Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1366
Vragen van het lid Thieme (PvdD) aan de Staatssecretaris van Economische
Zaken over verkeersveiligheid en faunabeleid naar aanleiding van wilde
zwijnen op A1 (ingezonden 21 januari 2015).
Antwoord van Staatssecretaris Dijksma (Economische Zaken) (ontvangen
25 februari 2015)
Vraag 1
Kent u het bericht «Files op A1 door aangereden wild zwijn»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is er ter plaatse een sluitend net van zwijn-kerende rasters waardoor zwijnen
niet de snelweg op kunnen komen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunt u
aangeven hoe de zwijnen ondanks dit zwijn-kerende raster op de snelweg
konden komen?
Antwoord 2
Langs de rijksweg A1 is aan beide zijden een grootwildkerend raster
aanwezig. Ondanks het wildkerende raster zijn er drie zwijnen waarschijnlijk
via de (bermen van) toe- en afrit op de rijksweg gekomen. Vlak daarna
hebben de zwijnen zelfstandig de rijksweg weer verlaten, waarschijnlijk via
dezelfde toe- en afrit. Het past bij het gedrag van wilde zwijnen om de
grenzen van hun leefgebied op te zoeken en op onverwachte plekken op te
duiken.
Vraag 3
Is het waar dat het voornemen bestond de dieren af te schieten? Zo ja, op
basis waarvan en door wie is daar toe besloten?
Antwoord 3
Ja. Om de veiligheid van het verkeer te borgen is door politie en Rijkswaterstaat besloten om de snelweg af te sluiten en de jachtopziener in te schakelen
om de wilde zwijnen af te schieten vanwege het gevaar voor de verkeersvei-

1

ah-tk-20142015-1366
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

http://nos.nl/artikel/2013822-files-op-a1-door-aangereden-wild-zwijn.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

ligheid. Uiteindelijk was het niet nodig om de wilde zwijnen af te schieten
omdat bij aankomst van de jachtopziener de wilde zwijnen niet meer op de
snelweg aanwezig waren en niet meer te traceren waren.
Vraag 4
Is er een serieuze afweging gemaakt om te kiezen voor een verdovingsschot
alvorens te besluiten de dieren af te schieten? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Nee, zie ook mijn antwoord op vraag 3. De keuze om de zwijnen daadwerkelijk af te schieten, dan wel de wijze waarop (wel of niet verdoven), is niet
gemaakt omdat de zwijnen inmiddels de rijksweg op eigen gelegenheid
verlaten hadden.
Vraag 5
Is het waar dat de overlevende zwijnen zelf een manier gevonden hebben om
zich terug te trekken in hun leefgebied alvorens afschot kon plaatsvinden? Zo
ja, wat zegt dat over de werking van het zwijn-kerende raster?
Antwoord 5
Zie mijn antwoorden op de vragen 2, 3 en 6.
Vraag 6
Kunt u aangeven op welke wijze en in welke frequentie de kwaliteit van
zwijn-kerende rasters gecontroleerd wordt? Acht u deze controles toereikend?
Antwoord 6
Het wildkerend raster wordt normaliter één keer per jaar door Rijkswaterstaat
visueel gecontroleerd en vastgelegd in een rapportage faunavoorzieningen,
conform de NEN 2767. Als gevolg van dit incident met wilde zwijnen heeft
Rijkswaterstaat besloten om op de betreffende locatie éénmalig een extra
inspectie uit te voeren.
Vraag 7
Acht u het mogelijk dat het massale afschot van wilde zwijnen de groepshiërarchie in de populatie verstoort waardoor zwerfgedrag kan leiden tot
verkeersgevaarlijke situaties? Zo nee, waarom niet? Zo ja, ziet u aanleiding
provincies te adviseren het afschotbeleid aan te passen mede uit het oogpunt
van verkeersveiligheid?
Antwoord 7
De spontane wegtrek van wilde zwijnen naar andere gebieden kan gebeuren
om meerdere redenen. Het kan zijn dat er hoge doelstanden worden
aangehouden zoals recent in de afschotvrije gebieden gebeurt. Ook ingeval
van voedseltekort en wanneer jonge zwijnen op zoek gaan naar nieuwe
leefgebieden kan er sprake zijn van migratie van zwijnen. Indien de wegtrek
van wilde zwijnen leidt tot een gevaar voor de verkeersveiligheid, zoals het
geval was op de A1, kan besloten worden om over te gaan tot afschot. Het
gaat hierbij om incidenten. In algemene zin geldt dat het beleid ten aanzien
van het beheer van de wildezwijnenpopulatie en het beleid ten aanzien van
afschot beide de verantwoordelijkheid van de provincies zijn.
Vraag 8
Welk verband ziet u tussen de nachtelijke jacht, waarbij zelfs gebruik wordt
gemaakt van restlichtversterkers, en het aantal aanrijdingen met wilde
zwijnen in regio’s waar dit wordt toegestaan?
Antwoord 8
Uit onderzoek2 blijkt dat er te weinig bekend is over het effect van afschot op
de dichtheid van de hoefdieren, daarmee dus ook op het aantal aanrijdingen
met de hoefdieren.

2

G.W.T.A. Groot Bruinderink et al., Alterra rapport 2026 Alterra Wageningen UR «Factoren bij
aanrijdingen met wilde hoefdieren op de Veluwe», Wageningen 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

Overigens verbiedt de Benelux-overeenkomst Jacht en Vogelbescherming het
jagen in de nachtelijke uren en het gebruik van jachtmiddelen, anders dan de
middelen die door het Comité van Ministers van de Benelux Unie zijn
aangewezen, tenzij de provincie hiervoor ontheffing heeft verleend.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3