Europees Visserij Fonds
Jaarverslag 2014
Juni 2015

Lidstaat

Nederland

Operationeel Programma

CCI 2007 NL 14 F PO 001

Rapportagejaar

2014

Datum goedkeuring door Comité van Toezicht

24 juni 2015

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Colofon
Beheersautoriteit

Directoraat-generaal Agro en Natuur | Directie Europees Landbouw- en
Visserijbeleid en Voedselzekerheid
Postbus 20401 | 2500 EK Den Haag

Contactpersoon

John Nam/Anne Reijbroek

Versie

Definitief

Bijlage(n)

2

Pagina 2 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Inhoud
Colofon ............................................................................................................................................................... 2
Inhoud ................................................................................................................................................................ 3
Samenvatting ................................................................................................................................................. 5
1.

Identificatie ........................................................................................................................................... 6

2.

Inleiding .................................................................................................................................................. 7
2.1

Het juridisch kader ........................................................................................................................ 7

2.2

Focus van het Nederlandse EVF Programma ...................................................................... 7

2.3

Comité van Toezicht ..................................................................................................................... 8

2.4
Uitvoering en openstellingen van EVF-regelingen in 2014 ............................................ 8
2.4.1. Regelingen bij de Commissie ingediend voor betaling ............................................ 8
2.4.2
Openstellingen, uitbetaling, monitoren en subsidievaststelling in 2014........... 9
3.

Informatie over de fysieke vooruitgang van het prioritair zwaartepunt .........38
3.1. Overzicht van de toepassing van het OP per prioritair zwaartepunt .........................38
As 1.
Maatregelen voor de aanpassing van de communautaire visserijvloot ............38
As 2.
Aquacultuur, binnenvisserij, verwerking en afzet van visserij- en
aquacultuurproducten ...........................................................................................................................39
As 3.
Maatregelen van gemeenschappelijk belang ..............................................................40
As 4.
Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden ............................................................40
3.2. Specifieke informatie voor prioritaire zwaartepunten en maatregelen .....................41
As 1.
Maatregelen voor de aanpassing van de communautaire visserijvloot ............41
As 2. Aquacultuur, binnenvisserij, verwerking en afzet van visserij- en
aquacultuurproducten ...........................................................................................................................43
As 3.
Maatregelen van gemeenschappelijk belang ..............................................................43
As 4.
Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden ............................................................44
3.3. Financiële informatie ....................................................................................................................46
3.3.1
Committering ..........................................................................................................................46
3.3.2
Uitgaven, declaraties bij EC en N+2 ..............................................................................46
3.4.

Kwalitatieve analyse .....................................................................................................................48

3.5.

Regelingen van toezicht ..............................................................................................................52

3.6.

Belangrijke problemen/uitdagingen van 2014....................................................................53

3.7.

Aanbevelingen van de Commissie ingevolge het jaarlijks onderzoek van het OP 53

3.8.

Terugbetaalde of opnieuw gebruikte steun .........................................................................53

3.9.

Aanzienlijke wijziging overeenkomstig artikel 56 van Verordening (EG) .................54

nr. 1198/2006 ..............................................................................................................................................54

Pagina 3 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.10.

Wijziging van de algemene voorwaarden voor de uitvoering van het OP ...........54

4.

Het gebruik van technische bijstand .....................................................................................55

5.

Voorlichting en informatieverstrekking ...............................................................................55

6.

Informatie over de naleving van de Gemeenschapswetgeving .............................56

7.

Complementariteit met andere instrumenten .................................................................57

Bijlage 1. Ingediende betalingen in 2014 ....................................................................................58
Bijlage 2. Overzicht As 4……………………………………………………………………………………….50

Pagina 4 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Samenvatting
Het Europees Visserijfonds (EVF) loopt tot en met 2015. Het jaar 2014 stond met name in het teken
van het afronden van projecten en het betalen van gecommitteerde bedragen. Daarnaast zijn er in
2014 enkele regelingen opengesteld.
De regelingen die in 2014 zijn opgesteld zijn: investeringen in vaartuigen voor garnalenvisserij, voor
de aanschaf van innovatieve vistuigen, koelsystemen en spoelsorteersystemen (€744.455 verleend,
van €1,2 mln budget, 35 aanvragen zijn verleend). Deze investeringen verhogen de kwaliteit en
reduceren de bijvangsten. Daarnaast is er een openstelling geweest voor investeringen en
aalbedwelmingsapparatuur, voor apparaten die aal kunnen verdoven voor de slacht (€150.000
aangevraagd, 26 aanvragen). Ook is er een openstelling geweest voor duurzame ontwikkeling van
visserijgebieden voor de provincies Zeeland en Noord-Holland (€713.241 verleend aan 7 projecten).
In 2014 is ook de openstelling voor collectieve acties gericht op de aanlandplicht verleend, die eind
2013 is opengesteld (€ 4,5 mln, 14 projecten). .
In totaal is tot en met 31 december 2014 een bedrag van 136.243.430 euro gecommitteerd aan
projecten, hiervan komt 54.173.750 euro uit het EVF. Van het totale in het programma beschikbare
budget is 113% gecommitteerd (van het EVF-budget is 112% gecommitteerd). De betalingen aan
begunstigden bleven achter bij de verwachtingen, ondanks eerdere verzoeken aan begunstigden om
betalingsverzoeken in te dienen.
De belangrijkste problemen/uitdagingen in 2014 waren het oplossen van alle door de Audit Autoriteit
in 2013 geconstateerde tekortkomingen in het controle-en beheerssysteem en het opvolgen van de
projectauditbevindingen. Hiervoor is een actieplan opgesteld en uitgevoerd. Bij de audits in 2014,
zowel door DG MARE als door de Audit Autoriteit, zijn er echter opnieuw tekortkomingen en
interpretatieverschillen naar voren gekomen die in 2015 opgelost moeten worden.

Pagina 5 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

1.

Identificatie

Lidstaat

Nederland

Operationeel Programma

CCI 2007 NL 14 F PO 001

Rapportagejaar

2014

Datum goedkeuring door Comité van Toezicht

24 juni 2015

Pagina 6 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

2.

Inleiding

Dit hoofdstuk geeft een overzicht van het juridisch kader en het beleid dat aan de uitvoering van het
Europees Visserij Fonds (EVF) in Nederland ten grondslag ligt. Het verslag geeft informatie over de
drie vergaderingen van het Comité van Toezicht die in 2014 hebben plaatsgevonden en de
regelingen/maatregelen die in het kader van het EVF in 2014 zijn uitgevoerd. Tevens worden
voorbeelden van concrete resultaten van in 2014 vastgestelde projecten benoemd. Daarna worden de
fysieke voortgang van de prioritaire zwaartepunten en de financiële informatie besproken, gevolgd
door een kwalitatieve analyse. Vervolgens worden de regelingen van toezicht en de belangrijke
resultaten gepresenteerd. Ook worden problemen met hun voorgestelde oplossingen besproken. Tot
slot zal het gebruik van de technische bijstand, de voorlichting en informatieverstrekking en de
informatie over de naleving van de gemeenschapswetgeving besproken worden.

2.1

Het juridisch kader

De bepalingen van het EVF zijn vastgelegd in de Verordeningen (EG) nr. 1198/2006 en (EG) nr.
498/2007. Op 30 juli 2007 heeft Nederland haar Nationaal Strategisch Plan voor het EVF (2007-2013)
vastgesteld. Met beschikking C(2007)6787 heeft de Europese Commissie op 19 december 2007 het
Nederlandse Operationeel Programma (OP) goedgekeurd. Om het OP op te kunnen stellen is in de
eerste helft van 2007 een ex-ante evaluatie opgesteld (evaluator: Witteveen & Bos) en is een MERanalyse uitgevoerd (ook door Witteveen & Bos). In 2010 is de mid-term evaluatie uitgevoerd door de
evaluator ERAC. In juni 2011 is deze afgerond.

Op 16 juni 2009 is de beschrijving van de beheers- en controlesystemen (conform artikel 71 van
Verordening (EG) nr. 1198/2006 van de Raad van 27 juli 2006) goedgekeurd door de Europese
Commissie. Dit document beschrijft het systeem dat betrekking heeft op de organisatie en de
procedures van de verschillende autoriteiten die betrokken zijn bij de uitvoering van het EVF in
Nederland. Na goedkeuring van dit document werd in 2009 de eerste betalingsaanvraag ingediend bij
de Europese Commissie door de Certificering Autoriteit (CA).

2.2

Focus van het Nederlandse EVF Programma

Het EVF wordt in Nederland uitsluitend gebruikt om de transitie naar een ecologisch en economisch
duurzame visserijsector te bewerkstelligen waarbij de rol van de overheid vooral wordt gezien als
initiator en het samenbrengen van partijen. Het EVF heeft gebruik gemaakt van twee aanvullende
ondersteuningsmechanismes om haar effectiviteit te vergroten: kenniskringen en het Visserij Innovatie

Pagina 7 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Platform (VIP). Deze aanvullende instrumenten zijn tot einde 2011 uitsluitend gefinancierd met
nationale middelen. Vanaf 2012 hebben de Blueports veel van de taken van het VIP overgenomen. In
2013 is er aanbestedingstraject gestart voor de kenniskringen met als doel om deze in 2014 en 2015
uit het EVF te financieren.

Het EVF heeft in eerste instantie gelegenheid gegeven aan vissers die de sector wilden verlaten. Dit is
gedaan in 2007 (23% van het fonds is hiervoor benut). Daarna is het fonds uitsluitend gebruikt voor
‘de blijvers’. Meer dan een derde van het EVF is ingezet om innovatieve en samenwerkingsprojecten
te financieren. Enkel verandering, geïnitieerd door de vissers zelf, zal de beoogde transitie naar een
duurzame visserijsector werkelijkheid maken.

2.3

Comité van Toezicht

Het Comité van Toezicht (CvT) is in 2014 drie keer bijeengekomen (11 juni, 15 oktober, 2 december)
telkens onder het voorzitterschap van de directeur Dierlijke Agroketens en Dierenwelzijn (DAD). De
laatste vergadering (2 december) was tevens een “schaduw” Comite van Toezicht vergadering voor
het EFMZV. In 2014 zijn er geen wisselingen van vertegenwoordigers geweest.

Aansluitend op de CvT bijeenkomst van juni is een project gefinancierd uit het EVF ter plaatse bezocht
in Hindeloopen.. Tijdens de drie bijeenkomsten zijn de volgende onderwerpen besproken:
-

Planning van de openstellingen

-

Het jaarverslag 2013

-

Financiële voortgang: committeringen, vrijval, betalingen, declaraties, decommitteringsrisico

-

Meldingen bij OLAF,

-

Auditbevindingen,

-

Stand van zaken voorbereidingen op het Europees Fonds voor Maritieme Zaken en Visserij
(EFMZV)

-

Onderzoek naar het functioneren van het beheer en controlesysteem

-

Evaluatie van het Comité van Toezicht

2.4

Uitvoering en openstellingen van EVF-regelingen in 2014

2.4.1. Regelingen bij de Commissie ingediend voor betaling

Zie hiervoor bijlage 1, waarin een overzicht van de regelingen die in 2014 bij de Europese Commissie
zijn ingediend voor een betaling. Omdat Nederland in 2014 slechts een zeer beperkte betaalaanvraag
heeft

ingediend

is

deze

bijlage

vrijwel

gelijk

aan

die

in

het

jaarverslag

Pagina 8 van 59

2013.

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

2.4.2

Openstellingen, uitbetaling, monitoren en subsidievaststelling in 2014

Nederland heeft bewust gekozen om overwegend met een tendersystematiek te werken. Dit is echter
niet verplicht binnen het EVF. In de tendersystematiek worden de openstellingen en de selectiecriteria
voorafgaand aan de openstelling aangekondigd. Het doel van de tendersystematiek is om projecten
binnen de visserijsector met elkaar te kunnen vergelijken om zo de kwalitatief beste projecten te
selecteren. Door regelmatig maatregelen een beperkte tijd open te stellen, krijgen enkel de beste
projecten toegang tot publieke middelen. De kwalitatieve weging van projecten maakt onderdeel uit
van de tenderprocedure. Duurzaamheid geldt bij iedere openstelling als beoordelingscriterium. Hierbij
is het van groot belang dat het CvT de selectiecriteria tussentijds kan bijsturen als gevolg van
voortschrijdend inzicht, zonder het OP te moeten wijzigen. Volgens de evaluator van de mid-term
evaluatie leidt deze vorm van projectselectie tot de beste projecten.

Enkel met hoge uitzondering wordt van de tendersystematiek afgeweken. Dit komt voor als de hele
sector een voorstel indient dat het CvT passend vindt binnen de langetermijnvisie van het
Nederlandse OP. Het feit dat deze voorstellen ontstaan in de sector (bottom-up) wordt als zeer
waardevol ervaren. Daarom heeft het CvT in maart 2011 hiervoor selectiecriteria opgesteld. Er wordt
enkel van het tendersysteem afgeweken als de ingediende projecten:
1. een belangrijk impuls geven aan het bereiken van de doelstellingen van het operationeel plan,
2. de financiële omvang van de projecten niet past binnen de grenzen van een openstelling,
3. de projecten uitgevoerd worden door een niet-commerciële organisatie die het geheel van de
sector vertegenwoordigt en/of een landelijke dekking heeft, en
4. er geen andere organisaties zijn die deze projecten met dezelfde kwaliteit uit kunnen
uitvoeren.

Ook in 2014 zijn er een aantal beschikkingen afgegeven buiten de tendersystematiek om. Dit waren
o.a. de projecten aalbeheerplan en onderzoek

Garnalenvisserij. De werkzaamheden voor de

Kenniskringen visserij waarvoor in 2013 een beschikking is afgegeven, zijn in 2014 aanbesteed.

Pagina 9 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

2.4.2.1

Openstellingen

In 2014 zijn er drie openstellingen geweest.
Art.

