1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

35 057

Verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden
en de Democratische Volksrepubliek Algerije tot
het vermijden van dubbele belasting met
betrekking tot belastingen naar het inkomen en
naar het vermogen en het voorkomen van het
ontduiken en ontwijken van belasting; Algiers,
9 mei 2018

A/ Nr. 1

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Ter griffie van de Eerste en van de Tweede
Kamer der Staten-Generaal ontvangen op
16 oktober 2018.
De wens dat het verdrag aan de uitdrukkelijke
goedkeuring van de Staten-Generaal wordt
onderworpen kan door of namens één van de
Kamers of door ten minste vijftien leden van
de Eerste Kamer dan wel dertig leden van de
Tweede Kamer te kennen worden gegeven
uiterlijk op 15 november 2018.

Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State wordt niet openbaar gemaakt,
omdat het zonder meer instemmend luidt
(artikel 26, zesde lid jo vijfde lid, van de Wet
op de Raad van State).

Den Haag, 15 oktober 2018
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, eerste lid, en artikel 5, eerste lid,
van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen, de Raad van
State gehoord, heb ik de eer u hierbij ter stilzwijgende goedkeuring over
te leggen het op 9 mei 2018 te Algiers tot stand gekomen Verdrag tussen
het Koninkrijk der Nederlanden en de Democratische Volksrepubliek
Algerije tot het vermijden van dubbele belasting met betrekking tot
belastingen naar het inkomen en naar het vermogen en het voorkomen
van het ontduiken en ontwijken van belasting (Trb. 2018, nr. 65).
Een toelichtende nota bij dit Verdrag treft u eveneens hierbij aan.
De goedkeuring wordt voor het Europese deel van Nederland gevraagd.
De Minister van Buitenlandse Zaken,
S.A. Blok

kst-35057-1
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

1

TOELICHTENDE NOTA
I. ALGEMEEN
I.1. Inleiding
Het onderhavige op 9 mei 2018 te Algiers tot stand Verdrag tussen het
Koninkrijk der Nederlanden en de Democratische Volksrepubliek Algerije
tot het vermijden van dubbele belasting met betrekking tot belastingen
naar het inkomen en naar het vermogen en het voorkomen van het
ontduiken en ontwijken van belasting, met Protocol (Trb. 2018, 65, hierna:
het «Verdrag» en «het Protocol») geeft regels die aanwijzen welke van de
verdragsluitende staten bevoegd is om in overeenstemming met zijn
nationale wetgeving belasting te heffen van het inkomen en het vermogen
van inwoners van één of van beide staten. Dit teneinde dubbele belasting
te voorkomen. Daarnaast regelt het Verdrag, onder meer met het oog op
het voorkomen van het ontgaan van belasting, de administratieve
wederzijdse bijstand in de vorm van onderlinge uitwisseling van fiscale
informatie en invordering van belastingen.
Het Verdrag past goed in het netwerk van circa negentig belastingverdragen die het Koninkrijk der Nederlanden is aangegaan voor (het
Europese deel van) Nederland. Hoewel de onderhandelingen tussen
Nederland en Algerije voor het belangrijkste deel plaatsvonden voor de
afronding van de Notitie Fiscaal Verdragsbeleid 20111 (hierna: «NFV
2011»), valt het Verdrag binnen de daarin gestelde kaders. De NFV 2011
betreft immers voor een belangrijk deel een weergave van het staande
verdragsbeleid. In paragraaf I.7 van deze toelichtende nota is het
Toetsschema Standaardcriteria Fiscaal Verdragsbeleid 2011 opgenomen.2
Wat betreft het voorkomen van het ontgaan van belasting sluiten het
Verdrag en het Protocol aan bij de minimumstandaard die is ontwikkeld in
het kader van het Base Erosion & Profit Shifting-project (hierna: het
BEPS-project) van de G20 en de OESO3. Daarnaast is het voornemen
besproken dat als Algerije in de toekomst partij mocht worden bij het in
het kader van het BEPS-project ontwikkelde, door Nederland op 7 juni te
Parijs ondertekende, Multilateraal Verdrag ter implementatie van aan
belastingverdragen gerelateerde maatregelen ter voorkoming van
grondslaguitholling en winstverschuiving (Trb. 2017, 86, hierna: het MLI),
Nederland en Algerije het Verdrag bij het MLI aanmelden, zodat de
bepalingen van het MLI waarvoor beide landen binnen het MLI opteren en
die nu niet in het Verdrag zijn opgenomen alsnog in de verdragsrelatie
kunnen worden geïmplementeerd.
Algerije heeft met een groot aantal landen belastingverdragen gesloten,
waaronder meer recent met het Verenigd Koninkrijk (2015) en met
Saudi-Arabië (2013), die begin 2017 in werking zijn getreden. Wat minder
recent heeft Algerije ook belastingverdragen gesloten met bijvoorbeeld
Duitsland (2007), China (2006) en Zwitserland (2006). Het onderhavige
Verdrag stemt voor een belangrijk deel overeen met het belastingverdrag
tussen Algerije en het Verenigd Koninkrijk.
Naar het oordeel van de regering bevatten alle artikelen van het Verdrag
en het Protocol, afgezien van de artikelen 28, 30, 31 en 32 van het Verdrag,
eenieder verbindende bepalingen in de zin van de artikelen 93 en 94
Grondwet, die aan de burger rechtstreeks rechten toekennen of plichten
opleggen.

1

Bijlage bij Kamerstukken II 2010/11, 25 087, nr. 7.
Bijlage bij Kamerstukken II 2010/11, 25 087, nr. 27, ter uitvoering van Kamerstukken II 2010/11,
25 087, nr. 8 (motie-Van Vliet).
3
Zie ook Kamerstukken II 2015/16, 25 087, nr. 112 en Kamerstukken I 2015/16, 25 087, nr. K waar
nader wordt ingegaan op de definitieve actierapporten van het BEPS-project.
2

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

2

I.2. Verloop van de onderhandelingen
De onderhandelingen met Algerije over een tussen Nederland en Algerije
tot stand te komen belastingverdrag hebben plaatsgevonden in het kader
van de langlopende inspanningen van beide landen te komen tot een
intensivering van de gezamenlijke betrekkingen. In dit verband kan
worden gewezen op de instelling op 23 juni 1986 van een Gemengde
Commissie voor economische en technologische samenwerking tussen
Nederland en Algerije (Trb. 1986, 77). Hoewel in de jaren daarna door de
binnenlandse situatie in Algerije de contacten waren stilgevallen, konden
er in de periode 2007–2009 een drietal Nederlandse handelsmissies en
een tweetal politieke missies naar Algerije plaatsvinden. Ook kon op
20 maart 2007 met Algerije een investeringsbeschermingsovereenkomst
worden gesloten (Trb. 2007, 79) en heeft in februari 2009 te Den Haag een
eerste onderhandelingsronde plaatsgevonden tussen ambtelijke
delegaties van Nederland en Algerije over een belastingverdrag, waarover
uiteindelijk op 30 september 2009 op ambtelijk niveau overeenstemming
kon worden bereikt. Tot ondertekening is het daarna niet gekomen,
vanwege onder meer de vragen die bij Algerije leefden over de gevolgen
van de Nederlandse staatkundige hervorming die op 10 oktober 2010
heeft plaatsgevonden. De antwoorden van Nederland en de daaropvolgende aansporingen om tot ondertekening te komen bleven zonder
resultaat.
Na de doorstart van de hiervoor al genoemde Gemengde Commissie in
2016 bleek het mogelijk ook de onderhandelingen met Algerije over een
belastingverdrag weer op te pakken. In een onderhandelingsronde in
december 2017 in Algiers, waarbij ook de internationale ontwikkelingen
omtrent het BEPS-project konden worden meegenomen, is uiteindelijk
een definitief akkoord bereikt. Het Verdrag is vervolgens op 9 mei 2018 te
Algiers ondertekend voor het Koninkrijk der Nederlanden door de Minister
van Buitenlandse Zaken, tijdens zijn bezoek aan Algerije. Hierover is onder
meer bericht in de brief van 6 juni 2018 aan de Voorzitter van de Tweede
Kamer der Staten-Generaal (Kamerstukken II 2017/18, 32 623, nr. 220).
I.3. Inhoud van het Verdrag
I.3.1. Algemeen
De Nederlandse inzet van de onderhandelingen in 2009 was gebaseerd op
het verdragsbeleid zoals neergelegd in de notitie «Uitgangspunten van
het beleid op het terrein van het internationaal fiscaal (verdragen)recht»
(Kamerstukken II 1997/98, 25 087, nr. 4; hierna: notitie Verdragsbeleid
1998), waarbij voor het instrumentarium hoofdzakelijk is aangeknoopt bij
de bepalingen van het OESO-modelverdrag volgens de teksteditie van juli
2005 (hierna: het OESO-modelverdrag). De inzet van Algerije was vooral
gebaseerd op het door de Verenigde Naties ontwikkelde modelverdrag
voor belastingverdragen tussen ontwikkelde en ontwikkelingslanden
(hierna: het VN-modelverdrag).
De in het Verdrag neergelegde regelingen weerspiegelen een resultaat dat
in het licht van de over en weer naar voren gebrachte wensen als
evenwichtig kan worden beschouwd. Daarbij wordt opgemerkt dat de
aanvankelijk door Nederland gewenste uitsluitende woonstaatheffing
voor deelnemingsdividenden, interest en royalty’s niet haalbaar bleek, en
uiteindelijk is ingestemd met een bronheffing van 5% voor deelnemingsdividenden (en van 15% voor overige dividenden), van 8% voor interest,
met enkele belangrijke vrijstellingen, en van 5% voor royalty’s, behalve
voor culturele royalty’s waarop een bronheffing van 15% van toepassing
is. Verder is er, in het kader van een compromis over de reikwijdte van het
begrip vaste inrichting, uiteindelijk voor gekozen geen buitengaatsbepaling op te nemen.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

3

Van de overige door Nederland gerealiseerde inzet kan worden genoemd:
• een bepaling op grond waarvan pensioenfondsen uitdrukkelijk als
verdragsgerechtigd worden aangemerkt (artikel 4, tweede lid) en een
bepaling waarin een uitsluitende woonstaatheffing voor dividenden is
overeengekomen indien de uiteindelijk gerechtigde een pensioenfonds
is als bedoeld in artikel 4, tweede lid (artikel 10, derde lid);
• een bepaling over winsttoerekening bij een vaste inrichting in geval
van bedrijfsklare projecten (turnkey-bepaling) (artikel IV van het
Protocol);
• een bepaling over overeenkomsten tot verdeling van concernkosten
(cost-sharing-bepaling) (artikel 9, eerste lid, tweede volzin);
• heffing in de voormalige woonstaat over de winst behaald met de
vervreemding van aandelen en dergelijke, behorende tot een zogenoemd aanmerkelijk belang (artikel 13, vijfde lid);
• een bronstaatheffing voor pensioenen en soortgelijke beloningen en
lijfrenten (artikel 18);
• een bepaling over non-discriminatoire aftrek voor pensioenpremies
van tijdelijk uitgezonden werknemers en zelfstandigen (artikel 25,
zesde lid);
• een regeling over de beslechting van geschillen omtrent toepassing en
uitleg van het Verdrag door verplichte en bindende arbitrage (artikel
26, vijfde lid);
• een regeling voor inlichtingenuitwisseling en wederzijdse bijstand bij
invordering van belastingschulden, met een uitbreiding van deze
regelingen naar de Nederlandse toeslagen (artikel 27 onderscheidenlijk
artikel 28);
• het opnemen van bepalingen die voldoen aan de minimum standaard
zoals ontwikkeld in het BEPS-project;
• een titel die verduidelijkt dat het Verdrag ook als doel heeft belastingontwijking tegen te gaan;
• een artikel «Algemeen» in het Protocol dat duidelijk maakt dat de
verdragsluitende staten met het sluiten van het Verdrag niet beogen
mogelijkheden te creëren voor belastingontduiking of belastingontwijking, bijvoorbeeld voor inwoners uit derde landen («treaty shopping»);
• een algemene bepaling gericht tegen verdragsmisbruik (de zogenoemde «principal purposes test») opgenomen in artikel 1 van het
Verdrag; en
• verbeterde toegang voor belastingplichtigen tot een onderlinge
overlegprocedure om gevallen van dubbele belasting in weerwil van
het Verdrag te beslechten (artikel 26).
I.3.2. Belastingstelsel Algerije
Algerije kent een fiscaal stelsel dat net als dat van Nederland bestaat uit
een samenstel van directe en indirecte belastingen. Het Verdrag heeft
slechts betrekking op de directe belastingen (behoudens de bepalingen
over non-discriminatie, uitwisseling van informatie en bijstand bij
invordering). De voornaamste directe belastingen zijn een inkomsten- en
vermogensbelasting voor natuurlijke personen (de «tax on global
income» en de «patrimony tax») en een winstbelasting voor lichamen
(«tax of profits of companies»). Voorts wordt een winstbelasting voor
beroepsactiviteiten geheven («tax on professional activity») en royalty’s
en belasting over resultaten betreffende activiteiten inzake het exploreren,
onderzoeken, exploiteren en vervoeren van koolwaterstoffen via pijpleidingen («royalties and taxes on results relating to activities of
prospecting, research, exploitation and transport of hydrocarbons by way
of pipelines»).
De belangrijkste bronheffingen die Algerije kent zijn de bronheffingen op
dividenden (15%), interest (10%), royalty’s (24%).

