Uitvoeringsrapportage landspakketten
Aruba, Curaçao en Sint Maarten
Periode: 16 februari 2022 – 15 mei 2022

Datum
Status

31 mei 2022
Finale versie

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Inhoudsopgave
Uitvoeringsrapportage landspakketten no.2 2022
1. Inleiding
2. Voortgang landspakket Aruba
3. Voortgang landspakket Curaçao
4. Voortgang landspakket Sint Maarten

3
3
3
5
7

Bijlage A: Voortgang Uitvoeringsagenda’s op activiteitniveau
Bijlage A.1: Voortgang Uitvoeringsagenda Aruba op activiteitniveau
Bijlage A.2: Voortgang Uitvoeringsagenda Curaçao op activiteitniveau
Bijlage A.3: Voortgang Uitvoeringsagenda Sint Maarten op activiteitniveau

10
11
21
39

Bijlage B: Zienswijzen van de Landen op Uitvoeringsrapportage
Bijlage B.1: Zienswijze Aruba
Bijlage B.2: Zienswijze Curaçao
Bijlage B.3: Zienswijze Sint Maarten

53
53
53
53

Bijlage C: Reactie TWO op Zienswijzen
Bijlage C.1: Reactie TWO op zienswijze Aruba
Bijlage C.2: Reactie TWO op zienswijze Curaçao
Bijlage C.3: Reactie TWO op zienswijze Sint Maarten

54
54
54
54

Pagina 2 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Uitvoeringsrapportage landspakketten no.2 2022
1. Inleiding
Sinds begin 2021 is door de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten (hierna: de
Landen) en de Tijdelijke Werkorganisatie (hierna: TWO) gewerkt aan de
invulling van de landspakketten. De thema’s en maatregelen uit deze
landspakketten worden periodiek per land uitgewerkt in Uitvoeringsagenda’s. In
de Uitvoeringsagenda wordt vastgelegd welke concrete stappen genomen
moeten worden om de hervormingen uit de landspakketten te realiseren. In elke
Uitvoeringsagenda zijn prioriteiten gesteld en de acties zijn zo concreet mogelijk
benoemd. Op dit moment worden elk kwartaal nieuwe Uitvoeringsagenda’s
opgesteld.
Conform de ontwerp-consensusrijkswet COHO, verstrekt de TWO periodiek een
rapportage over de uitvoering van de landspakketten (hierna: de
Uitvoeringsrapportage), met daarin in ieder geval een beoordeling van de
voortgang op de afspraken zoals gemaakt in de Uitvoeringsagenda’s.
Deze tweede Uitvoeringsrapportage van 2022 beschrijft de voortgang van de
landspakketten gedurende de periode 16 februari 2022 tot en met 15 mei 2022.
De rapportage ziet daarmee op gedeeltes van de Uitvoeringsagenda’s van het
eerste en tweede kwartaal van 2022.
De volgende secties van de Uitvoeringsrapportage beschrijven de specifieke
ontwikkelingen en voortgang van de Uitvoeringsagenda’s van de afgelopen drie
maanden per Land. Vervolgens bevat Bijlage A een voortgangsrapportage op
activiteitniveau per Land. Deze voortgangsrapportages geven een beoordeling
van de voortgang, ongeacht wie de verantwoordelijke voor of uitvoerder van die
afspraken is. Onvoldoende voortgang hoeft niet altijd verwijtbaar aan een Land
te zijn. In de kolom toelichting van de voortgangsrapportages wordt de oorzaak
van eventuele vertragingen nader toegelicht. De zienswijzen van de Landen op
deze Uitvoeringsrapportage, evenals de reactie van de TWO op de zienswijzen
van de Landen, zijn bijgevoegd als respectievelijk Bijlage B en C.
2. Voortgang landspakket Aruba
De voortgang op de uitvoering van de activiteiten die zijn opgenomen in de
Uitvoeringsagenda van Aruba is overwegend positief.
Aruba wijst regelmatig op de beperkte beschikbaarheid van ambtelijke capaciteit
voor de uitvoering van het Landspakket. Aruba kent een omvangrijke publieke
sector, maar beleidsvormende en coördinerende capaciteit is beperkt. Daardoor
kunnen weinig mensen worden vrijgemaakt voor de werkzaamheden rond het
landspakket. Dit bevestigt het belang van hervorming van de publieke sector.
Omdat deze hervorming zorgvuldigheid en tijd vergt en niet op korte termijn is
afgerond, voert TWO Nederland 1 momenteel gesprekken over
capaciteitsondersteuning, bijvoorbeeld in de vorm van programmamanagers en
inhoudsdeskundigen voor thema’s A, B, E en F.
Een belangrijke stap voor de daadwerkelijke hervorming van de publieke sector
die de afgelopen maanden is gezet, is het opstellen van de roadmap in het kader
van Kosten en Effectiviteit Publieke Sector (thema B). Onder meer heeft een
1
Omdat Aruba ook een TWO kent, wordt in de rapportage m.b.t. Aruba niet gesproken over TWO maar
over TWO Nederland.

Pagina 3 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

tweetal bestuurlijke sessies plaatsgevonden waarin de ambitie m.b.t. de
toekomst van de publieke sector is vastgesteld, welke inmiddels ook met een
aantal stakeholders is besproken. Onderdeel van deze ambitie is een zorgvuldige
transformatie naar een passende bezetting, waarbij zowel gekeken wordt naar
kwantiteit (waaronder Public Wage Bill) als naar kwaliteit van het ambtelijk
apparaat. Aan de hand van de ambitie wordt nu de roadmap voltooid, die
beschrijft hoe de ambitie gerealiseerd zal worden. Daarbij worden ook de
uitkomsten van de onlangs afgeronde HR doorlichting meegenomen. Vervolgens
zal het meerjarig verandertraject van de overheid in gang worden gezet. De
mijlpalen uit de roadmap zijn input voor de Uitvoeringsagenda’s van de
komende jaren.
Ook de roadmap Financieel Beheer (thema A), die de route beschrijft naar een
overheid die “in control” is, is verder geconcretiseerd en wordt naar verwachting
volgens planning in juni vastgesteld. Daarin worden de aanbevelingen uit het
opgeleverde onderzoek naar de financiële organisatie (A.1.2) meegenomen. Dit
geldt ook voor andere acties die al lopen, bijvoorbeeld voor wat betreft de
vernieuwing van het verslaggevingsstelsel en het onderzoek naar het
subsidiebeleid (A.3.1). Om het financieel beheer op een acceptabel niveau te
brengen, moeten in ieder geval de financiële (control) functie versterkt worden,
de wettelijke basis op orde gebracht worden, de financiële werkprocessen
verbeterd worden en het gebruik van het financiële systeem geoptimaliseerd
worden. De roadmap bevat een meerjarig stappenplan, waarbij eerst de basis
op orde wordt gebracht en daarna verdere optimalisatie plaatsvindt. Hiernaast
worden ook de benodigde randvoorwaarden in beeld gebracht. Door de
(vooralsnog) beperkt beschikbare capaciteit in de financiële functie en de
omvang van de problematiek is een stapsgewijze, doch gestage, verbetering
voorzien.
Er is bewust veel tijd uitgetrokken voor het proces van opstellen van de
roadmaps voor thema’s A en B. Het totstandkomingsproces draagt nadrukkelijk
bij aan een gezamenlijk beeld over de te bereiken doelen en draagvlak voor het
traject, belangrijk voor de slaagkans van de –ingrijpende- verandertrajecten.
De ambitie van Aruba is om per 1 januari 2023 een nieuw, eenvoudiger
belastingstelsel in te voeren (C.1) met BTW. De afgelopen periode heeft Aruba
het oorspronkelijke ontwerp voor dit stelsel op een aantal punten heroverwogen.
De bijstellingen van het oorspronkelijke ontwerp zijn met stakeholders
besproken, die zowel kritisch waren op inhoud als op haalbaarheid van het
tijdpad. Ook was er kritiek op de verhoging van de inkomsten vanuit de
belastingen zonder dat de overheid kostenbesparende maatregelen doorvoert.
Inmiddels heeft TWO Nederland (en overigens ook het IMF) Aruba geadviseerd
over de voorgenomen bijstellingen. Aruba bestudeert nu de adviezen. Mede als
gevolg hiervan ligt de planning van de stelselwijziging achter op schema. Parallel
aan de stelselwijziging werkt Aruba aan doorontwikkeling van de belastingdienst
(C.3 en C.4): het inhalen van achterstanden, het verhogen van de compliance,
digitalisering en het verbeteren van de eigen bedrijfsvoering.
Onderzoeken op het gebied van arbeidsmarkt en sociale zekerheid (E.1 en E.4)
zijn in de afgelopen periode opgeleverd. Aanvullend is een overkoepelende
notitie opgesteld, die op basis van de onderzoeken een samenhangend pakket
aan maatregelen beschrijft. Deze notitie vormt input voor een brede
maatschappelijke consultatie en discussie met stakeholders die (naar
verwachting eind 2022) zal uitmonden in bestuurlijke besluitvorming over
concrete hervormingen. In het kader van het versterken van het economisch
Pagina 4 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

klimaat is een start gemaakt met de oprichting van een mededingingsautoriteit
(AFTA, E.6.2). Het plan van aanpak daartoe is inmiddels goedgekeurd.
Met vertraging is ook een onderzoeksrapport opgeleverd m.b.t. de zorg en het
zorgstelsel (F.3). Aruba en TWO Nederland zetten de overleggen voort om te
komen tot een meerjarig implementatieplan richting een robuust en betaalbaar
zorgstelsel. Afspraken hierover worden in de komende Uitvoeringsagenda
opgenomen.
Parallel aan de lopende doorlichting van het onderwijsbestel (G.1.1) worden
stappen gezet met betrekking tot de instructietaal en de introductie van een
onderwijs volgsysteem. Dit gebeurt op basis van enkele van de aanbevelingen
uit de eerder opgeleverde tussenrapportage en de daarbij aansluitende
prioriteiten van Aruba. De overige aanbevelingen worden nu in het kader van de
doorlichting nader uitgewerkt.
De diverse activiteiten ten aanzien van het versterken van de rechtstaat (thema
H) kennen overwegend voldoende voortgang. Zo worden de stappen om te
komen tot een kansspelautoriteit conform afspraken gezet. Wel ligt het traject
rond de professionalisering van Arumil aan Nederlandse kant al te lang stil.
3. Voortgang landspakket Curaçao
In de afgelopen drie maanden is intensief samengewerkt en goede voortgang
bereikt bij de meeste maatregelen in het landspakket Curaçao. De voortgang bij
een aantal maatregelen op het gebied van de publieke sector (thema B) en het
ondernemersklimaat (thema E) vragen nadrukkelijk aandacht en verdere
bijsturing in het derde kwartaal.
De voortgang op activiteiten waarvoor Curaçao zelf aan de lat staat, blijft
kwetsbaar gezien de beperkte uitvoeringscapaciteit en vertraging in de
besluitvormingsprocessen. In de voorgaande uitvoeringsrapportage werd
specifiek aandacht gevraagd voor het organiseren van voldoende capaciteit bij
het ministerie van Sociale Ontwikkeling, Arbeid en Welzijn (maatregelen E.1 t/m
E.4) alsook het ministerie van Bestuur, Planning en Dienstverlening
(maatregelen B.4 t/m B.10). De ingestelde programmaorganisatie bij thema B
laat inmiddels positieve effecten zien op de voortgang van de maatregelen,
maar vraagt ook aandacht voor de aansluiting met de lijnorganisatie, het
betrekken van de verantwoordelijke ambtenaren en de borging van de
resultaten voor de langere termijn. Bij de maatregelen rond arbeidsmarkt en
sociale voorzieningen is mede door inzet van externe expertise en ondersteuning
goede voortgang bereikt. De versterking van de staande organisatie vraagt nog
bijzondere aandacht van de minister van SOAW voor de komende periode.
Op het terrein van financieel beheer (thema A) is gestart met de uitvoering van
de plannen van aanpak voor het begrotingsproces (doorlichting), voor het
verkorten van de doorlooptijd van de accountantscontrole, voor het
subsidieproces (inclusief een pilot bij een ministerie) en voor het verbeteren van
de statistische informatievoorziening. Ook is verdere voortgang gerealiseerd bij
de roadmap om een goedkeurende accountantsverklaring te verkrijgen bij de
jaarrekening. Met de plannen is een voorname basis gelegd voor het doel van
thema A: als overheid “in control” te geraken. Het komt de komende kwartalen
aan op een goede uitvoering van deze plannen. Het verbeteren van het gebruik
van betrouwbare statistische informatie en data is eveneens gestart (maatregel

Pagina 5 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.2). Het CBS brengt haar stakeholders in stelling voor een assessment van het
nationaal statistisch systeem en het realiseren van een data dashboard.
De voortgang op het gebied van kosten en effectiviteit publieke sector (thema
B) laat ten opzichte van vorig kwartaal een verbetering zien, mede dankzij de
ingestelde programmaorganisatie. Het plan van aanpak voor de doorlichting van
de overheidsentiteiten (maatregel B.2) is gereed om te worden vastgesteld,
waarna de aanbesteding wordt gestart. Bij de personele organisatie levert het
traject van topmanagement (maatregel B.4.1.1) waardevolle input op. De
ministeriële stuurgroep heeft daarom de opdracht verbreed en vraagt om
richtinggevende principes voor de organisatie die, behalve voor het topkader,
ook de verdere organisatie-inrichting adresseren. De aanstelling van
projectleiders voor de organisatiedoorlichtingen (maatregel B.4.1.5) en de HRfunctie (maatregel B.8) zijn bijna rond. Het bureau voor implementatie van het
mobiliteitsbeleid komt op sterkte en gaandeweg worden procedures en
processen uitgewerkt (maatregel B.6). De werving van de projectleider die zich
gaat richten op de beleidsvoorbereiding voor het moderniseren van de
arbeidsvoorwaarden is gestart maar nog niet afgerond. Hierdoor loopt de
genoemde modernisering (maatregel B.6.6) verdere vertraging op. Het plan van
aanpak voor betere en goedkopere overheidshuisvesting is inmiddels
vastgesteld. Kosten en objecten worden in kaart gebracht en voorstellen voor
besparingen op de korte termijn worden vormgegeven (maatregel B.10).
Wat betreft digitalisering (maatregel B.11) zijn eerder door de TWO
goedgekeurde plannen van aanpak door Curaçao ter beoordeling voorgelegd aan
een extern expert. Deze plannen waren met hulp van een door de TWO
geleverde expert opgesteld en reeds afgestemd met de ambtelijke organisatie.
De plannen van aanpak zullen nu mogelijk aangepast moeten worden en
opnieuw door de TWO moeten worden beoordeeld. Het is van groot belang dat
de (mogelijk herziene) plannen het draagvlak in de organisatie niet ondermijnen
en verdere vertraging in de uitvoering van deze plannen zoveel mogelijk wordt
beperkt. De TWO vraagt daarnaast aandacht voor het zorgvuldig verdelen van
taken en verantwoordelijkheden en een goede afstemming tussen de ingestelde
programmastructuur en de lijnorganisatie. Het risico bestaat dat de
lijnorganisatie onvoldoende betrokken is/wordt, met als mogelijk gevolg
onvoldoende lange termijn borging na vertrek van de projectmedewerkers.
Bij belastingen (thema C) ontstaat een gemengd beeld. Er wordt veel werk
verzet ten aanzien van het verbeteren van de compliance, mogelijke
aanpassingen aan het fiscale stelsel en de veranderingen bij de belastingdienst.
Dit moet leiden tot hervormingsplannen voor het fiscale stelsel en de
belastingdienst, maar deze zijn nog niet gereed terwijl de deadline (eind maart
vastgesteld) is verstreken. Het is van belang dat deze plannen spoedig worden
afgerond. Bij financiële sector (thema D) worden de activiteiten voornamelijk
uitgevoerd door de Centrale Bank van Curaçao en Sint Maarten. Hier is
voldoende voortgang.
Een onderzoek naar de arbeidsmarkt is uitgevoerd en opgeleverd door een
extern bureau (maatregel E.1). De door de TWO geleverde technische
assistentie bij het onderzoek naar illegale arbeid (maatregel E.3) is een
effectieve bijsturing gebleken. Het is van groot belang dat het ministerie van
SOAW, gesteund door de NHC en de TWO, in de komende periode opvolging
geeft aan deze onderzoeken zodat beleidsmatige keuzes gemaakt en uitgevoerd
worden. Er is voldoende voortgang ten aanzien van de uitvoering van de

Pagina 6 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

maatregelen om de fondsen bij de Sociale Verzekeringsbank in evenwicht te
brengen (maatregel E.4.3) en het plan van aanpak voor de sociale
voorzieningen is vastgesteld (maatregel E.4.2). Op het gebied van economische
ontwikkeling (thema E, maatregel E.6) is het implementatieprogramma op basis
van de aanbevelingen uit de onderzoeken naar ‘red tape’ (maatregel E.6.3) en
‘cost of doing business’ (maatregel E.6.4) nog niet vastgesteld door de Raad van
Ministers. De aanstelling van een programmamanager is vertraagd, maar
inmiddels wel gerealiseerd. Het opstellen van de plannen van aanpak heeft
daarom vertraging opgelopen. De voortgang bij de diverse activiteiten ten
aanzien van Domeinbeheer, grond- en vastgoedbeleid en erfpacht (maatregel
E.7) ligt op koers.
Ten aanzien van de gezondheidszorg (thema F) ligt de focus vooral op het
treffen van maatregelen om te voorkomen dat het SVB schommelfonds een
tekort heeft en op het onderzoek naar de financiële situatie van het CMC
ziekenhuis door de Nederlandse Zorgautoriteit. Dit onderzoek is vertraagd,
onder meer omdat de hoor- en wederhoor procedure meer tijd vraagt. De
rapportage wordt naar verwachting eind mei opgeleverd (deadline was eind
maart). Met de NHC is het gesprek gestart op welke wijze invulling kan worden
gegeven aan het traject om de duurzame betaalbaarheid, toegankelijkheid en
kwaliteit van het zorgstelsel te realiseren (maatregel F.3.1). Op het gebied van
onderwijs (thema G) hebben de onderwijsinspecties van Curaçao en Nederland
vertraging opgelopen bij de doorlichting van het gehele bestel (maatregel
G.1.1). Er is sprake van goede samenwerking tussen de inspecties, echter de
zorgvuldige afstemming over het concept tussenrapport vraagt meer tijd dan
gepland. Het tussenrapport komt naar verwachting begin juni gereed en dus na
de deadline van eind april. Binnenkort kan worden gestart met het wegwerken
van het achterstallig onderhoud van de schoolgebouwen (maatregel G.1.2). De
activiteiten ten aanzien van het versterken van de rechtsstaat (thema H) liggen
op koers.
Zoals ook in de vorige uitvoeringsrapportage is benoemd, geldt voor steeds
meer activiteiten dat de tijd is aangebroken om analyses, aanbevelingen en
plannen van aanpak om te zetten naar uitvoering. Dit blijkt een weerbarstig
proces. Dit gebeurt bij meerdere thema’s inmiddels via een projectmatige
aanpak en programmasturing met (deels externe) bemensing. Tegelijkertijd is
het noodzakelijk dat de capaciteit van de ministeries van Curaçao structureel
wordt versterkt om te borgen dat in de toekomst de beleidscyclus goed gaat
functioneren (het voorbereiden, opstellen, besluiten, uitvoeren en evalueren van
het beleid). Daarvoor is een goed functionerende overheidsorganisatie cruciaal
en daarmee een belangrijke uitdaging voor de activiteiten B.4 tot en met B.11
van thema B. In de komende periode zal de TWO hierover nadrukkelijker in
gesprek gaan met Curaçao.
4. Voortgang landspakket Sint Maarten
Op ambtelijk niveau verloopt de samenwerking tussen Sint Maarten en
Nederland voor het overgrote deel van de maatregelen aanhoudend constructief.
Evenwel vormen factoren als onderbezetting, langdurige interne afstemming en
besluitvorming en afhankelijkheid van derden, zoals leveranciers van diensten,
risico’s voor de voortgang. De materialisatie van deze risico’s is zichtbaar in
onderhavige uitvoeringsrapportage waarin de voortgang op enkele maatregelen
achterblijft ten opzichte van de verwachtingen. Het is daarbij van belang om te
benadrukken dat de vertragingen niet in alle gevallen te wijten zijn aan een

Pagina 7 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

gebrek aan inspanning vanuit Sint Maarten. Tijdige bestuurlijke afstemming en
het vasthouden van commitment is cruciaal in dit verband.
In de afgelopen periode is meermaals voorgekomen dat op technisch niveau
voortvarend wordt gewerkt aan een maatregel of de voorbereiding voor de
uitvoering daarvan, maar dat het bestuurlijk akkoord dat vervolgens nodig is om
daadwerkelijk van start te kunnen gaan nodeloos lang op zich laat wachten.
Ondanks dat de voortgang op enkele maatregelen wat achterblijft, wordt het
merendeel van de deadlines min of meer op tijd gehaald. Op het gebied van
financieel beheer (thema A) zijn de jaarrekeningen van 2017 en 2018 onlangs
gepubliceerd en verloopt het proces van oplevering van de jaarrekening van
2019 en 2020 vooralsnog conform, de eerder bijgestelde, planning. Daarnaast
zijn de onderzoeken ter verbetering van de financiële werkprocessen en het
begrotingsproces grotendeels afgerond. Deze onderzoeken vormen de basis voor
een (gefaseerde) inrichting van deze processen, de organisatie en de financiële
systemen, waarmee het financieel beheer in de komende jaren stapsgewijs
wordt verbeterd.
Met betrekking tot Kosten en Effectiviteit Publieke Sector (thema B) is de
doorlichting van de overheid NV’s van start gegaan met een succesvolle kick off
op Sint Maarten waarbij de aan de doorlichting onderworpen overheidsentiteiten
zijn geïnformeerd over het onderzoek en gelegenheid hebben gehad om hun
vragen en opmerkingen te delen met de onderzoekers. Dit heeft ertoe geleid dat
bij de onderworpen overheidsentiteiten vertrouwen is ontstaan richting het
onderzoek en hier en daar de bestaande scepsis werd teruggebracht.
De maatregelen in thema B die zien op personeelsaangelegenheden zijn van
groot belang voor het vergroten van de uitvoeringskracht van de overheid en
vormen randvoorwaarden voor de noodzakelijk capacity building. Niettemin blijft
de voortgang op een deel van deze maatregelen achter op de verwachtingen. Zo
loopt de start van de uitvoering van het medewerkers-tevredenheidsonderzoek
en de exit-survey, die inzicht moeten bieden in de redenen waarom
medewerkers vertrekken (B.6), vertraging op doordat beoordeling van de offerte
lang op zich heeft laten wachten en respons op de uitnodiging van de
leverancier om nadere afspraken te maken over de inhoud van de offerte lange
tijd uitbleef. Eenzelfde vertraging vindt plaats bij de start van de aanbesteding
voor het benchmarkonderzoek van de relatieve arbeidsmarktpositie van de
overheid van Sint Maarten met de rest van de lokale arbeidsmarkt (B.5.3).
Voorgaande illustreert een kwetsbaarheid op de voortgang van de uitvoering
van maatregelen welke verminderd moet worden. Hiervoor is aandacht
gevraagd tijdens een overleg met de Secretarissen-Generaal van Sint Maarten.
Voor de transformatie van de Belastingdienst (thema C) is onlangs een
programmamanager gestart. Hij heeft zich in eerste instantie beziggehouden
met het sustainability assessment door CARTAC en zal in samenwerking met het
Hoofd Belastingdienst de uitvoering van de quick wins in gang zetten en
coördineren. Tegelijkertijd wordt door de werkgroep “Hervorming fiscale stelsel”
(C.1) voortvarend gewerkt aan de voorbereidingen voor belangrijke revisies van
het belastingstelsel en het houden van (publieke) consultaties in dat verband.
Op het gebied van Economische Hervormingen (thema E) zijn belangrijke
mijlpalen gehaald binnen de sociaal-economische onderwerpen arbeidsmarkt en
sociale zekerheid. Twee onderzoeken zijn van start gegaan, waarvan het de

Pagina 8 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

bedoeling is dat die samen uiteindelijk tot één samenhangende sociaaleconomische hervormingsagenda leiden. Op ondernemerschap en
investeringsklimaat is enige vertraging ontstaan in de prioritering van de zijde
van de overheid binnen de aanbevelingen voortkomend uit eerder afgerond
onderzoek.
De maatregelen met betrekking tot Zorg (thema F) laten een wisselend beeld
zien. De samenwerking op het gebied van Covid-19 beheersing evenals het
proces van afstemming en samenwerking tussen de ziekenhuizen lopen
onverminderd door. Het proces van voorbereiding van een algemene
ziektekostenverzekering (GHI) verloopt echter moeizamer dan verwacht. De
complexiteit blijkt op veel punten groter dan voorzien. Er is bovendien
vertraging opgetreden bij de aanwending van steun voor projectmanagementen wetgevingscapaciteit, waardoor de doorlooptijd van deze activiteit als geheel
onder druk komt te staan. Op het vlak van kostenbeheersing op korte termijn is
de verhoging van de ZV/OV loongrens nu werkelijkheid geworden. De uitwerking
van kostenbeheersing aan de inkoopkant heeft echter met vertraging te maken.
Er is hard gewerkt aan de doorlichting van het onderwijsbestel in Sint Maarten
(thema G); de eerste rapportage is opgeleverd. De realisatie van de
verbetermaatregelen ten behoeve van de detentieomstandigheden (H.20) is
vorig kwartaal op gang gekomen en verloopt nu volgens planning. Het opzetten
van een trustfund en het bijbehorende arrangement door UNOPS (H.21)
verloopt na een lange periode van uitblijvende voortgang voorspoedig. Dit is een
belangrijke doorbraak in het proces.

