Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

21 501-31

Raad voor de Werkgelegenheid, Sociaal Beleid,
Volksgezondheid en Consumentenzaken

Nr. 487

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR MEDISCHE ZORG
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 6 juni 2018
Hierbij bied ik u de geannoteerde agenda voor de formele EU-Gezondheidsraad van 22 juni in Luxemburg aan.
Deze ontvangt u mede namens de Staatssecretaris van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, Blokhuis.
De Minister voor Medische Zorg,
B.J. Bruins

kst-21501-31-487
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-31, nr. 487

1

Geannoteerde agenda formele EU-Gezondheidsraad 22 juni 2018,
Luxemburg
Onder Bulgaars voorzitterschap staan op de agenda van de formele
EU-Gezondheidsraad een set Raadsconclusies ter aanname over gezonde
voeding voor kinderen en daarnaast twee beleidsdebatten over de
HTA-verordening en de toekomst van gezondheid op EU-niveau.
Debat over wetsvoorstel Health Technology Assessment (HTA)
Inhoud
Op 31 januari 2018 heeft de Europese Commissie een wetsvoorstel
gepresenteerd voor een verordening over Health Technology Assessment
(HTA).1 Over dit wetsvoorstel heb ik tevens met uw Kamer van gedachten
gewisseld tijdens het Algemeen Overleg over de informele gezondheidsraad op 18 mei 2018.
Het Bulgaarse voorzitterschap heeft een aftrap genomen met de behandeling van het wetsvoorstel. Op ambtelijk niveau zijn de eerste
gesprekken gevoerd over de doelstellingen en specifieke onderdelen van
de conceptverordening. Het voorlopige beeld dat hieruit naar voren komt,
is dat een structurele verankering van samenwerking rondom HTA op
brede steun kan rekenen vanuit de lidstaten. De meningen zijn echter
verdeeld over de verplichting voor lidstaten – in haar huidige vorm – om
de uitkomsten van de evaluatierapporten rondom de klinische meerwaarde van een geneesmiddel over te nemen als onderdeel van de
nationale besluitvorming rondom vergoedingen. Grote lidstaten als
Duitsland, Frankrijk en Spanje staan hier kritisch tegenover omdat zij hun
eigen systeem prefereren en/of omdat beslissingen op decentraal niveau
genomen worden. Kleinere lidstaten zien vaak voordelen omdat zij de
capaciteit vaak ontberen om zelf evaluaties te doen.
Het Bulgaarse EU-voorzitterschap heeft enkele van deze discussiepunten
geïnventariseerd en zal een voortgangsrapportage voorleggen aan de
Raad. Het is mogelijk dat het voorzitterschap daarbij ook enkele inhoudelijke punten wil bespreken.
Zoals ik tijdens het AO van 18 mei 2018 al heb aangegeven, zie ik
meerwaarde in het verder versterken van HTA-samenwerking tussen
EU-lidstaten. De ervaringen met de Europese samenwerking in het
EUnetHTA project in de afgelopen negen jaar heeft laten zien dat een
kwaliteitsslag mogelijk is. Tegelijkertijd leidt de grote mate van vrijblijvendheid in de bestaande samenwerking ertoe dat resultaten onvoldoende worden benut. Ik ben van mening dat het huidige voorstel van de
Europese Commissie op belangrijke punten aanpassingen behoeft
alvorens ons land het kan steunen. Het gaat hier onder meer om een zeer
goede borging van de kwaliteit van klinische evaluaties, optimale
betrokkenheid bij en invloed van lidstaten op de methodiek en werkwijze
van het systeem en borging van de subsidiariteit door te verankeren dat
vergoedingsbeslissingen ook in de toekomst op nationaal niveau
genomen zullen worden.
Inzet Nederland
Het wetsvoorstel is zeer technisch van aard, maar is ook politiek relevant.
Ik ben van mening dat alle onderdelen van het wetsvoorstel, alle voor- en
1

