Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

33 000 XVI

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (XVI) voor het jaar 2012

Nr. 188

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 juni 2012
In het Regeerakkoord dat ten grondslag lag aan het huidige demissionaire
kabinet is opgenomen dat de collectieve vergoeding van in-vitrofertilisatie
behandelingen (ivf) in 2013 wordt beperkt tot de eerste behandeling.
Momenteel worden drie ivf-behandelingen vergoed. Vervolgens heb ik
tijdens de begrotingsbehandeling van VWS in november 2010 aangegeven de tijd te benutten om alternatieven te onderzoeken. Deze lijn is
gesteund door de Tweede Kamer met een motie van de leden Dijkstra en
Voortman, die verzoekt voor de maatregel uit het Regeerakkoord
alternatieven te ontwikkelen en het College voor zorgverzekeringen (CVZ)
opdracht te geven te onderzoeken of er op doelmatiger en patiëntvriendelijker wijze te besparen is op de kosten van ivf-behandelingen. Met de
Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG),
Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en Freya, een patiëntenvereniging voor
mensen met vruchtbaarheidsproblematiek, zijn voorstellen voor alternatieve maatregelen geïnventariseerd. In mijn brief van 8 november 2011
heb ik u hierover geïnformeerd en aangegeven dat de voorstellen kansrijk
lijken in termen van doelmatigheidswinst1, maar dat eerst duidelijk moet
zijn of de geïnventariseerde alternatieven een besparing van 30 miljoen
halen en of deze zodanig implementeerbaar zijn dat de besparing een
adequate vervanging is voor de in het Regeerakkoord opgenomen
maatregel. Daartoe heb ik het CVZ opdracht gegeven de voorstellen te
toetsen. Met deze brief informeer ik u over de uitkomsten van de toets en
mijn voorgenomen besluit over de pakketmaatregel ivf.
Advies CVZ
Aan het CVZ is gevraagd over de volgende alternatieven een oordeel uit te
spreken:
a. terugplaatsing van één embryo in plaats van twee embryo’s (eSET)
tot de leeftijd van 38 jaar;

1

Kamerstukken II 2011/12, 33 000 XVI, nr. 24.

kst-33000-XVI-188
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 000 XVI, nr. 188

1

b.
c.
d.
e.
f.
g.
h.
i.

inschatting prognose en afwachten (afwachtend beleid);
doelmatig medicijngebruik;
gebruik kort in plaats van lang stimulatieprotocol;
introductie leeftijdsgrens van 41 jaar;
gebruik biosimilars;
afzien van karyogram;
laparoscopische electrocoagulatie;
gelijkwaardigheid urinaire en recombinant middelen.

Het CVZ heeft op 12 juni 2012 het gevraagde rapport uitgebracht (Bijlage
1)1. De onder a, b, c en i genoemde alternatieven ziet het CVZ als reële
alternatieven. Het CVZ oordeelt dat, in vergelijking met de oorspronkelijke
maatregel deze alternatieve voorstellen uit het oogpunt van kwaliteit en
doelmatigheid de voorkeur verdienen. Zoals gevraagd in de motie,
worden de patiënten met de alternatieve voorstellen veel meer ontzien.
Invulling van de bezuiniging wordt immers niet uitsluitend gerealiseerd
door verzekeringsrechten te beperken, maar vooral ook door substantiële
doelmatigheidswinst (voorstel c en i). Daarnaast wordt door toepassing
van de alternatieve voorstellen kwaliteitswinst geboekt (voorstel a en b).
Gekozen alternatieven
Ik heb besloten om de aanbevelingen van het CVZ over te nemen.
Daarenboven heb ik besloten een leeftijdsgrens van drieënveertig jaar
voor ivf en alle andere vruchtbaarheidsbehandelingen in te voeren. Het
CVZ had daarvoor reeds eerder een verkenning gedaan en heeft naar
aanleiding van de consultatieronde over alternatief e. besloten dit advies
gelijktijdig uit te brengen (Bijlage 2)1. Naast deze maatregelen wordt met
het invoeren van een leeftijdsgrens veel onduidelijkheid rond de
maximum leeftijd van de vrouw bij uitvoering van deze zorg in de Zvw
weggenomen, ook voor de vergoeding van de in het buitenland geboden
vruchtbaarheidszorg. Door het ter beschikking komen van vitrificatie van
eicellen zal de leeftijd waarop vrouwen met ivf zwanger kunnen worden
potentieel ver oprekbaar zijn, waardoor de kosten hiervoor zullen
toenemen. Deze maatregel heeft tevens een remmend effect op deze
kostenstijging.
Voor het Besluit zorgverzekering betekent het dat deze op twee punten
aangepast wordt:
1. voor verzekerden tot achtendertig jaar, voor zover het gaat om de
eerste twee ivf-pogingen, mag slechts één embryo teruggeplaatst
worden. Alleen in dat geval komen de ivf-pogingen voor rekening van
de zorgverzekering. In alle andere gevallen kan het terugplaatsen van
twee embryo’s voor rekening van de zorgverzekering komen indien
dat aangewezen is.
2. ivf en alle andere vruchtbaarheidsbehandelingen tot 43 jaar worden
vergoed indien aangewezen.
De overige aanbevelingen van het CVZ vergen geen wijziging van het
Besluit zorgverzekering. Het realiseren van de voorstellen vraagt wel dat
de leden van de NVOG conform gaat handelen. Ook zorgverzekeraars
zullen zich extra moeten inspannen bij de inkoop en controle. Freya zegt
toe haar leden voor te lichten over de veranderingen in het behandelingen vergoedingsbeleid. Deze partijen hebben zich in de consultatie
gecommitteerd aan het uitvoeren van deze maatregelen. Ik wil hierover
duidelijke afspraken maken met de partijen. Zoals het CVZ adviseert, zal ik
daarbij tevens concrete afspraken maken over rapportages en het
aanleveren van gegevens.
1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 000 XVI, nr. 188

2

De hier gekozen alternatieven bieden gezamenlijk voldoende besparingspotentieel om te dienen als alternatieve dekking van de besparingsopgave
van 30 miljoen. De effecten van deze maatregelen zullen eind 2013
worden gemonitord.
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E. I. Schippers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 000 XVI, nr. 188

3