Pagina 9 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage A: Voortgang Uitvoeringsagenda’s op activiteitniveau
De volgende bijlagen A.1, A.2 en A.3 bevatten de rapportages over de
voortgang van de Uitvoeringsagenda’s op activiteitniveau over de periode 16
februari 2022 tot en met 15 mei 2022. Voor elke uitvoeringsactiviteit geeft een
kleurcode een samenvatting van de voortgang. Deze kleurcodes staan hieronder
toegelicht.
Uitvoering van de maatregel/activiteit verloopt naar tevredenheid. De voortgang is
voldoende en de output is van voldoende kwaliteit. Als een gestelde deadline niet is
gehaald, dan is daar een gegronde reden voor en is de verwachting dat deze nog
wel binnen afzienbare tijd gehaald kan worden. Dit geldt ook als de kwartaalgrens
overschreden wordt.
De uitvoering van de maatregel/activiteit blijft achter bij de verwachting. De
kwaliteit van de geleverde output blijft achter en/of de deadline is niet gehaald of
dreigt niet gehaald te worden zonder dat er gegronde redenen voor zijn. De TWO
zal deze maatregel/activiteit nauwgezet blijven monitoren en waar nodig
suggesties doen voor gerichte interventies.
De uitvoering van de maatregel/activiteit behoeft acute (politieke) bijsturing,
omdat:
1)
de voortgang en/of de output structureel achterblijft bij de verwachting, de
TWO meerdere interventies heeft gedaan, maar deze vooralsnog niet tot
resultaten hebben geleid en de doelstellingen van het landspakket hierdoor in
gevaar komen.
of
2)

ten aanzien van deze maatregel/activiteit door de RMR specifieke afspraken
zijn gemaakt en deze niet zijn gehaald.

Grijs geeft aan dat er voor deze rapportageperiode geen activiteiten gepland
stonden in de betreffende Uitvoeringsagenda’s, en dat er dus niets te rapporteren
valt. Dit is in de betreffende UA ook aangegeven.

Pagina 10 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage A.1: Voortgang Uitvoeringsagenda Aruba op activiteitniveau
Maatregel

Uitwerkingsactiviteit

Beoogde resultaten

Deadline

Status

Toelichting

A.1.1

5. Modellen en processen begroting en
jaarrekening bestuurlijk geformaliseerd.

28 februari
2022

Dit resultaat is volgens planning afgerond.

8. Consultatie met C(A)ft over modellen
en processen begroting en jaarrekening
heeft plaatsgevonden.

1 april 2022

9. Startnotitie regelgeving openbare
verkopingen gereed.

1 april 2022

Inhoudelijke consultatie met het
secretariaat van het C(A)ft heeft
plaatsgevonden. Volgende stap is dat er
bekeken wordt hoe de aanbevelingen
worden verwerkt, voordat de modellen
gepubliceerd kunnen worden.
Vervolgstappen worden eventueel
opgenomen in de nieuwe UA.
De startnotitie is volgens planning
opgeleverd.

10. Interne wetgevingstraject concept
uitvoeringsbesluit aanbestedingen
afgerond.

1 april 2022

De interne inhoudelijke afstemming heeft
langer geduurd dan verwacht, waardoor het
interne wetgevingstraject nog niet is
afgerond.

11. PvA ontwerp verslaggevingstelsel
vastgesteld.

1 mei 2022

Plan van aanpak is in concept gereed en zal
naar verwachting op korte termijn worden
vastgesteld. Vanwege het belang van
afstemming met de betrokken stakeholders
ten behoeve van de implementatie heeft de
vaststelling enige vertraging opgelopen.
De rapportage is in concept opgeleverd en
besproken in de stuurgroep. De definitieve
rapportage volgt naar verwachting eind
mei.
Er vindt op dit moment interne afstemming
plaats over de concept roadmap en
aanvulling op specifieke onderdelen.

THEMA A: FINANCIEEL BEHEER
A.1

A.2

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
financiële kolom wordt versterkt. Hierbij
wordt in ieder geval gekeken naar de
financiële en beleidscontrole (centraal en
bij de diensten), de auditfunctie, en de
positie van de Raad van Advies en de
Algemene Rekenkamer.
Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe
het gebruik van betrouwbare statistische
informatie en data ten behoeve van
beleidsontwikkeling en besluitvorming kan
worden versterkt.
Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.

Juridisch kader aanpassen als
basis om financiële kolom te
versterken.

A.1.2

Versterken financiële
organisatie.

4. Onderzoeksrapportage gereed.

15 april
2022

A.1.3

Roadmap verbetering
financieel beheer.

1. Concept Roadmap gereed.

15 mei
2022

2. Roadmap vastgesteld.

15 juni
2022
31 mei
2022

A.2.2

Implementatieplan op basis
van de taken van het comité
Nationaal Statistisch Systeem
(NSS) zoals vastgesteld
middels ministeriële
beschikking.

1. Implementatieplan ter goedkeuring
ingeleverd bij TWO

Loopt volgens planning.
Loopt volgens planning.

Pagina 11 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.3

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of het
subsidiebeleid, de uitvoering en de
bestaande subsidierelaties voldoen aan de
eisen: rechtmatigheid, legitimiteit,
effectiviteit en efficiency.
Op basis van de uitkomsten zullen
aanpassingen aan beleid en/of uitvoering
worden doorgevoerd en onrechtmatig
verstrekte subsidies met inachtneming van
de wettelijke kaders en rechtsbeginselen
(indien proportioneel) worden
teruggevorderd.

A.3.1

Onderzoek naar subsidiebeleid
en -uitvoering.

4. Eindrapportage opgeleverd door
onderzoeksbureau.

30 juni
2022

Loopt volgens planning.

A.4

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
inkoopfunctie kan worden versterkt, zodat
de overheid op een zo doelmatige en
effectief mogelijke wijze de inkoop van
goederen en diensten kan verrichten.
Daarbij zal centralisatie worden overwogen.
Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.

A.4.1

Onderzoek naar huidige
situatie en doelstellingen.

4. n.n.b.

n.n.b.

Wordt in het kader van de Roadmap
Financieel Beheer (zie A.1.3) later
opgenomen in de uitvoeringsagenda.

THEMA B: KOSTEN EN EFFECTIVITEIT PUBLIEKE SECTOR
B.1

B.2

B.3

De landen dragen zorg voor de continuïteit
van vitale processen, waaronder in ieder
geval wordt verstaan: elektriciteit,
olievoorziening, internet en datadiensten,
drinkwatervoorziening, vlucht- en
vliegtuigafhandeling,
scheepvaartafhandeling, betalingsverkeer,
de hulpdiensten en communicatie
daartussen en medische instellingen.
Op basis van een integrale doorlichting van
de (semi-)overheidsbedrijven en
overheidsentiteiten naar legitimiteit van
publiek aandeelhouderschap (dienen ze
publieke belangen/
doelen?), effectiviteit (bereiken ze de
doelstellingen?) en doelmatigheid zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.

B.1.1

Doorlopend.

B.2.1

Doorlichting van (semi)overheidsbedrijven en
overheidsentiteiten.

Op basis van bestaand en/of aanvullende
onderzoek wordt met de landen toegewerkt
naar een versterking van het
luchtvaartsysteem binnen het
Koninkrijksverband. Het kan hierbij gaan
om nauwe samenwerking van organisaties
en het organiseren van uniforme
werkprocessen, volgens de internationale
veiligheidseisen, waarbij gestuurd wordt op
efficiëntie en kostenvermindering.

B.3.1

Afspraken die gemaakt
worden in de regiegroep
Luchtvaart zijn leidend bij de
uitvoering van deze
maatregel.
Vooralsnog worden geen
separate afspraken gemaakt
in de uitvoeringsagenda.

Hiervoor wordt zorggedragen door Aruba.

4. Aanbesteding afgerond.

1 april 2022

De aanbesteding is afgerond, de
doorlichting is inmiddels opgestart.

Vooralsnog zijn hierover geen afspraken
gemaakt in de uitvoeringsagenda.

Pagina 12 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.4

B.5

B.6

B.7

B.8

B.9

Op basis van een integrale doorlichting
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd om de kwaliteit,
effectiviteit en uitvoeringskracht van de
overheidsorganisatie te verbeteren,
waaronder ook wordt verstaan de
slagkracht van de ministeriële staven.

Op basis van onderzoek naar de primaire,
secundaire en tertiaire arbeidsvoorwaarden
(waaronder overwerkvergoedingen,
verlofregelingen, bijzondere beloningen en
toeslagen, reizen en reisvergoedingen,
etc.) worden voorstellen voor mogelijke
versobering ontwikkeld en
geïmplementeerd.

B.4.2

B.5.3

Voorstellen ontwikkelen om
kwaliteit, effectiviteit en
uitvoeringskracht van de
overheidsorganisatie te
verbeteren.

1. Ambtelijke voorbereiding gereed voor
bestuurlijke sessie over ontwikkeling
overheidsorganisatie.
2. Bestuurlijke sessie(s) heeft
plaatsgevonden.

28 februari
2022

3. Roadmap ontwikkeling
overheidsorganisatie in concept gereed.

29 juni
2022

29 april
2022

Ambtelijke voorbereiding is volgens
planning afgerond.
Bestuurlijke sessies hebben
plaatsgevonden. Daarbij is het beoogde
einddoel vastgesteld en zijn enkele punten
van aandacht meegegeven voor
implementatie.
De roadmap is in ontwikkeling en zal naar
verwachting volgens planning gereed
komen.

In aanvulling op het
vergelijkend onderzoek naar
de primaire, secundaire en
tertiaire arbeidsvoorwaarden
wordt een
benchmarkonderzoek
uitgevoerd waarin de
arbeidsvoorwaarden uit de
(semi)publieke sector worden
vergeleken met de private
sector.

2. Plan van aanpak aanvullend
benchmarkonderzoek vastgesteld.

1 april 2022

De ambtelijke afstemming heeft iets langer
geduurd dan voorzien waardoor het proces
voor de vaststelling ook enige vertraging
heeft opgelopen. Plan van aanpak is op
ambtelijk niveau gefinaliseerd en is ter
vaststelling aangeboden aan Aruba.
Vaststelling wordt op korte termijn
verwacht.

3. Aanbesteding aanvullend
benchmarkonderzoek gestart.
4. Aanvullend benchmarkonderzoek
gestart.

1 april 2022

De aanbesteding loopt.

mei 2022

Door de langere doorlooptijd van het
ambtelijke afstemmingstraject is enige
vertraging opgelopen. Het onderzoek zal
naar verwachting in juni 2022 aanvangen.

Juridisch kader onderzoeken.

3. Beleidsdocument maatregelen nietinteger gedrag.

1 oktober
2022

Wordt naar verwachting volgens planning
opgeleverd.

4. Beleid over proefplaatsing bij
bevordering naar zwaardere functie.

1 oktober
2022

Wordt naar verwachting volgens planning
opgeleverd.

5. Beleid over aanpak moeilijk te reintegreren non-actieven.

1 oktober
2022

Wordt naar verwachting volgens planning
opgeleverd.

In het kader van een optimale personele
inzet wordt de formatie, bezetting en
daadwerkelijke aanwezigheid en
inzetbaarheid van medewerkers van
overheid en overheidsorganisaties
onderzocht. Indien medewerkers onterecht
loon ontvangen worden, afhankelijk van de
situatie, maatregelen getroffen(o.a.
stopzetten salaris, ontslagtraject)
Er wordt een aanpak ontwikkeld gericht op
het terugdringen en beheersen van de
kosten voor externe inhuur.

B.6.2

B.7.1

Inventarisatie omvang externe
inhuur.

3. n.n.b.

Op basis van een doorlichting van de HRfunctie (beleid, HR-advies, administratie en
instrumentarium) worden
verbetervoorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.

B.8.1

Onderzoek naar de HRfunctie.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt strategisch
personeelsbeleid ontwikkeld. Hieronder
wordt in ieder geval verstaan:
- een strategische personeelsplanning i.r.t.
de uitkomsten van de doorlichting onder
B.4;
- invoer van een prestatie-management
systeem binnen het ambtelijk apparaat;

B.9.1

Analyse hoe strategisch
personeelsbeleid te
moderniseren.

n.n.b.

Vooralsnog zijn hierover geen afspraken
gemaakt in de uitvoeringsagenda. Deze
maatregel wordt opgenomen in de roadmap
thema B, zie B.4.2.3.

4. Rapport vastgesteld door stuurgroep.

29 april
2022

De stuurgroep heeft feedback gegeven op
het concept eindrapport. Verwachting is dat
het definitieve rapport binnen afzienbare
tijd wordt opgeleverd.

5. Rapport inclusief beleidsreactie op
bestuurlijk niveau vastgesteld.
3. Opstellen concept beleidsadvies
Werving en Selectie voor doorstroom.

31 mei
2022
31 maart
2022

Verwachting is dat het rapport met
minimale vertraging wordt vastgesteld.
Advies is volgens planning opgeleverd en
inmiddels voorzien van feedback door TWO
Nederland.

4. Vaststellen beleidsadvies en bepalen
vervolgacties Werving en Selectie voor
doorstroom

1 juni 2022

Wegens vertraging bij het aanleveren van
feedback vanuit TWO Nederland en een
extra toegevoegde tussenstap m.b.t.
contact met de vakbonden voordat het
concept wordt opgeleverd, wordt
vaststelling begin augustus verwacht.
Pagina 13 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

- het beperken van de politieke invloed op
personeelsaangelegenheden.

B.9.2

P-cyclus met
prestatiemanagement
invoeren.

5. Concept Plan van Aanpak Digitaal
Platform Training en Opleiding gereed.

29 april
2022

Het concept PvA is volgens planning
opgeleverd en wordt binnenkort besproken
met TWO Nederland.

6. Vaststellen Plan van Aanpak Digitaal
Platform Training en Opleiding gereed.

28 juni
2022

Vaststelling wordt verwacht volgens
planning.

7. n.n.b.

n.n.b.

Vervolgacties op beleidsadvies Werving en
Selectie worden opgenomen in
uitvoeringsagenda Q3.

1. Juridische verankering p-cyclus.
2. Inwerkingtreding p-cyclus.

B.10

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zullen de behoefte en kosten
met betrekking tot huisvesting inzichtelijk
worden gemaakt en mogelijkheden tot
kostenverlaging en verbeteringen worden
onderzocht en, indien aanwezig, worden
doorgevoerd. Beoogd is een kostenreductie
van 20% in 5 jaar (begroting 2020 als
ijkpunt) die verwerkt is in de begroting
voor 2025.

B.10.0

Dit wordt doorgeschoven naar
een volgende
uitvoeringsagenda.

B.11

In het kader van een efficiënte overheid
zullen de mogelijkheden voor een digitale
overheidsomgeving en digitale
dienstverlening worden onderzocht. Op
basis van een onderzoek zullen voorstellen
worden ontwikkeld en geïmplementeerd.

B.11.2

Digitalisering dienstverlening
overheid.

1. Bespreking voortgang eGov project.

C.1.2

Implementatie nieuw fiscaal
stelsel.

1. Nieuw fiscaal stelsel ingevoerd.

1 juli 2022

Loopt volgens planning.

Uiterlijk
1 januari
2023

Loopt volgens planning.
Vooralsnog zijn hierover geen afspraken
gemaakt in de uitvoeringsagenda. Deze
maatregel wordt opgenomen in de roadmap
thema B, zie B.4.2.3.

medio mei

De voortgang wordt eind mei besproken.

1 januari
2023

De planning ligt achter op schema als
gevolg van aanpassingen aan het ontwerp
van het stelsel. De oorspronkelijke plannen
waren door Aruba bijgesteld na Ministeriele
bespreking, nog niet duidelijk is of deze
bijstellingen ook uitvoerbaar zijn cq leiden
tot een eenvoudiger stelsel. Dit zal, ook
naar aanleiding van adviezen van TWO
Nederland en het IMF, worden overwogen
door Aruba. Daarmee wordt de evaluatie
(de facto een go-no go moment) van
C.1.2.2 des te belangrijker.

THEMA C: BELASTINGEN
C.1

Om inkomsten te verhogen en het stelsel
robuuster en eenvoudiger te maken zal een
integrale doorlichting worden uitgevoerd
van het fiscale stelsel inclusief de
inkomstenbelasting. De volgende
voorstellen zullen worden meegewogen:
- Verbreding van de belastingbasis,
verschuiving van directe naar indirecte
belastingen en invoering VAT/BTW van
12,5 procent, volgens voorstellen van de
Fiscal Affairs Department (FAD) van het
IMF of ABB volgens fiscaal stelsel Caribisch
Nederland.
- Maatregelen gericht op substantiële
vermindering van belastinguitgaven en
bijdragen/overdrachten aan derden.
- Beperken bestuurlijke
inmenging/discretionaire bevoegdheden
van zowel ambtenaren als bestuurders
(m.b.t. aftrekposten, ‘tax holidays’).
Op basis van de doorlichting en adviezen
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd. Rekening zal gehouden
worden met internationale regels van o.a.
de OECD.

2. Formele evaluatie voortgang
implementatie nieuw belastingstelsel.

31 augustus
2022

De evaluatie wordt verwacht volgens
planning.

Pagina 14 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

C.2

C.3
C.4

C.5

De Belastingdienst zal benodigde gegevens
van de bancaire sector gaan ontvangen,
voor zover dat nog niet gebeurt.

Compliance-programma’s worden
voortgezet/opgesteld.
Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt bepaald of en hoe de
Belastingdienst kan worden
geoptimaliseerd en gemoderniseerd,
dusdanig dat belastinginning effectief en
efficiënt kan plaatsvinden. Op basis van
voorstellen zal besluitvorming en
implementatie plaatsvinden.
Er wordt een Belastingregeling voor
Nederland en Aruba overeengekomen, in
lijn met minimum Base Erosion and Profit
Shifting (BEPS) voorwaarden waarbij o.a.
wordt gekeken naar het voorkomen
mogelijke winstverschuivingen.

C.2.1

C.3.1
C.4.1

C.5.1

Plan van aanpak om banken,
notarissen, sociale
verzekeringsbank en
pensioenfonds aan te sluiten.

Loopt mee in plan van aanpak
C.4.1.
Optimalisering en
modernisering Belastingdienst.

Invoering Belastingregeling.

4. Evaluatie actionplan en reassessment bij OECD aangevraagd om
internationale gegevensuitwisseling
mogelijk te maken.
5. Invoering wijziging in de algemene
landsverordening belastingen t.b.v.
automatische gegevensuitwisseling.

1 april 2022

1 januari
2023

Invoering geschiedt na het re-assessment
door de OECD. Daardoor verschuift de
invoeringsdatum naar medio 2023.
Zie toelichting C.4.1.

6. Kwartaalrapportage.

15 april
2022; 15
juli 2022;
15 oktober
2022

De rapportage die in april is aangeleverd,
gaf aan dat de optimalisering op veel
punten volgens planning loopt. Wel blijkt
het moeilijk om nieuwe medewerkers aan
te trekken.

2. Behandeling Rijksministerraad.
3. Invoering Belastingregeling.

n.n.b.
1 januari
2023

Evaluatie actionplan en OECD reassessment is ingepland voor Q1 2023.

De regeling (BRNA) wordt naar verwachting
in de RMR van juni behandeld.
Streven is invoering van de regeling per 1
januari 2023. Of dit haalbaar is, hangt af
van tijdige behandeling in de Staten.

THEMA D: FINANCIËLE SECTOR
D.3

D.4

Er wordt een onderzoek uitgevoerd naar de
maatschappelijke kosten van de eigen
munt versus dollarisatie door een externe
onafhankelijke partij. Besluit over
wenselijke monetaire structuur. Op basis
van de uitkomsten van het onderzoek
zullen de maatregelen worden bepaald en
geïmplementeerd.
Er vindt modernisering plaats van bekende
tekortkomingen in wet- en regelgeving, in
ieder geval invoering
Depositogarantiestelsel (DGS en
modernisering resolutieraamwerk).
Overzicht van welke wetgeving zou moeten
worden aangepast, vervolgens aanpassing,
besluitvorming en implementatie van de
wetgeving.

D.3.1

Dit komt niet eerder dan 2022
aan de orde.

Vooralsnog zijn hierover geen separate
afspraken gemaakt in de
uitvoeringsagenda, deze maatregel wordt
dit jaar nog niet opgepakt, zo is in het
kader van prioritering besloten.

D.4.1

Aanpassing DGS en wetgeving
rondom bestrijding witwassen
en
terrorismebestrijding.

5. Inwerkingtredingbesluit

1 januari
2023

Inwerkingtredingsbesluit wordt volgens
planning verwacht.

D.4.2

Aanpassing overige wetgeving
volgens wetgevingskalender.

3. Instelling UBO-register.

1 januari
2023
n.n.b.

Instelling UBO-register wordt volgens
planning verwacht.

Analyse van
arbeidsmarktbeleid en wet- en
regelgeving.

4. Stuurgroep stelt eindrapport vast.

1 maart
2022

Het eindrapport is tijdig vastgesteld.
Vanwege de samenhang tussen
aanbevelingen uit de onderzoekstrajecten
E.1 en E.4 heeft de stuurgroep een
aanvullende opdracht verleend tot het
opstellen van een overkoepelende notitie
´́arbeid en zekerheid´́. Deze notitie zal een
samenhangend pakket aan maatregelen
presenteren, onder meer ten behoeve van
een brede discussie met relevante
stakeholders. Deze zal uitmonden in
bestuurlijke besluitvorming over concrete

4. Landsverordening
Consumentenkrediet in werking.

THEMA E: ECONOMISCHE HERVORMINGEN
E.1

Er zal een integrale analyse van het huidige
arbeidsmarktbeleid, wet- en regelgeving
worden uitgevoerd op basis waarvan het
arbeidsmarktbeleid wordt geactualiseerd en
gemoderniseerd. Maatregelen als
arbeidstijdverkorting, deeltijdwerken,
contracten voor bepaalde tijd, versoepelen
ontslagrecht, wegnemen belemmeringen
voor aannemen buitenlandse
arbeidskrachten, illegale tewerkstelling en
bestrijding van de jeugdwerkloosheid zullen
in de analyse worden betrokken. Op basis

E.1.1

Pagina 15 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

van de analyse worden voorstellen
ontwikkeld en geïmplementeerd.

hervormingen. De overkoepelende notitie
zal in mei worden vastgesteld.
5. Beleidsreactie eindrapport

E.2

E.3

De informele economie en illegale arbeid
wordt tegengegaan.
Op basis van onderzoek naar de omvang
van de informele economie zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Illegale tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten wordt tegengegaan.

