Regeling van werkzaamheden
De voorzitter: Het woord is aan mevrouw Peters.
Mevrouw Peters (GroenLinks): Voorzitter. Mede namens
de fractie van de SP wil ik u verzoeken om het verslag
van het AO NAVO dat wij net hebben gehad, op de
agenda van de vergadering te zetten. Vanavond willen
wij nog over de moties kunnen stemmen.
De voorzitter: Ik ga mijn best doen, maar u realiseert
zich dat het vandaag laat kan worden. Alle collega’s
moeten dan lang wachten. Niemand zal daar blij mee
zijn.
Mevrouw Peters (GroenLinks): Ik besef dat het laat kan
worden, maar het is een heel korte motie.
De voorzitter: De heer Van Bommel staat achter u,
letterlijk en figuurlijk. Wij zullen ons best doen om dit in
te plannen.
Het woord is aan mevrouw Halsema.
Mevrouw Halsema (GroenLinks): Voorzitter. Zojuist werd
mij bekend dat er een protocol bestaat tussen de
ministeries en de commissie-Davids die onderzoek doet
naar de Irakoorlog. Als dit klopt, heeft het er alle schijn
van dat vier ministers de bevoegdheid krijgen tot
censuur op delen uit de stukken die als staatsgeheim
zouden kunnen worden gekwalificeerd. Ik weet niet zeker
of het zo is, maar als dit het geval is, is dit rechtstreeks
in strijd met afspraken die in de Kamer zijn gemaakt over
de werkwijze en de vrijheid van de commissie-Davids.
Ik verzoek om een spoeddebat hierover met de
minister-president. Ik realiseer me dat dit vandaag een
tikje moeilijk wordt en vraag u daarom om dit voor
dinsdag op de agenda te plaatsen.
Mevrouw Kant (SP): Voorzitter. Uiteraard steun ik dat
verzoek. Het lijkt me allemaal behoorlijk in strijd met
hetgeen we tot nu toe wisten, en ongewenst. Misschien,
omdat dit debat niet eerder dan dinsdag kan, zou het
dienstig kunnen zijn als er een brief van de regering met
een toelichting komt vóór het debat.
De heer Van Dam (PvdA): Voorzitter. Ik heb inmiddels
ook de heer Davids gehoord op de radio en elders in de
media. Mijn analyse is iets anders. Volgens mij valt het
wel mee, maar ik ben het met mevrouw Halsema eens
dat de schijn zo snel mogelijk moet worden weggenomen. Ik steun dus het verzoek om een spoeddebat.
De heer Pechtold (D66): Voorzitter. Dat het op dit
moment lijkt dat het rapport niet rechtstreeks naar ons
zal komen maar dat er een aantal ministers tussen zullen
zitten, staat haaks op wat in de Kamer is gezegd hierover.
Voor mijn fractie is er dus alle reden om dit verzoek tot
een spoeddebat te steunen.
De heer Ten Broeke (VVD): Voorzitter. Wij hebben
dezelfde indruk als mevrouw Halsema. Maar om
helemaal zeker te zijn, zouden wij graag informatie van
de regering ontvangen in een brief.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