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

4

I.4. Budgettaire aspecten
De budgettaire gevolgen van het Verdrag zullen naar verwachting per
saldo neutraal zijn.
I.5. Inbreng van derden
Het Ministerie van Financiën heeft via de gebruikelijke nieuwsberichten de
onderhandelingen met Algerije onder de aandacht gebracht en belanghebbenden verzocht de voor hen van belang zijnde aangelegenheden
kenbaar te maken. Daarop zijn echter geen reacties ontvangen. Wel is van
de zijde van het Nederlands bedrijfsleven, zoals in het kader van de
handelsmissies, het belang bij de totstandkoming van een belastingverdrag met Algerije kenbaar gemaakt.
I.6. Koninkrijkspositie
Het Verdrag zal, wat het Koninkrijk der Nederlanden betreft, gelden voor
het Europese deel van Nederland. Algerije was niet bereid het Verdrag
mede van toepassing te laten zijn op het Caribische deel (Bonaire,
Sint-Eustatius en Saba) van het land Nederland. Zoals in paragraaf I.2 is
opgemerkt, vonden de onderhandelingen met Algerije over het Verdrag
plaats vóór de staatkundige hervorming van 2010 zodat de uitbreiding
naar Caribisch Nederland bij het bereiken van een ambtelijk akkoord in
2009 niet aan de orde was. Vanwege de onbekendheid van Algerije met
het fiscale stelsel van Caribisch Nederland was Algerije daarna niet bereid
tot uitbreiding van het Verdrag naar dit gebied. De andere landen van het
Koninkrijk (Aruba, Curaçao en Sint-Maarten) zijn fiscaal autonoom en
kunnen zelfstandig besluiten al dan niet in onderhandeling te treden met
Algerije teneinde te komen tot een belastingverdrag. In overeenstemming
met het Nederlandse verdragsbeleid bevat het Verdrag een bepaling op
basis waarvan het Verdrag als uitgangspunt kan dienen voor een
afzonderlijk verdrag ten behoeve van andere delen van het Koninkrijk der
Nederlanden (artikel 30).
I.7. Toetsschema Fiscaal Verdragsbeleid
Het Toetsschema Fiscaal Verdragsbeleid 2011 is hierna opgenomen. In de
rechter kolom van het toetsschema zijn de paragraafnummers uit deze
toelichting opgenomen die corresponderen met de desbetreffende
onderdelen van het schema.
NFV 2011

IV
1.2.6

1.3.5
III

2.2.1

2.2.1

Inzet

Ja

Algemeen
Globaal beslisschema voor het aangaan van verdragsrelaties
gevolgd
Bijzonder regime geheel of gedeeltelijk uitgezonderd van
verdragsvoordelen in gevallen waarin het risico op verdragsmisbruik bestaat
Bronstaat verleent ook verdragsvoordelen aan in Nederland
gelegen vaste inrichting die zich in dezelfde situatie bevindt als
inwoners van Nederland
Dubbele belastingheffing in relatie tot BES eilanden geadresseerd
Specifieke elementen
Verdragstoegang en -voordelen
Vastgelegd is dat een lichaam wordt geacht aan belasting in een
verdragsluitende staat onderworpen te zijn, indien dat lichaam
wordt beheerst door de wetten van die staat of zijn plaats van
leiding in die staat heeft
De vbi komt voor sommige verdragsvoordelen niet in
aanmerking1

Deels

Nee

N.v.t.

X

Zie par.

I.1
X

X

II.25
X

X

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

I.6

II.4

X

5

NFV 2011

Inzet

Ja

2.7.1
2.7.2

Duidelijkheid is gegeven over de verdragstoegang van en
aanspraak op verdragsvoordelen door pensioen- en overheidsfondsen
Corporate tiebreaker op basis van plaats van werkelijke leiding
opgenomen
Regeling voor oplossing dubbele heffing en vrijstelling ten
aanzien van hybride (rechts)vormen opgenomen
Overeenstemming over fiscale behandeling besloten FGR’s als
asset poolinginstrument
Afgezonderde Particuliere Vermogens tijdens onderhandelingen
besproken en zo nodig geadresseerd in het verdrag
Ondernemingswinsten
Definitie «vaste inrichting» in overeenstemming met OESObeginselen
Specifieke bepaling in artikel inzake «vaste inrichting» ter behoud
van heffingsrecht over winsten behaald met werkzaamheden
buitengaats opgenomen
Winsttoerekening vaste inrichtingen conform artikel 7 OESOmodelverdrag
Toegang tot onderlingoverlegprocedure en arbitrage in kwesties
over winsttoerekening en verrekenprijzen
Toekenning heffingsrecht scheep- en luchtvaartwinsten behaald in
het internationale verkeer aan de staat van de werkelijke leiding
van de onderneming
Beperkte bronstaatsheffing scheep- en
Terugvaloptie:
luchtvaartwinsten
Vrijwaring van heffingen over de omzet behaald met passagiersen vrachtvervoer
Vermogensinkomsten en -winsten
Uitsluitende woonstaatheffing voor deelnemingsdividenden
Tarief portfoliodividenden t.a.v. Nederland niet lager dan 15%

2.8.1

Uitsluitende woonstaatheffing interest & royalty’s

2.8.1

Terugvaloptie:

2.9.3

Aanmerkelijkbelangvoorbehoud opgenomen

2.2.1
/II.2
2.2.2
2.3
2.4
2.5

2.6.2
2.6.3
2.6.4
2.6.4
2.6.5
2.6.5
2.6.5

2.9.3

2.9.4
2.9.5

2.10
2.11.1
2.11.2
2.11.1
2.11.5
2.12
2.12
2.13
2.15.1
2.15.2
2.16.1
2.16.2
2.17.1
2.17.1
2.21

Uitzonderingen bronheffingsrecht

Uitbreiding aanmerkelijkbelangvoorbehoud
Zo nodig:
indien verdragspartner waardeaangroei niet
belast
Heffingsmogelijkheid bronstaat indien
Zo nodig:
verdragspartner door Nederlands lichaam
betaalde dividenden effectief niet belast
Bepaling dat inkoop van aandelen en liquidatie worden beheerst
door het dividendartikel
Arbeid
183-dagenbepaling opgenomen voor inkomsten uit dienstbetrekking
Bronstaatheffing voor gefacilieerd opgebouwde pensioenen,
onafhankelijk van de behandeling van de pensioenen in de
woonstaat
Geen splitsing particuliere en privaatrechteIndien Ja:
lijke pensioenen indien bronstaatheffing
Terugvaloptie:
Beperkt bronheffingsrecht
Regeling voortgezette pensioenpremieaftrek in of bij nondiscriminatieartikel
Inkomsten sporters & artiesten vallen onder bepalingen inkomsten
uit onderneming of dienstverband
Risico dubbele vrijstelling sporters & artiesten geadresseerd
Specifieke bepaling (hoog)leraren achterwege gelaten
Voorkomingsmethodiek
Nederlandse voorkomingsmethodiek opgenomen
Geen tax sparing credit opgenomen
Administratieve samenwerking en overig
Verdergaande informatie-uitwisseling mogelijk dan uitwisseling
op verzoek
Invorderingsbepaling opgenomen
Arbitragemogelijkheid opgenomen
Arbitrage ook mogelijk in gevallen waarin definitieve gerechtelijke
uitspraak is gedaan
Terug- en overnameclausule opgenomen in geval regeling nog
niet was overeengekomen
Instrumentarium voorkomen verdragsmisbruik

Deels

Nee

N.v.t.

Zie par.

X

II.4

X

II.4

X

II.3
X
X

X

II.5
X

II.5

X

II.7

X

II.26

X

II.8
X
X
X

II.8
II.10
II.10
II.11
II.12
II.11
II.10
II.13

X
X
X
X
X

X
X

II.10

X

II.15

X

II.18

X

II.18
X

X

II.25
X

II.17

X

II.17
II.20

X

X
X

II.24
II.24

X

II.27

X
X

II.28
II.26
X

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

II.26
X

6

NFV 2011

Inzet

Ja

X

2.6.2
2.7.1

Indien aansluiting is gezocht bij nationale antimisbruikleerstukken
is consultatie en/of onderlingoverlegmogelijkheid overeengekomen
Verdragsvoordeelbeperkende bepalingen opgenomen waar
interactie tussen betrokken stelsels verdragsmisbruik meebrengen
Ontwikkelingslanden
Uitgebreidere definitie «vaste inrichting»
Bronbelasting op deelnemingsdividenden toegestaan

2.8.1

Bronbelasting op interest & royalty’s toegestaan

X

2.20.1
2.20.2

II.2

1

Risico’s verdragsmisbruik tijdens onderhandelingen op initiatief
van Nederland besproken en zo nodig geadresseerd in het verdrag
Overige onderdelen van het VN-model geaccepteerd ter ondersteuning van de fiscale ontwikkeling van het ontwikkelingsland

Deels

Nee

N.v.t.

Zie par.

X
II.1
X
X

II.10
II.11
II.12

X

II.1
X

Kamerstukken II 2010/11, 25 087, nr. 13

Toelichting
In bovenstaand toetsschema met standaardcriteria voor het sluiten
van belastingverdragen zijn de standaardcriteria opgenomen zoals
geformuleerd en toegelicht in de NFV 2011. Dit schema biedt tevens
uitvoering aan de motie-Van Vliet5 en wordt gevoegd bij elke
toelichting bij nieuwe belastingverdragen. Per onderdeel wordt
aangegeven of de inzet geconcretiseerd is in het Verdrag en wordt
verwezen naar de relevante passage in de toelichting.
II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
II.0. Titel en preambule van het Verdrag en artikel «Algemeen» van het
Protocol
Om verdragsmisbruik tegen te gaan zijn in het BEPS-project enkele
minimumstandaarden voorgesteld, waaronder, in het rapport van
Actiepunt 6 dat ziet op «Preventing the Granting of Treaty Benefits in
Inappropriate Circumstances»6, over de titel en preambule van overeen te
komen belastingverdragen. De titel en preambule van het Verdrag, in
samenhang met het artikel «Algemeen» van het Protocol, sluiten hierbij
aan door expliciet te vermelden dat het Verdrag bedoeld is om dubbele
belasting te voorkomen zonder daarmee mogelijkheden te creëren voor
dubbele niet-heffing of verlaagde heffing door belastingontduiking of
belastingontwijking waaronder door «treaty shopping».
Zoals uit de titel en de preambule verder blijkt, geldt dit Verdrag voor
belastingen naar het inkomen en naar het vermogen. Hoewel er door het
ontbreken in Nederland van een vermogensbelasting ter zake geen
dubbele belasting kan optreden, heeft Nederland ingestemd met de wens
van Algerije ook de vermogensbelasting, die door Algerije wél wordt
geheven, op te nemen in lijn met de door Algerije gesloten belastingverdragen. Hierdoor genieten inwoners van Nederland ook verdragsbescherming met betrekking tot de Algerijnse vermogensbelasting.
Vanwege het feit dat Nederland zelf geen vermogensbelasting heft, en dus
ook niet ter zake van vermogensbestanddelen van inwoners van Algerije
voor zover door (artikel 23 van) het Verdrag aan Nederland heffingsrechten zijn toegewezen, is het van belang dat Algerije (blijkens artikel 24
van het Verdrag) de verrekeningsmethode toepast ter vermijding van
dubbele belasting. Hierdoor wordt een mogelijke situatie van dubbele
niet-heffing van vermogensbelasting voorkomen.
5
6

Kamerstukken II 2010/11, 25 087, nr. 8 (Van Vliet, PVV).
OECD (2015), Preventing the Granting of Treaty Benefits in Inappropriate Circumstances, Action
6 Final Report, OECD/G20 Base Erosion and Profit Shifting Project, OECD Publishing, Paris.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

7

II.1. Personen op wie het Verdrag van toepassing is (artikel 1 van het
Verdrag)
Artikel 1, eerste lid, beschrijft de personele werkingssfeer van het Verdrag.
Het Verdrag geldt ten aanzien van personen die inwoner zijn van een
verdragsluitende staat of van beide verdragsluitende staten. De uitdrukkingen »verdragsluitende staat» en »persoon» worden omschreven in
artikel 3, eerste lid, onderdelen a en d, en het begrip «inwoner» in artikel 4
van het Verdrag.
Het tweede lid bevat een algemene anti-misbruikbepaling in lijn met de
aanbeveling in Actiepunt 6 van het BEPS-project dat ziet op «Preventing
the Granting of Treaty Benefits in Inappropriate Circumstances».7 Het
tweede lid beoogt in overeenstemming met deze minimumstandaard van
het BEPS-project aan de hand van een zogeheten «principal purposes
test» verdragsmisbruik tegen te gaan. Bij de «principal purposes test»
worden verdragsvoordelen niet toegekend voor een bestanddeel van het
inkomen of vermogen indien het verkrijgen van deze verdragsvoordelen
één van de voornaamste redenen was voor een constructie of transactie
die tot het verkrijgen van dat voordeel zou moeten leiden. De «principal
purposes test» richt zich dus op een specifieke constructie of transactie.
Op verzoek van Nederland is hieraan toegevoegd dat voordat een
verdragsluitende staat aan een belastingplichtige de verdragsvoordelen
op grond van deze bepaling onthoudt, hij de andere verdragsluitende
staat dient te informeren.
II.2. Belastingen waarop het Verdrag van toepassing is (artikel 2 van het
Verdrag)
In artikel 2 is de materiële werkingssfeer van het Verdrag neergelegd.
Het eerste en tweede lid van dit artikel stemmen overeen met het eerste
en tweede lid van artikel 2 van het OESO-modelverdrag.
Het derde lid bevat een opsomming van de huidige Nederlandse en
Algerijnse belastingen waarop het Verdrag van toepassing is. Voor
Nederland zijn dat de relevante directe belastingen die in het Europese
deel van Nederland worden geheven van natuurlijke personen en van
rechtspersonen. Ook is het zogenoemde staatswinstaandeel onder de
reikwijdte van het Verdrag gebracht. Dit betekent dat de bepalingen van
het Verdrag ook van toepassing zijn voor de heffing van het staatswinstaandeel en dat Algerije bij het verlenen van een vermindering ter
vermijding van dubbele belasting ten aanzien van inwoners van Algerije
rekening dient te houden met het door Nederland geheven staatswinstaandeel.
De Algerijnse belastingen waarop het Verdrag van toepassing is, zijn de
belasting over het algehele inkomen («tax on global income»), de
winstbelasting voor lichamen («tax of profits of companies»), de
winstbelasting voor beroepsmatige activiteiten («tax on professional
activity»), de patrimoniumbelasting («patrimony tax») en de royalty’s en
belastingen over resultaten uit opsporing, onderzoek en exploitatie ter
zake van koolwaterstoffen en het transport ervan via pijpleidingen
(«royalties and taxes on results relating to activities of prospecting,
research, exploitation and transport of hydrocarbons by way of
pipelines»).
De Algerijnse belasting over het algehele inkomen («tax on global
income») is een inkomstenbelasting waaraan natuurlijke personen die
inwoner van Algerije zijn, zijn onderworpen voor hun wereldinkomen.
Niet-inwoners zijn slechts aan deze inkomstenbelasting onderworpen
voor inkomen uit Algerijnse bronnen. Deze belasting kent in 2018
7

