder Nederlandse vlag varen
nagenoeg allemaal gecertificeerd door drie intemationaal opererende keuringsinstanties. Dit zijn
klassenbureaus die oak certificaten voor binnenvaartschepen verstrekken. In 2017 heeft de ILl bij twee

klassenbureaus reality checks uitgevoerd. Zowel op schepen als op scheepswerven wordt bekeken of de
klassenbureaus terecht certilicaten hebben verstrekt
Bij één klassenbureau is voor het eerst een complete cyclus afgerond die bestaat uit een self-assess
ment (uitgevoerd fl 2016), reality checks en een audit. Naar aanleiding van de uitkomsten zijn eind 2017
aispraken gemaakt over verbetermaatregelen voor een deel van de binnenvaart. De uitvoering hiervan
wordt period iek besproken.
—

—

In de binnenvaart verstrekken oak twee nationale keuringsinstanties certificaten. Ook daar zIJn reality
checks en audits uitgevoerd. Daarbij is geconstateerd dat zij de vereiste verbetermaatregelen uit eerdere
audits hebben doorgevoerd.
Amicitia
In juli heeft de OW zijn onderzoeksrapport gepubliceerd over een ongeval op het zeilschip de Amicitia. Het
schip maakt deel uit van de bruine vloot, oude schepen die veelal voor toeristische doeleinden warden
ingezet. Begin 2018 stuurt de minister een reactie op het rapport waarbij zij ingaat op de invulling van het
tweedelijns toezicht op certificerende instellingen en de risico-aiweging ten aanzien van de bruine vloat.

Thema: Consumentenbelangen
Oak consumenten zijn een doelgroep van de ILT. In toenemende mate heeft de ILT te maken met ‘de
burger’. Deze heeft nu eens de rot van melder of van belanghebbende, dan weer die van omwonende of
van consument.
E nerg iela bels
De lIT heeft in zoiz onder meet toezicht gehouden op het ontbreken van het energielabel bij de verkoop
van woningen en utiliteitsgebouwen en inspecties uitgevoerd bij erkend deskundigen (die een rol spelen
bij het vaststellen van het energielabel bij woningen). Hoewel de spontane naleving haag is, gaat er veel
toezichtcapaciteit zitten in de handhaving bij de verkoop van woningen, omdat het om grate aantallen
transacties gaat (met LOD’s (last onder dwangsom) als sanctiemiddel bij niet-naleving met daarbi; te
behandelen eventuele zienswijzen en bezwaren).

Jaarversiag lIT O17 I 29

Legionella
Bedrijven waarvoor de regels van legionellapreventie gelden, moeten metingen (laten) uitvoeren om het
water te controleren op de aanwezigheid van Iegionellabacterien. Ms een te hoge concentratie legionel
labacteriën wotdt aangetroffen, moet het bedrilt dat aan de ILT melden. In 2017 ontving de ILT ruim
vijfduizend meldingen van normoverschrijdingen. De ILT voerde een telefonische quick scan uit op de
ontvangen meldingen. Naar aanleiding daarvan zijn vervolgens 159 controle5 op locatie uitgevoerd.
De drinkwaterbedrijven voeten egioneIlacontroIes uit gericht op veiligheid en gezondheid. Jaarlijks
worden van de circa drieduizend controles gemiddeld vierhonderd (meestal complexe) dossiers voor
handhaving aan de III overgedragen. In prinope leidt elke melding van een drinkwaterbedrijf tot een
voornemen last onder dwangsom.
De ILT gebruikt eigen analyses en informatie van drinkwaterbedrijven om meer inzicht in risicovolle
bedrijven of gebieden te krijgen. De inspecties zijn vooral gericht op de aanwezigheid van de vereiste
documentatie. De afgelopen jaren zijn verschillende doetgroepen gecontroleerd. waaronder campings in
Gelderland. Er zijn 348 inspecties bij campings en 472 bij de overige doelgroepen (o.a. hotels, jachthavens
en truckstops) uitgevoerd. Als de verplichte beheersvormen bij legionellapreventie niet afdoende zijn.
mag onder voorwaarden een alternatieve techniek worden toegepast. Er zijn 94 beoordelingen
uitgevoerd ter controle van de toegepaste technieken.

Drinkwater
De consument moet worden beschermd tegen de monopoliepositie van het dnnkwaterbedrijf. Een
drinkwaterbedrijf kan daardoortarieven in rekening brengen die hoger zijn dan noodzakelijk. De ILT heeft
Iii 2017 de toetsing van de tarieven van zoi6 atgerond. De bedrijven zijn gevraagd om meer transparant
te worden. Hiermee zijn de bednjven aan de slag gegaan. flu de toetsing van de tarieven 2018 zal duidelijk
warden of er inderdaad sprake is van meertransparantie.

GenX-stoffen
De ILT heeft in 2017 bij Chemours geinspecteerd in het kader van de REACH regelgeving. Dit mede naar
aanleiding van de maatschappelijke onrust die was ontstaan over bet aantreffen van GenX-stoffen tvoor
hittebestendige coatings) in het drinkwater in Zuid-Holland. Daarbij is onderzocht wat de productiehoeveel
heden van GenX-stoffen zijn geweest en of de REACH-registratiehoeveelheid niet werd overschreden. Ook
is gekeken naar de alnemers van Chemours om uit te zoeken waar eventueel nog meer emissies van
GenX-stoffen plaats kunnen vinden.
Daarnaast heeft de ILT samengewerkt met de bevoegde gezagen in de regio en met Provincie Zuid-Holland
am advies gegeven op het gebied van de Wabo vergunning verlening. De lIT is in dit verband ondersteu
nend aan de bevoegde gezagen en helpt deze waar mogelijk met informatie en expertise.

Annuleringen Ryanair
Eind 2017 annuleerde Ryanair 20.100 vluchten binnen Europa wegens problemen met de roosters en de
dienstregeling waardoor talloze passagiers werden getroften. In Nederland ging bet om negen vluchten
met 1.147 passagiers. Uit het onderzoek van de III blijkt dat Ryanair volgens de regels compenseert.
Daamaast voldoet de Iuchtvaartmaatschappij aan de regels voor bet bieden van informatie en
verzorging. Wel heeft de ILl gesignaleerd dat de informatievoorziening op de website en in dee-mails
voor passagiers onduidelijk kan zijn. Aangezien de III geen bevoegdheden heeft am hierop te
handhaven, zijn de bevindingen onder de aandacht gebracht van de Autoriteit Consument & Markt, die
toeziet op de Wet oneerlijke handelspraktijken.
30 Jaarverslag ItT 2017

Thema: De ILT doet het niet alleen
De ILT onderschrijft dat samenwerking belangrijk is om de naleving te bevorderen. Samenwerking maakt

namelijk een meet omvattende aanpak mogelijk. Daarmee is het mogelijk dat ‘het net zich sluit’ om
bedrijven die zich niet aan de wet willen houden. Daarnaast past het bij het rijks thema ‘Meet effect,
mindet last’ om door betere samenwerking de toezichtlast te verminderen.

