Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2385
Vragen van het lid Westerveld (GroenLinks) aan de Minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het coronabeleid (ingezonden
23 maart 2022).
Antwoord van Minister Kuipers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 11 april 2022).
Vraag 1
Bent u ervan op de hoogte dat de luchtvaartmaatschappijen KLM, Transavia,
TUI en Corendon hebben aangegeven per 23 maart niet langer het dragen
van een mondkapje te verplichten, terwijl deze plicht wél blijft gehandhaafd
en ook ten zeerste wordt aanbevolen door het Outbreak Management Team
(OMT), het Aviation Health Safety Protocol (AHSP) van het Europees
Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA) en het European
Centre for Disease Prevention and Control (ECDC)?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Gaat het kabinet KLM, Transavia, TUI en Corendon hierop niet alleen
aanspreken maar ook een sanctie treffen wanneer zij zich hier niet aan willen
houden? Is het kabinet zich er van bewust dat zij tevens een minderheidsbelang heeft als aandeelhouder in KLM (en Transavia) en door voorgenoemde
aankondiging het beleid van deze luchtvaarmaatschappijen rechtstreeks
indruisen tegen het beleid van de aandeelhouder (wetende de staat)?
Antwoord 2
Tijdens het weegmoment van 15 maart jl. heeft het kabinet besloten om de
mondkapjesplicht in de luchtvaart te continueren en hiermee te blijven
aansluiten bij de internationale lijn van het Europees Agentschap voor de
veiligheid van de luchtvaart (EASA). Vervolgens hebben de luchtvaartmaatschappijen KLM, Transavia, TUI en Corendon aangekondigd om de mondkapjesplicht per 23 maart niet meer te zullen handhaven en de passagiers het
dragen van een mondkapje dringend te zullen aanbevelen in plaats van te
verplichten. Naar aanleiding van deze brief hebben constructieve telefonische
gesprekken plaatsgevonden met de luchtvaartmaatschappijen. De luchtvaartmaatschappijen hebben inmiddels schriftelijk bevestigd dat zij in de klantcommunicatie en op de websites melding zullen blijven maken van de mondkap-

ah-tk-20212022-2385
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

jesverplichting achter de security en aan boord van de vliegtuigen.
Sanctionering is derhalve niet aan de orde, nu er met de luchtvaartmaatschappijen afspraken zijn gemaakt over het continueren van de verplichting.
Vraag 3
Waarom zijn van de tien miljoen beschikbare zelftesten voor sociale minima
tot op heden slechts 3,9 miljoen besteld door gemeenten? Deelt u de mening
dat zelftesten eigenlijk een collectieve voorziening behoren te zijn in het kader
van de publieke gezondheid en dat grotere groepen aanspraak moeten
kunnen maken op gratis zelftesten en mondneusmaskers? Wanneer loopt de
houdbaarheid van deze zelftesten (en mondneusmaskers) af?
Antwoord 3
Van een aantal gemeenten hebben wij begrepen dat, nu de maatregelen zijn
opgeheven, de urgentie voor het gebruik van zelftesten bij de mensen sterk is
afgenomen en daarmee de vraag naar zelftesten dus ook afneemt. Ook vergt
het verstrekken van zelftesten aan sociale minima tijd bij gemeenten om dit
te organiseren. Ik deel uw mening niet dat zelftesten een collectieve
voorziening moeten zijn voor iedereen. Ik ben wel van mening dat voor
diegenen voor wie het financieel niet of nauwelijks mogelijk is om zelftesten
te kopen, het een publieke voorziening moet zijn. Om deze groep te bereiken
zijn deze zelftesten voor gemeenten beschikbaar gesteld. Daarnaast zijn er in
een eerder stadium al zelftesten verstrekt via Voedselbanken Nederland, het
Armoedefonds, het Rode Kruis, Stichting Valente, het Leger des Heils en het
Centraal Orgaan opvang Asielzoekers. Ik ben momenteel aan het bezien hoe
ik deze groep nog beter kan bereiken.
De houdbaarheidsdatum van de testen en de mondkapjes verschilt. De testen
die in principe gereserveerd zijn voor de sociale minima zijn tot eind
november 2023 houdbaar en de testen voor de wijkgerichte aanpak zijn
houdbaar tot begin juni 2023. Wat betreft de mondkapjes is een deel
houdbaar tot april, mei en juni 2022. Een ander deel is nog houdbaar tot april
2023.
Vraag 4
Kunt u vertellen hoe het staat met de uitvoering van de motie Westerveld c.s.
waarin wordt verzocht scenario’s uit te werken voor het kosteloos verstrekken
van zelftesten en goede mondneusmakers?1
Antwoord 4
Uw Kamer heeft op 22 maart jl. de uitwerking van de motie Westerveld c.s.
ontvangen als bijlage bij de verzamelbrief COVID-19.2
Vraag 5
Waarom kiest u ervoor om de mondkapjesplicht in het openbaar vervoer te
doen laten vervallen? Kunt u zich voorstellen dat kwetsbaren door het
ontbreken van deze laagdrempelige plicht zich onveilig voelen in het
openbaar vervoer? Waarom heeft u er niet voor gekozen om, in plaats van
een advies, meer maatwerk toe te passen bijvoorbeeld door in iedere trein
een mondkapjescoupé te verplichten?
Antwoord 5
We gaan nu het derde coronajaar in. Het kabinet heeft er in deze fase voor
gekozen om de doelen van het coronabeleid te herzien. Zoals benoemd in
mijn brief van 8 februari jl.3, gaat het kabinet voortaan sturen op twee
gelijkwaardige en nevengeschikte doelen: sociaal-maatschappelijke en
economische continuïteit/vitaliteit én het toegankelijk houden van de gehele
zorgketen voor iedereen. Het beschermen van de gezondheid van kwetsbaren
in het bijzonder en van ons allemaal blijft daarbij de aandacht van het kabinet
houden.
Omdat de omikronvariant van het coronavirus minder ziekmakend is en de
verwachting is dat op korte termijn sprake blijft van een relatief beperkte