E.2.1

Bewerkstelligd wordt dat het stelsel van
sociale zekerheid een activeringsfunctie zal
hebben, met de juiste prikkels, waarbij
tevens zorggedragen wordt voor adequaat
sociaal vangnet. Op basis van bestaand
en/of aanvullend onderzoek zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Bezien in samenhang met de maatregelen
omtrent de hervorming van de
arbeidsmarkt.

Vanwege de keuze om een aanvullende
overkoepelende notitie op te stellen – zie
E.1.1.4 – vervalt de noodzaak voor een
beleidsreactie. De overkoepelende notitie,
waar enige tijd voor nodig was, wordt in
juni vastgesteld en zal vervolgens als basis
dienen voor de brede maatschappelijke
consultatie.
Vervolgstappen worden bepaald mede
n.a.v. uitkomsten E3.

E.3.1

Onderzoek naar illegale
tewerkstelling van
buitenlandse arbeidskrachten.

5. Integraal meerjaren plan van aanpak
vastgesteld.

31 maart
2022

Een ambtelijk afgestemd integraal
meerjaren plan van aanpak is tijdig
ingediend. Het is nodig de dekking van de
daarin opgenomen kosten te specificeren.
Dit traject loopt nu, zodra dit afgerond is
volgt bestuurlijke accordering. Dit wordt
binnen enkele weken verwacht.

E.4.2

Onderzoek naar stelsel van
sociale zekerheid.

4. Stuurgroep stelt eindrapport vast.

1 maart
2022

Het eindrapport is tijdig vastgesteld.
Vanwege de samenhang tussen
aanbevelingen uit de onderzoekstrajecten
E.1 en E.4 heeft de stuurgroep een
aanvullende opdracht verleend tot het
opstellen van een overkoepelende notitie,
zie ook E.1.1.4.

medio mei

Vanwege de keuze om een aanvullende
overkoepelende notitie op te stellen - zie
E.4.2.2 - vervalt de noodzaak voor een
beleidsreactie. De overkoepelende notitie,
waar enige tijd voor nodig was, wordt in
juni vastgesteld en zal vervolgens als basis
dienen voor de brede maatschappelijke
consultatie.

Er zal onderzoek worden gedaan naar
illegale tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten. Op basis van de
resultaten en aanbevelingen worden
voorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.
E.4

medio mei

5. Beleidsreactie eindrapport

Pagina 16 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.5

Aruba verhoogt de pensioengerechtigde
leeftijd naar 66 (in 2025), tenzij uit
onafhankelijk onderzoek blijkt dat een
verhoging van de pensioengerechtigde
leeftijd naar 66 jaar in 2025 niet realistisch
is en er alternatieve voorstellen zijn met
hetzelfde budgettaire effect. Een
onafhankelijk economisch instituut
(aangewezen door TWO in overleg met het
land) brengt in kaart wat de structurele
budgettaire effecten zijn voor de
betaalbaarheid van de pensioenen en
sociale zekerheid als de
pensioengerechtigde leeftijd wordt
verhoogd naar 66 jaar in 2025 en verder
verhoogd zou worden door koppeling aan
de levensverwachting en rekent de
alternatieve voorstellen door. De
uitkomsten worden voorgelegd aan Aruba
en Nederland waarna in overleg bekeken
wordt hoe er invulling wordt gegeven aan
de onderzoeksresultaten.

E.5.1

Dit wordt doorgeschoven naar
een volgende
uitvoeringsagenda.

E.6

Ondernemerschap en het
investeringsklimaat zullen worden
bevorderd. Daarbij is o.a. van belang dat
het vergunningenstelsel wordt
geoptimaliseerd, de costs of doing business
worden verlaagd, en bureaucratie (red
tape) wordt weggenomen.

E.6.2

Zie maatregel

Op basis van een integrale doorlichting van
(o.a.) wet- en regelgeving zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.

E.7

Ontwikkelen en implementeren grondbeleid
en ruimtelijk ordeningsbeleid.

E.7.3

Bestuurlijke heroverweging
inning en afhandeling
juridische zaken.

Vooralsnog worden er geen separate
afspraken opgenomen in de UA.

1. Implementatie PvA
mededingingsautoriteit (AFTA)

1 april 2022

2. Versnelling en verbetering
vergunningsstelsel

n.n.b.

3. n.n.b.

n.n.b.

2. Slotrapportage over uitwerking
inrichting inningssystematiek en
juridische afhandeling.
3. Bestuurlijk besluit over hoe inning en
afhandeling juridische zaken te
verbeteren.

15 maart
2022
1 mei 2022

Het PvA mededingingsautoriteit is volgens
planning ingediend en inmiddels door TWO
Nederland goedgekeurd, implementatie
wordt nu ter hand genomen.
Aruba is al gestart met het opstellen van dit
PvA.
Vervolgacties voor wat betreft de
trajecten verbetering vergunningsstelsel,
digitaal loket en vereenvoudiging openen
bankrekening, moeten nog worden bepaald.
Een coherent vergunningenstelsel, achter
één digitaal loket, kan worden gestart als
E.6.2.2 in afrondende fase is/is afgerond.
Verder wordt voor de zomer een eerste
overleg met de bancaire sector over een
PvA gepland.
Slotrapportage is volgens planning
opgeleverd.
Het bestuurlijk besluit over hoe inning en
afhandeling juridische zaken te verbeteren,
is genomen.

Pagina 17 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

THEMA F: ZORG
F.1

Om COVID-19 te kunnen beheersen en
beheersbaar te houden worden de adviezen
van het OMT Cariben (24 april 2020 en 3
juni 2020) doorgevoerd, waaronder in ieder
geval de volgende maatregelen:
- op peil houden beschikbare IC-capaciteit;
- versterken diensten publieke gezondheid
(o.a. i.v.m. bron- en contactonderzoek)
- op voorraad houden van voldoende
persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM);
- vergoten en op peil houden
testcapaciteit;
- invoeren syndroom surveillance;
- garanderen voldoende air-ambulance
capaciteit;
- Aankoop COVID vaccin en doorvoeren
vaccinatieprogramma (vanaf beschikbaar
zijn vaccin).

F.1.1

Doorlopend.

F.2

In het kader van doelmatigheid worden
overbodige dubbelingen in het zorgaanbod
van de verschillende ziekenhuizen en ander
inefficiënties in kaart gebracht en
teruggedrongen, middels opstellen en
uitvoeren plan samenwerking regionale
ziekenhuizen Caribisch gebied Koninkrijk en
maken bestuurlijke afspraken, waaronder
in ieder geval wordt verstaan:
− reduceren van het aantal medische
uitzendingen naar derde landen door
uitbreiding van zorgaanbod binnen het
Caribisch gebied van het Koninkrijk (topspecialistische zorg);
− gezamenlijke inkoop medicatie,
middelen, materialen en apparatuur;
− regionaal opleiden en capaciteitsplanning
van zorgpersoneel (kosten opleiding
reduceren door minder opleiden in het
buitenland);
− rationalisering laboratoriumzorg en
reductie aantal laboratoria;
− medische specialisten die verzekerde
zorg leveren in loondienst van ziekenhuizen
(sterfhuisconstructie);
− versterken samenwerking eerstelijnszorg
en tweedelijnszorg;
− herijken bekostigingswijze en tarieven
tweedelijnszorg samen met
zorgverzekeraars en Nederlandse
zorgautoriteit.

F.2.1

Afspraken die gemaakt
worden in het
vierlandenoverleg zijn leidend
bij de uitvoering van deze
maatregel.
Vooralsnog worden geen
separate afspraken gemaakt
in de uitvoeringsagenda over
deze maatregel.

Aruba werkt, met ondersteuning van VWS,
aan het beheersen en bestrijden van de
(gevolgen van) COVID-19. Dit is een
doorlopende activiteit.

1. Oprichting van DCHA als
rechtspersoon

30 juni
2022

Oprichtingsakte is afgerond.

2. Opening rekening door DCHA waarop
de landen hun respectievelijke
geldbijdragen kunnen storten
3. Opstellen, afronden en
operationaliseren projectplan DCHA

30 juni
2022

De rekening wordt geopend zodra de
coöperatie formeel is opgericht.

30 juni
2022

Indien tijdens het bestuurlijk 4
landenoverleg van 20 – 24 juni een formele
GO is gegeven voor de oprichting van de
DCHA, zal gestart worden met uitvoer van
het plan van aanpak. Indien tijdens het
bestuurlijk 4 landenoverleg een formele NO
GO is gegeven, zullen de vervolgacties
zoals afgesproken tijdens het bestuurlijke 4
landenoverleg ingezet worden.

Pagina 18 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

F.3

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek naar de doelmatigheid (inclusief
bekostiging) en effectiviteit van de zorg en
de uitkomsten van maatregel F.2 zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd. Gedacht kan worden aan
herijken verzekeringspakket en invoeren
van eigen betalingen.

F.3.1

Vervolgstappen volgen uit de
lopende door Aruba uitgezette
onderzoeksopdracht.

1. Voorstel vervolgstappen nav
onderzoeksrapport ambtelijk gereed.

2. n.n.b.

28 februari
2022

n.n.b.

Vanwege uitloop bij het onderzoeksbureau
is het onderzoeksrapport later opgeleverd
dan gepland (half maart). Aruba heeft eind
maart een bestuurlijke reactie gegeven.
TWO Nederland heeft daarop medio april
een eerste reactie gegeven. Nu worden er
gesprekken gevoerd over de te nemen
vervolgstappen die in een roadmap zullen
worden vertaald.
Aruba en TWO Nederland zijn in overleg
over de vervolgstappen.

THEMA G: ONDERWIJS
G.1

Een expertgroep uit de vier landen / groep
onderwijsexperts uit de vier landen voert
een doorlichting uit van het gehele
onderwijsbestel, met inbegrip van alle
publieke en particuliere betrokken partijen,
inclusief de overheid. Hierbij komen in
ieder geval aan de orde:
- onderwijskwaliteit, lesmethoden en –
middelen;
- aansluiting tussen onderwijs en
arbeidsmarkt;
- doorstroom tussen ko, po, vo en
mbo/ho/wo (al dan niet in Europees
Nederland);
- doelmatigheid en doeltreffendheid van de
onderwijsbekostiging, mitigeren van
inefficiënties in het systeem;
- versterken van de kwaliteitsverbetering
door effectief toezicht door onder andere
de inspecties;
samenwerking onderwijs- en
ontwikkelingsvoorzieningen in de regio (en
eventueel Europees Nederland).

G.1.1

Uitvoeren doorlichting op basis
van vastgesteld plan van
aanpak.

H.1.1

Doorlopend, op basis van op
29 januari 2021 aangeleverde
nulmeting.

4. Eindrapportage gereed.

15 juli 2022

De Nederlandse en Arubaanse
bewindspersonen van onderwijs en
wetenschap hebben tijdens het Ministerieel
Vierlandenoverleg OCW de doorlichting
besproken. Daarbij hebben zij kennis
genomen van de voortgang en ingestemd
met een verwachte oplevering van de
eindrapportage eind september.

Hierbij worden in elk geval de
onderwijsinspecties van de vier landen
betrokken.
Op basis van de uitkomsten van de
doorlichting worden maatregelen
ontwikkeld en geïmplementeerd.
THEMA H: VERSTERKEN RECHTSSTAAT
H.1

In het belang van stabiliteit van de
openbare orde en veiligheid worden tot
nader orde geen bezuinigingen toegepast
die de operationele uitvoeringscapaciteit
binnen de meest vitale sectoren van de
rechtsstaat (Politie, Douane,
Landsrecherche, OM, Hof, Kustwacht,
gevangeniswezen en de veiligheidsdienst)
beperken.

Pagina 19 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

H.2

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe de
(fysieke en online) goksector hervormd
moet worden. Doelstelling is het verhogen
van de inkomsten voor de overheid. Op
basis van voorstellen zal besluitvorming en
implementatie plaatsvinden.

H.2.1

H.9

Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.

H.9.1

H.12

Beheer en toezicht t.a.v. het
criminaliteitsfonds wordt op orde gebracht.
Curaçao en Sint Maarten volgen de
aanbevelingen uit de rapporten van de
Raad voor de Rechtshandhaving op.
Uiterlijk 1 april 2021 hebben de landen een
onafhankelijke organisatie aangewezen die
het fonds controleert op het opvolgen van
de aanbevelingen en rapporteert of het
fonds naar behoren werkt.

H.12.2

H.13

Aruba komt met behulp van Defensie voor
1 maart 2021 met een plan van aanpak om
de verouderde dienstplichtverordeningen
aan te passen en om de ARUMIL te
professionaliseren, waarbij onder andere de
doorstroommogelijkheden van de ARUMIL
naar de landelijke veiligheidspartners
worden verankerd.

H.13.1

Behandeling en implementatie
Landsverordening Toezicht
Kansspelen.

3. Visiedocument Kansspelsector
gereed.

29 april
2022

Het visiedocument is volgens planning
opgeleverd.

4. Concept PvA kansspelautoriteit.

30 juni
2022

Het concept PvA kansspelautoriteit wordt
volgens planning verwacht.

5. Aanpassing Landsverordening toezicht
kansspelen.

30 juni
2022

De aanpassing Landsverordening toezicht
kansspelen wordt volgens planning
verwacht.

1 juli 2022

Het concept wetsontwerp wordt voor het
JVO van juli 2022 geagendeerd.

Op basis van vastgesteld plan
van aanpak projectfase
uitvoeren.
Wijziging van de
Landsverordening
Criminaliteitsbestrijdingsfonds.

4. Concept wetsontwerp gereed.
2. n.n.b.

n.n.b.

Het concept wetsvoorstel met memorie is
afgerond en ligt bij Directeur DWJZ ter
finale goedkeuring, waarna het wordt
aangeboden aan de ministerraad.

Opstellen plan van aanpak
gericht op verdere
professionalisering van de
ARUMIL, waar actualisatie van
de Dienstplichtverordening
een onderdeel van is.

2. Actualisering dienstplichtverordening.

n.n.b.

Er is vertraging ontstaan aan Nederlandse
zijde. Op korte termijn wordt de uitvoering
in goed overleg met de Landen weer
opgepakt. Gesprekken zijn gaande over het
aanpassen van de dienstplichtverordening
tussen MinDef en TWO Nederland.

Pagina 20 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage A.2: Voortgang Uitvoeringsagenda Curaçao op activiteitniveau
Maatregel

Uitwerkingsactiviteit

Beoogde resultaten

Deadline

Status

Toelichting

A.1.1

4. Onderzoeksrapportage
opgeleverd.

30 juni 2022

Het onderzoek loopt conform planning.

6. Afronden beeld
benodigde capaciteit en
randvoorwaarden
uitvoering deelprojecten
Roadmap.

1 april 2022

Het beeld is tijdig opgeleverd, maar er
vindt nog inhoudelijk afstemming plaats
tussen de Program Board Roadmap, NHC
en TWO over aanvullende mogelijkheden,
die de oplossing van de knelpunten kunnen
helpen.

7. Besluitvorming over de
algehele aanpak Roadmap.

30 april 2022

Doordat nog inhoudelijke afstemming
plaatsvindt, heeft ook de besluitvorming
nog niet plaatsgevonden. Dit wordt alsnog
verwacht begin juni.

8. Aanbesteding afgerond
benodigde ondersteuning
t.b.v. de implementatie van
een nieuwe werkwijze om
de doorlooptijd van de
oplevering en controle van
de jaarrekening fors te
verminderen.
9. Intern auditplan en
bijbehorende afspraken
opgesteld tussen de IAD en
SOAB om de doorlooptijd
van de oplevering en
controle van de
jaarrekening fors te
verminderen.
10. Verbeterd (jaareinde)
proces en planning
uitgewerkt om de
doorlooptijd van de
oplevering en controle van
de jaarrekening fors te
verminderen.

30 april 2022

De kick-off van het project heeft
plaatsgevonden en de uitvoering is deels
gestart, maar de aanbesteding voor de
ondersteuning bij de deelprojecten 1 en 2 is
nog niet afgerond. Dit zal naar verwachting
op korte termijn alsnog gebeuren.

30 juni 2022

Betreffende deelproject loopt conform
planning.

31 juli 2022

Betreffende deelproject loopt conform
planning.

THEMA A: FINANCIEEL BEHEER
A.1

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
financiële kolom wordt versterkt. Hierbij
wordt in ieder geval gekeken naar de
financiële en beleidscontrole (centraal en bij
de diensten), de auditfunctie, en de positie
van de Raad van Advies en de Algemene
Rekenkamer. Op basis van voorstellen zal
besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

A.1.2

Doorlichting door Nederland samen
met Curaçao van de praktijk van
het begrotingsproces (met name de
voorbereiding en opstelling van de
begroting voor het komende jaar en
de uitvoering van het lopende jaar
(begrotingswijzigingen):
begrotingsproces, begrotingsregels,
meerjarenramingen (gewone dienst
en kapitaaldienst),
taken/verantwoordelijkheden/bevoe
gdheden (meest) relevante actoren
(voorverkenning).
Toewerken naar een goedkeurende
accountantsverklaring bij de
jaarrekening die tijdig gereed is.

Pagina 21 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.1.3

A.2

A.3

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe
het gebruik van betrouwbare statistische
informatie en data ten behoeve van
beleidsontwikkeling en besluitvorming kan
worden versterkt. Op basis van voorstellen
zal besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of het
subsidiebeleid, de uitvoering en de
bestaande subsidierelaties voldoen aan de
eisen: rechtmatigheid, legitimiteit,
effectiviteit en efficiency.
Op basis van de uitkomsten zullen
aanpassingen aan beleid en/of uitvoering
worden doorgevoerd en onrechtmatig
verstrekte subsidies met inachtneming van
de wettelijke kaders en rechtsbeginselen
(indien proportioneel) worden
teruggevorderd.

A.2.2

A.3.1

Overzicht van de taken & rollen van
de instituties die betrokken zijn bij
het begrotings- en
verantwoordingsproces en
eventuele verbetervoorstellen in de
(onderlinge) samenwerking daarbij.

Implementeren Plan van Aanpak
Nationaal Statistisch Systeem (NSS)
en mechanismen voor aanlevering,
bewerken en disseminatie van data

Bepalen (o.a. op basis van
bestaande onderzoeken) of het
subsidiebeleid, de uitvoering en de
bestaande subsidierelaties naast de
eisen van rechtmatigheid en
legitimiteit voldoen aan de eisen
van effectiviteit en efficiency en of
de aanbevelingen uit het rapport
“Mollen (2014)” en de het rapport
van de Algemene Rekenkamer
“Subsidie. Afwijkingen op de
subsidieverordening en het
subsidiebeleid over de jaren 2010
t/m 2015” (2018) zijn
geïmplementeerd.

3. Plan van aanpak
vastgesteld.

15 januari 2022

De boogde aanpak is eerst nog een keer
met de betreffende stakeholders besproken
en daarna is het plan van aanpak alsnog
vastgesteld. Daardoor heeft de vaststelling
langer geduurd dan eerder werd verwacht.
Doordat de vaststelling langer heeft
geduurd dan eerder werd verwacht, is ook
de aanbesteding nog niet afgerond. Dit zal
naar verwachting op korte termijn alsnog
gebeuren.

4. Aanbesteding onderzoek
naar de mogelijkheden om
de positie en effectiviteit
van de instituties te
verbeteren.

30 april 2022

5. Eindrapportage
onderzoek naar de
mogelijkheden om de
positie en effectiviteit van
de instituties te
optimaliseren.
1. Stakeholder
engagement: binnen
bestaande
overlegstructuren van CBS
Curaçao worden de
afspraken in het plan
aanpak geconcretiseerd.

31 augustus 2022

Doordat de aanbesteding nog niet is
afgerond, zal het onderzoek waarschijnlijk
6 à 8 weken later worden afgerond dan
eerder gepland.

31 augustus 2022

CBS Curaçao heeft de stakeholders
geïnformeerd over de inhoud van het plan
en besproken wat dit betekent voor de
samenwerking in de komende periode. CBS
Curaçao stelt een projectleider aan die als
trekker fungeert binnen het netwerk van
organisaties die samen het Nationaal
Statistisch Systeem (gaan) vormen.

2. Opdrachtverlening
Assessment NSS middels
National Strategy for the
Development of Statistics
(NSDS) tool is opgestart.
3. Aanbesteding
ontwikkelen Data
Dashboard (portal en
formats) gelanceerd.

30 juni 2022

Verkennende gesprekken over het
uitvoeren van het assessment met CBS
Nederland te Bonaire zijn gestart.

30 juni 2022

CBS Curaçao stelt een Terms of Reference
op voor de aanbesteding van het Data
Dashboard.

4. Werven en start Juridisch
consultant t.b.v.
Wetgevingstraject NSS.

30 juni 2022

Er wordt gewerkt aan een
opdrachtformulering voor het onderzoek en
er zijn verschillende wetgevingsjuristen
benaderd.

6. Uitvoering plan van
aanpak vergroten
effectiviteit en efficiency
(rapport Mollen).

n.n.b.

Door de inhoudelijke afstemming is het
plan van aanpak later vastgesteld, dan
eerder werd verwacht. Inmiddels heeft de
vaststelling plaatsgevonden en is ook de
uitvoering deels gestart.

7. Aanbesteding onderzoek
effectiviteit en efficiency
subsidies afgerond.

30 april 2022

Doordat het plan van aanpak later is
vastgesteld dan eerder werd verwacht, is
de aanbesteding voor het onderzoek naar
de effectiviteit en efficiency nog niet
afgerond. Dit zal naar verwachting op korte
termijn alsnog gebeuren.

8. Opstellen plan van
aanpak implementatie
subsidie-unit.

30 juni 2022

Betreffende deelproject loopt conform
planning.

Pagina 22 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.4

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
inkoopfunctie kan worden versterkt, zodat
de overheid op een zo doelmatige en
effectief mogelijke wijze de inkoop van
goederen en diensten kan verrichten.
Daarbij zal centralisatie worden overwogen.
Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.

A.4.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda

THEMA B: KOSTEN EN EFFECTIVITEIT PUBLIEKE SECTOR
B.1

De landen dragen zorg voor de continuïteit
van vitale processen, waaronder in ieder
geval wordt verstaan: elektriciteit,
olievoorziening, internet en datadiensten,
drinkwatervoorziening, vlucht- en
vliegtuigafhandeling,
scheepvaartafhandeling, betalingsverkeer,
de hulpdiensten en communicatie
daartussen en medische instellingen.

B.1.1

Doorlopend

B.2

Op basis van een integrale doorlichting van
de (semi-)
overheidsbedrijven en overheidsentiteiten
naar legitimiteit van publiek
aandeelhouderschap (dienen ze publieke
belangen/ doelen?), effectiviteit (bereiken
ze de doelstellingen?) en doelmatigheid
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Op basis van bestaand en/of aanvullende
onderzoek wordt met de landen toegewerkt
naar een versterking van het
luchtvaartsysteem binnen het
Koninkrijksverband. Het kan hierbij gaan
om nauwe samenwerking van organisaties
en het organiseren van uniforme
werkprocessen, conform de internationale
veiligheidseisen, waarbij gestuurd wordt op
efficiëntie en kostenvermindering.
Op basis van een integrale doorlichting
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd om de kwaliteit,
effectiviteit en uitvoeringskracht van de
overheidsorganisatie te verbeteren,
waaronder ook wordt verstaan de
slagkracht van de ministeriële staven.

B.2.1

Onderzoekskader bepalen en
prioritering aanbrengen in
doorlichting overheids-nv’s.

2. Onderzoeksopdracht
aanbesteed.

B.2.2

Uitvoeren doorlichting overheidsnv’s.

1. Definitieve
eindrapportage opgeleverd.

B.3.0

Afspraken die gemaakt worden in
de regiegroep Luchtvaart zijn
leidend bij de uitvoering van deze
maatregel. Vooralsnog worden geen
separate afspraken gemaakt in de
uitvoeringsagenda.