Schijnconstructies wegvervoer
De aaneiding voor de aanpak van schijnconstructies ligt in de politieke en maatschappelijke belangstel
ling. Zo hebben de ministers van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Veiligheid en Justitie en lnfrastruc
tuur en Milieu ter gelegenheid van het Sociaal Akkoord aan de Tweede Kamer toegezegd dat schijncon
structies in de transportsector door de inspectiediensten in gezamenlijkheid worden aangepakt volgens
de Wet Aanpak Schijnconstructies (WAS).
In 2017 leidde de communicatie van de ILl tot vetschillende berichten in de media. Middels monitoring
wordt gevolgd of de onderzochte bedrijven de schijnconstructie hebben beeindigd.
Bil de aanpak van schijnconstructies wordt samengewerkt met de Inspectie van SZW, de politie en de
douane. levens is de samenwerking met buitenlandse inspectiediensten gezochi Ru een schijncon
structie is vaak een niet reële vestiging in het buitenland aan de orde. Zo hebben inspectiediensten En

Polen. Roemenië. Belgie, Engeland, lerland en Duitsiand gehoor gegeven aan onze verzoeken tot
opvolgende en/of gelijktijdige bedrijiscontroles.
Gasmaskers met asbest
Door een nieuwsitem in de media is de ItT op de hoogte gebracht van een omvangrijke partij oude
gasmaskers met daarbij horende filterbussen van Russische makelij. Do filterbussen bleken asbest te
bevatten. Via twee persberichten heeft do ILT informatie over de risico’s van de filterbussen verspreid.
Daarnaast is nagegaan wie de maskers op de markt bracht. Hierbij is ook gezocht op verkoopsites zoals
Marktplaats.nl. Tweedehands.nI en Ebay.com. Vervolgens is eon groot aantal aanbieders op locatie
(groothandelaren, veilingbednjven, dump- en survival winkels) bezocht. Bedrijven die de filterbussen op
voorraad hadden, zijn gesommeerd deze naar eon voor asbest erkende stortplaats alto voeren. Na het
afvoeren dienden zij een stortbewijs te overleggen. Veilingbedrijven zijn gevraagd kavellijsten op te
stellen waardoor een verband kon warden gelegd tussen aanbieders en kopers. Groothandelaren werden
verplicht hun kopers te informeren en dienden ervoor to zorgen dat de filterbussen op legale wijze
afgevoerd zouden worden. Tot slot zijn de overheden van andere Europese landen geinlormeerd over
de betreffende filterbussen.
CE-producten
De Algemene Rekenkamer (ARK) onderzocht producten die ten onrechte een CE merkteken dragen en
deed aanbevelingen waarvan er een aantal ook van toepassing zijn op (markt-)toezichthouders. Deze
aanbevelingen gaan onder meer over (internationale) samenwerking met toezichthouders en marktpar
tijen die de producten aanschaffen. In opdracht van de lnspectieraad zijn de aanbevelingen vertaald in
een actieplan voor 2018. De lIT was betrokken bij dit actieplan vanwege haar toezicht op de naleving van
CE-markering op bijvoorbeeld bouwproducten.
Samenwerking met WSW
Bij de corporatiesector heeft do Aw de taak van extern toezichthouder en fungeert het WSW als ‘borger’.
Het borgen van leningen betokent eon garantie voor de financier. Omdat de taakgebieden van de Aw en
do WSW elkaar overlappen moest helderheid over aanpak en werkwijze warden gecreeerd. Eind 2017 is
gewerkt aan eon gezamenlijk beoordelingskader en aan een uitwerking van de gezamenlijke werkwijze.
De gezamenlijke werkwijze leidt tot eon ‘ontdubbeling’ van taken, terwijl gebruik gemaakt wordt van
elkaars expertise.

32 I Jaarverslag UI 2017

—

7
-

;:•r

3 Ogenenorenvande
bewindspersonen
De III kun je zien ais de ogen en oren van de minister en de staatssecretaris. De inspecteurs
zien vaak ais eerste in bet veld of bet beleld van een bewindspersoon werkt. Elke twee
maanden stuurt de lEt een rapportage met signalen naar de bewindspersonen. Wat is in
2017 gerapporteerd?
De lIT maakt onderscheid tussen actievragende en inlormerende signalen. Een actie kan gaan over een
hiaat in de wet. de gevolgen van gerechtelijke uitspraken. of het bespreken van knelpunten in bestuur
hike overleggen. Informerende signalen hebben een minder acuut karakter en gaan bijvoorbeeld over
ontwikkelingen en trends uit IIT-onderzoek.
In 2077 gal de ILT 41 toezichtsignalen af: 32 actievragende signalen en negen informerende signalen. Van
de actievragende signalen zijn er elf afgehandeld in 2017. De andere signalen zijn nog in behandeling.
bijvoorbeeld omdat het om wijzigingen van wet- en regelgeving gaat.

3.1 informerende signalen

1. Lehdetectie hoelsystemen getluoreerde bra eiftasgassen De lIT informeert dat zij niet handhavend zal

optreden indien het verptichte Iekkagedetectiesysteem voor koelsystemen met gefluoreerde broeikas
gassen ontbreekt op een dak of naast het pand in de open Iucht. Reden: een dergelijk systeem heeft in
deze situaties geen zin. De wind blaast de koelgassen al weg voordat ze kunnen worden gedetecteerd
door het aangebrachte detectiesysteem.
z. Normen voor bodembeheer conflicteren met vrij vetheer van bouwproducten De ILT informeert dat een aantal
beoordelingsrichtlijnen die vallen onder de Regeling bodemkwaliteit, in strijd zijn met de Europese
verordening bouwproducten. De lIT geeft aan geen toezicht te houden op bouwproducten waarbij
sprake is van deze strijdigheid.
3. Levering van benzine opsint Eustatius De lIT informeert over een aantal risico’s op Sint Eustatius over de
levering van benzine en geeft aan welke verbeteradies zij heeft ingezet om tot een veilige situatie te
komen.

4. Handhav,ng bij olieterminal en brandstofopslag Bonaire De lU informeert over bet opleggen van
meerdere dwangsommen bij een olieterminal en brandstofopslag op Bonaire omdat zij niet voldoen
aan de vereisten uit de milieuvergunning.

34 I Jaarverslag CT 2017

5. Buisleidingen in bestemmingspiannen De III heeft onderzoek gedaan naar de doorwerking van bet
Besluit Algemene Regels Ruimtelijke Ordening (BARRO) in bestemmingsplannen ten aanzien van
artikel
Buisleidingen van nationaal belang voor bet vervoer van gevaarlijke stoffen. De ILT
constateert dat van de negen bestemmingsplannen in zes bestemmingsplannen geen doorwerking van
bet BARRO 2.9 is te herleiden.
6. Achterstallig onderhoud bij ‘natte Rijkswaterstaatwerken De III heeft in zoi6 geconstateerd dat er met

enige regelmaat sprake is van onvoldoende of achterstallig onderhoud aan vaste objecten die in
beheerzijn bij Rijkswaterstaat.
7. Upfall Shower De ILT informeert over een nieuw douchesysteem waarbij water hergebruikt worth. Bij
toepassing hiervan in collectieve drinkwatersystemen (zoals hotels) kan dit tot gezondheidsrisico’s
leiden. Omdat een dergelijke toepassing onder de huidige drinkwaterregelgeving niet is toegestaan, zal
de ILl bij toepassing van ditsysteem handhavend optreden.
8. lreinbeIrndoedingsysteem Eurostarzal niet voldoen uan de Nederlandse eisen De ILl informeert dat het
treinbeInvloedingssysteem van de Eurostar niet zal voldoen aan de Nederlandse eisen. Het traject
loopt door meerdere landen en Frankrijk is bet land van de eerste toelating voor dit traject. Omdat
Europese regelgeving voorschrijft dat bet land van eerste toelating primair beslist over de vergun
ningafgifte kan Nederland geen aanvullende eisen stellen. De lIT heeft haar bezwaren kenbaar
gemaakt aan haar Franse collega’s.