OECD (2015), Preventing the Granting of Treaty Benefits in Inappropriate Circumstances, Action
6 Final Report, OECD/G20 Base Erosion and Profit Shifting Project, OECD Publishing, Paris.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

8

progressieve tarieven (20%, 30% en 35%). Voor bepaalde inkomensbestanddelen geldt een afwijkend, vast tarief.
De Algerijnse winstbelasting voor lichamen («tax of profits of
companies») is een vennootschapsbelasting waaraan lichamen die
inwoner van Algerije zijn, uitsluitend zijn onderworpen voor winst uit
ondernemingsactiviteiten uitgeoefend in Algerije (territoriale winstbelasting). Inkomsten die Algerijnse vennootschappen verkrijgen uit
buitenlandse bron, zijn derhalve niet onderworpen aan die belasting.
Lichamen die geen inwoner van Algerije zijn, worden slechts belast voor
inkomsten uit Algerijnse bron.
In 2018 zijn de tarieven in de vennootschapsbelasting 19%, 23% en 26%, al
naargelang de aard van de activiteiten. De Algerijnse belastingwetgeving
bevat geen definitie van (feitelijk) inwonerschap. Rechtspersonen
opgericht naar Algerijns recht worden bij fictie als inwoner aangemerkt.
Algerijnse vaste inrichtingen van buitenlandse lichamen worden ook bij
fictie als inwoner aangemerkt voor winst uit Algerije.
Algerije kent verder een bronbelasting van 15% op (bruto)dividenden
uitgekeerd door in Algerije gevestigde lichamen aan natuurlijke personen
die inwoner van Algerije zijn. Dividenden betaald in binnenlandse
deelnemingsverhoudingen zijn vrijgesteld van belasting (vennootschapsbelasting en bronbelasting), ongeacht de omvang van de deelneming van
een Algerijnse vennootschap in een andere Algerijnse vennootschap. Ook
voor niet-inwoners (natuurlijke personen en lichamen) geldt een bronbelasting van 15% op (bruto)dividenden. Voor (bruto)interest geldt een
algemeen tarief van 10% bronbelasting voor inwoners en niet-inwoners,
zonder onderscheid tussen natuurlijke personen en lichamen. Het tarief
voor interest betaald aan inwoners en niet-inwoners op effecten aan
toonder bedraagt voor natuurlijke personen 50% en voor lichamen 40%.
Met betrekking tot royalty’s geldt voor inwoners van Algerije (natuurlijke
personen en lichamen) dat deze behoren tot de belastbare inkomsten.
Voor niet-inwoners van Algerije (natuurlijke personen en lichamen) geldt
een bronbelasting van 24% op het brutobedrag.
De Algerijnse bronbelastingen maken deel uit van de Algerijnse inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting en hoeven daarom niet als
aparte belastingen in het derde lid genoemd te worden.
De Algerijnse winstbelasting voor beroepsactiviteiten («tax on professional activity») is een aanvullende heffing over winst uit onderneming.
Aan deze heffing zijn onderworpen lichamen voor activiteiten die
onderworpen zijn aan de vennootschapsbelasting, en natuurlijke
personen voor activiteiten die onderworpen zijn aan de inkomstenbelasting met betrekking tot industriële en commerciële winst. Voorts zijn
onderworpen aan de heffing natuurlijke personen met een vaste inrichting
in Algerije voor activiteiten die onderworpen zijn aan de inkomstenbelasting met betrekking tot niet-commerciële winst. In 2018 bedraagt het
tarief van de heffing 2%. Voor inkomsten uit het vervoer van olie en gas
via pijpleidingen is het tarief 3%.
Naast deze belasting kent Algerije nog voor alle voordelen uit exploratie
en exploitatie van olie en gas, een koolwaterstofheffing («hydrocarbon
tax») (in artikel 2 van het Verdrag aangeduid als de royalty’s en belastingen over resultaten uit opsporing, onderzoek en exploitatie ter zake van
koolwaterstoffen en het transport ervan via pijpleidingen («royalties and
taxes on results relating to activities of prospecting, research, exploitation
and transport of hydrocarbons by way of pipelines»).
De patrimoniumbelasting («patrimony tax») is een vermogensbelasting.
Deze maakt een onderscheid tussen een belasting over onroerende zaken
en een belasting over andere vermogensbestanddelen. Natuurlijke
personen die inwoner van Algerije zijn, zijn onderworpen aan vermogensbelasting voor vermogen gelegen binnen en buiten Algerije; niet-inwoners zijn alleen onderworpen aan vermogensbelasting voor vermogen
gelegen binnen Algerije. De tarieven variëren van 0,25% tot 1,5%.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

9

Lichamen zijn slechts onderworpen aan de belasting over onroerende
zaken, zonder onderscheid tussen natuurlijke personen en lichamen. De
tarieven variëren van 3% tot 10%. Er zijn verschillende uitzonderingen op
deze laatstbedoelde belasting.
In overeenstemming met het OESO-modelverdrag bepaalt het vierde lid
dat het Verdrag ook van toepassing is op alle gelijke of in wezen gelijksoortige belastingen die na de datum van ondertekening van het Verdrag
naast of in de plaats van de in het derde lid opgesomde belastingen
worden geheven, alsmede op andere toekomstige belastingen in de zin
van het eerste en tweede lid. De bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten zijn gehouden elkaar te informeren over relevante wijzigingen in hun nationale belastingwetgeving.
II.3. Algemene begripsbepalingen (artikel 3 van het Verdrag en artikel I en
II van het Protocol)
Artikel 3 bevat definities voor uitdrukkingen die in het Verdrag
voorkomen.
Volgens het eerste lid, onderdeel a, wordt onder de uitdrukkingen «een
verdragsluitende staat» en «de andere verdragsluitende staat», afhankelijk
van de context, het Koninkrijk der Nederlanden ten behoeve van
Nederland of de Democratische Volksrepubliek Algerije verstaan. In het
eerste lid, onderdeel b en onderdeel c, worden de begrippen «Nederland»
respectievelijk «Algerije» gedefinieerd. Onder het begrip «Nederland»
wordt alleen het in Europa gelegen deel van Nederland verstaan.
Voor de algemene uitdrukkingen van het eerste lid, onderdelen d tot en
met f, en h tot en met i, is aangesloten bij de overeenkomstige definities
van het OESO-modelverdrag. Daarbij is met betrekking tot de in onderdeel
e opgenomen uitdrukking «lichaam» in artikel I van het Protocol bepaald
dat in geval van kwalificatieverschillen met betrekking tot lichamen de
bevoegde autoriteiten dusdanige maatregelen zullen nemen dat dubbele
belasting of dubbele vrijstelling als gevolg van toepassing van het
Verdrag wordt voorkomen.
Voorts wordt opgemerkt dat de in artikel 3, eerste lid, onderdeel h, van het
OESO-modelverdrag opgenomen omschrijving van de uitdrukking
«bedrijfsuitoefening» ontbreekt in het Verdrag. Dit houdt verband met het
opnemen in het Verdrag, in aansluiting bij het VN-modelverdrag, van een
afzonderlijke bepaling (artikel 14) over zelfstandige arbeid.
In onderdeel g wordt het begrip «internationaal verkeer» omschreven als
alle vervoer met een schip of luchtvaartuig geëxploiteerd door een
onderneming met de feitelijke leiding in een van de verdragsluitende
staten, behalve wanneer het schip of, luchtvaartuig uitsluitend wordt
geëxploiteerd tussen plaatsen die in de andere verdragsluitende staat zijn
gelegen. Deze bepaling hangt samen met artikel 8 (zee- en luchtvaart).
Ingevolge deze bepaling worden de heffingsrechten over winsten uit het
internationale verkeer toebedeeld aan het land waar de feitelijke leiding
van de onderneming is gevestigd.
Het tweede lid bevat een algemene regel voor de uitleg van uitdrukkingen
die niet in het Verdrag zijn omschreven. Aan die uitdrukkingen wordt de
betekenis toegekend die zij hebben volgens de wetgeving van de
verdragsluitende staat die het Verdrag toepast, tenzij de context van het
Verdrag anders vereist, waarbij de betekenis in de belastingwetgeving
voorgaat op de betekenis in eventuele andere wetgeving.
Voorts is in artikel II van het Protocol bepaald dat als de bevoegde
autoriteiten van de verdragsluitende staten wederzijdse overeenstemming
hebben bereikt over gevallen van toepassing van artikel 3, tweede lid, van
het Verdrag, met betrekking tot de uitleg van begrippen van het Verdrag of
over gevallen van verschillende kwalificaties van inkomen of personen, de
gevonden oplossing, na publicatie ervan door de bevoegde autoriteiten,
ook bindend zal zijn voor andere, gelijksoortige gevallen.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

10

II.4. Inwoner (artikel 4 van het Verdrag en artikel III van het Protocol)
In het eerste lid van artikel 4 is bepaald wie voor de toepassing van het
Verdrag geacht wordt inwoner te zijn van een verdragsluitende staat en
stemt overeen met artikel 4 van het OESO-modelverdrag behoudens een
in het tweede lid opgenomen toevoeging.
Volgens het eerste lid is een persoon inwoner van een verdragsluitende
staat indien hij aldaar is onderworpen aan belastingheffing op grond van
zijn woonplaats, verblijf, plaats van leiding of enige andere soortgelijke
omstandigheid. De tweede volzin van het eerste lid maakt duidelijk dat
een persoon geen inwoner van een verdragsluitende staat is, wanneer hij
in die staat slechts belastingplichtig is voor inkomsten verkregen uit
bronnen in die staat.
In het tweede lid is, overeenkomstig artikel 4, eerste lid, van het
OESO-modelverdrag, bepaald dat de staat zelf en elk staatkundig
onderdeel of plaatselijk publiekrechtelijk lichaam daarvan als inwoners
voor de toepassing van het Verdrag worden beschouwd. In aanvulling
daarop is op verzoek van Nederland voorts een bepaling opgenomen over
het inwonerschap van pensioenfondsen die volgens de wettelijke
bepalingen van een verdragsluitende staat zijn erkend en onder toezicht
staan. Op verzoek van Algerije is bepaald dat zulke pensioenfondsen als
inwoner worden beschouwd, ongeacht of het inkomen van het pensioenfonds in het algemeen is vrijgesteld van belasting in die staat. Algerije gaf
er de voorkeur aan in het tweede lid pensioenfondsen in het algemeen als
inwoner aan te merken (dus met inbegrip van pensioenfondsen die
volledig aan de belastingheffing zijn onderworpen en op grond daarvan
reeds inwoner in de zin van het Verdrag zijn) en zag geen reden deze
bepaling te beperken tot pensioenfondsen waarvan het inkomen is
vrijgesteld van belastingheffing. De bepaling in het tweede lid inzake
pensioenfondsen stelt buiten twijfel dat dergelijke pensioenfondsen
aanspraak kunnen maken op de voordelen van het Verdrag.
Het derde lid bevat regels om de woonstaat van een natuurlijke persoon
voor de toepassing van het Verdrag vast te stellen in het geval deze
persoon volgens de nationale wetgevingen van beide staten wordt
aangemerkt als inwoner. Aangesloten wordt achtereenvolgens bij de
beschikbaarheid van een duurzaam tehuis, het middelpunt van de
levensbelangen, het gewoonlijk verblijf of de nationaliteit. Indien op grond
van deze factoren de woonplaats niet kan worden vastgesteld, zullen de
bevoegde autoriteiten in onderling overleg bepalen van welke verdragsluitende staat deze persoon geacht zal worden inwoner te zijn voor de
toepassing van het Verdrag.
Het vierde lid bevat de zogenoemde «corporate tiebreaker» voor situaties
waarin een lichaam op grond van de bepalingen van het eerste lid als
inwoner van beide verdragsluitende staten wordt beschouwd. De plaats
van de feitelijke leiding is in dat geval doorslaggevend.
In artikel III van het Protocol is een bepaling opgenomen om zeker te
stellen dat natuurlijke personen die, naar de feiten en omstandigheden
beoordeeld, wonen aan boord van een schip en niet beschikken over een
feitelijke woonplaats in een van de verdragsluitende staten, toegang
kunnen hebben tot het Verdrag. Hiertoe bepaalt artikel III van het Protocol
dat zij geacht worden te wonen in de verdragsluitende staat waar het
desbetreffende schip zijn thuishaven heeft.
II.5. Vaste inrichting (artikel 5 van het Verdrag)
Artikel 5 definieert het begrip «vaste inrichting» en volgt grotendeels het
OESO-modelverdrag. Op verzoek van Algerije zijn in het tweede en derde
lid enkele bepalingen opgenomen die daarvan afwijken.
Volgens het eerste lid betekent de uitdrukking «vaste inrichting» voor de
toepassing van het Verdrag een vaste bedrijfsinrichting met behulp

