Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2063
Vragen van het lid Kooiman (SP) aan de Staatssecretarissen van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Veiligheid en Justitie over het
bericht «CBP: doorbreking geheimhoudingsplicht Jeugdwet niet goed
geregeld» (CBP: College Bescherming Persoonsgegevens) (ingezonden 8 april
2015).
Antwoord van Staatssecretaris Dijkhoff (Veiligheid en Justitie), mede namens
de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen 22 april
2015)
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht «CBP: doorbreking geheimhoudingsplicht
Jeugdwet niet goed geregeld»?1
Antwoord 1
In de Jeugdwet is een grondslag opgenomen voor de doorbreking van de
geheimhoudingsplicht. De artikelen 7.4.3 juncto 7.4.1, tweede lid, laatste
volzin, regelen expliciet de bevoegdheid tot verstrekking van gegevens door
jeugdhulpaanbieders aan gemeenten en de bevoegdheid van gemeenten tot
verwerking van dergelijke gegevens, voor zover dit noodzakelijk is ten
behoeve van de «toegang van de jeugdige en hun ouders tot de jeugdhulp».
Vraag 2
Welke privacygevoelige persoonsgegevens hebben gemeenten precies nodig
voor de financiële afwikkeling en controle op de (ggz) jeugdzorg? Hoe gaan
gemeenten precies om met deze privacygevoelige informatie en hun
geheimhoudingsplicht bij de gegevensverwerking? Kunt u uw antwoord
uitgebreid toelichten?
Antwoord 2
In de memorie van antwoord en nadere memorie van antwoord inzake de
Jeugdwet is aangegeven door wie welke persoonsgegevens voor welk doel
mogen worden verwerkt en hoe de rechtsgrondslagen daarvoor zijn
geregeld.2 Ook is een met de VNG en veldpartijen afgestemde standaardde-

1

https://cbpweb.nl/nl/nieuws/cbp-doorbreking-geheimhoudingsplicht-jeugdwet-niet-goedgeregeld
2
Kamerstuk 33 684, nrs. D en F.

ah-tk-20142015-2063
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

claratie jeugd gepubliceerd in november 2014.3 De standaarddeclaratie jeugd
is gebaseerd op de declaratiestandaard die gebruikt werd voor het declareren
van zorgvormen voor jeugdigen op grond van de AWBZ. Het gebruik ervan
draagt bij aan het uniformeren van de declaraties en voorkomt onnodige
administratieve lasten voor gemeenten en aanbieders. Het is vervolgens aan
gemeenten en aanbieders om hiervan gebruik te maken.
Vraag 3
Onder welke voorwaarden is het toegestaan als zorgaanbieder(s) in de
jeugd-ggz gegevens over cliënten te verstrekken aan de gemeente in verband
met de financiële afwikkeling van die zorg, en welke gegevensverstrekking
kan in dat kader als noodzakelijk worden beschouwd?
Antwoord 3
De artikelen 7.4.3 juncto 7.4.1, tweede lid, laatste volzin, van de Jeugdwet
regelen expliciet de bevoegdheid tot verstrekking van gegevens door
jeugdhulpaanbieders aan gemeenten en de bevoegdheid van gemeenten tot
verwerking van dergelijke gegevens, voor zover dit noodzakelijk is ten
behoeve van de «toegang van de jeugdigen en hun ouders tot de jeugdhulp».
Onder «de toegang tot jeugdhulp» wordt ook verstaan de verwerking van
gegevens ten behoeve van de bekostiging van die jeugdhulp. Dit is in de
schriftelijke behandeling van de Jeugdwet in de Eerste Kamer geëxpliciteerd.4
Hoewel wij van oordeel zijn dat de gegevensverstrekking op de boven
aangegeven grondslag rechtmatig is, hebben wij, mede naar aanleiding van
het advies van het Cbp en de vragen uit de praktijk, in het wetsvoorstel
Veegwet VWS 2015 (34 191) deze grondslag verder uitgewerkt. Dit wetsvoorstel ligt thans in uw Kamer.
Welke gegevensverstrekking voor de financiële afwikkeling noodzakelijk is, is
afhankelijk van het door gemeenten gekozen inkoopmodel. Zo zijn er minder
of soms zelfs geen persoonsgegevens noodzakelijk voor de inkoop op basis
van lumpsum en bij vormen van populatiebekostiging. Bij geïndividualiseerde
betalingen ligt dit anders. Voor de jeugd-ggz is op verzoek van de ggz-sector
bijvoorbeeld afgesproken om gedurende maximaal drie jaar nog het gebruik
van de DBC systematiek voort te zetten, inclusief de daarbij afgesproken
financiële afwikkeling. Dan worden wel persoonsgegevens verwerkt, maar net
als in het kader van de Zorgverzekeringswet wordt naast het BSN dan niet de
DBC vermeld, maar de categorie waar de desbetreffende DBC behoort.
Vraag 4
Is de privacy van de jeugdige ggz-cliënten op dit moment voldoende
geborgd? Zo ja, kunt u aangeven hoe uw visie verschilt met die van het CBP?
Antwoord 4
De Jeugdwet en de Wet bescherming persoonsgegevens geven de kaders
voor het adequaat borgen van de privacy van alle jeugdigen. Het is de
verantwoordelijkheid van het college van B&W om binnen deze kaders op
een zorgvuldige manier om te gaan met de persoonsgegevens. Het college
legt hierover verantwoording af aan de gemeenteraad.
Het is de verantwoordelijkheid van het Rijk om de gemeenten hierin te
faciliteren en te ondersteunen. De uitgevoerde PIA’s en de privacy informatie
folder5 geven hierbij richting en houvast. Daarnaast stellen wij de VNG in
staat om de cursus privacywetgeving te ontwikkelen voor beleidsmedewerkers en wijkteammedewerkers. Deze cursus start in mei 2015. Ook komt
komende zomer een privacy self-assessment beschikbaar, die gemeenten
kunnen gebruiken bij de borging van de privacy.
Het is van belang dat gemeenten gebruik maken van informatiebeveiligingsstandaarden en erkende normen. Een adequate autorisatie van
toegang tot gegevens maakt daarvan deel uit. Afhankelijk van de aard van de
gegevens kunnen logging van de toegang en monitoring van de toegang
eveneens tot de aangewezen maatregelen behoren. Dergelijke maatregelen
worden reeds toegepast bij de verwerking van gegevens door gemeenten ter