B.4.1.1

Implementatie MD-beleid
topmanagement, waarin in ieder
geval wordt ingegaan op taken,
verantwoordelijkheden en
bevoegdheden, aannamebeleid, indoor- en uitstroom,
functievereisten, e.a. in lijn met de
uitgangspunten uit het Strategisch
personeelsbeleid 2020-2025.

B.3

B.4

Hiervoor wordt zorggedragen door Curaçao.

30 april 2022

1 november 2022

De aanbesteding is nog niet opgestart, de
TWO wacht op een definitief akkoord van
Curaçao hiervoor.
De aanbesteding is nog niet afgerond, maar
dit heeft vooralsnog geen consequenties
voor de beoogde opleverdatum.

Vooralsnog worden geen separate
afspraken gemaakt in de
uitvoeringsagenda.

3. Inrichtingsplan "bureau
topmanagement", belast
met uitvoering MD-beleid,
gereed.

30 juni 2022

4. Start uitvoering
inrichtingsplan
bestuursdienst inclusief
"bureau topmanagement",
belast met uitvoering MDbeleid.

1 juli 2022

Een uitgebreide interviewronde op Curaçao
heeft waardevolle inzichten opgeleverd ten
behoeve van het ontwerp van een
vernieuwde topstructuur. De oplevering van
contourenschets Topkader (bestuursdienst)
dat voorziet in inrichtingsprincipes ligt op
koers.

Pagina 23 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.4.1.4

Inzet "Community of practice" bij
planvorming verbetering
dienstverlening, ontkokering en
efficiencyverhoging adhv advisering
NHC & TWO

1. Periodieke communitybijeenkomsten, onder
externe begeleiding.
Terugkoppeling aan NHC &
TWO

Vanaf 2022

B.4.1.5

(risico)gerichte
organisatiedoorlichtingen.

1.a. Bepalen door te lichten
organisatie-onderdelen en
processen.

15 februari 2022

1.b. Bepalen
onderzoekskader en
planning.

B.5

B.6

Op basis van onderzoek naar de primaire,
secundaire en tertiaire arbeidsvoorwaarden
(waaronder overwerkvergoedingen,
verlofregelingen, bijzondere beloningen en
toeslagen, reizen en reisvergoedingen, etc.)
worden voorstellen voor mogelijke
versobering ontwikkeld en
geïmplementeerd.

In het kader van een optimale personele
inzet wordt de formatie, bezetting en
daadwerkelijke aanwezigheid en
inzetbaarheid van medewerkers van
overheid en overheidsorganisaties
onderzocht. Indien medewerkers onterecht

1 april 2022

2. Uitvoeren doorlichtingen.

1 augustus 2022

Participatieve planvorming wordt op een
andere wijze ingevuld, onder meer door het
organiseren van een roadshow rond
mobiliteit en het organiseren van een
Heidag t.b.v. de plannen op digitalisering.
Deze activiteiten vervangen de "community
of practice".
De doorlichtingen zullen worden
aangestuurd door een projectleider die nog
moet worden aangesteld. De NHC en HRO
van Min BPD Curaçao hebben een profiel
opgesteld voor de werving en selectie van
de projectleider en offertes op gevraagd.
Dit heeft iets meer tijd gekost dan
voorzien. De werving en selectie zal in het
tweede kwartaal worden afgerond.
De aan te stellen projectleider gaat met het
bepalen van de onderzoekskaders aan de
slag.

B.4.1.6

Pilot versterken management team
ministerie SOAW

1. Vaststellen profiel t.b.v.
werving MT-lid

15 april 2022

Het profiel t.b.v. de werving van het MT lid
is later dan de deadline, maar binnen deze
rapportageperiode vastgesteld.

B.4.2

Implementatie aanbevelingen
Doorlichting Wetgevingsfunctie

1. Actualiseren,
consolideren en
digitaliseren wettenbestand
conform huidig staatsbestel
(wegwerken achterstanden
ontstaan na 10-10-10)
2. Wetgevingsprogramma
met realistische planning is
opgesteld en wordt
aangeboden aan de RvM
(eens per jaar).
2. Plan van aanpak
aanvullend benchmark
onderzoek vastgesteld.

Q1 2023

Stichting Jurdoc is gestart met actualisatie
van de wettenbestanden.

1 april 2022

Het wetgevingsprogramma is aangeboden
aan de Raad van Ministers.

1 april 2022

De ambtelijke afstemming heeft iets langer
geduurd dan voorzien waardoor het proces
voor de vaststelling ook wat vertraging
heeft opgelopen. Plan van aanpak is op
ambtelijk niveau gefinaliseerd en is ter
vaststelling aangeboden aan Curaçao.
De aanbesteding loopt.

B.5.3

B.6.2
B.6.3

In aanvulling op het vergelijkend
onderzoek naar de primaire,
secundaire en tertiaire
arbeidsvoorwaarden wordt een
benchmark onderzoek uitgevoerd
waarin de arbeidsvoorwaarden uit
de (semi)publieke sector worden
vergeleken met de private sector.

Actueel houden
managementrapportage formatie bezetting.
Implementatie mobiliteitsbeleid.

3. Aanbesteding aanvullend
benchmark onderzoek
gestart.
4. Aanvullend benchmark
onderzoek gestart.

1 april 2022

1. Eens per kwartaal
terugkoppeling aan NHC &
TWO
1. Beleidskader vastgesteld
inclusief plan van aanpak
implementatie.

15 april 2022

mei 2022

1 januari 2022

Door de langere doorlooptijd in het
ambtelijke afstemmingstraject waardoor
ook de daaropvolgende stappen iets
vertraagd zijn, zal het onderzoek in juni
2022 aanvangen.
De rapportage is opgeleverd aan NHC, die
het met de TWO gaat bespreken.
Het plan van aanpak is opgeleverd en
vastgesteld. De implementatie is van start.

Pagina 24 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

loon ontvangen worden, afhankelijk van de
situatie, maatregelen getroffen (o.a.
stopzetten salaris, ontslagtraject).

2.a. Inrichten
mobiliteitsbureau:
procedures en processen
ten behoeve van oplossen
(juridische) knelpunten
rond mobiliteit.

30 juni 2022

2.b. Inrichten
mobiliteitsbureau:
vaststellen richtlijnen en
procedures voor toepassen
(intern) herplaatsing
actieven, flexibele inzet,
gedwongen uitstroom en
waarnemingen korter dan
jaar.
2.c. Sociaal plan: concept
ontwerp-Landsverordening
Sociaal Plan gereed

30 juni 2022

4. Implementatie gereed.

B.7
B.8

Er wordt een aanpak ontwikkeld gericht op
het terugdringen en beheersen van de
kosten voor externe inhuur.
Op basis van een doorlichting van de HRfunctie (beleid, HR-advies, administratie en
instrumentarium) worden
verbetervoorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.

B.6.6

Moderniseren arbeidsvoorwaarden.

B.7.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

B.8.2

Selectie projectleider &
kwartiermakers versterking HRfunctie.

B.8.3

Vastellen plannen van aanpak
(tijdslijnen) op de onderdelen uit
het overall plan van aanpak
versterking HR-functie.

1. Beleidskader gereed

30 juni 2022

Q4 2023

Een instroomplanning is vastgesteld, om
het vertrek van ongeveer 450 medewerkers
die vrijwillig vervroegd zijn uitgestroomd
(VVU) op te vangen. Departementen
worden begeleid in het organiseren van hun
werk naar de nieuwe situatie. Ieder
departement kan tot 12 FTE aan cruciale
functies vervullen.
Op basis van de eerste herplaatsingen
worden de richtlijnen en procedures voor
het mobiliteitsbureau vormgegeven.
Doordat HR-professionals uit verschillende
vakdepartementen beginnen aan te sluiten
op de activiteiten van het bureau, beginnen
de werkzaamheden op gang te komen.
HRO van Min BPD en WJZ van Min AZ zijn
een verkenning gestart om te bepalen of
huidige Landsverordening Materieel
Ambtenaren voldoende ruimte biedt om de
aanspraak van sociale voorzieningen bij
zowel uitplaatsing als herintreding te
waarborgen, of dat een vervangende LMA
moet worden opgesteld.

30 juni 2022

De werving van een projectleider die het
moderniseren van de arbeidsvoorwaarden
zal gaan opstarten wordt in het tweede
kwartaal afgerond. Naar verwachting zal
het opstellen van beleidskader pas na juni
gereed komen.

1. Projectleider en
kwartiermaker
implementatie service
delivery model aangesteld.

1 januari 2022

1. Prioritering van uit te
werken deelplannen per
onderdeel van de HR
service delivery model.

1 februari 2022

De NHC en HRO van Min BPD Curaçao
hebben een profiel opgesteld voor de
werving en selectie van de projectleider en
offertes op gevraagd. Dit heeft iets meer
tijd gekost dan voorzien. De werving en
selectie zal in het tweede kwartaal worden
afgerond.
De aan te stellen projectleider is de
beoogde opsteller van de deelplannen.

Pagina 25 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.9

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt strategisch
personeelsbeleid ontwikkeld. Hieronder
wordt in ieder geval verstaan:
- een strategische personeelsplanning i.r.t.
de uitkomsten van de doorlichting onder
B.4;
- invoer van een prestatie-management
systeem binnen het ambtelijk apparaat;
- het beperken van de politieke invloed op
personeelsaangelegenheden.

B.9.1

Herijken businessplannen 2010 naar
meerjarige planning, waarbij een
public wage bill van 10% BBP
gerealiseerd wordt in 2026.

B.10

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zullen de behoefte en kosten
met betrekking tot huisvesting inzichtelijk
worden gemaakt en mogelijkheden tot
kostenverlaging en verbeteringen worden
onderzocht en, indien aanwezig, worden
doorgevoerd. Beoogd is een kostenreductie
van 20% in 5 jaar (begroting 2020 als
ijkpunt) die verwerkt is in de begroting
voor 2025.

B.10.2

Opstellen plan van aanpak (2.0)
fase 2.

B.10.3

Implementatie plan van aanpak

B.11

In het kader van een efficiënte overheid
zullen de mogelijkheden voor een digitale
overheidsomgeving en digitale
dienstverlening worden onderzocht. Op
basis van een onderzoek zullen voorstellen
worden ontwikkeld en geïmplementeerd.

B.11.1

Eerste quickscan stand van zaken.

B.11.2

Inrichten CIO office

Vanaf 2022

Plan van aanpak (2.0) met
daarin de stappen die nodig
zijn om te komen tot
vastgoedsturing op
portefeuilleniveau.
1. Instellen werkgroep
clustering huisvesting
overheid, aanwijzen
contactpersoon per
departement
2. Inventarisatie
overheidsvastgoed
compleet maken,
bestemming bepalen van
objecten
3. Besparing
overheidshuisvesting korte
termijn a.d.h.v. 3
efficiency-voorstellen
4. Start
beleidsvoorbereiding ten
behoeve van
hoofdlijnennotitie over
governance
overheidshuisvesting
3. Opstellen implementatie
programma en plannen van
aanpak.

1. Opleveren
organisatieplan

1 januari 2021

Nog niet gestart.

Het plan van aanpak is vastgesteld.

1 april 2022

De werkgroep is ingesteld middels een
Landsbesluit.

15 juni 2022

Het in beeld brengen van objecten is goed
van start gegaan. Het is zaak om, na een
goede start, de inventarisatie van objecten
met slagkracht voort te zetten.

30 juni 2022

De voorstellen worden uitgewerkt.

30 juni 2022

De beleidsvoorbereiding is gestart.

1 april 2022

Het implementatieprogramma en de
plannen van aanpak zijn in concept
opgeleverd door het ministerie, maar
worden (nog) niet ter vaststelling
aangeboden aan de RvM. De minister heeft
een extern adviseur gevraagd in het kader
van de programma organisatie de plannen
te herzien en vraagt om een roadmap. De
plannen van aanpak zullen hierop
aangepast moeten worden en opnieuw door
de TWO moeten worden beoordeeld.

30 juni 2022

Vooralsnog is er nog geen concept
organisatieplan opgesteld. Aanleiding
hiervoor is de onduidelijkheid rond de
verdeling van taken en verantwoordelijkheden die is ontstaan naar aanleiding
van het instellen van een programmaorganisatie. Om vertraging te voorkomen is
het noodzakelijk de verdeling van taken en
verantwoordelijkheden te verhelderen.
Pagina 26 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.11.3

Generieke cloud omgeving

1. Opleveren Proof of
Concept

30 juni 2022

De voorbereidingen zijn op koers, inclusief
een hacketon.

B.11.4

Uitbreiden functioneel systeem

1. Basis-installatie en
configuratie gereed

30 juni 2022

Er heeft een kick-off plaatsgevonden en de
basis-installatie en configuratie liggen op
koers.

B.11.5

Digitale identiteit

1. Instellen projectgroep

15 april 2022

De projectgroep is twee keer bij elkaar
geweest. Curaçao wisselt ervaring uit met
Aruba en zoekt naar mogelijkheden tot
samenwerking.

2. Formuleren en lanceren
onderzoeksopdracht

30 juni 2022

Deze activiteit zal mogelijk worden herzien
o.b.v. de aangepaste plannen van aanpak.

1. Het inrichten van een
gedocumenteerde software
omgeving voor tests en
productie.

30 juni 2022

2. Het bouwen van een
Algemene Stekker voor de
koppeling met nietstandaard afnemers en het
ontwikkelen van tools voor
vergelijking en
synchronisatie van de
inhoud van een
basisregister met een
afnemersbestand worden
afgerond.
3. Uitvoering
besluitvorming.

30 juni 2022

Dit ligt op koers. Om voortgang te
behouden moet het plan van aanpak
worden vastgesteld, ten behoeve van de
allocatie van middelen. Deze activiteit zal
mogelijk worden herzien o.b.v. de
aangepaste plannen van aanpak.
Een offerte voor de bouw van een
Algemene Stekker is aangevraagd. Deze
activiteit zal mogelijk worden herzien o.b.v.
de aangepaste plannen van aanpak.

n.n.b.

De maximalisatie van de duurtetoeslag op
100 procent van het salaris is reeds
doorgevoerd per 1 januari 2016.
Besluitvorming over het verlagen en niet
indexeren van de duurtetoeslag is
uitgesteld en wordt in samenhang bezien
met maatregel E.4.1.1 Hervorming Sociale
Verzekeringen.

1. Afronden concept
landsbesluit voorkoming
dubbele belasting.

1 juli 2022

3. Afronding eerste deel
concept veegwet.

1 juli 2022

Uit de voortgangsrapportage C1 blijkt dat
het advies van de SER over de LB is
verwerkt, de RvM akkoord is gegaan met
de aangepaste LB en deze aan de RvA zal
worden voorgelegd. Daarmee lijkt
voldoende voortgang te zijn om de
toekomstige deadline te realiseren.
Uit de voortgangsrapportage C1 blijkt dat
de concept wetgeving aan WJZ is
voorgelegd. Daarmee lijkt voldoende
voortgang te zijn om de toekomstige
deadline te realiseren.

4. Concept wetswijziging
omzetbelasting (OB).

1 juli 2022

B.11.6

B.13

Maximaliseren duurtetoeslag op 100
procent van salaris; verlagen huidige
duurtetoeslag uitkeringen met 10 procent
(en geen indexering), waarbij rekening zal
worden gehouden met mogelijk
onevenredige financiële implicaties in
individuele gevallen.

Stelsel basisregistraties: Fase 1
staat in het teken van het afronden
van activiteiten rond de introductie
van vernieuwde software die
levering van persoonsinformatie aan
afnemers als het vergunningenloket
mogelijk maakt.

B.13.1

Besluitvorming over
implementatiemogelijkheden, op
basis van door Curaçao aan te
leveren gedegen onderbouwing.

C.1.2

Uitvoering Quickwins uit het PvA.

THEMA C: BELASTINGEN
C.1

Om inkomsten te verhogen en het stelsel
robuuster en eenvoudiger te maken zal een
integrale doorlichting worden uitgevoerd
van het fiscale stelsel inclusief de
inkomstenbelasting. De volgende
voorstellen zullen worden meegewogen:
- Verbreding van de belastingbasis,
verschuiving van directe naar indirecte
belastingen en invoering VAT/BTW van 12,5
procent, conform voorstellen van de Fiscal
Affairs Department (FAD) van het IMF of
ABB conform fiscaal stelsel Caribisch
Nederland.
- Maatregelen gericht op substantiële
vermindering van belastinguitgaven en
bijdragen/overdrachten aan derden.
- Beperken bestuurlijke

Uit de voortgangsrapportage C1 blijkt dat
de concept wetgeving aan WJZ is
voorgelegd. Daarmee lijkt voldoende
voortgang te zijn om de toekomstige
deadline te realiseren.
Pagina 27 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

inmenging/discretionaire bevoegdheden
van zowel ambtenaren als bestuurders
(m.b.t. aftrekposten, ‘tax holidays’).
Op basis van de doorlichting en adviezen
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd. Rekening zal gehouden
worden met internationale regels van o.a.
de OECD.

5. Start visiedocumenten
voor a. Internationaal
belastingrecht, b.
winstbelasting,
inkomstenbelasting.

28 februari 2022

6. Model standaard verdrag
ter voorkoming dubbele
belasting met bijbehorend
verdragsbeleid.

15 maart 2022

7. Starten met schrijven
van wetvoorstellen van
visiedocument IB & WB

1 april 2022

Uit de voortgangsrapportage C1 blijkt dat
er is gestart met het schrijven van
wetsvoorstellen. Bij het opstellen van de
uitvoeringsagenda 3e kwartaal zal deze
activiteit specifieker gemaakt worden.

8. Opstellen rullingbeleid

30 juni 2022

Maandelijks

Uit de voortgangsrapportage C1 blijkt dat
er een concept beleid is opgesteld. Het is
niet zeker dat er voldoende voortgang is
om de toekomstige deadline te realiseren,
dit zal worden betrokken bij het opstellen
van de uitvoeringsagenda 3e kwartaal.
De afgelopen maanden heeft overleg
plaatsgevonden, op 10-05 is de laatste
maandrapportage ontvangen.

C.1.3

Maandelijkse rapportage en overleg
met BD Nederland.

1. Afstemming met en
adviesinput van BD
Nederland.

C.1.4

Geactualiseerd hervormingsplan ten
behoeve van implementatiefase.

1. Vastgesteld
geactualiseerd
hervormingsplan
belastingstelsel.

31 maart 2022

Hoewel er goede besprekingen en
afstemmingen hebben plaatsgevonden, is
er nog geen concept hervormingsplan
opgesteld en dus ook nog niet vastgesteld
door de RvM en de TWO. Op basis van de
gerealiseerde voortgang zal bij het
opstellen van de uitvoeringsagenda 3e
kwartaal een nieuwe deadline worden
opgenomen.

1. Vastgesteld plan van
aanpak.

15 september
2021

Door vertraging aan de zijde van Nederland
is te laat feedback gegeven op het eind
december ontvangen concept plan van
aanpak. Curaçao verwacht eind mei de
feedback te hebben verwerkt.

C.2

De Belastingdienst zal benodigde gegevens
van de bancaire sector gaan ontvangen,
voor zover dat nog niet gebeurt.

C.2.1

Nulmeting van aanwezige
benodigde gegevens.

C.3

Compliance-programma’s worden
voortgezet/opgesteld.
Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt bepaald of en hoe de
Belastingdienst kan worden geoptimaliseerd
en gemoderniseerd, dusdanig dat
belastinginning effectief en efficiënt kan
plaatsvinden. Op basis van voorstellen zal
besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

C.3.1

Loopt mee in plan van aanpak C.4.

C.4.4

Maandelijkse rapportage en overleg
met BD Nederland.

1. Afstemming met en
adviesinput van BD
Nederland.

C.4.5

Geactualiseerd hervormingsplan ten
behoeve van implementatiefase.

1. Vastgesteld
geactualiseerd
hervormingsplan
belastingdienst.

C.4

Visiedocument A (internationaal
belastingrecht): start is gemaakt middels
presentatie (OECD pillar 2). Visiedocument
B (winstbelasting en inkomstenbelasting) is
gereed en kent opvolging via maatregel
C.1.2.7.
Modelverdrag en daarbij behorend fiscaal
verdragsbeleid zijn geschreven en worden
in mei afgestemd.

Zie C.4.
Maandelijks

31 maart 2022

De afgelopen maanden heeft overleg
plaatsgevonden, op 07-05 is de laatste
maandrapportage ontvangen.
Hoewel er goede besprekingen en
afstemmingen hebben plaatsgevonden, is
er nog geen concept hervormingsplan
opgesteld en dus ook nog niet vastgesteld
door de RvM en de TWO. Op basis van de
gerealiseerde voortgang zal bij het
opstellen van de uitvoeringsagenda 3e
kwartaal een nieuwe deadline worden
opgenomen.
Pagina 28 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

C.5

Er wordt een Belastingregeling voor
Nederland en Curaçao overeengekomen, in
lijn met minimum Base Erosion and Profit
Shifting (BEPS) voorwaarden waarbij o.a.
wordt gekeken naar het voorkomen
mogelijke winstverschuivingen.

C.4.6

Op basis van bestaand en
aanvullend onderzoek wordt
bepaald of en hoe de Douane kan
worden geoptimaliseerd en
gemoderniseerd. Op basis van
voorstellen zal besluitvorming en
implementatie plaatsvinden.

1. Plan van aanpak voor de
modernisering en
optimalisering van de
Douane.

31 maart 2022

Curaçao heeft ruim voor de deadline een
concept plan van aanpak ingediend bij de
TWO en er hebben enkele besprekingen
plaatsgevonden. Verruiming van de
deadline is noodzakelijk om voldoende
samenhang met het project versterking
grenstoezicht (thema H) te waarborgen. Bij
het opstellen van de uitvoeringsagenda 3e
kwartaal zal hiermee rekening worden
gehouden.
Behandeling in de RMR van mei of juni
wordt voorzien.

C.5.1

Belastingregeling overeenkomen.

1. Uitgewerkte regeling ter
besluitvorming in de RMR
2e kwartaal 2022.

1 juli 2022

Op zo kort mogelijke termijn
volledige invulling geven aan
maatregelen om tekortkomingen te
adresseren naar aanleiding van
aanbevelingen van het IMF inzake
de financiële sector van de
monetaire unie Curaçao-Sint
Maarten.
Op zo kort mogelijke termijn
volledig invulling geven aan
maatregelen om tekortkomingen te
adresseren naar aanleiding van
aanbevelingen van het IMF inzake
de financiële sector van de
monetaire unie Curaçao-Sint
Maarten.

2. Voortgang van de
uitvoering van de
aanbevelingen van het IMF
monitoren en bijsturen
waar nodig.

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de CBCS
verwerkt in een hervormingsprogramma.
De uitvoering hiervan heeft voldoende
voortgang.

2. Voortgang van de
uitvoering van de
aanbevelingen van het IMF
monitoren en bijsturen
waar nodig. Bij de verdere
uitvoering van het
hervormingsprogramma
door de CBCS zullen in lijn
met de aanbevelingen van
het IMF de transitie naar
risico-gebaseerd toezicht en
de versterking van
toezichthandhaving worden
geprioriteerd.
2. CBCS zal op basis van de
bevindingen van het IMFrapport over de voor- en
nadelen van de dollarisatie
als eerste follow-up
analyseren hoe de
mogelijke nadelen die
samenhangen met het
hebben van een eigen munt
in de landencontext het
beste kunnen worden
ondervangen.

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de CBCS
verwerkt in een hervormingsprogramma.
De uitvoering hiervan heeft voldoende
voortgang.

Eind 2022

CBCS heeft een position paper opgesteld en
werkt aan een meer diepgaande analyse
van hoe de mogelijke nadelen die
samenhangen met het hebben van een
eigen munt in de landencontext het beste
kunnen worden ondervangen. Gezien de
complexiteit van het vraagstuk ligt de
deadline op eind 2022. Er zijn thans geen
signalen dat deze niet zal worden gehaald.