Naam

EVF%

Openstellingsperiode

Beschikbare
gelden

Totaal
aangevraagd
bedrag

%
Aangevraagd

Totaal
gecom
mitteerd
bedrag

Aanvragen

25

investeringen in
perspectief
garnalenvisserij

50%

1-30 april

€
1.200.000

€
1.031.317

85,94%

€
744.455

57

44

Duurzame ontwikkeling
van visserijgebieden

1-28 mei

€
731.000,00

€
1.753.222,00

239,84%

€
713.241,00

17

Noord Holland

€
185.000,00

€ 436.390,00

235,89%

€
183.955,00

8

Zeeland

€
546.000,00

€
1.316.832,00

241,18%

€
529.286,00

9

€
400.000

€
146.600

36,65%

33

Investering in
aalbedwelmingsapparatuur

1 oktober t/m 31
december

Tabel 1. Overzicht openstellingen

Collectieve acties- aanlandplicht
Doel van deze openstelling van eind 2013 is om de visserijsector te ondersteunen in het voldoen aan
de in te voeren aanlandplicht. Na verlenging van de openstellingsperiode en ophoging van het budget
zijn 21 aanvragen ontvangen, waarvan er 14 zijn gehonoreerd. Het beschikbare budget is overvraagd
(155%). De overtekening van het budget lijkt geringer ten opzichte van voorgaande openstellingen. Dit
heeft deels te maken met de specifieke focus van de openstelling, namelijk de aanlandplicht en deels
met de ophoging van het beschikbare budget.
De aanvragen zijn beoordeeld op de criteria:
o Uitstraling resultaat
o Uitstraling samenwerking
o Selectiviteit van de vismethode
o Vergroting rendement ondernemingen
o Marktontwikkeling/productontwikkeling
De besluiten zijn in 2014 genomen. De projecten moeten eind 2015 zijn afgerond. In paragraaf 3.4 is
een overzicht van de gehonoreerde projecten opgenomen.

Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden
In 2014 is er nog een openstelling geweest voor de visserijgebieden Zeeland en Noord-Holland.
Hieruit zijn nog 7 projecten geselecteerd.

Pagina 10 van 59

28

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Investering in vaartuigen voor garnalenvisserij
In april 2014 konden aanvragen worden ingediend voor investeringen in vaartuigen voor
garnalenvisserij die bijdragen aan een duurzame visserij. Er is voor €744.455 verleend, van €1,2 mln
budget. Er zijn 57 aanvragen ontvangen, waarvan 35 (gedeeltelijk) zijn toegewezen, 21 zijn
afgewezen en één is ingetrokken.
Er waren drie typen subsidiabele investeringen:
- innovatief vistuig ten behoeve van het reduceren van de bodemberoering;
- koelsysteem voor individueel terugkoelen van vangst om de kwaliteit van het product te verbeteren;
- spoelsorteer of sorteerzeefsysteem om de overlevingskans van bijvangst te vergroten.
Er is subsidie toegekend voor 13 vistuigen (met name seewing, 3 vistuigen voor pulsen), 19
koelsystemen en 18 spoelsorteersystemen.

Investering in aalbedwelmingsapparatuur
Van oktober t/m december 2014 konden aanvragen worden ingediend voor subsidie voor de
aanschaf en installatie van aalbedwelmingsapparatuur die bestemd is voor de verdoving van aal bij de
slacht. De investeringen zijn al gedaan voor de aanvraag en de bijdrage wordt gelijk uitbetaald. Er zijn
in totaal 26 aanvragen ontvangen: 15 aanvragen voor kleine apparaten en 11 aanvragen voor grote
apparaten. Er is voor €146.600 subsidie aangevraagd. Er zijn in 2014 4 aanvragen gehonoreerd, een
deel van de verlening zal plaatsvinden in 2015.

Revolverend fonds
In 2014 is een aanbesteding uitgevoerd voor het beheer van het revolverend fonds. Door
verschillende partijen is interesse getoond en in 2015 worden de eerste financieringen verwacht.
2.4.2.2

Uitbetaling

Figuur 1 maakt zichtbaar in welke assen er eind 2014 nog ruimte beschikbaar was om fondsen te
committeren. Duidelijk is dat zowel in As 1 als As 2 nog middelen beschikbaar zijn, terwijl As 3, As 4,
en As 5 overgecommitteerd zijn. De aanpassing van het OP zal aan het einde van de
programmeringsperiode plaatsvinden, om de administratieve lasten voor zowel Nederland als ook DG
MARE laag te houden. Het CvT is regelmatig geïnformeerd over deze verschuivingen en heeft hier
ook mee ingestemd.

Pagina 11 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Figuur 1. Overzicht gecommitteerde gelden en beschikbare middelen

Budget

Gecommitteerd

Beschikbaar

Betaald

As 1

44.613.233

As 2

17.179.398

As 3

44.003.461

As 4

9.987.125

As 5

4.795.200

€ 38.330.828
€ 13.786.849
€ 60.616.688
€ 17.055.289
€ 6.453.776

€ 6.282.405
€ 3.392.550
€ 16.613.227€ 7.068.164€ 1.658.576€ 15.665.013-

€ 36.947.886
€ 8.100.098
€ 32.503.895
€ 5.948.932
€ 6.422.635
€ 89.923.445

€ 136.243.430

Totaal
120.578.417

120.935.932

Tabel 2. Overzicht budget, committeringen, beschikbare en betaalde middelen overheidsbijdrage

Budget

Gecommitteerd

Beschikbaar

Betaald

As 1

16.913.233

As 2

7.379.398

As 3

16.903.461

As 4

4.987.125

As 5

2.395.200

Totaal

48.578.417

€ 15.139.127
€ 5.516.900
€ 22.818.881
€ 7.471.954
€ 3.226.888
€ 54.173.750

€ 1.774.106
€ 1.862.498
€ 5.915.420€ 2.484.829€ 831.688€ 5.595.333-

€ 14.506.977
€ 3.401.051
€ 11.988.847
€ 2.788.543
€ 3.211.317
€ 35.896.735

Tabel 3. Overzicht budget, committeringen, beschikbare en betaalde middelen EVF-bijdrage

In figuur 2 staan de betaalde bedragen afgezet tegen de gecommitteerde bedragen. Na technische
bijstand (As 5) is het grootste deel binnen As 1 betaald. Binnen As 2 is net iets meer dan de helft van
het gecommitteerde bedrag betaald. In As 3 is bijna de helft betaald. In As 4 is substantieel meer
Pagina 12 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

gecommitteerd dan reeds betaald, dit beeld is wel wat vertekend omdat in deze as de vrijgevallen
gelden snel opnieuw gecommitteerd worden, deze committeringen worden bij de vorige
committeringen opgeteld. Sinds 2012 is extra aandacht besteed aan een strakkere monitoring van
projecten en stimuleren van aanvragers om betalingsverzoeken in te dienen. Aangezien veel
aanvragers echter voorschotten uit nationale middelen hebben ontvangen en projecten wat langer
duren om af te ronden dan in eerste instantie werd verwacht, lopen de uitbetalingen nog steeds achter
op de gecommitteerde middelen.

Figuur 2. Overzicht van de gecommitteerde en betaalde middelen

Het committeren verloopt goed, maar de voortgang van de uitgaven niet. Gezien de lange duur van
innovatieprojecten en collectieve acties is duidelijk dat er aan het begin van het programma nog meer
gecommitteerd had moeten worden dan het geval was. Ook had een juridische basis gecreëerd
moeten worden om in te kunnen grijpen als projecten niet voldoende voortgang maakten. Nu ziet het
er naar uit dat er projecten niet uitgevoerd zullen worden en dat het gecommitteerde geld terug zal
vloeien

op

een

moment

dat

het

moeilijk

weer

inzetbaar

is

(aan

het

einde

van

de

programmeringperiode). Doordat projecten in principe vier jaar de tijd hebben om af te ronden zonder
dat er gevolgen worden verbonden aan achterblijven van de voortgang en het feit dat er in eerdere
jaren bewust is gekozen het EVF niet over te committeren, ontstaat een hoog decommitteringsrisico.
In 2014 is er gedecommitteerd, door de achterblijvende betalingen maar ook door onzekerheden in de
uitgaven.

In het vervolg van dit hoofdstuk worden alle afzonderlijke maatregelen beschreven. Allereerst wordt
ingegaan op de inhoudelijke voortgang van de maatregel. Daarna wordt de financiële voortgang

Pagina 13 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

gepresenteerd door middel van een figuur (staafdiagram) als ook de daadwerkelijke financiële
gegevens.

Investeringen in vissersvaartuigen/alternatief voor boomkor (As 1, artikel 25)
Maatregel 1.3

De regeling is voor het eerst opengesteld in 2009 ter waarde van 2 miljoen euro (40% EVFcofinanciering). Het doel van deze regeling was het toepassen van duurzame vissersvaartuigen en het
aanbrengen van voorzieningen aan boord van vissersvaartuigen ter vermindering van de
bodemberoering en ter verbetering van de productkwaliteit, de energie-efficiëntie en de selectiviteit.
Eigenaren van boomkorkotters, ouder dan vijf jaar en met een motorvermogen groter dan 735 kW,
konden subsidie aanvragen om naar visserijtechnieken met minder bodemberoering om te schakelen,
zoals twinrig, flyshoot en squidjig (20% van de kosten met een maximum van 100.000 euro). Ook kon
men kiezen voor het verkorten van de totale boomkorlengte van 24 meter naar 20 meter (40% van de
kosten met een maximum van 50.000 euro). Van deze regeling is relatief weinig gebruik gemaakt. Er
hebben in totaal maar twee omschakelingen plaatsgevonden (van de vier goedgekeurde projecten).
De onzekere markt en persoonlijke omstandigheden werden als oorzaak aangegeven voor het
terugtrekken tot subsidievaststelling van twee van de vier aanvragen. De laatste aanvrager heeft zich
in 2011 teruggetrokken en zijn sinds 2010 geen betalingen meer verricht.

Ondanks deze teleurstellende opname van fondsen is in november 2011 deze regeling opnieuw
opengesteld ter waarde van 2 miljoen euro (50% EVF-cofinanciering) om een stimuleringsbijdrage
voor duurzame vistuigen mogelijk te maken. Bij deze tweede openstelling konden boomkorkotters
overschakelen naar visserijtechnieken met minder bodemberoering: hydrorig en sumwing, of
investeren in jig en krabbenkooien. De 34 aanvragers zijn gerangschikt op volgorde van binnenkomst,
aan twintig investeringen is begin 2012 subsidie verleend. Vermoedelijk zijn er zo weinig aanvragen
ontvangen vanwege het slechte investeringsklimaat, de lage prijs van schol en het feit dat veel vissers
wachten op de uitkomst van de pulsderogatie.

Een aantal garnalenvissers heeft onder deze openstelling subsidie aangevraagd voor de sumwing, die
in ontwikkeling was voor de garnalenvisserij. In de loop van 2012 is gebleken dat de seewingvariant
een beter alternatief bleek. Hierop is vanuit de sector het verzoek gekomen of de aanvragers die
aanvankelijk een sumwing hadden aangevraagd ook mochten omschakelen naar de seewing. Er is in
2014 alleen een negatieve mutatie geweest op deze regeling, vanwege een teruggevorderde bijdrage
als gevolg van niet instandhouding.

Figuur 3 en tabel 4 geven de daadwerkelijke investeringen in vissersvaartuigen weer. 42% van de
verleende EVF-middelen is daadwerkelijk uitbetaald.

Pagina 14 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Figuur 3. Investeringen in vissersvaartuigen: aanpassing en selectiviteit

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Investeringen in vissersvaartuigen:
aanpassing en selectiviteit
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 549.396

€ 219.759

€ 229.517

€ 91.807

€ 549.396
€-

€ 219.759
€-

€ 245.552
€ 16.034-

€ 98.221
€ 6.414-

Tabel 4. Investeringen in vissersvaartuigen/alternatief voor boomkor (As 1, artikel 25) Maatregel 1.3

Pagina 15 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Diepvries- en koelvriesinstallaties (As 1, artikel 25)
Maatregel 1.3

Deze regeling is opengesteld in februari 2011 voor de pelagische vloot. Subsidie is verleend voor de
noodzakelijke investeringen voor de omschakeling van de koelvriesinstallaties op cfk’s naar andere
milieuvriendelijke alternatieven. Er is één (vrouwelijke) begunstigde, die in 2012 is begonnen met de
verbouwing van het schip. Inmiddels is de verbouwing voltooid en is de subsidie vastgesteld en
volledig uitbetaald. Figuur 4 en tabel 5 geven de realisatiecijfers weer.

Figuur 4. Investeringen in koelvriesinstallaties

Openstelling
Investeringen in
koelvriesinstallaties
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

€ 5.000.000

€ 2.500.000

€ 5.000.000

€ 2.500.000

€ 5.000.000
€-

€ 2.500.000
€-

€ 3.094.482
€ 1.905.518

€ 1.547.241
€ 952.759

Tabel 5. Diepvries- en koelvriesinstallaties (As 1, artikel 25) Maatregel 1.3

Pagina 16 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Weegschalen (As 1, artikel 25)
Maatregel 1.3

Deze regeling stond open tussen juli 2011 en april 2012 ter waarde van 600.000 euro (50% EVFcofinanciering) met als doel om weegschalen aan boord aan te schaffen en te installeren. Deze
regeling werd bij verlening direct uitbetaald.

De leveranciers hebben zich duidelijk verkeken op het aantal aanvragen en de tijd die nodig is om de
gecertificeerde weegschalen te installeren. Daarom is de uiterlijke termijn waarop de aanvragen
gedaan konden worden verruimd van 1 februari naar 1 november 2012.

Er waren aanvankelijk veel afwijzingen omdat weegschalen niet geïnstalleerd waren of de verkeerde
(niet gecertificeerde) weegschalen geïnstalleerd waren. De aanvragen die zijn afgewezen hebben na
installatie van de gecertificeerde weegschaal opnieuw een aanvraag kunnen indienen onder de
verruimde openstelling.

