Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

29 984

Spoor: vervoer- en beheerplan

Nr. 1100

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 mei 2023
Hierbij informeer ik uw Kamer over de Algemene Vergadering van
Aandeelhouders (hierna: algemene vergadering) van Railinfratrust B.V.
(enig aandeelhouder van ProRail B.V.) en ProRail B.V. die heeft plaatsgevonden op 21 april 2023. De secretaris-generaal (SG) van mijn ministerie
heeft als vertegenwoordiger van de Staat der Nederlanden deelgenomen
aan de algemene vergadering. Tijdens deze algemene vergadering zijn het
jaarverslag en de jaarrekening van Railinfratrust en ProRail B.V. over 2022
vastgesteld. Middels deze brief ontvangt u een weergave van de onderwerpen die tijdens de algemene vergadering besproken zijn en een
afschrift van de jaarstukken.
De algemene vergadering van 21 april 2023
Actualiteiten en vooruitblik
Daarbij is allereerst gesproken over het tragische treinongeluk in
Voorschoten op 4 april jongstleden, waarbij een medewerker van een
spoorwegaannemer om het leven kwam en reizigers gewond zijn geraakt.
Een gebeurtenis met een grote impact voor het slachtoffer en zijn familie,
de reizigers en het treinpersoneel, als ook voor de betrokken hulpverleners, spoorwegmedewerkers en andere betrokkenen. Tijdens de
vergadering hebben we stilgestaan bij deze impact en de constructieve
samenwerking tussen ProRail en IenW rond deze noodlottige gebeurtenis.
Ook voor de samenwerking direct na het ongeval met alle betrokken
partijen is waardering uitgesproken, waaronder ook de gemeente en
omwonenden die hulp boden. Tijdens de vergadering is verder gesproken
over het onderwerp veiligheid in den brede en de acties die ter verbetering daarvan worden doorgevoerd.
Ook de situatie rond de prestatiegerichte onderhoudscontracten (PGO) is
bij de actualiteiten aan bod gekomen. Bij de vorige algemene vergadering
is gemeld dat hierbij sprake is van non-compliancy met de aanbestedings-

kst-29984-1100
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 984, nr. 1100

1

regelgeving. Het onderhoud van het spoor is essentieel en moet doorgang
vinden om het spoor veilig en beschikbaar te houden. ProRail stelt alles in
het werk om weer zo snel als mogelijk een compliant situatie te creëren.
ProRail heeft mij verder als aandeelhouder meegenomen in de prestaties
en resultaten van het afgelopen jaar. En er is vooruit gekeken naar de
toekomstige opgaven en de uitdagingen die ProRail daarbij ziet vanwege
onder meer de krapte op de arbeidsmarkt, grondstoffen en de kaders die
voor ProRail gelden.
Behandeling van jaarverslag en jaarrekening
Als aandeelhouder heb ik mijn waardering uitgesproken voor de
maatregelen die de Raad van Bestuur (RvB) genomen heeft om de
organisatie op een zo goed mogelijke manier door de gevolgen van de
oorlog in Oekraïne en de impact daarvan op beschikbaarheid, levertijden
en kosten van materialen te leiden, waarbij de organisatie tegelijkertijd
moet omgaan met schaarse medewerkers in diverse disciplines, zowel bij
ProRail zelf als bij de aannemers en de ingenieursbureaus. ProRail heeft
hierover in het jaarverslag uitgebreid en overzichtelijk informatie gegeven.
ProRail heeft het afgelopen jaar bijna de gehele geplande productie van
onderhoud en beheer kunnen realiseren en heeft tegelijkertijd te maken
gehad met prijsstijgingen van energie en materialen. Het resultaat 2022,
dat het verschil betreft tussen de verleende subsidie en de werkelijke
kosten van de door de subsidieverlener opgedragen taken, is daardoor op
€ 7 miljoen negatief uitgekomen. Dit wordt verrekend met de egalisatiereserve van ProRail.
Het bezoldigingsbeleid bestuurders ProRail is door de aandeelhouder
vastgesteld per 1 december 2016. In dat besluit is vastgelegd dat de WNT
zal worden toegepast. In het besluit is in punt 3 rekening gehouden met
eventuele excepties. ProRail heeft voorgesteld om voor de huidige leden
van de RvB een exceptie te maken voor de regeling «kaartreizen gezin». Ik
ben hier voor de lopende benoemingsperiode mee akkoord gegaan.
Ten behoeve van de behandeling van de jaarstukken heeft de accountant
van ProRail een toelichting gegeven op zijn bevindingen. Hij heeft
aangegeven een goedkeurende verklaring te hebben afgegeven bij de
stukken. Daarnaast sprak de accountant zijn waardering uit over de
kwaliteit van het jaarverslag 2022. Als aandeelhouder heb ik – conform
artikel 210 van het Burgerlijk Wetboek Boek 2 – de jaarrekening van
Railinfratrust B.V. vastgesteld.
Herbenoeming leden van de Raad van Commissarissen (RvC)
De tweede zittingstermijn van het lid van de RvC Railinfratrust B.V. en
ProRail B.V., mevrouw A.C.W. Sneller eindigt op 21 april 2023, zijnde de
datum van de algemene vergadering van de Vennootschap. Ook de eerste
zittingstermijn van de heer T.R. Bercx, lid van de RvC Railinfratrust B.V. en
ProRail B.V., eindigt op 21 april 2023. Naar het oordeel van de RvC komen
beide leden in aanmerking voor een volgende termijn voor een periode
van vier jaar. De RvC is tevreden over hun functioneren en de
voordrachten voor herbenoeming worden ondersteund door de Raad van
Bestuur en de Ondernemingsraad. Mede in het licht van de diverse
wervingsprocedures die op dit moment lopen bij zowel de RvC als Raad
van Bestuur en het belang om de bestuurlijke continuïteit te borgen
ondersteun ik beide voordrachten voor een volgende termijn. Derhalve
heb ik tijdens de Algemene vergadering besloten mevrouw Sneller en de
heer Bercx opnieuw te benoemen als lid van de RvC voor de komende

