Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2109
Vragen van het lid Westerveld (GroenLinks) aan de Minister voor Basis- en
Voortgezet Onderwijs en Media over leerlingen uit het speciaal onderwijs die
willen doorleren maar vastlopen (ingezonden 7 februari 2019).
Antwoord van Minister Slob (Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media)
(ontvangen 1 april 2019).
Vraag 1
Kent u het bericht «Pim wil leren, kan leren, maar is in een fuik beland»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Herkent u dat wanneer leerlingen van het speciaal onderwijs naar het
reguliere onderwijs gaan het niveau niet de grootste zorg is, maar «de vraag
of het in sociaal opzicht past» en dat dit gevolgen kan hebben als een leerling
vervolgens onderwijsniveaus wil stapelen?
Antwoord 2
Als een leerling vanuit het speciaal onderwijs de stap naar het regulier
onderwijs kan maken, dan zal daar ook zeker extra ondersteuning bij geboden
worden. Als er vervolgens een ontoereikend vakkenpakket wordt gekozen,
dan kan dat echter wel gevolgen hebben voor de doorstroommogelijkheden.
Dat staat wat mij betreft evenwel los van het feit of de leerling zich sociaal op
zijn plaats voelt.
Vraag 3
Wat vindt u van leerlingen die uit het speciaal onderwijs komen en in het
regulier onderwijs willen doorstromen en stapelen? Wat doet u om deze
kinderen hierin te ondersteunen?

1

ah-tk-20182019-2109
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/30/pim-wil-leren-kan-leren-maar-is-in-een-fuik-belanda3652193

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het is natuurlijk fantastisch als leerlingen die overtap van speciaal naar
regulier onderwijs maken. Daarbij kunnen ze gebruik maken van de mogelijkheden tot extra ondersteuning die het samenwerkingsverband kan bieden. In
de meeste gevallen is er ook sprake van een warme overdracht tussen de
school van herkomst en de nieuwe school.
Vraag 4
Is bekend hoeveel leerlingen die van het speciaal onderwijs doorstromen
naar het regulier onderwijs, vastlopen omdat ze niet de juiste vakken hebben
gevolgd?
Antwoord 4
Nee, hierover worden geen landelijke gegevens bijgehouden.
Vraag 5
Deelt u de mening van Oudervereniging Balans dat er te weinig speciale
havo- en vwo-scholen zijn en daardoor kinderen die goed kunnen leren en
extra ondersteuning nodig hebben nu vaak op een vmbo-tl-opleiding
belanden? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat kunt u hieraan doen?
Antwoord 5
Van de 207 vestigingen in het vso die een uitstroomprofiel vervolgonderwijs
aanbieden, zijn er 135 die havo bieden, daarvan bieden 94 vestigingen ook
vwo. Dat is dus bijna de helft van het aantal scholen die het uitstroomprofiel
vervolgonderwijs aanbieden. Overigens geldt ook voor het regulier vo, dat
het aantal scholen dat havo en vwo aanbiedt kleiner is dan het aantal scholen
dat vmbo of praktijkonderwijs aanbiedt. In het vso gaat het daarbij om kleine
groepen leerlingen, waarvoor naast het zelf aanbieden van havo of vwo ook
gekozen kan worden voor samenwerking met vavo of reguliere vo-scholen.
Daarmee zijn er naar mijn mening voldoende mogelijkheden de leerling dat
onderwijs te beden dat hij nodig heeft en past bij zijn kwaliteiten.
Vraag 6
Zijn er uitzonderingsmogelijkheden voor leerlingen zoals Pim in de beschreven casuïstiek, zodat zij toch kunnen doorleren en stapelen ook al hebben zij
een «knik in hun biografie»? Zo ja, welke uitzonderingsmogelijkheden zijn dit?
Zo nee, bent u bereid om in dergelijke zeldzame gevallen een uitzondering
mogelijk te maken?
Antwoord 6
Ik heb bewondering voor de inzet die Pim toont in zijn schoolcarrière. Dat hij
op het havo gemiddeld hoge cijfers haalt is gezien zijn geschiedenis erg knap.
Naast het behalen van goede cijfers is echter ook het volgen en afsluiten van
alle verplichte vakken nodig om een vwo-diploma te halen. Pim vrijstelling
verlenen voor het afleggen van het vwo-examen in een tweede moderne
vreemde taal (al dan niet op basis van zijn hoge cijfergemiddelde), zou
oneerlijk zijn tegenover andere leerlingen, die óók alle verplichte vakken
moeten volgen en afronden.
Dat laat echter onverlet dat Pim wel degelijk zou mogen doorstromen van
havo-4 naar vwo-5. Er is geen wettelijk doorstroomverbod voor leerlingen
met een vakdeficiëntie. Weliswaar zou die deficiëntie in vwo-5 en vwo-6
gerepareerd moeten worden, om aan het eind van vwo-6 examen te kunnen
doen in dit vak, maar dat kan op schoolniveau geregeld worden. Hiervoor
behoeft het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap of de Inspectie
van het Onderwijs geen uitzondering te maken.
Zie voor een verdere toelichting bij deze casus mijn antwoorden op de
schriftelijke vragen die het lid Kwint (SP) heeft gesteld over dit zelfde bericht.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2