Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

28 807

Vogelpestcrisis (Aviaire influenza)

Nr. 178

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 december 2014
Hierbij informeer ik u over de aanpassing van het pakket maatregelen om
de uitbraak van vogelgriep te bestrijden.
Gisteren is bekend geworden dat op basis van alle beschikbare informatie
het het meest waarschijnlijk dat er drie separate introducties van het
vogelgriepvirus hebben plaatsgevonden in de gebieden Hekendorp, Ter
Aar en Kamperveen. Uit het onderzoek is gebleken dat vogelgriep type
H5N8 hoogpathogeen aanwezig was bij smienten in de buurt van
Kamerik. Uit de screening van de bedrijven in de verschillende 10
kilometer zones en de serologische en genetische analyse van de
aangetroffen virussen, is voorts gebleken dat het om separate introducties
gaat, om onafhankelijke besmettingen dus. Het is daarom waarschijnlijk
dat het vogelgriepvirus via wilde eenden in ons land terecht is gekomen.
Op basis van de veterinaire conclusies en adviezen heb ik besloten het
pakket aan maatregelen om de vogelgriep te bestrijden aan te passen.
Vandaag heb ik hier ook over gesproken met de sector.
Aanpassing maatregelen
De maatregelen in de 3 en 10 kilometer beschermings- en toezichtsgebieden rond de besmette bedrijven blijven, conform Europese
voorschriften, 30 dagen van kracht.
Het westen van Nederland (regio A) wordt gezien als een risicogebied. In
deze regio zijn veel waterrijke gebieden, waar ook de twee wilde eenden
zijn aangetroffen met het hoogpathogene virus. De situatie is hier met drie
uitbraken, waarvan de laatste in Zoeterwoude op 30 november jl., niet
stabiel. Om die reden blijven in dit risicogebied alle beperkende maatregelen van kracht die nu gelden, zoals een totaal vervoersverbod van
pluimvee, eieren, pluimveemest en gebruik strooisel. Ook het jachtverbod
blijft hier gelden. Deze maatregelen blijven in ieder geval de komende 14
dagen in stand.

kst-28807-178
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 807, nr. 178

1

De ophok- en afschermplicht voor pluimvee en ander gevogelte blijft in
heel Nederland van kracht. Voor hobbydierhouders van pluimvee en
ander gevogelte geldt deze verplichting in de beschermings- en toezichtsgebieden van 3 en 10 km. Verder geldt een bezoekersregeling op alle
pluimveebedrijven en gemengde bedrijven met pluimvee. Tenslotte blijft
het verzamelverbod en tentoonstellingsverbod voor pluimvee en ander
gevogelte van kracht. Het jachtverbod wordt opgeheven voor Nederland,
met uitzondering voor het risicogebied.
Voor de rest van Nederland geldt dat met uitzondering van het
beschermings- en toezichtsgebied bij Kamperveen er geen specifieke
regio-indeling meer gehanteerd wordt. Wel blijven de maatregelen in
stand die er voor moeten zorgen dat bij een introductie van het vogelgriepvirus op een bedrijf deze niet verder verspreid worden. Dat betekent
dat voor het vervoer blijft gelden dat deze maximaal 1 pluimveebedrijf per
rit mag bezoeken, met een passend hygiëneprotocol. Ook blijven klinische
controles voor kippen en de PCR test voor eenden bestaan. Voor de afvoer
van mest wordt een corridor ingesteld naar de verbrandingsinstallatie en
champostbedrijf in Moerdijk.
Ook is het in de rest van Nederland weer toegestaan om eendagskuikens
en broedeieren te vervoeren naar pluimveebedrijven. Opfokleghennen
kunnen na een gedegen klinische controle van het herkomstbedrijf weer
worden afgevoerd naar legbedrijven binnen Nederland.
Voor dit vervoer geldt één uitzondering voor het vervoer van leghennen.
Opfokleghennen afkomstig uit het gebied dat eerder werd omschreven als
regio D, mogen alleen in Regio D worden opgelegd. Deze extra eis wordt
gesteld omdat er in dit gebied nog steeds een 10 kilometer beschermingsen toezichtsgebied aanwezig is in Kamperveen en vanwege de aanwezigheid van grote aantallen wilde vogels. Ook mest moet binnen dit
gebied worden afgezet.
Indien er onverhoopt de komende tijd toch een uitbraak van vogelgriep in
Nederland zich voordoet buiten het risico gebied, dan zal ik voor die regio
dezelfde strikte maatregelen instellen als die thans gelden in het risicogebied. Uitgangspunt daarbij blijft dat de pluimveedichte gebieden van
Nederland worden gevrijwaard van het vogelgriepvirus.
Het aangepaste pakket aan maatregelen zal in gaan op donderdag
4 december om 00.00 uur.
Hygiënemaatregelen
Gezien het feit dat het gaat om separate introducties in de getroffen
gebieden, acht ik het van belang om de hygiëne op de bedrijven te
versterken. Pluimveehouders zijn zelf verantwoordelijk voor de verbetering van de hygiëne op hun bedrijf. Daarom zullen nadere afspraken met
de sector worden gemaakt voor aanpassing van het hygiëneprotocol in
het kader van de eigen kwaliteitssystemen (IKB). Vandaag heb ik, samen
met de Gezondheidsdienst voor Dieren en de brancheorganisatie voor de
pluimveesector Avined, een brief gestuurd aan alle pluimveehouders,
waarin het belang van stringente hygiëne-maatregelen wordt benadrukt.
De noodzakelijke hygiënemaatregelen zijn ook via internet beschikbaar
(http://www.gddiergezondheid.nl/actueel/nieuws/2014/11/doe-alles-ominsleep-vogelgriep-te-voorkomen).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 807, nr. 178

2

Stand van zaken vogelgriep Zoeterwoude
Op 30 november jl. werd vogelgriep vastgesteld op een pluimveebedrijf in
Zoeterwoude. Dit bedrijf is daarom geruimd. In het gebied met een straal
van 1 km rond het besmette bedrijf ligt nog één ander pluimveebedrijf. Uit
voorzorg is besloten dit bedrijf preventief te ruimen. Bij het onderzoek
(PCR) is geen vogelgriepvirus aangetroffen. Beide ruimingen zijn
inmiddels afgerond.
Zoals aangegeven bevinden zich tussen het 1 km en het 10 km gebied 3
andere pluimveebedrijven. Op twee bedrijven is op dit moment geen
pluimvee aanwezig. Het andere bedrijf is geïnspecteerd en daarbij zijn
monsters genomen. Bij het onderzoek (PCR) is geen vogelgriepvirus
aangetroffen.
Stand van zaken onderzoek wilde vogels
Gisteren is bekend geworden dat in twee van de 52 monsters van
uitwerpselen van smienten (wilde eendensoort) in de buurt van Kamerik
(provincie Utrecht) het vogelgriepvirus is aangetroffen van het hoogpathogene H5 type. Vandaag is vastgesteld dat het hier om het H5N8 type
gaat.
De Europese Commissie heeft de European Food Safety Authority (EFSA)
gevraagd een wetenschappelijk rapport uit te brengen over de uitbraak
van vogelgriep van het hoogpathogene H5N8 type in Nederland,
Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Daarbij wordt gevraagd om een
epidemiologische analyse van de huidige situatie in Europa om mogelijke
routes te bezien waarlangs het virus is binnen gekomen, en dan met name
de rol van wilde vogels hierin. De Europese Commissie heeft gevraagd
het rapport op 5 december a.s. gereed te hebben.
De Staatssecretaris van Economische Zaken,
S.A.M. Dijksma

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 807, nr. 178

3