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 984, nr. 1100

2

vier jaar. Mevrouw Helthuis heeft na 12 jaar afscheid genomen als RvC-lid.
De SG heeft haar bedankt voor haar diensten.
Spoor naar Morgen en update strategische prioriteiten waaronder ERTMS
Tijdens de algemene vergadering heeft de RvB een update gegeven over
het interne traject Spoor naar Morgen, waarmee ProRail haar missie en
visie door vertaald naar strategieën en veranderingen bij ProRail. Naast
het aspect veiligheid is verder in het bijzonder stil gestaan bij ERTMS,
omdat dit illustratief is voor de verandering in werkwijzen waar ProRail
steeds meer mee te maken zal krijgen in de toekomst. Een transitie, zoals
de RvC het formuleert, «van werken met spullen, naar werken met
software». Deze transitie staat of valt bij de wijze waarop de organisatie
de omslag gaat maken naar de toekomst en kost de nodige tijd. Ook heeft
ProRail mij een update gegeven over het spoorgoederenvervoer, het
volume hiervan was in 2022 groter dan ooit. Daartoe is het noodzakelijk te
blijven werken aan het verbeteren van de betrouwbaarheid en beschikbaarheid van de infra voor het goederenvervoer. Tevens heeft ProRail mij
een update gegeven over de uitdagingen op personeelsgebied bij onder
meer de Verkeersleiding en de maatregelen die zij treft om hiermee om te
gaan. Bij bijvoorbeeld de Verkeersleiding is nog steeds sprake van krapte
in de personele bezetting, maar bieden de vele aanmeldingen voor de
opleidingen een hoopvol perspectief voor de toekomst.
Tot slot is gesproken over de situatie rondom kwartsstof. Op 16 maart
2023 (Kamerstukken 25 883 en 29 984, nr. 457) heb ik u een brief gestuurd
over de uitkomst van het bezwaar van ProRail bij de bezwaarcommissie
met betrekking tot de eis om overal kwartsloze ballaststenen toe te
passen. ProRail stelt de eisen niet ter discussie, maar geeft aan veel
moeite te hebben met de uitvoerbaarheid vanwege haar inzichten in de
beschikbaarheid van kwartsloze ballast, mede in relatie tot de lange
looptijden van projecten. Daarom heeft zij beroep aangetekend bij de
rechter. Ik wacht dit proces af, maar blijf ondertussen in gesprek met
ProRail over de impact van de eis op de werkzaamheden die zij doet en op
projecten die uitgevoerd worden.
Mijn conclusie als aandeelhouder is dat de organisatie financieel gezond
is en haar best doet om haar bijdrage te leveren aan de diverse
maatschappelijke opgaven. Dat is niet eenvoudig. De organisatie staat
daarbij voor vele uitdagingen.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
V.L.W.A. Heijnen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 984, nr. 1100

3