1

Kamerstuk 25 295, nr. 1755.
Kamerstuk 25 295, nr. 1822.
3
Kamerstuk 25 295, nr. 1780.
2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

toename van de ziekenhuis- en IC-opnames, heeft het kabinet besloten dat
enkele resterende coronamaatregelen, zoals de mondkapjesplicht in het
openbaar vervoer, kunnen worden afgeschaft. Het kabinet vertrouwt erop dat
met deze versoepelingen de toegankelijkheid van de zorg niet in het gedrang
komt en dat de versoepelingen de maatschappelijke vitaliteit ten goede
komen.
Omwille van het voeren van een eenduidig, handhaafbaar en praktisch
uitvoerbaar beleid kiest het kabinet ervoor om de mondkapjesplicht in het
openbaar vervoer te laten vervallen. Het kabinet heeft er niet voor gekozen
om in delen van het openbaar vervoer en/of delen van voertuigen het
mondkapje verplicht te houden. De huidige situatie laat het toe om de
mondkapjesplicht in het openbaar vervoer los te laten. Het alsnog in stand
houden van bepaalde verplichtingen met maatwerk leidt tot onduidelijkheid
en levert praktische problemen op met handhaving en uitvoerbaarheid.
Ik kan mij wel voorstellen dat kwetsbaren zich minder veilig voelen in het
openbaar vervoer nu de mondkapjesplicht daar is afgeschaft. Daarom wordt
in de publiekscommunicatie ook ingezet op bewustwording: het is belangrijk
dat het algemene publiek zich realiseert dat niet iedereen zich veilig voelt nu
de maatregelen zijn afgeschaald, en dat het daarom belangrijk is dat iedereen
elkaar de ruimte geeft om extra beschermende maatregelen te treffen.
Daarnaast blijft het advies luiden om een mondkapje te dragen op drukke
plekken, zoals in en rond het openbaar vervoer. Met het dragen van een
mondkapje bescherm je jezelf en anderen.
Vraag 6
Wanneer is het mogelijk voor overige kwetsbare risicogroepen (<70 jaar) om
een tweede booster te halen?
Antwoord 6
De Gezondheidsraad heeft gewogen of het wenselijk en noodzakelijk is de
doelgroepen die eerder werden aangewezen voor de herhaalprik verder uit te
breiden. In het nieuwe advies van 25 maart jl. adviseert de Raad om de
doelgroep uit te breiden naar mensen van 60 jaar en ouder. Dit advies heb ik
overgenomen4 en voor deze mensen is het vanaf 26 maart jl. mogelijk een
afspraak te maken voor de herhaalprik. De Gezondheidsraad adviseert geen
herhaalprik voor mensen onder de 60 jaar. Deze groep is voorlopig nog goed
beschermd tegen ernstige ziekte. Mensen vanaf 18 jaar met een ernstige
afweerstoornis of met het syndroom van Down kunnen, zoals de Gezondheidsraad adviseert, ook een herhaalprik krijgen. Dit geldt ook voor bewoners
van verpleeghuizen. Voor de meest kwetsbare personen jonger dan 60 jaar is
er dus wel een herhaalprik voorzien. Daarbij geeft het advies van de
Gezondheidsraad ruimte voor maatwerk voor specifieke gevallen. Op dit
moment wordt er gekeken naar de mogelijkheden hier invulling aan te geven.
Vraag 7
Hoe gaat u ervoor zorgen dat ongevaccineerden er van op de hoogte zijn dat
het Novavax-vaccin beschikbaar is? Hoeveel mensen laten zich alsnog
hierdoor voor het eerst vaccineren, denkt u? Welke stimuleringsmaatregelen
zijn bewezen effectief?
Antwoord 7
De beschikbaarheid van het Novavax-vaccin is bekend gemaakt door middel
van publiekscommunicatie, waaronder een persbericht vanuit het Ministerie
van VWS en berichtgeving vanuit het RIVM en de GGD. Ook via sociale
media is het door deze drie organisaties onder de aandacht gebracht. Daarbij
is er een informatiepagina over Novavax op coronavaccinatie.nl. Als mensen
zoeken naar Novavax komt deze pagina hoog in de zoekresultaten naar
boven. Op prikkenzonderafspraak.nl wordt verwezen naar de locaties waar
Novavax beschikbaar is. Daarnaast worden mensen die vragen stellen aan
het Ministerie van VWS over dit onderwerp geattendeerd op de mogelijkheid
om te kiezen voor Novavax.
Uit onderzoek van de Gedragsunit van het RIVM kunnen we opmaken dat een
kleine groep mensen heeft aangegeven zich te willen laten vaccineren met
4

