Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

31 305

Mobiliteitsbeleid

Nr. 327

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 april 2021
Bij brief van 29 juni 2020 (Kamerstuk 31 305, nr. 314) heb ik u geïnformeerd over een aantal onderzoeken en de stand van zaken met betrekking
tot de Vrachtwagenheffing.
Zoals in deze brief aangekondigd, stuur ik uw Kamer de uitkomst van twee
aanvullende onderzoeken. Het betreft twee rapporten over de te
verwachten effecten van de maatregelen voor verbetering van de
logistieke efficiëntie en over de verkenning naar dynamisch laden van
elektrische vrachtwagens door middel van zogeheten Electric Road
Systems. Beide onderzoeken zijn uitgevoerd in het kader van de «terugsluis»: het inzetten van de netto-opbrengsten van de Vrachtwagenheffing
voor verduurzaming en innovatie van de vervoerssector. Tevens informeer
ik uw Kamer over het vervolg van de Vrachtwagenheffing.
Onderzoek effecten van maatregelen voor logistieke efficiëntie
In het onderzoek naar de effecten van de Vrachtwagenheffing op
verkeersveiligheid dat eerder aan uw Kamer is gezonden, is een theoretische toename van maximaal twee verkeersdoden berekend door de
SWOV. Dit heeft te maken met het mogelijke uitwijkgedrag van vrachtwagenchauffeurs naar wegen waar geen vrachtwagenheffing geldt. Omdat ik
het essentieel vind om te voorkomen dat deze toename zich daadwerkelijk
voordoet, heb ik zoals in voorgenoemde brief aangekondigd, onderzoek
laten doen naar de verwachte effecten van de maatregelen voor verbetering van de logistieke efficiëntie (Bijlage 1)1. Een toename van de
logistieke efficiëntie heeft een reductie van het vrachtvervoer over de weg
als gevolg, wat positieve effecten heeft op de verkeersveiligheid en
bijdraagt aan vermindering van emissies en congestie. Zoals in de brief
van juni 2020 gemeld, heeft de SWOV berekend dat een kilometerreductie
van vrachtwagens ter grootte van circa 2,5% nodig is om het berekende
1

kst-31305-327
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 305, nr. 327

1

effect op de verkeersveiligheid van de Vrachtwagenheffing te neutraliseren. Op basis van het onderzoek naar logistieke efficiëntie kan geconcludeerd worden dat deze reductie gerealiseerd kan worden door de
voorgestelde terugsluismaatregelen op het gebied van de logistieke
efficiëntie.
Verkenning Electric Road Systems
In het kader van de transitie naar duurzaam wegtransport is een
verkenning uitgevoerd naar dynamisch laden van elektrische vrachtwagens door middel van zogeheten Electric Road Systems (ERS) (Bijlage
2)2. ERS is een verzamelnaam voor verschillende technologieën waarbij
voertuigen tijdens het rijden stroom kunnen afnemen vanuit de weginfrastructuur om elektrisch te kunnen rijden en waarmee de batterijen van
deze voertuigen kunnen worden opgeladen. In Duitsland wordt de
technologie momenteel al op kleine schaal in de praktijk beproefd. Er is
onderzocht in hoeverre toepassing van ERS binnen het wegvervoer voor
de Nederlandse situatie een aantrekkelijke optie is om bij te dragen aan
het halen van de klimaatdoelstellingen. Hiertoe zijn diesel- en
LNG-voertuigen vergeleken met batterij-elektrische voertuigen met een
brandstofcel, met een omvangrijke batterij, met voeding middels een
bovenleiding en met een diesel-hybride variant hiervan. De conclusie van
de studie is dat dynamisch laden met een bovenleiding potentieel heeft
om bij te dragen aan de klimaatdoelstellingen van Nederland, net als
andere duurzame oplossingen voor het wegvervoer, en dat er op dit
moment nog teveel onzekerheden zijn om een voorkeur voor een van de
concepten uit te spreken.
Planning
Zoals u weet, heb ik voor de zomer van 2020 het wetsvoorstel Vrachtwagenheffing voor advies aangeboden aan de Raad van State. Inmiddels is
het Nader Rapport voorbereid en het wetsvoorstel in lijn daarmee
aangepast. Besluitvorming hierover is aan een volgend kabinet, evenals
besluitvorming over het sluiten van een bestuursovereenkomst terugsluis.
Met die bestuursovereenkomst wordt beoogd om, met aan het
wetsvoorstel verbonden, afspraken te maken met de drie sectorpartijen
(evofenedex, TLN en VERN) over het inzetten van de netto-opbrengsten
van de Vrachtwagenheffing voor verduurzaming en innovatie van de
vervoerssector.
In de afgelopen jaren is, parallel aan het voorbereiden van het
wetsvoorstel, ook gewerkt aan het voorbereiden van de uitvoering van de
Vrachtwagenheffing. Zodra het wetsvoorstel is aangenomen, kan gestart
worden met de realisatie. De werkzaamheden in de realisatiefase
omvatten onder meer het verrichten van aanbestedingen, het bouwen,
integreren en testen van ICT-systemen, het inrichten van de uitvoeringsorganisatie en ketensamenwerking, het contracteren en accrediteren van
dienstaanbieders en het voorlichten van gebruikers. De terugsluismaatregelen worden parallel aan het heffingstelsel voorbereid, zodat beide
gelijktijdig in werking kunnen treden.
In de realisatiefase zijn twee belangrijke stappen te onderscheiden, te
weten de voorbereidingen voor de aanbestedingen en het aanbestedingstraject tot en met gunning (circa 1,5 tot 2 jaar) en vervolgens de realisatie
van systemen en diensten, inclusief testen hiervan (circa 2 tot 2,5 jaar). Op

2

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 305, nr. 327

2

basis van de huidige inzichten zal de start van de Vrachtwagenheffing
circa vier jaar na afronding van de parlementaire behandeling van het
wetsvoorstel kunnen plaatsvinden.
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 305, nr. 327

3