In 2011 is één aanvraag vastgesteld en uitbetaald. De 90 andere zijn allemaal in 2012 vastgesteld en
direct uitbetaald. In 2014 zijn geen mutaties geweest op deze regeling. Figuur 5 en tabel 6 geven een
overzicht van de verleende en betaalde bedragen weer.

Figuur 5. Wegen aan boord

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Wegen aan boord
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 333.808
€ 335.226
€ 1.417-

€ 166.904
€ 167.613
€ 709-

€ 331.459
€ 335.226
€ 3.767-

€ 165.729
€ 167.613
€ 1.883-

Tabel 6. Weegschalen (As 1, artikel 25) Maatregel 1.3

Pagina 17 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Investering in vaartuigen voor garnalenvisserij (As 1, artikel 25)
Maatregel 1.3

Deze regeling is in april 2014 opengesteld. Er is nog niet uitbetaald op deze regeling.

Figuur 6: investeringen garnalenvisserij

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Investering in
garnalenviserij
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 744.455

€ 372.227

€-

€-

€€ 744.455

€€ 372.227

€€-

€€-

Tabel 7 investeringen in garnalenvisserij

Pagina 18 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Sociale maatregelen visserij: Vergoedingsregeling voor uittredende vissers (As 1, artikel 27)
Maatregel 1.5

De regeling hangt samen met de saneringsregeling opengesteld in 2008. Deze regeling is
opengesteld voor een maand ter waarde van 1 miljoen euro met een EVF-cofinancieringpercentage
van 50%. Subsidie kon worden verleend voor bijscholing en voor vervroegde uittreding. Na 2008 zijn
er geen nieuwe openstellingen geweest. In 2010 is voor het laatst uitbetaald.

Uittreding
Vissers van de gesaneerde vaartuigen kregen voorrang op een bijdrage voor vervroegde uittreding uit
de visserij. De subsidieontvanger mag tot de pensioengerechtigde leeftijd niet werkzaam zijn binnen
de visserij. Dit moeten de subsidieontvangers jaarlijks aantonen door het indienen van een
inkomensverklaring. De bijdragen voor vervroegde uittreding (zes vissers voor een totaalbedrag van
161.500 euro) zijn allemaal in 2008 betaald. Zij dienen ieder jaar een inkomensverklaring in. Hierop
voerde de BI, ook in 2014, een kruiscontrole uit met gegevens van de belastingdienst om te
controleren of ze niet meer werkzaam zijn in de visserij. Dit zullen ze blijven doen totdat de vissers 65
jaar zijn. Twee vissers hebben voor 2012 de pensioengerechtigde leeftijd behaald en zijn voor het
laatst gecontroleerd. Twee vissers hebben in 2012 de pensioengerechtigde leeftijd behaald en zullen
in 2013 nog gecontroleerd worden. In 2015 zal de laatste controle plaatsvinden over de twee vissers
die in 2014 de pensioenleeftijd behaald hebben. Tot op heden zijn geen onregelmatigheden
geconstateerd.

Bijscholing
Op verzoek van de sector kon tevens subsidie aangevraagd worden voor bijscholing gezien de sector
sterke behoefte heeft aan goed opgeleid personeel. Waar het bij uittreding vooral om de oudere
vissers gaat werd met bijscholing vooral aan de relatief jongere vissers gedacht. Na het behalen van
een diploma of certificaat kon de begunstigde de kosten van de opleiding uitbetaald krijgen. Voor deze
regeling zijn na 2010 geen betalingen meer gedaan.

Tabel 8 geeft een overzicht van de verleende en betaalde bedragen van sociale maatregelen in de
visserij. 81,% van de verleende gelden is ook daadwerkelijk betaald.

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Sociaal economische
maatregelen
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014
Tabel 8 Sociaal economische maatregelen

€ 231.432

€ 115.716

€ 188.511

€ 94.256

€ 231.432
€-

€ 115.716
€-

€ 188.511
€-

€ 94.256
€-

Pagina 19 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Investering in aquacultuur (As 2, artikel 29)
Maatregel 2.1

Deze regeling is in totaal drie keer opengesteld. De regeling is bedoeld voor visserij- of
aquacultuurondernemingen of samenwerkingsverbanden als stimulering voor investering in de bouw,
uitbreiding, uitrusting en modernisering van productie-installaties gericht op viskweek en schelpdieren.
De eerste openstelling vond plaats in 2008, ter waarde van 4 miljoen euro (waarvan 35% EVFcofinanciering). Hiervoor zijn begin 2009 elf aanvragen goedgekeurd voor een totaalbedrag van 4
miljoen euro. Daarnaast hebben ook andere overheden een bijdrage verleend. Projecten mochten
maximaal drie jaar duren. Drie projecten zijn ingetrokken, de overige acht projecten zijn afgerond.

In september 2011 is de regeling voor de tweede keer opengesteld, ter waarde van 1,8 miljoen euro
met 35% uit het EVF. Van de veertien binnengekomen aanvragen zijn er zeven gehonoreerd (drie
schelpdierprojecten en vier viskweekprojecten). Twee van deze projecten zijn inmiddels afgerond en
twee projecten zijn ingetrokken, de overige drie projecten lopen nog.

In september 2012 is deze regeling voor de derde keer opengesteld, wederom ter waarde van 1,8
miljoen (ook 35% EVF-cofinanciering). Negen aanvragen zijn gehonoreerd en zes afgewezen
vanwege beperkt budget. Tabel 9 geeft de daadwerkelijke investeringen in aquacultuur weer. Van
deze projecten is er een afgerond en een ingetrokken, de overige projecten lopen nog. Voor twee
projecten zijn nog geen betaalverzoeken ingediend.

44% van de verleende EVF-middelen is daadwerkelijk uitbetaald.

Figuur 7. Investeringen in aquacultuur

Pagina 20 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Investeringen in aquacultuur

€ 7.700.010

€ 2.657.204

€ 3.417.153

Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 7.700.010
€-

€ 2.657.204
€-

€ 2.628.199
€ 788.954

€
1.158.203
€ 884.244
€ 273.959

Tabel 9. Investering in aquacultuur (As 2, artikel 29) Maatregel 2.1

Pagina 21 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Investering in mosselzaadinvanginstallaties (As 2, artikel 29)
Maatregel 2.1

Deze regeling, opengesteld in oktober 2009, is mede het resultaat van bespreking binnen het
‘Convenant transitie mosselsector en natuurherstel Waddenzee’. De openstelling had als doel het
stimuleren van duurzame mosselzaadvangst door middel van een mosselzaadinvanginstallatie (MZI).
Deze installaties vangen mosselzaad los van de bodem. Daarmee wordt een belangrijke bijdrage
geleverd aan het natuurherstel van de Waddenzee (de Oosterschelde, en de Zeeuwse Voordelta)
omdat er geen bodemberoering plaatsvindt. Aan 29 ondernemingen en samenwerkingsverbanden is
subsidie verleend voor de investering in aanschaf en eerste plaatsing van een MZI. Van het
beschikbare budget van 1,7 miljoen euro (met 30% EVF-cofinanciering) is 1.668.608 euro toegekend.

De investeringen moesten uiterlijk in juni 2011 zijn gerealiseerd. 25 investeringen zijn uiteindelijk
gerealiseerd, de laatste betalingen hiervoor zijn in 2012 gedaan. Voor één investering is de subsidie
op nul vastgesteld, de overige vier aanvragen zijn ingetrokken.

Figuur 8. Investeringen in MZI

Openstelling
Investeringen in MZI
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014
Tabel 10 Investeringen in MZI

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

€ 1.668.608
€ 1.668.608
€-

€ 500.582
€ 500.582
€-

€ 1.008.783
€ 1.008.783
€-

€ 302.635
€ 302.635
€-

Pagina 22 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Compensatie aalvissers (As 2, artikel 33)
Maatregel 2.2

De Europese Commissie heeft het Nederlandse aalbeheerplan in september 2009 goedgekeurd.
Onderdeel van het plan vormen onder andere de uitzet van glasaal, een vangstverbod en onderzoek
(betaald uit nationale middelen). Vissers krijgen een gedeeltelijke en aflopende tegemoetkoming voor
de gederfde inkomsten door het jaarlijkse vangstverbod van drie maanden (september tot november).
In 2009 heeft het PVis deze tegemoetkomingregeling uitgevoerd. De tegemoetkoming werd toen
onder de deminimis verstrekt. In 2010 is besloten om 1 miljoen vanuit het EVF te financieren (50%
EVF-cofinanciering) en om deze regeling ook in 2011 en in 2012 open te stellen.

Vanwege de gekozen systematiek van het aflopen van de tegemoetkoming werd het beschikbaar
bedrag in 2011 verlaagd naar 700.000 euro en in 2012 nogmaals naar 400.000 euro. In elk jaar zijn de
beschikbare bedragen naar rato over de toegekende aanvragen verdeeld. In 2011 zijn 106
toegekende aanvragen over 2010 betaald. In 2012 zijn 104 toegekende aanvragen over 2011 betaald
en de 101 toegekende aanvragen over 2012. Dit zijn de laatste betaling, waarmee het
uitbetalingspercentage 100% is. In 2014 zijn er geen mutaties meer geweest.

Figuur 9. Compensatieregeling aalvisserij

Pagina 23 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Openstelling
Compensatieregeling aalvisserij
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF betaald

€ 2.130.831
€ 2.130.831
€-

€ 1.065.415
€ 1.065.415
€-

€ 2.130.831
€ 2.130.831
€-

€ 1.065.415
€ 1.065.415
€-

Tabel 11. Compensatie aalvissers (As 2, artikel 33) Maatregel 2.2

Investeringen in verwerking en afzet in de visketen (As 2, artikel 34)
Maatregel 2.3

Het doel van deze regeling is het stimuleren van nieuwe voorzieningen aan de wal ten behoeve van
de verwerking en afzet van visserijproducten. Het gaat onder meer om investeringen in kwalitatief
hoogwaardige producten, de ontwikkeling van innovatie productie-, verwerking- en afzettechnieken,
het vinden van niches in de markten of een beter gebruik van weinig benutte soorten, bijproducten en
afval. Deze maatregel is tot nu toe twee maal opengesteld (2009 en 2010) en eenmaal is via een
directe beschikking (2008) subsidie verleend.

In februari 2009 werd de regeling verwerking en afzet in de visketen voor het eerst opengesteld ter
waarde van 1,5 miljoen euro (met 60% EVF-cofinanciering) waarvoor zeven projecten zijn
goedgekeurd (ter waarde van 1,5 miljoen euro). Deze regeling werd in 2010 voor de tweede keer
opengesteld ter waarde van 2 miljoen euro (met 50% EVF-cofinanciering). Hiervoor zijn slechts drie
aanvragen ontvangen waarvan twee zijn goedgekeurd (ter waarde van 775.400 euro).

De projecten mogen maximaal drie jaar duren. Eén project van de openstelling 2009 is gestopt, de
overige zes projecten zijn afgerond. Van de openstelling 2010 is een project ingetrokken en een
project afgerond. Door de uitval van projecten en de veelal lagere vaststelling bij de afgeronde
projecten is slechts iets meer dan de helft van de gecommitteerde gelden uitbetaald.

Pagina 24 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Figuur 10. Investering in verwerking afzet

Openstelling
Investeringen in verwerking en
afzet
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

€ 2.275.400

€ 1.287.700

€ 1.531.331

€ 868.799

€ 2.275.400
€-

€ 1.287.700
€-

€ 1.503.620
€ 27.711

€ 852.172
€ 16.627

Tabel 12. Investeringen in verwerking en afzet in de visketen (As 2, artikel 34) Maatregel 2.3

Pagina 25 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Investeringen in aalbedwelmingsapparatuur (As 2, artikel 34)
Maatregel 2.3
Deze regeling is eind 2014 opengesteld. Na aanschaf van de apparatuur wordt de subsidie direct
uitbetaald. Er is in 2014 aan 4 subsidieontvangers uitbetaald.

Figuur 11 investeringen in aalbedwelimingsapparatuur

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Investeringen in verwerking en
afzet
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 12.000

€ 6.000

€ 12.000

€ 6.000

€€ 12.000

€€ 6.000

€€ 12.000

€€ 6.000

Tabel 13 aalbedwelimingsapparatuur

Pagina 26 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Collectieve acties in de visketen (As 3, artikel 37)
Maatregel 3.1

Deze regeling heeft als doel om samenwerking tussen visserij- of aquacultuurondernemingen,
beroepsorganisaties en maatschappelijke organisaties te bevorderen en te versterken. Door
praktijknetwerken te creëren wordt de samenwerking en de innovatie in de sector ondersteund, terwijl
de sector traditioneel op een relatief individuele werkwijze opereerde. Duidelijk merkbaar in de
voorbijgaande jaren is dat de aanjaagfunctie van het VIP en de cultuuromslag onder andere
bewerkstelligd door kenniskringen, gevolg heeft gehad voor de populariteit van deze regeling. De
ingediende projectplannen werden door een beoordelingscommissie geanalyseerd en gerangschikt.

Sinds 2008 is deze regeling acht keer opengesteld. In 2013 is er een speciale openstelling geweest
om de visserijsector te ondersteunen in het voldoen aan de in te voeren aanlandplicht. Net als in
voorgaande jaren was er veel belangstelling voor deze regeling. Het

leverde 21 aanvragen op.

Hiervan zijn er 14 gehonoreerd. Het beschikbare budget is opgehoogd van 3 naar 4,5 miljoen euro.
Ook met het nieuwe beschikbare budget is de regeling overvraagd (155%). De bedragen zijn in 2014
gecommitteerd.

In 2008 is aan de stichting North Sea Fish Center een bedrag van 1 miljoen euro (30% EVFcofinanciering) ter beschikking gesteld middels een individuele beschikking. Dit project is eind 2013
afgerond en in 2014 is de subsidie vastgesteld.
In 2008 werd een project (ter waarde van 137.500 euro met 30% EVF-cofinanciering) United Fish
Auctions vanuit de sector aan de minister gepresenteerd. Tot op heden is aan dit project 63.036 euro
betaald waarvan 18.910,70 euro uit het EVF. Het project is afgerond.

