Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

35 173

Wijziging van de Embryowet in verband met de
aanpassing van het verbod op geslachtskeuze en
gebruik van geslachtscellen en embryo’s ten
behoeve van kwaliteitsbewaking

Nr. 9

AMENDEMENT VAN HET LID HIJINK
Ontvangen 14 januari 2020
De ondergetekende stelt het volgende amendement voor:
I
Aan het opschrift wordt toegevoegd «en wetenschappelijk onderzoek».
II
Aan de beweegreden wordt toegevoegd «en ten behoeve van wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van kweekmedia».
III
In artikel I worden na onderdeel B drie onderdelen ingevoegd, luidende:
Ba
Artikel 10 wordt als volgt gewijzigd:
1. Voor de tekst wordt de aanduiding «1.» geplaatst.
2. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:
2. Onverminderd het eerste lid en artikel 11 geeft de centrale commissie
slechts een positief oordeel over een onderzoeksprotocol betreffende
wetenschappelijk onderzoek met embryo’s die speciaal daarvoor tot stand
worden gebracht, indien redelijkerwijs aannemelijk is dat het met het
onderzoek te dienen doel en de wijze van uitvoering daarvan in redelijke
verhouding staan tot de bezwaren tegen het speciaal voor onderzoek tot
stand brengen van embryo’s.

kst-35173-9
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 173, nr. 9

1

Bb
In artikel 11 wordt «het terrein van onvruchtbaarheid, het terrein van
kunstmatige voortplantingstechnieken, het terrein van erfelijke of
aangeboren aandoeningen of het terrein van de transplantatiegeneeskunde» vervangen door «effecten van kweekmedia in het kader van
in-vitrofertilisatiebehandelingen».
Bc
Artikel 24 wordt als volgt gewijzigd:
1. In onderdeel a wordt na «andere doeleinden dan» ingevoegd
«bedoeld in artikel 9, eerste lid, en».
2. Onderdeel b vervalt, onder verlettering van de onderdelen c tot en
met h tot b tot en met g.
3. In onderdeel b (nieuw) wordt «onderdeel b» vervangen door
«onderdeel a».
4. In onderdeel g (nieuw) vervalt «onderscheidenlijk artikel 9, eerste lid,
onder a,».
5. Onder vervanging van de punt aan het slot van onderdeel g (nieuw)
door een puntkomma, wordt een onderdeel toegevoegd, luidende:
h. uit een embryo in kweek gebrachte cellen te gebruiken voor andere
doeleinden dan waarvoor zij op grond van artikel 9, eerste lid, onder a, ter
beschikking mogen worden gesteld.
IV
Aan artikel I worden drie onderdelen toegevoegd, luidende:
D
Artikel 28 wordt als volgt gewijzigd:
1. In het eerste lid wordt «artikelen 12» vervangen door «artikelen 11
en 12».
2. In het tweede lid wordt na «8,» ingevoegd «9,».
E
Artikel 31 vervalt.
F
Artikel 33 wordt als volgt gewijzigd:
1. In het eerste lid vervalt «met dien verstande dat de artikelen 9, 11 en
24, onderdeel b, in werking treden op het in het tweede lid bedoelde
tijdstip».
2. Het tweede lid komt te luiden:
2. Indien artikel I van het bij koninklijke boodschap van 25 maart 2019
ingediende voorstel van wet tot wijziging van de Embryowet in verband
met de aanpassing van het verbod op geslachtskeuze en gebruik van
geslachtscellen en embryo’s ten behoeve van kwaliteitsbewaking en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 173, nr. 9

2

wetenschappelijk onderzoek (Kamerstukken 35 173) tot wet is of wordt
verheven en in werking treedt, treden de artikelen 9, eerste lid, aanhef en
onderdeel b, en tweede lid, en 11 op hetzelfde tijdstip in werking.
V
Aan artikel II wordt aan het slot toegevoegd «, dat voor de verschillende
artikelen of onderdelen daarvan verschillend kan worden vastgesteld, met
uitzondering van artikel I, onderdeel F, dat in werking treedt met ingang
van de dag na de datum van uitgifte van het Staatsblad waarin deze wordt
geplaatst.
Toelichting
Dit amendement beoogt een uitbreiding van onderzoek naar kweekvloeistoffen te realiseren om zo de effectiviteit van ivf-behandelingen te
verbeteren. Het amendement regelt dat wetenschappelijk onderzoek met
speciaal daarvoor tot stand gebrachte embryo’s uitsluitend wordt
toegestaan voor zover dat leidt tot nieuwe inzichten naar de effecten van
kweekvloeistoffen die in verband met ivf-behandelingen worden gebruikt.
Een behoefte die onder onderzoekers duidelijk naar voren kwam in het
rondetafelgesprek over de Embryowet op 4 juni 2018.
Kweekvloeistoffen zijn de vloeistoffen waarin embryo’s worden
gekweekt ten tijde van de ivf-behandeling. Momenteel doet de vreemde
situatie zich voor dat het niet is toegestaan dergelijk onderzoek uit te
voeren, terwijl het wel is toegestaan kweeksystemen te gebruiken in
ivf-behandelingen waarvan niet bekend is wat de precieze effecten zijn. Zo
is op dit moment nog onvoldoende bekend over de effecten van de
samenstelling van dit soort vloeistoffen terwijl wel bekend is dat
kweekmedia kunnen leiden tot een lager geboortegewicht, wat gerelateerd is aan een breed scala aan veel voorkomende aandoeningen later in
het leven.
De indiener is van mening dat ivf-behandelingen zo zorgvuldig mogelijk
plaats dienen te vinden. Aangezien zowel restembryo’s, synthetische
embryo’s als muizenembryo’s ongeschikt zijn voor dergelijk onderzoek
naar kweekvloeistoffen is een uitbreiding van de Embryowet volgens de
indiener noodzakelijk.
De indiener concludeert dat door dit onderzoek mogelijk te maken en zo
de kweekomstandigheden te verbeteren, de effectiviteit van de
ivf-behandelingen sterk kan toenemen. Door behandelingen effectiever te
maken, hoef je minder vaak ivf te doen en heb je dus minder vaak
embryo’s nodig. Het aantal embryo’s dat verloren gaat, neemt daarmee
dus af. Momenteel gaat zo’n 95% van de embryo’s verloren, dit
percentage kan door de voorgestelde uitbreiding van het onderzoek flink
dalen terwijl de effectiviteit en veiligheid van ivf-behandelingen wordt
verbeterd.
Het tot stand mogen brengen van embryo’s voor dit onderzoek zou
bijdragen aan de zorgvuldige introductie van deze nieuwe kweekomstandigheid en een veilige introductie in de klinische praktijk. Een verruiming
van de Embryowet is daartoe volgens de indiener noodzakelijk.
Hijink

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 173, nr. 9

3