EUROPESE COMMISSIE

Brussel, 16.9.2011
COM(2011) 559 definitief
2010/0312 (COD)

Gewijzigd voorstel voor een
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
betreffende de instelling van een evaluatie- en toezichtmechanisme voor de controle van
de toepassing van het Schengenacquis

TOELICHTING
1.

ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

1.1.

Schengen governance – versterking van de ruimte zonder toezicht aan de
binnengrenzen

Voor een beschrijving van de achtergrond van en de redenen voor de in dit voorstel
opgenomen wijzingen alsmede een uitvoerige uitleg over de beoogde werking in de praktijk
zij verwezen naar de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het
Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's getiteld "Schengengovernance –
versterking van de ruimte zonder toezicht aan de binnengrenzen", die tegelijk met dit voorstel
wordt goedgekeurd.
1.2.

Wijziging van de regelgeving

Op 16 november 2010 hechtte de Commissie haar goedkeuring aan een voorstel voor een
verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de instelling van een
evaluatiemechanisme voor de controle van de toepassing van het Schengenacquis1. Dit
voorstel versterkt het Schengenevaluatiemechanisme, met name door de follow-up te
stroomlijnen. De geëvalueerde lidstaat wordt namelijk verzocht een actieplan in te dienen
voor het verhelpen van vastgestelde gebreken en regelmatig verslag uit te brengen over de
uitvoering van dat plan, totdat alle gebreken zijn verholpen. Van ernstige gebreken met
belangrijke gevolgen voor de algehele veiligheid van een of meer lidstaten dienen de Raad en
het Europees Parlement in kennis te worden gesteld, zodat de lidstaten op het hoogste
politieke niveau druk kunnen uitoefenen om de nalatige lidstaat tot naleving van de regels te
bewegen.
Elke lidstaat wordt per periode van vijf jaar ten minste eenmaal geëvalueerd. De planning kan
echter worden aangepast aan de behoeften en de situatie in het veld. Ook kunnen
onaangekondigde controles ter plaatse worden uitgevoerd om erop toe te zien dat alle
begeleidende maatregelen correct worden uitgevoerd.
Om te voorzien in het rechtskader dat nodig is om gehoor te geven aan het verzoek van de
Europese Raad van 23 en 24 juni 2011 om het Schengenevaluatiesysteem verder te versterken
en een vrijwaringsclausule op te nemen voor werkelijk kritieke situaties waarin, zoals
uitvoerig wordt uitgelegd in de in punt 1.1 bedoelde mededeling, een lidstaat zijn
verplichtingen uit hoofde van de Schengenregels niet meer kan nakomen, wijzigt de
Commissie hierbij haar voorstel. Daartoe regelt zij aanvullende ondersteuning op nationaal en
EU-niveau, versterkt zij de door Frontex verleende steun en voorziet zij in de mogelijkheid
van een EU-mechanisme voor de herinvoering van grenstoezicht aan de binnengrenzen
ingeval een lidstaat de verplichting om toezicht te houden aan zijn deel van de buitengrens
aanhoudend verwaarloost en de omstandigheden zodanig zijn dat dit op nationaal of EUniveau een ernstige bedreiging vormt voor de openbare orde of de binnenlandse veiligheid.
De invoering van een dergelijk mechanisme veronderstelt ook de tegelijk met dit voorstel
voorgelegde wijziging van de Schengengrenscode.

1

NL

COM(2010) 624 van 16.11.2010.

1

NL

In het voornoemde voorstel van 16 november 2010 is uitvoerig uitgelegd waarom het huidige
Schengenevaluatiemechanisme dient te worden gewijzigd. Hoewel het voorstel van november
2010 door het onderhavige wordt vervangen, zijn de redenen onveranderd. De Commissie zal
de uitvoerige onderbouwing derhalve niet in het huidige gewijzigde voorstel herhalen.
Aangezien het aanvankelijke voorstel niet door de wetgevers is goedgekeurd (het Europees
Parlement heeft zijn standpunt over het voorstel nog niet overeenkomstig artikel 294, lid 3,
VWEU in eerste lezing vastgesteld), worden de wijzigingen opgenomen in de tekst van het
aanvankelijke voorstel2, dat onveranderd blijft, afgezien van de veranderingen inzake de aan
een lidstaat te geven steun en de mogelijke herinvoering van grenstoezicht aan de
binnengrenzen (artikelen 14 en 15, alsook een verwijzing naar "toezicht" in de hele tekst) en
uitgezonderd enige aanpassingen van de aan de Commissie verleende uitvoerende
bevoegdheden (artikelen 5, 8, 13 en 17). Deze aanpassingen zijn nodig omdat de relevante
horizontale comitologieregels na de indiening van het aanvankelijke voorstel zijn gewijzigd
bij Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari
2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op
de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de
Commissie controleren3. Bovendien is de tekst op nog een aantal punten aangepast, onder
meer wat betreft de rol van Frontex (artikel 6), Europol (artikel 8) en de verslaglegging aan
het Europees Parlement en de Raad (artikel 19).
2.