Figuur 12. Collectieve acties in de visketen

Pagina 27 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
Betaald

Collectieve acties in de visketen

€ 23.680.126

€ 9.934.882

€ 4.200.070

Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 19.180.126
€ 4.500.000

€ 6.784.882
€ 3.150.000

€
10.670.308
€ 7.284.312
€ 3.385.996

€ 2.319.168
€ 1.880.902

Tabel 14. Collectieve acties in de visketen (As 3, artikel 37) Maatregel 3.1

Resultaten collectieve acties in 2014
Project
Vermindering

Beschrijving
discards

technische aanpassingen

door

Het doel van het project is het verder ontwikkelen van de
discardverminderende voorzieningen getest op de MS
Tridens In de jaren 2007,2008, en 2009 en deze gereed te
maken voor introductie op de kottervloot. Er werd
aangetoond dat de forse discardvermindering die op de
Tridens was aangetoond voor een gedeelte ook op kotters
haalbaar was. Op
termijn lijkt grootschalige toepassing voor de hand te liggen,
gezien de resultaten.

Scholing duurzame visketens

Het doel van dit project is om deelnemers voldoende kennis
en vaardigheden op het gebied van duurzaamheid en
visserijketens bij te brengen zodat zij actief bij kunnen
dragen aan duurzame ontwikkeling van de Nederlandse
visserij.

Hiertoe

zijn

workshops

en

themadagen

georganiseerd over onder andere de vismarkt, media, NGOs
en duurzaamheid en is een blauwdruk opgeleverd voor een
scholingsprogramma. De doelstellingen uit het projectplan
zijn

volledig

gehaald.

kennisuitwisseling

Het

tussen

heeft

gezorgd

vissers,

voor

handelaren,

wetenschappers en NGO’s en tussen vissers onderling.
Doel
Palsed

van

het

project

was

het

realiseren

van

een

experimenteel bedwelmingsapparaat voor 4 platvissoorten
en kabeljauw dat aan boord gebruikt kan worden en
sectorbreed

kan

worden

toegepast.

Hiertoe

is

laboratoriumwerk verricht, een zalmkwekerij in Noorwegen
bezocht, een experimenteel verdovingsapparaat gemaakt en
uitgeprobeerd en de kwaliteit van de vis onderzocht. Er zijn
belangrijke stappen gezet in dit innovatieve project waarbij
een vertaalslag is gemaakt van laboratorium naar praktijk. Er

Pagina 28 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

is een experimenteel bedwelmingsapparaat ontwikkeld, deze
is aan boord toegepast en is sectorbreed toe te passen.
Platform Innovatie en Blueports

Dit project had tot doel het oprichten van een platform dat

Visserij

innovatie zou aanjagen, ondernemerschap in de visserij zou
bevorderen en regionale initiatieven zou faciliteren. Daartoe
is

onder

meer

structureel

overleg

tussen

Blueports

georganiseerd waar informatie wordt uitgewisseld tussen
projectleiders, symposia georganiseerd,

een website

(www.blueportal.nl) met projectenparade opgezet en zijn
adviezen uitgebracht (“Nederland als innovatieve duurzame
draaischijf

Vis”

en

“Introductie

innovatieprogramma’s

regionale Blueports: Optimaliseren van innovatie in de
vissector

Het

2014-2020”)

resultaat

is

een

goed

functionerend en gedragen platform dat ook na de EVF
subsidie wordt voortgezet.
Paling over de dijk

De doelen van dit project waren om 20.000 kilo paling over
gemalen heen te zetten, onderlinge samenwerking tussen
belanghebbenden te verbeteren, optimaliseren van PODD
proces

en

creëren

van

maatschappelijk

draagvlak.

Uiteindelijk is 10.375 kilo schieraal uitgezet, is onderlinge
samenwerking sterk verbeterd, praktijkervaring opgedaan
voor PODD-visserij en is een database aangelegd om
migratieknelpunten in kaart te brengen. Deze resultaten zijn
breed gecommuniceerd in regionale dagbladen om het
draagvlak voor herstel van het aalbestand te vergroten.

In paragraaf 3.4 staat een overzicht van welke projecten voor collectieve acties aanlandplicht in 2014
zijn verleend.

Pagina 29 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Uitzetten glasaal (As 3, artikel 38)
Maatregel 3.2

Het uitzetten van glas- en pootaal is een van de maatregelen van het Nederlandse Aalbeheerplan
(ABP). Dit volgt uit de verplichtingen van de Europese Aalverordening en heeft als doel het herstel van
de aalstand door het vergroten van de hoeveelheid volwassen aal die zich kan voortplanten. Vanwege
het algemene belang heeft de Beheersautoriteit (MA) PVis gevraagd de uitzet van glasaal te
coördineren. PVis heeft dit geaccepteerd en een projectplan opgesteld. Het eerste plan beslaat de
uitzet van 2,5 miljoen glasalen in 2010. Hiervoor is een beschikking verleend in 2010, ter waarde van
375.000 euro (met 10% EVF-cofinanciering). Voor de jaren 2011 tot en met 2013 heeft PVis eind 2010
één projectplan opgesteld. Hiervoor is 1.125.000 euro verleend (375.000 euro per jaar) waarvan
371.250 euro EVF-bijdrage. Eind 2013 is een beschikking afgegeven aan Stichting Duurzame
Palingsector Nederland (DUPAN) die vanaf 2014 het uitzetten van glasaal van het Productschap Vis
heeft overgenomen (Het Productschap Vis is opgeheven). Eind 2014 is de beschikking voor de uitzet
van glasaal in 2015 aan DUPAN afgegeven.

In 2011 is de aankoop van glasaal Europees aanbesteed middels een raamovereenkomst voor drie
jaar. Door het aanbestedingstraject is in 2011 niet zoveel glasaal/pootaal aangekocht, maar inmiddels
zijn drie partijen gevonden voor de levering en is de achterstand in 2012 (en wordt deze de komende
jaren) goedgemaakt. Vooralsnog is 51% van de verleende EVF-gelden betaald voor de activiteiten
van 2010 t/m 2013.

Figuur 13. Uitzetten glasaal

Pagina 30 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Openstelling
EVF Visbeschikkingen (EVFXX)
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
Betaald

€ 2.250.000
€ 1.875.000
€ 375.000

€ 783.750
€ 596.250
€ 187.500

€ 1.462.390
€ 694.047
€ 768.343

€ 401.534
€ 220.866
€ 180.667

Tabel 15. Uitzetten glasaal (As 3, artikel 38) Maatregel 3.2

Kwaliteit en nieuwe markten (As 3, artikel 40)
Maatregel 3.4

Voor deze regeling is in 2008 subsidie verleend ter waarde van 700.000 euro (met 25% EVFcofinanciering) via een directe beschikking (buiten een tender regeling om) aan het Visbureau. Dit
bureau vertegenwoordigt de hele visserijsector en zette met het beschikbaar gestelde geld een
campagne op (“Van vis krijg je nooit genoeg”) om de consumptie van vis te promoten. De potentiële
consument werd via verschillende kanalen benaderd. Onder andere internet, radio en beurzen. In
2011 is het project vastgesteld. In totaal is aan “Van vis krijg je nooit genoeg” 700.000 euro betaald
waarvan 175.000 euro afkomstig is uit het EVF.

In 2009 is voor deze maatregel voor het eerst via een openstelling budget beschikbaar gesteld (ook
weer ter waarde van 700.000 euro en met 50% EVF-cofinanciering). Er is aan vijf projecten subsidie
verleend voor de verbetering van de kwaliteit van visserijproducten en het ontwikkelen van nieuwe
markten voor visserijproducten om de vermarkting van vis te bevorderen. De projecten zijn inmiddels
afgerond, 1 project is ingetrokken. Er zijn in 2014 geen mutaties geweest.

In 2011 is met het CvT besloten om het geplande bedrag voor 2011 (0,7 miljoen met 50% EVFcofinanciering) beschikbaar te stellen aan het Visbureau om een campagne op te zetten voor de
promotie van duurzame vis. Dit project is inmiddels afgerond en volledig uitbetaald.

Pagina 31 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Figuur 14. Kwaliteit en nieuwe markten in de visketen

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
betaald

Kwaliteit en nieuwe markten in de
visketen
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

€ 700.000

€ 350.000

€ 239.824

€ 119.912

€ 700.000
€-

€ 350.000
€ 0-

€ 239.824
€ 0-

€ 119.912
€ 0-

Tabel 16. Kwaliteit en nieuwe markten (As 3, artikel 40) Maatregel 3.4

Pagina 32 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Certificering in de visketen (As 3, artikel 40)
Maatregel 3.4

Het belang van certificering van visserijen wordt door de visserij meer en meer onderkend. Belangrijke
kopers van vis – zoals grootwinkelbedrijven – zullen in de toekomst strengere eisen stellen wat betreft
de duurzaamheid van vis. Door de certificering van vis en schelpdieren kan een belangrijke bijdrage
worden geleverd aan een duurzame visserij en visserijketen. Daarmee is certificering, onder andere
ook binnen de visserij-kenniskringen een belangrijk thema.

Voor Nederland was dit een belangrijke aanleiding om te kiezen voor een openstelling in 2009 voor
het doorlopen van certificeringtrajecten met als doel het stimuleren van de verduurzaming van de
visserij. Hiervoor werd 1 miljoen euro beschikbaar gesteld met 50% EVF-cofinanciering, met de
kanttekening

dat

maximaal

100.000

euro

toegekend

kon

worden

per

aanvraag.

Het

certificeringstraject en de onafhankelijke certificeringsinstantie moesten voldoen aan de richtlijnen van
de Food en Agriculture Organization (FAO) van de Verenigde Naties. Voor de selectieprocedure was
gekozen voor ‘first come first serve’. Omdat op de eerste dag het budget reeds was overvraagd, zijn
alle aanvragen die op deze dag zijn ontvangen gerangschikt door een lotingprocedure. Er werden elf
aanvragen goedgekeurd.

Mede op verzoek van de Tweede Kamer is deze regeling in 2010 weer opengesteld. Hiervoor werd
weer een budget van 1 miljoen euro beschikbaar gesteld. Ook kwam nu viskweek in aanmerking. Voor
die sector werd 200.000 euro van het totale budget gereserveerd. Net als bij de eerste openstelling
kwamen enkel certificeringtrajecten in aanmerking voor steun die voldeden aan de zeer brede “FAO
guide lines”. Om te kunnen beoordelen welke in Nederland voorkomende duurzaamheidskeurmerken
aan de FAO richtlijnen voldoen is door experts van het Landbouw Economisch Instituut (LEI) een
’quick & dirty‘ benchmark uitgevoerd. Op basis hiervan kon geen van de duurzaamheidskeurmerken
uitgesloten worden van financiering van het certificeringstraject.

De onderuitputting van 20% is vermoedelijk te wijten aan het achterblijven van belangstelling van de
binnenvisserij toen bleek dat paling – gezien de toestand van het bestand – uitgesloten was van MSCcertificering. Ondanks deze onder uitputting werd deze regeling wel als een succes gezien. De zes
goedgekeurde projecten, samen met de elf uit 2009 beslaan 80 procent van de Nederlandse
vissersvloot die aan een certificeringstraject is begonnen.

In 2014 zijn de laatste betalingen gedaan alle projecten zijn afgerond, dit heeft onder meer geleid tot
de MSC-certificering van hangcultuurkweek van mosselen in de Zeeuwse Delta.

Pagina 33 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Figuur 15. Certificering in de visketen

Openstelling
Certificering in de visketen
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
Betaald

€ 1.442.576
€ 1.442.576
€-

€ 721.288
€ 721.288
€-

€ 1.039.475
€ 966.154
€ 73.321

€ 519.738
€ 483.077
€ 36.661

Tabel 17. Certificering in de visketen (As 3, artikel 40) Maatregel 3.4

Innovatie in de visketen (As 3, artikel 41)
Maatregel 3.5

Onder deze regeling kan subsidie worden aangevraagd voor projecten die gericht zijn op het
verwerven en verspreiden van nieuwe technische kennis en voor maatregelen van gemeenschappelijk
belang die verder reiken dan de maatregelen die over het algemeen door particuliere ondernemingen
worden genomen. Het doel is het stimuleren van het innovatieve vermogen in de visserijsector en het
bijdragen aan een duurzame en energie-efficiënte exploitatie van de levende aquatische rijkdommen.
Het gaat vooral om het testen van nieuwe technieken in zowel de visserij, de schaal- en
schelpdiersector, de aquacultuursector als de visketen. In 2010 zijn de selectiecriteria, op verzoek van
de Kamer, aangescherpt. Als gevolg hiervan is het duurzame karakter van de regeling onderstreept.
Dierenwelzijn werd inbegrepen met de hoop de ontwikkeling van humanere doding te stimuleren.

Sinds 2008 is deze regeling acht maal opengesteld. Bij alle openstellingen is het aangevraagde
bedrag ruim (vaak twee keer) overschreden. Sinds 2008 zijn er 234 voorstellen ingediend, waarvan er

Pagina 34 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

69 zijn verleend. Zes van de gehonoreerde projecten zijn van vrouwelijke aanvragers. Zeventien
projecten zijn afgerond (negen meer dan vorig jaar).

In 2009 is een bedrag van 6,5 miljoen euro (20% EVF-cofinanciering) beschikbaar gesteld voor de
stichting Zeeuwse Tong. Deze stichting heeft tot doel om op land in een gesloten aquacultuursysteem
tong te kweken. In 2012 is de subsidieverlening aan dit project gewijzigd naar aanleiding van
auditbevindingen. In 2014 is het vaststellingsverzoek ingediend en vaststelling zal in 2015
plaatsvinden.