THEMA D: FINANCIËLE SECTOR
D.1

Er wordt een integrale doorlichting van de
financiële sector uitgevoerd door een
externe onafhankelijke partij.
Op basis van de uitkomsten van deze
doorlichting worden maatregelen
geformuleerd om tekortkomingen te
adresseren.

D.1.2

D.2

Er wordt een integrale doorlichting van het
stelsel van toezicht (wet- en regelgeving,
toezichtbeleid) op de financiële markten
uitgevoerd door een externe onafhankelijke
partij.
Op basis van de uitkomsten van deze
doorlichting worden maatregelen
geformuleerd om tekortkomingen te
adresseren.

D.2.1

D.3

Er wordt een onderzoek uitgevoerd naar de
maatschappelijke kosten van de eigen munt
versus dollarisatie door een externe
onafhankelijke partij. Besluit over
wenselijke monetaire structuur. Op basis
van de uitkomsten van het onderzoek
zullen de maatregelen worden bepaald en
geïmplementeerd.

D.3.1

Onderzoek naar Dollarisatie door
het IMF.

Pagina 29 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

D.4

Er vindt modernisering plaats van bekende
tekortkomingen in wet- en regelgeving, in
ieder geval invoering
Depositogarantiestelsel DGS en
modernisering resolutieraamwerk).
Overzicht van welke wetgeving zou moeten
worden aangepast, vervolgens aanpassing,
besluitvorming en implementatie van de
wetgeving.

D.4.1

Voortzetting plan van aanpak CBCS,
ontwikkeling wetgevingskalender en
afspraken met WJZ over versterking
wetgevingscapaciteit.

2. Wetgevingskalender
implementeren. Bij de
verdere uitvoering van het
hervormingsprogramma
door de CBCS zal, in lijn
met de aanbevelingen van
het IMF, bij de verdere
modernisering de
depositogarantiestelsels
worden geprioriteerd.

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de CBCS
verwerkt in een hervormingsprogramma.
De uitvoering hiervan heeft voldoende
voortgang.

D.5

De governance van de CBCS wordt
versterkt, conform internationale best
practices waaronder door het scheiden van
verschillende taken binnen de CBCS.

D.5.2

Op zo kort mogelijke termijn
volledig invulling geven aan
maatregelen om tekortkomingen te
adresseren naar aanleiding van
aanbevelingen van het IMF inzake
de interne organisatie van de CBCS.

1. Voortgang aanbevelingen
naar aanleiding van review
interne organisatie
monitoren. Bij de opvolging
van de aanbevelingen uit
het IMF-rapport staat de
onafhankelijkheid van de
CBCS voorop.

doorlopend

Het onderzoek van het IMF is afgerond en
er wordt gewerkt aan de opvolging van de
aanbevelingen.

Er zal een integrale analyse van het huidige
arbeidsmarktbeleid, wet- en regelgeving
worden uitgevoerd op basis waarvan het
arbeidsmarktbeleid wordt geactualiseerd en
gemoderniseerd. Maatregelen als
arbeidstijdverkorting, deeltijdwerken,
contracten voor bepaalde tijd, versoepelen
ontslagrecht, wegnemen belemmeringen
voor aannemen buitenlandse
arbeidskrachten, illegale tewerkstelling en
bestrijding van de jeugdwerkloosheid zullen
in de analyse worden betrokken.
Op basis van de analyse worden voorstellen
ontwikkeld en geïmplementeerd.
De informele economie en illegale arbeid
wordt tegengegaan. Op basis van
onderzoek naar de omvang van de
informele economie zullen voorstellen
worden ontwikkeld en geïmplementeerd.

E.1.1

Onderzoek arbeidsmarktbeleid en
wet- en regelgeving.

4. Eindrapport opgeleverd.

15 mei 2022

Het eindrapport is eind mei opgeleverd.

5. Vastgesteld pakket van
hervormingsmaatregelen.

1 oktober 2022

6. Implementatieagenda
opgesteld.

Nader te bepalen

7. Implementatieagenda
vastgesteld.

Nader te bepalen

E.2.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

Illegale tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten wordt tegengegaan. Er zal
onderzoek worden gedaan naar illegale
tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten. Op basis van de resultaten
en aanbevelingen worden voorstellen
ontwikkeld en geïmplementeerd.

E.3.1

Onderzoek illegale tewerkstelling
arbeidskrachten.

THEMA E: ECONOMISCHE HERVORMINGEN
E.1

E.2

E.3

Aanvang mogelijk na afronding eindrapport.
Aanvang mogelijk na vastgesteld pakket
hervormingsmaatregelen.

6. Lijst quick wins en korte
termijn maatregelen +
implementatieplan. En lijst
lange termijn maatregelen.
7. Behoefte nader
onderzoek in kaart
gebracht.

1 april 2022

Eind mei zijn de beschreven lijsten en het
plan opgeleverd.

1 april 2022

Eind mei is het behoefte onderzoek in kaart
gebracht.

8. Vastgesteld pakket van
hervormingsmaatregelen.

1 juli 2022

Aanvang is mogelijk na oplevering resultaat
7.

9. Start implementatie
hervormingsmaatregelen.

Q3

10. Start nader onderzoek

1 juni 2022

Pagina 30 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.4

Bewerkstelligd wordt dat het stelsel van
sociale zekerheid een activeringsfunctie zal
hebben, met de juiste prikkels, waarbij
tevens zorggedragen wordt voor adequaat
sociaal vangnet. Op basis van bestaand
en/of aanvullend onderzoek zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Bezien in samenhang met de maatregelen
omtrent de hervorming van de
arbeidsmarkt.

E.3.2

Verbeteren toelatingsketen van
vermogenden-, ondernemende- en
kennismigranten.

1. Start implementatie
verbetervoorstellen voor de
toelatingsketen van
vermogenden-,
ondernemende- en
kennismigranten.

15 mei 2022

E.4.1

Realiseren duurzame betaalbaarheid 1. Aanbestedingsprocedure
Sociale Verzekeringen (behoudens
onderzoek Sociale
zorggerelateerd). Hierbij wordt
Verzekeringen afgerond.
zowel de financieringskant, als de
kostenkant meegenomen.

30 april 2022

E.4.2

Realiseren duurzame betaalbaarheid 2. Plan van aanpak
sociale voorzieningen. Hierbij wordt opgesteld.
zowel de financieringskant, als de
kostenkant meegenomen.

31 maart 2022

De werkgroep sociale voorzieningen heeft
op 6 april 2022 het plan van aanpak
opgeleverd. Het is vervolgens doorgeleid
naar de Minister van SOAW tbv vaststelling.

3. Plan van aanpak
vastgesteld.

15 mei 2022

De Minister van SOAW heeft het plan van
aanpak op 7 april vastgesteld. De Raad van
Ministers heeft het plan van aanpak op 13
april vastgesteld, waarna het door de TWO
is goedgekeurd.

4. Start uitvoering plan van
aanpak werkgroep sociale
voorzieningen.

1 juni 2022

5. Aanbestedingsprocedure
consultant
knelpuntenanalyse
afgerond.
2. Maandelijkse rapportage
SVB-maatregelen, waaruit
blijkt dat Curaçao op
schema is om evenwicht in
het schommelfonds te
bereiken in 2022 en 2023
zonder de landsbijdrage te
verhogen.

Nader te bepalen

In mei worden gesprekken met consultants
gevoerd.

Maandelijks,
laatste dag van
de maand.

De rapportage SVB maatregelen wordt
maandelijks opgeleverd en laat voldoende
voorgang zien op het bereiken van
evenwicht in het schommelfonds.

E.4.3

De werkgroep SVB maatregelen
werkt opties uit die op de korte
termijn een bijdrage leveren aan de
houdbaarheid van de sociale
zekerheid en de zorg (zie ook
F.3.2).

Het implementatieplan "van denken naar
doen: verbetervoorstellen voor de
toelatingsketen van vermogenden-,
ondernemende- en kennismigranten" is
meegenomen bij het onderzoek en
implementatieplan onder E3.1. Activiteit
E3.2 is als losse activiteit bij dezen
afgerond.
De aanbestedingsprocedure van het
onderzoek sociale verzekeringen is
afgerond. Het PvA E4.1 is op 12 april door
de werkgroep opgeleverd en op 18 mei
door de RvM vastgesteld. Er zit voldoende
voortgang in het traject.

Pagina 31 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.5

Curaçao verhoogt de pensioengerechtigde
leeftijd naar 66 (in 2025), tenzij uit
onafhankelijk onderzoek blijkt dat een
verhoging van de pensioengerechtigde
leeftijd naar 66 jaar in 2025 niet realistisch
is en er alternatieve voorstellen zijn met
hetzelfde budgettaire effect. Een
onafhankelijk economisch instituut
(aangewezen door TWO in overleg met het
land) brengt in kaart wat de structurele
budgettaire effecten zijn voor de
betaalbaarheid van de pensioenen en
sociale zekerheid als de
pensioengerechtigde leeftijd wordt
verhoogd naar 66 jaar in 2025 en verder
verhoogd zou worden door koppeling aan
de levensverwachting en rekent de
alternatieve voorstellen door. De
uitkomsten worden voorgelegd aan Curaçao
en Nederland waarna in overleg bekeken
wordt hoe er invulling wordt gegeven aan
de onderzoeksresultaten.

E.5.0

Dit wordt doorgeschoven naar de
volgende uitvoeringsagenda.

E.6

Ondernemerschap en het
investeringsklimaat zullen worden
bevorderd. Daarbij is o.a. van belang dat
het vergunningenstelsel wordt
geoptimaliseerd, de costs of doing business
worden verlaagd, en bureaucratie (red
tape) wordt weggenomen.

E.6.1

Nederland zal, in samenwerking
met Curaçao, een doorlichting van
het ondernemerschap(sbeleid) en
het vestigings- en
investeringsklimaat van Curaçao
uitvoeren.
Onderzoek naar haalbaarheid en
modaliteiten van een garantieinstrumentarium en onderzoek naar
de mogelijkheden om een
afwegingskader voor individuele
bedrijfssteun te maken.

E.6.2

Op basis van een integrale doorlichting van
(o.a.) wet- en regelgeving zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.

E.6.3

Aanpak 'red tape'.

2. Onderzoek uitgevoerd en
voorstellen opgesteld voor
vervolgtraject.

15 april 2022

Prioriteiten op basis van het onderzoek zijn
opgenomen in een implementatie
programma. Het programma is in concept
af, maar is niet ter vaststelling aangeboden
aan de RvM.

1. Besluitvorming inzet
afwegingskader
respectievelijk garantieinstrument.

30 juni 2022

De beschikbare middelen zijn na overleg
met Curaçao gereserveerd voor individuele
bedrijfssteun.

2. Opstellen en
operationaliseren garantieinstrumentarium en
toepassen individuele
bedrijfssteun o.b.v.
vastgestelde
afwegingskaders
3. Besluitvorming afgerond
over eerste prioriteiten voor
uitvoering, inclusief het
regelen van ontbrekende
capaciteit en middelen op
basis van een plan van
aanpak.

30 juni 2022

De beschikbare middelen zijn na overleg
met Curaçao gereserveerd voor individuele
bedrijfssteun.

30 oktober 2021

De programma manager is recent
aangesteld en gaat nu (met vertraging)
starten aan het maken van de plannen van
aanpak, op basis van de aanbevelingen
opgenomen in het implementatieplan.
Besluitvorming heeft derhalve nog niet
plaatsgevonden.

5. Inventariseren en
publiceren fiscale
stimuleringsinstrumenten
opgesplitst naar
economische sectoren

1 april 2022

De inventarisatie heeft plaatsgevonden en
instrumenten zijn aangeboden voor
publicatie. Publicatie heeft nog niet
plaatsgevonden, omdat over de wijze van
publiceren nog geen overeenstemming is
bereikt.

6. Identificeren te
optimaliseren
vergunningsverlening
procedures

30 juni 2022

De werkgroep identificeert momenteel
betreffende procedures.

Pagina 32 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.7

Ontwikkelen en implementeren grondbeleid
en ruimtelijk ordeningsbeleid.

7. Plan van aanpak
vernieuwen beleid verkoop
alcoholische dranken en
uitoefenen horeca gereed
3. Besluitvorming afgerond
over eerste prioriteiten voor
uitvoering, inclusief het
regelen van ontbrekende
capaciteit en middelen op
basis van een plan van
aanpak.

30 juni 2022

Het opstellen van het plan van aanpak ligt
op koers.

30 oktober 2021

De programma manager is recent
aangesteld en gaat nu (met vertraging)
starten met het maken van de plannen van
aanpak, op basis van de aanbevelingen
opgenomen in het implementatieplan.

Q1 2022

Zoals aangegeven in de Uitvoeringsagenda,
wordt het project doorgeschoven, omdat de
voorgenomen ontwikkelingsrichting
vooralsnog onvoldoende draagvlak geniet.
Visieontwikkeling voor onderbouwing
uitwerkingsactiviteiten wordt herstart.

1 januari 2022

Het plan van aanpak is vastgesteld in de
RvM. Er zijn mijlpalen gedefinieerd ter
versterking van de afdeling Domeinbeheer.
De mijlpalen zijn voorzien van een tijdspad.
De werving van een planeconoom, een
jurist en projectbegeleiding is van start. Om
het vastgestelde plan uit te voeren als
voorzien is tempo geboden bij de
aanstelling van deze versterking.
De inventarisatie van gronden ten behoeve
van ontwikkelgebieden ligt op koers. Het in
beeld brengen van gebouwen is goed van
start gegaan. De inventarisatie van
gebouwen is van groot belang voor zowel
het verzakelijken van het vastgoedbeleid
als de kostenverlaging en verbetering van
overheidshuisvesting (B10). Het is zaak
om, na een goede start, de inventarisatie
van objecten met slagkracht voort te
zetten.

E.6.4

Onderzoek 'Costs of doing
business'.

E.6.5

Project integrale
gebiedsontwikkeling Schottegat en
Havengebied: dit wordt
doorgeschoven naar een volgende
agenda.

E.7.1

Duurzame versterking van
Domeinbeheer.

E.7.2

Hervorming en verzakelijking van
het grond- en vastgoedbeleid en beheer.

4. Overzicht gereed van alle
gronden en gebouwen op
de balans van Domeinen.

30 juni 2022

E.7.3

Schoon door de poort.

1 maart 2022

De suppletoire begroting is ingesteld.

E.7.4

Bijdrage aan de economische
ontwikkeling.

2. Alle extra inkomsten en
uitgaven m.b.t. tot
facturatie, wederuitgifte en
legalisatie opnemen in de
suppletoire begroting.
2. Uitwerking principenota's
over gebiedsontwikkelingen
Rif en Colon

30 juni 2022

Het uitwerken van de principenota's is
gestart. In deze periode zijn onder meer
stedenbouwkundige - en financiële studies
verricht.

1.Instellen van een
gezamenlijke Stuur- en
werkgroep integrale
gebiedsontwikkeling
Schottegat/havenontwikkeli
ng. Samenstelling en
taakopdracht van de
verbreden bestaande
Stuur- en Werkgroepen om
te komen tot trekker en
plan van aanpak.
1. Plan van aanpak
duurzame versterking
organisatie van
Domeinbeheer.

Pagina 33 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.7.5

Bijdrage aan de overheidskas.

1. Plan van aanpak
inhaalslag correcte
facturatie erfpacht en huur
(incl. opschoning
debiteurenadministratie) en
ondersteuning
verzakelijking
overheidshuisvesting.

1 januari 2022

Het plan van aanpak is vastgesteld in de
RvM. Vier projecten die een deel van de
inspanning op grondbeleid en ruimtelijke
ordening in het kader van het Landspakket
gaan bekostigen (middels de ingestelde
suppletoire begroting) zijn gestart. Daarbij
is ten doel gesteld om tot en met het
tweede kwartaal van 2022 tot 200.000 NAF
aan facturen uitgestuurd te hebben.

doorlopend

Curaçao werkt, met ondersteuning van het
ministerie van VWS, aan het beheersen en
bestrijden van de (gevolgen van) COVID19. Dit is een doorlopende activiteit.

THEMA F: ZORG
F.1

F.2

Om COVID-19 te kunnen beheersen en
beheersbaar te houden worden de adviezen
van het OMT Cariben (24 april 2020 en 3
juni 2020) doorgevoerd, waaronder in ieder
geval de volgende maatregelen:
- op peil houden beschikbare IC-capaciteit;
- versterken diensten publieke gezondheid
(o.a. i.v.m. bron- en contactonderzoek)
- op voorraad houden van voldoende
persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM);
- vergoten en op peil houden testcapaciteit;
- invoeren syndroom surveillance;
- garanderen voldoende air-ambulance
capaciteit;
- Aankoop COVID vaccin en doorvoeren
vaccinatieprogramma (vanaf beschikbaar
zijn vaccin).
In het kader van doelmatigheid worden
overbodige dubbelingen in het zorgaanbod
van de verschillende ziekenhuizen en
andere inefficiënties in kaart gebracht en
teruggedrongen, middels opstellen en
uitvoeren plan samenwerking regionale
ziekenhuizen Caribisch gebied Koninkrijk en
maken bestuurlijke afspraken, waaronder in
ieder geval wordt verstaan:
− reduceren van het aantal medische
uitzendingen naar derde landen door
uitbreiding van zorgaanbod binnen het
Caribisch gebied van het Koninkrijk (topspecialistische zorg);
− gezamenlijke inkoop medicatie,
middelen, materialen en apparatuur;
− regionaal opleiden en capaciteitsplanning
van zorgpersoneel (kosten opleiding
reduceren door minder opleiden in het
buitenland);
− rationalisering laboratoriumzorg en
reductie aantal laboratoria;
− medische specialisten die verzekerde
zorg leveren in loondienst van ziekenhuizen
(sterfhuisconstructie);
− versterken samenwerking eerstelijnszorg
en tweedelijnszorg;
− herijken bekostigingswijze en tarieven
tweedelijnszorg samen met

F.1.1

F.2.1

Uitvoering afspraken
vierlandenoverleg januari 2022

1. Oprichting van DCHA als
rechtspersoon

30 juni 2022

Oprichtingsakte is afgerond.

2. Opening rekening door
DCHA waarop de landen
hun respectievelijke
geldbijdragen kunnen
storten
3. Opstellen, afronden en
operationaliseren
projectplan DCHA

30 juni 2022

De rekening wordt geopend zodra de
coöperatie formeel is opgericht.

30 juni 2022

Indien tijdens het bestuurlijk 4
landenoverleg van 20 – 24 juni een formele
GO is gegeven voor de oprichting van de
DCHA, zal gestart worden met uitvoer van
het plan van aanpak. Indien tijdens het
bestuurlijk 4 landenoverleg een formele NO
GO is gegeven, zullen de vervolgacties
zoals afgesproken tijdens het bestuurlijke 4
landenoverleg ingezet worden.

Pagina 34 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

zorgverzekeraars en Nederlandse
zorgautoriteit.
F.3

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek naar de doelmatigheid (inclusief
bekostiging) en effectiviteit van de zorg en
de uitkomsten van maatregel F.2 zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd. Gedacht kan worden aan
herijken verzekeringspakket en invoeren
van eigen betalingen.

F.3.1

F.3.2

F.3.3

Een plan van aanpak vaststellen
voor de inrichting van het traject
om de duurzame betaalbaarheid,
toegankelijkheid en kwaliteit van
het zorgstelsel te realiseren. Hierbij
wordt zowel de financieringskant,
als de kostenkant (modernisering
zorgstelsel waaronder governance)
meegenomen.
De werkgroep SVB maatregelen
werkt opties uit die op de korte
termijn een bijdrage leveren aan de
houdbaarheid van de sociale
zekerheid en de zorg (zie ook
E.4.1.3).
Implementatie maatregelen ter
minimalisering verliezen bij het
ziekenhuis CMC.

2. Start overleg
hervormingsprogramma
zorg.

2. Maandelijkse rapportage
SVB-maatregelen is
opgeleverd, waaruit blijkt
dat Curaçao op schema is
om evenwicht in het
schommelfonds te bereiken
in 2022 en 2023 zonder de
landsbijdrage te verhogen.
1. Maandelijkse rapportage
over voortgang is
opgeleverd, waaruit de
succesvolle voortgang van
Curaçao blijkt om het doel
– het minimaliseren van
verliezen bij het CMC – te
behalen. Hierbij kan worden
verwezen naar de
verschillende trajecten
zoals beschreven in het
Plan van aanpak
‘Verduurzaming CMC’. De
rapportage wordt iedere
15e van de maand vanaf
augustus 2021 bij TWO
aangeleverd (doorlopend).
4. Als onderdeel van het
geactualiseerde plan van
aanpak “Verduurzaming
CMC", levert de NZa een
advies op over de financiële
situatie bij het CMC.

1 april 2022

In het tweede kwartaal van 2022 is het
overleg over een hervormingsprogramma
zorg gestart. Uitvoeringsactiviteiten worden
opgenomen in de uitvoeringsagenda Q3.

Maandelijks,
laatste dag van
de maand.

De rapportage SVB maatregelen wordt
maandelijks opgeleverd en laat voldoende
voortgang zien op het bereiken van
evenwicht in het schommelfonds.

Maandelijks per
de 15e van de
maand.

De maandelijkse voortgangsrapportages
worden opgeleverd en geven inzicht in de
voortgang van de uitvoering van het
geactualiseerde plan van aanpak
"Verduurzaming CMC". Hieruit blijkt dat het
van groot belang is dat het Nza advies
(maatregel F3.3.4) spoedig gereed komt.

31 maart 2022

De NZa zal naar verwachting eind mei en
dus later dan de gestelde deadline, haar
advies uitbrengen. De opvolging van de
aanbevelingen zullen in de
uitvoeringsagenda Q3 neerslaan.

30 april 2022

Het tussenrapport is ver gereed en wordt
begin juni afgerond. Er is enige vertraging
ontstaan ondanks goede inzet en
samenwerking van de inspecties van beide
landen.

THEMA G: ONDERWIJS
G.1

Een expertgroep uit de vier landen / groep
onderwijsexperts uit de vier landen voert
een doorlichting uit van het gehele
onderwijsbestel, met inbegrip van alle
publieke en particuliere betrokken partijen,
inclusief de overheid. Hierbij komen in ieder
geval aan de orde:
- onderwijskwaliteit, lesmethoden en –
middelen;
- aansluiting tussen onderwijs en
arbeidsmarkt;

G.1.1

G.1.2

Uitvoeren doorlichting op basis van
vastgesteld plan van aanpak.

Achterstallig onderhoud
onderwijshuisvesting aanpakken.

3. Tussenrapportage
gereed.

4. Eindrapport opgeleverd.

31 oktober 2022

9. Onderhoudsplan inclusief
financieringsplan voor de
eerste tranche scholen
gereed.

31 mei 2022

Onderhoudsplan is gereed.

Pagina 35 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

- doorstroom tussen ko, po, vo en
mbo/ho/wo (al dan niet in Europees
Nederland);
- doelmatigheid en doeltreffendheid van de
onderwijsbekostiging, mitigeren van
inefficiënties in het systeem;
- versterken van de kwaliteitsverbetering
door effectief toezicht door onder andere de
inspecties;
samenwerking onderwijs- en
ontwikkelingsvoorzieningen in de regio (en
eventueel Europees Nederland).

10. Opstellen strategisch
huisvestingsplan.
11. Achterstallig onderhoud
van de eerste tranche
scholen is gestart

Nader te bepalen
30 juni 2022

Hierbij worden in elk geval de
onderwijsinspecties van de vier landen
betrokken.
Op basis van de uitkomsten van de
doorlichting worden maatregelen
ontwikkeld en geïmplementeerd.
THEMA H: VERSTERKEN RECHTSSTAAT
H.1

H.2

H.9

In het belang van stabiliteit van de
openbare orde en veiligheid worden tot
nader orde geen bezuinigingen toegepast
die de operationele uitvoeringscapaciteit
binnen de meest vitale sectoren van de
rechtsstaat (Politie, Douane,
Landsrecherche, OM, Hof, Kustwacht,
gevangeniswezen en de veiligheidsdienst)
beperken.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe de
(fysieke en online) goksector hervormd
moet worden. Doelstelling is het verhogen
van de inkomsten voor de overheid.
Op basis van voorstellen zal besluitvorming
en implementatie plaatsvinden.
Landen werken gezamenlijk toe naar een
geharmoniseerd niveau van bescherming
persoonsgegevens binnen het Koninkrijk
middels een Rijkswet. Een plan van aanpak
zal worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.

