Directie Directe
Belastingen

Evaluatie afschaffing schorsende werking bij verzet
Agenda
1.
2.
3.
4.
5.
6.

Inleiding en korte voorstelronde
Introductie
Blok 1 – ervaringen in de praktijk
Blok 2 – het proces met de fiscus
Blok 3 – verbeterpunten
Nabranders en afsluiting

Algemene opmerkingen naar aanleiding van de introductie





Bij de afschaffing van de schorsende werking is aangegeven dat slechts in 14 van
de 868 aangespannen zaken er sprake was van een (gedeeltelijke)
gegrondverklaring. In veel gevallen (522) is het fiscaal verzet niet tot een vonnis
gekomen omdat de zaak niet is aangebracht bij de rechtbank (242) of de zaak op
enig moment is doorgehaald (280).1 Opgemerkt wordt dat deze cijfers niet het hele
verhaal vertellen en de indruk wordt gewerkt dat veel verzetten kansloos zijn
geweest. Dit hoeft niet het geval te zijn. Immers bij veel zaken, waarbij het
uiteindelijk niet tot een vonnis is gekomen, kan het ook zijn geweest dat men tot
een oplossing is gekomen met de ontvanger.
Opgemerkt wordt dat het instellen van verzet een “adempauze” opleverde. Tijdens
deze adempauze kon overleg plaatsvinden met de Rijksadvocaat en ontvanger.
Deze wordt nu (soms) gemist, aldus de aanwezigen.
In de periode van 1 januari 2018 tot en met heden zijn er 91 dagvaardingen
doorgezet naar de Rijksadvocaat. Ter vergelijking in 2017 zijn er 122
dagvaardingen doorgezet. Bij deze cijfers moet worden opgemerkt dat als gevolg
van de uitbraak van het corona virus sinds maart 2020 door de Belastingdienst
eenvoudig uitstel van betaling wordt verleend en invordering grotendeels wordt
aangehouden.

Blok 1 – Ervaringen in de praktijk







1

Vanuit de NVAB wordt opgemerkt dat sinds 2018 door de bij dit overleg aanwezige
leden géén verzetsdagvaardingen zijn ingediend. Met name omdat de uitkomst
voor de belastingschuldige onzeker is geworden. Er zijn andere manieren om
uitstel te verkrijgen.
De ervaring van de NVAB is dat belastingschuldige vaak pas op een laat moment
juridische hulp zoeken. Voor de afschaffing van de schorsende werking werd dan
veelal een verzet ingediend om tijd te winnen met de intentie om tot een oplossing
te komen. Nu rest veelal uitstel van betaling en wanneer dit niet wordt verkregen
dan volgt een administratief beroep bij de directeur van de Belastingdienst.
Tevens wordt opgemerkt dat conform het huidige beleid (artikel 17.1 Leidraad
Invordering 2008) de ontvanger beoordeelt of de tenuitvoerlegging van het
dwangbevel moet worden aangehouden.
De tekst van de Leidraad Invordering 2008 sluit niet aan bij de toezegging aan de
Eerste Kamer. Bij de behandeling is aangegeven dat alleen als de gronden van het
verzet naar het oordeel van de ontvanger kansloos zijn én de belangen van de

Kamerstukken II 2017-18, 34786, nr. 3, p. 24.
Pagina 1 van 3





Staat zich verzetten tegen schorsing van de tenuitvoerlegging, de Belastingdienst
de dwanginvordering zal voortzetten. Dit zou in het beleid worden vastgelegd.2 Dit
staat thans niet zo opgenomen in de Leidraad Invordering 2008.
Het risico dat er géén schorsende werking aan het verzet wordt verleend, maakt de
verzetsdagvaarding niet populair. Daarbij speelt tevens dat het starten van een
civiele procedure duur is en de doelgroep veelal in financieel zwaar weer zit. Nu
wordt vaak, na uitstel van betaling, de weg naar de directeur gezocht om meer tijd
te verkrijgen.
Vanuit de NOvA wordt opgemerkt dat verzet veelal een uiterst redmiddel betrof.
Belastingschuldige zullen een dergelijk middel alleen inzetten wanneer er een kans
bestaat dat dit iets gaat opleveren. Met de afschaffing van de schorsende werking
is dat erg onzeker geworden. Een logisch gevolg is dat er thans nog maar weinig
verzetsdagvaardingen worden ingediend.