RESULTATEN VAN DE RAADPLEGING VAN DE BELANGHEBBENDE
PARTIJEN EN EFFECTBEOORDELING

Uit de eerste besprekingen van het voorstel betreffende de Schengenevaluatie in de Raad en in
het Europees Parlement en ook uit de resolutie van het Parlement van 7 juli 20114 blijkt brede
politieke steun voor de opvatting dat een goed functionerend mechanisme vergezeld moet
gaan van instrumenten waarmee doeltreffend kan worden gereageerd wanneer een lidstaat bij
de toepassing van het acquis ernstig tekortschiet.
In haar mededeling over migratie5 suggereerde de Commissie dat er een mechanisme zou
kunnen worden ingesteld dat het mogelijk maakt op Europees niveau een besluit te nemen
waarin wordt bepaald welke lidstaten bij wijze van uitzondering opnieuw grenstoezicht aan de
binnengrenzen kunnen uitvoeren en voor hoe lang. De herinvoering van grenstoezicht moet
alleen als laatste redmiddel worden ingezet, en alleen nadat andere maatregelen zijn genomen
om de situatie aan de buitengrens te stabiliseren. Dit kunnen maatregelen op Europees niveau
zijn, in een geest van solidariteit, en/of op nationaal niveau, om ervoor te zorgen dat de
gemeenschappelijke regels beter worden nageleefd.
Dit idee viel in goede aarde bij de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken van 12 mei 2011 en
bij de Europese Raad van 23 en 24 juni 2011, die pleitte voor de invoering van een
mechanisme "om te kunnen reageren op buitengewone omstandigheden die een bedreiging
vormen voor de Schengensamenwerking in haar algemeenheid, zonder dat het beginsel van
vrij personenverkeer in gevaar wordt gebracht".

2
3
4
5

NL

Wijzigingen zijn vetgedrukt en onderstreept.
PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13.
P7_TA(2011)0336.
COM(2011) 248 van 4.5.2011.

2

NL

3.

JURIDISCHE ELEMENTEN VAN HET VOORSTEL

Dit voorstel vormt een ontwikkeling van het beleid inzake de binnengrenzen overeenkomstig
artikel 77, lid 2, onder e), VWEU. Artikel 77 voorziet in de afschaffing van grenstoezicht aan
de binnengrenzen als uiteindelijke doelstelling bij de totstandbrenging van een ruimte van vrij
verkeer van personen binnen de Europese Unie, overeenkomstig artikel 26 van het VWEU.
De afschaffing van het grenstoezicht aan de binnengrenzen moet gepaard gaan met
maatregelen op het gebied van de buitengrenzen, het visumbeleid, het
Schengeninformatiesysteem, gegevensbescherming, politiële samenwerking en justitiële
samenwerking in strafzaken. De correcte toepassing van deze maatregelen maakt het mogelijk
een gebied zonder grenstoezicht aan de binnengrenzen in stand te houden. De evaluatie van en
het toezicht op de toepassing van deze maatregelen dienen dus het uiteindelijke beleidsdoel,
namelijk de handhaving van een gebied zonder grenstoezicht aan de binnengrenzen. Ook
maatregelen die de nadelige gevolgen moeten tegengaan van aanhoudende ernstige gebreken
bij de toepassing van het Schengenacquis door een lidstaat, waaronder de mogelijkheid om bij
wijze van uitzondering tijdelijk opnieuw grenstoezicht aan de binnengrenzen in te voeren als
laatste redmiddel, wanneer de omstandigheden zodanig zijn dat deze gebreken op nationaal of
EU-niveau een ernstige bedreiging vormen voor de openbare orde of de binnenlandse
veiligheid, dragen bij tot de verwezenlijking van deze uiteindelijke doelstelling.
Het
in
november
2010
ingediende
voorstel
tot
instelling
van
een
Schengenevaluatiemechanisme bevat alle nodige informatie over de gevolgen voor de
begroting, die met dit voorstel niet veranderen.

NL

3

NL

2010/0312 (COD)
Gewijzigd voorstel voor een
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
betreffende de instelling van een evaluatie- en toezichtmechanisme voor de controle van
de toepassing van het Schengenacquis

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 77, lid
2, onder e),
Gezien het voorstel van de Europese Commissie,
Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen,
Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure procedure van artikel 294 van het
Verdrag,

NL

(1)

Voor het Schengengebied zonder controlesgrenstoezicht aan de binnengrenzen is het
van vitaal belang dat de lidstaten de begeleidende maatregelen op het gebied van de
buitengrenzen,
het
visumbeleid,
het
Schengeninformatiesysteem,
gegevensbescherming, politiële samenwerking, justitiële samenwerking in strafzaken,
en het drugsbeleid, efficiënt en effectief toepassen.

(2)

Bij besluit van het Uitvoerend Comité van 16 september 19986 werd de Permanente
Schengenbeoordelings- en toepassingscommissie opgericht. De permanente
commissie kreeg het mandaat om, ten eerste, vast te stellen of alle voorwaarden voor
het opheffen van de controleshet grenstoezicht aan de binnengrenzen met een
kandidaat-lidstaat vervuld zijn en, ten tweede, zich ervan te vergewissen dat het
Schengenacquis correct wordt toegepast door de lidstaten die het acquis al volledig
uitvoeren.

(3)

Er is een specifiek evaluatie- en toezichtmechanisme nodig om de toepassing van het
Schengenacquis te controleren, omdat de praktische toepassing van het
Schengenacquis aan hoge uniforme normen moet voldoen en omdat er tussen de
lidstaten die deel uitmaken van een gebied zonder controlesgrenstoezicht aan de
binnengrenzen een hoge mate van wederzijds vertrouwen moet heersen. Een dergelijk
mechanisme dient te worden gebaseerd op nauwe samenwerking tussen de Commissie
en de betrokken lidstaten.