.

Edelstenen met osbest(athtige) v&els De III signaleert Cook via een persbericht) dater edelstenen zijn met
op asbest gelijkende vezels en edelstenen die voor een deel bestaan uit de mineralen die verboden zijn
in het Productenbesluit asbest. Deze stenen zijn momenteel niet verboden maar kunnen wel schadelijk
zijn voor de gezondheid als ze bewerktworden.

3. Actievragende signalen
Luchtvaart
i. Artikel i6 LuthWaartwet De lIT signaleert dat door een aantal wijzigingen in de Europese regelgeving

voor luchtvaart de nationale vrijstellingsregeling voor vervoer door de lucht niet meer in lijn is met de
Europese uitvoeringsregels. De ILl vraagt am dit aan te passen.
2. Nathtvluthten op Rotterdam The HagueAirport Er is bij de 11.1 een handhavingsverzoek ingediend om

handhavend op te treden tegen bet overschrijden van bet streefgetal van 849 nachtvluchten op
Rotterdam The Hague Airport (RTHA). De lUt beeft aangegeven dat dit niet mogelijk is omdat bet
streefgetal met wettelijk is vastgelegd. De III vraagt bestuurlijk overleg te voeren met de betrokken
decentrale overheden om afspraken te maken om bet nachtelijk gebruik van RIHA zo veel mogelijk te
beperken.
3. Brandweercopaciteit regionale luththavens De ItT signaleert een onduidelijkheid rondom de vereiste
brandweercapaciteit in de Regeling veilig gebruik luchthavens en andere terreinen en verzoekt dit te
verduidelijken.
q. Slepen met zweefrliegtuigen met Micro tight Airplanes De lIT signaleert een risico random bet slepen van
zweefvliegtuigen met Micro Light Airplanes en vraagt dit weg te nemen.
.

Onderhoud aon dviele niet militaire staatsluthtvaartuigen in het Canbisthe gebied De ILT signaleert dat de
Regeling erkenningen luchtwaardigheid 2008 voor bet aspect onderhoud aan civiele staatsluchwaar
tuigen niet aansluit op de situatie in bet Caribische gebied en vraagt dit aan te passen.
Jaarverslag iur 2017 13S

6.

Doorgroeiende bomen en stwiken in de omgeving iian een Iuththaven De ILl signaleert dat de passages in
bet Luchthavenindelingsbesluit Schiphol over het aanspreken van een eigenaar van een te hoge
boom of struik in de nabijheid van een luchthaven. niet in un zijn met de Europese regelgeving en
afwijken van de teksten uit het Besluit burgerluchthavens. De ILl verzoekt om dit aan te passen.

Raulvervoer
7.

Kortsluithabels De lIT signaleert dat niet alle treinen verplicht zijn tot uitrusting met een zogenoemde
kortsluitkabel. Deze wordt gebruikt bij een storing of incident om een (neven)spoor. baanvak of
overweg veilig te stellen. De lIT vraagt om dit via de regelgeving te verplichten.

8.

Aanzetversnellinq De lIT signaleert dat de huidige Regeling keuring spoorvoertuigen geen limiet voor
de aanzetversnelling van spoorvoertuigen stelt en vetzoekt dit alsnog in de regeling vast te leggen.

9.

Aanbevelinqen Amsterdam Westerpath De ILT signaleert dat de aanbevelingen van de Onderzoeksraad
voor Veiligheid over bet ongeval Amsterdam Westerpark nog niet handhaalbaar en uitvoerbaar in de
regelgeving zijn verwerkt en vraagt om dit aan te passen.

io. Veiligheidsniveau treinbeveiliging grenstrajeden België De IT signaleert dater op twee grenstrajecten
met Belgie gebruik gemaakt wordt van een ouder Belgisch treinbeinvloedingssysteem waardoor bet
veiligheidsniveau substantieel lager is dan op andere baanvakken in Nederland. De lIT verzoekt om
op korte termijn voorzieningen te treffen om bet veiligheidsniveau te verhogen naar een vergelijk
baar niveau als de rest van Nederland.
ii.

Ontsporinqrisico bij qebruik kunststofremblokken Een incident met een goederentrein waarbij er twintig
wagens werden vervoerd met een vaste rem heeft geleid tot verbranding van de kunststof
remblokken en vervorming van bet loopvlak van de betreftende wielen. De ILT vraagt om bij de
Europese Commissie en bet Europese spoorwegbureau te bepleiten dat onderzoek wordt gedaan
naar de risico’s op oververhitting en ontsporing bij het gebmik van kunststof remblokken en in
aansluiting daarop passende maatregelen te treffen.
Wegvervoer

72.

Sthorsingstermijn chauffeurskaarten De ILT signaleert dat een taxichauffeur ondanks dat hij een
strafbaar feit heeft gepleegd. toch een Verkiaring Omtrent het Gedrag (VOG) krijgt. De schorsingster
mijn van chauffeurskaarten is kofter dan de registratietermijn van stralbare feiten. De I IT verzoekt
daarom om de schorsingstermijn van chaufteurskaarten te verlengen.

73.

Onduide(ijkheid over eisen medisthe verklañnq buschauffeurs In de regelgeving worden geen eisen
gesteld aan de vorm van geneeskundige verkiaringen van buschauffeurs. De verklaringen die de lIT
bij inspectues aantreft zijn vaak niet conform bet Besluit Personenvervoer 2000. De lIT verzoekt om
in een ministeriele regeling eisen te formuleren omtrent de vorm van een geneeskundige verklaring.

74. Sthorsing taxithauffeurs Het ministerie van Justitie screent voortdurend taxichauffeurs en informeert

de lIT indien een chauffeur een strafbaar feit heeft gepleegd. De III wil na een melding van justitie
een chauffeurskaart direct kunnen schorsen.

36 I Jaarverslag CT 2017

Scheepvaart
15.

Elsen aan vervoer van passagiers met snelle molorboten De ILT signaleert dat de veiligheid van bedrijfs
matig personenvervoer met snelle motorboten met maximaal twaalf passagiers onvoldoende is

geborgd. De ILT vraagt om nadere eisen aan schippers en veiligheidsmiddelen in snelle motorboten.
i6. Historisthe binnenvaartschepen met maximaal twaalf passagiers De lIT signaleert dat aan historische
binnenvaart5chepen die maximaal twaalf passagiers vervoeren minder eisen gesteld worden dan
aan dezelide schepen die meet dan twaalf passagiers vervoeren terwijl de technische risico’s
hetzelfde zijn. De lIT vraagt om een heroverweging van de reikwijdte van de certificeringsplicht.
17.

Vervoer van vloeibare lading met schepen gebouwd voordroge lading De ILT signaleert een probleem bij
het handhaven van regels voor schepen die vloeibare lading vervoeren terwijl zi; gebouwd zijn voor
het vervoer van droge lading. De ILl vraagt am een oplossing am dit tegen te kunnen gaan.

Afval
is.

Heffen van leges op EVOA-hennisgevingen Uit analyse van de ILT van beschikte EVOA-kennisgevingen
(EVOA staat voor Europese Verordening Overbrenging Afvalstoffen) blijkt dat 19% niet is gebruikt.
Niet geeIfectueerde kennisgevingen kosten de lIT onnodige werkuren. De ILT stelt voor om leges te
introduceren voor EVOA-kennisgevingen om dit tegen te gaan.