H.1.1

H.1.2

doorlopend

Evaluatie formatie, bezetting en
begroting genoemde diensten van
2018-2021 om operationele
uitvoeringscapaciteit te bepalen.

H.2.1

Dit wordt meegenomen in relatie tot
H.19.

H.9.1

Projectfase uitvoeren op basis van
vastgesteld plan van aanpak .

2. Evaluatie Douane en OM

31 maart 2022

3. Inzicht in benodigde
personele inzet SDKK
(detentie en
vreemdelingenbewaring)
om de wettelijke taken uit
te kunnen voeren.

30 juni 2022

4. Concept wetsontwerp
gereed.

1 juli 2022

Er wordt onderzocht of de
uitvoeringscapaciteit van de meest vitale
sectoren van de rechtstaat niet in het
gedrang komt i.v.m. mogelijke
bezuinigingen. Zie ook de evaluaties onder
H1.2.
Later dan de deadline, maar wel binnen
deze rapportage periode (16 februari 2022
- 15 mei 2022) is de evaluatie opgeleverd.
De uitvoeringscapaciteit van de meest
vitale sectoren van de rechtstaat worden in
samenhang bezien door de minister van
Justitie. Met voorrang wordt nu echter
gewerkt aan activiteit H.1.2.3.

Het concept wetsontwerp wordt voor het
JVO van juli 2022 geagendeerd.

Pagina 36 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

H.12

H.17

H.18

H.19

Beheer en toezicht t.a.v. het
criminaliteitsfonds wordt op orde gebracht.
Curaçao en Sint Maarten volgen de
aanbevelingen uit de rapporten van de
Raad voor de Rechtshandhaving op.
Uiterlijk 1 april 2021 hebben de landen een
onafhankelijke organisatie aangewezen die
het fonds controleert op het opvolgen van
de aanbevelingen en rapporteert of het
fonds naar behoren werkt.
Curaçao komt met behulp van Defensie
voor 1 maart 2021 met een plan van
aanpak om de verouderde
dienstplichtverordeningen aan te passen en
om de CURMIL te professionaliseren,
waarbij onder andere de
doorstroommogelijkheden van de CURMIL
naar de landelijke veiligheidspartners
worden verankerd.

H.12.2

Curaçao heeft op 1 april 2021 de benodigde
stageplaatsen beschikbaar gesteld ten
behoeve van het Sociaal Vormings Traject.
Curaçao en Defensie sluiten voor 1 februari
2021 een convenant dat hierop toeziet.

H.18.1

Curaçao komt met een getrapt plan voor de
modernisering en hervorming van het
aanbod van online-kansspelen. Dit plan
bevat tevens een realistisch tijdpad met
bijbehorende mijlpalen. De modernisering
en hervorming omvat ten minste:
1. Wet- en regelgeving die voorziet in een
onafhankelijke toezichthouder op online
kansspelen. Zij verstrekt ook licenties en
handhaaft indien nodig, waarbij als uiterste
interventie de licentie kan worden
ingetrokken.
2. Waarborgen dat aanbieders van online
kansspelen vanuit Curaçao handelen
conform wet- en regelgeving van de landen
waarop zij zich richten.
3. Maatregelen om (via de Curaçao Gaming
Control Board en de Belastingdienst) de
door licentiehouders verschuldigde
belastingen en licentievergoedingen te
innen.

H.17.1

H.17.2

H.19.1

Aangewezen onafhankelijke
organisatie controleert opvolging
aanbevelingen en rapporteert of het
fonds naar behoren werkt.

1. Implementatie
aanbevelingen worden
gemonitord.
2. Bijgestelde realistische
planning voor de uitvoering
van het plan van aanpak
(uit april 2021) is opgesteld
door projectgroep

Opstellen plan van aanpak gericht
op verdere professionalisering van
de CURMIL, waar actualisatie van
de Dienstplichtverordening een
onderdeel van is.
Ministeriele regeling met algemene
werking toetreden vrouwen tot
CURMIL.

2. Actualiseren
dienstplichtverordening.

1. Vastgestelde ministeriële
regeling met als doel
verdere modernisering
CURMIL

1 augustus 2022

Op basis van een gesloten
convenant benodigde
leerwerktrajecten beschikbaar
stellen.

5. Aanvang SVT traject
Defensie Curaçao
6. Uitvoeringsorganisatie is
geselecteerd op grond van
openbare aanbesteding.
7. Financiering gereed
houden ten behoeve van
arbeidsplaatsen.
8. Uitvoeringsorganisatie
volledig operationeel
9. Leerwerktrajecten
beschikbaar.

1 maart 2022

Het SVT traject is van start gegaan.

15 maart 2022

Uitvoeringsorganisatie is geselecteerd.

31 maart 2022

Financiering is gereserveerd.

Uitwerken maatregel deel 1 en deel
2.

3. Advies door TWO en
JenV is gegeven aan de
NHC. Toets van TWO laat
zien dat wetgeving voldoet
aan de uitgangspunten van
maatregel H2 en H19 van
het Landspakket Curaçao.
4. Verwerken uitkomsten
toets TWO in de LOK, zodat
wetgeving voldoet aan de
uitgangspunten van
H2/H19.

5. Inventarisatie van de
lagere regelgeving
voortvloeiende uit de LOK is
gereed en er is een
planning gemaakt voor het
opstellen van deze lagere
regelgeving.

Doorlopend
1 mei 2022

1 juni 2022
1 juli 2022

Medio mei is de bijgestelde planning
ontvangen.

Curaçao werkt met Defensie aan de
actualisering van de
dienstplichtverordening.
Uitvoering geschiedt in goed overleg. Een
specifieker tijdspad wordt nog bepaald.
Op 23 februari 2022 is de Raad van
Ministers akkoord gegaan met de
ministeriele regeling met algemene werking
inzake toelating vrouwen tot de Curaçaose
Militie.

Er is geen reden om te verwachten dat de
deadline niet zal worden gehaald.
Er is geen reden om te verwachten dat de
deadline niet zal worden gehaald.

1 april 2022

Toets en advies is op 1 april 2022 aan NHC
gegeven.

15 mei 2022

Gezien de omvang van de toets en het
advies van de TWO en JenV is er meer tijd
nodig voor de verwerking van de
uitkomsten in de LOK. De verwerking van
de toets en het advies wordt voortvarend
ter hand genomen en dit is op 1 juli
afgerond. De NHC heeft op 16 mei een
schriftelijke reactie gegeven op de toets.

30 juni 2022

Inventarisatie is gereed (als onderdeel van
de toets). Planning moet nog worden
opgesteld

Pagina 37 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

H.19/
H.2.1

Er zijn waarborgen ingesteld die
erop toezien dat het kansspelbeleid
in Curaçao voorziet in de
bescherming van minderjarigen en
andere kwetsbare spelers

6. De gevolgen van de
(lagere regelgeving van de)
LOK voor de inrichting van
de CGA zijn in kaart
gebracht.
7. Er is een goed
functionerend online portaal
ter registratie van online
gaming operators die actief
zijn op Curaçao.
1. Onderzoek naar
gokverslaving in opdracht
van de Curaçao GCB is
afgerond.
2. Er is lagere regelgeving
opgesteld ten behoeve van
consumentenbescherming
en verslavingspreventie.

Nader te bepalen

Dit wordt gestart als de LOK gereed is.

1 augustus 2022

Activiteit moet nog starten.

1 oktober 2022

Activiteit moet nog starten.

Nader te bepalen

Activiteit moet nog starten.

Pagina 38 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage A.3: Voortgang Uitvoeringsagenda Sint Maarten op activiteitniveau
Maatregel

Uitwerkingsactiviteit

Beoogde resultaten

Deadline

Status

A.1.1

4. Concept
onderzoeksrapportage
gereed en aangeboden aan
opdrachtgevers.

1 april 2022

5. Definitieve
onderzoeksrapportage
opgeleverd.
6. Aanbesteding Fit/gap
analyse afgerond.

30 april 2022

7. Resterende financiële
werkprocessen uitgewerkt.

30 juni 2022

8. Fit/gap analyse
uitgevoerd.

30 juni 2022

9. Besluitvorming
implementatie nieuw
boekhoudsysteem.

31 juli 2022

Toelichting

THEMA A: FINANCIEEL BEHEER
A.1

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
financiële kolom wordt versterkt. Hierbij
wordt in ieder geval gekeken naar de
financiële en beleidscontrole (centraal en
bij de diensten), de auditfunctie, en de
positie van de Raad van Advies en de
Algemene Rekenkamer.
Op basis van voorstellen zal
besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

A.1.2
A.1.3

A.1.4

Onderzoek naar bestaande financiële
werkprocessen, waaronder in ieder
geval de processen procure to pay en
order to cash, en een inventarisatie
van de daarbij gebruikte systemen.
Inclusief fit/gap analyse ten behoeve
van A.1.2.

Verkenning mogelijkheden
implementatie nieuw
boekhoudsysteem.
Doorlichting door Nederland samen
met Sint Maarten van de praktijk van
het begrotingsproces (met name de
voorbereiding en opstelling van de
begroting voor het komende jaar en
de uitvoering van het lopende jaar
(begrotings-wijzigingen):
begrotingsproces, begrotingsregels,
meerjaren-ramingen (gewone dienst
en kapitaaldienst), taken/
verantwoordelijkheden/bevoegdheden
en (meest) relevante actoren.
Vaststellen achterstallige
jaarrekeningen.

1. Verkenning vereisten voor
een nieuw aan te schaffen
boekhoudsysteem voltooid.
6. Plan van aanpak
implementatie quick wins
begrotingsproces
vastgesteld.
7. Plan van aanpak
implementatie structurele
verbeteringen
begrotingsproces
vastgesteld.

2. Publicatie jaarrekeningen
2017 en 2018.

15 april 2022

Conform planning A.1.1

In overleg met het onderzoeksbureau
heeft een nadere inhoudelijke verdieping
plaatsgevonden waardoor het onderzoek
meeromvattender is geworden en langer
heeft geduurd. Deze inhoudelijke
verdieping heeft positief bijgedragen aan
de kwaliteit van het onderzoek en de
toepasbaarheid van de
onderzoeksresultaten. Een groot deel van
de rapportage is inmiddels in concept
gereed en besproken. Aan het
omvangrijke order to cash proces wordt
nog gewerkt. Deze wordt naar
verwachting op korte termijn afgerond.
Zodra het order tot cash proces is
afgerond, wordt ook de definitieve
onderzoeksrapportage opgeleverd.
Door de vertraging in het onderzoek naar
de financiële werkprocessen is ook de
aanbesteding van de fit/gap analyse
vertraagd.
Door de vertraging in het onderzoek naar
de financiële werkprocessen is ook de
uitwerking van de resterende
werkprocessen vertraagd.
Door de vertraging in het onderzoek naar
de financiële werkprocessen is ook de
aanbesteding van de fit/gap analyse
vertraagd.
Door de vertraging in het onderzoek naar
de financiële werkprocessen en de fit/gap
analyse, zal ook de besluitvorming later
plaatsvinden.
Zie toelichting A.1.1.

30 mei 2022

Op basis van de aanbevelingen uit het
onderzoek wordt gewerkt aan een plan
van aanpak.

31 juli 2022

Op basis van de aanbevelingen uit het
onderzoek wordt gewerkt aan een plan
van aanpak.

Zo spoedig mogelijk

Deze zijn gepubliceerd.
Pagina 39 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.1.5

Op orde brengen van de balans door
een opschoning van o.a. posten
debiteuren, crediteuren en activa.

A.1.6

Juridisch kader aanpassen als basis
om financiële kolom te versterken.

A.1.7

A.2

A.3

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe
het gebruik van betrouwbare statistische
informatie en data ten behoeve van
beleidsontwikkeling en besluitvorming
kan worden versterkt. Op basis van
voorstellen zal besluitvorming en
implementatie plaatsvinden.
Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of het
subsidiebeleid, de uitvoering en de
bestaande subsidierelaties voldoen aan
de eisen: rechtmatigheid, legitimiteit,
effectiviteit en efficiency.
Op basis van de uitkomsten zullen
aanpassingen aan beleid en/of uitvoering
worden doorgevoerd en onrechtmatig
verstrekte subsidies met inachtneming
van de wettelijke kaders en
rechtsbeginselen (indien proportioneel)
worden teruggevorderd.

A.2.1

A.3.0

Onafhankelijke advisering over het
verkorten van de doorlooptijd van de
oplevering en de controle van de
jaarrekening.

Uitvoeren van een peer review op het
Department of Statistics

3a. Aanbieden jaarrekening
2019 aan Raad van Advies.

30 april 2022

Jaarrekening is aangeboden aan de Raad
van Advies.

3b. Publicatie jaarrekening
2019.
4a. Aanbieden jaarrekening
2020 aan Raad van Advies.
4b. Publicatie jaarrekening
2020.
3. Opschoning van
balansposten afgerond.

30 juni 2022

Loopt conform planning.

30 juni 2022

Loopt conform planning.

30 september 2022

Loopt conform planning.

1 september 2022

Loopt conform planning.

1. Inventarisatie
landsverordeningen
versterken financiële kolom.

1 maart 2022

Een eerste inventarisatie heeft
plaatsgevonden maar een nadere
uitwerking is nog noodzakelijk. Hiervoor
zal ook geleund worden op de uitkomsten
van maatregel A.1.1.
Zie toelichting A.1.6.1.

1 maart 2022

Plan van aanpak is tijdig vastgesteld.

3. Definitieve
onderzoeksrapportage
opgeleverd.

30 juni 2022

In verband met de beschikbaarheid van
de onderzoekers kan het onderzoek
waarschijnlijk pas in juli starten. Hierdoor
zal ook opleverdatum verschuiven.

4. Peer review visit
uitgevoerd.

1 mei 2022

De peer review heeft in de week van 11
april plaatsgevonden.

5. Rapportage opgeleverd.

1 juni 2022

De verwachting is dat de rapportage op
tijd gaat worden opgeleverd.

2. Vervolgstappen naar
aanleiding van de
inventarisatie worden op een
later moment geformuleerd.
2. Plan van aanpak
vastgesteld

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

Pagina 40 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

A.4

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald hoe de
inkoopfunctie kan worden versterkt,
zodat de overheid op een zo doelmatige
en effectief mogelijke wijze de inkoop
van goederen en diensten kan
verrichten. Daarbij zal centralisatie
worden overwogen.
Op basis van voorstellen zal
besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

A.4.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

A.5

Er wordt een Disaster Risk Management
beleid, inclusief een Disaster Risk
Financing strategie opgesteld en
geïmplementeerd.

A.5.1

Opstellen van Disaster Risk
Management beleid.

4. Visie op Disaster Risk
Management vastgesteld.

1 april 2022

De conceptversie van de visie is op 1
april opgeleverd. De verwachting is dat
de visie binnenkort zal worden
vastgesteld.

THEMA B: KOSTEN EN EFFECTIVITEIT PUBLIEKE SECTOR
B.1

De landen dragen zorg voor de
continuïteit van vitale processen,
waaronder in ieder geval wordt verstaan:
elektriciteit, olievoorziening, internet en
datadiensten, drinkwatervoorziening,
vlucht- en vliegtuigafhandeling,
scheepvaartafhandeling,
betalingsverkeer, de hulpdiensten en
communicatie daartussen en medische
instellingen.

B.1.1

Doorlopend.

B.2

Op basis van een integrale doorlichting
van de (semi-) overheidsbedrijven en
overheidsentiteiten naar legitimiteit van
publiek aandeelhouderschap (dienen ze
publieke belangen/doelen?), effectiviteit
(bereiken ze de doelstellingen?) en
doelmatigheid zullen voorstellen worden
ontwikkeld en geïmplementeerd.
Doelstelling is het versterken van de
governance en van de bedrijfsvoering om
(toekomstige) verliezen en daarmee
risico’s voor de begroting van Sint
Maarten te voorkomen. Het is geen
doelstelling om te komen tot afstoten
dan wel (deels) vervreemden van (semi) overheidsbedrijven en
overheidsentiteiten die een vastgesteld
publiek belang dienen.

B.2.2

Uitvoeren doorlichting overheids-nv's

4. Definitieve
eindrapportage opgeleverd.

1 oktober 2022

Loopt conform planning.

Pagina 41 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.3

Op basis van bestaand en/of aanvullende
onderzoek wordt met de landen
toegewerkt naar een versterking van het
luchtvaartsysteem binnen het
Koninkrijksverband. Het kan hierbij gaan
om nauwe samenwerking van
organisaties en het organiseren van
uniforme werkprocessen, conform de
internationale veiligheidseisen, waarbij
gestuurd wordt op efficiëntie en
kostenvermindering.

B.3.1

Afspraken die gemaakt worden in de
regiegroep Luchtvaart zijn leidend bij
de uitvoering van deze maatregel.
Vooralsnog worden geen separate
afspraken gemaakt in de
uitvoeringsagenda.

B.4

Op basis van een integrale doorlichting
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd om de kwaliteit,
effectiviteit en uitvoeringskracht van de
overheidsorganisatie te verbeteren,
waaronder ook wordt verstaan de
slagkracht van de ministeriële staven.

B.4.2

Risicogerichte integrale
doorlichting(en)

1. Inventarisatie aanpak
voor de integrale
doorlichting.

1 juni 2022

Loopt conform planning.

B.4.3

Versterking wetgevingsfuncties

1 april 2022

De roadmap was op tijd gereed.

1 mei 2022

De verwachting is dat de roadmap
binnenkort zal worden vastgesteld.

Op basis van onderzoek naar de
primaire, secundaire en tertiaire
arbeidsvoorwaarden (waaronder
overwerkvergoedingen, verlofregelingen,
bijzondere beloningen en toeslagen,
reizen en reisvergoedingen, etc.) worden
voorstellen voor mogelijke versobering
ontwikkeld en geïmplementeerd.

B.5.3

4. Roadmap acties
versterking
wetgevingscapaciteit gereed.
5. Roadmap versterking
wetgevingscapaciteit
vastgesteld.
2. Plan van aanpak
aanvullend benchmark
onderzoek vastgesteld.

1 april 2022

3. Aanbesteding aanvullend
benchmark onderzoek
gestart.

1 april 2022

4. Aanvullend benchmark
onderzoek gestart.

mei 2022

1. Plan van aanpak MTO en
exit-survey gereed.

1 april 2022

2. Plan van aanpak MTO en
exit-survey vastgesteld.

1 mei 2022

De ambtelijke afstemming heeft iets
langer geduurd dan voorzien waardoor de
vaststelling ook enige vertraging heeft
opgelopen. Plan van aanpak is op
ambtelijk niveau gefinaliseerd en is ter
vaststelling aangeboden aan Sint
Maarten.
De offerteaanvraag voor Sint Maarten is
nog niet gepubliceerd in afwachting van
bestuurlijk akkoord. Zodra de COM
positief heeft besloten wordt ook deze
offerteaanvraag gepubliceerd.
Door de langere doorlooptijd van het
ambtelijke afstemmingstraject is enige
vertraging opgelopen. Het onderzoek zal
naar verwachting in juni 2022
aanvangen.
Medio maart is de offerte voor de
uitvoering van het MTO en de exit-survey
aan Sint Maarten aangeboden ter
akkoord. Onderdeel van de offerte is een
impactscan welke als basis zal dienen
voor het plan van aanpak. Na
herhaaldelijk rappelleren ontving de TWO
eind april jl. bericht van Sint Maarten dat
niet akkoord gegaan kan worden met de
offerte. Om besluitvorming op basis van
de juiste argumenten te laten
plaatsvinden wordt getracht een overleg
te plannen tussen de leverancier en Sint
Maarten voor nadere afstemming. Het
plan van aanpak en de vaststelling
daarvan loopt hierdoor vertraging op.

B.5

B.6

In het kader van een optimale personele
inzet wordt de formatie, bezetting en
daadwerkelijke aanwezigheid en
inzetbaarheid van medewerkers van
overheid en overheidsorganisaties
onderzocht. Indien medewerkers
onterecht loon ontvangen worden,
afhankelijk van de situatie, maatregelen
getroffen (o.a. stopzetten salaris,
ontslagtraject).

B.6.2

In aanvulling op het vergelijkend
onderzoek naar de primaire,
secundaire en tertiaire
arbeidsvoorwaarden wordt een
benchmark onderzoek uitgevoerd
waarin de arbeidsvoorwaarden uit de
(semi)publieke sector worden
vergeleken met de private sector.

In het kader van capacity building en
capacity retention worden een
medewerkerstevredenheidsonderzoek
(MTO) en een exit-survey uitgevoerd.

Vooralsnog worden geen separate
afspraken gemaakt in de
uitvoeringsagenda.

Pagina 42 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.7
B.8

B.9

B.10

Er wordt een aanpak ontwikkeld gericht
op het terugdringen en beheersen van de
kosten voor externe inhuur.
Op basis van een doorlichting van de HRfunctie (beleid, HR-advies, administratie
en instrumentarium) worden
verbetervoorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.

3. Start uitvoering MTO en
(periodieke) exit surveys.

1 juni 2022

De beoogde leverancier is gereed om de
voorbereidende werkzaamheden voor het
medewerkerstevredenheidsonderzoek in
Q2 te starten. Gezien de vertraging in het
akkoord op de offerte valt te bezien of dit
nog haalbaar is.

Op 1 april jl. ontving de TWO de
rapportage van het door Sint Maarten
geïnitieerde aanvullende onderzoek.
Tijdens een overleg op 22 april jl. is door
Sint Maarten toegezegd een inhoudelijke
reactie en een vooruitblik op de
vervolgstappen binnen enkele dagen via
de e-mail toe te sturen. De TWO heeft
deze reactie echter nog niet mogen
ontvangen. Mede hierdoor is de
gelegenheid uitgebleven om gezamenlijk
de conclusies uit het rapport in het licht
van de eerdere bevindingen en
aanbevelingen te plaatsen waarna de
roadmap kan worden vastgesteld.
Door de aanhoudende vertraging met de
oplevering van het rapport van het
aanvullende onderzoek en daarmee de
vaststelling van de roadmap, is nog geen
gelegenheid geweest om gezamenlijk
vervolgstappen overeen te komen.

B.7.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

B.8.1

Identificeren verbeterpunten op basis
van overzicht van de bestaande
situatie.

4. Bevindingen en
aanbevelingen ten behoeve
van de roadmap
vastgesteld.

Afhankelijk van
afronding aanvullend
onderzoek.

B.8.2

Implementeren aanbevelingen ten
aanzien van geïdentificeerde
verbeterpunten in de Roadmap.

1. Plan van aanpak
implementatie
verbeterpunten (inclusief
financiële dekking) gereed.

1 april 2022

2. Plan van aanpak
implementatie
verbeterpunten (inclusief
financiële dekking)
vastgesteld.
4. Bevindingen en
aanbevelingen ten behoeve
van de roadmap
vastgesteld.
1. Plan van aanpak
implementatie
verbeterpunten (inclusief
financiële dekking) gereed.

1 mei 2022

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt strategisch
personeelsbeleid ontwikkeld. Hieronder
wordt in ieder geval verstaan:
- een strategische personeelsplanning
i.r.t. de uitkomsten van de doorlichting
onder B.4;
- invoer van een prestatie-management
systeem binnen het ambtelijk apparaat;
- het beperken van de politieke invloed
op personeelsaangelegenheden.

B.9.1

Identificeren verbeterpunten op basis
van overzicht van de bestaande
situatie.

B.9.2

Implementeren aanbevelingen ten
aanzien van geïdentificeerde
verbeterpunten in de Roadmap.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zullen de behoefte en kosten
met betrekking tot huisvesting
inzichtelijk worden gemaakt en
mogelijkheden tot kostenverlaging en
verbeteringen worden onderzocht en,
indien aanwezig, worden doorgevoerd.
Beoogd is een kostenreductie van 20% in
5 jaar (begroting 2020 als ijkpunt) die
verwerkt is in de begroting voor 2025.

