Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

317
Vragen van het lid Nijboer (PvdA) aan de Ministers van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties en van Financiën over de stijgende kosten van taxaties
(ingezonden 16 september 2019).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties), mede namens de Minister van Financiën (ontvangen
11 oktober 2019).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de ontwerprichtlijnen over «Loan origination and
monitoring» van de Europese Bankenautoriteit?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het onwenselijk is als consumenten op onnodig hoge
kosten worden gejaagd bij het waarderen van een woning, zeker nu de
woningprijzen al de pan uitrijzen?
Antwoord 2
Ik vind het belangrijk dat een taxatie kwalitatief goed en betrouwbaar is.
Kopers moeten ervan uit kunnen gaan dat ze door een goede taxatie niet
meer lenen dan verantwoord is en ze een goede objectieve waardebepaling
van de woning hebben gekregen. De sector heeft zich de afgelopen jaren
ingezet om de kwaliteit van woningtaxaties te verbeteren. Dit heeft tot extra
kwaliteitseisen geleid, waardoor in sommige gevallen de kosten van een
taxatie omhoog gegaan is. Ik vind deze inzet op kwaliteitsverbetering
belangrijk, mede in het licht van de zorgen over de onafhankelijkheid van
taxateurs. Ook kan een fysieke taxateur zijn expertise gebruiken om maatwerk
te bieden, bijvoorbeeld wanneer een consument zijn woning wil gaan
verduurzamen. Een goede taxatie kost tijd, vergt deskundigheid en voldoende
kennis van de lokale markt. Het lijkt niet realistisch om te verwachten dat de
kosten van fysieke taxaties over de hele linie kunnen dalen zonder dat dit ten
koste gaat van de kwaliteit. Tegelijkertijd kan een taxatie wel degelijk een

1

ah-tk-20192020-317
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://eba.europa.eu/regulation-and-policy/credit-risk/guidelines-on-loan-origination-andmonitoring/-/regulatory-activity/consultation-paper

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

flinke kostenpost zijn voor de koper. Ik heb eerder aangegeven dat een
modelmatige waardebepaling een alternatief kan zijn voor de koper, mits hier
verantwoord gebruik van wordt gemaakt.2 Een modelmatige waardebepaling
is aanzienlijk goedkoper dan een fysieke taxatie.
Vraag 3
Welke kosten worden op dit moment (gemiddeld) in rekening gebracht voor
een fysieke taxateur en welke voor een modelmatige waardebepaling van een
woning?
Antwoord 3
Taxateurs kunnen zelf hun tarief vaststellen. Daarom heb ik geen volledig
overzicht van de kosten van taxaties. Taxateurs vragen voor een fysieke
taxatie vaak rond de 400–500 euro3. Een modelmatige waardebepaling kost
rond de 30 euro4.
Vraag 4
Wat is uw oordeel over het functioneren van modelmatige waardebepalingen
van woningen?
Antwoord 4
Ik heb eerder aan uw Kamer gemeld dat ik modelmatig waarderen bij
verantwoord gebruik zie als een goed alternatief voor een fysieke taxatie. Een
belangrijk voordeel van een modelmatig bepaalde waarde is, naast de
significant lagere kosten en (veel) kortere doorlooptijd, dat deze onafhankelijk
wordt bepaald. De uitkomst van een modelmatig bepaalde waarde is niet te
beïnvloeden door de betrokken partijen bij de aankoop van het huis. Ik
verwacht dat een deel van de woningvoorraad op een verantwoorde manier
modelmatig kan worden gewaardeerd. Dit zullen met name recent gebouwde
én redelijk uniforme woningen zijn.
Vraag 5
Klopt het dat de richtlijn voorschrijft dat voortaan de waarde van woningen
slechts bepaald mag worden door middel van een fysieke taxatie? Welke
argumenten hanteert de Europese Commissie daarvoor? Wat is uw appreciatie van deze argumenten?
Antwoord 5
In het consultatiedocument «Draft Guidelines on loan origination and
monitoring» wordt door de Europese Bankenautoriteit (EBA) nadere duiding
gegeven aan hoe bancaire kredietverstrekkers om moeten gaan met het
waarderen van onroerende goederen ten behoeve van het bepalen van het
kapitaalbeslag zoals voorgeschreven in de Europese Capital Requirement
Regulation(CRR).5 EBA beschrijft in de conceptrichtlijn dat vanuit prudentieel
oogpunt het gebruik van alleen een modelmatige waardering op het moment
van het verstrekken van een krediet tekortkomingen kan creëren in het
risicomanagement, omdat een betrouwbare waardebepaling van het
onderpand niet is gegarandeerd. De conceptrichtlijn laat wel ruimte voor het
gebruik van modelmatig waarderen bij het herwaarderen en monitoren van
onroerende goederen.
De Minister van Financiën en ik hebben gereageerd op de sectie in het
consultatiedocument die ingaat op het waarderen van onroerende en
roerende goederen. De Minister van Financiën heeft deze reactie reeds met
uw Kamer gedeeld.6 In de reactie benoemen wij dat verantwoord gebruik van
modelmatig waarderen zou moeten kunnen, mits het risico van een onjuiste
waardebepaling wordt gemitigeerd door strikte vereisten. In Nederland wordt
hier momenteel invulling aan gegeven door het gebruik van een modelwaarde alleen toe te staan als de maximale hoogte van het hypothecair
2