-,

•

-.

-1.

-4-•
-

:4

-*.• •;::.!.-

•

--

.r-: -

.4

¶1

t

S

•

--

-&

—

-

a

-a

-ü

79.

Pyrolyse van kunststofafvol De I LT signaleert een aantal nsico’s met betrekking tot de verwerking van
kunststof(verpakkings)afval door middel van pyrolyse. Pyrolyse is momenteel niet in het landelijk
afvalbeheerplan geregeld. De ILT vraagt welke randvoorwaarden worden gesteld.

20.

Chinese importrestriaie (huishoudelijk) kunststofafral De ILT signaleert een dreigend afzetprobleem
voor feen deel van) de inzamelaars en verwerkers van kunststof(verpakkings)afval. Reden: China
legt vanaf eind Z017 de import van diverse afvalstromen, waaronder huishoudelijk kunststofafval,
aan banden. De ILT vraagt om stappen te ondernemen tegen dit probleem.

27.

Bodemassen De ILT heeft verschillende signalen van omgevingsdiensten onwangen over problemen
met bodemassen afkomstig uit afvalenergiecentrales fomvang, kosten en kennis) en geett aan een
onderzoek te starten op dit thema. Daarnaast wil de ILT betrokken worden bij de evaluatie van de
green deal die op dit thema is afgesloten.

Bestemmingsplannen
22.

Dooiwerking BEVI in bestemmingsplannen Uit onderzoek van de ILT komt naar voren dat de verplich
tingen uit het Besluit Exteme Veiligheid lnrichtingen (BEVI) in onvoldoende mate doorwerken in
gemeentelijke bestemmingsplannen. Niet voldoen aan de verplichtingen uit het BEVI ten aanzien
van doorwerking in bestemmingsplannen kan tot gevolg hebben dat in geval van een incident of
ramp fbijvoorbeeld het vrijkomen van een giftige stoffen of een explosie) slachtoffers vallen. Ook al
hebben bedrijven voldaan aan hun verplichtingen en is de omgevingsvergunning op orde, als
bestemmingsplannen niet op orde zijn kan aisnog een onwenselijke situatie ontstaan. De ILT stelt
voor om dit punt aan de orde te stellen in het overleg met het lnterprovinciaal Overleg en de
Vereniging Nederlandse Gemeenten en in het Bestuurlijk omgevingsberaad/Bestuurlijk overleg
milieu.

23.

Doorwething BARRO el ktnateitsvoorziening in bestemmingsplannen De lIT heeft onderzocht in
hoeverre de regels ult het Besluit Algemene Regels Ruimtelijke Ordening (BARRO) met betrekking
tot elektnciteitsvoorziening doorwerking hebben gevonden in twaalf bestemmingsplannen
verspreid over negen provincies. Het blijkt dat de naleving van het BARRO voldoende is, maar de
elektriateitsvoorziening niet waarborgt. De ll.T vraagt om de resultaten van het onderzoek te delen
met het ministerie van Economische Zaken ten behoeve van de evaluatie van het Structuurschema
Elektnciteitsvoorziening.

Dnnkwater
z Onduidelijhe venwijzlng in de Drinkwaterregeling naarhet aantal Le nemen meetpunten vooraftematieve
tethniehen In een handhavingszaak waarbij een ondertoezichtstaande van de lIT beroep heeft
aangetekend tegen de door de lIT opgelegde last. heeft de rechtbank aangegeven dat de
regelgeving niet uitblinkt in helderheid. De lIT vraagt om het aantal meetpunten in de
Drinkwaterregeling te verduidelijken.

Bodem
25.

Normering sulfaat voor grand De I LT signaleert dat de Regeling bodemkwaliteit geen normwaarde
voor sulfaat in grond stelt en verzoekt om hiervoor een normwaarde vast te stellen.

Milieugevaarlijke stoffen
26.

Quickphos De ILl signaleert dat de eisen die gesteld worden aan het bestrijdingsmiddel Quickphos
onvoldoende zijn gezien de toxiciteit van het middel en verzoekt dit aan te passen.

JarversIag ILT 2017139

27.

Tankschepen met onbekende, mogelijk gevaathjke dampen De lIT signaleert een risico voor gezondheid
en mTlieu met gaspendeling (gasterugvoersysteem om de emissie van dampen van gevaarlijke
stoffen te voorkomen) en verzoekt om met een oplossing te komen om dit risico te beperken.

z$. Regelgeving rondom ammoniumsulfrat De ILT signaleert een onduidelijkheid in de regelgeving rondom
de productie van ammoniumsulfaat. De lIT vraagt om verduidelijking wanneer dit onder de REACH
regelgeving of onder de afvalstoffenwetgeving valt.
29. Emissie broeifrasgassen auto airco’s De ILT signaleert dat de emissie van broeikasgassen uit auto-airco’s

relatief hoog is en verzoekt om een aantal maatregelen te nemen cm deze emissie terug te dringen.
30.

Onjuiste melding asbestve,wqdering objecten in Omgevingsloket online De lIT signaleert dat de asbest
verwijdering ult objecten ten onrechte gemeld wordt via bet Omgevingsloket online. Indien een
gemeente deze melding accepteert, treedt zij buiten haar bevoegdheden want de ILT is bet
bevoegde gezag. De ILl vraagt maatregelen te overwegen tegen het onjuist melden van asbestver
wijdering uit objecten in het Omgevingsloket online.

31.

Asbestverwijdering objecten in relatie tot certificatie-eisen De I LT signaleert dater verschil van inzicht is
tussen asbestverwijderingsbedrijven en certificerende instellingen over de regels rondom asbestver
wijdering uit objecten in relatie tot de certificatie-eisen. De lIT verzoekt dit te verduidelijken.

32.

Ongewenste neveneffecten bif bet asbestdakenverbod De lii heeft van omgevingsdiensten signalen
ontvangen over ongewenste neveneffecten van de verplichting tot bet verwijderen van asbesthou
dende dakplaten voor januan 2024. Bijvoorbeeld het coaten van daken en bet plaatsen van
zonnepanelen op daken. De lIT om maatregelen te nemen om deze neveneffecten tegen te gaan.