Figuur 16. Innovatie in de visketen

Openstelling
Innovatie in de visketen
Totaal t/m 2013
Mutatie 2014

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
Betaald

€
16.835.046
€
16.835.046
€
-

€
5.661.991
€
5.661.991
€
-

€
11.374.262
€
8.236.838
€
3.137.424

€
3.920.940
€
2.424.509
€
1.496.432

Tabel 18. Innovatie in de visketen (As 3, artikel 41) Maatregel 3.5

Pagina 35 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Resultaten innovatie in de visketen in 2014
Project

Beschrijving

MZI verwerkingsmachine

Het doel van dit project was ontwikkeling van een
systeem dat het schip zelfstandig langs de
longlines kan laten varen bij het plaatsen/bouwen
van de MZI’s en ontwikkeling van een
automatisch knoopsysteem. Deze innovaties
vormen samen de MZI verwerkingsmachine.

MARVIS, coöperatie voor marien pootgoed

Het hoofddoel van dit project is het realiseren
van een coöperatief demobroedhuis voor de
kweek van platvis. Hiertoe is onder andere een
coöperatie opgericht, een kweeksysteem voor
tarbot ontwikkeld, een werkbezoek gebracht aan
het Noorse instituut Sintef en een
kweekmethode voor hoogwaardig voedsel voor
vislarven gerealiseerd.

Pagina 36 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden (As 4, artikel 44)
Maatregel 4.1
In 2008 zijn de zes zoutminnende visserijgebieden (FLAG’s) opgericht. In 2009 zijn hun
ontwikkelstrategieën goedgekeurd met als doel drie aspecten in de visserij gebieden te versterken: de
werkgelegenheid, de concurrentiekracht van de plaatselijke economieën en de sociaal-culturele
identiteit van vissersdorpen. De visserijgebieden zijn Flevoland, Fryslân, Noord-Holland, Groningen,
Zeeland en Zuid-Holland. Deze gebieden leveren zelf de cofinanciering (50%) van de projecten, de
overige 50% komt uit het EVF. De 10 miljoen euro uit het EVF (50% EVF + 50% nationaal) zijn
evenredig verdeeld over de zes FLAG’s. De Europese conformiteit wordt gewaarborgd door de BI.
Nadien worden de overgebleven projecten die voldoen aan de Europese wet- en regelgeving
inhoudelijke beoordeeld en gerangschikt door de FLAG’s.
As 4 is in 2010 voor het eerst opengesteld en daarna nog drie maal in 2011 en twee maal in 2012.
Zoals eerder aangegeven is er in 2013 een openstellingen geweest waaraan alle gebieden hebben
deelgenomen en in 2014 een voor de gebieden Zeeland en Noord-Holland.

Figuur 17. Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden

Openstelling

Totaal
verleend

EVF
verleend

Totaal
betaald

EVF
Betaald

Duurzame ontwikkeling van
visserijgebieden
Totaal t/m 2013

€ 16.110.956

€ 6.999.787

€ 5.777.291

€ 11.188.235

€ 4.718.712

€ 4.071.949

Mutatie 2014

€ 4.922.721

€ 2.281.074

€ 1.705.342

€
2.686.158
€
1.755.399
€ 930.758

Tabel 19. Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden (As 4, artikel 44) Maatregel 4.1

Pagina 37 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.

Informatie over de fysieke vooruitgang van het prioritair
zwaartepunt

3.1.

Overzicht van de toepassing van het OP per prioritair zwaartepunt

Onderstaand wordt de voortgang van de door Nederland gekozen indicatoren weergegeven. Deze
indicatoren zijn gekozen om de voor Nederland belangrijkste en meetbare effecten van het EVF weer
te geven. In paragraaf 3.2 wordt verder ingegaan op de specifieke informatie over de indicatoren.

As 1.

Maatregelen voor de aanpassing van de communautaire visserijvloot

Indicatoren

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

201

2015

4
Indicator 1

Uitgangs-

72.136

15%

situatie

GT

reductie

239.796

capaciteit

kW

platvisvloot
Doel

61.316

61.316

BT

BT

203.827

203.827

kW
Resultaten

-

62.165

62.165

62.165

62.165

62.16

62.

9.971*

BT

BT

BT

BT

5 BT

165

BT

204.048

204.048

204.048

204.048

204.0

BT

35.748

kW

kW

kW

kW

48

204

kW

.04

kW

8
kW
Indicator 2

Uitgangs-

Reductie

situatie

48%

bijvangsten
Doel
Resultaten

-20%
0,39

0,29*

0,29

-50%
0,37

0,44

0,44*

***

*
Tabel 20. Indicatoren As 1
*De cijfers van het jaar 2008 geven de afname ten opzichte van 2007 aan.
** Dit is het getal voor schol. Bron: STECF: http://stecf.jrc.ec.europa.eu/ewg1413
*** De cijfers van 2014 worden nog bekend gemaakt.

Pagina 38 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

As 2.

Aquacultuur, binnenvisserij, verwerking en afzet van visserij- en aquacultuurproducten

Indicatoren

2007

2010

2011

2012

2013

2014

2015

Productie

38 kweek

55 kweek

36 kweek

37 kweek

36 kweek

Behoud

50.000 ton

bedrijven

bedrijven

bedrijven

bedrijven

bedrijven

2006

met

6.500 ton

6.475 ton

6.150 ton

6.535 ton

5.725 ton

waarde

18 mln.

30 mln.

33,9 mln.

33,6 mln

24,3 mln

Sector

Groei

Aantal

Situatie

Productie

gekrompen

t.o.v.

bedrijven

vergelijkb

en omzet

met circa

2010

gedaald,

aar met

gedaald

36%*

maar niet

waarde

2012,

t.o.v.

gestegen

productie

(2005)
Indicator 1

Uitgangs-

39 mln.

behoud van de

situatie

euro

omzet uit

(2005)

viskweek
Doel

van 50
mln.
Resultaten

2006

licht
gestegen

Indicator 2

Uitgangs-

Productie van

situatie

2 Mkg.

schelpdierzaad
uit alternatieve
methoden
Doel

8 Mkg.

Resultaten

9,35 Mkg.

12 Mkg.
10,05
Mkg.

15,6 Mkg

14,17

17,46

Mkg

Mkg

Tabel 21. Indicatoren As 2

Pagina 39 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

As 3.

Maatregelen van gemeenschappelijk belang

Indicatoren

2007

2009

2010

2011

2012

2013

2014

2015

(2006)
Indicator 1

Uitgangs-

Deelname

situatie

0%

vissers aan
kenniskringen
Doel

20%

Resultaten

37%

Indicator 2

Uitgangs-

Verhoging van

situatie

50%
37%

30%

30%

30%

0%

het aandeel
gecertificeerde
vis en
visproducten
Doel

30%

Resultaten

80%

Start 11

Start 5

16 met

1 traject

Alle

trajecten

extra

traject

afgerond,

trajecten

trajecten*

gestart

0

zijn

(80%

projecten

afgerond,

van de

gestopt

0

vloot)

(80% in

projecten

proces)

gestopt

Tabel 22. Indicatoren As 3

As 4.

Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden

Indicatoren

2007

2010

2011

2012

2014

2015

156

156

156

156

156

198,5 /

251/47**

175

(2006)
Indicator 1

Uitgangs-

Behoud van

situatie

156

werkgelegenheid
Doel

Behoud van
werkgelegenheid

Resultaten

156

46,5*
Tabel 23. Indicatoren As 4
* De doelstelling was om werkgelegenheid te behouden is overtroffen. Echter de openstellingen van As 4 hebben ook 46,5
arbeidsplaatsen gecreëerd. Of dit zo blijft zal pas blijken nadat de projecten zijn afgerond.
** Deze zijn op basis van resultaten uit voorgaande jaren en aantal projecten berekend en zijn een benadering.

Pagina 40 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.2.

Specifieke informatie voor prioritaire zwaartepunten en maatregelen

Hieronder volgen de resultaten van het programma in 2014, gebruikmakend van de in het OP
gestelde indicatoren. De afgelopen jaren is al veel geïnvesteerd in de transitie naar een duurzame
visserij.

Het eerste jaar waarin maatregelen zijn uitgevoerd is in 2008. Tot eind 2011 zag het er naar uit dat de
transitie van de visserijsector door vernieuwing en verduurzaming conform de planning verliep. Helaas
blijkt nu uit de juli cijfers van ICES van 2011 dat het percentage teruggooi is gestegen ten opzicht van
2010. Waarom het teruggooipercentage is gestegen wordt nu nog onderzocht. De effecten van de
investeringen in aanpassing en selectiviteit op het verlagen van de teruggooi in de Noordzeevisserij,
zijn vooralsnog niet bekend.

As 1.

Maatregelen voor de aanpassing van de communautaire visserijvloot

Doelstelling: Duurzamere visserijmethoden en een gereduceerde visserijcapaciteit.

2006

2014

2015

15% reductie van de
capaciteit van de
platvisvloot (in BT’s en
kW’s)

72.136 BT
239.796 kW

61.316 BT
203.827 kW

61.316 BT
203.827 kW

Reductie van
bijvangsten

48%

44%*

-50%
(vergeleken met 2006)

Tabel 24. Resultaatindicatoren As 1
* Dit is het getal voor schol. Bron: STECF: http://stecf.jrc.ec.europa.eu/ewg1413

Capaciteit platvisvloot
De saneringsregeling (artikel 23) van eind 2007 heeft geleid tot een verdere reductie van de
Nederlandse vissersvloot met 9.971 BT en 35.748 kW (tot 62.165 BT 204.048 kW) conform de
beschrijving van het Nederlandse Visserij-inspanningsplan voor de aanpassing van de vloot (Fisheries
Effort Adjustment Plan - FEAP). Deze saneringsronde past in het kader van het meerjarenplan voor
schol en tong (Verordening (EG) nr. 676/2007). De saneringsregeling is in de periode 2007-2008
uitgevoerd als onderdeel van het herstelplan en het beheersplan zoals genoemd in artikel 21 (a) i en
iv van de EVF-verordening (Verordening (EG) nr. 1198/2006). Het doel van de regeling was om de
structurele onevenwichtigheid tussen de vangstcapaciteit en vangstmogelijkheden te verminderen.
Deze regeling heeft er in één keer voor gezorgd dat de doelstellingen van het behalen van de reductie
van 15% van de platvisvloot vrijwel werd gehaald.

Pagina 41 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Maatregel

1.1

Regeling

Vis

Totaal

EVF

Totaal

verleend

verleend

betaald

27.491.736,64

8.247.520,99

27.491.736,64

EVF betaald

8.247.520,99

2014

EVF

% van

totaal

2014

verlening

betaald

betaald

betaald

€ 0,00

€ 0,00

100,00%

Sanering
Tabel 25. Overzicht Vis sanering

Bijvangsten
Volgens ICES schommelen de discardpercentages van schol (de bulk van de bijvangsten) tussen de
35 en 50%. Er is geen afname te zien, zelfs een kleine toename, van 39 % in 2006 tot 44% in 2012
(59.100 ton discards op een totale vangst van 132.900 ton in de Noordzee ). Dit heeft onder andere
met het herstel van het bestand te maken, er is immers veel jonge vis. Aan de andere kant zijn
innovaties die zouden moeten leiden tot een vermindering nog op onvoldoende grote schaal
doorgevoerd. De beoogde reductie van de bijvangst met 50% in 2015 zal daarom niet gerealiseerd
worden. Het is van belang dat er meer vissers met de puls gaan vissen, als alternatief voor de
traditionele boomkor, of overstappen op een andere vorm van visserij, buiten de kustzone waar veel
jonge schol zit. Bij de herziening van het GVB is afgesproken om een aanlandplicht in te stellen. Deze
gaat in op 1 januari 2016 voor de doelsoorten (waaronder schol), en 1 januari 2019 voor
bijvangstsoorten als schar. De aanlandplicht heeft als doel, onder meer, om de verspilling tegen te
gaan, en de maatschappelijke acceptatie te vergroten.

Indicatoren

2007

Indicator 2

Uitgangs-

Reductie

situatie

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

37%

44%

44%*

**

2015

48%

bijvangsten
Doel
Resultaten

-20%
39%

29%

29%

-50%

Tabel 26. Indicatoren As 1
*Dit is het getal voor schol. Bron: STECF: http://stecf.jrc.ec.europa.eu/ewg1413
** De cijfers van 2014 worden nog bekend gemaakt.

Pagina 42 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

As 2.

Aquacultuur, binnenvisserij, verwerking en afzet van visserij- en aquacultuurproducten

Doelstelling: Versterking en verduurzaming van de aquacultuur.
2006

2014

2015

Verhoogde omzet uit
de viskweek

39 mln. euro
(2005)

24,3 mln

Behoud van 2006
(2005)

Productie van
scheldierzaad uit
alternatieve
productiemethoden

2 Mkg.

17,5 mln

12 Mkg.

Tabel 27. Resultaatindicatoren As 2

Viskweek
De doelstelling met betrekking tot het behoud van de omzet 2006 uit de viskweek is in 2014 niet
gehaald. De omzet is gedaald ten opzichte van 2013 (24,3 miljoen in plaats van 33,6 miljoen), het
aantal bedrijven is met een gedaald (van 37 naar 36) en de geproduceerde vis is ook gedaald (van
6.535 ton in 2013 na 5.725 ton in 2014). De directe relatie met de EVF-middelen is echter moeilijk
aantoonbaar.

De productie van schelpdierzaad uit alternatieve productiemethoden
De productie van schelpdierzaad uit alternatieve productiemethoden is in 2014 gestegen ten opzichte
van 2013. Het streefcijfer voor 2015 is nu al met 46% overtroffen is. Gedeeltelijk is deze groei het
resultaat van het wegblijven van zeesterrenvraat. Daarnaast wordt er jaarlijks bijgeleerd, over het
uitvoeren van deze vrij nieuwe productie methode, waardoor een jaarlijkse stijgende lijn voor de
komende jaren verwacht kan worden en het streefcijfer van 2015 waarschijnlijk overtroffen zal worden.
Het opvangen van mosselzaad via alternatieve productie methode is duidelijk een direct gevolg van
het EVF.
As 3.

Maatregelen van gemeenschappelijk belang

Doelstelling: Een verbeterd innovatieklimaat (om een duurzamere visserijsector te realiseren).