6

PB L 239 van 22.9.2000, blz. 138.

4

NL

(4)

In het Haags programma7 werd de Commissie verzocht "zo spoedig mogelijk nadat de
opheffing van de binnengrenscontrole voltooid is, een voorstel (…) [in te dienen] ter
aanvulling van het bestaande Schengenevaluatiemechanisme met een
toezichtmechanisme, waarbij de deskundigen van de lidstaten volledig worden
betrokken en dat tevens onaangekondigde inspecties omvat."

(5)

Het programma van Stockholm8 "is van oordeel dat de evaluatie van het
Schengengebied van cruciaal belang zal blijven en dat deze daarom moet worden
verbeterd door Frontex op dat vlak te versterken".

(6)

Het in 1998 ingestelde evaluatiemechanisme dient derhalve te worden herzien wat
betreft het tweede deel van het mandaat van de permanente commissie. Het eerste deel
van het mandaat van de permanente commissie dient van kracht te blijven
overeenkomstig deel I van het besluit van 16 september 1998.

(7)

De ervaring met eerdere evaluaties heeft geleerd dat er een coherent evaluatie- en
toezichtmechanisme nodig is dat alle onderdelen van het Schengenacquis bestrijkt,
behalve die waarvoor al een specifiek evaluatiemechanisme bestaat in het kader van
het EU-recht.

(8)

De lidstaten dienen nauw betrokken te zijn bij het evaluatie- en toezichtproces. De
uitvoeringsmaatregelen voor deze verordening dienen te worden vastgesteld volgens
de beheersprocedure als bedoeld in artikel 4 van Besluit 1999/468/EG van de Raad
van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan
de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden.
Om te zorgen voor eenvormige voorwaarden voor de uitvoering van deze
verordening, moeten aan de Commissie uitvoeringsbevoegdheden worden
verleend. Deze bevoegdheden moeten worden uitgeoefend overeenkomstig
Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16
februari 2011 tot vaststelling van de voorschriften en algemene beginselen die van
toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de
uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren9. Overeenkomstig
artikel 2, lid 2, onder b), punt iii), van die verordening is de onderzoeksprocedure
van toepassing.

(9)

Het evaluatie- en toezichtmechanisme dient transparante, efficiënte en duidelijke
regels te omvatten inzake de te volgen evaluatiemethode, de inzet van
hooggekwalificeerde deskundigen voor controles ter plaatse en de follow-up van de
evaluatiebevindingen. De methode dient met name te voorzien in onaangekondigde
controles ter plaatse ter aanvulling op de aangekondigde controles ter plaatse, vooral
wat betreft grenscontroles en visa.

(10)

Het evaluatie- en toezichtmechanisme dient ook de controle te omvatten van de
relevante wetgeving inzake de opheffing van de controles aan de binnengrenzen en
controles op het nationale grondgebied. Gelet op de specifieke aard van deze
bepalingen, die niet van invloed zijn op de binnenlandse veiligheid van de lidstaten,

7

PB C 53 van 3.3.2005, blz. 1 (punt 1.7.1).
Document 17024/09 van de Raad, goedgekeurd door de Europese Raad van 10/11 december 2009.
PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13.

8
9

NL

5

NL

dienen de betrokken controles ter plaatse uitsluitend aan de Commissie te worden
toevertrouwd.
(11)

Bij de evaluatie en het toezicht dient in het bijzonder aandacht te worden besteed aan
de eerbiediging van de grondrechten bij de toepassing van het Schengenacquis.

(12)

De evaluatie dient te waarborgen dat de lidstaten de Schengenregels
daadwerkelijk toepassen overeenkomstig de grondbeginselen en -regels. Daarom
bestrijkt de evaluatie alle relevante wetgeving en operationele activiteiten die
bijdragen tot de werking van een ruimte zonder grenstoezicht aan de
binnengrenzen.

(1213) Het Europees agentschap voor het beheer van de operationele samenwerking aan de
buitengrenzen van de lidstaten van de Europese Unie10 (hierna "Frontex" genoemd)
dient de tenuitvoerlegging van het mechanisme te ondersteunen, hoofdzakelijk op het
gebied van risicoanalyse betreffende de buitengrenzen. Het mechanisme dient ook te
kunnen steunen op de deskundigheid van Frontex voor het verrichten van controles ter
plaatse aan de buitengrenzen, op ad hoc-basis.
(14)

Het evaluatie- en toezichtmechanisme dient het ook mogelijk te maken om
ernstige gebreken in de toepassing van het acquis aan te pakken door te
waarborgen dat de Commissie, met technische bijstand van Frontex, Europol of
andere relevante agentschappen van de Europese Unie, passende ondersteuning
biedt. Wanneer de omstandigheden zodanig zijn dat deze gebreken op nationaal
of EU-niveau een ernstige bedreiging vormen voor de openbare orde of de
binnenlandse veiligheid, dient dit mechanisme, als laatste redmiddel, te voorzien
in de mogelijkheid om grenstoezicht aan de binnengrenzen opnieuw in te voeren
voor zover en zolang als nodig is om de nadelige gevolgen van de gebreken te
beperken.