Mevrouw Spies (CDA): Voorzitter. Ik sluit mij aan bij de
woorden van de heer Van Dam.
Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Ook wij maken
ons zorgen over de berichten. Ook wij willen graag meer
duidelijkheid en een spoeddebat.
De voorzitter: Het stenogram van dit gedeelte van de
vergadering zal worden doorgeleid naar het kabinet. Ik
zal dit spoeddebat plannen, met spreektijden van drie
minuten per fractie.
Het woord is aan de heer Jansen.
De heer Jansen (SP): Voorzitter. Vanmorgen werd
bekend dat elektriciteits- en gasbedrijven van de EU toch
niet hun productie en levering volledig hoeven te
splitsen. In Nederland is dit al gebeurd. We kunnen ons
allemaal herinneren dat vorig jaar de motie-Hessels c.s.
is aangenomen, waarin werd uitgesproken dat Nederlandse publieke energiebedrijven niet mogen worden
verkocht aan buitenlandse ongesplitste energiebedrijven.
De SP-fractie wil graag naar aanleiding van dit bericht
een spoeddebat aanvragen, graag zo vroeg mogelijk in
de volgende week.
De voorzitter: Ik deel hierbij mee dat volgens mijn
informatie half april een verzamel-AO staat gepland. Het
lijstje reeds gedane verzoeken is u ongetwijfeld bekend.
Dit zal het niet makkelijk maken om het debat dat u
verzoekt, volgende week te plannen. Maar ik zal andere
leden ook het woord geven.
De heer Atsma (CDA): Ik heb dat bericht ook gelezen en
kan mij daarom iets voorstellen bij de spoed die collega
Jansen wil betrachten. Dit heeft ook alles te maken met
de mededeling die de minister van Economische Zaken
hier twee weken geleden deed over de overnameplannen
van NUON. Volgende week moet daarover volgens mij
een beslissing worden genomen. Ik vraag de heer
Jansen of hij met mij van mening is dat de minister in
een brief duidelijk moet maken wat de mogelijke
consequenties zijn als het bericht dat vandaag in de
media is verschenen, bewaarheid wordt. Ik wil de brief
graag hebben vóór het debat. Het debat moet spoedig
plaatsvinden, maar hoeft van mij niet plenair te worden
gehouden. Dat kan in een commissiezaal.
De heer Samsom (PvdA): Ik sluit mij daarbij aan, vooral
omdat het bericht dat de heer Jansen citeert, niet
helemaal correct is. Er is geen besluit genomen. Door
een paar onderhandelaars van het Europees Parlement
en door een paar andere onderhandelaars is voorlopig
iets afgesproken, dat nog geaccordeerd moet worden.
Laat de minister maar precies toelichten hoe dit zit, hoe
snel het gaat en wat de consequenties ervan zijn. Wij
kunnen er wat mij betreft op dezelfde dag nog over
spreken, het liefst in een commissiezaal. Dat zal sneller
mogelijk zijn dan hier in de plenaire zaal.
De heer Zijlstra (VVD): De VVD-fractie wil er ook graag
overleg over voeren. Dit hoeft inderdaad niet plenair te
gebeuren, maar wel zo spoedig mogelijk, ook naar
aanleiding van de brief. Wij zouden graag zien dat de
minister ingaat op de splitsingsplannen van NUON die
op dit moment voorliggen. Voor het eind van deze
maand moet de minister hierover een besluit nemen. Ik

26 maart 2009
TK 69

69-5415

Voorzitter
wil weten wat de invloed van deze ontwikkeling daarop
is.
De voorzitter: Mijnheer Jansen, u hebt geen steun voor
een spoeddebat, maar wel voor een spoedig overleg.
De heer Jansen (SP): Ik kan meegaan in de suggestie
van de heer Atsma. Ik stel voor dat wij spoedig een
overleg houden, gezien de brede steun ervoor. Aansluitend kunnen wij er in een VAO nog wat uitspraken over
doen.
De voorzitter: Aldus besloten. Het stenogram van dit
gedeelte van de vergadering zal worden doorgeleid naar
het kabinet.
Aan de orde is de voortzetting van het debat over de
maatregelen in het kader van de economische
crisis.

kunt luisteren. Ik heb helemaal niet gezegd dat dit debat
millimetergedoe is. Ik heb gerefereerd aan een oproep. Ik
vind het toneelstuk dat hier door de heer Wilders is
opgevoerd wel Haags millimetergedoe. Ik heb de heer
Wilders geantwoord dat ik openstond voor alle suggesties die hij zou doen. Ik heb vanochtend voor het
Kamerdebat met de heer Rutte een debat op tv gehad,
waarin ik geluisterd heb naar iets wat in mijn ogen nog
zeer omstreden was, omdat hij raakte aan het ontslagrecht. Ik heb er toch met hem over willen praten om te
kijken of wij iets voor jongeren kunnen doen. U moet mij
dus niet verwijten dat ik niet opensta voor wie dan ook
en ook niet mijn uitspraak verdraaien.
Mevrouw Verdonk (Verdonk): Ik ben blij dat u dezelfde
uitspraak die u eerder deed, nu gewoon nog een keer
herhaalt. Ik heb u vanmorgen alleen horen zeggen dat u
wilt luisteren naar de voorstellen van de Tweede Kamer,
maar ...
Mevrouw Hamer (PvdA): Dat is helemaal niet waar. U
bewijst nu voor de derde keer dat u niet ...

