Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

19 637

Vreemdelingenbeleid

Nr. 2778

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE EN
VEILIGHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 4 november 2021
In mijn brief van 6 mei 20211 informeerde ik uw Kamer over een uitspraak
van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, die het
noodzakelijk maakte om als veilig aangemerkte landen aan een nieuwe
herbeoordeling te onderwerpen. In de genoemde brief ontving u de
uitkomst van de herbeoordelingen van Georgië, Marokko en Tunesië. Op
11 juni 20212 ontving u de uitkomst van de herbeoordelingen van Albanië,
Algerije, Montenegro en Noord-Macedonië en op 8 juli 2021 de uitkomst
van de herbeoordelingen van Ghana, Oekraïne en Senegal3. In deze brief
vindt u de uitkomst van de herbeoordelingen van Bosnië en Herzegovina,
Kosovo en Mongolië. De toelichting per land is opgenomen in de bijlage4.
Verder informeer ik u met deze brief over mijn beslissing om de lijst met
veilige landen van herkomst in te korten.
Herbeoordelingen Bosnië en Herzegovina, Kosovo en Mongolië
Bij de verzameling van landeninformatie ten behoeve van de herbeoordeling wordt, zoals in de eerdergenoemde brieven ook werd aangegeven,
voor elk land gezocht naar de in de Procedurerichtlijn genoemde bronnen.
In de bijlage is voor elk land aangegeven welke bronnen ten behoeve van
deze herbeoordeling geraadpleegd zijn. Daarbij is ook vermeld wanneer er
geen (actuele) rapportages zijn gevonden die bruikbaar waren voor de
herbeoordeling en om welke bronnen het daarbij gaat. De informatie die
beschikbaar was betreft relevante informatie van meerdere gezaghebbende (internationale) organisaties. Om die reden ben ik van mening dat
deze bronnen de conclusie kunnen dragen.

1

Kamerstuk 19 637, nr. 2726
Kamerstuk 19 637, nr. 2743
Kamerstuk 19 637, nr. 2755
4
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
2
3

kst-19637-2778
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 19 637, nr. 2778

1

Uit de herbeoordelingen volgt dat ik de aanwijzing van Bosnië en
Herzegovina, Kosovo en Mongolië als veilig land van herkomst onverkort
voortzet. Voor Mongolië geldt daarbij dat de ontwikkelingen op het gebied
van toegang tot een onafhankelijke rechterlijke macht en toegang tot
rechtsmiddelen aanleiding geven om verhoogde aandacht te hebben voor
personen die te maken krijgen met (strafrechtelijke) vervolging en voor
LHBTI en mensenrechtenactivisten die problemen hebben ondervonden
en daarvoor de bescherming van de autoriteiten moeten inroepen.
Voor de aandachtscategorieën geldt dat de IND in die gevallen extra alert
is op de mogelijkheid dat de aanwijzing van een veilig land van herkomst
in het individuele geval niet kan worden tegengeworpen. Overigens kan
altijd op individuele basis geoordeeld worden dat behandeling in spoor 4
(de algemene asielprocedure) in plaats van in spoor 2 (verkort spoor voor
asielzoekers uit veilige landen van herkomst) aangewezen is.
Inkorten lijst veilige landen van herkomst
De herbeoordelingen naar aanleiding van de Afdelingsuitspraak van
7 april 2021 vormden voor mij aanleiding om kritisch naar de gehele
Nederlandse lijst van veilige landen van herkomst te kijken. Op deze lijst
staan momenteel 32 landen, de EU-lidstaten buiten beschouwing gelaten.
Wanneer de instroom uit landen op de lijst heel laag of afwezig is, is er
inhoudelijk geen relevantie voor handhaving op de lijst.
Uit de cijfers van de afgelopen vijf jaar (2017–2021) blijkt dat het
merendeel van de asielzoekers uit veilige landen van herkomst waarvan
de aanvraag inhoudelijk is behandeld, uit een beperkt aantal landen
komt5. Vervolgens is er een categorie landen waarvandaan de instroom
van asielzoekers klein is, maar wel zodanig dat de aanwijzing van veilig
land van herkomst toegevoegde waarde kan hebben voor het proces.
Voor 12 landen op de lijst geldt dat er nauwelijks tot geen asielzoekers
vandaan komen. Voor deze landen is er geen inhoudelijk belang of
relevantie om ze op de lijst te houden in verhouding tot de inspanningen
die moeten worden gepleegd om de landen op de lijst periodiek
zorgvuldig te herbeoordelen. Het gaat om de volgende landen: Andorra,
Australië, Canada, IJsland, Japan, Liechtenstein, Monaco, Nieuw-Zeeland,
Noorwegen, San Marino, Vaticaanstad en Zwitserland.
Ik heb daarom besloten om deze landen te schrappen van de lijst van
veilige landen van herkomst. Recent toegevoegde landen – Armenië en
het Verenigd Koninkrijk – zijn buiten beschouwing gelaten, omdat zij te
kort op de lijst staan om een goed beeld van de instroom te hebben.
Als er op enig moment ontwikkelingen zijn die aanleiding geven om
plaatsing op de lijst te heroverwegen, dan is die mogelijkheid er uiteraard.
De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,
A. Broekers-Knol

5

Dublinzaken worden hier buiten beschouwing gelaten omdat de aanwijzing als veilig land voor
die zaken niet relevant is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 19 637, nr. 2778

2