(1315) De lidstaten dienen er zorg voor te dragen dat de deskundigen die ter beschikking
worden gesteld voor de controles ter plaatse de nodige ervaring hebben en hiervoor
een speciale opleiding hebben gevolgd. De relevante organen (zoals Frontex) dienen
adequate opleiding te bieden en met behulp van de bestaande financiële instrumenten
en de ontwikkeling daarvan dienen er middelen ter beschikking van de lidstaten te
worden gesteld voor specifieke opleidingsinitiatieven op het gebied van de evaluatie
van het Schengenacquis.
(1416) Overeenkomstig de artikelen 1 en 2 van het aan het Verdrag betreffende de Europese
Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie gehechte protocol
betreffende de positie van Denemarken, neemt Denemarken niet deel aan de
aanneming van deze verordening; deze is bijgevolg niet bindend voor, noch van
toepassing in Denemarken. Aangezien deze verordening voortbouwt op het
Schengenacquis overeenkomstig titel V van het derde deel van het Verdrag
betreffende de werking van de Europese Unie, dient Denemarken overeenkomstig
artikel 4 van het bovengenoemde protocol binnen een termijn van zes maanden na de
aanneming van deze verordening te beslissen of het dit instrument in zijn nationale
wetgeving zal omzetten.

10

NL

Verordening (EG) nr. 2007/2004 van de Raad van 26 oktober 2004 (PB L 349 van 25.11.2004, blz. 1).

6

NL

(1517) Deze verordening houdt een ontwikkeling in van de bepalingen van het
Schengenacquis waaraan het Verenigd Koninkrijk overeenkomstig Besluit
2000/365/EG van 29 mei 2000 betreffende het verzoek van het Verenigd Koninkrijk
van Groot-Brittannië en Noord-Ierland deel te mogen nemen aan enkele van de
bepalingen van het Schengenacquis11, niet deelneemt. Het Verenigd Koninkrijk neemt
derhalve niet deel aan de aanneming van deze verordening; deze verordening is dan
ook niet bindend voor noch van toepassing in het Verenigd Koninkrijk.
(1618) Deze verordening houdt een ontwikkeling in van de bepalingen van het
Schengenacquis waaraan Ierland overeenkomstig Besluit 2002/192/EG van de Raad
van 28 februari 2002 betreffende het verzoek van Ierland deel te mogen nemen aan
bepalingen van het Schengenacquis12, niet deelneemt. Ierland neemt derhalve niet deel
aan de aanneming van deze verordening; deze verordening is dan ook niet bindend
voor noch van toepassing in Ierland.
(1719) Wat Noorwegen en IJsland betreft, houdt deze verordening een ontwikkeling in van de
bepalingen van het Schengenacquis als bedoeld in de Overeenkomst tussen de Raad
van de Europese Unie, de Republiek IJsland en het Koninkrijk Noorwegen inzake de
wijze waarop IJsland en Noorwegen worden betrokken bij de uitvoering, de toepassing
en de ontwikkeling van het Schengenacquis13.
(1820) Wat Zwitserland betreft, houdt deze verordening een ontwikkeling in van de
bepalingen van het Schengenacquis als bedoeld in de Overeenkomst tussen de
Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de wijze
waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de
ontwikkeling van het Schengenacquis14.
(1921) Wat Liechtenstein betreft, houdt deze verordening een ontwikkeling in van de
bepalingen van het Schengenacquis als bedoeld in het Protocol tussen de Europese
Unie, de Europese Gemeenschap, de Zwitserse Bondsstaat en het Vorstendom
Liechtenstein betreffende de toetreding van het Vorstendom Liechtenstein tot de
Overeenkomst tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse
Bondsstaat inzake de wijze waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de
toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis15.
(2022) Wat Cyprus betreft, vormt deze verordening een rechtshandeling die voortbouwt op
het Schengenacquis of anderszins daaraan is gerelateerd in de zin van artikel 3, lid 2,
van de Toetredingsakte van 2003.
(2123) Wat Bulgarije en Roemenië betreft, vormt deze verordening een rechtshandeling die
voortbouwt op het Schengenacquis of anderszins daaraan is gerelateerd in de zin van
artikel 4, lid 2, van de Toetredingsakte van 2005.
(2224) Niettemin dienen ook deskundigen van Cyprus, Bulgarije en Roemenië deel te nemen
aan de evaluatie van alle onderdelen van het Schengenacquis,

11
12
13
14
15

NL

PB L 131 van 1.6.2000, blz. 43.
PB L 64 van 7.3.2002, blz. 20.
PB L 176 van 10.7.1999, blz. 36.
PB L 53 van 27.2.2008, blz. 52.
PB L 160 van 18.6.2011, blz. 19.