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

11

waarvan de werkzaamheden van een onderneming geheel of gedeeltelijk
worden uitgeoefend.
In het tweede lid is vervolgens in overeenstemming met het OESOmodelverdrag bepaald dat de uitdrukking «vaste inrichting» in het
bijzonder omvat een plaats waar leiding wordt gegeven, een filiaal, een
kantoor, een fabriek een werkplaats, een mijn, olie- of gasbron, groeve of
enige andere plaats waar natuurlijke rijkdommen worden gewonnen of
geëxploiteerd. Op verzoek van Algerije is in onderdeel f ter verduidelijking
ook een plaats waar natuurlijke rijkdommen worden «geëxploiteerd» aan
de opsomming toegevoegd. Algerije hechtte hieraan vanwege een
redactionele aansluiting bij de nationale wetgeving.
In het derde lid is bepaald dat een plaats van uitvoering van een
bouwwerk of van constructie- of installatiewerkzaamheden, of toezichthoudende werkzaamheden in verband daarmee alleen dan een vaste
inrichting vormen als deze werkzaamheden langer duren dan zes
maanden. Met deze zesmaandentermijn en met het in de bepaling
opnemen van toezichthoudende werkzaamheden is aangesloten bij het
VN-modelverdrag. Het gevolg hiervan is dat eerder en met betrekking tot
meer activiteiten sprake kan zijn van een vaste inrichting en dus van een
heffingsrecht voor de staat waarin de vaste inrichting is gelegen dan het
geval zou zijn als op dit punt zou zijn aangesloten bij het OESO-modelverdrag. Nederland is in de verdragen met Argentinië (Trb. 1997, 63),
Ethiopië (Trb. 2012, 179 en Trb. 2014, 178), Hongkong (Trb. 2010, 198),
Koeweit (Trb. 2001, 126), Malawi (Trb. 2015, 75), Nigeria (Trb. 1992, 12),
Oeganda (Trb. 2004, 262), Panama (Trb. 2011, 11), Portugal (Trb. 1999,
180), Vietnam (Trb. 1995, 61) en Zambia (Trb. 2015, 113) eerder al een
dergelijke zesmaandentermijn overeengekomen. Nederland heeft met
toezichthoudende werkzaamheden in deze bepaling eerder onder meer
ingestemd in de verdragen met Ghana (Trb. 2008, 109), Zuid-Afrika
(Trb. 2006, 6 en Trb. 2008, 147) en in de hierboven genoemde verdragen
met Argentinië, Koeweit, Malawi, Oeganda, Vietnam en Zambia. De
Algerijnse wens om voor dienstverlening door een onderneming via
werknemers of ander personeel een fictieve vaste inrichting aan te nemen
als deze dienstverlening meer dan zes maanden duurt, is niet in het
Verdrag opgenomen. Wel is in het kader van een algeheel compromis de
Algerijnse wens van opname van het artikel voor zelfstandige arbeid uit
het VN-modelverdrag (artikel 14 van het Verdrag) gehonoreerd.
II.6. Inkomsten uit onroerende zaken (artikel 6 van het Verdrag)
Artikel 6 ziet op inkomsten uit onroerende zaken en volgt het
OESO-modelverdrag met uitzondering van een aanvulling in het vierde
lid.
In het eerste lid is bepaald dat inkomsten die een inwoner van een
verdragsluitende staat krijgt uit onroerende zaken (inkomsten uit
landbouw- en bosbedrijven daaronder begrepen) gelegen in de andere
verdragsluitende staat, in die andere staat mogen worden belast.
Ingevolge het tweede lid heeft de uitdrukking «onroerende zaken» de
betekenis welke die uitdrukking heeft ingevolge het recht van de verdragsluitende staat waar de onroerende zaken zijn gelegen. Die uitdrukking
omvat ingevolge het tweede lid ook de zaken die bij de onroerende zaken
behoren, zoals levende en dode have van landbouw- en bosbedrijven,
rechten waarop de bepalingen van het privaatrecht betreffende de
grondeigendom van toepassing zijn, vruchtgebruik van onroerende zaken
en rechten op variabele of vaste vergoedingen ter zake van de exploitatie
of het recht tot exploitatie van minerale aardlagen, bronnen en andere
natuurlijke rijkdommen. Schepen en luchtvaartuigen worden daarentegen
uitdrukkelijk niet beschouwd als onroerende zaken.
Op grond van het derde lid zijn de bepalingen van het eerste lid van
toepassing op inkomsten verkregen uit de rechtstreekse exploitatie, het

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

12

verhuren of verpachten en elke andere vorm van exploitatie van onroerende zaken.
Ingevolge het vierde lid zijn de bepalingen van het eerste en derde lid ook
van toepassing op inkomsten uit onroerende zaken van een onderneming
en op inkomsten uit onroerende zaken die worden gebruikt voor het
verrichten van zelfstandige arbeid. Laatstgenoemde toevoeging houdt
verband met het opnemen, in artikel 14 van het Verdrag, van een
afzonderlijke bepaling over voordelen uit zelfstandige arbeid (in lijn met
het VN-modelverdrag).
II.7. Winst uit onderneming (artikel 7 van het Verdrag en artikelen IV en V
van het Protocol)
Artikel 7 betreft de verdeling van heffingsrechten tussen de beide
verdragsluitende staten over ondernemingswinsten. Het artikel richt zich
op het bepalen van de winst aan activiteiten die door een onderneming
van een verdragsluitende staat worden verricht met behulp van een in de
andere staat gelegen vaste inrichting. Tijdens de afsluitende onderhandelingen in 2017 heeft Nederland, in lijn met de NFV 2011, ingezet op de
2010-versie van artikel 7 van het OESO-modelverdrag. Daarbij geschiedt
de verdeling van heffingsrechten op basis van een weging van de in de
verschillende onderdelen van een onderneming uitgeoefende functies, de
daaraan gerelateerde risico’s en de gebezigde activa. Dat bleek voor
Algerije een brug te ver omdat het geen lidstaat is van de OESO en (nog)
niet vertrouwd is met deze bepaling. Ingestemd is vervolgens met de
Algerijnse wens tot het opnemen van artikel 7 overeenkomstig de
2008-versie van het OESO-modelverdrag, maar dan zonder het vierde lid
daarvan conform de Nederlandse wens om materieel zo min mogelijk af
te wijken van de 2010-versie van artikel 7 van het OESO-modelverdrag.
Daarbij zijn er op verzoek van Nederland voorts enkele verduidelijkingen
in artikel IV en V van het Protocol opgenomen.
Overeenkomstig het Nederlandse verdragsbeleid is in artikel IV van het
Protocol een interpretatieve bepaling omtrent bedrijfsklare projecten
(zogenoemde turnkey-projecten) opgenomen. Daarin wordt bepaald dat
bij bedrijfsklare projecten niet de volledige contractsom kan worden
toegerekend aan een daarmee verband houdende vaste inrichting maar
slechts dat deel van de inkomsten dat is toe te rekenen aan het deel van
de totale werkzaamheden die feitelijk met behulp die vaste inrichting zijn
verricht. Deze bepaling is in lijn met het OESO-commentaar zoals dat
vanaf 2008 op dit punt luidt. Voorts is op Nederlands voorstel in artikel V
van het Protocol de bepaling opgenomen dat op vergoedingen voor
technische diensten of voor diensten van raadgevende of toezichthoudende aard de bepalingen van artikel 7 of 14 van het Verdrag van
toepassing zijn. Daarmee wordt bereikt dat deze vergoedingen in beginsel
niet kunnen worden aangemerkt als royalty’s in de zin van artikel 12 van
het Verdrag. Bijgevolg kan een verdragsluitende staat over de betaling
van dergelijke vergoedingen aan een inwoner van de andere verdragsluitende staat slechts belasting heffen als deze vergoedingen zijn toe te
rekenen aan een in de eerstbedoelde staat gelegen vaste inrichting of vast
middelpunt van deze persoon.
II.8. Zee- en luchtvaart (artikel 8 van het Verdrag en artikel VI van het
Protocol)
De winst behaald met de exploitatie van schepen en luchtvaartuigen in
internationaal verkeer is ter belastingheffing toegewezen aan de verdragsluitende staat waar de plaats van de werkelijke leiding van de onderneming is gevestigd, in aansluiting bij onderdeel 2.6.5 van de NFV 2011. In
verband hiermee is tevens, conform het in dat onderdeel 2.6.5 toegelichte
verdragsbeleid, in artikel VI van het Protocol een aparte bepaling

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

13

opgenomen op basis waarvan voor de toepassing van het Verdrag de
plaats van werkelijke leiding van de Koninklijke Luchtvaart Maatschappij
N.V. geacht wordt in Nederland te zijn gevestigd. Onderkend wordt dat
deze bepaling redactioneel niet geheel aansluit bij de redactie van artikel 8
van het Verdrag, dat aansluit bij de plaats waar de leiding van de
vervoersonderneming is gevestigd en niet zozeer de leiding van de
vennootschap die de onderneming drijft. Tijdens de onderhandelingen in
2017 bleek het evenwel niet meer mogelijk deze twee bepalingen
redactioneel beter op elkaar af te stemmen. Aangezien het voor beide
verdragsluitende staten duidelijk is wat met artikel VI van het Protocol is
beoogd en er tussen beide staten hierover geen moeilijkheden worden
verwacht, heeft Nederland uiteindelijk in de al overeengekomen redactie
berust.
Het tweede lid ziet op de situatie dat de plaats van werkelijke leiding van
een scheepvaartonderneming zich aan boord van een schip bevindt. De
plaats van werkelijke leiding wordt dan geacht te zijn gelegen in de
verdragsluitende staat waar de thuishaven van het schip is gelegen, of
indien een dergelijke thuishaven er niet is, in de verdragsluitende staat
waarvan de exploitant van het schip inwoner is.
Ingevolge het derde lid geldt het eerste lid ook voor winst verkregen uit de
exploitatie van schepen en luchtvaartuigen in internationaal verkeer door
middel van participatie in een poolovereenkomst en deelname in een
gemeenschappelijk bedrijf of internationaal opererend agentschap.
Overeenkomstig het Nederlandse verdragsbeleid tracht Nederland in
verdragen vast te leggen dat dit artikel tevens van toepassing is op
belastingen die worden geheven over de brutoontvangsten (omzet) uit
passagiers- en vrachtvervoer in internationaal verkeer (heffing over omzet
vervoersondernemingen). Een dergelijke bepaling, die beoogt eventuele
onduidelijkheid te voorkomen over de werkingssfeer van artikel 8, werd
echter door Algerije niet nodig geacht, omdat het de genoemde heffing
niet kent en zich ook geen problemen hebben voorgedaan.
II.9. Gelieerde ondernemingen (artikel 9 van het Verdrag)
Artikel 9 bevat het zogenoemde arm’s-length-beginsel voor grensoverschrijdende transacties tussen gelieerde ondernemingen en stemt
overeen met het OESO-modelverdrag en het Nederlandse verdragsbeleid
(zie onderdeel 2.6.4 van de NFV 2011). Het arm’s-length-beginsel houdt in
dat transacties tussen gelieerde ondernemingen dienen te geschieden
tegen dezelfde voorwaarden als transacties die onder dezelfde omstandigheden zouden zijn aangegaan tussen niet-gelieerde ondernemingen. Als
er wel afwijkingen zijn, kan een correctie plaatsvinden. Bij de vaststelling
of sprake is van zakelijk correcte voorwaarden die ook zouden gelden
tussen niet-gelieerde partijen, gelden als leidraad de door de OESO
opgestelde «Transfer pricing guidelines for multinational enterprises and
tax administrations», alsmede de administratieve praktijken van de
verdragsluitende staten. Deze richtsnoeren vormen een uitwerking van
het arm’s-length-beginsel dat is neergelegd in artikel 9 van het
OESO-modelverdrag en wordt toegelicht in het commentaar op dat
artikel.
Het eerste lid bevat de hoofdregel dat als tussen gelieerde ondernemingen in hun handelsbetrekkingen of financiële betrekkingen
voorwaarden worden overeengekomen die afwijken van die welke tussen
niet-gelieerde ondernemingen zouden worden overeengekomen de winst
die één van de gelieerde ondernemingen als gevolg van die afwijkende
voorwaarden niet heeft behaald, in de winst van die onderneming mag
worden begrepen en dienovereenkomstig mag worden belast.
Op verzoek van Nederland is, overeenkomstig Nederlands verdragsbeleid,
in het eerste lid, voorts een zogenoemde cost-sharing-bepaling
opgenomen. Deze bepaling verduidelijkt dat de enkele omstandigheid dat

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

14

gelieerde ondernemingen cost-sharing-overeenkomsten (overeenkomsten
over de verdeling van kosten) of algemene dienstverleningsovereenkomsten sluiten voor (de toerekening van) kosten van de algemene
leiding, algemene beheerskosten, technische en zakelijke kosten, kosten
voor onderzoek en ontwikkeling en andere soortgelijke kosten, op zichzelf
geen aanleiding vormt om te veronderstellen dat zij in strijd met het
arm’s-length-beginsel, en dus onzakelijk, zouden handelen. Deze bepaling
laat uiteraard de mogelijkheid onverlet om de, in het kader van de
cost-sharing-overeenkomsten en algemene dienstverleningsovereenkomsten, overeengekomen kostenverdeling te toetsen aan het arm’slength-beginsel. Een dergelijke bepaling is, onder meer, ook opgenomen
in de verdragen met Azerbeidzjan (Trb. 2008, 202), Ethiopië (Trb. 2012, 179
en Trb. 2014, 178), Hongkong (Trb. 2010, 198), Kenia (Trb. 2015, 114),
Malawi (Trb. 2015, 75), Oman (Trb. 2010, 181), Panama (Trb. 2011, 11), het
Verenigd Koninkrijk (Trb. 2008, 201), Zambia (Trb. 2015, 113) en Zuid-Afrika
(Trb. 2006, 6 en Trb. 2008, 147).
Op grond van het tweede lid dient een verdragsluitende staat, als de
andere verdragsluitende staat een winstcorrectie heeft toegepast
overeenkomstig het eerste lid, op passende wijze met zo’n winstcorrectie
rekening te houden.
II.10. Dividenden (artikel 10 van het Verdrag en artikelen VII en VIII van het
Protocol)
Artikel 10 betreft de verdeling van heffingsrechten over dividenden en is
in hoofdzaak gebaseerd op artikel 10 van het OESO-modelverdrag. Op een
aantal onderdelen wijkt het onderhavige artikel daarvan echter af. Dit
betreft in het bijzonder de bepalingen over pensioenfondsen in het derde
lid, de emigratie van aanmerkelijkbelanghouders in het negende lid, en de
behandeling van inkoop- en liquidatiedividend in artikel VIII van het
Protocol. Voorts wordt gewezen op de in artikel 1, tweede lid, opgenomen
anti-misbruikbepaling. Op grond van deze, in paragraaf II.1 toegelichte,
bepaling, worden – onder meer – de in artikel 10 opgenomen voordelen
niet verleend indien het verkrijgen daarvan één van de voornaamste
redenen was voor een constructie of transactie die tot het verkrijgen van
dat voordeel zou moeten leiden.
Ingevolge het eerste lid mogen dividenden die worden betaald door een
lichaam dat inwoner is van een van beide verdragsluitende staten aan een
inwoner van de andere staat, in die andere staat worden belast (de
«woonstaat»).
Het tweede lid wijst echter ook een heffingsrecht toe aan de vestigingsstaat van het dividenduitkerende lichaam (de «bronstaat»). Het heffingsrecht voor de bronstaat is beperkt tot de in de onderdelen a en b
opgenomen maximumpercentages van het brutodividend indien de
uiteindelijk gerechtigde tot het dividend inwoner is van de andere
verdragsluitende staat.
In onderdeel a van het tweede lid is bepaald dat dit maximaal 5%
bedraagt als de uiteindelijk gerechtigde tot het dividend een lichaam is
dat, middellijk of onmiddellijk, ten minste 10% van de aandelen in het
uitdelende lichaam bezit. Een verdere verlaging van het tarief voor zulke
deelnemingsdividenden tot een nultarief, overeenkomstig onderdeel 2.7.1
van de NFV 2011, was voor Algerije niet acceptabel en Nederland heeft
hiermee uiteindelijk ingestemd, mede omdat Algerije bereid was een
lagere bezitseis te accepteren dan het in andere belastingverdragen
hanteert.
Voor alle andere gevallen geldt op grond van onderdeel b van het tweede
lid een maximumtarief van 15%. Voor de goede orde wordt herhaald dat
het nationale tarief van Algerije op uitgekeerde dividenden 15% bedraagt.
In het derde lid is een bepaling opgenomen op grond waarvan een
vrijstelling van bronheffing geldt indien de uiteindelijk gerechtigde tot de

