2021D34719

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Infrastructuur en Waterstaat hebben
verschillende fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat over het
Ontwerpbesluit tot wijziging Reglement verkeersregels en verkeerstekens
1990 in verband met de tijdelijke voorwaarden en overgangsbepalingen
van nul-emissiezones (Tijdelijk besluit nul-emissiezones) (Kamerstuk
31 209, nr. 232) en de Uitvoeringsagenda zero-emissie stadslogistiek
(Kamerstuk 31 209, nr. 231).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Agnes Mulder
De adjunct-griffier van de commissie,
Meijer

nds-tk-2021D34719

1

Inhoudsopgave
I

blz.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Inleiding
Algemeen
VVD-fractie
D66-fractie
PVV-fractie
CDA-fractie
GroenLinks-fractie
SGP-fractie

2
2
2
2
4
4
5
7
8

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de stukken
behorend bij het schriftelijk overleg Voorhang ontwerpbesluit Tijdelijk
besluit nul-emissiezones en Uitvoeringsagenda zero emissie stadslogistiek en hebben hierover nog enkele vragen en/of opmerkingen.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van het plan om
emissievrije stadslogistieke zones te realiseren. Deze leden staan hier
positief tegenover. Het brengt het realiseren van de klimaatdoelstellingen
dichterbij en heeft positieve effecten op de luchtkwaliteit. Deze leden
hebben nog enkele vragen ter toelichting.
De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de betreffende
beleidsbrieven en willen de Staatssecretaris nog enkele vragen
voorleggen.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de geagendeerde stukken. Deze leden vinden het van belang dat
wordt toegewerkt naar een duurzame en gezonde leefomgeving en vinden
het in algemene zin daarom positief dat het mogelijk wordt dat
gemeenten ertoe kunnen besluiten om via zero-emissiezones voor
stadslogistiek in steden een gezonde leefomgeving te kunnen bevorderen.
Deze leden hebben nog vragen en opmerkingen over de geagendeerde
stukken.
De leden van de GroenLinks-fractie hebben met interesse kennisgenomen
van het tijdelijk besluit nul-emissiezones en de uitvoeringsagenda
zero-emissie stadslogistiek. Deze leden hebben hierover wel enkele
vragen.
De leden van de SGP-fractie hebben kennisgenomen van het voorliggende ontwerpbesluit. Zij hebben nog enkele vragen.
Algemeen
VVD-fractie
Brief ontwerpbesluit
De leden van de VVD-fractie vragen de Staatssecretaris wat de stand van
zaken is van het op te richten ontheffingsloket voor ondernemers
waarvoor de landelijke regels niet een redelijk en bruikbaar kader bieden.

2

Ontwerpbesluit en nota van toelichting
Hoofdlijnen van het tijdelijke besluit
De leden van de VVD-fractie vinden het toelaten van hybride vrachtwagens een goede zaak om logistieke bedrijven voldoende tijd te geven
om naar volledige emissieloze vrachtwagens te gaan. Deze leden lezen
dat deze vrachtwagens uitsluitend en aantoonbaar emissieloos mogen
rijden in de zones. Zij vragen zich af hoe gemeenten dit gaan handhaven.
Kan dit worden verwacht van buitengewoon opsporingsambtenaren en
politie in de deelnemende gemeenten? Is er voldoende capaciteit? Welke
taken moeten wijken voor handhaving op dit onderwerp? Deze leden
vinden het terdege belangrijk om die bedrijven te beschermen die
investeren in hybride voertuigen.
De leden van de VVD-fractie zijn voorstander van een landelijke aanpak,
zodat gemeenten eenduidig beleid (uit)voeren en betrokkenen weten waar
zij aan toe zijn. Deze leden willen dan ook voorkomen dat gemeenten zelf
allerlei uitzonderingen kunnen maken. Zij vragen dan ook of het voor
gemeenten mogelijk is om individueel af te zien van bepaalde vrijstellingen door alsnog bijvoorbeeld oldtimers te weigeren.
De leden van de VVD-fractie vragen of het de verwachting is dat er voor
de voertuigen waarvoor nu een ontheffing wordt verleend, zoals kermisen circusvrachtauto’s, in 2030 een emissieloos alternatief is. Is dit van
invloed op het vervallen van de ontheffing op uiterlijk 1 januari 2030? Wat
heeft het voor gevolgen voor het vervallen van het tijdelijke besluit als
blijkt dat het niet redelijk is ontheffingen en vrijstellingen uiterlijk 1 januari
2030 te laten vervallen?
De leden van de VVD-fractie zijn benieuwd in hoeverre gemeenten
openstaan voor vrijwillige mandatering van de ontheffingsbevoegdheid
aan een nationale autoriteit door de colleges van deze gemeenten. Hoe
kijken gemeenten aan tegen de (vrijwillige) harmonisatie?
De leden van de VVD-fractie zijn blij om te lezen dat de subsidieregeling
voor bedrijfsauto’s goed loopt. Kijkend naar de opgave voor de dertig tot
veertig steden die mee zullen doen in de zero-emissie stadslogistiek,
vragen deze leden of de Staatssecretaris in beeld heeft hoeveel bestelbussen er bij benadering rondrijden in deze steden. Bereiken we met het
aantal van 1700 nieuwe elektrische bestelbussen in 2021 vanuit de
subsidie de doelstellingen?
De leden van de VVD-fractie krijgen signalen dat de subsidieregeling die
beschikbaar is voor ondernemers die de overstap naar een emissievrije
bestelbus willen onvoldoende effectief is om de doelstelling te halen,
omdat een zeer beperkt deel van de meerkosten wordt vergoed. Deelt de
Staatssecretaris de mening dat om de draagkracht voor de energietransitie te behouden en het mogelijk te maken voor ondernemers om mee te
komen in deze transitie, het van belang is een substantieel deel van de
meerkosten van emissievrije logistiek te vergoeden? Kan de Staatssecretaris aangeven welk deel van de meerkosten moet worden vergoed om de
subsidieregeling effectiever te laten zijn?
Overleg, advies, voorhang en notificatie
De leden van de VVD-fractie lezen dat er zorgen zijn of de lijst met
bijzondere voertuigen wel compleet is. Deze leden vragen waarom er voor
categorieën van vrachtauto’s geen uitzondering wordt gemaakt waarbij de
einddatum nog moet worden bepaald, zoals voor vrachtauto’s die zware

