Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 766

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN MILIEUBEHEER
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 januari 2009
Tijdens het Algemeen Overleg op 2 december jl. over de milieuraad heb ik
u informatie toegezegd over de gevolgen van het voorstel voor herziening
van de IPPC-richtlijn (22 112 nr. 608, fiche nr. 6) voor kleinere bedrijven.
Met deze brief wil ik aan mijn toezegging voldoen. Ik zal in het bijzonder
ingaan op de categorieën bedrijven die bij ongewijzigde vaststelling van
het voorstel onder de richtlijn gaan vallen en de administratieve lasten
van het voorstel voor het totaal aantal bedrijven.
Om de effecten voor Nederland van het voorstel voor herziening van de
IPPC-richtlijn inzichtelijk te maken, heb ik drie studies laten uitvoeren. De
eerste studie heeft de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid beoordeeld.
In de tweede studie zijn de administratieve en bestuurlijke lasten geanalyseerd. De derde studie, waarvan binnenkort het eindrapport verschijnt,
onderzoekt de consequenties voor de Nederlandse regelgeving. Per brief
van 9 september 2008 (22 112 nr. 699) heb ik u over de resultaten van de
studies geïnformeerd en de wijze waarop deze zijn betrokken bij de Nederlandse inzet. Hieronder zal ik het effect op de administratieve lasten nader
toelichten.

Effecten voor kleinere bedrijven en betrokken categorieën bedrijven
Onder de huidige IPPC-richtlijn vallen ongeveer 2 500 bedrijven. Als het
voorstel voor herziening van de IPPC-richtlijn ongewijzigd wordt vastgesteld, neemt het aantal bedrijven dat onder de richtlijn valt met 35% tot
70% toe. Onderstaande tabel illustreert dit. De nieuwe bedrijven zijn veelal
kleinere bedrijven in de sectoren intensieve veehouderij, glastuinbouw
(als gevolg van het onder de richtlijn brengen van kleinere stook-/verbrandingsinstallaties) en de afvalsector. Precieze aantallen zijn niet te geven,
omdat informatie hierover beperkt beschikbaar is en omdat de tekst van
het voorstel niet volledig duidelijk is.
Door de toename van het aantal bedrijven stijgen de administratieve
lasten die toe te schrijven zijn aan de IPPC-richtlijn. De voor bedrijven

KST126951
0809tkkst22112-766
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 766

1

merkbare stijging is echter beperkt, omdat veel van de verplichtingen uit
de IPPC-richtlijn ook al gelden op grond van de Wet milieubeheer. Al deze
bedrijven zijn namelijk reeds milieuvergunningplichtig en worden geacht
beste beschikbare technieken toe te passen.
Neveneffect van de mogelijke uitbreiding van de reikwijdte is dat de
betreffende bedrijven ook in de toekomst vergunningplichtig moeten
blijven. De IPPC-richtlijn staat uitzondering van de vergunningplicht, zoals
Nederland dat bijvoorbeeld kent bij het Activiteitenbesluit, niet toe.
Activiteiten onder de IPPC-richtlijn

Nieuwe activiteit/type installatie

Huidige situatie

Minimale
toename

Maximale
toename

1.1 Energie industrie en glastuinbouw

Stookinstallaties 20–50 MW

72
(totaal energie
industrie)

200

400

1.4 Energie industrie

Vergassen en vloeibaar maken van
andere brandstoffen dan steenkool
Gieten van non-ferro metalen

1

2

121
54
75
81

0
0
0
5

0
0
0
10

160
(totaal afvalbeheer)

25

50

100

250

5
25
0
0
50

10
75
0
0
50

0
150

0
450

300

400

15

15

23

0

0

2 443

876

1 712

2. Metaal industrie
3. Minerale industrie
4. Zware chemische industrie
4. Lichte chemische industrie

5.1 Afvalbeheer

5.3c Afvalbeheer
5.3d Afvalbeheer
5.3e Afvalbeheer
6.1 Papier- en kartonindustrie
6.2 Textiel- en kledingindustrie
6.4b Voeding- en genotmiddelenindustrie
6.4c Zuivelindustrie
6.6. Intensieve veehouderij

6.6 Intensieve veehouderij
6.9 Houtverwerkende industrie
Overige activiteiten
Totaal

Fabricage van chemische producten
voor gebruik als brandstof of smeermiddel
Verwijdering of nuttige toepassing van
gevaarlijk afval
Voorbehandeling van ongevaarlijk
afval voor meeverbranding
Behandeling van slakken en as
Behandeling van schroot

Verwerking en bewerking van een
mengsel van dierlijke en plantaardige
grondstoffen
Intensieve pluimveehouderij

29
10
95

34
1 689
(totaal intensieve
veehouderij)

Intensieve gemengde veehouderijen
(«optelregel»)
Conservering van hout en houtproducten