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

15

dividenden een pensioenfonds is als bedoeld in artikel 4, tweede lid, van
het Verdrag.
Het vierde lid bepaalt dat de bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten in onderlinge overeenstemming een regeling kunnen
vaststellen voor de effectuering van de in het tweede en derde lid
opgenomen beperkingen van de bronheffing.
Ingevolge het vijfde lid laten de in het tweede en derde lid opgenomen
bepalingen de belastingheffing over de winst, waaruit de dividenden
worden betaald, onverlet.
De in het zesde lid opgenomen definitie van het begrip «dividend» sluit
aan bij de definitie in artikel 10 van het OESO-modelverdrag. Van belang
hierbij is dat in artikel VIII van het Protocol is bepaald dat inkomsten die
worden genoten door aanmerkelijkbelanghouders (natuurlijke personen)
bij inkoop van aandelen of bij liquidatie van een vennootschap, voor de
toepassing van het Verdrag uitdrukkelijk als inkomsten uit aandelen (en
daarmee als dividend) worden aangemerkt en niet als vermogenswinst.
Op grond van het zevende lid zijn het eerste, tweede, derde en negende
lid niet van toepassing op dividenden betaald op aandelen die zijn toe te
rekenen aan een vaste inrichting of vast middelpunt van de uiteindelijk
gerechtigde tot de dividenden, wanneer die vaste inrichting of dat vaste
middelpunt is gelegen in de verdragsluitende staat waarvan het lichaam
dat de dividenden betaalt inwoner is. In dat geval zijn de bepalingen van
artikel 7 (winst uit onderneming) respectievelijk artikel 14 (zelfstandige
arbeid) van toepassing.
In het achtste lid is het zogenoemde verbod op extraterritoriale belastingheffing vastgelegd. Dit verbod houdt kort gezegd in dat een verdragsluitende staat geen belasting mag heffen over winsten uitgekeerd door een
lichaam dat inwoner is van de andere verdragsluitende staat, ook al
bestaan deze winsten uit voordelen of inkomsten die uit de eerstbedoelde
staat afkomstig zijn, behoudens wanneer die dividenden zijn toe te
rekenen aan een vaste inrichting of vast middelpunt in die staat of worden
ontvangen door inwoners van die staat.
Het negende lid bevat op verzoek van Nederland een bepaling voor
dividenden die worden ontvangen door geëmigreerde natuurlijke
personen met een aanmerkelijk belang in een lichaam dat gevestigd is in
een verdragsluitende staat. Deze bepaling moet in samenhang worden
gezien met de in artikel 13, vijfde lid, van het Verdrag opgenomen
bepaling over vervreemdingswinsten ter zake van aanmerkelijkbelangaandelen na emigratie van de aanmerkelijkbelanghouder. Conform het
Nederlandse verdragsbeleid, zoals toegelicht in onderdeel 2.9.3 en 2.9.4
van de NFV 2011, zet Nederland erop in na emigratie van een aanmerkelijkbelanghouder het heffingsrecht te kunnen effectueren over dividenden
respectievelijk vermogenswinsten uit aanmerkelijk belang ter zake
waarvan bij emigratie een conserverende aanslag is opgelegd (de
zogenoemde «aanmerkelijkbelangclaim»). Op basis van deze wederkerig
geformuleerde bepaling mag Nederland bij uitkering van een aanmerkelijkbelangdividend na emigratie van de aanmerkelijkbelanghouder tot het
bedrag dat openstaat op de conserverende aanslag die bij de emigratie is
vastgesteld het nationale tarief voor inkomen uit aanmerkelijk belang
(25%) toepassen, in plaats van het verdragstarief voor portfoliodividend
van 15%. Van belang hierbij is dat ingevolge het negende lid wordt
uitgegaan van de vestigingsplaats van het lichaam dat de dividenden
betaalt volgens de nationale wetgeving van, in het geschetste scenario,
Nederland. De bepaling is dus ook van toepassing op dividenden die
worden betaald door een lichaam dat, bijvoorbeeld bij gelegenheid van de
emigratie van de aanmerkelijkbelanghouder, volgens artikel 4 van het
Verdrag inwoner is geworden van Algerije.
Tot slot is in artikel VII van het Protocol geregeld dat ingeval bij uitbetaling
van dividend geen rekening is gehouden met de bepalingen van het
tweede of derde lid, de uiteindelijk gerechtigde tot de dividenden de

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

16

bevoegde autoriteiten van de staat waaruit de dividenden afkomstig zijn,
verzoeken teruggaaf te verlenen van de te veel geheven belasting. Daarbij
is bepaald dat dergelijke verzoeken moeten worden gedaan binnen drie
jaar na afloop van het jaar waarin de belasting is geheven.
II.11. Interest (artikel 11 van het Verdrag en artikelen VII en IX van het
Protocol)
Artikel 11 betreft de verdeling van heffingsrechten over interest en is in
hoofdzaak gebaseerd op artikel 11 van het OESO-modelverdrag. Op
enkele onderdelen wijkt de onderhavige bepaling daarvan af. Dit betreft
met name de in het derde lid opgenomen vrijstellingen van bronheffing
op interest. Voorts wordt gewezen op de in artikel 1, tweede lid,
opgenomen anti-misbruikbepaling. Op grond van deze, in paragraaf II.1
toegelichte, bepaling, worden – onder meer – de in artikel 11 opgenomen
voordelen niet verleend indien het verkrijgen daarvan één van de
voornaamste redenen was voor een constructie of transactie die tot het
verkrijgen van dat voordeel zou moeten leiden.
Ingevolge het eerste lid mag interest die afkomstig is uit één van beide
verdragsluitende staten en die wordt betaald aan een inwoner van de
andere staat, in die andere staat worden belast.
Het tweede lid wijst echter ook een heffingsrecht toe aan de staat waaruit
de interest afkomstig is (de bronstaat), maar dit heffingsrecht is beperkt
tot 8% van de brutointerest indien de uiteindelijk gerechtigde tot de
interest een inwoner is van de andere verdragsluitende staat. Nederland
heft zelf geen bronbelasting over interest en streeft als hoofdregel naar
een uitsluitende woonstaatheffing voor interest, zoals onder meer
uiteengezet in onderdeel 2.8.1 van de NFV 2011. De Algerijnse wetgeving
daarentegen voorziet in een bronbelasting op (bruto)interest betaald aan
niet-inwoners, met een algemeen tarief van 10% en speciale tarieven voor
interest betaald op effecten aan toonder voor natuurlijke personen van
50% en voor lichamen van 40%. Uiteindelijk is overeenstemming bereikt
over een bronheffing van 8% voor interest, waarbij nog verschillende
vrijstellingen zijn overeengekomen (opgenomen in het derde lid).
Het derde lid, onderdelen a tot en met e, bevat de overeengekomen
vrijstelling van bronstaatheffing over interest. Daarbij is aangesloten bij
de in het commentaar op artikel 11 van het OESO-modelverdrag voorgestelde vrijstellingen. Onderdeel a ziet op interest betaald door de
overheid. Onderdeel b bevat een vrijstelling voor interest betaald aan de
overheid en aan instellingen en lichamen (waaronder financiële instellingen) die volledig eigendom zijn van of worden beheerst door de staat,
alsmede aan de centrale bank. Op grond van onderdeel c geldt een
vrijstelling voor interest betaald aan instellingen of lichamen (waaronder
financiële instellingen) ter zake van leningen uit hoofde van een overeenkomst tussen de regeringen van beide verdragsluitende staten. Voorts is
in onderdeel d een vrijstelling opgenomen voor interest betaald in
verband met leningen verstrekt door banken, andere financiële instellingen en pensioenfondsen. Ten slotte geldt volgens onderdeel e een
vrijstelling voor interest betaald in verband met de verkoop op krediet van
nijverheids-, handels- of wetenschappelijke uitrusting.
Met betrekking tot het in onderdeel b, c en d, gehanteerde begrip
«financiële instelling» is in artikel IX van het Protocol bepaald dat
hieronder worden begrepen de Nederlandse Financieringsmaatschappij
voor Ontwikkelingslanden N.V. (FMO), de Nederlandse Investeringsbank
voor Ontwikkelingslanden N.V. (NIO), en Atradius Dutch State Business
NV.
Het vierde lid bepaalt dat de bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten in onderlinge overeenstemming een regeling kunnen
vaststellen voor de effectuering van de in dit artikel opgenomen beperkingen van de bronheffing.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

17

In het vijfde lid is een definitie opgenomen van het begrip «interest». Deze
komt overeen met de definitie in artikel 11 van het OESO-modelverdrag.
Op grond van het zesde lid zijn het eerste, tweede en derde lid niet van
toepassing op interest die wordt betaald op schuldvorderingen die zijn toe
te rekenen aan een vaste inrichting of vast middelpunt van de uiteindelijk
gerechtigde tot de interest die is gelegen in de verdragsluitende staat
waaruit de interest afkomstig is. In dat geval is artikel 7 (winst uit
onderneming) respectievelijk artikel 14 (zelfstandige arbeid) van
toepassing.
Ingevolge het zevende lid zijn de bepalingen van artikel 11 slechts van
toepassing voor zover de op een schuldvordering betaalde interest
overeenkomt met de interest die tussen onafhankelijke partijen overeengekomen zou zijn. Het eventueel bovenmatige gedeelte van de interest is
belastbaar overeenkomstig de nationale wetgeving van elk van de
verdragsluitende staten, rekening houdend met de overige bepalingen
van het Verdrag.
In het achtste is vastgelegd uit welke verdragsluitende staat interest
geacht wordt afkomstig te zijn. In beginsel is dat de verdragsluitende staat
waarvan de betaler van de interest een inwoner is. Als echter de betaler
van de interest, ongeacht of hij inwoner is van een verdragsluitende staat,
een vaste inrichting of vast middelpunt heeft in een verdragsluitende staat
waaraan de interestbetaling moet worden toegerekend, wordt de interest
geacht afkomstig te zijn uit de staat waarin die vaste inrichting of dat
vaste middelpunt is gelegen.
Tot slot is in artikel VII van het Protocol geregeld dat ingeval bij betaling
van interest geen rekening is gehouden met de bepalingen van het
tweede of derde lid, de uiteindelijk gerechtigde tot de interest de
bevoegde autoriteiten van de staat waaruit de interest afkomstig is, kan
verzoeken teruggaaf te verlenen van de te veel geheven belasting.
Dergelijke verzoeken moeten worden gedaan binnen drie jaar na afloop
van het jaar waarin de belasting is geheven.
II.12. Royalty’s (artikel 12 van het Verdrag en artikel VII van het Protocol)
Artikel 12 betreft de verdeling van heffingsrechten over royalty’s en is
gebaseerd op artikel 12 van het OESO-modelverdrag, maar bevat ook
enkele afwijkingen daarvan. Dit betreft met name het in het onderhavige
artikel opgenomen heffingsrecht voor de bronstaat (tweede lid). Voorts
wordt gewezen op de in artikel 1, tweede lid, opgenomen
anti-misbruikbepaling. Op grond van deze, in paragraaf II.1 toegelichte,
bepaling, worden – onder meer – de in artikel 12 opgenomen voordelen
niet verleend indien het verkrijgen daarvan één van de voornaamste
redenen was voor een constructie of transactie die tot het verkrijgen van
dat voordeel zou moeten leiden.
Ingevolge het eerste lid mogen royalty’s die afkomstig zijn uit één van
beide verdragsluitende staten en die worden betaald aan een inwoner van
de andere verdragsluitende staat, in die andere staat worden belast.
Het tweede lid wijst echter ook een heffingsrecht toe aan de staat waaruit
de royalty’s afkomstig zijn (de bronstaat). Deze bronheffing wordt echter
gemaximeerd als de uiteindelijk gerechtigde tot de royalty’s inwoner is
van de andere verdragsluitende staat. De huidige nationale wetgeving van
Algerije voorziet in een bronheffing van in het algemeen 24% op
royaltybetalingen aan niet-inwoners (natuurlijke personen en lichamen).
Het streven van Algerije is erop gericht een bronheffing op royalty’s op te
nemen in zijn verdragen. Het Nederlandse streven is, in overeenstemming
met het OESO-modelverdrag, gericht op uitsluitende woonstaatheffing
voor royalty’s. Uiteindelijk is een verdragstarief van 5% overeengekomen
(onderdeel b), met een uitzondering voor culturele royalty’s (vergoedingen van welke aard ook voor het gebruik van, of voor het recht van
gebruik van, een auteursrecht op een werk op het gebied van letterkunde,

