2011D21277

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissies voor Financiën en Sociale Zaken en
Werkgelegenheid, hebben enkele fracties de behoefte om over de brief
van de staatssecretaris van Financiën, mede namens de minister van
SZW, d.d. 1 april 2011 inzake stopzetting van de kinderopvangtoeslag voor
toeslagaanvragers die niet hebben gereageerd op de herhaalde verzoeken
van de Belastingdienst om het LRK-nummer van de opvanglocatie van
hun kind(-eren) door te geven (Kamerstuk 31 322, nr. 118) enkele vragen
en opmerkingen voor te leggen.
De vragen en opmerkingen zijn op 21 april 2011 aan de staatssecretaris
van Financiën voorgelegd.
De voorzitter van de commissie,
Dezentjé Hamming-Bluemink
De adjunct-griffier van de commissie,
Giezen

nds-tk-2011D21277

1

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de VVD
De leden van de VVD-fractie hebben met instemming kennisgenomen van
het voornemen van de staatsecretaris van Financiën tot stopzetting van de
kinderopvangtoeslag. De leden van de VVD-fractie hebben veel
waardering voor de inspanning die de Belastingdienst zich heeft betracht
om ouders die nog niet de benodigde gegevens hebben doorgegeven te
bereiken. Wel hebben de leden nog enkele vragen:
Met 9800 ouders die de benodigde gegevens niet hebben doorgegeven en
voor wie nu dus stopzetting van de toeslag dreigt, heeft dus bijna 3% van
de toeslagontvangers niet gereageerd op de herhaalde oproepen van de
Belastingdienst. De leden van de VVD-fractie vinden dit een hoog
percentage en vragen wat de verklaring daarvoor is?
Zijn er bij deze groep van 9800 gezinnen die in een ander EU-land, IJsland
Noorwegen of Liechtenstein, verblijven maar een toeslagpartner in
Nederland hebben en toeslag ontvangen voor opvang in dat buitenland?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdA
De leden van de PvdA-fractie hebben kennisgenomen van de brief van de
staatssecretaris en zijn tevreden over de veelheid aan pogingen van de
Belastingdienst om de ouders die recht hebben op kinderopvangtoeslag
te bereiken.
Kan de staatssecretaris aangeven hoeveel ouders er op dit moment niet
zijn bereikt? De leden willen weten welke redenen de ouders opgaven bij
het laatste telefonische contact om niet eerder te reageren? Welke
kenmerken heeft deze groep naar inkomens- en opleidingsniveau? En wat
is verder over hun achtergrond te zeggen? De leden van de PvdA-fractie
willen dat alleen ouders die overduidelijk geen recht hebben op kinderopvangtoeslag worden geconfronteerd met stopzetting van die toeslag. Hoe
garandeert de staatssecretaris dat? Kan hij voorkómen dat ouders die toch
recht hebben op kinderopvangtoeslag in acute financiële problemen
komen als gevolg van terugbetalingsplicht van het reeds ontvangen
voorschot? Geldt een hardheidsclausule?
Hoe groot is de groep toeslagontvangers op dit moment die een onjuist
LRK-nummer heeft doorgegeven? De leden van de PvdA-fractie willen
weten of hier ook bepaalde achtergrondkenmerken de boventoon voeren.
Hoe is deze groep samengesteld? En waarom hebben deze ouders een
onjuist LRK-nummer doorgegeven? Was daarbij sprake van opzet, of is
dat een gevolg van een gebrek aan kennis van de aanvraagprocedure? Als
ouders hebben aangegeven dat zij de aanvraagprocedure erg ingewikkeld
vinden, willen de leden van de PvdA-fractie dat die ouders tegemoet
worden gekomen. Graag een reactie van de staatssecretaris.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PVV
De leden van de PVV-fractie hebben, enigszins met verbazing, kennisgenomen van de brief van de staatssecretaris inzake stopzetting van de
kinderopvangtoeslag.
Volgens de Miljoenennota 2011 wordt er € 225 miljard aan belastingen en
premies begroot, voor de toeslagen wordt € 10 miljard begroot (4,5%) ,
waarvan € 3 miljard (1¼ %) wordt uitgetrokken voor de kinderopvangtoeslag. Voor de kinderopvangtoeslag zijn 98 000 toeslaggerechtigheden.