2006

2013

2014

2015

Deelname van
vissers aan
kenniskringen

0%

30%

30%

30%

Verhoging van het
aandeel
gecertificeerde vis en
visproducten

Nihil

80% gestart
4 MSC gehaald

Alle trajecten
zijn afgerond,
13 van de 16
zijn
gecertificeerd

80%

Tabel 28. Resultaatindicatoren As 3

Pagina 43 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Deelname van vissers aan kenniskringen
In 2014 waren er 9 kenniskringen in de visserij actief met als onderwerpen: platvis, langoustines, fly
shoot, garnalen, staand want, kleinschalige visserij, binnenalndse visserij, mosselen en zeewier. Door
onzekerheid over de voorzetting van de nationale financiering van dit instrument hebben de
kenniskringen begin 2013 minder activiteiten ontplooid. In mei 2013 is een Europese aanbesteding
uitgevoerd om de financiering van de kenniskringen voor 2014 en 2015 met EVF-middelen te
financieren. De verwachting was dat er steeds nieuwe kenniskringen zouden worden gevormd en op
die wijze uiteindelijk een groot percentage van de vissers betrokken zou zijn. Gebleken is echter dat
het vooral de koplopers zijn die actief zijn in de diverse kenniskringen. Deze functioneren daarmee
optimaal, er wordt door deze vissers en wetenschappers veel kennis gegenereerd die vervolgens wel
voor de gehele sector beschikbaar komt. Deze werkwijze zal in 2015 vermoedelijk niet anders zijn,
vandaar de bijstelling van het percentage. Duidelijk is echter dat de uitstraling van de kenniskringen
op de transitie van de visserijsector wel zeer positief is. De kenniskringen spelen een grote rol in de
bewustwording van de gehele visserijsector van de noodzaak tot verduurzaming.

Verhoging van het aandeel gecertificeerde vis en visproducten
In 2009 zijn door georganiseerde groepen van vissers in totaal elf trajecten gestart om de betreffende
visserijen te certificeren. In 2010 zijn nog vijf trajecten gestart. De eis was dat het een zogeheten
derde partijcertificering moet betreffen die voldoet aan de FAO-richtlijnen voor ecolabeling.

Alle zestien certificeringstrajecten zijn afgerond. Dit heeft geleid tot de MSC-certificering van
hangcultuurkweek van mosselen in de Zeeuwse Delta, twinrig, outrig, flyhoot, snurrevaad,
handkokkelvisserij, handlijnvisserij, oestervisserij, mesheftenvisserij, mosselvisserij en staandwant.
As 4.

Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden

Doelstelling: Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden
2011

2013

2014

Doel in
2015

Flevoland

2

4,5

2

4,5

39

7

8

14

Fryslân

8

8

5,5

6

36

7

11

11

Groningen

4

4,5

4

4,5

29

5

4

4,5

Noord-Holland

73

11

73

11

36

7

80

15

Zeeland

17

9,5

62

9,5

65

12

20

12

Zuid-Holland

52

11

52

11

46

9

52

11

Totaal

156

48,5

198,5

46,5

251

47

175

67,5

Werkgelegenheid
(behoud/nieuw) in fte

Tabel 29. Resultaatindicatoren As 4 Deze zijn op basis van resultaten uit voorgaande jaren en aantal projecten berekend en zijn een
benadering.

Pagina 44 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Werkgelegenheid: duurzame ontwikkeling van visserijgebieden
Deze regeling is voor het eerst in januari 2010 opengesteld. Het betreft hoofdzakelijk meerjarige
projecten, waarvan de resultaten voor een groot deel in latere jaren zullen plaatsvinden. Het
behouden en of het creëren van werkgelegenheid is niet het enige doel van As 4 noch voor veel
FLAG’s. De belangrijkste doelen zoals het onder de aandacht brengen van het visserij erfgoed, het
versterken van de identiteit, het dienen als inspiratiebron en opbouwen van vertrouwen komen in de
bovenstaande cijfers niet tot uitdrukking. Uit de OS van de zes FLAG’s kwam duidelijk naar voren dat
economisch en ecologisch perspectief het allerbelangrijkst is. Enkel als deze aspecten gewaarborgd
zijn kan er gesproken worden van lange termijn werkgelegenheid.

Werkgelegenheid kan permanent of tijdelijk van aard zijn. In bovenstaande tabel is hier geen
onderscheid in gemaakt. Naast de directe werkgelegenheid hebben de meeste As 4-projecten ook
indirect een positief effect op de werkgelegenheid van het visserijgebied waarin ze opereren. Deze
zijn echter niet opgenomen in de tabel. Vrijwilligers die in de diverse As 4-projecten werken zijn
eveneens niet in de tabel verwerkt. Pas nadat de projecten zijn afgerond zal blijken of deze cijfers
gerealiseerd worden.
In bijlage 2 is een overzicht opgenomen van de rechtsvorm van (hoofd)aanvrager per project.

Pagina 45 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.3.

Financiële informatie

3.3.1

Committering

In totaal is tot en met 31 december 2014 een bedrag van 136.243.430 euro gecommitteerd aan
projecten, hiervan komt 54.173.750 euro uit het EVF. Van het totale in het programma beschikbare
budget is 113% gecommitteerd (van het EVF-budget is 112% gecommitteerd). Voor As 3 is 137% van
het beschikbare budget gecommitteerd (135% van het beschikbare EVF-budget). Het grootste
aandeel hierin hebben de regelingen innovatie in de visketen en collectieve acties. Op deze as is wel
sprake van een groot bedrag aan vrijgekomen verplichtingen doordat projecten niet (volledig) worden
uitgevoerd. Bij as 4 is meer dan 170% van het budget gecommitteerd aan projecten (149% van het
beschikbare EVF-bedrag), dit komt doordat sommige provincies meer nationaal geld beschikbaar
hebben. Daarnaast worden vrijgevallen gelden snel opnieuw ingezet en is geanticipeerd op wijziging
van de financiele tabel van het OP. Voor as 5 is het hele beschikbare budget inmiddels gecommitteerd
en uitbetaald. Voor een exactere planning zie hoofdstuk 4.

3.3.2

Uitgaven, declaraties bij EC en N+2

Ook in 2014 bleven de betalingen aan begunstigden achter bij de verwachtingen. Dit ondanks de
maatregelen die sinds 2011 waren genomen om begunstigden te stimuleren om betalingsverzoeken in
te dienen. Hierdoor dreigde opnieuw het risico van automatische decommitering omdat niet voldoende
bij de Europese Commissie gedeclareerd kon worden om het budget 2012 volledig te benutten.
Daarnaast bleek uit de projectaudits van de audit autoriteit en uit de audit van DGMARE dat er veel
onzekere uitgaven in de uitgavenstaat zaten. Omdat de hoor en wederhoor hierover eind 2014 nog
niet was afgerond was het niet mogelijk om een uitgavenstaat in te dienen
certificeringsautoriteit kon certificeren. Hierdoor dreigt een decommittering van 5,2 mln.

Pagina 46 van 59

die de

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Cumulatieve bedragen per 31 december 2014
De communautaire bijdrage is berekend op basis van de aan de begunstigde betaalde of te betalen
EVF bijdrage (afgerond naar hele getallen).

Door de
begunstigden
Uitgaven die zijn
betaalde uitgaven
betaald door de
die zijn
instantie die
opgenomen in de Overeen-komstige Overeenkom-stige verantw oor-delijk
naar de
overheids-bijdrage EVF bijdrage
is voor het
beheersauto-riteit
verrichten van de
gestuurde
betalingen aan de
verzoeken tot
begunstigden
betaling

Totale betaling die
van de EC w ordt
gevraagd
Specificeer de
Door de
Totale betaling die
beheersauto-riteit basis voor het
berekenen van de van de EC is
vastgelegde EVF
ontvangen
steun (Verplicht) communau-taire
bijdrage

As 1

47.369.690

36.947.886

14.506.977

36.947.886

15.139.127

13.407.692

11.294.596

As 2

27.620.955

8.100.098

3.401.051

7.992.098

5.516.900

3.092.085

2.737.524

As 3

47.885.540

32.503.895

11.988.847

32.503.895

22.818.881

11.574.636

5.931.163

As 4

14.931.008

5.948.932

2.788.543

5.948.932

7.471.954

1.795.034

1.144.251

As 5

6.422.635

6.422.635

3.211.317

6.422.635

3.226.888

2.524.700

2.678.784

Totaal

144.229.828

89.923.445

35.896.735

89.815.445

54.173.750

32.394.147

23.786.319

Tabel 30. Financieel overzicht, cumulatief

Bedragen mutatie 2014
De communautaire bijdrage is berekend op basis van de aan de begunstigde betaalde of te betalen
EVF bijdrage. (afgerond naar hele getallen).
Door de
begunstigden
Uitgaven die zijn
betaalde uitgaven
betaald door de
die zijn
instantie die
opgenomen in de Overeen-komstige Overeenkom-stige verantw oor-delijk
naar de
overheids-bijdrage EVF bijdrage
is voor het
beheersauto-riteit
verrichten van de
gestuurde
betalingen aan de
verzoeken tot
begunstigden
betaling

Totale betaling die
van de EC w ordt
gevraagd
Specificeer de
Door de
Totale betaling die
beheersauto-riteit basis voor het
berekenen van de van de EC is
vastgelegde EVF
ontvangen
steun (Verplicht) communau-taire
bijdrage

As 1

5.606.521

1.923.773

959.684

1.923.773

371.519

0

0

As 2

3.322.529

828.665

296.586

824.975

6.000

0

0

As 3

11.546.498

5.682.871

312.995

5.701.146

1.310.030

0

0

As 4

2.771.119

1.705.342

947.323

1.705.342

2.299.075

0

0

As 5

1.048.179

1.048.179

524.089

1.048.179

486.839

129.500

0

Totaal

24.294.847

11.188.829

3.040.677

11.203.414

4.473.463

129.500

0

Tabel 31. Financieel overzicht, mutaties 2014

Voor de resterende periode van het EVF wordt verwacht dat de meerjarige projecten uit de
openstellingen tot afronding zullen komen. Maar er zijn ook projecten die niet (volledig) zullen worden
afgerond. Deze terugvloei in het fonds in deze fase heeft als nadeel dat de gelden nauwelijks meer
opnieuw ingezet kunnen worden. Doordat inmiddels een deel van het EU-budget is gedecommitteerd
en er dus minder EU-budget voor het programma beschikbaar is zal de vrijval hier (deels) mee te niet

Pagina 47 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

worden gedaan. Decommittering van een gedeelte van het EVF aan het einde van het programma
was vrijwel onvermijdelijk.

3.4.

Kwalitatieve analyse

De Nederlandse visserij kende aan het begin van de EVF-periode de nodige problemen. Vangstquota
werden verlaagd, brandstofkosten stegen, de kritiek op visserijmethoden nam toe en de economische
opbrengsten vielen tegen. Dit maakte een koerswijziging noodzakelijk.
Met steun vanuit het EVF hebben vissers in samenspraak met de overheid hun bedrijfsvoering op
innovatieve wijze aangepast aan de veranderende omstandigheden en eisen van de markt en
maatschappij.
Nederland besloot in 2007 tot een vrij radicale omslag wat betreft de inzet van het visserij subsidieinstrumentarium. De gangbare keuze om subsidies in te zetten voor sanering en klassieke
investeringen in vistuigen werd omgezet in een beleid waarbij het EVF wordt benut om innovatie en
samenwerking bevorderen. Geen subsidies die ook maar enig nadelig effect hebben op een grotere
viscapaciteit of visserijinspanning maar subsidies voor acties van gemeenschappelijk belang zoals
samenwerking tussen ondernemers in de primaire sector, samenwerking tussen de schakels in de
visketen en samenwerking van ondernemers in de visketen met wetenschappers en/of
maatschappelijke organisaties. Overall doel: de visserijsector als geheel ondersteunen in de transitie
naar een meer duurzame, beter economische renderende sector. Duurzaam waar het gaat om een
transitie naar een visserij die in evenwicht is met de beschikbare visbestanden, geen schade
toebrengt aan de natuur, het ecosysteem, waar reducties op het gebruik van energie worden
gerealiseerd en de uitstoot van schadelijke stoffen en CO2 vermindert.