401 Jaarverslag WI 2017

4 Dienst-en
vergunningverlening
Een effidénte dlenstverIenlng draagt bij aan betere naleving. De ILT maakt het organisaties
makkelljker om hun uerplichtingen na te komen. Dat doet zij met voorflchting en
communlcatie, door het digitailseren van aanvraag- en informatieprocessen met
eenvoudiger formulleren en via een klachtenregeling.
In 2017 rapporteerde de Nationale ombudsman over de relatie tussen Rijksinspecties en burgers.
Conclusie is dat het de inspecties goed is gelukt zich meet te richten op burgers in plaats van alleen op
ondertoezichtstaanden. Zij besteden in hun dienstverlening en contacten met burgers structureel
aandacht aan ervaringen en klanttevredenheid. Voorbeelden daarvan binnen de ILT zijn onder andere de
website en bet Meld- en Informatiecentrum (Mlq.
Website
Er is een nieuwe website (www.ilent.nl) met een inzichtelijkere structuur gelanceerd die het zoeken
vergemakkelijkt. Terwijl de nieuwe site aanuankelijk was gevuld met de gegevens van de vorige website,
is de inhoud van de webpagina’s inmiddels geactualiseerd en toegankelijker gemaaktvoor
zoekmachines.
De lIT werkt met verschiilende Twitter accounts. Naast bet corporate account zijn dat de Aw,
wegvervoer. scheepvaart, afval (recycling), luchtvaart en (transport) gevaarlijke stoffen. Ce online
activiteiten zijn vooralsnog bescheiden. Er is vooral sprake van fdoor)zenden van berichten zonder
verdere duiding of kleuring, zowel door de media, opiniemakers als particuliere twitteraars. In 2017
bedraagt bet aantal views (aantai keer dat iemand een lIT-tweet heeft gezien) ruim 80 duizend. De
onderwerpen taxi
(snorders) en lastige vliegtuigpassagiers scoorden het hoogst. gevolgd door asbest en bruine vioot.
Meld- en informatiecentum
De dienstverlening van bet MIC is verder geprofessionaliseerd. Er is een werkwijze ontwikkeld waarbij
medewerkers leren van de resultaten van de dag ervoor. Medewerkers van bet MIC hebben andere
dienstverlenende instellingen bezocht on ervaringen op te doen en de ‘best practices’ binnen te halen.
Een beperkt aantal medewerkers is begonnen met Twitter, zodat de doelgroepen ook op deze wijze
kunnen worden geinformeerd. Cm de communicatie over vragen en meldingen effectiever te maken.
worden wekelijks de drie belangrijkste vragen met de aldeling Communicatie gedeeld. Deze input is
geanalyseerd en de opbrengst wordt gebruikt voor de inzet van communicatie-instrumenten zoals de
website.
Vergunningen
Ook is verder gewerkt aan Ue verbetering van de vergunningverlening. Doel: zorgen dat bedrijven en
burgers duidelijkheid, eenvoud en gemak ervaren en inzkht en overzicht hebben bij bet aanvragen van
een vergunning. De ILT heeft klantenonderzoek gedaan en er zijn kiantenpanels georganiseerd. De
informatie daaruit wordt gebruikt bij bet herinrichten van het vergunningsproces. In een pilot is gecheckt
welke zaken bij een aanvraag kunnen worden geautomatiseerd en welke zaken persoonlijk moeten
worden beoordeeld. Kostenefficiéntie is daarbij ook een belangrijk uitgangspunt.

iaarvel5Iag ILl 2077 41

!

Lr

4.

at.....t

—.

—tW

‘C

.

Rail
In 2017 is een breed programma ingericht over de veranderingen in veiligheidscertificering van
spoorwegondernemingen en vergunningverlening voor spoorvoertuigen. Vanaf 2019 zal dit standaard
door het Europese Spoorwegbureau worden gedaan via een centraal Europees web portaal. De ILT
neemt dan alleen nog de toets met de nationale wetgeving voor haar rekening.
Er zijn wijzigingen aangebracht in het vergunningverleningsproce5 voor spoorvoertuigen. Zo is er een
diepere inhoudelijke en een bredere toets bij de behandeling van sommige aanvragen. Op basis van
reacties van de raitbranche is de werkwize voor de toelating van spoorvoertuigen gewijzigd.
Drones
Door het inzetten van drones kunnen werkzaamheden veiliger, efficienter en effectiever worden
uitgevoerd. Met name bij voor de mens moeilijk toegankelijke locaties, zoals bij inspectie en onderhoud
van bwggen en fabrieksschoorstenen, en daar waar snelheid van belang is, zoals bij zoek- en
reddingsoperaties.
Voor nieuwe vergunningaanvragers is een online regelhulp ontwikkeld om na te kunnen gaan welke
vergunning men nodig heeft, hoe men deze kan aanvragen en wat de beperkingen zijn. Verder is een
online interactieve leidraad gemaakt voor het sthrijven van een operationeel handboek en kan men aan
de hand van een online checklist nagaan of men aan aIle voorwaarden voldoet.
Eind 2017 zijn er circa 500 vergunningen afgegeven aan bedrijven en overheidsinstellingen die werken
met drones. Omdat het fenomeen nog relatieI nieuw is, vragen deze aanvragen veel energie en aandacht.
maar ook het intensieve overleg met de brede sector en de ministenes vraagt voortdurend capaciteit van
de lIT.
De lii is steeds nauw betrokken bij proefprojecten en testen van drones die door de overheid worden
gefaciliteerd. Zo is een vergunning verleend aan een nieuwe testorganisatie en zijn diverse locaties in het
land in gereedheid gebracht als testlocatie. Ook is het experimenteel vliegen met drones in het door de
luchtverkeersleiding gecontroleerde Iuchtruim bij Groningen Airport Eelde in 2017 mogelijk geworden.
Verder was de ILT betrokken bij het experimenteel inzetten van drones voor het opsporen van drenke
lingen door de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij (KNRM).
Vergunningen afval
Het project fval eenvoudig beter’ staat voor een efficiente en klantvriendelijke manier van
EVOA-vergunningverlening. Voor overeenkomstige transporten waarvoor dezelfde voorwaarden gelden,
kan het bedrijf voortaan met een zogeheten ‘eigen verklaring’ volstaan. Deze werkwijze wordt sinds 2017
in de praktijk gebracht.
Herziening tanevensysteem
De beleidsdirecties werken in overleg met de ILT aan een nieuw tarievensysteem waarmee het huidige
aantal van zeshonderd tarieven voor vergunningen terug wordt gebracht tot acht tarieven per sector.
Deze herziening zal bijdragen aan de transparantie en de efficifntie van de organisatie.
De III investeerde in automatisering van de vergunningverlenende processen. Er wordt gebouwd aan
een nieuw systeem dat de bestaande systemen moet gaan vervangen. Daarnaast investeerde de ILT in
het verbeteren van de eigen organisatie. In 2017 zijn de voorbereidingen voor de vorming van een nieuwe
directie Vergunningverlening van start gegaan. In deze nieuwe directie zullen alle vergunningverlenende
onderdelen bij elkaar worden gebracht. Met behulp van de nieuwe organisatie en de nieuwe systemen
kan de lIT tot betere dienstverlenIng komen tegen lagere kosten.

Jaarvecslag I1.T 2017143

5

Koers 2021

In 2017 heeft de lIT verder gewerkt aan een toekomst- en naar buiten gerlchte organisatie
die werkt aan velllgheid, zekerheid en vertrouwen in transport, lnfrastructuur, milieu en
wonen. Doel: een organisatie die meet tisicogerlcht, fiexibel, transparant en effectiefwerkt.
Deze koets Is in 2076 ingezet.
Sturen op effect
De nieuwe koers wil zeggen dat de III stuurt op het maatschappelijk effect. Dat betekent: aanpakken van
de grootste maatschappelijke risico’s, uitvoeren van de wettelijke verplichtingen en zichtbaar optreden
bij zorgen die in de maatschappij leven. In 2017 heeft de ILT haat eerste stappen gezet met deze omsiag in
denken en doen, onder andere met het uitwerken van het programma Schiphol waarin Iuchtvaarweilig
held en duurzaamheid open rond de Iuchthaven gecombineerd worden. In proeftuinen en experimenten
is de ILT op zoek gegaan naar nieuwe werkwijzen en samenwerkingsverbanden.