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

18

kunst of wetenschap), waarvoor een tarief van 15% is afgesproken
(onderdeel a).
Het derde lid bepaalt dat de bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten in onderlinge overeenstemming een regeling kunnen
vaststellen voor de effectuering van de in het tweede lid opgenomen
beperkingen van de bronheffing.
In het vierde lid is een definitie opgenomen van het begrip «royalty’s».
Deze omschrijving is gebaseerd op de omschrijving die in artikel 12,
tweede lid, van het OESO-modelverdrag wordt gegeven. Vergoedingen
voor technische diensten en vergoedingen voor het (recht van) gebruik
van industriële, commerciële of wetenschappelijke uitrusting vallen
daardoor, conform het OESO-modelverdrag, niet onder de definitie van
royalty’s.
Op grond van het vijfde lid zijn het eerste en tweede lid niet van
toepassing op royalty’s die worden betaald voor rechten of zaken die zijn
toe te rekenen aan een vaste inrichting of vast middelpunt van de
uiteindelijk gerechtigde tot de royalty’s, die is gelegen in de verdragsluitende staat waaruit de royalty’s afkomstig zijn. In dat geval zijn de
bepalingen van artikel 7 (winst uit onderneming) respectievelijk artikel 14
(zelfstandige arbeid) van toepassing.
In het zesde lid is vastgelegd uit welke verdragsluitende staat royalty’s
geacht worden afkomstig te zijn. In beginsel is dat de verdragsluitende
staat waarvan de betaler van de royalty’s inwoner is. Als echter de betaler
van de royalty’s, ongeacht of hij inwoner is van een verdragsluitende
staat, een vaste inrichting of vast middelpunt heeft in een verdragsluitende staat waaraan de royaltybetaling kan worden toegerekend, worden
de royalty’s geacht afkomstig te zijn uit de staat waarin die vaste inrichting
of dat vaste middelpunt is gelegen.
Ingevolge het zevende lid zijn de bepalingen van dit artikel slechts van
toepassing voor zover betaalde royalty’s overeenkomen met de royalty’s
die tussen onafhankelijke partijen zouden zijn overeengekomen. Het
eventueel bovenmatige gedeelte van de royalty’s is belastbaar overeenkomstig de nationale wetgeving van elk van de verdragsluitende staten,
rekening houdend met de overige bepalingen van het Verdrag.
Tot slot is in artikel VII van het Protocol geregeld dat ingeval bij betaling
van royalty’s geen rekening is gehouden met de bepalingen van het
tweede lid, de uiteindelijk gerechtigde tot de royalty’s de bevoegde
autoriteiten van de staat waaruit de royalty’s afkomstig zijn, kan verzoeken
teruggaaf te verlenen van de te veel geheven belasting. Dergelijke
verzoeken moeten worden gedaan binnen drie jaar na afloop van het jaar
waarin de belasting is geheven.
II.13. Vermogenswinsten (artikel 13 van het Verdrag en artikelen VI en VIII
van het Protocol)
Artikel 13 heeft betrekking op de verdeling van heffingsrechten over
vermogenswinsten en is gebaseerd op artikel 13 van het
OESO-modelverdrag. Belangrijke afwijkingen daarvan zijn het ontbreken
van een heffingsrecht voor de bronstaat ter zake van de vervreemding van
aandelen die hun waarde aan onroerende zaken ontlenen en het opnemen
van het aanmerkelijkbelangvoorbehoud in het vijfde lid. Voorts wordt
gewezen op de in artikel 1, tweede lid, opgenomen anti-misbruikbepaling.
Op grond van deze, in paragraaf II.1 toegelichte, bepaling, worden – onder
meer – de in artikel 13 opgenomen voordelen niet verleend indien het
verkrijgen daarvan één van de voornaamste redenen was voor een
constructie of transactie die tot het verkrijgen van dat voordeel zou
moeten leiden.
Het eerste lid wijst het heffingsrecht over de voordelen die een inwoner
van een verdragsluitende staat behaalt met de vervreemding van een
onroerende zaak die is gelegen in de andere verdragsluitende staat, toe

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

19

aan die andere staat. Voor het begrip «onroerende zaak» is aangesloten
bij de in artikel 6 (inkomsten uit onroerende zaken) opgenomen
omschrijving daarvan.
In het tweede lid is, in aansluiting bij artikel 7 (winst uit onderneming)
respectievelijk artikel 14 (zelfstandige arbeid), bepaald dat voordelen die
worden verkregen door een inwoner van de ene verdragsluitende staat uit
de vervreemding van niet-onroerende zaken die zijn toe te rekenen aan
een vaste inrichting of vast middelpunt van die inwoner in de andere
verdragsluitende staat, mogen worden belast in de staat waar die vaste
inrichting of dat vaste middelpunt is gelegen.
Ingevolge het derde lid zijn, in lijn met artikel 8 (zee- en luchtvaart), de
voordelen uit de vervreemding van schepen en luchtvaartuigen die in het
internationale verkeer worden geëxploiteerd, en van roerende zaken die
bij die exploitatie worden gebruikt, uitsluitend belastbaar in de verdragsluitende staat waar de werkelijke leiding van de betreffende onderneming is gevestigd.
Op grond van het vierde lid zijn alle overige vervreemdingswinsten ter
heffing toegewezen aan de verdragsluitende staat waarvan de
vervreemder inwoner is.
Het vijfde lid bevat het zogenoemde aanmerkelijkbelangvoorbehoud met
betrekking tot de vervreemding van, kort gezegd, aandelen na emigratie
van de aandeelhouder (in aansluiting bij onderdeel 2.9.3 van de NFV
2011). Toegespitst op Nederland behoudt Nederland na emigratie van een
aanmerkelijkbelanghouder uit Nederland een heffingsrecht over vermogenswinsten uit aanmerkelijk belang. Dit heffingsrecht is evenwel beperkt
tot de waardeaangroei van het aanmerkelijk belang die is toe te rekenen
aan de tijd dat de vervreemder inwoner van Nederland was. Tevens is
geregeld dat de nieuwe woonstaat deze waardeaangroei niet nogmaals
kan belasten (de zogenoemde «opstap» bij immigratie in de andere staat).
De bepalingen van het vijfde lid moeten in samenhang worden bezien met
artikel 10 (dividenden), negende lid.
De artikelen VI en VIII van het Protocol, die mede betrekking hebben op
artikel 13 van het Verdrag, zijn reeds toegelicht in paragraaf II.8 onderscheidenlijk II.10.
II.14. Zelfstandige arbeid (artikel 14 van het Verdrag en artikel V van het
Protocol)
Artikel 14, dat op verzoek van Algerije is opgenomen, ziet op de verdeling
van de heffingsrechten over voordelen uit de uitoefening van een vrij
beroep of van andere werkzaamheden van zelfstandige aard. Nederland
volgt ter zake in beginsel het OESO-modelverdrag, waarin met ingang van
2000 een separate bepaling over voordelen uit zelfstandige arbeid is
vervallen, onder de overweging dat deze voordelen al worden bestreken
door artikel 7 (winst uit onderneming). De door Algerije voorgestelde
bepaling is in lijn met het VN-modelverdrag, dat in vergelijking met de in
het OESO-modelverdrag gevolgde lijn tevens een uitbreiding bevat van de
reikwijdte van de bepaling.
Ingevolge het eerste lid komt het heffingsrecht over de inkomsten uit
zelfstandige werkzaamheden toe aan de woonstaat van de belastingplichtige. Op basis evenwel van onderdeel a komt de andere verdragsluitende staat ook een heffingsrecht toe voor zover de belastingplichtige
over een vast middelpunt in die andere staat beschikt en de voordelen
daaraan zijn toe te rekenen. Voorts komt de andere verdragsluitende staat,
op basis van onderdeel b, een heffingsrecht toe als de belastingplichtige
(zonder te beschikken over een vast middelpunt) in die staat verblijft
gedurende in totaal ten minste 183 dagen in een tijdvak van twaalf
maanden en voor zover de inkomsten daaraan zijn toe te rekenen.
In het tweede lid zijn voorbeelden opgenomen van wat onder het begrip
«vrij beroep» wordt verstaan.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

20

Tot slot wordt opgemerkt dat, zoals als is toegelicht in paragraaf II.7 van
deze toelichting, in artikel V van het Protocol is bepaald dat vergoedingen
voor technische diensten onder de reikwijdte van artikel 7 of artikel 14
vallen.
II.15. Niet-zelfstandige arbeid (artikel 15 van het Verdrag)
Artikel 15 ziet op de verdeling van heffingsbevoegdheden met betrekking
tot inkomsten uit dienstbetrekking (niet-zelfstandige arbeid) en stemt
inhoudelijk geheel overeen met artikel 15 van het OESO-modelverdrag.
Het eerste lid voorziet in een heffingsrecht over deze inkomsten voor de
verdragsluitende staat waar de niet-zelfstandige werkzaamheden worden
verricht. Het tweede lid voorziet daarentegen in een exclusief heffingsrecht voor de woonstaat van de werknemer als wordt voldaan aan drie
(cumulatieve) voorwaarden:
a) het verblijf van de werknemer in de werkstaat is in totaal niet langer
dan 183 dagen in een twaalfmaandsperiode die begint of eindigt in het
desbetreffende belastingjaar;
b) de beloning wordt betaald door of namens een werkgever die geen
inwoner is van de werkstaat; en
c) de beloning komt niet ten laste van een vaste inrichting of een vast
middelpunt van de werkgever in de werkstaat.
Als aan één of meer van deze drie voorwaarden niet wordt voldaan, mag
de werkstaat volgens de regels van het eerste lid belasting heffen over de
inkomsten van de werknemer, voor zover die inkomsten zijn toe te
rekenen aan de in de werkstaat verrichte werkzaamheden. Het doel van
deze bepaling is om de fiscale positie van werknemers die voor een
beperkte periode werkzaam zijn in een ander land dan het woonland niet
te veranderen en de werknemer en werkgever extra administratieve lasten
te besparen die zouden voortvloeien uit een belastingplicht in de
werkstaat.
Op grond van het derde lid is de beloning van werknemers die hun
dienstbetrekking uitoefenen aan boord van een schip of luchtvaartuig in
internationaal verkeer belastbaar in de staat waar de werkelijke leiding
van de onderneming wordt uitgeoefend.
II.16. Directeursbeloningen (artikel 16 van het Verdrag en artikel X van het
Protocol)
Artikel 16 inzake directeursbeloningen is gebaseerd op artikel 16 van het
OESO-modelverdrag en is in overeenstemming met de bepaling die
Nederland hiervoor in belastingverdragen overeen pleegt te komen.
Volgens dit artikel mogen de beloningen ontvangen door personen in hun
hoedanigheid van bestuurder van een lichaam worden belast in het land
waarvan het lichaam inwoner is. In afwijking van het OESO-modelverdrag
is de term «andere beloningen» gehanteerd in plaats van «vergelijkbare
betalingen». Hiermee wordt buiten twijfel gesteld dat ook vergoedingen in
natura en aandelenopties onder deze bepaling vallen.
In artikel X van het Protocol is aangegeven dat voor Nederland het begrip
«lid van de raad van bestuur» zowel bestuurders als commissarissen
omvat, en wordt toegelicht wat dient te worden verstaan onder
«bestuurder» en «commissaris».
II.17. Artiesten en sportbeoefenaars (artikel 17 van het Verdrag)
Artikel 17 ziet op de inkomsten van artiesten en sportbeoefenaars en
stemt, behoudens het derde lid, inhoudelijk overeen met het OESOmodelverdrag.
Het eerste lid wijst het heffingsrecht toe aan de staat waar de artiesten en
sporters hun activiteit uitoefenen.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

21

Het tweede lid ziet op de situatie waarin het inkomen voor de persoonlijke
werkzaamheden van artiesten en sportbeoefenaars als zodanig niet aan
henzelf toekomt maar aan een andere persoon. Ingevolge het tweede lid
mag de beloning ook in dat geval worden belast door de verdragsluitende
staat waarin de werkzaamheden worden verricht. Deze bepaling heeft
betrekking op bijvoorbeeld betalingen aan management- of artiestenvennootschappen of aan gezelschappen.
Op de werkstaatheffing is, in het derde lid, een uitzondering gemaakt:
inkomsten van een artiest of sporter mogen slechts in de woonstaat van
de artiest of sportbeoefenaar worden belast, als diens bezoek aan het
andere land geheel of grotendeels wordt gefinancierd uit overheidsfondsen van een of van beide staten of als de activiteiten plaatsvinden in
het kader van een cultureel uitwisselingsprogramma tussen de regeringen
van beide staten.
II.18. Pensioenen, lijfrenten en socialezekerheidsuitkeringen (artikel 18 van
het Verdrag)
Artikel 18 ziet op het heffingsrecht over pensioenen, lijfrenten en
socialezekerheidsuitkeringen. De bepaling sluit aan bij het Nederlandse
verdragsbeleid en bevat, in afwijking van het OESO-modelverdrag, een
bronstaatheffing voor fiscaal gefacilieerd opgebouwde pensioenen,
andere soortgelijke beloningen en lijfrenten, inclusief afkoopsommen
daarvan. Ook voor socialezekerheidsuitkeringen is een bronstaatheffing
opgenomen. Voorts zij opgemerkt dat, in afwijking van het OESO-modelverdrag, de onderhavige bepaling zowel betrekking heeft op pensioenen
die zijn opgebouwd in de particuliere sector als op pensioenen die zijn
opgebouwd in overheidsfuncties. Hierop wordt in paragraaf II.19 nader
ingegaan.
Het Algerijnse pensioenstelsel kent, evenals het Nederlandse, voor de
belastingheffing een zogenoemde omkeerregel. Pensioenpremies zijn
derhalve aftrekbaar, aanspraken zijn vrijgesteld, en pensioenuitkeringen
zijn belast bij uitbetaling. Ook pensioenuitkeringen aan geëmigreerde
pensioengenieters zijn belast. Onder pensioenen worden in Algerije ook
de socialezekerheidsuitkeringen begrepen. Met de in artikel 18 overeengekomen bronstaatheffing wordt gewaarborgd dat uitkeringen uit een in
Nederland fiscaal gefacilieerd opgebouwd pensioen (of lijfrente) aan een
inwoner van Algerije in Nederland kunnen worden belast en vice versa.
In het eerste lid is het heffingsrecht opgenomen voor de bronstaat over
pensioenen, andere soortgelijke beloningen en lijfrenten, die worden
betaald aan een inwoner van de andere staat.
Ingevolge het tweede lid heeft een staat een uitsluitend heffingsrecht ter
zake van uitkeringen die onder de socialezekerheidswetgeving van die
staat worden betaald aan een inwoner van de andere staat.
Het derde lid regelt wanneer een verdragsluitende staat kan worden
aangemerkt als de bronstaat van een pensioen, andere soortgelijke
uitkering of lijfrente. Dit is het geval voor zover de daarvoor betaalde
premies, dan wel de aanspraken op pensioenen, andere soortgelijke
beloningen en lijfrenten, in die staat in aanmerking zijn gekomen voor
fiscale tegemoetkoming (sourcing-rule). Ter verduidelijking is daarbij
bepaald dat de overdracht van een pensioen, andere soortgelijke uitkering
of lijfrente van een pensioenfonds of een verzekeringsmaatschappij van
een verdragsluitende staat naar een pensioenfonds of een verzekeringsmaatschappij in enige andere staat, het heffingsrecht van de bronstaat
niet aantast.
Het vierde lid bevat de definitie van de uitdrukking «lijfrente».
Het vijfde lid stelt zeker dat het onderhavige artikel ook van toepassing is
op afkoopsommen van pensioenen, andere soortgelijke beloningen en
lijfrenten, ongeacht het tijdstip van betaling daarvan.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

