Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

32 852

Grondstoffenvoorzieningszekerheid

Nr. 288

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 december 2023
Op 26 oktober jl. deed u mij per brief het verzoek toekomen van het lid
Van Esch om een reactie op de aangenomen motie van de leden Van Esch
en Hagen die de regering verzoekt te zorgen voor meer innamepunten
waar consumenten hun betaalde statiegeld kunnen terugkrijgen1. Met
deze brief doe ik dit verzoek gestand.
Om deze motie uit te voeren, beschik ik over beperkte wettelijke middelen.
Immers, de Nederlandse statiegeldregeling, zoals vastgelegd in het
Besluit beheer verpakkingen, legt de verantwoordelijkheid voor het
statiegeldsysteem bij de producenten en importeurs van de drankverpakkingen waarover statiegeld wordt geheven. Zij zijn verplicht een statiegeldsysteem in te richten, runnen en bekostigen en er daarbij voor te
zorgen dat zij 90% van de door hen op de markt gebrachte drankverpakkingen weer inzamelen (waaronder ook die zonder statiegeldverplichting).
Dat de verantwoordelijkheid en bijbehorende verplichtingen bij het
verpakkend bedrijfsleven liggen, betekent dat de wet mij geen directe
middelen geeft om de gewenste uitbreiding van het aantal inzamelpunten
af te dwingen.2 Ik kies er daarom voor om via de volgende drie routes
invulling te geven aan de motie.
Ten eerste zet ik erop in een toename van het aantal innamepunten waar
mensen hun statiegeld terug kunnen krijgen, af te dwingen via de route
van de handhaving. De Inspectie Leefomgeving en Transport heeft het
Afvalfonds Verpakkingen, als uitvoeringsorganisatie voor het verpakkend
bedrijfsleven, in september een waarschuwing gegeven vanwege het niet
behalen van de inzameldoelstelling en daarbij gevraagd om een verbeterplan. Onlangs heeft de Inspectie laten weten het verbeterplan dat zij

1
2

kst-32852-288
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Kamerstuk 32 852, nr. 273
Kamerstuk 32 852, nr. 274

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 852, nr. 288

1

van het bedrijfsleven heeft ontvangen onvoldoende te achten3. De ILT
oordeelt dat er teveel focus ligt op het veranderen van het consumentengedrag. De Inspectie wil juist meer aandacht voor het uitbreiden van
innamepunten waar mensen hun statiegeld terug kunnen krijgen en voor
het opnemen van meer flessen in het statiegeldsysteem, zoals sappen en
zuivel. Uiterlijk op 1 december verwacht de Inspectie een concreet
verbeterplan met meetbare maatregelen en een duidelijke planning van
het Afvalfonds Verpakkingen. Hierin moet ook duidelijk worden gemaakt
hoeveel extra innameapparaten worden gerealiseerd, op welke locaties en
hoeveel dit er zijn buiten supermarkten. Na 1 december, maar nog dit jaar,
beoordeelt de Inspectie of er verdere handhavende maatregelen nodig
zijn.
Ten tweede zal ik, in aanvulling op de handhaving door de ILT, ook zelf er
bij het Afvalfonds Verpakkingen op blijven aandringen dat het aantal
innamepunten waar mensen hun statiegeld terug kunnen krijgen, moet
toenemen en dat ik van hen verwacht dat zij met verschillende partijen
hierover in gesprek gaan om te zien hoe zij hen hierin maximaal kunnen
faciliteren.
Ten derde zal ik deze oproep kracht bijzetten door ook zelf een aantal
relevante derde partijen uit te nodigen om in nauwe samenwerking met
het Afvalfonds Verpakkingen, meer innamepunten te creëren en hun
locaties daarvoor beschikbaar te stellen. Ik zal hen daarbij vragen duidelijk
aan te geven wat zij van het Afvalfonds Verpakkingen nodig hebben om
deze samenwerking vorm te geven, om hiermee een bijdrage te leveren
aan de benodigde toename van het aantal innamepunten.
Ik verwacht dat deze drie inspanningen op korte termijn het meeste effect
zullen sorteren met het oog op opvolging van de motie. Tot slot wil ik nog
wijzen op de evaluatie van de statiegeldregeling die in 2024 zal worden
uitgevoerd. Hierbij zullen alle aspecten van het systeem worden bestudeerd, inclusief de werking tot op heden om na te gaan of en zo ja welke
aanpassing van de wet nodig is.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
V.L.W.A. Heijnen

3

ILT beoordeelt verbeterplan Afvalfonds Verpakkingen als onvoldoende | Nieuwsbericht |
Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) (ilent.nl)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 852, nr. 288

2