B.10.2

Implementatieplan kostenverlaging
en verbeteringen ten aanzien van
huisvesting.

Afhankelijk van
afronding aanvullend
onderzoek.

zie B.8.1

1 april 2022

Zie B.8.2

2. Plan van aanpak
implementatie
verbeterpunten (inclusief
financiële dekking)
vastgesteld.
2. Roadmap gereed.

1 mei 2022

Zie B.8.2

1 april 2022

De roadmap was op tijd gereed.

3. Roadmap vastgesteld.

1 mei 2022

De verwachting is dat de roadmap
binnenkort wordt vastgesteld.

4. Plan van Aanpak gereed.
5. Plan van aanpak
vastgesteld.

1 oktober 2022

Loopt conform planning.

1 november 2022

Loopt conform planning.

Pagina 43 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

B.11

In het kader van een efficiënte overheid
zullen de mogelijkheden voor een
digitale overheidsomgeving en digitale
dienstverlening worden onderzocht. Op
basis van een onderzoek zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.

B.11.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

B.14

Sint Maarten zal voldoen aan de
richtlijnen van het CFATF met betrekking
tot bestrijding van fraude en witwassen.
Er wordt een plan van aanpak opgesteld
en geïmplementeerd.

B.14.1

Plan van aanpak National Risk
Assessment (NRA).

B.14.2

Uitvoering National Risk Assessment
(NRA).

2. Plan van aanpak NRA
gereed.

1 maart 2022

3. Plan van aanpak NRA
vastgesteld.

1 april 2022

1. voortgangsrapportage
eerste kwartaal 2022.

1 mei 2022

2. Voortgangsrapportage
tweede kwartaal 2022.

juli 2022

3. Uitvoering fase 1 en 2.1
en 2.2 uit plan van aanpak
gereed.

B.15

Om de corporate governance van
overheidsbedrijven te verbeteren zal het
“protocol corporate governance (2020)”
(wettelijk) worden vastgelegd en zullen
de adviezen van de taskforce corporate
governance (2020) worden
geïmplementeerd.

B.14.3

Plan van aanpak voorbereiding CFATF
Mutual Evaluation

B.14.4

Uitvoering voorbereiding
inventarisatie Mutual Evaluation.

B.15.2

C.1.1

september 2022

Het plan van aanpak is al enige tijd
gereed. Ambtelijk akkoord vanuit Sint
Maarten op laatste wijzigingen bleef lang
uit. Afstemming heeft uiteindelijk
plaatsgevonden.
Plan van aanpak is aangeboden ter
vaststelling.
Het advies voor het contract met de
consultant die het NRA gaat uitvoeren ligt
ter ondertekening bij de minister van
Justitie. Hierna zal direct worden
aangevangen met de opdracht. Om deze
reden is ook nog geen
voortgangsrapportage opgeleverd.
Voortgangsrapportage wordt op tijd
verwacht.
Op dit moment is nog geen verwachting
te geven over de haalbaarheid gezien de
vertraging bij de aanvang van de
opdracht.

1. Plan van aanpak
voorbereiding ME
vastgesteld.
1. Voortgangsrapportage
tweede kwartaal 2022.

1 april 2022

Plan van aanpak is aangeboden ter
vaststelling.

juli 2022

Voortgangsrapportage wordt op tijd
verwacht.

Uitvoeren implementatieplan.

5. Voortgangsrapportage 3
ingediend waaruit blijkt dat
uitvoering van het
implementatieplan in
voldoende mate conform
planning verloopt.

15 mei 2022

De voortgangsrapportage is op tijd
opgeleverd.

Doorlichting van het fiscale stelsel
met als doel te komen tot een advies
ten aanzien van een
stelselhervorming gericht op
vereenvoudiging van het stelsel,
beperking van bestuurlijke inmenging
en een verbreding van de
belastinggrondslag.

3. IMF heeft advies
uitgebracht ten aanzien van
een stelselhervorming. Deze
adviezen worden nader
uitgewerkt (C.1.2). Op basis
hiervan worden mogelijk
nadere vragen voorgelegd
aan een onderzoeksbureau.

Voorleggen van nadere
vragen wordt
doorgeschoven naar
een volgende
uitvoeringsagenda.

THEMA C: BELASTINGEN
C.1

Om inkomsten te verhogen en het stelsel
robuuster en eenvoudiger te maken zal
een integrale doorlichting worden
uitgevoerd van het fiscale stelsel inclusief
de inkomstenbelasting. De volgende
voorstellen zullen worden meegewogen:
- Verbreding van de belastingbasis,
verschuiving van directe naar indirecte

Pagina 44 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

C.2

C.3
C.4

belastingen en invoering VAT/BTW van
12,5 procent, conform voorstellen van de
Fiscal Affairs Department (FAD) van het
IMF of ABB conform fiscaal stelsel
Caribisch Nederland.
- Maatregelen gericht op substantiële
vermindering van belastinguitgaven en
bijdragen/overdrachten aan derden.
- Beperken bestuurlijke
inmenging/discretionaire bevoegdheden
van zowel ambtenaren als bestuurders
(m.b.t. aftrekposten, ‘tax holidays’).
Op basis van de doorlichting en adviezen
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd. Rekening zal
gehouden worden met internationale
regels van o.a. de OECD.
De Belastingdienst zal benodigde
gegevens van de bancaire sector gaan
ontvangen, voor zover dat nog niet
gebeurt.
Compliance-programma’s worden
voortgezet/opgesteld.

C.1.2

C.3.1

Wordt meegenomen in fase 2 van
C.4.

Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek wordt bepaald of en hoe de
Belastingdienst kan worden
geoptimaliseerd en gemoderniseerd,
dusdanig dat belastinginning effectief en
efficiënt kan plaatsvinden. Op basis van
voorstellen zal besluitvorming en
implementatie plaatsvinden.

C.4.1

Fase 1: Uitvoeren van enkele quick
reviews naar geïdentificeerde
bottlenecks en quick wins.

C.2.2

C.4.2

C.4.3

Vormgeven richtingen ten aanzien
van de hervorming van het fiscale
stelsel op basis van de aanbevelingen
van het IMF en de eerdere voorstellen
van Sint Maarten.

Start informatie-uitwisseling.

Aanschaf online portal voor de invoer
van de belastingmiddelen
loonbelasting, Inkomstenbelasting en
Belasting op bedrijfsomzetten.
Opschonen van de CRIB-bestanden
waarbij foutieve NAW-gegevens
worden hersteld, relaties tussen
entiteiten correct worden
geregistreerd, personen die onterecht
op actief staan worden gecorrigeerd.

1. Beslisnotitie ten aanzien
van stelselhervorming
vastgesteld in de
Ministerraad van Sint
Maarten.

1 april 2022

2. Beslisnotitie ten aanzien
van stelselhervorming
behandeld in de Staten van
Sint Maarten.

Zo spoedig mogelijk

1. Start informatie delen.

1 september 2022

2. Start informatie
ontvangen.

1 september 2022

Het position paper is behandeld in de
Ministerraad van Sint Maarten en
vastgesteld.

Het position paper wordt eind juni
geagendeerd ter bespreking in de Staten
van Sint Maarten.

Voorbereidingen verlopen conform
planning.
Zie C.4.

4. Onderzoeksopdrachten
aanbesteed ten aanzien van:
(a) onderzoek personele
capaciteit en (b) onderzoek
behoefte ICT-ondersteuning.

1 april 2022

5. Uitvoeren sustainability
assessment.

Q2 2022

6. Uitwerken leerwerktraject
en opstellen van een
voorstel.

Q2 2022

7. Voorstel leerwerktraject
vastgesteld.
4. Onderzoek (quick review)
ten aanzien van aanschaf
portal gestart.
5. Onderzoek (quick review)
ten aanzien van aanschaf
portal afgerond.

Q2 2022

Cartac heeft een Technical assistance
review uitgevoerd naar de ICT behoefte.
Vervolgstappen vanuit de aanbevelingen
worden uitgewerkt en opgevolgd. Binnen
de review naar de personele capaciteit
wordt in samenwerking met de
Belastingdienst Nederland een leerwerktraject verkend en waar mogelijk
uitgewerkt. Daarbij wordt tevens
stilgestaan bij de (personele)
capaciteitsbehoefte.
CARTAC heeft een sustainability
assessment uitgevoerd en de resultaten
hiervan verwerkt in een TA report voor
de Belastingdienst Sint Maarten over
investment en sustainability.
Inventarisatie van de behoefte is
uitgevoerd en potentiële
samenwerkingspartijen worden
geïnventariseerd.

1 maart 2022

Onderzoek is afgerond.

1 mei 2022

Onderzoek is afgerond.
Zie C.4.4.5

Pagina 45 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

C.4.4

‘Quick win'-maatregelen:
voorbereiden en uitvoeren van (a)
opschoning databestanden (zie
C.4.3), (b) wegwerken achterstanden
en (c) versneld innen en invorderen
van achterstallige bedragen

5. Voortgangsrapportage ten
aanzien van de uitvoering
van de quick wins inclusief
reflectie.

1 maart 2022

6. Voortgangsrapportage
tweede kwartaal ten aanzien
van de uitvoering van de
quick wins inclusief reflectie.

juli 2022

C.5

Er wordt een Belastingregeling voor
Nederland en Sint Maarten
overeengekomen, in lijn met minimum
Base Erosion and Profit Shifting (BEPS)
voorwaarden waarbij o.a. wordt gekeken
naar het voorkomen mogelijke
winstverschuivingen.

C.5.1

Overeenkomen onderlinge regeling
tussen Nederland en Sint Maarten

1. Ambtelijke
overeenstemming over
inhoud en behandeling in
Rijksministerraad.

1 juli 2022

C.6

Wetgeving ten behoeve van
ondertekening en inwerkingtreding
Establishment Agreement Wereldbank
wordt aangenomen en geïmplementeerd.

C.6.1

Implementatie wetgeving
(belastingparagraaf) Establishment
Agreement Wereldbank.

3. Wetgevingsconcepten en
Nader Rapport tezamen met
een advies via de Dienst
Buitenlandse Betrekkingen
verstuurd aan de
Ministerraad (MR) voor
goedkeuring/besluit.

Zo spoedig mogelijk

De uitvoering van de Quick wins komt op
gang. Echter, door verschillende
vertragingen in de randvoorwaarden
(huisvesting, beschikbaarheid personeel
etc.) is de uitvoering van de Quick wins
nog niet op het beoogde niveau. Sint
Maarten en de TWO moeten in
samenspraak met de
programmamanager voor de
Belastingdienst, gezamenlijk de planning
en de gekozen strategie heroverwegen.
Verwacht wordt dat de
voortgangsrapportage de benodigde
bijsturing tegelijkertijd kritische review
op de haalbaarheid van de huidige
planning en strategie zal adresseren.
Het Nederlandse ministerie van Financiën
heeft voorgesteld om in de maand mei de
onderhandelingen met Sint Maarten te
starten. Sint Maarten heeft hierop
aangegeven dat zij nog geen afspraken
kunnen maken over data omdat de
review van de conceptwetgeving en de
daaruit voortvloeiende voorstellen eerst
dienen te worden voorgelegd aan de
Ministerraad van Sint Maarten. E.e.a.
heeft tot gevolg dat de deadline van 1 juli
a.s. waarschijnlijk niet gehaald zal
worden.
De openbare vergadering in de Staten
over de wijziging van de
belastinglandsverordeningen heeft nog
niet plaatsgevonden omdat de Staten de
nota niet tijdig gereed hadden. De
vergadering staat voor medio mei a.s.
geagendeerd.

THEMA D: FINANCIËLE SECTOR
D.1

Er wordt een integrale doorlichting van
de financiële sector uitgevoerd door een
externe onafhankelijke partij.
Op basis van de uitkomsten van deze
doorlichting worden maatregelen
geformuleerd om tekortkomingen te
adresseren.

D.1.1

Op zo kort mogelijke termijn volledig
invulling geven aan maatregelen om
tekortkomingen te adresseren naar
aanleiding van aanbevelingen van het
IMF inzake de financiële sector van de
monetaire unie Curaçao-Sint Maarten.

2. Voortgang van de
uitvoering van de
aanbevelingen van het IMF
monitoren en bijsturen waar
nodig.

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de
CBCS verwerkt in een
hervormingsprogramma. De uitvoering
hiervan heeft voldoende voortgang.

D.2

Er wordt een integrale doorlichting van
het stelsel van toezicht (wet- en
regelgeving, toezichtbeleid) op de
financiële markten uitgevoerd door een
externe onafhankelijke partij.
Op basis van de uitkomsten van deze
doorlichting worden maatregelen
geformuleerd om tekortkomingen te
adresseren.

D.2.1

Op zo kort mogelijke termijn volledig
invulling geven aan maatregelen om
tekortkomingen te adresseren naar
aanleiding van aanbevelingen van het
IMF inzake de financiële sector van de
monetaire unie Curaçao-Sint Maarten.

2. Voortgang van de
uitvoering van de
aanbevelingen van het IMF
monitoren en bijsturen waar
nodig. Bij de verdere
uitvoering van het
hervormingsprogramma
door de CBCS zullen in lijn
met de aanbevelingen van
het IMF de transitie naar
risico-gebaseerd toezicht en
de versterking van

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de
CBCS verwerkt in een
hervormingsprogramma. De uitvoering
hiervan heeft voldoende voortgang.

Pagina 46 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

toezichthandhaving worden
geprioriteerd.
D.3

Er wordt een onderzoek uitgevoerd naar
de maatschappelijke kosten van de eigen
munt versus dollarisatie door een
externe onafhankelijke partij. Besluit
over wenselijke monetaire structuur. Op
basis van de uitkomsten van het
onderzoek zullen de maatregelen worden
bepaald en geïmplementeerd.

D.3.1

Onderzoek naar dollarisatie door IMF.

2. CBCS zal op basis van de
bevindingen van het IMFrapport over de voor- en
nadelen van de dollarisatie
als eerste follow-up
analyseren hoe de mogelijke
nadelen die samenhangen
met het hebben van een
eigen munt in de
landencontext het beste
kunnen worden
ondervangen.

Eind 2022

CBCS heeft een position paper opgesteld
en werkt aan een meer diepgaande
analyse van hoe de mogelijke nadelen die
samenhangen met het hebben van een
eigen munt in de landencontext het beste
kunnen worden ondervangen. Gezien de
complexiteit van het vraagstuk ligt de
deadline op eind 2022. Er zijn thans geen
signalen dat deze niet zal worden
gehaald.

D.4

Er vindt modernisering plaats van
bekende tekortkomingen in wet- en
regelgeving, in ieder geval invoering
Depositogarantiestelsel DGS en
modernisering resolutieraamwerk).
Overzicht van welke wetgeving zou
moeten worden aangepast, vervolgens
aanpassing, besluitvorming en
implementatie van de wetgeving.

D.4.1

Voortzetting plan van aanpak CBCS,
ontwikkeling wetgevingskalender en
afspraken met WJZ over versterking
wetgevingscapaciteit.

doorlopend

De aanbevelingen van het IMF inzake de
financiële sector van de monetaire unie
Curaçao - Sint Maarten, zijn door de
CBCS verwerkt in een
hervormingsprogramma. De uitvoering
hiervan heeft voldoende voortgang.

D.5

De governance van de CBCS wordt
versterkt, conform internationale best
practices waaronder door het scheiden
van verschillende taken binnen de CBCS.

D.5.2

Op zo kort mogelijke termijn volledig
invulling geven aan maatregelen om
tekortkomingen te adresseren naar
aanleiding van aanbevelingen van het
IMF inzake de interne organisatie van
de CBCS.

2. Wetgevingskalender
implementeren. Bij de
verdere uitvoering van het
hervormingsprogramma
door de CBCS zullen in lijn
met de aanbevelingen van
het IMF zal bij de verdere
uitvoering de modernisering
van het resolutieraamwerk
worden geprioriteerd.
Daarnaast zal CBCS een
roadmap ontwikkelen voor
het adresseren van de
resultaten van het geplande
asset quality review.
1. Voortgang aanbevelingen
naar aanleiding van review
interne organisatie
monitoren. Bij de opvolging
van de aanbevelingen uit het
IMF-rapport staat de
absolute onafhankelijkheid
van de CBCS voorop.

doorlopend

Het onderzoek van het IMF is afgerond en
er wordt gewerkt aan de opvolging van
de aanbevelingen.

E.1.1

Onderzoek huidige
arbeidsmarktbeleid en wet- en
regelgeving.

15 mei 2022

De eerste tussenrapportage is opgeleverd
en besproken. Planning voor interim
toetsing van de aanbevelingen vindt
reeds plaats.

THEMA E: ECONOMISCHE HERVORMINGEN
E.1

Er zal een integrale analyse van het
huidige arbeidsmarktbeleid, wet- en
regelgeving worden uitgevoerd op basis
waarvan het arbeidsmarktbeleid wordt
geactualiseerd en gemoderniseerd.
Maatregelen als arbeidstijdverkorting,
deeltijdwerken, contracten voor bepaalde
tijd, versoepelen ontslagrecht,
wegnemen
belemmeringen voor aannemen
buitenlandse arbeidskrachten,
illegale tewerkstelling en bestrijding van
de jeugdwerkloosheid
zullen in de analyse worden betrokken.
Op basis van de analyse worden
voorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.

7. Tussenrapportage
onderzoek gereed.

Pagina 47 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.2

E.3

E.4

E.5

De informele economie en illegale arbeid
wordt tegengegaan.
Op basis van onderzoek naar de omvang
van de informele economie zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Illegale tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten wordt tegengegaan.
Er zal onderzoek worden gedaan naar
illegale tewerkstelling van buitenlandse
arbeidskrachten. Op basis van de
resultaten en aanbevelingen worden
voorstellen ontwikkeld en
geïmplementeerd.

Bewerkstelligd wordt dat het stelsel van
sociale zekerheid een activeringsfunctie
zal hebben, met de juiste prikkels,
waarbij tevens zorggedragen wordt voor
adequaat sociaal vangnet. Op basis van
bestaand en/of aanvullend onderzoek
zullen voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
Bezien in samenhang met de
maatregelen omtrent de hervorming van
de arbeidsmarkt.
Sint Maarten verhoogt de
pensioengerechtigde leeftijd naar 66 (in
2025) tenzij uit onafhankelijk onderzoek
blijkt dat een verhoging van de
pensioengerechtigde leeftijd naar 66 jaar
in 2025 niet realistisch is en er
alternatieve voorstellen zijn met
hetzelfde budgettaire effect. Een
onafhankelijk economisch instituut
(aangewezen door TWO in overleg met
het land) brengt in kaart wat de
structurele budgettaire effecten zijn voor
de betaalbaarheid van de pensioenen en
sociale zekerheid als de
pensioengerechtigde leeftijd wordt
verhoogd naar 66 jaar in 2025 en verder
verhoogd zou worden door koppeling aan
de levensverwachting en rekent de
alternatieve voorstellen door. De
uitkomsten worden voorgelegd aan Sint
Maarten en Nederland waarna in overleg
bekeken wordt hoe er invulling wordt
gegeven aan de onderzoeksresultaten.

E.2.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

E.3.2

Implementatieplannen voor
maatregelen tegengaan illegale
tewerkstelling vaststellen.

8. Plan voor aanvullend
onderzoek (inclusief gapanalyse) gereed.
9. Agenda
kortetermijnmaatregelen
gereed, inclusief consultatie
sociale partners.

E.4.1

Onderzoek naar stelsel van sociale
zekerheid.

E.5.0

Dit wordt doorgeschoven naar een
volgende uitvoeringsagenda.

10. Implementatieplan
kortetermijnmaatregelen
gereed
11. Implementatieplan
kortetermijnmaatregelen
vastgesteld.
6. Aanbestedingsproces
afgerond.

1 november 2022

Deze activiteit start in het najaar (zie UA
Q2).

1 mei 2022

De eerste set korte termijn maatregelen
is geformuleerd, consultatie sociale
partners zal - waar nodig - plaatsvinden
in samenhang met E1 en E4.

1 september 2022
1 oktober 2022
2de kwartaal 2022

De aanbesteding heeft plaatsgevonden,
evenals de "kick-off" met de uitvoerende
partij.

Pagina 48 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

E.6

Ondernemerschap en het
investeringsklimaat zullen worden
bevorderd. Daarbij is o.a. van belang dat
het vergunningenstelsel wordt
geoptimaliseerd, de costs of doing
business worden verlaagd, en
bureaucratie (red tape) wordt
weggenomen.

E.6.1

Onderzoek (nulmeting)
ondernemerschap- en
investeringsklimaat.

6. Overzicht prioritering van
projecten uit de
aanbevelingen naar
aanleiding van de
doorlichting gereed,
rekening houdend met de
haalbaarheid.

E.7.1

Ontwikkelen van een road map met
drie pijlers: 1. ruimtelijke ordening
beleid; 2. erfpacht beleid; 3.
wegwerken financiële achterstanden.

1. Roadmap gereed.

1 mei 2022

De TWO heeft geen (concept) overzicht
ontvangen van Sint Maarten ten aanzien
van de prioritering. Ondanks
herhaaldelijk verzoek om een afspraak
om de prioritering van de aanbevelingen
te bespreken kon vanuit Sint Maartense
zijde pas medio mei een afspraak
gepland worden.

Op basis van een integrale doorlichting
van (o.a.) wet- en regelgeving zullen
voorstellen worden ontwikkeld en
geïmplementeerd.
E.7

Ontwikkelen en implementeren
grondbeleid en ruimtelijk
ordeningsbeleid.

2. Roadmap vastgesteld.
3. Plan van Aanpak gereed
4. Plan van Aanpak
vastgesteld.

1 maart 2022
1 april 2022

De roadmap is op tijd opgeleverd.
De roadmap is vastgesteld.

1 oktober 2022

Er is gestart met het opstellen van het
plan van aanpak.

1 november 2022

Er is gestart met het opstellen van het
plan van aanpak.

THEMA F: ZORG
F.1

F.2

Om COVID-19 te kunnen beheersen en
beheersbaar te houden worden de
adviezen van het OMT Cariben (24 april
2020 en 3 juni 2020) doorgevoerd,
waaronder in ieder geval de volgende
maatregelen:
- op peil houden beschikbare ICcapaciteit;
- versterken diensten publieke
gezondheid (o.a. i.v.m. bron- en
contactonderzoek)
- op voorraad houden van voldoende
persoonlijke beschermingsmiddelen
(PBM);
- vergoten en op peil houden
testcapaciteit;
- invoeren syndroom surveillance;
- garanderen voldoende air-ambulance
capaciteit;
- Aankoop COVID vaccin en doorvoeren
vaccinatieprogramma (vanaf beschikbaar
zijn vaccin).
In het kader van doelmatigheid worden
overbodige dubbelingen in het
zorgaanbod van de verschillende
ziekenhuizen en ander inefficiënties in
kaart gebracht en teruggedrongen,
middels opstellen en uitvoeren plan
samenwerking regionale ziekenhuizen

F.1.1

Doorlopend.

F.2.1

Uitvoering afspraken
vierlandenoverleg januari 2022.

Sint Maarten werkt, met ondersteuning
van VWS, aan het beheersen en
bestrijden van de (gevolgen van) COVID19. Dit is een doorlopende activiteit.

1. Oprichting van DCHA als
rechtspersoon
2. Opening rekening door
DCHA waarop de landen hun
respectievelijke
geldbijdragen kunnen
storten

30 juni 2022

Oprichtingsakte is afgerond.

30 juni 2022

De rekening wordt geopend zodra de
coöperatie formeel is opgericht.

