2011D44976

INBRENG VAN EEN VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Naar aanleiding van de toezending op 7 september 2011 van de tekst van
de uitvoeringsinstructie UWV hebben enkele fracties binnen de vaste
commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid de behoefte om de
regering over de Uitvoeringsinstructie UWV enkele vragen en opmerkingen voor te leggen.
De voorzitter van de commissie,
Van Gent
Adjunct-griffier van de commissie,
Lips

nds-tk-2011D44976

1

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de PvdA-fractie
De leden van de PvdA-fractie hebben kennis genomen van de uitvoeringsinstructie UWV (Kamerstuk 26 448, Nr. 468), die hoofdstuk 7 van de
Beleidsregels Ontslagtaak UWV (Bedrijfseconomische redenen) wijzigt. De
leden van de PvdA-fractie hebben hierover enkele kritische vragen.
1
Ten eerste vragen deze leden wat er door deze aanvulling van de
uitvoeringsinstructie UWV praktisch voor de werknemer verandert, als het
geen inhoudelijke wijziging van de bestaande beleidsregels is. Indien het
de interpretatie van het ontslagrecht zou verbeteren, welke ongewenste
interpretatie wordt er dan naar de mening van de regering dan nu
onmogelijk gemaakt?
2
De leden van de PvdA-fractie hebben voorts opmerkingen bij de criteria
ter beoordeling van ontslagaanvragen voor vaste werknemers, vanwege
fluctuaties in het werkaanbod (leegloopuren), waarbij het bestand
flexibele werknemers hetzelfde blijft of zelfs groter wordt.
Waarom heeft de regering slechts gekozen voor een periode van een half
jaar? Hoeveel procent van de bedrijven hebben wel eens te maken gehad
met fluctuaties van het werkaanbod gemeten over een periode van een
half jaar? Behoren fluctuaties in het werkaanbod gemeten over een half
jaar niet tot het ondernemersrisico? Zo nee, waarom niet?
3
Waarom kan er met deze nieuwe uitvoeringsconstructie ook afscheid
worden genomen van vaste krachten zonder dat aannemelijk is gemaakt
dat de flexibele schil zo beperkt als noodzakelijk is ingericht? Wordt het
afspiegelingsbeginsel, namelijk dat eerst overeenkomsten met flexibele
werknemers moet worden beëindigd voordat een werkgever overgaat tot
ontslag van vaste werknemers, met deze nieuwe instructie niet ontweken?
4
Is de regering van mening dat op grond van deze beleidsregels aan de
werknemer voor wie een ontslagvergunning is aangevraagd een overzicht
dient te worden overgelegd van de inzet van flexibele krachten in de
onderneming, opdat de werknemer in het kader van zijn verweer kan
beoordelen of de grond, die voor zijn ontslag wordt gegeven noodzakelijk
is, of wanneer dat niet het geval is, (kennelijk) onredelijk is? Welke
zwaarwegende redenen moet een werkgever aanvoeren voordat het
belang van de werknemer voor zwaarwegende redenen van de werkgever
dient te wijken? Op welke wijze kan een werknemer voor wie een
ontslagvergunning is gevraagd, dan wel is verkregen, achterhalen of de
voorwaarden van de wederindiensttredingsvoorwaarde zijn ingetreden?
5
In het verlengde van het bovenstaande zetten de leden van de
PvdA-fractie vraagtekens bij de definitie van flexibele werknemers, die als
gevolg van de nieuwe instructie is gewijzigd. Tot nu toe ging het om
werknemers, die op basis van de daadwerkelijke behoefte van een bedrijf
kunnen worden ingezet. Nu zijn het medewerkers, die ervoor zorgen dat
een personeelsbestand kan uitbreiden of inkrimpen afhankelijk van de
marktontwikkelingen. De noodzakelijkheid van een daadwerkelijke
behoefte van een bedrijf is niet meer leidend. Is dit geen verruiming van
de definitie van flexibele werknemers, waardoor er minder gewicht wordt