Een visserij en een visketen ook die zich richt op ketensamenwerking, ketenverkorting en aansluiting
naar de (consumenten)markt . Versterkte ketensamenwerking dient bij te dragen aan de noodzakelijke
omslag van een meer aanbod- naar vraaggestuurde visketen. Vraagsturing niet als doel op zich,
maar middel om de visserij af te stemmen op de wensen van de consument, de markt en daarmee
ook de verduurzaming van de visserij. Afnemers in de keten stellen immers in toenemende mate
eisen en standaarden aan de levering van vis. Eisen die tot positief gevolg hebben dat certificering
van visserijen een impuls krijgt wat op zijn beurt mogelijkheden geeft voor winstvergroting (license to
produce). Vraagsturing draagt bij aan economische versterking van de ketenschakels en
verduurzaming van de visserij. Subsidies dienen te worden ingezet om deze transitie te faciliteren.
Deze aanpak wordt breder bekend als de Nederlandse aanpak in de Visketen. Deze aanpak steunt op
3 pijlers.
1. De eerste is de oprichting van het Visserij Innovatieplatform later omgezet in een stelsel van
regionale Blueports. Het VIP werd opgericht om het innovatieklimaat in de visserij richting te geven en
te verbeteren, ondernemerschap te versterken en samenwerking in de hele visketen aan te jagen. Het
VIP organiseerde workshops en debatten en internationale kennisuitwisselingen tussen vissers, maar
Pagina 48 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

zette ook studies uit en ontwikkelde communicatietrajecten. Zo zijn grote stappen gezet. Van een
sector die van oudsher naar binnen was gekeerd naar een open, innovatieve visserij.
Inmiddels zijn de vernieuwing en het ondernemerschap, die mede tot stand zijn gekomen dankzij het
VIP, verankerd in vijf regionale Blueports. Deze innovatienetwerken zijn in 2012 opgericht.
Gezamenlijk jagen zij de innovatie in de visserij en aquacultuursector verder aan. Het VIP is nog wel
actief bij het beoordelen van innovatie- en samenwerkingsprojecten voor financiering uit het EVF,
bijvoorbeeld bij de regeling collectieve acties aanlandplicht die in 2014 is verleend.
2. De tweede pijler van de Nederlandse aanpak bestaat uit een stelsel van 14 Kenniskringen. Deze
zijn in 2008 opgericht, met steun van de Nederlandse overheid. In 2014 zijn de kenniskringen vanuit
het EVF gefinancierd. Kenniskringen zijn (studie)groepen van vissers en wetenschappers. Samen
zoeken zij naar oplossingen voor problemen in de visserijpraktijk. Ze houden zich bijvoorbeeld bezig
met alternatieve vistechnieken en methodes om de duurzame vangst en teelt te verbeteren. Maar ook
met het zoeken naar mogelijkheden het gebruik van fossiele brandstof te reduceren, meer
toegevoegde waarde te creëren en de rentabiliteit van de sector te verhogen.
3. Het Europees Visserij Fonds (EVF) is de derde pijler van de Nederlandse aanpak. Nederland heeft
in 2007 nadrukkelijk gekozen het EVF in te zetten voor activiteiten en projecten van
gemeenschappelijk belang. De focus van het EVF ligt op projecten die innovatie en samenwerking
realiseren. Nederland heeft ervoor gekozen via tenders (openbare aanbestedingen) EVF-financiering
beschikbaar te stellen. Iedere ondernemer in de visketen kan zich in principe inschrijven. De
ingediende projecten kunnen goed met elkaar worden vergeleken. Zo worden alleen de meest
kansrijke projecten uit het EVF gefinancierd. In het kader van de aanlandplicht zijn in 2014 op deze
manier de volgende collectieve acties gehonoreerd met subsidie uit het EVF:
Project

Beschrijving

Fully documented fisheries

Het project richt zich op het inzetten van het CCTV-systeem in
de kottervisserij om de discards in kaart te brengen en te
reduceren.

Sectorale

en

Ketenintegrale

aanpak Langoustine

Het project richt zich op het op alle fronten voorbereiden van de
langoustinevisserij en toe te rusten op de aanlandplicht vanaf 1
januari 2016. De nadruk ligt op (technologische) netinnovatie
en verticale ketenintegrale aanpak om daarmee tot een
bijvangstreductie van 50% te komen.

Verbetering van de selectiviteit

Het project richt zich op ontwikkelen en testen van speciale

van pelagische netten door

netaanpassingen, voornamelijk in de kuil en het achterste

netinnovatie

gedeelte van het net met als doel niet-gewenste vis te laten

ter

voorbereiding

van

de

ontsnappen.

aanlandplicht
Nieuwe breedband echolood

Het project richt zich op de verbetering van selectiviteit van de

technologische verbeterde

pelagische vismethode door gebruik te maken van speciaal

akoestische beeldvorming

ontwikkelde demonstratie software en de modellering van het

Pagina 49 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

nieuwe commerciële breedband echolood EK80.
Ketenanalyse en

Het project richt zich op de inventarisatie van marktgerichte

productverkenning voor

oplossingen voor het verwerken van bijvangsten. Gekeken

valorisatie discards en

wordt welke oplossingen het best passen in het

bijproducten

bedrijfssysteem en zowel praktisch als economisch haalbaar
zijn.

Controle

van

aanlandingsplicht

met

de
behulp

van CCTV

Het project richt zich op het doen van onderzoek naar de
manier waarop de controle en handhaving op de aanlandplicht
vormgegeven kan worden met behulp van een speciaal voor de
visserij ontwikkeld geavanceerde CCTV systeem met daarbij
behorende analyse-software.

Best practices, selectiviteit en

Centraal in het project staat de communicatie over de "best

overleving

practices" met de sector, overheid en overige (internationale)

bijvangst

kottervisserij

belanghebbenden. De sectorpartijen gaan de ervaringen op het
gebied van de invoering van de aanlandplicht delen. Ook zal de
kennis over de mogelijkheden van het behalen van
uitzonderingen op de aanlandplicht worden gecommuniceerd.
Het project zal worden afgesloten met het uitvoeren
van een sociaaleconomische haalbaarheidsstudie naar de
invoering van de implementatie van de ontwikkelde
verbeteringen.

Netinnovatie kottervisserij

Binnen het project "Netinnovatie kottervisserij" worden diverse
typen panelen en grids getest in de verschillende
visserijtechnieken die in aanraking komen met de
aanlandplicht, waaronder twinrig, outrig, boomkor en pulskor.
Doelstelling is om de discardpercentages te minimaliseren
waarbij minimale- tot geen maatse vis wordt verspeeld. Naast
de aanpassingen aan het netwerk zal er worden beoordeeld
wat de verschillen in bijvangst zijn bij het gebruik van diverse
maaswijdtes.

Platform

samenwerkende

Visserijondernemers

De doelstellingen van dit project zijn:
1. Het aanjagen en initiëren van innovatie in de visserij, gericht
op oplossingen voor de aanlandplicht, het bieden van een
voedingsbodem voor koplopers.
2. Het inventariseren van kennis en ervaringen met betrekking
tot de aanlandplicht, het verbinden en motiveren van (een
netwerk van samenwerkende) innovatieve ondernemers in de
visketen en het communiceren hierover zowel intern
(onderlinge afstemming) als extern.

Pagina 50 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3. Kennisverspreiding (educatie en leven lang leren) richting
vissers, bemanning en andere partijen in de visserijketen.
Verbeteren overleving tong en

De uitkomst van het onderzoek van dit project levert enerzijds

schol Nederlandse kottervloot

informatie op over de mogelijkheden aan boord om
overlevingskansen te vergroten, door het onderzoeken van de
verwerkingslijn. Anderzijds levert het project extra informatie op
voor het aantonen van overleving. Het project versterkt het
inzicht in de variabelen die van invloed zijn op overleving
door een langere reeks data te verzamelen en te analyseren
van dezelfde schepen.

Aantonen

overleving

tong

schol

en

discards

Nederlandse

kottervloot

Het project is gericht op:
1) het bereiken van een internationaal afgestemd en
wetenschappelijk onderbouwd inzicht in de huidige
overlevingskansen van discards in de diverse visserijen van de
Nederlandse vloot, zodat uitzicht kan worden behouden op
uitzonderingen van de aanlandplicht.
2) het identificeren van de factoren die van invloed zijn op
overleving, om zodoende als aanknopingspunt te dienen bij het
verder verbeteren van de overleving van bijvangsten.

Demersale

discards:

Ketenanalyse
productverkenning

Dit project brengt in kaart welke inhoudsstoffen in de te

en

voorziene demersale bijvangst potentieel interessant zijn voor

voor

het creëren van marktmeerwaarde, naast vismeel en visolie. In

valorisatie

dit project wordt vanuit ketenperspectief gekeken welke
toepassingen het best passen in het bestaande systeem, welke
praktisch mogelijk zijn en waar concrete vraag naar is in de
markt. Onderzoek naar de praktische haalbaarheid aan boord
van de kotters, handhaving en controle en transport naar de
verwerkers (inclusief aansluiting bij verwachte regelgeving) is
een belangrijk onderdeel van het project.

Selective Fishing For Flatfish

Het project Selective Fishing For Flatfish beoogt een aantal
innovatieve maatregelen te onderzoeken met als doel op een
rendabele manier te kunnen voldoen aan de invoering van de
aanlandplicht. Ten eerste willen ze bijvangst verminderen door
een wijziging van het visnet, namelijk de vervanging van de
netkuil door een tunnel van flexibel pvc. In deze tunnel kan de
vis blijven zwemmen en zo gemakkelijk ontsnappen via escape
portals. Daarnaast ontwikkelen ze een geautomatiseerd
separatiesysteem waarmee de aan te landen bijvangst op
efficiënte wijze wordt verwerkt. Tot slot onderzoeken ze welke

Pagina 51 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

effect deze maatregelen hebben op de overlevingskans van de
bijvangsten.
Fisherman's Dashboard

De aanvragers willen een Fisherman's Dashboard bouwen dat
schippers helpt met het vermijden van bijvangst. Het
Fisherman's Dashboard verzamelt, koppelt en visualiseert
eigen vangststatistieken en informatie over visgronden aan
elkaar. Het geeft die gegevens weer in interactieve kaarten en
statistieken met als doel het visualiseren en voorspellen van
kansen op bijvangst. Ook helpt het de
visser de meest kansrijke vangststrategie te bepalen. Het
verhoogt dus de efficiency door de beste vangststrategie te
combineren met de laagste kans op bijvangst. Het systeem is
gebaseerd op een netwerk waarmee het eenvoudig is om
informatie met en van collega's uit te wisselen.

3.5.

Regelingen van toezicht

De audit autoriteit (AA) heeft ook in 2014 systeem- en projectaudits uitgevoerd en het jaarlijkse rapport
hierover opgesteld. In de systeemaudit wordt aandacht besteed aan onder andere functiescheiding,
procedures voor de selectie van concrete acties, informatievoorziening naar subsidieontvangers en de
managementverificaties. Daarnaast is aandacht besteed aan opvolging van de bevindingen van de AA
met betrekking tot de systeemaudit (inclusief actieplan 2014) over de periode juli 2013 t/m juni 2014.
Voor de projectaudit zijn 67 projecten bekeken (74%). In het jaarlijks controleverslag 2014 zijn de
volgende conclusies getrokken door de Auditautoriteit (AA):
-

Het onderzoek naar de werking van de beheerssystemen heeft in de referentieperiode 1 juli
2013 tot en met 30 juni 2014 heeft een score 3 opgeleverd. Dat betekent dat het systeem
gedeeltelijk functioneert en dat substantiële verbeteringen nodig zijn.

-

Het onderzoek naar de concrete acties heeft met betrekking tot de uitgaven die in de
steekproef zijn betrokken een foutpercentage opgeleverd van 10,4%. In het foutenpercentage
zijn de interpretatievraagstukken nog niet meegenomen.

Naar aanleiding van het jaarlijks controle verslag 2013 heeft de MA/BI een actieplan uitgevoerd, dat
de AA qua opzet in september 2014 als voldoende beoordeeld heeft. Vanaf augustus is gestart met
het implementeren van alle nieuwe kaders en werkwijzen in de uitvoering. Hiervoor is een separaat
project opgezet en een projectleider aangesteld. Daarnaast heeft een accountantskantoor de
knelpunten van het systeem in kaart gebracht. Deze analyse is gebruikt bij het implementeren van
verbeteringen voor het EVF en bij de inrichting van het nieuwe systeem voor het EFMZV. De tekenen
van verbetering zijn zichtbaar in het jaarlijks controleverslag 2014.

Pagina 52 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.6.

Belangrijke problemen/uitdagingen van 2014

De belangrijkste uitdaging in 2014 was het oplossen van alle door de Audit Autoriteit in 2013
geconstateerde tekortkomingen in het controle-en beheerssysteem van EVF en het opvolgen de
projectauditbevindingen. Begin 2014 is naar aanleiding van de auditbevindingen 2013 door de Audit
Autoriteit een betalingsonderbreking ingesteld door DG MARE. Hiervoor is er een actieplan opgesteld
en uitgevoerd. De uitkomsten hiervan zijn gerapporteerd aan DG MARE. Daarnaast waren er veel
interpretatievverschillen tussen de Management Autoriteit en de Audit Autoriteit. Hiervoor is extern
juridisch advies ingewonnen en zijn de interpretatievraagstukken opgelost.
Uit de audit van DG MARE en de Audit Autoriteit in 2014 blijkt echter opnieuw interpretatieverschillen
te zijn tussen de MA/BI enerzijds en DG MARE en de AA anderzijds.Dit heeft ervoor gezorgd dat er
eind 2014 geen declaratie kon worden ingediend om aan de jaartranche van 2012 (N+2 regel) te
voldoen. Hierdoor dreigt voor 2014 een decommittering van het EVF budget van € 5,2 mln.

3.7.

Aanbevelingen van de Commissie ingevolge het jaarlijks onderzoek van
het OP

Aanbeveling van de Commissie is om in het jaarverslag meer resultaten te laten zien van de
afzonderlijke projecten. In dit jaarverslag zijn de concrete doelen en resultaten opgenomen van de
diverse projecten die in 2014 zijn afgerond.

3.8.

Terugbetaalde of opnieuw gebruikte steun

In 2014 zijn verschillende projecten ingetrokken. Inmiddels is 13,3 miljoen euro van de eerder
gecommitteerde overheidsbijdrage vrijgevallen (5,0 miljoen EVF) doordat projecten zijn ingetrokken of
voor een lager bedrag zijn gerealiseerd. Dit bedrag zal mede ingezet worden om de decommittering te
compenseren, voor zover dat niet al ingezet is.

Er is in 2014 een bedrag van 186.365 euro aan gevorderde overheidsbijdrage terugontvangen (EVFaandeel 36.562 euro). Deze ontvangen vorderingen zitten wel verwerkt in het bedrag van 9,8 miljoen
euro. Een bedrag van 440.933 euro (EVF-aandeel 24.940 euro) staat nog open aan vorderingen.

Pagina 53 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

3.9.

Aanzienlijke wijziging overeenkomstig artikel 56 van Verordening (EG)
nr. 1198/2006

Er zijn in 2014 door de BI 2 gevallen van niet instandhouding geconstateerd. Hiervoor is een vordering
ingesteld. Van een van deze gevallen was de bijdrage nog niet gedeclareerd bij de Commissie.
Daarnaast is ook bij de projectaudits door de AA een geval van niet instandhouding geconstateerd,
hiervan moet de hoogte van de terugvordering nog bepaald worden.

3.10. Wijziging van de algemene voorwaarden voor de uitvoering van het OP
In 2014 is het OP gewijzigd (en door het CvT goedgekeurd) om het mogelijk te maken om een
revolverend fonds op te zetten met EVF middelen in 2014.

Pagina 54 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

4.