2

In de toeslagen gaat een substantieel bedrag van de belasting en premies
om. De staatssecretaris is het waarschijnlijk met de leden van de
PVV-fractie eens dat er met publiek geld verantwoordelijk omgegaan dient
te worden. Het is dan ook onverantwoordelijk om voor 30% van de
uitkeringen kinderopvangtoeslag tot uitkering over te gaan als er met de
verstrekte gegevens iets mis is. De leden van de PVV-fractie vragen op
welke grondslag er overgegaan wordt tot het doen van voorschotten
kinderopvangtoeslag als de daarvoor benodigde gegevens niet compleet
zijn aangeleverd. Wat is de grondslag om over te gaan tot de bevoorschotting als er sprake is van incomplete gegevens? In het licht van het
bovenstaande betwijfelen de leden van de PVV-fractie dan ook of er door
de staatssecretaris wel verantwoordelijk met de publieke middelen wordt
omgegaan.
Heeft de staatsecretaris wel een grondslag om over te gaan tot de
ambtshalve stopzetting van de voorschotten van de kinderopvangtoeslag
van 9800 toeslaggerechtigden? Immers, de staatssecretaris zag genoeg
grondslag om gedurende vier maanden bij het ontbreken van de
noodzakelijke gegevens de bevoorschotting te continueren voor 30% van
de gevallen.
Voor 9800 (10% van het totaal) gevallen is geen LRK-nummer aangeleverd. Er is echter wel vier maanden voorschot verleend, daarmee is een
bedrag van € 98 miljoen gemoeid. Nu heeft de staatsecretaris met veel
bravoure wel de bevoorschotting van deze groep stopgezet en zegt hij toe
om tot terugvordering over te gaan van de verleende voorschotten. Kan
de staatssecretaris gefundeerd aangeven welk bedrag hij verwacht dat
hiervan daadwerkelijk ingevorderd wordt?
Voor 20 000 (20,5% van het totaal) gevallen is een foutief LRK-nummer
aangeleverd. Ook hier is weer vier maanden voorschot verleend, daarmee
is een bedrag van € 200 miljoen gemoeid. Voor deze groep heeft de
staatsecretaris de bevoorschotting niet stopgezet en is hij niet tot
terugvordering over gegaan van de verleende voorschotten. Integendeel,
de bevoorschotting van deze groep gaat onverkort voort. Kan de
staatssecretaris gefundeerd aangeven op welke gronden hij de beslissing
baseert dat hier onverkort doorgegaan kan worden op de ingeslagen
weg?
Deze gang van zaken roept grote vraagtekens op over de verlening van de
kinderopvangtoeslag. Dit gecombineerd met eerdere berichten over deze
toeslag waarbij er ook als sprake was van malversaties doet bij de leden
van de PVV-fractie de vraag rijzen of er niet structureel iets mis is bij de
verlening van de kinderopvangtoeslag. De vraag rijst dan ook hoe er nog
op deze lichtzinnige wijze doorgegaan kan worden. Voor Henk en Ingrid is
het niet te rechtvaardigen dat er € 300 miljoen belasting- en premiegeld
op een dergelijke wijze ongecontroleerd de deur bij het ministerie van
Financiën uitgaat. Het lijkt wel of het iedere maand Suikerfeest, Sinterklaas of Chanoeka is op het ministerie van Financiën. Het is niet te
verantwoorden dat er met geld op een dergelijke manier wordt
omgesprongen, terwijl Henk en Ingrid de broekriem moeten aanhalen.
De brief betreft alleen de kinderopvangtoeslag. De leden van de
PVV-fractie zijn benieuwd of er bij de zorgtoeslag, de huurtoeslag en het
kindgebondenbudget ook niet sprake is van een dergelijk Sinterklaasfeest.
Het lijkt de leden van de PVV-fractie dan ook de hoogste tijd dat er een
duidelijke rapportage komt over de uitvoering van de toeslagen. Maar dan
wel op een zeer korte termijn. Het geklungel met de toeslagen duurt deze
leden nu al veel te lang. Als het niet anders kan moet er maar een
Kamerdebat of een Kameronderzoek komen.