-

Innoveren met informatie
In 2017 zijn de eerste initiatieuen genomen in het innoveren met behulp van data. Op basis van
informatie maken we een aiweging voor de inzet van medewerkers, middelen en methoden. Daarvoor is
een sterke informatiepositie nodig met goede informatie en kennis over de maatschappeli;ke risico’s in
het werkveld van de ILl. Maar ook over het verwachte effect van het ILT-optreden, over beleidsdoelen,
over nieuwe maatschappelijke ontwikkelingen en veranderingen in het yak van toezicht. Zo experimen
teert het dit jaar opgenchte ID Lab met nieuwe toepassingen van databronnen en is continu op zoek naar
nieuwe, betere analysetechnieken en nieuwe combinaties van databronnen.

ID Lab

—

Innoveren met data

Bij het innovatie- en datalab (ID Lab) werken analisten en wetenschappers aan oplossingen
voor analysevraagstukken en maatschappelijke problemen op de diverse terreinen van de
ILT. Voorbeelden van projecten:
• Voorvallen Schiphol: met behulp van text mining-technieken proberen we patronen in
meldingen van voorvallen te onderscheiden die weer gebruikt kunnen worden in
analyses.
• Manipulatie detectie tachograaf: onderzoek naar de mogelijkheden om te zijner tijd
gegevens uit het Weigh-in-Motion (WIM) systeem met die van de digitale tachograaf te
vergelijken om fraude met tachografen op te sporen.
• GIS (Geografische Informatie Systeem) visualisatie EVOA data: een interactieve kaart
waarin EVOA stromen van 2013-2017 in één integraal overzicht zijn weergegeven.
• BRZO dashboard: data-integratie voor het verbeteren van het interbestuurlijk toezicht
op provincies, in hun hoedanigheid als bevoegd gezag voor BRZO-bedrijven.
Bovengenoemde voorbeelden van experimenten maken het mogelijk nieuwe vormen van
data-analyse uit te proberen. Dit is het begin, de gebruikte systemen zijn nog niet
uitontwikkeld. Het is nu zaak om de nieuwe inzichten te wegen en zo mogelijk effectief in
ons werk in te zetten.

Inspectie Brede Risico Analyse
De Ill houdt toezicht op meer dan 160 verschillende terreinen. De capaciteit van de ILT is beperkt en dus
moet de ILl kiezen waar ze deze op inzet. De ILl kiest voor onderwerpen waar de maatschappelijke
risico’s het grootst zijn. In 2017 heeft de I LT een methode ontwikkeld om goede afwegingen te kunnen
maken. Een belangrijke pijier daarvan is de Inspectie Brede Risico Analyse (IBRA). De IBRA is één van de
instrumenten die de ILT in staat stellen om op basis van inzicht in de feitelijke maatschappelijke risico’s
een keuze te maken in haar prionteiten, en om deze keuzes expliciet weer te geven aan de politiek en de
maatschappij. In 2017 is het eerste resultaat opgeleverd: IBRA 1.0.

Jaarverslag 1LT 2017 I 45

IBRA

—

Cartograferen van maatschappelijke schade

Het project ILT-brede risicoanalyse maakt de maatschappelijke schade zichtbaar op de
terreinen waar lIT toezicht op houdt. Een aanpak over de domeinen en sectoren heen. De
ILT-brede risicoanalyse heeft als doel de nsico’s in het werkveld van de lIT onderling
vergelijkbaar te maken voor beter onderbouwde keuzes over de inzet. Hiervoor is een
methodiek ontwikkeld en ingevuld voorde taken van de ILT.
Tweede Kamer
De Tweede Kamer heeft herhaaldelijk gevraagd naar een onderbouwde inzet van de
capaciteit. onder andere in de motie Smaling en Van Veldhoven2. De minister heeft in
reactie op doze motie toegezegd een onderzoek te zullen uitvoeren waarin de risico’s
voor aNe taken en domeinen onderling worden gewogen en gerelateerd aan de inzet van
de lIP. Dit onderzoek beth concreet vorm gekregen in de IBRA. Hiermee zal de lIT meet
risico- en informatie gestuurd kunnen werken.
IBRA to
In IBRA to, op 6 juli 2017 naar de Tweede Kamer gestuurd4, zijn per taak de risico’s beschre
yen. Daarbij is een onderverdeling gemaakt in zes categorieen, namelijk fysieke veiligheid,
gezondheid. milieu, schade aan transportnet. economie en schade aan het vertrouwen in
instituties. Deze maatschappelijke schades zijn uitgedrukt in geld fmiljoen euro’s) per jaar
waardoor ze onderling vergelijkbaar zijn. De maatschappelijke schade aan do gezondheid
en het milieu is aanmerkelijk hoger dan die aan de fysieke veiligheid en aan transport.
Watblijkt?
In de resultaten vaft op dat sluipende milieu- en gezondheidsrisico’s hoger scoren dan
risico’s met af en toe een grote klap, bijvoorbeeld een vliegtuigongevaL Een verklaring
zou kunnen zijn dat schade ten aanzien van de lysieke veiligheid veelal direct herleidbaar
is naar een specifieke verantwoordelijke. In het Meerjarenplan lIT 2018-2021 heeft de lIT
do eerste stappen gezet naar een programmatische. inspectiebrede aanpak van de
grootste risico’s fop het gebied van onder andere bodem, afvalstolfen, goederenvervoer,
productenlabels. ozonlaagathrekende en klimaatschadelijke stoffen en lozingen
scheepvaart). Behalve de uitkomsten van do IBRA betrekt de lIT daarbij oak de wettelijke
vetplichtingen, maatschappelijke etfecten en haar eigen handelingsperspectief.
De lnspecteur-generaal lIT heeft op 4 oktober 2017 in een ambtelijke briefing een
toelichting gegeven aan do Tweede Kamer. De positief kritische houding van de
Kamerleden is aanknopingspunt voor de verdere ontwikkeling van de risicoanalyse.

Kamerstuk 34 3oo XII. nr. 54
3 Kmeistuk 34300XII. nr. 67
4 Kamerstuk tj 550 XII, nr. 8o
2

46 iaawerslag UI 2017

Openheid
In 2017 heeft de lIT werk gemaakt van zichtbaarheid en van het aaief betrekken van beleldsdirecties,
branches, sectoren en bedrijven. De lIT toetst haar strategische keuzes vooraf en legt bij de buitenwereld
verantwoording al over gemaakte keuzes en gerealiseerde effecten. In diverse kleinere en grotere
bijeen-komsten is de ILT met de verschillende doelgroepen en branches in gesprek gegaan over haar
aanpak en haar resultaten.

Aanbevelingen Onderzoeksraad Voor Veiligheid (OVV)
In 2017 heeft de lIt op meerdere terreinen aanbevelingen gekregen van de OW. Deze
gaan onder andere over de certWicering en het toezicht op histonsche zeilschepen naar
aanleiding van een mastbreuk en over de veiligheid op Schiphol. De III pakt deze
aanbevelingen op naar de geest in plaats van naar de letter van de wet. Oat vraagt am
een brede analyse van haar taken en verantwoordelijkheden op het gebied van
certificering, niet alleen in de scheepvaartsector. Het rapport van de OW over de
veiligheid op Schiphol heeft geleid tot het ILT-programma Schiphol. Meer en meer is er
behoefte aan een totaalbeeld van de veiligheid op Schiphol, waar de ItT tot nu toe vooral
keek naar de afzonderlijke regels voor de diverse doelgroepen op Schiphol.
—

—

Vergunningverlening met effect
Ook bij vergunningverlening speelt het maatschappehjk belang een grote rol. Onder
andere de aanbevelingen uit de parlementaire enquête Fyra zijn voor de ILT aanleiding
geweest het vergunningverleningsproces voor spoorvoertuigen te wijzigen. Dat heeft
geleid tot een grondiger inhoudelijke toets bij de behandeling van sommige aanvragen.
gecombineerd met toetsingen in de praktijk. Bovendien stimuleert de III partijen om ten
behoeve van de veiligheid en integratie van vervoerssystemen om meet te doen dan
waartoe zij wettelijk zijn verplicht. Met deze werkwijze kan de IUI genomen besluiten
beter onderbouwen. Bovendien tonen spoorwegondernemingen een groter bewustzijn
van hun eigen rol en verantwoordelijkheid in dit traject.

