TER BESLISSING
Datum
7 december 2022

Aan

Staatssecretaris

Onze referentie
IENW/BSK-2022/292269
Opgesteld door
Bestuurskern
Afdeling OV en Stations

Kamerbrief toegankelijkheid openbaar vervoer

Beslistermijn
15 december 2022
Bijlage(n)
2

Aanleiding
In het vragenuur van 8 november 2022 zijn vragen gesteld over toegankelijkheid
van het openbaar vervoer. U heeft de Kamer daarop toegezegd om vóór de kerst
van 2022 een brief over hoe het is gesteld met het openbaar vervoer voor
mensen met een beperking, zowel op de korte als langere termijn. Daarnaast zijn
door Kamerlid Simons (BIJ1) op 16 november 2022 Kamervragen gesteld over
toegankelijkheid in het openbaar vervoer.
Met deze nota ontvangt u de Kamerbrief en de beantwoording van de
Kamervragen ter instemming.
Geadviseerd besluit
U wordt geadviseerd in te stemmen met de ontwerpbrief en de beantwoording
van de Kamervragen en beide te ondertekenen.
Kernpunten

Met de brief komt u tegemoet aan de wens van de Kamer om op een aantal
onderwerpen rondom toegankelijkheid meer duidelijk te krijgen.

U kunt deze brief tegelijkertijd gebruiken om een volledig beeld te geven van
de resultaten van de inspanningen van de afgelopen jaren, de actuele
kwesties en de toekomstige geplande acties voor het verbeteren van de
toegankelijkheid van het OV uiteen te zetten.

Een deel van de informatie uit de brief heeft ook een plek gekregen in de
beantwoording van de Kamervragen van het lid Simons.

U heeft toegezegd om deze brief voor het kerstreces naar de Kamer te
zenden.

Vanwege de (deels) overeenkomstige inhoud wordt voorgesteld de brief en de
antwoorden op de vragen samen naar de Kamer te sturen.
Krachtenveld

In de Tweede Kamer is brede steun voor de verbetering van de
toegankelijkheid van het openbaar vervoer en er worden geregeld vragen
over gesteld, zowel mondeling als schriftelijk.

Tijdens de begrotingsbehandeling van IenW zijn er vragen gesteld en moties
ingediend over een snelle juridische verankering van het bestuursakkoord,
versneld zorgen voor toiletten in alle treinen, verbetering van de

Pagina 1 van 4









toegankelijkheid van de buurtbus en mogelijkheden om het
doelgroepenvervoer en openbaar vervoer beter op elkaar aan te laten sluiten.
Ook is er een amendement van de leden Van der Graaf (CU) en Van Ginneken
(CDA) aangenomen om €20 miljoen extra beschikbaar te stellen voor
toegankelijkheid van het OV, bovenop de reeds gereserveerde €10 miljoen.
De mondelinge vraag op 8 november ging over de gevolgen van de
personeelstekorten bij NS voor de beschikbaarheid van reisassistentie voor
mensen met een beperking, maar hier werden vervolgens door de Kamer ook
vragen gesteld over toiletten in treinen en de uitvoering van het
bestuursakkoord toegankelijkheid OV. Daarbij was vooral de wens van de
Kamer om snel tot resultaten te komen en niet pas in 2040 (einddoel voor
volledig toegankelijk openbaar vervoer voor iedereen).
De samenwerking met decentrale ov-autoriteiten, vervoerders, ProRail en de
belangenbehartigers van mensen met een beperking is goed. De komende tijd
zal die samenwerking ook intensief worden voortgezet om uitvoering te geven
aan het bestuursakkoord ov.
Vanuit de belangenbehartigers is de toon daarbij positief kritisch, waarbij met
name Pleeback en de Toiletalliantie teleurgesteld zijn dat in Gelderland
voorlopig geen toiletten in treinen zitten en hier ook bij de media en politiek
aandacht voor blijven vragen.

Datum
7 december 2022
Onze referentie
IENW/BSK-2022/292269
Opgesteld door
Bestuurskern
Afdeling OV en Stations
Aan
S
Bijlage(n)
2.

Toelichting
In de brief aan de Kamer over toegankelijkheid in het OV gaat u in op:

De resultaten die tot dusver zijn behaald in de vergroting van de
toegankelijkheid van het openbaar vervoer.

Belangrijke resultaten zijn onder andere dat:
o Ruim 90% van de treinstations toegankelijk is voor personen met een
beperking;
o Alle NS-sprinters zijn voorzien van een lage instap;
o Alle NS-treinen en de meeste regionale vervoerders over minimaal één
zelfstandig toegankelijk toilet beschikken;
o Op steeds meer stations binnen één uur reisassistentie beschikbaar is;
o Dat er vorderingen zijn gemaakt in de beperking van liftstoringen.