7

NL

HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1
Doel en toepassingsgebied
Bij deze verordening wordt een evaluatie- en toezichtmechanisme ingesteld voor de controle
op de toepassing van het Schengenacquis in de lidstaten waarop het Schengenacquis volledig
van toepassing is.
Van de lidstaten die overeenkomstig hun Toetredingsakte het Schengenacquis nog niet
volledig toepassen, nemen wel deskundigen deel aan de evaluatie van en het toezicht op alle
onderdelen van het Schengenacquis.
Artikel 2
Definities
In deze verordening wordt verstaan onder:
"Schengenacquis": de bepalingen van het Schengenacquis zoals dat in het kader van de
Europese Unie is opgenomen door middel van het Protocol dat is gehecht aan het Verdrag
betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,
alsmede de daarop voortbouwende of anderszins daaraan gerelateerde rechtshandelingen.
Artikel 3
Verantwoordelijkheden
1. De Commissie is verantwoordelijk voor de tenuitvoerlegging van dit evaluatie- en
toezichtmechanisme in nauwe samenwerking met de lidstaten en bijgestaan door de Europese
organen, overeenkomstig deze verordening.
2. De lidstaten werken met de Commissie samen zodat de Commissie de taken kan uitvoeren
die haar bij deze verordening worden opgedragen. De lidstaten werken ook met de Commissie
samen bij de voorbereiding, controles ter plaatse, verslaglegging en follow-up in het kader
van de evaluaties.
Artikel 4
Evaluaties
De evaluaties kunnen vragenlijsten en controles ter plaatse omvatten. Beide middelen kunnen
worden aangevuld met door de beoordeelde lidstaat verzorgde presentaties over het te
evalueren gebied. Controles ter plaatse en vragenlijsten kunnen los van elkaar of in
combinatie worden gebruikt voor specifieke lidstaten en/of specifieke gebieden. Controles ter
plaatse kunnen zowel aangekondigd als onaangekondigd zijn.

NL

8

NL

Artikel 5
Meerjarenprogramma
1. De Commissie stelt een meerjarig evaluatieprogramma voor een periode van vijf jaar op
overeenkomstig de in artikel 15, lid 2, bedoelde procedure; zij doet dit uiterlijk zes maanden
voor de aanvang van de volgende periode van vijf jaar. Deze uitvoeringshandelingen
worden vastgesteld overeenkomstig de in artikel 17, lid 2, bedoelde
onderzoeksprocedure.
2. Het meerjarenprogramma bevat de lijst van de per jaar te beoordelen lidstaten. Elke lidstaat
wordt per periode van vijf jaar ten minste eenmaal beoordeeld. De volgorde waarin de
lidstaten worden beoordeeld, berust op een risicoanalyse waarin rekening wordt gehouden
met de migratiedruk, de binnenlandse veiligheid, de tijd die verstreken is sinds de vorige
evaluatie en de balans tussen de verschillende te evalueren delen van het Schengenacquis.
3. Het meerjarenprogramma kan, indien nodig, worden aangepast overeenkomstig de in lid 1
bedoelde procedure.
Artikel 6
Risicoanalyse
1. Frontex dient jaarlijks uiterlijk op 30 september bij de Commissie een risicoanalyse in
waarin rekening wordt gehouden met de migratiedruk en waarin prioriteiten worden
aanbevolen voor de evaluaties van het komende jaar. In de aanbevelingen worden specifieke
delen van de buitengrenzen en specifieke grensdoorlaatposten genoemd die het komende jaar
in het kader van het meerjarenprogramma moeten worden geëvalueerd. De Commissie stelt
deze risicoanalyse beschikbaar aan de lidstaten.
2. Voor dezelfde termijn als in lid 1 legt Frontex de Commissie een afzonderlijke
risicoanalyse voor waarin prioriteiten worden aanbevolen voor evaluaties die in het komende
jaar in de vorm van onaangekondigde controles ter plaatse moeten worden verricht. Deze
aanbevelingen kunnen betrekking hebben op elke regio of een specifiek gebied en bevatten
een lijst van ten minste tien specifieke delen van de buitengrenzen en tien specifieke
grensdoorlaatposten. De Commissie kan Frontex te allen tijde verzoeken om een
risicoanalyse met aanbevelingen voor evaluaties ter plaatse in de vorm van
onaangekondigde controles.
Artikel 7
Vragenlijst
1. De Commissie zendt de lidstaten die het komende jaar worden beoordeeld, uiterlijk op 15
augustus van het jaar daarvoor een standaardvragenlijst toe. De standaardvragenlijsten hebben
betrekking op de betrokken wetgeving, de organisatorische en technische middelen die
beschikbaar zijn voor de tenuitvoerlegging van het Schengenacquis, en statistische gegevens
inzake alle onderdelen van de evaluatie.

NL

9

NL

2. De lidstaten dienen binnen zes weken na de toezending van de vragenlijst hun antwoorden
in bij de Commissie. De Commissie stelt deze antwoorden ter beschikking van de overige
lidstaten.
Artikel 8
Jaarprogramma
1. Op basis van de risicoanalyse die Frontex overeenkomstig artikel 6 verstrekt, de
antwoorden op de in artikel 7 bedoelde vragenlijst en, waar nodig, Europol of andere
bronnen, stelt de Commissie uiterlijk op 30 november een jaarlijks evaluatieprogramma op
voor het daaropvolgende jaar. Het programma kan voorzien in de evaluatie van:
- de toepassing van het acquis of onderdelen daarvan door één lidstaat, zoals vermeld in het
meerjarenprogramma;
en daarnaast, waar nodig:
- de toepassing van specifieke onderdelen van het acquis in meerdere lidstaten (thematische
evaluaties);
- de toepassing van het acquis door een groep lidstaten (regionale evaluaties).
2. In een eerste deel van het programma, dat volgens de in artikel 15, lid 2, bedoelde
procedure wordt opgesteld, worden de lidstaten vermeld die volgens het meerjarenprogramma
in het komende jaar moeten worden geëvalueerd. In dit deel worden de te evalueren gebieden
vermeld, alsmede de geplande controles ter plaatse. Dit deel wordt vastgesteld door de
Commissie. Deze uitvoeringshandelingen worden vastgesteld overeenkomstig de in
artikel 17, lid 2, bedoelde onderzoeksprocedure.
3. De Commissie stelt een tweede deel van het programma op, waarin de onaangekondigde
controles ter plaatse worden vermeld die in het komende jaar moeten worden verricht. Dit
deel geldt als vertrouwelijk en wordt niet aan de lidstaten meegedeeld.
4. Het jaarprogramma kan, indien nodig, worden aangepast overeenkomstig de leden 2 en 3.
Artikel 9
Lijst van deskundigen
1. De Commissie stelt een lijst op van deskundigen die door de lidstaten zijn aangewezen
voor deelname aan controles ter plaatse. Deze lijst wordt meegedeeld aan de lidstaten.
2. De lidstaten vermelden op welke van de in de bijlage bij deze verordening genoemde
terreinen elke deskundige deskundig is. De lidstaten stellen de Commissie zo spoedig
mogelijk in kennis van eventuele wijzigingen.
3. De lidstaten vermelden welke deskundigen beschikbaar kunnen worden gesteld voor
onaangekondigde controles ter plaatse overeenkomstig de vereisten van artikel 10, lid 5.

