3
Vragenuur: Vragen De Graaf
Vragen van het lid De Graaf aan de minister van Veiligheid
en Justitie over het bericht dat de laatste twee jaar minstens tien Syriëgangers bij het Nederlandse consulaat in
het Turkse Istanbul een tijdelijk reisdocument kregen en
het bericht "Jihadist ontsnapt aan celstraf en zit bij IS" .

De heer De Graaf (PVV):
Voorzitter. Hoeveel onveiliger wil deze minister van Veiligheid Nederland maken? Het staat als een paal boven water:
deze minister zorgt voor onveiligheid in de straten, op de
stations, in de winkels, ja op iedere plek waar mensen in
dit land samenkomen. Een feit: moslimterroristen komen
hier terug onder een valse naam. Nog een feit: Het Nederlandse consulaat in Istanbul heeft tien moslimterroristen
die vanuit de zogenoemde Islamitische Staat terugkwamen,
een laissez passer gegeven. Het paspoort is daar ingenomen
en zij konden gewoon via het Nederlandse consulaat in
Istanbul terug naar huis. Een veroordeelde moslimterrorist,
zo stond vanochtend in de krant, loopt vrolijk rond in Syrië,
terwijl hier door het OM juichend werd bericht over zijn
veroordeling. En dat terwijl de vogel al maanden gevlogen
was! Een farce. Is de minister zelf actief op de hoogte
gebracht van deze feiten? Ziet de minister de cirkel, die ik
net noemde, van toenemende onveiligheid?
Moslimterroristen lachen Nederland uit, ook al zijn sommigen van hen zelfs hier geboren. Ze haten Nederland, ze
haten onze waarden en normen, ze haten het vrije Westen.
Vooral lachen ze de minister uit, midden in zijn gezicht. En
we hebben het niet over watjes. Nee, we hebben het hier
over knalharde, keiharde terroristen, die in de Champions
League van de islam spelen. Terrorismedeskundige Edwin
Bakker zegt daarover: "Nederland wordt niet veiliger als zij
hier blijven". En dat is precies wat de PVV altijd al heeft
gezegd: houd ze niet hier.
Die hele integrale aanpak jihadisme van dit kabinet — ik
heb het stuk bij me, maar zal het niet laten zien — is een
wassen neus. Daarover heb ik nog een aantal vragen. Heeft
deze minister nog wel de regie in handen waar het de veiligheid van Nederland betreft, of wordt het hem allemaal
een beetje te veel? Ziet hij nu eindelijk in, en dat is de
belangrijkste vraag, dat moslimterroristen niet in Nederland
thuishoren en is hij bereid om zijn beleid om te draaien?
Het moet zijn: moslimterroristen eruit en nooit meer terug,
in plaats van wat de minister nu doet, namelijk moslimterroristen hier houden en nooit meer eruit laten. Dat maakt
Nederland onveiliger. Is de minister bereid om veroordeelde
moslimterroristen na het uitzitten van hun straf voorgoed
het land uit te knikkeren en onze eigen grenzen te bewaken?
En zo nee, waarom wil hij dat niet?

Minister Opstelten:
Voorzitter. Dank aan de heer De Graaf voor de door hem
gestelde vragen. Ik kan op zijn vragen kort antwoord geven.
Hij vroeg naar de regie die wij voeren in verband met de
veiligheid van Nederland. Het antwoord daarop is ja, dat
doen wij met een stevig beleid dat goed aangegeven is,
onder andere in het integrale actieprogramma jihadisme.