©
Mevrouw Hamer (PvdA): Voorzitter. Het is misschien
verrassend om uit mijn mond te horen, maar ik wil
vandaag beginnen met het uitspreken van waardering
voor de heer Wientjes. Hij was vanochtend bij de
hoorzitting en riep ons op om vandaag niet bezig te gaan
met Haags kilometergedoe, maar om ons erop te richten
om nu te doen wat nodig is voor werknemers, bedrijven
en de mensen in het land. Ik heb deze oproep zo
verstaan dat de heer Wientjes hem ook aan zichzelf en
aan de vakbeweging deed. Ik denk dat het daarom nu
gaat. Ik vind het eigenlijk jammer dat de heer Wilders
zich niet aan deze oproep gehouden heeft. Wat vanochtend is gebeurd, wat ik overigens als buitengewoon
schokkend voor het parlement ervaar, is een voorbeeld
van Haags millimetergedoe. Ik begrijp er werkelijk niets
van dat de heer Wilders zich uit het veld laat slaan door
één opmerking van de heer Van Geel, terwijl de andere
coalitiepartijen heel duidelijk stellen dat zij openstaan
voor het debat. Ik vind dit eigenlijk vooral jammer voor
de kiezers van de heer Wilders. Zij hadden er recht op
dat vandaag hun mening hier werd verwoord.
Mevrouw Verdonk (Verdonk): Dat mevrouw Hamer het
in haar mond durft te nemen dat het hier vandaag gaat
over millimeterpolitiek! Mevrouw Hamer, dat hebt u zelf
veroorzaakt, door steeds maar weer bij het kabinetsberaad aan te schuiven en door als drie fractievoorzitters
van coalitiepartijen in de achterkamertjes dit hele
akkoord dit te timmeren. Ik heb respect voor wat de heer
Wilders heeft gedaan. Het is niet mijn manier. Dit is het
hoogste orgaan van de democratie en hier moeten wij
het gevecht met elkaar aangaan. Maar ik vind de toon
die u hier aanslaat, helemaal niet kunnen. De werkgevers
en de werknemers hebben aan tafel gezeten bij het
kabinet voordat de Kamer werd ingelicht. Nu doet de
heer Wientjes een oproep. Het is ieders goed recht om
een oproep te doen, maar dat u nu juist degene moet
zijn die daar achter gaat staan en dat u juist degene
moet zijn die de heer Wientjes nodig heeft om ervoor te
zorgen dat wij hier vandaag niet op een eerlijke manier
debatteren ... Schaam u!

Mevrouw Verdonk (Verdonk): Mag ik even uitpraten?
Dank u. Zo werkt dat, gewoon fatsoen. Dank u wel. Het
gaat erom dat luisteren te weinig is. Wat gaat u doen
met goede voorstellen die vanuit de oppositie naar voren
worden gebracht?
Mevrouw Hamer (PvdA): Als het echt goede voorstellen
zijn, dan ga ik die, zoals ik altijd heb gedaan, meeondertekenen en dan ga ik ervoor knokken. Dat heb ik ook
gedaan met het voorstel van mevrouw Halsema, en
eerder met voorstellen van anderen. Ik heb de heer Rutte
beloofd dat ik serieus naar zijn voorstel zal kijken. Ik kan
u melden dat inmiddels wordt onderzocht of wij
gezamenlijk tot een motie kunnen komen.
Mevrouw Verdonk (Verdonk): Het heeft dus zin om hier
vanmiddag als oppositie voorstellen naar voren te
brengen, voorstellen die u mee gaat nemen en waar u
voor gaat knokken? Dat heeft zin? Dat hoor ik u echt
letterlijk zeggen?
Mevrouw Hamer (PvdA): Ja, en dat heb ik vanochtend al
voor aanvang van het debat gezegd. Dat had de heer
Wilders kunnen weten. Dat heb ik tegen hem gezegd
toen hij hier aanstalten maakte om meteen al weg te
lopen. Ik neem de heer Wilders kwalijk dat hij alleen
luistert naar één opmerking van de heer Van Geel, die hij
dan ook nog uit de context trekt, en dat hij niet ervan
uitgaat dat wij hier gewoon zitten te doen wat wij horen
te doen, namelijk ons voorstel verdedigen en ervoor
knokken, maar ook: luisteren naar wat de oppositie te
melden heeft en als het nodig is onze voorstellen
aanpassen. Dat is parlementaire democratie.
Mevrouw Verdonk (Verdonk): Ik ben heel blij dat u dat
zo zegt. Ik ben het ook helemaal met u eens, maar dan
bent u toch ook wel met mij eens dat de opmerking van
de heer Van Geel van vanmorgen wel heel erg arrogant
was. Hij deed werkelijk de suggestie dat alles dichtgetimmerd was.

Mevrouw Hamer (PvdA): U bewijst weer eens dat u niet

Mevrouw Hamer (PvdA): Ook naar de heer Van Geel had
u misschien goed tussen de regels moeten luisteren. Des

Tweede Kamer

26 maart 2009
TK 69

Maatregelen economische crisis

69-5416