Blok 2 – Het proces met de fiscus
















2

Gesteld wordt dat nu veelal om uitstel van betaling wordt verzocht om een
executieverkoop tegen te houden.
Naar aanleiding van een verzoek om uitstel van betaling wordt door de ontvanger
vaak verzocht om zekerheid te verschaffen. Voor belastingschuldigen in zwaar
weer is dit een vereiste waar vaak niet aan kon worden voldaan. In die gevallen is
de belastingschuldige afhankelijk van de beoordeling van de ontvanger.
Hierbij is tevens gewezen op de beperkte rechtsbescherming die heeft te gelden bij
de beschikking aangaande uitstel van betaling voor belastingschulden. Hiervoor
geldt thans nog steeds administratief beroep bij de directeur. De voorgestelde
wijziging in de Fiscale Vereenvoudigingswet 2017 waardoor beschikkingen
aangaande uitstel van betaling voor belastingschulden voorgelegd kunnen worden
aan de fiscale rechter is thans nog niet inwerking getreden.
Vanuit de NOB wordt gewezen op het onderscheid tussen (a) aanslagen die
onherroepelijk vaststaan en (b) aanslagen die nog bestreden worden. Men ervaart
weinig ruimte voor zinvol overleg met de ontvanger. Met name bij aanslagen
waarbij de belastingschuldige van mening is dat deze te hoog zijn vastgesteld
bestaat er spanning, aldus de NOB.
Tevens wordt gewezen op de eis voor het verstrekken van zekerheid voor de
volledige aanslag. De vraag wordt gesteld hoe een belastingschuldige meer
zekerheid kan bieden dan hij heeft. Geopperd wordt om het huidige verhaal bij de
belastingschuldige als zekerheid te accepteren. Dit geeft de belastingschuldige – in
de situatie dat de hoogte van de aanslag wordt bestreden – de ruimte om ten
minste de procedure af te ronden.
Door de Belastingdienst wordt gewezen op het beleid dat heeft te gelden bij uitstel
in verband met bezwaar tegen een belastingaanslag (artikel 25.2 Leidraad
Invordering). Hierin is opgenomen dat voor het voor verlenen van uitstel van
betaling de ontvanger zekerheid kan verlangen voor de bestreden belastingschuld.
De ontvanger vraagt de zekerheid echter alleen als de aard van de belastingschuld
dan wel de omvang van de belastingschuld in relatie tot de verhaalsmogelijkheden
die bekend zijn, daartoe aanleiding geven. Bij deze beslissing wordt ook rekening
gehouden met het aangifte- en betalingsgedrag (artikel 25.2.5 Leidraad
Invordering).
De Belastingdienst stelt dat in deze in beginsel heeft te gelden dat bij een bezwaar
tegen een aanslag uitstel wordt verleend, tenzij.
De praktijk ervaart dan het verlangen van zekerheid bij uitstel van betaling bij
discussie over de hoogte van de aanslag eerder de hoofdregel is dan de
uitzondering. Hierbij wordt opgemerkt dat de motivatie van de ontvanger bij het
niet verlenen van uitstel van betaling vaak zeer summier is. Geconstateerd wordt
dat hier verschillende beelden lijken te bestaan.
Na de afwijzende beschikking volgt thans vaak een administratief beroep bij de
directeur. De ervaring van de aanwezigen is dat de ontvanger – eventueel na
overleg met het Ministerie – de invordering voortzet. De belastingschuldige en zijn
advocaat krijgen daarbij geen inzicht in hetgeen aan motivering daartoe is
toegestuurd aan het Ministerie.

Kamerstukken I 2017-18, 34785, D, p. 21.
Pagina 2 van 3

Blok 3 – Verbeterpunten








Door de NVAB wordt geopperd om de Leidraad Invordering 2008 te wijzigen en
deze in overstemming te brengen met de toezegging zoals die is gedaan aan de
Eerste Kamer (zie hiervoor met betrekking tot het voortzetten van invordering
wanneer de gronden van het verzet naar het oordeel van de ontvanger kansloos
zijn én de belangen van de Staat zich verzetten tegen schorsing van de
tenuitvoerlegging).
Nu staat in de Leidraad Invordering 2008 opgenomen dat de (verdere)
tenuitvoerlegging van het dwangbevel wordt aangehouden, tenzij “de gronden van
het verzet voor de ontvanger geen aanleiding vormen om de tenuitvoerlegging aan
te houden” dit wordt als een lichtere variant beschouwd dan dat de gronden van
het verzet naar het oordeel van de ontvanger kansloos zijn. Dit zou meer van de
motivering van de ontvanger vergen.
Men spreekt de verwachting uit dat nu het einde van de corona maatregelen in het
zicht zijn en de invordering hervat gaat worden er meer discussies zullen gaan
plaatsvinden met de ontvanger.
Vanuit de NOvA wordt opgemerkt dat men graag zou zien dat de afschaffing van
de schorsende werking wordt heroverwogen. Daarnaast wordt de fiscale
rechtsgang in de invordering met node gemist.
De NOB roept op om de aangenomen Fiscale Vereenvoudigingswet 2017 snel in te
voeren. Voorts wordt gevraagd om naar het verlangen van zekerheid te kijken. In
ieder geval niet meer zekerheid verlangen dan er aanwezig is. Tot slot wordt
opgeroepen om minder terughoudend te zijn in de afstemming. Dit is in het
voordeel van zowel belastingschuldige als ontvanger.

Pagina 3 van 3