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen De Graaf

De tweede vraag was of ik bereid ben om het beleid bij te
stellen. Het antwoord daarop is nee. We zijn bereid om het
beleid continu van dag tot dag te versterken op de uitgangspunten die we hebben geformuleerd. Dat zijn de punten
waar het om gaat in de vragen die de heer De Graaf heeft
gesteld. Dat betekent dus de radicalisering verminderen,
de voedingsbodem voor radicalisering laten afnemen, verhinderen dat er uitgereisd wordt en terugkeerders aanpakken. Dat zit ook in de kaders die wij hebben aangegeven.
Over de casuïstiek die de heer De Graaf aanleiding gaf om
deze vragen te stellen, kan ik verder nog zeggen dat er
inderdaad laissez-passers zijn uitgereikt, conform het normale beleid. Ik herken mij niet in het aantal dat genoemd
is. Een snelle inventarisatie levert een aantal op dat minder
is dan het in de pers genoemde tiental. Het is ook juist dat
er een laissez-passer wordt gegeven, omdat dit een korte
verplichting meegeeft aan degene die het krijgt om inderdaad terug te reizen naar Nederland. Daar vindt dan een
staandehouding plaats op basis waarvan er de maatregelen
worden genomen die zinvol zijn. Dat wil ik er nog als toelichting bij geven.
De heer De Graaf (PVV):
Wat de minister net gedaan heeft, is tegen heel Nederland
zeggen: we gaan lekker door met slapen, we gaan door met
het theedrinkbeleid van Cohen, ehm sorry, van minister
Asscher, maar dat is eigenlijk bijna hetzelfde. Wat de
minister net als laatste zei, over het uitdelen van laissezpassers en het in Nederland staande houden: ja, dat hebben
we gemerkt! Dat hebben we gemerkt, en dan word je voor
anderhalf jaar veroordeeld en het OM juicht, terwijl de vogel
is gevlogen naar Syrië! Het werkt niet, dat beleid. Dit pakket
is theedrinken, theedrinken en nog een keer theedrinken,
maar er staat niet concreet in wat het harde beleid is om
Nederland veiliger te maken.
Wij hebben ook internationaal gezien wat dit soort beleid,
namelijk paspoorten innemen en mensen hier houden,
doet. Zo zijn er in Australië twee antiterrorismeagenten
doodgeschoten door iemand wiens paspoort werd afgepakt
zodat die persoon daar bleef. In Canada hebben wij twee
aanslagen gehad: een keer op agenten en een keer bij een
parlementsgebouw, waar zelfs een symbolische agent werd
doodgeschoten. Wij hebben het over Nathan Cirillo, die
nooit meer thuis kwam. Wij hebben Groot-Brittannië gehad
met een geplande aanslag op Remembrance Day.
Dat doet het beleid van deze minister van Veiligheid en
Justitie. Wij kunnen er in Nederland op wachten als wij dit
beleid doorzetten. In regel twaalf van de Integrale Aanpak
Jihadisme staat bijvoorbeeld dat je hernieuwd contact met
de familie moet kunnen hebben. Daar staat ook bij vijftien
dat wij scherp zijn op reisdocumenten. Wij hebben het
gezien: je wordt voor anderhalf jaar veroordeeld en dan ga
je terug naar Syrië. Het ergste van alles is dat heel Nederland vol zit met dit soort Champions Leaguespelers van de
islam, dankzij deze minister.
Minister Opstelten:
Er is geen vraag gesteld maar er is wel een reden voor mij
om antwoord te geven. Het beleid is stevig en juist. In een
tijd waarin het dreigingsniveau substantieel is en er dus
een kans is op een aanslag in Nederland, is het belangrijk
dat wij zowel in Frankrijk, België, Duitsland, Engeland,

3 februari 2015
TK 49

49-3-1

Nederland als in de Scandinavische landen hetzelfde beleid
voeren. Dat doen wij dus ook. Dat betekent dat wij uitreizen
trachten te voorkomen en dat wij terugkeerders staande
houden en maatwerk plegen. Dat betekent dat het Openbaar
Ministerie optreedt als daar aanleiding voor is. Als er geen
aanleiding is, is er een multifunctioneel casusoverleg, waar
de noodzakelijke maatregelen worden genomen.

zijn verstrekt; het zijn er minder. Dat heeft hij letterlijk
gezegd. En als mensen terugkomen — dat zijn er volgens
de minister blijkbaar minder dan tien — worden er staandehoudingen verricht. Ik wil dus heel graag van de minister
weten hoeveel mensen er zijn staande gehouden of aangehouden.

Ik kan niet bevestigen noch ontkennen dat de berichten in
de media over de betrokkene over wie de heer De Graaf
sprak, juist zijn. De betrokkene was eerst veroordeeld door
de rechtbank. Het Openbaar Ministerie nam daar geen
genoegen mee. Het is in hoger beroep gegaan en heeft dat
gewonnen. In de tussentijd had de betrokkene zijn straf
uitgezeten. Hij was dus vrij om te gaan en te staan waar hij
wilde. Dat zijn de feiten op dit moment. Ik kan niet bevestigen noch ontkennen wat er in de krant staat.

Minister Opstelten:
Wij doen nooit mededelingen over individuele situaties
zoals die waarvan hier sprake is. Ik heb gezegd dat we
natuurlijk even een korte inventarisatie hebben gedaan bij
het betreffende consulaat in Istanbul en het is duidelijk
minder. Daarnaast is het beleid en de actie van de diensten
dat iedere terugkeerder wordt staande gehouden. Dan wordt
bepaald wat er met de betrokkene gebeurt en hoe het vervolg zal zijn. Er kan aanleiding zijn voor het Openbaar
Ministerie om strafrechtelijk op te treden. Het kan ook
anderszins maatwerk met zich meebrengen.