NL

10

NL

4. De deskundigen moeten zowel beschikken over de nodige kwalificaties, waaronder een
gedegen theoretische kennis van en praktische ervaring op de gebieden die onder het
evaluatiemechanisme vallen, als over een grondige kennis van evaluatiebeginselen, procedures en -technieken, en zij moeten doeltreffend kunnen communiceren in een
gemeenschappelijke taal.
5. De lidstaten zien erop toe dat de door hen aangewezen deskundigen voldoen aan de in het
vorige lid omschreven vereisten; hiertoe vermelden zij onder meer de opleiding die de
deskundigen hebben genoten. Voorts zien de lidstaten erop toe dat de deskundigen
voortdurend worden bijgeschoold, zodat zij aan deze vereisten blijven voldoen.
Artikel 10
Teams belast met controles ter plaatse
1. Door de Commissie aangestelde teams verrichten controles ter plaatse. De teams bestaan
uit deskundigen van de in artikel 9 bedoelde lijst van deskundigen en uit
ambtenarenvertegenwoordigers van de Commissie. De Commissie ziet erop toestreeft
ernaar dat elk team geografisch evenwichtig is samengesteld en vergewist zich ervan dat de
deskundigen kennis van zaken hebben. De deskundigen van de lidstaten mogen niet
deelnemen aan een controle ter plaatse in de lidstaat waar zij werkzaam zijn.
2. De Commissie kan verzoekt Frontex, en eventueel Europol, Eurojust of andere Europese
organen verzoeken een vertegenwoordiger aan te wijzen om als waarnemer deel te nemen aan
een controle ter plaatse waarbij een gebied dat onder hun mandaat valt, wordt geëvalueerd.
3. Aan controles ter plaatse nemen maximaal acht deskundigen (waarnemers inbegrepen) deel
als het gaat om aangekondigde controles ter plaatse en maximaal zes als het gaat om
onaangekondigde controles ter plaatse.
4. In het geval van aangekondigde controles ter plaatse stelt de Commissie de lidstaten
waarvan de deskundigen overeenkomstig lid 1 zijn aangesteld, daarvan minstens vier weken
voor de geplande controle ter plaatse in kennis. De lidstaten bevestigen de beschikbaarheid
van de deskundigen binnen een week.
5. In het geval van onaangekondigde controles ter plaatse stelt de Commissie de lidstaten
waarvan de deskundigen overeenkomstig lid 1 zijn aangesteld, daarvan minstens een week
voor de geplande controle ter plaatse in kennis. De lidstaten bevestigen de beschikbaarheid
van de deskundigen binnen 48 uur.
6. Voorafgaand aan de controle ter plaatse wijzen de leden van het team in onderlinge
overeenstemming een ambtenaarvertegenwoordiger van de Commissie en een deskundige
van een van de lidstaten aan als leidinggevenden voor de controle ter plaatse.
Artikel 11
Het verrichten van controles ter plaatse
1. De teams voor controle ter plaatse treffen de nodige voorbereidingen om ervoor te zorgen
dat de controles ter plaatse efficiënt, accuraat en op samenhangende wijze worden uitgevoerd.

NL

11

NL

2. De lidstaten worden ingelicht:
- minstens twee maanden voor een aangekondigde controle ter plaatse plaatsvindt;
- minstens 48 uur voor een onaangekondigde controle ter plaatse plaatsvindt.
3. De leden van het team voor controle ter plaatse beschikken elk over een legitimatiebewijs
dat hun machtigt tot het verrichten van controles ter plaatse namens de Europese Unie.
4. De betrokken lidstaat ziet erop toe dat het team van deskundigen zich rechtstreeks tot de
juiste personen kan wenden. Hij ziet erop toe dat het team toegang heeft tot alle gebieden,
lokalen en documenten die nodig zijn voor de evaluatie. Hij ziet erop toe dat het team zijn
opdracht om de activiteiten op de te evalueren gebieden te controleren, kan vervullen.
5. De betrokken lidstaat ondersteunt het team met alle middelen die hem wettelijk ter
beschikking staan bij de vervulling van zijn taak.
6. In het geval van aangekondigde controles ter plaatse verstrekt de Commissie de betrokken
lidstaten vooraf de namen van de deskundigen die deel uitmaken van het team. De betrokken
lidstaat wijst een contactpunt aan dat de praktische regelingen in verband met de controle ter
plaatse treft.
7. De lidstaten zijn verantwoordelijk voor het regelen van de reis en het verblijf van hun
deskundigen. De reis- en verblijfkosten van deskundigen die aan de controlebezoeken
deelnemen, worden door de Commissie vergoed.
Artikel 12
Controle van het vrij verkeer van personen aan de binnengrenzen
In afwijking van artikel 10 bestaan teams voor onaangekondigde controle ter plaatse die
controleren of er geen controles aan de binnengrenzen worden gehouden, uitsluitend uit
ambtenarenvertegenwoordigers van de Commissie.
Artikel 13
Evaluatieverslagen
1.

