Internationaal Beleid

TER BESLUITVORMING

Aan: MOCW, MPVO, SBZK

Van
Persoonl jke levenssfeer - besche

Datum
15 mei 2023
Referentie
38322927
Bijlagen
Concept BNC-f che

BNC-fiche aanbevelingen digitaal onderwijs en digitale
vaardigheden

Aanleiding
•

•

•

Op 18 april 2023 heeft de Europese Commissie twee voorstellen gedaan
voor Raadsaanbevelingen over digitaal onderwijs en digitale
vaardigheden.
In overeenstemming met de afspraken die zijn gemaakt met de Tweede
Kamer wordt het kabinetsstandpunt (in de vorm van een BNC-fiche met
vaste onderdelen) ten aanzien van de voorstellen met de Kamer gedeeld.
Dit door OCW in nauwe samenwerking met BZK opgestelde fiche wordt
voorafgaand aan de goedkeuring door de MR interdepartementaal
besproken (BNC-overleg), voorafgaand vernemen wij graag uw akkoord
op de ambtelijke lijn vanuit OCW.

Intern OCW afgestemd
DE, HOenS, IVHO, KENNIS,
MBO, PO, VO, WJZ
Intern BZK afgestemd
Dig tale Samenleving, CZW en
KIEM
Interdepartementaal
afgestemd
BZK, BZ, EZK, FIN, SZW, VWS

Geadviseerd besluit
•

U wordt geadviseerd akkoord te gaan met de verzending van het fiche in
de bijlage naar de Tweede Kamer, d.w.z. na verdere interdepartementale
bespreking en vaststelling in de MR.

Kernpunten
•

•

•

In het fiche wordt eerst de achtergrond en inhoud van het voorstel
samengevat. De Commissie wijst op het belang van kwalitatief digitaal
onderwijs en op het belang van digitale vaardigheden en constateert dat
lidstaten nog veel stappen kunnen zetten. De Commissie doet onder meer
voorstellen ten aanzien van samenwerking op het gebied van het
curriculum, het opnemen van een vak informatica, en het oprichten van
een High Level Group on Digital Education and Skills.
Hierna wordt in het fiche het relevante Nederlandse beleid beschreven.
Digitalisering in en van het onderwijs kan de onderwijskwaliteit verhogen,
maar kent ook risico’s voor bijv. privacy en cybersecurity op scholen. Het
kabinet werkt hieraan middels o.a. Nationaal Groeifondsprojecten. Digitale
vaardigheden zijn nodig in o.a. de digitale transitie, daarom zet het
kabinet hier op in met o.a. de Werkagenda Waardegedreven Digitaliseren
en krijgt het aandacht in het onderwijs (zoals in het Masterplan
basisvaardigheden en curriculumvernieuwing).
Hierna wordt de voorgestelde Nederlandse positie beschreven. Nederland
verwelkomt de aandacht van de Commissie voor digitaal onderwijs en
digitale vaardigheden en vindt het goed dat de Commissie hier een
voorstel voor aanbevelingen over doet. Veel van de aanbevelingen sluiten
Pagina 1 van 3