Vervolgens besteedt u aandacht aan de gevolgen van personeelskrapte op het
reizen door personen met een beperking. Er is sprake van een branche-breed
vraagstuk. NS heeft inmiddels meer dan 150 extra reisassistenten
aangenomen en heeft een klantenpanel ingericht. Dat panel bestaat onder
anderen uit personen met een beperking en doet voorstellen om de
problemen aan te pakken.

Daarna wijst u er op dat er op 7 november 2022 een bestuursakkoord
toegankelijkheid openbaar vervoer 2022-2032 is gesloten en dat er een start
wordt gemaakt met de diverse acties die al gedurende de looptijd van het
akkoord moeten zijn verwezenlijkt. Realisatie van veel acties vindt eerder
plaats dan het einddoel 2040 vanuit het Toekomstbeeld OV.

Ook wijst u op interdepartementale acties (onder andere inzake doelgroepenen leerlingenvervoer) die ook bijdragen aan de mobiliteit van specifieke
doelgroepen waarvoor het openbaar vervoer niet altijd een optie is.

Uiterlijk in 2025 is er in de stations in ieder geval één toilet voor iedereen
toegankelijk en is dat toilet ook vindbaar voor blinden of slechtzienden. Op
treinen komen meer toegankelijke toiletten beschikbaar. De provincie
Gelderland laat onderzoek verrichten naar de realisatie van toiletten in

Pagina 2 van 4









treinen. In de tussentijd heeft Gelderland ervoor gezorgd dat op elk station
een toegankelijk toilet aanwezig is, waarvan iedereen gebruik kan maken.
Vanaf 2025 is op alle stations reisassistentie beschikbaar, ook die waar niet
NS maar een andere spoorvervoerder halteert. Het gaat dan om alle stations
die door ProRail op het moment van ondertekening van het bestuursakkoord
toegankelijk zijn gemaakt.
Ook zullen in toekomstige concessies voorwaarden worden gesteld ten
aanzien van reisinformatie aan mensen met een beperking en over de
bejegening.
Naar aanleiding van vragen over Valystarieven deelt u mee dat dit de
verantwoordelijkheid is van de Minister voor Langdurige Zorg en Sport (VWS)
en dat u bij VWS aandacht heeft gevraagd voor de vragen van mevr. Agema.
Wat betreft doelgroepenvervoer (waaronder leerlingenvervoer deelt u mee
daarover in overleg te zijn met VWS en OCW. Minister voor Primair en
Voortgezet Onderwijs (OCW) zal de Kamer daarover voor de kerst een
monitor sturen.
Ten slotte wijdt u een paragraaf aan de governance en borging van de in het
bestuursakkoord gemaakte afspraken. Een deel van de afspraken zal juridisch
worden verankerd door het aanpassen van wet- en regelgeving.

Datum
7 december 2022
Onze referentie
IENW/BSK-2022/292269
Opgesteld door
Bestuurskern
Afdeling OV en Stations
Aan
S
Bijlage(n)
2.

In de beantwoording van de Kamervragen van het lid Simons:

Gaat u in op mondkapjes in het openbaar vervoer en stelt u dat het kabinet
niet overweegt om een algemene mondkapjesplicht te herintroduceren, ook
niet voor de bescherming van mensen die behoren tot een risicogroep. Hun
komt de mogelijkheid toe om mondkapjes in te zetten gedurende hun reis.

Stelt u dat zowel NS als regionale vervoerders zich inzetten om de
personeelstekorten op te vangen en dat, ondanks deze tekorten, een groot
deel van de reisassistentieverlening goed gaat.

Verwijst u naar de systematiek van geleidelijnen en tactiele aanduidingen
waarmee tegemoet wordt gekomen aan de behoeften van blinden en
slechtzienden op stations.

Bevestigt u de vindbaarheid van de verschillende klassen in treinen voor
blinden en slechtzienden en de navigatie-ondersteuning voor dezelfde groep.

Onderschrijft u uw verbondenheid aan het Toekomstbeeld 2040, het belang
van toegankelijkheid in het openbaar vervoer en de rol die is weggelegd voor
het openbaar vervoer bij verduurzaming van reisbewegingen, waarbij u
opmerkt dat infrastructuurinvesteringen in de regel duurzame investeringen
zijn waardoor vervanging op korte termijn niet altijd mogelijk is.

Merkt u op dat u niet gaat over de tariefbevoegdheid en
opbrengstverantwoordelijkheid in het openbaar vervoer, maar het wenselijk is
dat de ov-sector financieel gezond is, omdat alleen dan de beschikbaarheid en
kwaliteit van het openbaar vervoer gegarandeerd kan worden.
Informatie die niet openbaargemaakt kan worden
Niet van toepassing.

Pagina 3 van 4

Bijlagen
Volgnummer
1.

2.

Datum
7 december 2022

Naam
Kamerbrief toegankelijkheid
openbaar vervoer
Beantwoording Kamervragen lid
Simons (BIJ1)

Informatie

Onze referentie
IENW/BSK-2022/292269
Opgesteld door
Bestuurskern
Afdeling OV en Stations
Aan
S
Bijlage(n)
2.

Pagina 4 van 4