NL

Na elke evaluatie wordt een verslag opgesteld. Het evaluatieverslag wordt gebaseerd
op de bevindingen van de controle ter plaatse en/of de vragenlijst.
•

Als de evaluatie alleen op de vragenlijst of een onaangekondigde
controle ter plaatse is gebaseerd, wordt het verslag door de Commissie
opgesteld;

•

In het geval van aangekondigde controles ter plaatse wordt het
verslag gedurende het controlebezoek opgesteld door het team. De
ambtenaarvertegenwoordiger van de Commissie draagt de algehele
verantwoordelijkheid voor het schrijven, de integriteit en kwaliteit van het

12

NL

verslag. In geval van onenigheid probeert het team tot een compromis te
komen. Het verslag mag afwijkende meningen bevatten.
2.

In het verslag worden de kwalitatieve, kwantitatieve, operationele, administratieve
en/of organisatorische aspecten geanalyseerd en de tijdens de evaluatie vastgestelde
tekortkomingen of zwakke punten vermeld. Het verslag bevat aanbevelingen voor
corrigerende maatregelen en termijnen voor de tenuitvoerlegging daarvan.

3.

Aan elk van de bevindingen van het verslag wordt een van de volgende classificaties
gegeven:
•

in overeenstemming;

•

in overeenstemming, maar verbetering geboden;

•

niet in overeenstemming.

4.

De Commissie brengt het ontwerpverslag binnen zes weken na de controle ter
plaatse of de ontvangst van de antwoorden op de vragenlijst ter kennis van de
betrokken lidstaat. De betrokken lidstaat maakt zijn opmerkingen over het verslag
binnen twee weken kenbaar.

5.

De deskundige van de Commissie legt het ontwerpverslag en het antwoord van de
lidstaat voor aan het overeenkomstig artikel 1517 opgerichte comité. De lidstaten
wordt verzocht te reageren op de antwoorden op de vragenlijst, het ontwerpverslag
en de opmerkingen van de betrokken lidstaat.
De Op grond hiervan neemt de Commissie een besluit over het evaluatieverslag
en de aanbevelingen betreffende de in lid 3 bedoelde classificatie van de
bevindingen worden door de Commissie vastgesteld volgens de in artikel 15, lid 2,
bedoelde procedure. Deze uitvoeringshandelingen worden vastgesteld
overeenkomstig de in artikel 17, lid 2, bedoelde onderzoeksprocedure.
Binnen een maand na de goedkeuring van het verslag dient de betrokken lidstaat een
actieplan in bij de Commissie om de zwakke punten te verhelpen.
De Commissie deelt het overeenkomstig artikel 1517 opgerichte comité na
raadpleging van het team van deskundigen binnen een maand na de ontvangst van
het actieplan van de lidstaat mee of zij het actieplan toereikend vindt. De lidstaten
wordt verzocht opmerkingen te maken over het actieplan.

6.

NL

Binnen zes maanden na ontvangst van het evaluatieverslag brengt de betrokken
lidstaat verslag uit aan de Commissie over de tenuitvoerlegging van het actieplan, en
hij blijft dit vervolgens elke drie maanden doen, tot het actieplan geheel ten uitvoer is
gelegd. Afhankelijk van de ernst van de vastgestelde zwakke punten en de
maatregelen die zijn getroffen om deze te verhelpen, kan de Commissie volgens de
in artikel 15, lid 2 bedoelde procedure aangekondigde controles ter plaatse plannen
om de tenuitvoerlegging van het actieplan te controlerenbesluit de Commissie om
over te gaan tot aangekondigde controles ter plaatse om de tenuitvoerlegging
van het actieplan te controleren. Deze uitvoeringshandelingen worden
vastgesteld overeenkomstig de in artikel 17, lid 2, bedoelde

13

NL

onderzoeksprocedure. De Commissie kan ook onaangekondigde controles ter
plaatse plannen.
De Commissie houdt het overeenkomstig artikel 1517 opgerichte comité regelmatig
op de hoogte van de tenuitvoerlegging van het actieplan.
7.

Als bij een controle ter plaatse een ernstig gebrek wordt ontdekt dat waarschijnlijk
belangrijke gevolgen zal hebben voor de algehele veiligheid van een of meer
lidstaten, stelt de Commissie, op eigen initiatief of op verzoek van een lidstaat, het
Europees Parlement en de Raad hiervan zo spoedig mogelijk in kennis.
Artikel 14
Maatregelen aan de buitengrenzen en ondersteuning door Frontex

1.