3

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de brief van de staatssecretaris waarin hij de Kamer informeert van
zijn voornemen om de bevoorschotting van de kinderopvangtoeslag stop
te zetten. Deze leden hebben wel enkele vragen hierbij.
Wat is de termijn waarop de bevoorschotting weer wordt hersteld indien
toeslagontvangers het LRK-nummer alsnog doorgeven?
Kan de staatssecretaris aangeven welke stappen er worden ondernomen
om er op toe te zien dat de bevoorschotting in dat geval op de kortst
mogelijke termijn weer wordt herzien?
De staatssecretaris geeft aan dat het ontvangen voorschot over de
maanden januari 2011 tot en met april 2011 wordt teruggevorderd.
Waarom is hiertoe nu besloten? Wat is de achtergrond van dit besluit? Is
de staatssecretaris bereid om dit voornemen te heroverwegen? Hoe wordt
rekening gehouden met de financiële gevolgen voor de betrokken
toeslagontvangers? Hoe gaat deze terugvordering precies in zijn werk? Op
welke wijze worden de betrokken toeslagontvangers hierover geïnformeerd?
Waarom wordt het bedrag over de maand april nog bevoorschot, terwijl
dit ook vrijwel zeker direct weer wordt teruggevorderd?
Begin januari 2011 heeft de Belastingdienst zelf voor meer dan 350
duizend aanvragers de koppeling kunnen maken. Waarom heeft de
Belastingdienst dit niet voor alle aanvragers kunnen doen? Hoe kan het
zijn dat 114 duizend toeslagontvangers in het verleden een registratienummer hebben doorgegeven dat onjuist, onvolledig of verouderd was?
In de brief schrijft de staatssecretaris dat de bevoorschotting van een
groep van circa 20 duizend toeslagontvangers die wel een registratienummer heeft doorgeven maar dat niet koppelt met het LRK nog niet
wordt stopgezet. Op welk moment wordt ook deze bevoorschotting
stopgezet? Welke criteria worden hierbij gehanteerd?
Deelt de staatssecretaris de mening dat de website van het LRK nog
steeds zeer beperkte functionaliteiten kent? Zo kun je in Rotterdam geen
gastouder zoeken op adres, zodat je zelf een groot aantal pagina’s moet
doorzoeken. Kunt u snel de zoekfunctionaliteiten verbeteren? Zo nee,
waarom niet?
Een aantal ouders benadert de politiek met de klacht dat zij door de
Belastingdienst gebeld zijn met de mededeling dat er nog geen
LRK-formulier is ingevoerd. Zij beweren echter een of twee keer een
formulier te hebben opgestuurd. De medewerkers bevestigen dat er
wachtrijen zijn bij de invoering van formulieren. Herkent u deze klachten?
En welke actie moeten deze ouders ondernemen om de stopzetting niet
door te laten gaan?
De staatssecretaris schrijft in zijn brief «Een belangrijke oorzaak hiervan is
dat de opvanggegevens die de betrokken toeslagaanvragers in het
verleden bij de Belastingdienst/Toeslagen hebben opgegeven onjuist,
onvolledig of verouderd zijn». Wat zijn de andere oorzaken die geleid
hebben tot het feit dat honderdduizenden ouderen geen LRK-nummer
hebben doorgegeven? En wat heeft u gedaan aan de oorzaken die binnen
het domein van de Rijksoverheid liggen. Graag een uitvoerige beantwoording van deze vraag want het is niet normaal dat de overheid
gewoon maar constateert dat honderdduizenden burgers een fout maken:
dan is de procedure te ingewikkeld, de formulieren te ingewikkeld, de
formulieren onbegrijpelijk of er klopt meer niet. Deelt u deze mening?