22

II.19. Overheidsfuncties (artikel 19 van het Verdrag)
Artikel 19 regelt de toewijzing van het heffingsrecht over inkomsten die
worden ontvangen door een natuurlijke persoon vanwege werkzaamheden die (in dienstverband) voor de overheid zijn verricht. De bepaling is
in lijn met artikel 19 van het OESO-modelverdrag, behoudens dat de
onderhavige bepaling geen betrekking heeft op pensioenen. In overeenstemming met het in onderdeel 2.11.2 van de NFV 2011 uiteengezette
verdragsbeleid wordt in het Verdrag, aangezien artikel 18 van het Verdrag
dat betrekking heeft op pensioenen een volledig heffingsrecht bevat voor
de bronstaat, geen onderscheid gemaakt tussen pensioenen die
betrekking hebben op in de particuliere sector verrichte werkzaamheden
en pensioenen die betrekking hebben op overheidsfuncties. Voor de
goede orde zij daarbij opgemerkt dat dit geen afbreuk doet aan de (ook in
het OESO-modelverdrag opgenomen) gebruikelijke toewijzing van de
heffingsrechten over overheidspensioenen van zogenoemde lokale
medewerkers aan hun woonstaat. Dergelijke pensioenen zullen namelijk
niet voldoen aan de sourcing-rule van artikel 18, derde lid, van het
Verdrag, en zijn daarom niet aan een bronstaatheffing ingevolge artikel
18, eerste lid, onderworpen.
Volgens het eerste lid, onderdeel a, mogen salarissen, lonen en andere
soortgelijke beloningen ter zake van overheidsfuncties worden belast in
de verdragsluitende staat waarvoor de overheidsfuncties zijn verricht. Het
eerste lid, onderdeel b, maakt daarop een uitzondering. De staat waarin de
werkzaamheden worden verricht (werkstaat) heeft het heffingsrecht als de
werknemer inwoner is van de werkstaat en tevens de nationaliteit heeft
van die staat, of niet inwoner van die staat is geworden enkel om daar
werk te verrichten voor de overheid van de andere staat. Deze uitzondering strekt ertoe lokaal aangeworven medewerkers van bijvoorbeeld
een ambassade in hun woonland belastingplichtig te laten zijn in plaats
van in de staat bij wiens ambassade zij werkzaam zijn.
Ingevolge het tweede lid geldt de in het eerste lid opgenomen verdeling
van heffingsrechten niet voor salarissen, lonen en soortgelijke beloningen
die worden ontvangen ter zake van werkzaamheden die zijn of worden
verricht voor een door de overheid gedreven onderneming. Artikel 15
(niet-zelfstandige arbeid), artikel 16 (directeursbeloningen), of artikel 17
(artiesten en sportbeoefenaars) zijn dan van toepassing.
II.20. Hoogleraren en docenten (artikel 20 van het Verdrag)
Artikel 20 ziet op inkomen voor onderwijs of wetenschappelijk onderzoek
door hoogleraren en docenten. Hoewel een dergelijke bepaling ontbreekt
in het OESO- en het VN-modelverdrag, en ook niet meer behoort tot het
Nederlandse verdragsbeleid (zoals uiteengezet in onderdeel 2.13 van de
NFV 2011), heeft Nederland ingestemd met de wens van Algerije om deze
bepaling op te nemen.
Het eerste lid bewerkstelligt dat de inkomsten die een hoogleraar of een
andere docent gedurende een verblijf van maximaal twee jaar in de
andere staat dan zijn of haar woonstaat, geniet voor het geven van
onderwijs of het verrichten van onderzoek, in die andere staat niet in de
belastingheffing worden betrokken. Bij een verblijf van langer dan twee
jaar zullen de inkomsten die na ommekomst van het tweede jaar worden
genoten, veelal door artikel 15 (niet-zelfstandige arbeid) ter heffing
worden toegewezen aan de werkstaat.
Op grond van het tweede lid vindt de in het eerste lid opgenomen
vrijstelling geen toepassing voor inkomsten die betrekking hebben op
wetenschappelijk onderzoek indien het wetenschappelijk onderzoek niet
het algemeen belang dient, maar voornamelijk wordt verricht voor het
persoonlijke nut van een bepaalde persoon of personen.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

23

II.21. Studenten (artikel 21 van het Verdrag)
Artikel 21 ziet op vergoedingen aan studenten en stagiairs (hierna:
studenten) voor onderhoud, studie of opleiding. Indien een student een
opleiding volgt in de ene verdragsluitende staat en inwoner is (of direct
voor zijn vertrek naar de eerstgenoemde staat inwoner was) van de
andere verdragsluitende staat, dan mag de eerstgenoemde staat de
vergoedingen die de student ontvangt voor zijn onderhoud, studie of
opleiding niet belasten als deze vergoedingen afkomstig zijn uit bronnen
buiten die staat. De bepaling is overeenkomstig artikel 20 van het
OESO-modelverdrag.
II.22. Overige inkomsten (artikel 22 van het Verdrag)
Artikel 22 verdeelt het heffingsrecht over inkomsten ter zake waarvan het
heffingsrecht niet in de voorgaande artikelen van het Verdrag is behandeld («overige inkomsten»). In lijn met artikel 21 van het OESO-modelverdrag bepaalt het eerste lid dat het heffingsrecht over deze inkomsten,
ongeacht de herkomst ervan, exclusief toekomt aan de verdragsluitende
staat waar de uiteindelijk gerechtigde tot die inkomsten woont.
Ingevolge het tweede lid is het eerste lid niet van toepassing op
inkomsten die behoren tot een vaste inrichting of van een vast middelpunt
in de andere verdragsluitende staat. Het recht tot belastingheffing over die
inkomsten volgt uit artikel 7 (winst uit onderneming) of artikel 14
(zelfstandige arbeid) van het Verdrag, tenzij het inkomsten betreft uit
onroerende zaken in de zin van artikel 6 (inkomsten uit onroerende zaken).
In dat geval is artikel 6 van toepassing.
II.23. Vermogen (artikel 23 van het Verdrag en artikel VI van het Protocol)
Het Verdrag bevat ook een bepaling die voorziet in de verdeling van de
heffingsbevoegdheid met betrekking tot vermogensbestanddelen,
overeenkomstig artikel 22 van het OESO-modelverdrag.
Zoals in paragraaf II.0 al is vermeld, is het Verdrag op verzoek van Algerije
ook van toepassing op belastingen naar het vermogen, ook al kent
Nederland geen vermogensbelasting meer. De bepaling van artikel 23
heeft dan ook slechts betekenis voor de door Algerije geheven vermogensbelasting: de patrimoniumbelasting («patrimony tax»). De bepaling
bewerkstelligt dat inwoners van Nederland in bepaalde situaties worden
gevrijwaard van Algerijnse vermogensbelasting.
II.24. Vermijding van dubbele belasting (artikel 24 van het Verdrag)
In artikel 24 is neergelegd op welke manier beide landen dubbele
belasting vermijden. In het eerste tot en met het vierde lid is, in lijn met
het Nederlandse verdragsbeleid, bepaald hoe Nederland voorziet in het
vermijden van dubbele belasting voor inkomsten genoten door een
inwoner van Nederland die volgens het Verdrag (ook) in Algerije mogen
worden belast.
Uit het eerste lid volgt expliciet dat Nederland de inkomsten die (ook) in
Algerije mogen worden belast in de grondslag mag betrekken waarnaar
de Nederlandse belasting wordt geheven. Daarmee wordt ook bevestigd
dat Nederland de tariefprogressie die met name in de inkomstenbelasting
gestalte krijgt ook met betrekking tot inkomsten uit Algerije mag effectueren.
Het tweede lid bepaalt vervolgens dat voor de daar genoemde inkomsten
belastingvermindering wordt verleend volgens de vrijstellingsmethode.
Met betrekking tot de vennootschapsbelasting wordt daarbij het volgende
opgemerkt. Met ingang van 1 januari 2012 is in afdeling 2.10a van de Wet
op de vennootschapsbelasting 1969 de zogenoemde objectvrijstelling

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

24

voor buitenlandse ondernemingswinsten opgenomen. Toegespitst op het
onderhavige Verdrag wordt op basis van deze objectvrijstelling bij een
belastingplichtige met winst uit Algerije de winst verminderd met de
positieve en de negatieve bedragen van de winst uit Algerije die op basis
van het Verdrag aan Algerije ter heffing is toegewezen en waarvoor
Nederland op basis van de onderhavige bepaling voor positieve bedragen
een vrijstelling dient te verlenen. Voor de toepassing van het tweede lid
houdt dit in dat door de objectvrijstelling de desbetreffende uit Algerije
afkomstige (en aan Algerije ter heffing toegewezen) winsten per saldo
geen deel meer uitmaken van de in het eerste lid bedoelde grondslag
waarover door Nederland vennootschapsbelasting wordt geheven.
Dientengevolge behoeft de in het tweede lid opgenomen vrijstellingsmethode hierop geen toepassing meer te vinden en wordt door de
toepassing van de objectvrijstelling in feite voorzien in het vermijden van
dubbele belastingheffing. Aangezien de objectvrijstelling niet geldt voor
de inkomstenbelasting blijft de in het tweede lid opgenomen vrijstellingsmethode onverkort van belang ter zake van de in dit onderdeel bedoelde
inkomsten van natuurlijke personen.
In het derde lid wordt voor andere inkomsten waarover Algerije belasting
mag heffen, uitgewerkt dat Nederland in die gevallen een vermindering
ter vermijding van dubbele belasting verleent volgens de verrekeningsmethode met evenredigheidslimiet. Het betreft, kort gezegd, passieve
inkomsten, zoals dividenden, interest en royalty’s, maar ook bestuurdersinkomsten, inkomsten van sporters en artiesten en afkoopsommen van
pensioenen en dergelijke waarvoor een bronstaatheffing geldt.
In het vierde lid is neergelegd dat Nederland bij het vermijden van
dubbele belasting over winst behaald met een in Algerije gelegen vaste
inrichting, de verrekeningsmethode hanteert in plaats van de vrijstellingsmethode, indien op grond van de Nederlandse regelgeving die methode
toepassing vindt bij het vermijden van dubbele belasting over die
inkomsten. Dit is de zogenoemde «zwartegatenbepaling». Zo is bij de
hiervoor beschreven objectvrijstelling bepaald dat de objectvrijstelling
niet geldt voor winst uit een laagbelaste buitenlandse beleggingsonderneming als bedoeld in artikel 15g van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969; in dat geval wordt voorzien in een verrekening van de op die
winst drukkende buitenlandse belasting op de voet van de in artikel 23d
van die Wet getroffen regeling. Door het opnemen van het vierde lid kan
Nederland deze in de Nederlandse wetgeving opgenomen regeling ter
vermijding van dubbele belasting ook in relatie tot Algerije toepassen.
In het vijfde lid is ten slotte bepaald dat als een inwoner van Algerije
inkomsten ontvangt die volgens dit Verdrag mogen worden belast in
Nederland, Algerije een vermindering ter vermijding van dubbele
belasting verleent volgens de verrekeningsmethode met evenredigheidslimiet. Daarbij staat Algerije een aftrek toe van de in Nederland betaalde
belasting, maar tot ten hoogste het bedrag van de Algerijnse belasting die
toerekenbaar is aan het inkomen dat belast mag worden door Nederland.
II.25. Non-discriminatie (artikel 25 van het Verdrag)
Artikel 25 stemt overeen met de in het OESO-modelverdrag opgenomen
non-discriminatiebepalingen. In aanvulling daarop is, op voorstel van
Nederland in overeenstemming met het Nederlandse verdragsbeleid
(onderdeel 2.11.5 van de NFV 2011), een zesde lid opgenomen inzake
voortgezette aftrek van pensioenpremies.
Het eerste lid bevat het verbod op fiscale discriminatie naar nationaliteit.
Dit houdt in dat onderdanen van een verdragsluitende staat in de andere
verdragsluitende staat niet slechter mogen worden behandeld dan
onderdanen van die andere staat die in dezelfde omstandigheden
verkeren.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