Kamerstuk 32 847, nr. 501.
Bron: www.taxatievergelijker.nl.
4
Bron: www.calcasa.nl.
5
Verordening 2013/575/EU van het Europees parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende
prudentiële vereisten voor kredietinstellingen en beleggingsondernemingen
6
Kamerbrief Reactie op het consultatiedocument «Draft Guidelines on loan origination and
monitoring» van de Europese Bankenautoriteit (EBA), 4 oktober 2019.
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

krediet ten opzichte van de waarde van de woning (loan-to-value) niet meer
dan 90 procent bedraagt. Daarnaast moeten aanbieders van modeltaxaties
gebruik maken van modelmatige waarderingen die aan betrouwbare normen
voldoen. Normen voor de waardebepaling worden als betrouwbaar
beschouwd indien deze in overeenstemming zijn met internationaal erkende
normen voor waardebepaling. Tenslotte wordt in de reactie aangegeven dat
waarderingen met een onvoldoende betrouwbaarheid uitgezonderd dienen te
worden.
Vraag 6
Welke gevolgen gaat de voorgenomen regelgeving hebben voor de kosten
die consumenten moeten betalen als zij hun woning willen waarderen?
Antwoord 6
Het is nog te vroeg om daarover een uitspraak te doen. Op het moment dat
de richtlijn definitief vaststaat is het aan de sector om invulling te geven aan
de richtlijn die door EBA is vastgesteld.
Vraag 7
Welke positie gaat u in Europees verband innemen in de discussie over deze
voorgenomen regelgeving? Deelt u de mening dat de kosten van waardebepalingen niet onnodig hoog moeten zijn: een huis kopen is immers al duur
genoeg?
Antwoord 7
In de beantwoording van vraag 2 heb ik reeds aangegeven dat ik het
belangrijk vind dat een taxatie kwalitatief goed en betrouwbaar is. Bij
verantwoord gebruik vind ik een modelmatige waardebepaling een goed
alternatief voor een fysieke taxatie. In Nederland heeft de markt van
modelmatig waarderen zich sterk ontwikkeld; de betrouwbaarheid en
accuraatheid van modellen zijn de afgelopen jaren toegenomen. Het zou niet
wenselijk zijn als een verdere ontwikkeling tegen gegaan wordt door het
beperken van het gebruik van modelwaardes bij hypotheekverstrekking. Voor
de positie ten aanzien van de conceptrichtlijn refereer ik graag opnieuw naar
onze reactie op het consultatiedocument «Draft Guidelines on loan origination and monitoring» van de Europese Bankenautoriteit (EBA), die op
4 oktober jl. naar uw Kamer is gestuurd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3