Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1612
Vragen van het lid Bergkamp (D66) aan de Minister van Veiligheid en Justitie
over het bericht dat er steeds meer meldingen en materiaal van kinderporno
boven water komen (ingezonden 21 maart 2017).
Antwoord van Minister Blok (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 13 april 2017).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Kinderporno op internet: meer meldingen,
meer materiaal»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het u bekend waardoor het aantal meldingen van kinderporno met 60% is
gestegen ten opzichte van 2015? Zo ja, kunt u dit toelichten? Zo nee, wilt u dit
navragen en/of laten onderzoeken en de redenen met de Kamer delen?
Antwoord 2
De jaarlijkse toename van het aantal meldingen van handelingen met
strafbaar beeldmateriaal op internet is mij bekend en is mij gemeld zowel
vanuit het Expertisebureau Online Kindermisbruik (EOKM) als vanuit politie
en justitie.
Het is van belang onderscheid te maken tussen de meldingen die door
burgers gedaan worden bij het EOKM en de meldingen die de politie
ontvangt van buitenlandse opsporingsdiensten en (binnen- en buitenlandse)
hostende en webfaciliteiten biedende bedrijven. Eerstgenoemde meldingen
betreffen vermoedelijk strafbaar materiaal dat voor eenieder zichtbaar is op
het openbare internet. De meldingen die de Nationale politie ontvangt
betreffen gegevens over feiten en (mede-)verdachten uit buitenlandse
opsporingsonderzoeken, de bij het EOKM gedane meldingen die mogelijk van
belang zijnde opsporingsindicaties bevatten, gegevens over op het nietopenbare internet plaatsvindende handelingen en communicatie van
verdachten rondom kindermisbruik (bijv. grooming) en beeldmateriaal
daarvan dat door hostende en webfaciliteiten biedende bedrijven binnen hun
diensten wordt aangetroffen. Deze laatste instroom bij de politie is de laatste

1

ah-tk-20162017-1612
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

http://nos.nl/artikel/2163585-kinderporno-op-internet-meer-meldingen-meer-materiaal.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

3 jaar meer dan verviervoudigd en kende een toename van ruim 200% in het
laatste jaar.
Er zijn verschillende redenen voor de geconstateerde toename. De belangrijkste redenen zijn gelegen in de toename van internetgebruik wereldwijd, de
toename van de mogelijkheden en het gebruik van digitale communicatie en
opslag van data en de goede internet-infrastructuur van Nederland via welke
een belangrijk deel van het wereldwijde internetverkeer loopt. Daarnaast is
van invloed de snel verbeterende technieken om strafbaar materiaal te
ontdekken en de groeiende bereidheid van burgers en het bedrijfsleven om
strafbaar materiaal aan overheden te melden. Er zijn mij geen gegevens
bekend waaruit kan worden afgeleid dat er daarnaast ook sprake is van een
gelijklopende toename van het misbruik van kinderen.
Vraag 3, 4
Deelt u de mening dat, omdat het overgrote deel van het onderzochte
materiaal strafbaar is, het van groot belang is dat er voldoende mankracht is
om de toegenomen meldingen te onderzoeken? Is dat er op dit moment? Zo
nee, wat gaat u daar aan doen? Zo nee, hoe verklaart u dan de betreffende
berichtgeving?
Bent u bereid te onderzoeken wat er allemaal nodig is qua mankracht en
materiaal om tegemoet te komen aan de toenemende vraag? Zo ja, kunt u
aangeven wanneer en hoe u dit wilt onderzoeken en wanneer u verwacht de
Kamer te informeren? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 3, 4
Zowel het EOKM als de politie en het OM kampen met een toename van
meldingen. Zoals ik vandaag ook heb aangegeven in de beantwoording van
de Kamervragen van het Lid Nispen (SP) acht ik voor wat betreft de inzet van
het EOKM van belang dat de basissituatie, waarbij de reguliere werkzaamheden door het EOKM worden voortgezet, wordt gehandhaafd. De additionele
financiering van 100.000 euro, in combinatie met het in enige mate als
succesvol door het EOKM ingezette traject om de bijdrage vanuit de private
sector (providers e.d.) te verhogen, komt mij vooralsnog als toereikend voor.
Wat betreft de toename van meldingen waar de politie en het OM mee
kampen, ben ik met betrokkenen in gesprek over de redenen van de toename
en welke oplossingen daarbij passen. Over de uitkomsten daarvan zal ik u in
de eerstvolgende voortgangsrapportage kinderporno van deze zomer
berichten.
Vraag 5
In hoeverre kunt u aangeven hoe de internationale samenwerking op dit
moment verloopt en hoeveel meldingen er vanuit het buitenland bij de
Nederlandse justitie worden neergelegd?
Antwoord 5
Een belangrijke taak van het EOKM is om de meldingen over strafbaar
beeldmateriaal die betrekking blijken te hebben op buitenlandse hostende
bedrijven door te melden aan het internationale knooppunt van particuliere
meldpunten, het INHOPE-netwerk. Op dezelfde wijze melden de buitenlandse
particuliere meldpunten weer de bij Nederlandse webhosters gevonden
afbeeldingen via INHOPE aan het EOKM. Daarnaast wordt het door meldpunten gevonden strafbare beeldmateriaal ten behoeve van de internationale
opsporing gevoegd in de door Interpol beheerde, internationale opsporingsdatabase (ICSE-database). Deze internationale samenwerking verloopt naar
tevredenheid.
Voor wat betreft de internationale samenwerking tussen overheden,
opsporings- en vervolgingsinstanties in verband met de bij politie gemelde
strafbare feiten geldt dat deze intensief en effectief is. In vrijwel alle landen
speelt de kwestie van de toename van strafbaar beeldmateriaal op internet,
Nederland heeft daar geen unieke positie in.
Binnen diverse internationale verbanden, zowel op operationeel als meer
beleidsmatig gebied, wordt voortdurend overleg gevoerd en naar gezamenlijke oplossingen gezocht voor de (toenemende instroom van) meldingen.
Daarbij wordt de private sector die actief is op internet betrokken. Een
voorbeeld hiervan vormt de Virtual Global Taskforce, dat een internationaal

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2

samenwerkingsverband van landen en opsporingsorganisaties, ngo’s en
bedrijven is ter versterking van de bestrijding van online en offline kindermisbruik.
Daarnaast lopen er voortdurend vele internationale opsporingsonderzoeken,
waarin goed wordt samengewerkt en waaruit informatie over verdenkingen
en verdachten wordt gedeeld tussen de diverse landen. De eerder genoemde
ICSE-database van Interpol is een van de gemeenschappelijke faciliteiten die
daarvoor wordt ingezet. Ook zijn twee thematische liaisons van de Nederlandse politie gestationeerd in Zuidoost Azië.
De Nationale politie en het OM ontvangen op jaarbasis vele duizenden
meldingen zoals ik die bij de beantwoording van vraag 1 beschreven heb. In
2016 betrof het 12.327 meldingen, waarvan 11.679 meldingen ontvangen
werden vanuit het buitenland. Vanuit het EOKM werden 94 meldingen
ontvangen die mogelijk een Nederlandse opsporingsindicatie in zich hielden.
Vraag 6
In hoeverre kunt u aangeven in hoeveel procent van de gevallen er sprake is
bij strafbaar materiaal van een melding aan de politie en in hoeveel procent
van de gevallen dit leidt tot een veroordeling?
Antwoord 6
Dit percentage is niet uit de politiesystemen te halen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

3