4

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de SP
De leden van de SP-fractie hebben met verbazing kennisgenomen van het
bericht dat de kinderopvangtoeslag wordt stopgezet voor ouders die nog
niet hebben (kunnen) doorgeven of hun gastouder is geregistreerd in het
LRK. De leden van de SP-fractie zijn van mening dat niet de ouder de dupe
moet zijn als zijn of haar gastouder niet geregistreerd is in het LRK. Ook
worden ouders nu verantwoordelijk gemaakt om te controleren of zijn of
haar gastouder wel geregistreerd is en of het registratienummer wel klopt.
De leden van de SP-fractie vragen waarom deze verantwoordelijkheid niet
neergelegd wordt bij de bemiddelingsbureaus of de gastouders zelf? En
vervolgens de rekening bij hen, dus niet de ouder, neer te leggen als zij
zich niet hebben gehouden aan het registreren in het LRK?
De leden van de SP-fractie vragen waarom het LRK niet gekoppeld is aan
de gegevens van de Belastingdienst zodat deze gegevens niet opgevraagd
hoeven worden bij de ouders. Is de staatssecretaris nog voornemens de
gegevens van het LRK te koppelen aan de gegevens van de Belastingsdienst? Zo nee, waarom niet? Worden deze gegevens bij ingebruikname
van het nieuwe toeslagensysteem wel gekoppeld? Indien ja, waarom kan
er geen overgangsregeling gelden tot de invoer van het nieuwe toeslagensysteem? Indien nee, waarom kunnen de gegevens niet worden
gekoppeld en kan daar nog een oplossing voor worden gevonden voordat
het nieuwe toeslagensysteem «live» gaat?
Heeft de staatssecretaris een verklaring voor het feit waarom veel
gastouders zich niet registeren in het LRK? Zo ja, wat is de oorzaak? Zo
nee, is de staatssecretaris voornemens dit te onderzoeken? Zo ja, op
welke termijn? En zo nee, waarom niet? Wat gaat de staatssecretaris doen
om ervoor te zorgen dat gastouders zich gaan registeren in het LRK?
Wanneer krijgen ouders weer recht op kinderopvangtoeslag, is dat op het
moment dat de ouder het LRK-nummer aan de Belastingdienst doorgeeft?
Is de staatssecretaris bereid om ervoor te zorgen dat, wanneer blijkt dat
de gastouder al geruime tijd staat ingeschreven in het LRK, de kinderopvangtoeslag met terugwerkende kracht weer toe te kennen aan de ouder?
Zo nee, waarom niet?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van GroenLinks
De leden van de GroenLinks-fractie hebben kennisgenomen van de brief
over het stopzetten van de kinderopvangtoeslag. Deze leden vinden het
jammer dat 9800 ouders de dupe zijn van de wijzigingen in het stelsel
voor de gastouderopvang. Is er inzicht in de groep ouders die het betreft,
zo willen deze leden weten. Gaat het met name om vraagouders die
gebruik maken van gastouderopvang of gaat het ook om ouders die
gebruik maken van kinderdagverblijven en buitenschoolse opvang?
Richting die laatste groep is er immers veel minder voorlichting gegaan.
Deze ouders zijn wellicht niet op de hoogte van de wijzigingen.
De leden van de GroenLinks-fractie vragen of het wel terecht is dat de
verantwoordelijkheid voor een soepele overgang naar het nieuwe stelsel
uiteindelijk bij de ouders terecht komt. In hoeverre is het ontbreken van
een (juist) registratienummer te wijten aan de vraagouders?
De staatssecretaris geeft aan dat in maart de toeslagontvangers die nog
steeds niet gereageerd hadden zijn gebeld. Is het de Belastingdienst toen
gelukt iedereen te pakken te krijgen? En zo nee, bij hoeveel aanvragers is
het wel gelukt?

5

II. Reactie van de staatssecretaris

6