Datum
8 mei 2023

•

•

•

•

aan op bestaand Nederlands beleid, maar bevatten tevens inspiratie voor
mogelijk nieuw beleid. Het kabinet verwelkomt bijv. de aanbevelingen
gericht op een whole of government aanpak, een overheidsbrede
beleidsafstemming waarbij stakeholders betrokken dienen te worden, het
aanpassen van interventies op de verschillende doelgroepen, en het
monitoren van beleid (mits het past in de nationale context).
Tegelijkertijd zijn er een aantal aandachtspunten, zo is de Commissie
voornemens een Europees certificaat voor digitale vaardigheden te
ontwikkelen. Het kabinet waardeert de aandacht voor digitale
vaardigheden, maar is nog terughoudend over de pilot, omdat het de
meerwaarde ervan eerst wil onderzoeken. De achtergrond hiervan is o.a.
dat binnen OCW de directies MBO en HO&S op dit punt terughoudend zijn,
maar er is ook weinig animo bij andere ministeries en bij veel relevante
spelers. Voorts stelt de Commissie voor om op curriculum nauwer op EUniveau samen te werken en om informatica hierin als apart vak op te
nemen. Het kabinet staat open voor kennisuitwisseling tussen lidstaten
over curricula, maar vindt dat de Commissie niet op het curriculum zou
moeten sturen.
De Commissie stelt verder voor om een High Level Group (HLG) on Digital
Education and Skills op te richten, hierop is het Nederlandse uitgangspunt
net als dat van andere landen (zie hierna) dat kennisuitwisseling in
Europees afstemmingsgremia waardevol is, maar dat een nieuw gremium
meerwaarde moet hebben ten opzichte van de al bestaande gremia.
Meer algemeen stelt het kabinet vast, in lijn met de eerder ingezonden
Nederlandse reactie op de consultatie, dat de voorgestelde aanbevelingen
niet altijd voldoende rekening houden met de inrichting van de nationale
onderwijsstelsels. De voorstellen zijn, afhankelijk van de onderwijssector,
wisselend door te vertalen naar scholen en autonome
onderwijsinstellingen, Ook zou het kabinet meer aandacht van de
Commissie voor cyber security, het borgen van privacy en publieke
waarden, en de afhankelijkheid van private partijen in de EdTech Sector
verwelkomen.
Gelet op het voorgaande zal in het BNC-overleg, met ondersteuning van
BZK, een positief oordeel worden uitgesproken over de voorstellen voor
de Raadsaanbevelingen, waarbij gewezen wordt op een aantal
aandachtspunten op het gebied van de proportionaliteit van het voorstel,
in lijn met de hierboven geschetste appreciatie. Het fiche zal de basis
worden van de Nederlandse onderhandelingsinzet in de Raad om de voor
Nederland niet wenselijke onderdelen af te zwakken.

Toelichting
Aard van het instrument
•
De Raadsaanbeveling is niet juridisch bindend, maar de definitieve tekst
zal worden aangenomen door de Raad (zie hierna) en zal daarmee politiek
commitment vragen dat sterker is dan in het geval van Raadsconclusies
Pagina 2 van 3

Datum
8 mei 2023

op initiatief van een Voorzitterschap. Daarom is het van belang dat de
definitieve tekst zoveel mogelijk in lijn is met het Nederlandse beleid.
Proces fiche
•
Het fiche is geschreven in nauwe samenwerking met de directies PO, VO,
MBO, HO&S en Kennis (allen OCW), en de directies Digitale Samenleving,
CZW en KIEM (allen BZK). Er is ook rekening gehouden met input die is
ontvangen vanuit het veld (het kantoor van de Nederlandse
kennisinstellingen Neth-ER in Brussel).
•
De inhoud is gecontroleerd door juristen van WJZ (OCW en BZK) en BZ,
door DG Control (OCW) op financiële consequenties, en is getoetst op
regeldruk.
•
Het fiche is voorgelegd aan collega’s van de ministeries van Financiën
VWS, SZW, EZK en aan het Interprovinciaal Overleg (IPO). Van deze kant
zijn (in dit stadium) beperkt inhoudelijke opmerkingen ontvangen.
•
Het fiche wordt woensdag 17 mei schriftelijk voorgelegd aan de BNC.
•
Na akkoord van de BNC zal het fiche doorgeleid worden naar de CoCo van
23 mei a.s. om vervolgens besproken te worden in de MR van 26 mei.
•
Na akkoord van MR zal het fiche door de minister van Buitenlandse Zaken
aangeboden worden aan de Tweede Kamer.
Krachtenveld lidstaten en besluitvormingsproces EU
•
Tijdens een eerste presentatie van het voorstel tijdens het
Onderwijscomité op 28 april jl. hebben lidstaten waardering uitgesproken
richting de Commissie over het zorgvuldige proces waarmee tot de
Raadsaanbevelingen is gekomen (zo is er een consultatie geweest waarop
OCW in afschrift naar de Kamer heeft gereageerd 1 en vond een
gestructureerde dialoog plaats).
•
De aanbevelingen zijn nog niet inhoudelijk uitvoerig besproken, maar een
aantal lidstaten heeft wel al vragen gesteld aan de Commissie over de
voorgestelde governance en over het digitaliseringscertificaat.
•
De tekst wordt de komende maanden nog meerdere malen besproken
tijdens het Onderwijscomité. De Raadsaanbevelingen zullen niet meer
onder het Zweeds voorzitterschap worden vastgesteld, maar onder het
Spaans voorzitterschap. Na de onderhandelingen in het Onderwijscomité
worden de Raadsaanbevelingen in de Raad voor onderwijs, jeugd, cultuur
en sport (OJCS-Raad) vastgesteld op 23 november a.s.
Informatie die niet openbaar gemaakt kan worden
•
Geen.

1 Tweede Kamer, vergaderjaar 2022-2023, 21501-34, nr. 387

Pagina 3 van 3