Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3023
Vragen van het lid Schouw (D66) aan de minister voor Immigratie en Asiel
over homoseksuele asielzoekers uit Oeganda (ingezonden 13 mei 2011).
Antwoord van minister Leers (Immigratie en Asiel) (ontvangen 30 juni
2011)Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2010–2011, nr. 2722.
Vraag 1
Kunt u aangeven wat een mogelijke anti-homoseksualiteitwet in Oeganda
betekent voor asielaanvragen van homoseksuele asielzoekers in Nederland?
Antwoord 1
Het feit dat in Oeganda een wetsvoorstel voorligt om de doodstraf op
homoseksualiteit te zetten is – zelfs nu het voorstel nog niet in stemming is
gebracht – een buitengewoon zorgelijke ontwikkeling die veelzeggend is voor
de maatschappelijke positie waar homoseksuelen in Oeganda zich in
bevinden. De Nederlandse regering veroordeelt, mede op grond van
internationale mensenrechtenverdragen, het standpunt dat homoseksuelen de
doodstraf verdienen. Personen die vervolgd worden op grond van hun
seksuele voorkeur hebben in beginsel recht op bescherming in Nederland.
Zoals u door mijn ambtgenoot van Buitenlandse Zaken in de beantwoording
van de schriftelijke vragen van het lid Pechtold over de mogelijke antihomoseksualiteitswet in Oeganda is meegedeeld, is er nog geen duidelijkheid
over de verdere behandeling van het desbetreffende wetsvoorstel. De
Oegandese regering heeft reeds aangegeven dat zij niet achter dit wetsvoorstel staat.
Wat de betekenis van anti-homoseksualiteitwetgeving in landen van herkomst
is voor de uitkomst van asielverzoeken in Nederland, is echter niet in zijn
algemeenheid te zeggen. Naast de wetgeving in landen van herkomst is
hiervoor ook, en vaak nog meer, van belang wat de praktijk in de desbetreffende landen is. Zelfs wanneer er geen sprake is van anti-homoseksualiteitwetgeving, maar iemand in de praktijk wel vrees voor vervolging heeft op
grond van zijn seksuele geaardheid, kan dat in individuele gevallen tot
vergunningverlening leiden. Daartoe is vanzelfsprekend ook het individuele
asielrelaas van groot belang. Dit is voor asielverzoeken van homoseksuelen
uit Oeganda niet anders.

ah-tk-20102011-3023
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Vraag 2
Bent u voornemens een ambtsbericht dan wel thematisch ambtsbericht te
laten opstellen waarin de risico’s voor deze asielzoekers worden beschreven?
Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Nee. Algemene ambtsberichten kan ik aanvragen voor de belangrijkste
herkomstlanden van asielzoekers teneinde landgebonden asielbeleid te
kunnen bepalen. Oeganda behoort daar niet toe. Voor veel landen van
herkomst is geen (thematisch) ambtsbericht beschikbaar. Dat is in veel
gevallen ook niet nodig omdat informatie uit andere openbare bronnen (zoals
Human Rights Watch, Amnesty International en de UNHCR) veelal voldoende
is om zorgvuldig op asielverzoeken te kunnen beslissen. Eerst wanneer
specifieke asielvraagstukken niet kunnen worden beantwoord omdat de
desbetreffende informatie onvoldoende of tegenstrijdig is, bestaat aanleiding
een (thematisch) ambtsbericht te vragen. Het actueel houden van landgebonden asielbeleid is eveneens een reden om een algemeen ambtsbericht aan te
vragen. Daarnaast is zoals ik hierboven heb vermeld, het desbetreffende
wetsvoorstel niet aangenomen en is reeds om die reden een ambtsbericht
gericht op die wetgeving thans niet opportuun. Overigens bestaat ook de
mogelijkheid om in een individuele zaak, als op basis van beschikbare
bronnen geen beslissing kan worden genomen en nader onderzoek in het
herkomstland nodig is, een individueel ambtsbericht aan te vragen.
Vraag 3
Bent u, gezien de mogelijke anti homoseksualiteitwet en de reële risico’s voor
LHBTI (lesbische, homoseksuele, biseksuele, transgender en interseksuele
geaardheid) in Oeganda, voornemens LHBTI asielzoekers uit dit land aan te
merken als een risicogroep vergelijkbaar met LHBTI’s uit bijvoorbeeld Iran?
Zo nee, waarom niet?
Kunt aangeven hoeveel homoseksuele uitgeprocedeerde asielzoekers uit
Oeganda zich op dit moment in Nederland bevinden?
Bent u bereid de uitzetting van deze LHBTI asielzoekers op te schorten totdat
er duidelijkheid is over de anti-homoseksualiteitswet en risico’s in Oeganda?
Antwoord 3
Voor Oeganda bestaat op dit moment geen apart landgebonden asielbeleid.
Hiertoe is ook geen noodzaak omdat op basis van de beschikbare informatie
uit openbare bronnen en de beleidsregels zoals neergelegd in het algemene
deel van de Vreemdelingencirculaire 2000 er zorgvuldig kan worden beslist
op asielverzoeken van Oegandese vreemdelingen. Homoseksuelen uit
Oeganda waartegen vluchtelingrechtelijke vervolging is ingesteld of die
vanwege hun homoseksualiteit risico lopen op onmenselijke behandeling
kunnen aanspraak maken op bescherming in Nederland. Daarvoor is het
vooralsnog niet nodig om deze groep apart aan te merken als risicogroep.
Ik kan niet aangeven hoeveel uitgeprocedeerde homoseksuele asielzoekers uit
Oeganda zich momenteel in Nederland bevinden. Hoewel er tijdens de
asielprocedure natuurlijk oog is voor het aspect homoseksualiteit, wordt niet
geregistreerd in hoeveel asieldossiers dit aspect een rol speelt. Het registreren van seksuele geaardheid wordt in beginsel door de Wet bescherming
persoonsgegevens (Wbp) immers verboden. Hierdoor is het niet mogelijk
cijfers te geven van het aantal homoseksuele uitgeprocedeerde asielzoekers
uit Oeganda in Nederland.
Er is thans voor mij geen aanleiding om eventuele uitzettingen op te
schorten, omdat bij elk asielverzoek individueel getoetst wordt of er
aanleiding is om bescherming te bieden of niet. Daarbij wordt ook het aspect
vervolging vanwege seksuele geaardheid zorgvuldig meegewogen. Zoals
aangegeven is op dit moment nog onduidelijk of de desbetreffende wetgeving wordt aangenomen aangezien de Oegandese regering heeft aangegeven
dat zij niet achter het wetsvoorstel staat en is het bestaan van antihomoseksualiteitwetgeving op zichzelf niet doorslaggevend voor de
beoordeling van asielverzoeken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

Zoals de minister van Buitenlandse Zaken in de beantwoording van de
schriftelijke vragen van het lid Pechtold heeft aangegeven1, zal Nederland dit
onderwerp uiteraard met grote aandacht blijven volgen.
Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van het lid
Pechtold, ingezonden 10 mei 2011 (vraagnummer 2011Z09648) en de leden
Dikkers, Timmermans en Marchouch (allen PvdA), ingezonden 13 mei 2011
(vraagnummer 2011Z09847).

1

Aanhangsel Handelingen 2010/11, nr. 2573.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3