Kamerstuk 25 295, nr. 1823.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

Novavax. Dit onderzoek geeft echter alleen aan wat de intentie is. Er zijn tot
en met 3 april jl. 554 eerste prikken en 9 tweede prikken met Novavax. Het
totaal aantal nog geplande afspraken met Novavax was op 4 april 595
afspraken, waarvan 93 voor een eerste prik. Het is uiteraard aan iedereen die
nog geen COVID-19-vaccinatie heeft gehad zelf om hierin een keuze te maken.
Vraag 8
Wat voor gevolgen heeft de toepassing van de In-vitro Diagnostic Medical
Devices Regulation (IVDR) per 26 mei 2022 concreet op de toelating en de
minimale kwaliteitseisen van zelftesten (in navolg op de beantwoording van
eerdere Kamervragen)?5
Antwoord 8
Graag verwijs ik u naar mijn eerdere antwoorden over zelftesten van
21 februari 2022.6 Voor zelftesten die vanaf 26 mei 2022 voor het eerst op de
markt komen, gaan strengere voorwaarden gelden voor onder andere
prestatiestudies, kwaliteitsmanagement, post-market surveillance en het
rapporteren en melden van incidenten. Aanvullend zal al deze informatie
grotendeels openbaar toegankelijk worden in de Europese Database voor
Medische hulpmiddelen (EUDAMED). EUDAMED moet eventuele incidenten
eerder aan het licht brengen, zodat sneller passende maatregelen kunnen
worden getroffen, indien nodig.
Vraag 9
Hoe staat het met de onderzoeken van het Zorginstituut Nederland naar de
effectiviteit van de paramedische herstelzorg? Blijft de vergoeding voor
paramedische herstelzorg in stand totdat het Zorginstituut haar onderzoek
heeft afgerond?
Antwoord 9
Het onderzoek naar de effectiviteit van de paramedische herstelzorg na
COVID-19 is op dit moment gaande. Naar verwachting is in het voorjaar van
2023 meer bekend over de resultaten van het onderzoek. Een eventuele
verlenging van de paramedische herstelzorg na augustus 2022 neem ik in
overweging.
Vraag 10
Hoe worden patiënten en zorgverleners betrokken bij het onderzoek naar
effectiviteit en kostenefficiëntie door het Zorginstituut? Klopt het dat de
voorwaardelijke toelating afloopt in augustus 2022? Bent u bereid om de
voorwaardelijke toelating nogmaals te verlengen in afwachting van het
onderzoek van het Zorginstituut?
Antwoord 10
Het onderzoek naar de effectiviteit van de paramedische herstelzorg na
COVID-19 is op dit moment gaande. Alle patiënten en zorgverleners die zorg
krijgen of verlenen in het kader van de regeling zijn in principe betrokken bij
het onderzoek. Het klopt dat de voorwaardelijke toelating afloopt in augustus
2022. Een eventuele verlenging van de regeling neem ik in overweging.
Vraag 11
Bent u bekend met de brief die de #VergeetOnsNietErnst-groep aan u
gestuurd heeft? Zo ja, heeft u op de punten in de brief gereageerd en zou u
in gesprek willen gaan met deze groep?
Antwoord 11
Op 15 maart jl. heeft #VergeetOnsNietErnst een brief aan de SecretarisGeneraal van het Ministerie van VWS gestuurd met «een «verlanglijst»» die
#VergeetOnsNietErnst met hem wil bespreken, met «direct implementeerbare,
concrete maatregelen». Zoals #VergeetOnsNietErnst aangeeft in deze brief,
hebben diverse directies van het ministerie reeds regelmatig overleg met

5
6

Aanhangsel van de Handelingen II, vergaderjaar 2021–2022, nr. 1805.
Aanhangsel Handelingen, Vergaderjaar 2021–2022, nr. 1805.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4

#VergeetOnsNietErnst. Het Ministerie van VWS zal op korte termijn reageren
op de brief van de groep #VergeetOnsNietErnst.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

5