Verder met de Koers lIT zozi
De fundamenten van de nieuwe koers van de lIT zijn: effectiviteit, selectiviteit. reflectie en zakelijke
vergunningver)ening en optimale dienstverlening. In zoij heeft de UI volop gewerkt aan het verder vorm
en inhoud geven aan deze pijiers voor haar toezicht en vergunningverlening.
Uitgangspunt is dat we als lIT effect willen bereiken door het beInvloeden van schadelijk gedrag van
partijen die onder ons toezicht staan. De ILT zet haar schaarse middelen daar in waar de risico’s voor de
samenleving het grootst zijn; we zi;n selectief. De ILl weet water in de samenleving gebeurt en handelt
daarnaar. Ze maakt haarervaringen zichtbaar en heeftzo een signalerende functie; we zijn reflectief. De
vergunningverlening moet van onbetwiste kwaliteit en kostenefficiêntworden. De lIT zal haar dienstver
lening zo inrichten, dat burgers en bedrijven duidelijkheid en gemak ervaren, met inzicht en overzicht.

481 Jaarverslag lU 27

6 Personeelen
bed rijfsvoeri ng
De lIT beschlkt over deskundige medewerkers met een grote dlverslteltaan expertises. Om
de kennis en vaardlgheld kwalltatlef op pell te houden, Is er stevig geinvesteerd in
vakbekwaamheld en opleldlngsprogramma’s.
Een nieuwe koers vraagt om een andere stiji van leiding geven. De ILT moet veel meet openstaan voor
wat leeft in de samenleving. Daarnaast moeten Ieidinggevenden goed samenwerken en ruimte geven
aan medewerkers.
In 2017 hebben alIe Ieidinggevenden binnen de ILT een uitgebreide persoonlijke intake gehad. Zij hebben
aangegeven wat voor hen nodig is om de eigen ontwikkeling aan te kunnen sluiten bij de behoefte van
de organisatie. De intakes vormen de basis voor het ontwikkeltraject voor Ieidinggevenden dat begin
2018 van start gaat.
Verzuim terugdringen
Het ziekteverzuim over 2017 is 5,5%. De ILl wil verzuim terugdringen; duurzame inzetbaarheid is een
belangrijk thema. Daarbij Iigt bet accent op preventie, snelle re-integratie en een goede samenwerking
tussen partijen in de verzuimketen. Veel managers hebben een verzuimtraining gevolgd. Zij besteden in
de personeelsgesprekken aandacht aan de balans in het werk en de medeverantwoordelijkheid van de
medewerkers om tijdig signalen af te geven bij dreigende disbalans. Verder is er aandacht voor de
geschiktheid en vereiste competenties bij de selectie van nieuwe medewerkers en bij de interne
mobiliteit van ILT-medewerkers.
Personele omvang
De personele bezetting over 2017 bedraagt 7.099 fte. Dc uitkomsten van de eerdergenoemde ILT-brede
risicoanalyse kunnen aanleiding vormen om wijzigingen aan te brengen in de capaciteitsinzet. Daarnaast
zal de komende viji jaar meet dan io% van de medewerkers uitstromen omdat zij de pensioengerech
tigde Ieeftijd bereiken. De Ill beziet welke kennis, kunde en vaardigheden zij bij bet aantrekken van
nieuwe medewerkers wil toevoegen. De ILT heeft in 2017 ingezet op anticiperende werving, onder meet
om te voorkomen dater kwetsbaarheid ontstaat door grote uitstroom van expertise op essentiële
kennisgebieden. Het een-op-een vervangen is binnen lIT geen automatisme meet. Er wordt nu meet
nagedacht op welke plekken de capaciteitsbehoefte bet grootst is, mede gezien op de ontwikkelingen en
uitkomsten van de proeftuinen en ateliers.
Veilig werken
De zorg voor de veiligheid van de ILT-medewerkers kteeg in 2077 een nieuwe impuls door de start van
een nieuwe risko-inventarisatie en evaluatie. Dit is een stap die deel uitmaakt van vetdete bewustwor
ding en borging voor een organisatie die anderen ‘de maat meet’ op bet gebied van veiligheid.

Jaarver5lag ILT 2017149

lnformatievoorziening
De ontwikkelingen op IG-gebied gaan in hoog tempo. Innoveren kreeg in 2017 vorm door samen met
Belgische inspectiecollega’s en het bedrijisleven te experimenteren met de blockchain-technologie bij
het afhandelen van de EVOA-transportmeldingen. Voor onze inspecteurs in het veld verappt’ de ICT
steeds meet toepassingen, zodat de informatieverwerking ter plaatse sneller en effectiever plaatsvindt.
Er wordt gewerkt aan een betere informatiehuishouding, waarbij de verdere overgang van dienstonder
delen naar het gebruik van de centrale applicatie Holmes fzaakregistratiesysteem) de beheersbaatheid
van de data bevordett.

Financiën
In het jaarverslag van het ministerie van lnfrastructuur en Milieu 2017 staat een uitgebreide toelichting en
verantwoording van de staat van baten en lasten en de balans 2017.

Staat van baten en lasten
Baten
Omzet IenW

bedragen x €i.ooo
121.028

Omzet overige departementen
Omzet derden

27.689

Rentebaten
Vrijval voorzieningen
Bijzondere baten
Totaal baten

g8
1.647
1S1.137

Lasten
Apparaatskosten

152.664

Personele kosten

112.741

Materiële kosten

39.922

Rentelasten
Afschrijvingskosten
Immateriecl

0

1.808
o

Materieel

7.808

Overige lasten

1.535

Dotaties voorzieningen

7.266

Bijzondere lasten
Totaal lasten
Behaald resultaat

501 iaarverslag ItT zo7

269

156.006

4.869

De U heeft over 2017 een negatief resultaat behaald van € 4.869.000 dat wordt opgevangen binnen bet
elgen vermogen. De beIangrikste oorzaken voor dit negatieve resultaat zijn een incidentele toevoeging
aan de voorziening voor medewerkers in een substantieel bezwarende (extra belastende) functie en
daarnaast de structurele stijging van fCt-kosten.

Balans peri december2017
Activa

bedragen x € 1.ooo

Immatenële vaste activa
Materiëe vaste activa

o
2.075

Grondengebouwen

0

Installaties en inventarissen

0

Overige materiele vaste activa Materiële

2.075

vaste activa in aanbouw Onderhanden

0

werk

0

Debiteuren

1.587

Overige vorderingen en overlopende

3.378

activa Liquide middelen

26.5L2

Totaal activa

33.582

Passiva
Eigen vermogen

2.595

Voorzieningen

2.812

Leningen bij bet Ministerie van Financiën
Crediteuren

1.213

Overige schulden en overlopende passiva

26.962

Totaal passiva

33.582

Activa
Liquide middelen
De III beschikte eind 2017 over ruim €a6 miljoen. Tegenover de liquide middelen staat een aantal
voorzieningen, reserveringen en schuldposities op de balans en heeft de lIT de beschikking over een
eigen vermogen.