De heer Van Raak (SP):
De minister-president zei onlangs in de Kamer: de AIVD
heeft genoeg mensen en middelen om jihadisten in de
gaten te houden. Nu hebben wij Omar H. Dat is niet zomaar
een jihadist, maar iemand van wie de rechter heeft gezegd
dat hij levensgevaarlijk is. Het Openbaar Ministerie probeert
alles om hem in de gevangenis te krijgen. De vogel is nu
gevlogen naar Syrië of Irak. Hij is in ieder geval verdwenen.
Ik heb twee vragen aan de minister. Ten eerste, wat zijn de
woorden van de minister-president waard? Heeft hij hier
gewoon een verhaaltje gehouden? Heeft hij geprobeerd
ons iets op de mouw te spelden en zijn er helemaal niet
genoeg mensen en middelen om jihadisten in de gaten te
houden? Ten tweede, wat gaat de regering nu doen? De
premier zei ook: als blijkt dat er niet genoeg mensen en
middelen zijn bij de AIVD, dan gaan wij investeren. Omar
H., een heel belangrijke jihadist, is nu gevlogen.
De voorzitter:
U moet echt een vraag stellen.
De heer Van Raak (SP):
De AIVD heeft hem niet tegen kunnen houden.
De voorzitter:
U moet echt een vraag stellen, mijnheer Van Raak.
De heer Van Raak (SP):
Dus hoeveel geld gaan wij nu extra investeren in de AIVD?
Minister Opstelten:
Ten eerste zijn het Openbaar Ministerie, de politie, de
gemeenten en de diensten nu in staat om hun werk te doen.
Ten tweede volgen wij dat van dag tot dag. Wij staan geen
wijzigingen in het beleid voor. Dat hebben wij ook internationaal afgesproken. Wij zijn ervan overtuigd dat dat van
belang is voor de veiligheid van ons land.

De heer Segers (ChristenUnie):
De minister heeft een statement gemaakt: er is voldoende
capaciteit bij de politie, het Openbaar Ministerie en de
diensten. Er zijn herhaaldelijk vanuit de Kamer zorgen geuit
over de capaciteit bij de AIVD. Collega Van Raak stelde een
heel specifieke vraag. Dan volstaat zo'n algemeen antwoord
niet. Bij de eerste de beste testcase voor de diensten blijkt
dat mensen die echt een gevaar zijn voor onze veiligheid,
zomaar kunnen ontsnappen en niet in de gaten worden
gehouden. Wat zegt dit over de capaciteit van de diensten?
Wat zegt het over hun capaciteit als straks veel meer mensen terugkomen vanuit Syrië en nog veel meer mensen in
de gaten moeten worden gehouden?
Minister Opstelten:
Als zodanig hoeft dat niet veel te zeggen. Ik bevestig nog
een keer wat het Openbaar Ministerie zegt: wij kunnen
bevestigen noch ontkennen dat wat in de krant staat juist
is. Dat vind ik belangrijk om te zeggen. Daarnaast is er naar
onze mening nu wel degelijk voldoende capaciteit voor de
diensten. Het zijn niet alleen de diensten die daarin hun
werk doen. Ook het Openbaar Ministerie, de politie en de
gemeenten pakken met elkaar deze zaken van jihadisme
aan. Daar hebben we dagelijks met elkaar contact over. Dat
is wat ik naar eer en geweten tegen de heer Segers kan
zeggen.
De heer Recourt (PvdA):
Ik wil de minister een extra vraag stellen over het ontnemen
van paspoorten. Dat gebeurt om te voorkomen dat jongeren
uitreizen. Hoe effectief is dat? We hebben immers in het
heel recente verleden gezien dat dat eigenlijk niet zo effectief lijkt. Betekent een signalering daadwerkelijk dat je niet
van Schiphol kunt afreizen? Betekent een signalering van
een paspoort of het afnemen van een paspoort dat je niet
via Brussel of op een andere manier kunt afreizen? Op welke
manier is nu nationaal en internationaal gegarandeerd dat
het afnemen van reisdocumenten daadwerkelijk betekent
dat je niet kunt reizen?

Mevrouw Helder (PVV):
We hebben de minister horen zeggen: ik herken mij niet in
het beeld dat in de media is geschetst dat er tien paspoorten

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen De Graaf

3 februari 2015
TK 49

49-3-2

Minister Opstelten:
Het is natuurlijk geen absolute garantie. Dat weet de heer
Recourt ook. Het afnemen van paspoorten maakt het echter
ingewikkelder om te reizen voor diegene die dat wil, zeker
voor foreign fighters. Ze worden opgenomen in het
opsporingsregister. Ze worden opgenomen in het paspoortsignaleringsregister, ook aan de buitengrenzen en verder.
Het is natuurlijk niet waterdicht, want we weten ook dat de
identiteitskaart het mogelijk maakt om tot en met Turkije
te reizen. Wetgeving daarover heb ik in voorbereiding. Het
is ook een mogelijkheid — daar hebben we ook wetgeving
over in voorbereiding — om een en ander samen met de
meldplicht en andere bestuurlijke maatregelen mogelijk te
maken. Het kan natuurlijk ook met een illegaal of met een
vals paspoort gebeuren. Je kunt ook illegaal de grenzen
passeren. Dat is het. Maar het is een instrument dat als
zodanig door ons effectief wordt gevonden.
De voorzitter:
Dank u wel voor uw antwoorden en dank voor uw komst
naar de Kamer.

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen De Graaf

3 februari 2015
TK 49

49-3-3