Voorstel voor een verordening van het Europees parlement en de raad betreffende de evaluatie
van gezondheidstechnologie en tot wijziging van Richtlijn 2011/24/EU, COM(2018) 51 final.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-31, nr. 487

2

nadelen alsook potentiële alternatieven op ambtelijk niveau zeer goed
moeten worden verkend en uitgewerkt alvorens er op politiek niveau
keuzes worden gemaakt. Het inkomende Oostenrijkse EU-voorzitterschap
heeft hiertoe al een flink aantal raadswerkgroepen ingepland. Zoals ik uw
Kamer heb toegezegd zal ik niet akkoord gaan met onomkeerbare stappen
of keuzes zonder daar met uw Kamer over van gedachten te hebben
gewisseld.
Uitbreiding BeNeLuxA
En marge van de gezondheidsraad zal tevens de ondertekening plaatsvinden van een samenwerkingsovereenkomst tussen de BeNeLuxA
landen en Ierland rondom geneesmiddelen. Met de toetreding van Ierland
zal het samenwerkingsverband kunnen onderhandelen namens 43 miljoen
inwoners.
Beleidsdebat toekomst van gezondheid op EU-niveau
Inhoud
Daarnaast zal een debat plaatsvinden over de toekomst van EU-samenwerking op het gebied van de volksgezondheid. Dit vanwege het lopende
debat over de toekomst van de EU en de vraag waar de EU zich op zou
moeten focussen. Onder meer het nieuwe meerjarig financieel kader
(MFK), maakt een discussie over de prioriteiten voor de EU relevant. De
volksgezondheid is een beleidsterrein waarover in deze zin discussie
bestaat. Vooral vanwege het feit dat hierbij veelal primair gekeken wordt
naar de subsidiariteit rondom de organisatie van de gezondheidszorg. Het
primaat daarvoor ligt bij de lidstaten. Tegelijkertijd is er veel Europese
wet- en regelgeving op het volksgezondheidsdomein, vooral rondom
zaken als product- en voedselveiligheid of medische technologie. Ook
wordt er veel samengewerkt op grensoverschrijdende thema’s zoals
gezondheidscrises (b.v. uitbraken van besmettelijke ziekten) en antibioticaresistentie en is er een uitgebreid Europees onderzoeksprogramma op het
gebied van de volkgezondheid.
In het Commissievoorstel over het nieuwe MFK van 2 mei is het
EU-gezondheidsprogramma onder het nieuwe cluster «investeren in
personen» gebracht. Het nieuwe onderzoeksprogramma Health Europe
wordt uitgebreid, een substantieel onderdeel is gericht op gezondheidsonderzoek (tegengaan kanker bijvoorbeeld). De uitgewerkte MFK-voorstellen
(van eind mei en begin juni) zullen naar verwachting ook aan de orde
komen tijdens de Raad.
Inzet Nederland
Nederland zal aangeven meerwaarde te zien in continuering van Europese
samenwerking op het gebied van de volksgezondheid, vooral daar waar
gevraagd wordt om grensoverschrijdende oplossingen. Dit laat het
nationale primaat bij de organisatie van de gezondheidzorg onverlet.
Maar die discussie is niet zwart-wit. Wij willen volledige nationale
zeggenschap behouden op vragen rondom de vergoeding van geneesmiddelen en/of behandelingen en de manier waarop we de zorg organiseren. Maar tegelijk zien we ook meerwaarde in praktische samenwerking
rondom bijvoorbeeld de behandeling van zeldzame ziekten en digitale
gezondheidsoplossingen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-31, nr. 487