Administratieve lasten voor het totaal aantal bedrijven
Als het voorstel ongewijzigd wordt vastgesteld nemen de administratieve
lasten voor de bedrijven die onder richtlijn vallen met ongeveer 10% toe.
Gemiddeld nemen de lasten per bedrijf met ongeveer €1 200 per jaar toe
tot gemiddeld €13 700 per bedrijf per jaar (zie tabel).
Het overgrote deel (>90%) van de toename van de lasten wordt veroorzaakt door monitoring- en rapportageverplichtingen die Nederland nu niet
kent. Het gaat in de eerste plaats om het eens per zeven jaar beoordelen
van mogelijke bodem- en grondwaterverontreiniging (artikel 15.1d van het
voorstel). In de tweede plaats gaat het om de voorgestelde jaarlijkse
rapportage over naleving (artikel 8) en een jaarlijkse vergelijking van de
prestaties van het bedrijf met de BREF’s (artikel 24).
De relatieve toename is het grootst bij de activiteiten met beperkte milieurisico’s, zoals houtverwerking, voedings- en genotmiddelenindustrie en
minerale industrie (bijvoorbeeld keramische producten). Dit zijn veelal de
kleinere bedrijven. Grote en complexe bedrijven, zoals chemische industrie en energiebedrijven, kennen nu al hoge eisen aan onder meer monitoring en rapportage. Voor deze bedrijven voegt het voorstel weinig nieuws
toe.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 766

2

Activiteiten onder de IPPC-richtlijn

Lasten per bedrijf per jaar

Toename per bedrijf per jaar

Huidig

Voorstel

Absoluut

%

Energie industrie
Metaal industrie
Minerale industrie
Zware chemische industrie
Lichte chemische industrie
Afvalbeheer
Papier- en kartonindustrie
Textiel en kledingindustrie
Voeding- en genotmiddelenindustrie
Zuivelindustrie
Intensieve veehouderij
Houtverwerkende industrie
Overige activiteiten

€ 60 800
€ 40 700
€ 11 200
€ 123 000
€ 51 100
€ 22 900
€ 12 500
€ 15 300
€ 10 500
€ 13 300
€ 900
€ 8 200
€ 6 500

€ 63 700
€ 43 900
€ 14 200
€ 129 900
€ 55 300
€ 25 800
€ 15 200
€ 18 300
€ 13 300
€ 16 000
€ 1 100
€ 11 200
€ 9 000

€ 2 900
€ 3 200
€ 2 900
€ 6 900
€ 4 200
€ 2 900
€ 2 700
€ 3 000
€ 2 700
€ 2 700
€ 100
€ 3 000
€ 2 400

5%
8%
26%
6%
8%
13%
22%
20%
26%
20%
11%
37%
37%

Gemiddeld

€ 12 500

€ 13 700

€ 1 200

10%

Nederlandse inzet
In mijn brief van 9 september 2008 gaf ik u aan dat Nederland kritisch is
over het onder de richtlijn brengen van nieuwe bedrijven. Ik verwacht
daarvan voor Nederland weinig milieuverbeteringen, omdat voor deze
bedrijven al andere nationale milieueisen (denk aan Wet milieubeheer) en
Europese milieuregels (zoals afvalrichtlijnen en emissieplafonds) gelden.
Bovendien beperkt het de mogelijkheden voor Lidstaten om via andere
instrumenten milieuresultaten te boeken, bijvoorbeeld algemene regels
en NOx-emissiehandel. De richtlijn zou zich moeten concentreren op
bedrijven met de grootste milieudruk. Voor die bedrijven is de IPPCrichtlijn een doeltreffend instrument om emissiereducties te bereiken.
Deze inzet deelt Nederland met veel andere Lidstaten.
In bovengenoemde brief meldde ik ook dat Nederland kritisch is over de
uitbreiding van monitoring- en rapportageverplichtingen. Deze nieuwe
verplichtingen leiden tot een onevenredige toename van lasten, terwijl de
milieuvoordelen niet overtuigend zijn. Bestaande verplichtingen zijn
voldoende, bijvoorbeeld de jaarlijkse milieujaarverslagen die grote
bedrijven op grond van de Europese E-PRTR Verordening maken of reeds
vereiste vergunningvoorwaarden om bodem- of grondwatervervuiling te
voorkomen of bij incidenten te onderzoeken. Nederland wordt in het
streven naar vereenvoudiging van de monitoring- en rapportageverplichtingen gesteund door vele Lidstaten. Het Franse voorzitterschap heeft
inmiddels voorstellen gedaan om de rapportageverplichtingen te vereenvoudigen. Hierover wordt nog onderhandeld.
Het Europees Parlement lijkt vooralsnog minder kritisch over uitbreiding
van de reikwijdte en monitoring- en rapportageverplichtingen. Na de
stemming eind januari 2009 in de milieucommissie ontstaat meer duidelijkheid over de positie van het Europees Parlement. Naar verwachting
wordt in de eerste helft van 2009 onder Tsjechisch voorzitterschap de
eerste lezing afgerond. De Tsjechen zoeken de samenwerking met het
Europees Parlement om te bezien of een Politiek Akkoord in eerste lezing
haalbaar is.
Ik vertrouw erop dat ik u met bovenstaande voldoende heb geïnformeerd.
De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,
J. M. Cramer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 766

3