3

http://www.voordejeugd.nl/actueel/nieuwsberichten/1563
Kamerstuk 33 684, nrs. D en F.
5
http://www.voordejeugd.nl/actueel/nieuwsberichten/1504
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

uitvoering van de Wet GBA en ter uitvoering van de uitgifte van identiteitsdocumenten. Het Cbp heeft op 19 februari 2013 de Richtsnoeren beveiliging van
persoonsgegevens gepubliceerd, op basis waarvan het Cbp handhaaft.6 Deze
richtsnoeren geven een goede leidraad voor passende technische en
organisatorische maatregelen voor een veilige en zorgvuldige verwerking van
persoonsgegevens.
Vraag 5
Erkent u dat er in de Jeugdwet een bepaling ontbreekt over het doorbreken
van de geheimhoudingsplicht door jeugdhulpverleners voor de financiële
afwikkeling en controle op de jeugdzorg door de gemeente, en dat er
daarmee dus een lacune in de Jeugdwet zit? Zo ja, wat gaat u specifiek doen
om deze situatie op te lossen, en wanneer? Zo nee, waar zit de verwarring?
Antwoord 5
Zie ons antwoord op vraag 3.
Vraag 6
Vindt u het wenselijk om hierover per afzonderlijke gemeente afspraken te
maken, of komt er een landelijk geldende regeling? Kunt u uw antwoord
toelichten?
Antwoord 6
Wij vinden het met de VNG wenselijk dat er uniforme criteria worden
opgesteld voor de uitwisseling van persoonsgegevens ten behoeve van de
declaratie. Afgesproken is dat gemeenten en jeugdhulpaanbieders eerst zelf
aan zet zijn om deze specificering verder vorm te geven. Als blijkt dat de
uniforme criteria in de praktijk onvoldoende tot stand komen, dan kunnen wij
nadere regels stellen.
Vraag 7
Wat zijn de gevolgen en de risico’s van deze lacune in de Jeugdwet? Is op
enigerlei wijze de zorg voor of de privacy van de jeugdigen in gevaar
(geweest)?
Antwoord 7
De zorg voor en de privacy van individuele cliënten loopt geen gevaar als
gevolg van de wetgeving en de hiervoor beschreven acties.

6

http://www.cbpweb.nl/downloads_rs/rs_2013_richtsnoeren-beveiliging-persoonsgegevens.pdf

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3