2

toegekend aan de noodzakelijkheid van het flexbestand voor de gezonde
bedrijfsvoering bij een beoordeling van een ontslagaanvraag?
6
De leden van de PvdA-fractie constateren dat de nieuwe uitvoeringsinstructie ingaat op de vraag hoe om te gaan met fluctuaties in het
werkaanbod. Er wordt gespecificeerd dat «een werkgever eerst al het
mogelijke moet doen om dergelijke fluctuaties door een andere organisatie van de werkzaamheden op te vangen voordat kan worden toegekomen aan het ontslag van vaste werknemers». Welke acties of aanbiedingen van een werkgever betreffende een andere organisatie van de
werkzaamheden aan de vaste werknemer oordeelt het Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen (UWV) als voldoende en welke acties of
aanbiedingen als onvoldoende? Hoe oordeelt het UWV over het aanbod
van een flexcontract in plaats van een vast contract als invulling van de
herplaatsingverplichting? Moet een werkgever bijvoorbeeld aan het UWV
aangetoond hebben dat de werkgever bereid is flexibele werknemers
zoals uitzendkrachten en tijdelijke contracten op te zeggen zodat de vaste
werknemer zijn baan kan behouden? De leden van de PvdA-fractie vinden
deze voorwaarden niet terug in de instructie. Deze leden vragen voorts
waarom in de wederindiensttredingsvoorwaarde niet is opgenomen dat
het in plaats van de werknemers aannemen van een zelfstandige zonder
personeel (zzp’er) hier ook onder valt.
Vragen en opmerkingen van de leden van de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben een aantal vragen over de nieuwe
uitvoeringsinstructie voor het UWV.
7
Deze leden constateren dat de regering bij brief van 5 september 2011 (TK
2010/11, 29 544, nr. 335 ) schrijft dat geen sprake is van een wijziging of
materiële verruiming van het ontslagrecht. Verder staat in die brief dat de
nieuwe uitvoeringsinstructie geen inhoudelijke wijziging van bestaande
beleidsregels betreft, maar een aanvulling daarop. De leden van de
D66-fractie vragen of en hoe de praktijk verandert door de nieuwe
instructie. Kan de regering dit nader toelichten?
8
De leden van de D66-fractie merken op dat de nieuwe uitvoeringsinstructie betrekking heeft op de gevallen waarin vaste werknemers worden
vervangen door zzp’ers of flexibele arbeidskrachten. Bij welke instantie
werden dit soort zaken in de regel tot nu toe voorgelegd: bij het UWV of
bij de kantonrechter? Hoeveel zaken kwamen er bij het UWV terecht en
hoeveel bij de kantonrechter?
9
Deze leden vragen voorts hoe het UWV voor publicatie van deze nieuwe
uitvoeringinstructie handelde als een dergelijke zaak werd voorgelegd.
Verleende het UWV indien vaste werknemers werden vervangen door
zzp-ers of flexibele arbeidskrachten een ontslagvergunning of niet? Zal het
UWV anders gaan handelen door deze nieuwe uitvoeringsinstructie? Is
het mogelijk dat door de nieuwe uitvoeringsinstructie – bijvoorbeeld
doordat de uitkomst beter voorspelbaar is geworden – er vaker naar het
UWV zal worden gegaan dan naar de kantonrechter?

3

Vragen en opmerkingen van de leden van de ChristenUnie- fractie
De leden van de ChristenUnie-fractie hebben kennisgenomen van de
uitvoeringsinstructie UWV met betrekking tot het ontslag om bedrijfseconomische redenen. Deze leden willen ten aanzien van de uitvoeringsinstructie graag enkele vragen voorleggen aan de regering.
10
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen hoe het UWV de feitelijke
toets gaat uitvoeren om vast te stellen of er sprake is van schijnzelfstandigheid. Houdt dit in dat het UWV bij elke ontslagaanvraag gaat controleren of de zelfstandige over een Verklaring Arbeidsrelatie Winst uit
Onderneming beschikt? Deze leden willen daarnaast weten op welke wijze
erin wordt voorzien dat een vaste werknemer, die wordt ontslagen, een
beroep kan doen op de wederindiensttredingsvoorwaarde als blijkt dat het
werk wordt overgenomen door een schijnzelfstandige.
11
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen om een toelichting van de
regering waarom onder punt 1 in de Uitvoeringsinstructie op de eerste
plaats wordt gesteld dat de werkgevers aannemelijk moeten maken dat
het werkaanbod en de behoefte aan personeel structureel fluctueert,
terwijl het structureel fluctueren van het werkaanbod niet per definitie
gelijk staat aan een totaal structureel lager werkaanbod. Waarom heeft de
regering niet gekozen voor een formulering waarin het aantonen van een
totaal structureel lager werkaanbod direct benoemd wordt? Biedt de
gekozen formulering zo toch niet de mogelijkheid om vaste krachten te
verwisselen voor flexkrachten?
II. Reactie van de bewindslieden

4