Als er in het evaluatieverslag ernstige gebreken worden vastgesteld bij de
uitvoering van de procedures voor toezicht aan de buitengrenzen of terugkeer,
kan de Commissie, teneinde te waarborgen dat de in artikel 13, lid 5, bedoelde
aanbevelingen worden opgevolgd, besluiten om de geëvalueerde lidstaat te
verzoeken een aantal specifieke maatregelen te nemen, waaronder een of meer
van de volgende:
–

teams van Europese grenswachten inzetten, overeenkomstig de bepalingen
van de Frontex-verordening;

–

strategische beslissingen over risico-evaluatie en plannen voor de inzet van
apparatuur ter goedkeuring aan Frontex voorleggen;

–

een specifieke grensdoorlaatpost voor bepaalde tijd sluiten, tot de
gebreken zijn verholpen.

Deze uitvoeringshandelingen worden vastgesteld overeenkomstig de in
artikel 17, lid 2, bedoelde onderzoeksprocedure.
2.

De Commissie houdt het overeenkomstig artikel 17 opgerichte comité
regelmatig op de hoogte van de tenuitvoerlegging van de in lid 1 bedoelde
maatregelen en van het effect ervan op de vastgestelde gebreken.
Artikel 15
Ernstige gebreken in verband met de procedures voor toezicht aan de buitengrenzen of
terugkeer

1.

NL

Indien in het in artikel 13, lid 5, bedoelde evaluatieverslag wordt geconcludeerd
dat de geëvalueerde lidstaat zijn verplichting om procedures voor toezicht aan
de buitengrenzen of terugkeer uit te voeren ernstig verwaarloost, brengt de
lidstaat, niettegenstaande de verplichting van artikel 13, lid 6, om binnen een
periode van zes maanden verslag uit te brengen over de tenuitvoerlegging van

14

NL

een actieplan, verslag uit binnen drie maanden na de ontvangst van het
evaluatieverslag.
2.

Indien de Commissie na de in lid 1 bedoelde periode van drie maanden vaststelt
dat de situatie voortduurt, zijn de artikelen 23, 23 bis en 26 van de
Schengengrenscode van toepassing.
Artikel 1416
Gevoelige informatie

De teams dienen alle informatie die zij bij het verrichten van hun taken verkrijgen als
vertrouwelijk te beschouwen. De na de controles ter plaatse opgestelde verslagen worden
gerubriceerd als "restreint". Na overleg met de betrokken lidstaat besluit de Commissie welk
deel van het verslag openbaar mag worden gemaakt.
Artikel 15
Comité
1.

De Commissie wordt bijgestaan door een comité dat bestaat uit vertegenwoordigers
van de lidstaten en wordt voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie.

2.

Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 4, 7 en 8 van Besluit
1999/468/EG van toepassing.
Artikel 17
Comité

1.

De Commissie wordt bijgestaan door een comité. Het betreft een comité in de
zin van Verordening (EU) nr. 182/2011.

2.

Wanneer naar dit lid wordt verwezen, is artikel 5 van Verordening (EU)
nr. 182/2011 van toepassing.
Artikel 1618
Overgangsbepaling

NL

1.

Het eerste meerjarenprogramma overeenkomstig artikel 5 en het eerste
jaarprogramma overeenkomstig artikel 8 worden zes maanden na de
inwerkingtreding van deze verordening opgesteld. Beide programma's gaan één jaar
na de inwerkingtreding van deze verordening van start.

2.

De eerste overeenkomstig artikel 6 door Frontex te verstrekken risicoanalyse wordt
uiterlijk drie maanden na de inwerkingtreding van deze verordening aan de
Commissie voorgelegd.

15

NL

3.

De lidstaten wijzen uiterlijk drie maanden na de inwerkingtreding van deze
verordening hun deskundigen aan overeenkomstig artikel 9.
Artikel 1719
Informatieverstrekking aan het Europees Parlement en de Raad
De Commissie stelt het Europees Parlement en de Raad in kennis van de
aanbevelingen die zij overeenkomstig artikel 13, lid 5, heeft vastgesteld.
Artikel 1820
Verslag aan het Europees Parlement en de Raad

De Commissie legt jaarlijks een verslag voor aan het Europees Parlement en de Raad over de
op grond van deze verordening verrichte evaluaties. Het verslag wordt openbaar gemaakt en
bevat informatie over:
– de in het voorgaande jaar verrichte evaluaties, en
– de conclusies naar aanleiding van elke evaluatie en de stand van zaken betreffende de
corrigerende maatregelen.
Artikel 1921
Intrekking
Deel II van het Besluit van het Uitvoerend Comité van 16 september 1998 tot oprichting van
een Permanente Schengenbeoordelings- en toepassingscommissie (SCH/Com-ex (98) 26
def.), getiteld ‘Toepassingscommissie voor de staten die de overeenkomst reeds toepassen’,
wordt met ingang van een jaar na de inwerkingtreding van deze verordening ingetrokken.
Artikel 2022
De Raad kan besluiten de Schengenevaluaties als bedoeld in toetredingsaktes die worden
gesloten na de inwerkingtreding van deze verordening, te verrichten overeenkomstig deze
verordening.
Artikel 2123
Inwerkingtreding
Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar
bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie .

NL

16

NL

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in de
lidstaten overeenkomstig het Verdrag betreffende de werking van de Europese Uniede
Verdragen.
Gedaan te Brussel,

Voor het Europees Parlement
De voorzitter

NL

Voor de Raad
De voorzitter

17

NL