3

Indicatie krachtenveld Raad en Europees parlement
Alle lidstaten zien de meerwaarde van een debat over de toekomst van
EU-samenwerking op het gebied van gezondheid. De meeste lidstaten
pleiten voor een integraal gezondheidsbeleid binnen de EU en het belang
van samenwerking op grensoverschrijdende thema’s. Daarnaast leggen
lidstaten verschillende accenten qua toekomstige prioriteiten. Er is geen
rol voor het EP voorzien in deze discussie in de Raad.
Raadsconclusies gezonde voeding voor kinderen
Inhoud
Het Bulgaarse Voorzitterschap heeft gezonde voeding voor kinderen
benoemd als één van de prioriteiten van het EU-voorzitterschap.
Aanleiding daarvoor is onder andere de zorg over de trends in de EU met
betrekking tot overgewicht en obesitas en daarmee verband houdende
chronische aandoeningen. De Bulgaren beogen Raadsconclusies aan te
nemen die zich richten op gezonde voeding voor kinderen. Er wordt
daarbij nadruk gelegd op het belang van multi-sectorele samenwerking en
gezondheid op de agenda vanuit verschillende beleidsterreinen
(zogenaamde «health-in-all-policies» approach). Lidstaten worden
uitgenodigd tot actie op onderwerpen als marketing gericht op kinderen,
initiatieven aan de aanbodskant waarmee gezondere consumptiepatronen
gestimuleerd kunnen worden en het verzamelen van succesvolle
(nationale) programma’s gericht op voeding en beweging.
Inzet Nederland
Nederland verwelkomt de agenda van het Bulgaarse voorzitterschap en
de aandacht voor het thema gezonde voeding voor kinderen. Dit sluit
goed aan bij het Nederlandse beleid op een gezonde leefstijl, gezonde
voeding en de aandacht voor een gezond gewicht binnen het nog te
sluiten Preventieakkoord. Ook een multisectorale aanpak is in lijn met ons
nationale beleid.
Met betrekking tot marketing gericht op kinderen wordt in Nederland
jaarlijks de naleving van afspraken op het gebied van voedingsreclame
gericht op kinderen gemonitord. Deze monitoring vindt nationaal plaats,
maar de betrokken sectoren – zowel de voedingsindustrie als de media –
zijn grensoverschrijdend actief. Dit leidt in de praktijk tot zowel nationale
afspraken, in Nederland via de Reclamecode voor Voedingsmiddelen,
alsook Europese afspraken, bijvoorbeeld in de EU Pledge of de Audio
Visuele Media Diensten Richtlijn (AVMSD), die elkaar onderling raken.
Daarom is het belangrijk dat lidstaten goede voorbeelden delen en
onderzoeken hoe we toe kunnen werken naar een meer geharmoniseerde
aanpak die voldoende concreet is.
Voor wat betreft initiatieven op voedselterrein, werkt Nederland aan een
integraal voedselbeleid, waarbij het gaat om het verbinden van de doelen
en aanpak op het gebied van ecologie, gezondheid, voedselzekerheid en
voedselkwaliteit. Dit betekent dat wij hard werken aan het verduurzamen
van de voedselproductie en het stimuleren van gezondere en duurzame
consumptiepatronen, die veelal hand in hand gaan.
Tot slot steunt Nederland het op vrijwillige basis uitwisselen van
succesvolle programma’s op het gebied van voeding en beweging.
Succesvolle Nederlandse stimuleringsprogramma’s op dit gebied zijn
onder andere de Gezonde School, Gezonde Kinderopvang, Jong Leren
Eten en Jongeren op Gezond Gewicht en het Akkoord verbetering
productsamenstelling dat als doel heeft het levensmiddelenaanbod
gezonder te maken met betrekking tot zout, verzadigd vet en calorieën
(suiker, vet en portiegrootte).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-31, nr. 487

4

Indicatie krachtenveld Raad en Europees parlement
De onderhandelingen zijn op het moment van versturen van deze brief
aan uw Kamer nog gaande. Naar verwachting zullen alle lidstaten
instemmen met de Raadsconclusies over gezonde voeding voor kinderen.
Er is geen rol voor het EP voorzien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-31, nr. 487

5