Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2904
Vragen van de leden Servaes en Van Laar (beiden PvdA) aan de Minister van
Buitenlandse Zaken over de moord en inbraak bij een Oegandese
mensenrechtenorganisatie (ingezonden 1 juni 2016).
Antwoord Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 22 juni 2016)
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Ontzetting over moord en inbraak bij
Oegandese mensenrechtenorganisatie»?1 Zo ja, wat is uw reactie hierop?
Antwoord 1
Ja. Ik ben uiteraard geschokt over deze zeer zorgelijke gebeurtenis.
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat de daders van de moord en de inbraak nog niet zijn
opgepakt door de Oegandese autoriteiten?
Antwoord 2
Ja.
Vraag 3
Deelt u de oproep in het persbericht van het Human Rights Awareness and
Promotion Forum en andere Oegandese mensenrechtenorganisaties dat de
Oegandese overheid zich meer moet inzetten om de daders te pakken en het
patroon van inbraken bij mensenrechtenorganisaties te doorbreken?2 Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 3
Ja.
Vraag 4
Bent u bereid om deze specifieke kwestie aan de orde te stellen bij de
Oegandese autoriteiten en hierbij expliciet aan te dringen op vervolging van
de daders en op te roepen tot het voorkomen en bestrijden van geweldda-

1

http://www.coc.nl/internationaal/ontzetting-over-moord-en-inbraak-bij-oegandesemensenrechtenorganisatie
2
http://hrapf.org/joint-civil-society-statement-on-break-ins/

ah-tk-20152016-2904
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

dige inbraken bij mensenrechtenorganisaties in de toekomst, in lijn met de
oproep in het genoemde persbericht? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Ja, later deze maand vindt een politieke dialoog plaats tussen de Ugandese
autoriteiten en de EU, in het kader van Artikel 8 van het verdrag van Cotonou.
Tijdens deze dialoog zal de EU de gewelddadige inbraak aan de orde stellen
en aandringen op maatregelen om mensenrechtenorganisaties beter te
beschermen tegen dergelijke inbraken.
Vraag 5
Herinnert u zich uw antwoord op eerdere vragen over de omstreden NGO Bill
waarin u aangaf dat «afgewacht moet worden hoe het uiteindelijke voorstel
eruit ziet en wanneer het wordt aangenomen. Pas dan kunnen de mogelijke
effecten van de nieuwe wet worden beoordeeld»?3 Klopt het dat de
genoemde wetgeving in maart jl. door president Museveni is ondertekend en
in werking is getreden. Kunt u dat bevestigen? Zo ja, kunt u een beoordeling
geven van de effecten van de wet?
Antwoord 5
De wet wordt de facto nog niet toegepast en er zijn daarom nog geen
zichtbare effecten. President Museveni ondertekende weliswaar de ngo wet in
maart en deze trad toen in werking. De Ugandese NGO Board is echter
verantwoordelijk voor de implementatie van de wet, maar tot op heden
ontving deze organisatie nog geen additioneel budget en is het reglement
voor de uitvoering van de wet nog niet vastgelegd. De NGO Board is een
Ugandese overheidsinstelling die ngo» s registreert, reguleert en coördineert
en daarover de regering adviseert. De Board werkt op dit gebied samen met
twee vertegenwoordigers van het platform van Oegandese ngo’s (NGO
Forum).
Vraag 6
Herinnert u zich uw antwoord op de hierboven genoemde vragen waarin u
aangaf dat «de dialoog over het wetsvoorstel wordt gevoerd in EU-verband.
De overige JLOS donoren (Justice, Law and Order Sector) zijn lidstaten van
de EU en hebben dezelfde zorgen als Nederland»? Kunt u aangeven hoe deze
dialoog in EU-verband sindsdien verlopen is? Bent u bereid te pleiten voor
maatregelen, in reactie op bovengenoemde ontwikkelingen, bijvoorbeeld
tegen de negatieve gevolgen van de NGO Bill voor de gemeenschap van
Lesbische, Homo-, Biseksuelen en Transgenders (LHBT)?
Antwoord 6
Tijdens de consultaties met het maatschappelijk middenveld over de ngo wet
kwam de EU met een schriftelijke verklaring over het wetsvoorstel. De EU
kaartte het belang aan van een transparant registratieproces voor ngo» s, met
aandacht voor een competente en eerlijke rechtsgang tijdens het registratieproces. Daarnaast kon de wet beter erkennen dat de grote meerderheid van
de ngo» s in Uganda waardevol werk levert. De Ugandese parlementaire
adviescommissie, belast met deze consultaties, verwerkte de zorgpunten van
de EU in een advies. Het wetsvoorstel onderkent in lijn met dit advies
expliciet dat het werk van ngo» s verder reikt dan alleen het leveren van
diensten. Het maatschappelijk middenveld in Uganda ziet het proces dat heeft
geleid tot deze wet als een goed voorbeeld van een effectieve en constructieve beleidsdialoog. Op dit moment is er geen aanleiding om te pleiten voor
maatregelen.
Vraag 7
Bent u bereid additionele steun te verlenen aan de Oegandese LHBTgemeenschap, bijvoorbeeld voor beveiligingsmaatregelen?

3

Aanhangsel bij de Handelingen, vergaderjaar 2014–2015, nr. 3095

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Antwoord 7
Nederland ondersteunt actief de LHBT gemeenschap in Oeganda. In het door
HIVOS en Rutgers uitgevoerde programma «Right here, right now» staat de
LHBT-gemeenschap centraal. Verder nemen alle door Nederland gefinancierde projecten op het gebied van Seksuele en Reproductieve Gezondheid en
Rechten (SRGR) aandacht voor de LHBT gemeenschap integraal op in de
projectactiviteiten. Ook organiseerde de Nederlandse ambassade afgelopen
maand als enige buitenlandse missie een evenement in samenwerking met
de LHBT gemeenschap ter gelegenheid van de International Day Against
Homophobia, Transphobia and Biphobia (IDAHOT). Indien additionele steun
voor kwetsbare groepen, zoals de LHBT gemeenschap, noodzakelijk blijkt dan
zal Nederland dit overwegen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3