Het gebruik van technische bijstand

Onder technische bijstand worden de EVF-uitvoeringskosten van de BI betaald. Ook de kosten voor
certificering van de uitgavenstaat door de Certificeringsautoriteit (CA) en de auditwerkzaamheden van
de audit autoriteit (AA) vallen onder technische bijstand. In 2010 is een kader opgesteld van welke
kosten subsidiabel zijn onder technische bijstand. Zowel de kosten van de mid-term evaluatie als die
van de ex-ante evaluatie voor het EFMZV 2014-2020 vallen onder de technische bijstand.

Inmiddels is het gehele beschikbare budget voor technische bijstand gebruikt. Vanaf 2014 is alle
technische bijstand met nationale middelen gefinancierd. Met DG MARE is in 2012 gesproken over de
mogelijkheid van ophoging van het As 5-budget (de verordening biedt die mogelijkheid voor
bijzondere omstandigheden). Echter proportionaliteit (Nederland heeft een relatief klein fonds wat de
uitvoering duurder maakt) en de grote focus op innovatie en collectieve acties (ingewikkelde projecten
met een lange doorlooptijd) zijn voor DG MARE geen argumenten om ophoging toe te staan.

5.

Voorlichting en informatieverstrekking

Net zoals in voorgaande jaren is in 2014 voor iedere openstelling informatievoorziening ontwikkeld zijn
en aanvraagformulieren gemaakt waarin alle van toepassing zijnde voorwaarden zijn opgenomen. Op
de internetsite (mijn.rvo.nl) van het Ministerie van EZ wordt alle informatie en de aanvraagformulieren
geplaatst, evenals het OP ‘Perspectieven voor een Duurzame Visserij en de Ontwikkelingsstrategieën
van de zes visserijgebieden die mee doen aan de Regeling Duurzaam ontwikkelen van
visserijgebieden. Er is ook een pagina opgenomen met de algemene voorwaarden van het EVF, zodat
potentiële aanvragers hier in een vroeg stadium kennis van kunnen nemen. De informatievoorziening
is conform het actieplan verbeterd. Voor de openstellingen van 2014 zijn elektronische formulieren
ingeregeld en wordt zoveel mogelijk digitaal gewerkt. Verder heeft Nederland, zoals alle voorgaande
jaren, in april 2015 de subsidiegegevens van vissers die in 2014 Europese visserijsubsidie ontvingen
gepubliceerd in een database op het bovengenoemde mijn.rvo.nl. De gegevens gaan over het
kalenderjaar 2014 (01-01-2014 tot en met 31-12-2014).

Daarnaast worden door het ministerie persberichten uitgebracht over de openstellingen, maar ook
over het resultaat van verschillende regelingen. Deze persberichten zijn te vinden op de site van de
rijksoverheid (www.rijksoverheid.nl). Tevens wordt de begunstigde in de goedkeuringsbeschikkingen
geïnformeerd over de voorwaarden van het EVF en over nationale voorwaarden.
Aanvullend wordt er ook vanuit het Vakblad het ‘Visserijnieuws’ ruim aandacht aan de EVF-tenders
besteed. Gezien de grote belangstelling van de sector voor de lopende EVF-projecten wordt ook

Pagina 55 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

hierover regelmatig in het ‘Visserijnieuws’ bericht. De dekkingsgraad van dit vakblad in de sector is
zeer hoog. Wat betreft de resultaten van As 4-openstellingen worden vanuit de zes visserijgebieden
zelf persberichten opgesteld en geplaatst in de lokale pers.
In 2014 is voor de derde keer meegedaan met de ‘Europa kijkdagen’, een initiatief van de
Nederlandse structuurfondsen (EFRO, ESF en INTERREG). Hierbij waren EVF-projecten betrokken.
Door ‘mee te liften’ met de structuurfondsen werd het EVF nationaal in kijker gezet op een manier dat
het EVF zelf nooit had kunnen bewerkstelligen. Aanvullend daarop is het EVF ook aangesloten bij de
1

website ‘Europa om de hoek ’. Deze website is opgericht om de burger het hele jaar door te
informeren over de projecten gefinancierd met Europese middelen. Stapsgewijs is het de bedoeling
om alle EVF-projecten op deze website te plaatsen. De kosten hiervan zijn proportioneel laag omdat
het opzetten en beheren van de website grotendeels door de structuurfondsen wordt gefinancierd. In
2014 zijn projecten die betrokken waren bij de jaarlijkse publiciteit evenement op de website geplaatst
als ook afgeronde innovatie projecten.
Informatieverstrekking richting de aanvrager is in 2014 aangevuld met een voorlichtingsbijeenkomst
voor de ondernemers. Het doel was om aanvragers de procedures van EVF-subsidies uit te leggen en
ruimte te bieden voor vragen. Daarnaast is RVO.nl bij nieuwe aanvragers (die niet eerder EVFsubsidie hebben aangevraagd) op bezoek geweest in het geval ze de voorlichtingsbijeenkomst niet
konden bijwonen.
In het najaar van 2013 is het boekje “Koplopers” (de uitwerking van de bijlage van het jaarverslag
2012) zowel in het Nederlands als ook in het Engels verschenen (oplage 2x 700). Aanvullend daarop
is er een tweede EVF film geproduceerd (in het Engels). Deze is voor het eerst is getoond tijdens de
jaarvergadering (november 2013) met als doel om de toekomstige focus van het Nederlandse beleid
(de keten aanpak) onder de aandacht te brengen. In de film werden diverse succesvolle EVF
projecten getoond die hun rentabiliteit hadden verhoogd door kritisch te kijken naar de keten waarin ze
opereerden. Deze film is nog te zien op internet en zal hopelijk ook voor de volgende
programmeringperiode een inspiratie zijn voor vissers. Het verhogen van de rentabiliteit van duurzaam
gevangen vis blijft voor de gehele visserijsector een uitdaging.

6.

Informatie over de naleving van de Gemeenschapswetgeving

In 2014 hebben geen wijzigingen plaatsgevonden over de naleving van de gemeenschapswetgeving
ten opzichte van 2013. Vrouwen en mannen zijn gelijk behandeld met betrekking tot het EVF in
Nederland. Hier zijn ook in 2014 geen aparte selectiecriteria voor vrouwen opgenomen. Duidelijk is dat
deze aanpak vrouwen niet weerhoudt om aanvragen in te dienen gezien gelijke kansen voor man en

1

www.europaomdehoek.nl

Pagina 56 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

vrouw vanzelfsprekend volledig verankerd zijn in alle beleidsterrein binnen de Nederlandse overheid.
Het visserijbeleid en ook zeker het voorbereidende onderwijs vormt hierop geen uitzondering.

Met de openstellingen onder het EVF zijn vrouwelijke ondernemers in de Nederlandse visserij bereikt.
Onder de regelingen Innovatie en Collectieve acties zijn meerdere projecten gehonoreerd waar de
hoofdaanvragers vrouwelijke ondernemers zijn. Voorbeelden zijn EVF-subsidies voor de ontwikkeling
van een alternatief voor de boomkor, het beter vermarkten van duurzaam gevangen vis, het opzetten
van een jongerennetwerk in de visserij en een initiatief voor het ontwikkeling van een kadergroep
visketen waarin toekomstige bestuurders worden getraind. Ook het driekoppige projectteam dat
sturing geeft aan de kenniskringen Visserij, die vervolgens zelf vele tientallen EVF-projecten hebben
voorbereid en uitgevoerd, bestaat uit twee vrouwelijke en één mannelijke onderzoeker. Bij de
investeringsubsidie voor koelvriesinstallaties bestaat de directie van de begunstigde onderneming uit
vrouwen (eerst twee vrouwelijke directieleden waarvan er één in januari 2014 helaas is overleden).

Er zijn in 2014 geen ernstige bevindingen uit de administratieve, fysieke en interne controles naar
voren gekomen. Wel zijn er door de BI en de NVWA onregelmatigheden geconstateerd, maar geen
opvallende zaken.
Wel is in 2014 door OLAF geconstateerd dat er in een project voor Collectieve Acties sprake is van
onregelmatigheden. Nederland deelt deze opinie vooralsnog niet.

7.

Complementariteit met andere instrumenten

Bij de opstelling van het OP is reeds rekening gehouden met de complementariteit met andere
instrumenten. In de uitvoering wordt gewaakt voor cumulatie met andere instrumenten door de
aanvragers zowel bij verlening als bij vaststelling schriftelijk te vragen aan te geven of ze aanvullende
subsidies hebben ontvangen. Op deze wijze wordt voorkomen dat dezelfde uitgaven uit meerdere
fondsen worden gesubsidieerd. Waar mogelijk en proportioneel wordt gebruik gemaakt van
kruiscontroles met andere regelingen.

+++

Pagina 57 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Bijlage 1. Ingediende betalingen in 2014

Openstelling

Totale subsidiabele

Totale

Toegekende EVF-

Door CA

kosten

overheidssteun

steun

berekende EVFsteun voor
betaalaanvraag

As1
Vis Sanering
Investering in koelvriesinstallaties
EVF Visbeschikkingen (Revolverend Fonds)
Investeringen in Vissersvaartuigen; Aanpassing en Selectiviteit
Investeringen in voormalige rondvissersvaartuigen
Investering in weegschalen aan boord
Sociaal economische maatregelen
As 2
Investeringen aquacultuur
Investeringen in Mosselzaadinvanginstallaties
Compensatieregeling Aalvisserij 2010
Investering in verwerking en afzet
As 3
Collectieve acties in de visketen
EVF Visbeschikkingen (PEFA)
EVF Visbeschikkingen (NSFC)
EVF Visbeschikkingen (Masterplan duurzame visserij)
EVF Visbeschikkingen (glasaaluitzet)
Certificering in de visketen
EVF Visbeschikkingen (Visbureau, 2 maal)
Kwaliteit en nieuwe markten in de visketen
EVF Visbeschikkingen (Solea)
EVF Visbeschikkingen (Zeeuwse Tong)
Innovatie in de visketen
As 4
Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden
Duurzame ontwikkeling van visserijgebieden Lokale groepen

€ 60.310.773
€ 27.491.737
€ 21.622.010
€ 3.500.000
€ 2.615.443
€ 2.040.780
€ 855.295
€ 231.432
€ 48.798.622
€ 28.841.883
€ 5.656.610
€ 7.106.246
€ 7.168.383
€ 89.680.992
€ 29.825.012
€ 430.000
€ 1.378.055
€ 3.711.586
€ 2.250.000
€ 3.510.279
€ 1.575.000
€ 1.964.847
€ 250.000
€ 11.112.113
€ 29.422.661
€ 39.038.970
€ 38.094.637
€ 944.333

€ 38.330.828
€ 27.491.737
€ 5.000.000
€ 3.500.000
€ 549.396
€ 480.000
€ 333.808
€ 231.432
€ 13.786.849
€ 7.700.010
€ 1.668.608
€ 2.130.831
€ 2.275.400
€ 60.616.688
€ 23.680.126
€ 307.500
€ 1.000.000
€ 2.000.000
€ 2.250.000
€ 1.442.576
€ 1.400.000
€ 700.000
€ 250.000
€ 6.500.000
€ 16.835.046
€ 17.055.289
€ 16.110.956
€ 944.333

€ 15.139.127
€ 8.247.521
€ 2.500.000
€ 3.325.000
€ 219.759
€ 192.000
€ 166.904
€ 115.716
€ 5.516.900
€ 2.657.204
€ 500.582
€ 1.065.415
€ 1.287.700
€ 22.818.881
€ 9.934.882
€ 41.250
€ 300.000
€ 1.000.000
€ 783.750
€ 721.288
€ 525.000
€ 350.000
€ 75.000
€ 1.300.000
€ 5.661.991
€ 7.471.954
€ 6.999.787
€ 472.167

€ 13.407.692
€ 8.247.521
€ 1.547.241
€ 3.325.000
€ 10.038
€ 17.254
€ 166.384
€ 94.256
€ 3.092.085
€ 874.298
€ 302.635
€ 1.062.979
€ 852.172
€ 11.574.636
€ 2.276.651
€ 9.596
€ 300.000
€ 28.724
€ 217.042
€ 469.628
€ 525.000
€ 119.509
€ 44.612
€ 5.200.000
€ 2.383.874
€ 1.795.034
€ 1.709.213
€ 85.821

€ 6.453.776
€ 150.418
€ 86.019
€ 88.405
€ 5.803.591
€ 325.344
€ 244.283.134

€ 6.453.776
€ 150.418
€ 86.019
€ 88.405
€ 5.803.591
€ 325.344
€ 136.243.430

€ 3.226.888
€ 75.209
€ 43.009
€ 44.203
€ 2.901.795
€ 162.672
€ 54.173.750

€ 2.395.200
€ 59.638
€ 5.760
€ 44.203
€ 2.295.722
€ 151.588
€ 32.426.357

beheerskosten
As 5
EVF Visbeschikkingen (coördinatie as 4)
EVF Visbeschikkingen (Ecorys, ex ante EFMZV)
EVF Visbeschikkingen (ERAC, midterm)
Uitvoeringskosten EVF (BI, CA, AA)
Uitvoeringskosten FIOV (BI)
Totaal

Overzicht waarbij elke (hoofd)aanvrager per project eenmaal wordt meegenomen
Pagina 58 van 59

| Jaarverslag Europees Visserij Fonds 2014 |

Bijlage 2. Overzicht As4
Overzicht openstellingen As4 beschikt; cumulatief t/m 2014.

Friesland

Groningen

Noord-Holland

Zeeland

Zuid-Holland

Totaal

Besloten vennootschap

Flevoland

Overzicht waarbij elke (hoofd)aanvrager per project eenmaal wordt meegenomen

10

7

2

2

12

9

42

Vennootschap onder firma
Coöperatie

1

3

4

2

9

2

1

Commanditaire vennootschap
Naamloze vennootschap

1

Eenmanszaak
Stichting

1
1

4

Vereniging

3

Gemeente

1

Totaal

12

11

4
1

1

2

3

2

3

3

8

2

5
1

9

11

20

2
14

Pagina 59 van 59

77