Pagina 49 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

F.3

Caribisch gebied Koninkrijk en maken
bestuurlijke afspraken, waaronder in
ieder geval wordt verstaan:
− reduceren van het aantal medische
uitzendingen naar derde landen door
uitbreiding van zorgaanbod binnen het
Caribisch gebied van het Koninkrijk (topspecialistische zorg);
− gezamenlijke inkoop medicatie,
middelen, materialen en
apparatuur;
− regionaal opleiden en
capaciteitsplanning van zorgpersoneel
(kosten opleiding reduceren door minder
opleiden in het
buitenland);
− rationalisering laboratoriumzorg en
reductie aantal laboratoria;
− medische specialisten die verzekerde
zorg leveren in loondienst van
ziekenhuizen (sterfhuisconstructie);
− versterken samenwerking
eerstelijnszorg en tweedelijnszorg;
− herijken bekostigingswijze en tarieven
tweedelijnszorg samen met
zorgverzekeraars en Nederlandse
zorgautoriteit.
Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek naar de doelmatigheid
(inclusief bekostiging) en effectiviteit van
de zorg en de uitkomsten van maatregel
F.2 zullen voorstellen worden ontwikkeld
en geïmplementeerd. Gedacht kan
worden aan herijken verzekeringspakket
en invoeren van eigen betalingen.

F.3.1

F.3.2

Opstellen plan van aanpak met als
doel het verhogen van de
doelmatigheid en effectiviteit van de
zorg op lange termijn (General Health
Insurance).

Opstellen plan van aanpak met als
doel het verhogen van de
houdbaarheid van het zorgstelsel op
de korte termijn, waarbij in ieder
geval wordt gekeken naar het
uitvoeren van behoefteraming
zorginstellingen, efficiënte inkoop
medicijnen en preventieve zorg.

3. Opstellen, afronden en
operationaliseren
projectplan DCHA

30 juni 2022

Indien tijdens het bestuurlijk 4
landenoverleg van 20 – 24 juni een
formele GO is gegeven voor de oprichting
van de DCHA, zal gestart worden met
uitvoer van het plan van aanpak. Indien
tijdens het bestuurlijk 4 landenoverleg
een formele NO GO is gegeven, zullen de
vervolgacties zoals afgesproken tijdens
het bestuurlijke 4 landenoverleg ingezet
worden.

4. Aanbesteding van de
opdrachten aan
projectmanager,
wetgevingsjurist, update
financieel model afgerond.

1 maart 2022

De drie contracten zijn nog niet
afgesloten. Met name uitblijven van de
aanbesteding van de projectmanager
veroorzaakt sterke vertraging in de
navolgende activiteiten.

5. De LB-hams goedgekeurd
door de minister van VSA en
naar SER gestuurd (actie 1.5
PvA)

30 april 2022

Proces van formulering van concept
wetgeving is onderbroken door het
uitblijven van het contract voor de
wetgevingsjurist.

6. Knelpuntenrapportages
afgerond voor SZV en
Belastingdienst (actie 2.a.2
en 2.b.2 van het PvA)
7. Knelpuntenrapportage
voorlichting richting
werknemers afgerond (actie
3.2 PvA)
8. Publiekscampagne plan
gereed (actie 4.1 PvA).
2. Plan van aanpak gereed.

30 april 2022

Zie punt 4.

30 april 2022

Zie punt 4.

1 april 2022

Zie punt 4.

1 april 2022

Concept plan van aanpak is
geformuleerd, de
communicatieproblemen die vertraging
veroorzaakten zijn inmiddels opgelost.

1 mei 2022

Zie punt 2.

3. Plan van aanpak
vastgesteld.
6. Wijziging ZV/OV
loongrenzen van kracht.

Zo spoedig mogelijk

De wetswijziging is door het parlement
aanvaard en de SZV is bezig de
wijzigingen door te voeren.
Pagina 50 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

THEMA G: ONDERWIJS
G.1

Een expertgroep uit de vier landen /
groep onderwijsexperts uit de vier
landen voert een doorlichting uit van het
gehele onderwijsbestel, met inbegrip van
alle publieke en particuliere betrokken
partijen, inclusief de overheid. Hierbij
komen in ieder geval aan de orde:
- onderwijskwaliteit, lesmethoden en –
middelen;
- aansluiting tussen onderwijs en
arbeidsmarkt;
- doorstroom tussen ko, po, vo en
mbo/ho/wo (al dan niet in Europees
Nederland);
- doelmatigheid en doeltreffendheid van
de onderwijsbekostiging, mitigeren van
inefficiënties in het systeem;
- versterken van de kwaliteitsverbetering
door effectief toezicht door onder andere
de inspecties;
samenwerking onderwijs- en
ontwikkelingsvoorzieningen in de regio
(en eventueel Europees Nederland).

G.1.1

Doorlichting van het onderwijsbestel.

H.1.1

Doorlopend.

H.2.2

Implementatie van Plan van Aanpak

5. Eindrapportage gereed.

1 oktober 2022

De voortgang loopt conform planning.

Hierbij worden in elk geval de
onderwijsinspecties van de vier landen
betrokken.
Op basis van de uitkomsten van de
doorlichting worden maatregelen
ontwikkeld en geïmplementeerd.
THEMA H: VERSTERKEN RECHTSSTAAT
H.1

H.2

In het belang van stabiliteit van de
openbare orde en veiligheid worden tot
nader orde geen bezuinigingen toegepast
die de operationele uitvoeringscapaciteit
binnen de meest vitale sectoren van de
rechtsstaat (Politie, Douane,
Landsrecherche, OM, Hof, Kustwacht,
gevangeniswezen en de
veiligheidsdienst) beperken.
Op basis van bestaand en/of aanvullend
onderzoek zal worden bepaald of en hoe
de (fysieke en online) goksector
hervormd moet worden. Doelstelling is
het verhogen van de inkomsten voor de
overheid.
Op basis van voorstellen zal
besluitvorming en implementatie
plaatsvinden.

3. Visiedocument
vastgesteld (actie 2.2 en 2.3
uit Plan van Aanpak).
4. Actieplannen vastgesteld
voor doel 2 (Elevate and
control the quality of gaming
and gambling) en 4 (Create
an effective and efficient
regulatory body and
framework to safeguard the
integrity of the gaming and
gambling industry) (actie
2.4 uit Plan van Aanpak).

1 april 2022

Het visie document is opgeleverd en
vastgesteld.

1 mei 2022

De twee actieplannen zijn opgeleverd en
worden naar verwachting op korte
termijn vastgesteld.

Pagina 51 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

H.9

H.12

Landen werken gezamenlijk toe naar een
geharmoniseerd niveau van bescherming
persoonsgegevens binnen het Koninkrijk
middels een Rijkswet.
Een plan van aanpak zal worden
ontwikkeld en geïmplementeerd.
Beheer en toezicht t.a.v. het
criminaliteitsfonds wordt op orde
gebracht. Curaçao en Sint Maarten
volgen de aanbevelingen uit de
rapporten van de Raad voor de
Rechtshandhaving op.
Uiterlijk 1 april 2021 hebben de landen
een onafhankelijke organisatie
aangewezen die het fonds controleert op
het opvolgen van de aanbevelingen en
rapporteert of het fonds naar behoren
werkt.

H.9.1

Projectfase uitvoeren op basis van
vastgesteld plan van aanpak.

4. Concept-wetsontwerp.

1 juli 2022

De voortgang loopt conform planning.

H.12.1

Opvolgen aanbevelingen uit de
rapporten van de Raad voor de
Rechtshandhaving m.b.t. het
criminaliteitsfonds.

5. Het beleidsplan 2023
Criminaliteitsfonds is
vastgesteld.

1 april 2022

Het goedkeuren van het Plan van Aanpak
heeft aan de kant van SXM vertraging
opgelopen. Voorts is het ministerie van
BZK laat met het opzetten van een kick
off meeting. De start van het project
heeft daarom aanzienlijke vertraging
opgelopen.

6. Handboek Crimefonds is
vastgesteld.
7. Financiële administratie is
ingericht.
8. Een
uitvoeringsorganisatie is
opgericht en ingewerkt.
9. Een stuurgroep
Misdaadbestrijding is
opgericht en ingericht.
10. Evaluatie afgerond en
project afgesloten.
1. Verbetermaatregelen
gerealiseerd.

1 april 2022

Idem

1 april 2022

Idem

1 juni 2022

Idem

1 augustus 2022

Idem

1 september 2022

Idem

31 augustus 2022

De voortgang loopt conform planning.

H.20

Om de detentieomstandigheden te
verbeteren zal Sint Maarten in overleg
met Nederland de gemaakte afspraken
verbetermaatregelen uit 2018 uitvoeren
en zo nodig de hiervoor benodigde
middelen vrijmaken en in de begroting
opnemen.

H.20.1

Realiseren verbetermaatregelen.

H.21

Om te voldoen aan de (internationale)
eisen m.b.t. detentie zal Sint Maarten
voor 15 februari 2021 met Nederland
UNOPS de opdracht geven tot een
vooronderzoek om te komen tot een
lange termijn plan voor de
detentiesituatie op Sint Maarten.

H.21.1

Opzetten Trustfund en bijbehorende
arrangement(s) door UNOPS, met
Nederland als donor en Sint Maarten
met eigen bijdrage in Trustfund.

1. Trustfund opgezet en
bijbehorende
arrangement(s) getekend
door UNOPS, SXM en BZK.

Er wordt door alle partijen voorspoedig
gewerkt aan het opstellen van de
arrangementen.

Pagina 52 van 54

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage B: Zienswijzen van de Landen op Uitvoeringsrapportage
Bijlage B.1: Zienswijze Aruba
Bijlage B.2: Zienswijze Curaçao
Bijlage B.3: Zienswijze Sint Maarten

Pagina 53 van 54

Zienswijze
Van: het Land Aruba
Datum: 26 mei 2022
Onderwerp: zienswijze van Land Aruba op de uitvoeringsrapportage van het
landspakket no. 2 2022

Inleiding:
In het jaar 2020 heeft het Land Aruba een onderlinge regeling met Nederland gesloten als
voorwaarde voor het ontvangen van de nodige liquiditeitssteun in de vorm van een kortlopende
lening. Dit naar aanleiding van de COVID-19 pandemie. Aruba blijft zich inzetten bij het nakomen
van de gemaakte afspraken.
Weer op eigen benen staan en sterker uit de crisis komen is een uitgangspunt voor Aruba.
Hierbij dient gekeken te worden naar op duurzame en verantwoorde wijze doorvoeren van de
hervormingen, rekening houdend met de draagkracht van de Arubaanse instituties en de
Arubaanse samenleving. Een bijkomende uitdaging in dit verlengde is de wereldwijde afname in
koopkracht en toename van prijzen naar aanleiding van o.a. de COVID-19 pandemie en de
oorlog in Oekraïne. De afgesproken hervormingen dienen doorgevoerd te worden rekening
houdend met het voornoemde.

De afgelopen periode kenmerkt zich door een hechte samenwerking tussen het ambtelijk team
van Aruba, waaronder de Tijdelijke Werkorganisatie Aruba (TWO-AUA), en de Tijdelijke
Werkorganisatie Nederland. De nieuwe ingeslagen weg wordt als zeer constructief ervaren,
waarbij er intensief gewerkt wordt aan de zogenoemde roadmaps waarin een lange termijn visie
wordt ontwikkeld inclusief concrete acties voor het realiseren van de hervormingen. De focus op
kwaliteit en duurzaamheid wordt door Aruba toegejuicht.

1

Enkele aandachtspunten die gedurende de afgelopen periode zijn geïdentificeerd worden hierna
nader beschreven.

Aandachtspunten:
● Hervorming belastingstelsel C1
o Het hervormen van het belastingstelsel is een ingrijpende maatregel die
zorgvuldigheid vergt. In dit verlengde zijn o.a. consultatiesessies gehouden met
verschillende stakeholders om inzichten te verkrijgen en draagvlak te creëren.
Daarbij is van belang om aan te geven dat voor de regering van Aruba een
belastingstelsel moet worden doorgevoerd dat breed gedragen kan worden. Dit
betekent dat er ruimte gelaten moet worden voor de nodige bijstelling op basis van
nieuwe inzichten, zoals die verkregen gedurende de consultatiesessies. Dit met
behoud van een slagvaardige werkwijze.
o Noemenswaardig is dat de advisering door het IMF en COHO ervan uitgaat dat het
uiteindelijke besluit, over de invulling van de hervorming, een landsaangelegenheid
is.
● Capaciteit en draagkracht:
o Een tekort aan capaciteit blijft een uitdaging voor Land Aruba. Daartegenover kan
vermeld worden dat het ambtelijk team dat zich buigt over de maatregelen een
hoge mate van arbeidsproductiviteit kent. Land Aruba acht het een welkome
ontwikkeling dat er nu gekeken wordt naar additionele ondersteuning in het belang
van het versnellen van het doorvoeren van de diverse hervormingsmaatregelen.
o Een aspect dat in dit verlengde meegewogen dient te worden is dat kleinere landen,
ook wel Small Island Development States (SIDS) genoemd, beperkt worden door hun
kleinschaligheid. Dit betekent dat bij het doorvoeren van hervormingen hier
blijvend rekening mee gehouden dient te worden.
o Het wordt, na anderhalf jaar werken met het landspakket, inmiddels duidelijk dat
naast uitdagingen i.v.m. beperkte capaciteit, nieuwe uitdagingen zich voordoen
m.b.t. de houdbaarheid op lange termijn van de met bepaalde acties gemoeide
investeringen en kosten.

2

● Nieuwe werkwijze TWO-NED:
o Dit jaar is door TWO-NED een nieuwe werkwijze geïntroduceerd voor de
coördinatie van de uitvoering van de verschillende hervormingen. De werkwijze is
met Aruba gedeeld waarbij er ruimte is gegeven om een zienswijze hierop te geven
en input te leveren. De nieuwe procedure voor o.a. de opstelling van plannen van
aanpak, rapportages, evaluaties en de algehele coördinatie richting de goedkeuring
van diverse plannen inclusief de daarbij betrokken actoren behoeft enige
aanpassing. In de praktijk wordt ervaren dat de nieuwe procedures niet geheel
aansluiten op de tot nu toe voor Aruba succesvolle werkwijze waarbij er sprake is
van een centrale regie gehouden door TWO-AUA. Hierover wordt momenteel op
constructieve wijze met TWO-NED gesproken waarbij door TWO-NED is aangegeven
dat er ruimte is voor het verder leveren van input. Aruba acht het van groot belang
dat door middel van een effectieve manier van werken de afspraken met
Nederland nagekomen worden. Hierover zal ook met het lokale team gesproken
worden waarbij het belang hiervan zal worden benadrukt.
• Maatregel F3:
o In het verlengde van maatregel F3 is de zienswijze van het Land dat het zorgstelsel
van Aruba robuust en betaalbaar dient te zijn en moet passen bij het profiel van de
Arubaanse samenleving met oog voor de nodige preventieve maatregelen.
● Besluitvorming Rijksministerraad
o Land Aruba acht het van belang dat de besluitvorming naar aanleiding van de
Rijksministerraad en de voorbereiding hiervan afgestemd wordt met het
landspakkettraject dat zich richt op een kwalitatieve wijze van het doorvoeren van
hervormingsmaatregelen, veelvuldig onderbouwd door uitgebreide onderzoeken.

3

MINISTER PRESIDENT VAN CURAÇAO

Daarnaast moet ervoor gewaakt worden dat de genoemde evaluaties, adviezen en
overige interventies door Nederlandse ministeries en toezichthouders niet hun doel
voorbijschieten c.q. als resultaat hebben dat het (lokale) eigenaarschap over de
hervormingen in het gedrang komt dan wel kan komen. In dit verband moet TWO
daarom te allen tijde rekening blijven houden met de eigen verantwoordelijkheid en
eigenaarschap van de Curaçaose regering en ministeries bij het opstellen en uitvoeren
van de plannen van aanpak, alsmede met de onderliggende legitieme belangen van het
Land Curaçao in dat verband. Met name daarin moet onzes inziens aan Nederlandse
zijde verbetering worden aangebracht.
Niettemin zal de regering van Curaçao, m deze ondersteund door de Nationale
Hervormingscommissie als technische regisseur en de ingezette (en nog aan te trekken)
externe capaciteit voor uitvoering en beleidsontwikkeling, zich blijven inzetten om de
hervormingen zoals opgenomen in de uitvoeringsagenda bij het Landspakket zo
effectief en efficiënt mogelijk, alsmede in de daarvoor geplande tijd, te blijven uitvoeren.
Een en ander met het oog op de door alle stakeholders, inclusief alle bewindspersonen,
noodzakelijk geachte verduurzaming van de publieke sector van Curaçao op de
middellange termijn.

Fort Amsterdam 17 1 Willemstad, Curaçao I T. +(5999) 463-0495 1 F. +(5999) 461-7199 1 www.gobiernu.cw

2

PRIME MINISTER OF SINT MAARTEN
M i n i s t e r-P r e s i d e n t v a n S i n t M a a r t e n

-Pliihpsburg, 27 meÇ202
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
De Staatsecretaris Koninkrijksrelaties en digitalisering, mevrouw Alexandra van Buffelen,
Postbus 20011
Turfmarkt 147
2500 EA Den Haag
Netherland
Onderwerp: uitvoeringsrapportage februari '22 - mei '22
DIV# 12682
Geachte mevrouw van Buffelen,
De voortgang van Sint Maarten over de periode 16 februari 2022 tot en mei 15 mei 2022 wordt over
het algemeen nog steeds als voornamelijk positief beoordeeld. Enerzijds wordt de constructieve
ambtelijke samenwerking benoemd en anderzijds worden de risicofactoren aangehaald die
langzaamaan tot vertragingen leiden ten aanzien van het tijdig behalen van resultaten. Risicofactoren
die zich niet louter beperken tot de kant van de overheid van Sint Maarten, maar tevens aan de orde
zijn aan de kant van Nederlandse overheid. Deze rapportage komt niet als een verassing. Het
kenschetst in feite het resultaat van de in eerdere aan u genoemde tekortkomingen van de publieke
sector ( capaciteit) en het in deze fase niet meer kunnen volstaan met louter technische assistentie
vanuit Nederland.
Vanaf het begin van de samenwerking tussen de TWO en de overheid van Sint Maarten is
aangegeven dat de ambtenarij nog niet toegespitst is om op een structurele en tijdige uitvoering van
een integraal pakket van hervormingen. In onze laatste zienswijze ten aanzien van de voortgang van
het eerste kwartaal 2022 is het belang van een holistische aanpak ten aanzien van de
capaciteitsopbouw en institutionele versterking dan ook benadrukt om de duurzaamheid van het
hervormingstraject te kunnen garanderen. Hierin spelen met name de B-maatregelen een grote rol.
Het versterken van de ambtenarij is feitelijk een randvoorwaarde voor succes. Daar waar het begin
van het implementatietraject met name gericht was op het tot stand brengen van een baseline situatie
Prime Minister/ Minister-President
Government Administration Building
Post Office Box 943, Philipsburg / Soualiga raad 1, Sint Maarten
{T} +721-5426058 ext. 2994

door middel van het uitvoeren van onderzoeken, bevindt Sint Maarten zich nu aan de beginfase van
de uitvoering van een veelvoud van complexe plannen van aanpak. Integrale plannen die optimaal
functionerende overheid vereisen.
Helaas is er nu met name vertraging ontstaan in de B-maatregelen. Gelukkig is na de totstandkoming
van deze rapportage alsnog voortgang geboekt met de maatregel, die voorziet op de uitvoering van
een medewerkers-tevredenheidsonderzoek (B.6) en de maatregel gericht op de aanbesteding voor het
benchmarkonderzoek van de relatieve arbeidsmarktpositie van de overheid van Sint Maarten met de
rest van de lokale arbeidsmarkt (B.5.3).
Voor wat betreft de maatregelen die betrekking hebben op de Zorg (thema F) is gezamenlijk met de
TWO vastgesteld dat met de knelpuntenrapportages die het afgelopen kwartaal geformuleerd zijn,
duidelijk naar voren is gebracht, dat de initiële startdatum voor de algemene ziektekostenverzekering
(GHI) per 1 januari 2023 erg ambitieus was. Afgesproken is dan ook een aangepast plan van aanpak
op te stellen, waarin een realistischer tijdspad gesteld wordt ten aanzien van de F-maatregel, waarbij
naast de gestelde knelpunten tevens rekening gehouden wordt met capaciteit en het benodigde
draagvlak dat gevonden worden voor het invoeren van de ziektekostenverzekering.
Tenslotte, zoals in de rapportage reeds genoemd wordt, lukt het Sint Maarten nog steeds om het
merendeel van deadlines te behalen. Deze resultaten zijn evenwel niet ongemoeid gebleven en gaan
gepaard met een uitputtingsslag van de ambtenarij. Sint Maarten kijkt daarom uit naar de door u
geïnitieerde counterpart dagen, waarbij we gezamenlijk als Koninkrijkslanden het proces kunnen
evalueren en waar nodig bijsturen.
Ik hoop U hiermee voldoende te hebben geinformeerd.

Prime Minister/ Minister-President
Government Administration Building
Post Office Box 943, Philipsburg / Soualiga road 1, Sint Maarten
(T) +721-5426058 ext. 2994

Uitvoeringsrapportage landspakketten Aruba, Curaçao en Sint Maarten – no.2 2022 | 31 mei 2022

Bijlage C: Reactie TWO op Zienswijzen
Bijlage C.1: Reactie TWO op zienswijze Aruba
Aruba stelt in de zienswijze op de Uitvoeringsrapportage terecht dat het hervormen
van het belastingstelsel zorgvuldigheid vergt en draagvlak in de samenleving voor het
nieuwe stelsel van belang is. Daarbij passen eventuele bijstellingen van het
oorspronkelijke ontwerp naar aanleiding van de uitgevoerde consultatieronde. TWO
Nederland acht het evenwel van belang dat deze aanpassingen de uitvoerbaarheid van
het nieuwe stelsel niet in gevaar brengen. Dit zal dan ook in de besprekingen met
Aruba vanuit TWO Nederland steeds worden meegenomen en daarnaast een belangrijk
punt zijn bij de evaluatie van de voortgang van de implementatie. Deze is voorzien in
augustus van dit jaar. Verder merkt TWO Nederland op dat het van belang is dat er op
zeer korte termijn duidelijkheid komt over de modaliteiten van het nieuwe stelsel,
zodat ook de samenleving (met name het bedrijfsleven) voldoende tijd heeft voor een
goede voorbereiding.
Bijlage C.2: Reactie TWO op zienswijze Curaçao
Curaçao geeft in de zienswijze aan dat vertragingen in de uitvoering aan de Curaçaose
zijde in de meeste gevallen te verklaren zijn door het doen of laten van
projectverantwoordelijken of belangrijke stakeholders. De TWO constateert dat de
vertragingen in toenemende mate ook het gevolg zijn van de bestuurlijke
besluitvorming aan Curaçaose zijde. De oorzaak van vertragingen aan Nederlandse
zijde hebben de aandacht van de TWO en de TWO zal hier op blijven monitoren en
indien noodzakelijk op bijsturen.
Curaçao geeft daarnaast aan dat de TWO te allen tijde rekening moet blijven houden
met de eigen verantwoordelijkheid en eigenaarschap van de Curaçaose regering en
ministeries bij het opstellen en uitvoeren van de plannen van aanpak, alsmede met de
onderliggende legitieme belangen van het Land Curaçao in dat verband. De TWO
onderschrijft de eigen verantwoordelijkheid en het eigenaarschap van de Curaçaose
regering en gaat hierover graag met de NHC in overleg.
Bijlage C.3: Reactie TWO op zienswijze Sint Maarten
Sint Maarten vraagt in haar zienswijze opnieuw aandacht voor een holistische aanpak
ten aanzien van capaciteitsopbouw en institutionele versterking zodat de
duurzaamheid van de hervormingstrajecten kan worden gegarandeerd. De TWO
begrijpt dit en voegt daaraan toe dat de constructieve gesprekken die worden gevoerd
tussen TWO en het SG beraad over het in kaart brengen van de benodigde technische
assistentie en capaciteitsopbouw een belangrijk onderdeel vormen in deze holistische
aanpak. Verder geeft Sint Maarten aan dat een aantal maatregelen, waarbij vertraging
was ontstaan, na het opstellen van de rapportage voortgang hebben geboekt. De TWO
bevestigt dit en de eerste vervolgstappen zijn inmiddels in gang gezet.

Pagina 54 van 54