25

In het tweede lid is een bepaling opgenomen voor zogenoemde staatloze
personen. Hierin wordt bepaald dat staatlozen die inwoner zijn van een
van de verdragslanden niet ongunstiger mogen worden behandeld dan
onderdanen van het andere verdragsland.
Uit het derde lid volgt, in het verlengde van de algemene
non-discriminatienorm in het eerste lid, dat een verdragsluitende staat
een vaste inrichting van een door een inwoner van de andere verdragsluitende staat gedreven onderneming niet ongunstiger mag behandelen dan
de ondernemingen van de «eigen» inwoners. Deze staat is evenwel niet
verplicht persoonlijke aftrekken en dergelijke te verlenen. Het
uitgangspunt is immers dat met name de woonstaat van een belastingplichtige rekening moet houden met de persoonlijke omstandigheden van
de belastingplichtige.
In het vierde lid is vastgelegd dat voor de fiscale aftrekbaarheid van de
daarin bedoelde vergoedingen geen onderscheid gemaakt mag worden
naar de woonplaats van de crediteur.
Het vijfde lid verbiedt dat ondernemingen van een verdragsluitende staat,
waarvan het kapitaal geheel of ten dele onmiddellijk of middellijk in bezit
is van of wordt beheerst door één of meer inwoners van de andere
verdragsluitende staat, in de eerstbedoelde staat aan een andere of
zwaardere belastingheffing of daarmee verband houdende verplichting
worden onderworpen dan waaraan andere soortgelijke ondernemingen
van de eerstbedoelde staat zijn of kunnen worden onderworpen.
Het zesde lid bewerkstelligt een non-discriminatoire aftrek in de werkstaat
van pensioenpremies die natuurlijke personen betalen bij voortgezette
deelname aan een fiscaal erkende pensioenregeling in de andere staat
(veelal de voormalige werkstaat). Een non-discriminatoire aftrek van
pensioenpremies houdt in dat in de nieuwe werkstaat dezelfde belastingaftrek wordt verleend als wanneer deze pensioenpremies waren betaald
aan een pensioenregeling van de nieuwe werkstaat van de premiebetaler.
Deze bepaling is opgenomen om een voortgezette pensioenopbouw
mogelijk te maken voor werknemers die gedurende langere tijd (soms
enkele jaren) naar het buitenland worden uitgezonden. Een voortgezette
pensioenopbouw tijdens de periode van uitzending voorkomt (voor de
werknemer nadelige) pensioenbreuken. Aan de toepassing van het zesde
lid zijn de volgende twee voorwaarden verbonden:
a) de betrokken persoon nam reeds deel aan de pensioenregeling
voordat hij inwoner werd van de huidige werkstaat, en
b) de bevoegde autoriteit van de huidige werkstaat heeft erkend dat de
pensioenregeling in het algemeen overeenkomt met voor belastingdoeleinden erkende pensioenregelingen van die staat.
Onder het begrip «pensioenregeling» wordt tevens begrepen een
pensioenregeling op basis van het sociaalzekerheidsstelsel van een van
beide staten.
Volgens het zevende lid, ten slotte, is de toepassing van dit artikel niet
beperkt tot de belastingen waar het Verdrag ingevolge artikel 2 op van
toepassing is.
II.26. Procedure voor onderling overleg (artikel 26 van het Verdrag en
artikelen II en XI van het Protocol)
Artikel 26 bevat een regeling voor onderling overleg tussen de verdragsluitende staten (onderlinge overlegprocedure). Een inwoner van een
verdragsluitende staat kan bij de bevoegde autoriteiten van beide
verdragsluitende staten om een onderlinge overlegprocedure verzoeken
wanneer deze inwoner van mening is dat de maatregelen van één of van
beide staten voor hem leiden of zullen leiden tot belastingheffing die niet
in overeenstemming is met het Verdrag. Dit kan zich, bijvoorbeeld,
voordoen als bepalingen van het Verdrag in beide verdragsluitende staten
verschillend worden uitgelegd en toegepast, of wanneer beide staten een

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

26

verschillende winsttoedeling hanteren, waardoor ondanks het Verdrag
toch dubbele belasting ontstaat.
De eerste drie leden stemmen overeen met artikel 25 van het
OESO-modelverdrag, met dien verstande dat het eerste lid in overeenstemming is gebracht met de minimumstandaard van het BEPS-project,
zoals reeds toegelicht in paragraaf I.3.1 van deze toelichtende nota. Op
basis daarvan kan een verzoek om een onderlinge overlegprocedure niet
alleen worden ingediend in de woonstaat maar ook in de andere
verdragsluitende staat.
In het vierde lid is opgenomen dat rechtstreeks overleg kan plaatsvinden
tussen de bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten om
overeenstemming te bereiken in het kader van een onderlinge overlegprocedure. Dit overleg is vormvrij. Hoewel het, in tegenstelling tot het
OESO-modelverdrag, niet expliciet is vermeld in het Verdrag kan dat
overleg tussen de bevoegde autoriteiten van de verdragsluitende staten
ook mondeling geschieden in een gezamenlijke commissie.
In overeenstemming met de in onderdeel 2.17.1 van de NFV 2011
neergelegde uitgangspunten is in het vijfde lid de mogelijkheid geschapen
om geschillen over de toepassing of interpretatie van het Verdrag, die niet
binnen een tijdvak van twee jaar in onderling overleg door de bevoegde
autoriteiten van de verdragsluitende staten werden opgelost, te
beslechten via een arbitrageprocedure. Door het initiatief tot arbitrage bij
de belastingplichtige te leggen, is een stimulans gecreëerd voor de
verdragsluitende staten om de overlegprocedure tijdig tot een goed einde
te brengen. De uitkomst van de arbitrageprocedure is bindend voor de
verdragsluitende staten, tenzij de beslissing door de betrokken persoon
wordt verworpen.
In artikel II van het Protocol is bepaald, zoals reeds bij artikel 3 is toegelicht, dat in bepaalde gevallen een uitkomst van de onderling overlegprocedure, na publicatie daarvan door de bevoegde autoriteiten, ook voor
vergelijkbare toekomstige gevallen bindend zal zijn.
Voor situaties waarin overlegprocedures in de ene verdragsluitende staat
hebben geleid tot aanvullende belasting en in de andere verdragsluitende
staat tot een overeenkomstige vermindering van de belasting bevat artikel
XI van het Protocol een bepaling op grond waarvan de bevoegde
autoriteiten afspraken kunnen maken om belastingplichtigen geen
belastingrente, heffingsrente of invorderingsrente te vergoeden respectievelijk geen belastingrente, heffingsrente of invorderingsrente in rekening
te brengen.
II.27. Uitwisseling van informatie (artikel 27 van het Verdrag en artikel XII
van het Protocol)
Artikel 27 biedt de verdragsluitende staten de mogelijkheid om op
verzoek, automatisch of spontaan informatie uit te wisselen. Het artikel
komt overeen met artikel 26 van het OESO-modelverdrag en is in lijn met
het Nederlandse verdragsbeleid.
In het eerste lid wordt het bereik van de informatie-uitwisseling bepaald.
Volgens de tweede volzin is de informatie-uitwisseling niet beperkt tot
inwoners van de verdragsluitende staten en evenmin tot de belastingen
waarop het Verdrag van toepassing is.
Het tweede lid regelt hoe de verdragsluitende staat die informatie
ontvangt van de andere verdragsluitende staat met deze informatie dient
om te gaan. Het tweede lid bevat ook de toevoeging (overeenkomstig het
tweede lid van artikel 26 van het OESO-modelverdrag) dat de ontvangende staat de informatie onder voorwaarden ook voor niet-fiscale
doeleinden mag gebruiken.
Omdat in het Verdrag (in artikel 26, vijfde lid) de mogelijkheid van
arbitrage is opgenomen, bepaalt het derde lid dat de verdragsluitende
staten de voor een arbitrageprocedure noodzakelijke informatie kunnen

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

27

verstrekken aan de arbiters en dat de arbiters gebonden zijn aan de in het
tweede lid opgenomen regels omtrent vertrouwelijkheid.
In het vierde lid wordt aangegeven onder welke omstandigheden een
staat geen informatie hoeft te verstrekken aan de andere staat.
Het vijfde lid brengt expliciet tot uitdrukking dat de aangezochte staat niet
kan weigeren de gevraagde informatie te verstrekken op grond van het
feit dat het deze informatie niet nodig heeft voor de eigen belastingheffing.
Tot slot bepaalt het zesde lid dat het enkele feit dat informatie in het bezit
is van bijvoorbeeld een bank, een andere financiële instelling of een
zaakwaarnemer, of dat de informatie betrekking heeft op eigendomsverhoudingen, geen reden is voor de aangezochte staat om de gevraagde
informatie niet te verstrekken
Artikel XII van het Protocol biedt Nederland de mogelijkheid informatie op
te vragen voor de toepassing van de Nederlandse regelgeving met
betrekking tot de toeslagen, waarvan de handhaving is opgedragen aan
de Nederlandse belastingdienst. Op grond van de bepalingen van artikel
XII kunnen deze inlichtingen dus ook aan Algerije worden gevraagd als zij
alleen dienen voor de vaststelling en toewijzing van de hiervoor bedoelde
toeslagen.
II.28. Bijstand bij invordering (artikel 28 van het Verdrag en artikel XII van
het Protocol)
Artikel 28 geeft regels voor de bijstand bij invordering van belastingvorderingen en komt grotendeels overeen met artikel 27 van het
OESO-modelverdrag.
Het eerste lid bevat de verplichting tot het verlenen van de bijstand. Net
als het geval is bij de uitwisseling van informatie, is de bijstand bij
invordering niet beperkt tot inwoners van de verdragsluitende staten en
evenmin tot de belastingen waarop het Verdrag van toepassing is.
Het tweede lid bepaalt wat voor de toepassing van dit artikel wordt
verstaan onder een «belastingvordering». Het gaat om belastingvorderingen met betrekking tot alle soorten belastingen, met inbegrip van
bijkomende kosten. Vorderingen die betrekking hebben op belastingen
geheven op een wijze die in strijd is met het Verdrag zelf of met andere
verdragen waarbij de staten partij zijn, worden van de invorderingsbijstand uitgezonderd. Bijkomende kosten die onder de invorderingsbijstand
vallen, zijn interest, bestuursrechtelijke boetes en de kosten van invordering of van conservatoire maatregelen.
Ingevolge het derde lid kan een verdragsluitende staat om bijstand bij
invordering verzoeken wanneer een belastingvordering volgens de
wetgeving van die staat kan worden ingevorderd en aan een belastingschuldige geen (rechts)middelen meer ter beschikking staan om de
invordering tegen te houden.
Het vierde lid ziet op het nemen van conservatoire maatregelen. De
aangezochte staat dient voor de invordering van een buitenlandse
belastingschuld dezelfde conservatoire maatregelen te nemen die deze
staat zou nemen voor de invordering van een binnenlandse schuld. De
aangezochte staat moet een verzoek om conservatoire maatregelen te
nemen inwilligen, ook al is de belastingschuld nog niet invorderbaar of
nog vatbaar voor bezwaar en beroep.
Het vijfde lid bevat twee voorbehouden op het in het derde en vierde lid
neergelegde verzoek voor de aangezochte staat om de buitenlandse
belastingschuld in te vorderen als ware het een binnenlandse belastingschuld. Ten eerste gelden de nationale regels met betrekking tot verjaring
van de invordering van belastingschulden niet voor buitenlandse
belastingvorderingen. Ten tweede is bepaald dat aan buitenlandse
belastingvorderingen geen voorrang wordt verleend. In het vijfde lid is

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

28

verder toegevoegd dat invordering niet kan worden geëffectueerd door
middel van inhechtenisneming.
Ingevolge het zesde lid kunnen procedures inzake het bestaan, de
geldigheid of het bedrag van een belastingvordering van een verzoekende
staat niet voor een rechterlijke of bestuursrechtelijke instantie van de
aangezochte staat worden gebracht.
Uit het zevende lid volgt dat wanneer niet langer is voldaan aan de
voorwaarden voor het doen van een verzoek tot invordering, bijvoorbeeld
omdat een vordering niet langer invorderbaar is in de verzoekende staat,
de verzoekende staat de aangezochte staat onverwijld op de hoogte dient
te brengen van deze gewijzigde omstandigheden.
In het achtste lid is een aantal beperkingen opgenomen ten aanzien van
de verplichting van de aangezochte staat om aan een bijstandsverzoek
van de verzoekende staat te voldoen.
Op grond van artikel XII van het Protocol is op verzoek van Nederland
vastgelegd dat de bepalingen over de bijstand bij invordering eveneens
van toepassing zijn op de Nederlandse regelgeving met betrekking tot de
toeslagen.
II.29. Leden van diplomatieke vertegenwoordigingen en consulaire posten
(artikel 29 van het Verdrag)
Artikel 29 ziet op de toepassing van het Verdrag in relatie tot leden van
een diplomatieke vertegenwoordiging of consulaire post. Dit artikel
bepaalt, conform artikel 28 van het OESO-modelverdrag, dat fiscale
voorrechten toegekend aan leden van zulke vertegenwoordigingen of
posten op grond van internationaal recht of internationale overeenkomsten, niet worden aangetast door het onderhavige Verdrag.
II.30. Uitbreiding tot andere gebieden (artikel 30 van het Verdrag)
Het eerste lid bepaalt dat het Verdrag – mits aan bepaalde voorwaarden
wordt voldaan – kan worden uitgebreid tot niet in Europa gelegen delen
van het Koninkrijk. Ten behoeve van die uitbreiding zou een separaat
verdrag gesloten moeten worden dat de goedkeuring van het parlement
behoeft.
Het tweede lid bepaalt dat als het Verdrag in overeenstemming met het
eerste lid is uitgebreid, die uitbreiding niet automatisch wordt beëindigd
als het onderhavige Verdrag wordt beëindigd, tenzij anders is overeengekomen.
II.31. Inwerkingtreding (artikel 31 van het Verdrag)
Artikel 31 regelt de inwerkingtreding van het Verdrag. De verdragsluitende
staten stellen elkaar via diplomatieke nota’s ervan in kennis dat de in hun
staat vereiste wettelijke procedures voor de inwerkingtreding van het
Verdrag zijn vervuld. Het Verdrag treedt dan in werking op de laatste dag
van de maand volgend op de maand waarin de laatste van de beide
kennisgevingen is ontvangen. De bepalingen vinden vervolgens
toepassing voor belastingjaren en -tijdvakken beginnend, en op
belastbare gebeurtenissen die zich voordoen, op of na 1 januari van het
kalenderjaar dat volgt op het kalenderjaar waarin het Verdrag in werking
is getreden.
II.32. Beëindiging (artikel 32 van het Verdrag)
Het Verdrag wordt in beginsel voor onbepaalde tijd aangegaan. Na
verloop van een periode van 5 jaar na de datum van inwerkingtreding van
het Verdrag kan het evenwel door elk van beide staten worden beëindigd
met inachtneming van een opzegtermijn van ten minste zes maanden

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

29

vóór het einde van enig kalenderjaar. Het Verdrag houdt in dat geval op
van toepassing te zijn voor belastingjaren en belastingtijdvakken die
aanvangen na het einde van het kalenderjaar waarin de kennisgeving van
beëindiging is gedaan.
De Staatssecretaris van Financiën,
M. Snel
De Minister van Buitenlandse Zaken,
S.A. Blok

Staten-Generaal, vergaderjaar 2018–2019, 35 057, nr. 1

30