Jaarversiag iLl 2017151

Passiva
Eigen vermoqen
Als gevaig van bet negatieve resultaat daalt bet eigen vemiogen van de ILT naar wim €2.5 mm.
Voorzieningen
Ret betreft een voorziening functioneel leeftjdsontslag, een reorganisatievoorziening en een vooiziening
claims derden.

Overige schulden en overlopende passiva
Hieronder vallen verscheidene schuldposities van de inspectie. De belangrijkste daarbij zijn de verplich

tingen aan het personeel en transaorische posten.

.

‘

.‘

e

j.

Productie
In dit hoofdstukworden de gerealiseerde productleaantallen gesplegeld aan de in het MJP
20121 geplande actiultelten.

2077

—

Over het hele jaar genomen, valt de verwachte productie lager uit dan gepland. Specifleke politiek
maatschappelike incidenten (voorbeelden: rubbergranulaatkorrels, straalgrit en GenX) en inadentele
capaciteits- en ICT-problemen hadden invioed. Daarnaast is in bet kader van de Koers 2021 oak de
nodige energie gestoken in de vemieuwing en modernisering van het toezicht en het innoveren met
behuip van data. Proeltuinen, ateliers. innovatieruimten en pilots met (de ontwikkehng van) nieuwe
methodieken, middelen zoals apps en het komen tot nieuwe inzichten voor eftectgerichte aanpak
hebben in het afgelopen iaar de nodige inzet gekost. Dit is echter een investering in de toekomst, die zich
uiteindelijk moet gaan terugbetalen in een efficientere en doelgerichte aanpak van bet toezicht.

Productieaantallen Risicovolle- en explosiegevaarlijke stoffen
Activiteit

Planning

Realisatie

250

179

1.375

740

9

0

Vergunningen
Administratiecontroles
Audits
Convenanten

0

Productieaantallen Vervoer gevaarlijke stoffen
Activiteit

Planning

Realisatle

Vergunningen

275

724

Administratiecontroles

275

264

Audfts

54

77

Convenanten

8

0

Objectinspecties

6.470

4.201

Incidentathandeling

7.402

2.238

Jaarverslag ILl 2017 53

Productieaantallen Energiemaatregelen en Productregelingen
Activiteit
Administratiecontroles
Convenanten
Objectinspecties

Planning

Realisatie

1.700

420

4

0

36.000

31.759

Productieaantallen Afval
Activiteit

Planning

Realisatle

3.380

2.897

200

361

Audits

4

0

Convenanten

4

0

Vergunningen
Administratiecontroles

829

Objectinspecties

Productieaantallen voor GGO-, defensie- en buisleidingentoezicht
Activiteit

Planning

Realisatle

83

37

Administratiecontroles

95

102

Audits

90

62

Objectinspecties

225

178

Incidentafhandeling

11

11

Vergunningen

Productieaantallen Andere overheden
Activiteit

Planning

Realisatie

Vergunningverlening

55

84

Wabo-adviezen

775

78

Administratiecontroles

200

31

10

18

Trendanalyse

1

19

lncidentathandeling

11

11

Onderzoek

54 I Jaarverslag III 2017

Productieaantallen Water en bodem
Activteit

Planning

Realisade

175

44

3.175

3.094

Audits

21

40

Convenanten

16

15

Objectinspecties

770

936

Dienstverlening

2.600

7.668

Vergunningen
Administratiecontrotes

I--

Productieaantallen Scheepvaart
Binnenvaart
Planning

Realisatle

1.050

1415

Administratiecontroles

120

186

Audits

15

15

Convenanten

6

3

Objectinspecties

800

666

Incidentalhandeling

400

207

Planning

Realisatie

5.400

6.202

Administratiecontroles

100

198

Audits

25

15

Canvenanten

2

2

4.700

4.402

250

313

Planning

Realisatie

Vergunningen

615

869

Audits

180

134

1.900

1.493

0

0

Planning

Realisatie

Administratiecontroes

952

549

Convenanten

73

67

15.480

9.247

Activiteit
Vergunningen

Zeevaart
Activiteit
Vergunningen

Objectinspecties
Onderzoek

Productieaantallen Rail- en Wegvervoer
Rail
Activiteit

Objectinspecties
Wegve,voer
Activiteit

Objectinspecties

I Jaarver5lag lIT 2017

Productieaantallen Luchwaart
Activiteit

Planning

Reahsatle

5.300

7.228

410

382

1.300

1.076

lncidentafhandeling

0

0

Onderzoek

0

0

Passagiersrechten

1.600

1.194

VoorvaUen commercial

15.500

71.345

1.500

6

Vergunningen
Audits
Objectinspecties

air transport
Voorvallen general aviation

Productieaantallen Autoriteit woningcorporaties
Activiteit

Planning *

Reahsade

1.450

2.185

Administratiecontroles

340

665

Audits

yio

450

Onderzoek

4

4

Corpodata

68o

1.343

2.600

7.668

Vergunningen

Dienstverlening

oponderdeman wijkr de planning van ck Aw in tint

1112017-2021 of VOfl dn planning in tint joonweikplan 2017 VOfl deAvc

Bureau Bestuurlijke Boete
Boeterapport opgesteld door

Piannhig

Realisatle

lnspectie l.eefomgeving en
Transport

1.200

2.147

Nationale Politie, Landelijke
Eenheid

350

-

Regonale Politiekorpsen

225

Rijkswaterstaat

300

Overig
Totaal boeterapporten

-

25

-

2.700

2.747

Jnarverslag ILT 2017 57

Opsporing
Activiteit

Planning

Reahsatie

signalen

88

112

16

Preweegdocumenten

30

58

70

164

2

2

10

12

Planning

Realisatie

10.010

8.392

230

40

530.330

639.429

640

1.771

io.o6o

8.308

68o

648

Rail- en wegverkeer

430

551

Luchtvaart

440

441

Team Criminele lnlichtingen
fTCI)-pv’s
TCI-rapporten
Analyses
PV’s (eindopsponngs
onderzoeken)

Productieaantallen Meld- en Informatiecentrum
Binnengekomen meldingen
Activiteit
Gevaarlijke stoffen
Energiemaatregelen en
productregelingen
Alval
RisicovoUe bedrijven
Water en Bodem
Scheepvaart

564

Overig
Totaal meld ingen

Jaarverslag NJ 2017

5z.8zo

660.144

Binnengekomen vragen
Activiteit

Planning

Realisatie

Gevaarlijke stoffen

5.100

3.205

Energemaatregelen en

1.500

5.485

Afval

4.500

4.682

Risicovolle bednjven

3.200

1.098

Water en Bodem

2.140

1.657

Scheepvaart

13.300

g.88

11.600

8.361

8.500

8.ii8

49840

42.464

productregelingen

Rail- en wegverkeer
Luchtvaart
Totaal meldingen

JaaiversLag ICT zoly I 59

1;t’ L:

S

•

i .j

I\Nf\

I I’

‘fl.:

.1:;I
—

I

-

---

-

Dit is een uitgave van de

Inspectie Leefomgeving en Transport
Postbus 16191

2500 BD Den Haag

T0884$900 00

www.ilent.nI
inspectieLenT
mei zoi$