3

bouwmaterialen aanvoeren. Is het realistisch te verwachten dat zwaar
vervoer op 1 januari 2030 emissieloos is? Waarom is deze termijn
voorlopig niet vastgezet op 2035?
De leden van de VVD-fractie lezen dat er daarnaast nog veel meer zorgen
zijn over de beschikbaarheid van emissievrije voertuigen (met voldoende
actieradius) en laadinfrastructuur. Deze leden hebben daarover twee
vragen. Ten eerste, welk comfort gaat de Staatssecretaris bieden bij deze
ondernemers? Deze leden zijn van mening dat het succes gaat afhangen
van dit comfort. Ten tweede, hoe ver staat het met de laadinfrastructuur
voor vrachtauto’s? Loopt de uitrol en beschikbaarheid vanuit de Nationale
Agenda Laadinfrastructuur (NAL) op schema?
De leden van de VVD-fractie vragen wat de mogelijkheden zijn met
betrekking tot de oplaadpunten om emissievrije zones werkbaar te maken,
gelet op het feit dat voor een aantal vervoerders en/of bedrijven het
noodzakelijk is om het voertuig bij de consument te parkeren om hun
diensten uit te voeren en hun werkzaamheden te verrichten.
Uitvoeringsagenda
De leden van de VVD-fractie zijn benieuwd naar de stand van zaken van de
pilot naar het toelaten van plug-in hybride vrachtauto’s en hoe dit in de
praktijk zal uitwerken. Is de verwachting nog steeds dat deze dit jaar kan
worden uitgevoerd en afgerond kan zijn zodat de Staatssecretaris de
Kamer hierover begin volgend jaar kan informeren?
D66-fractie
De leden van de D66-fractie vinden het van belang dat de nul-emissie
stadslogistiekezones zoveel als mogelijk worden gerealiseerd in 2025.
Deze leden hebben kennisgenomen van overgangsregelingen. Op welke
wijze wordt er op toegezien dat zo min mogelijk gemeenten gebruik
hoeven te maken van deze overgangsregelingen? Op welke wijze wordt
aanpalend beleid zoals fiscale stimulering en normering in samenhang
betrokken?
De leden van de D66-fractie vragen op welke wijze er uit de
nul-emissiezones voor stadslogistiek lessen getrokken kunnen worden
voor nul-emissiezones voor particuliere mobiliteit.
De leden van de D66-fractie zijn tot slot benieuwd of er al enige duidelijkheid is over de manier van handhaven met betrekking tot de nieuwe
wetgeving. Kan de Staatssecretaris dit toelichten?
PVV-fractie
De leden van de PVV-fractie constateren dat er voor een aantal gevallen
géén redelijk en bruikbaar kader geboden wordt. Deze leden willen
duidelijkheid hebben om welke gevallen dit gaat en welke acties de
Staatssecretaris concreet onderneemt om deze specifieke groep te helpen.
De leden van de PVV-fractie constateren dat particulieren straks een
ontheffing moeten aanvragen voor hun voertuig, mits zij kunnen
aantonen dat het niet bedrijfsmatig gebruikt wordt. Hoe is hierin voorzien
voor zelfstandigen zonder personeel die hun bedrijfswagen privé
gebruiken? Hoe kan een particulier dit straks aantonen?

4

De leden van de PVV-fractie hebben al eerder twijfels uitgesproken of er
wel voldoende elektrische bedrijfsauto’s zijn. Ook zijn er bedrijfsmatig
vraagtekens te stellen bij de prijs en bij de actieradius van elektrische
vrachtwagens. Deze leden willen graag een reactie van de Staatssecretaris
op deze zaken in relatie tot het invoeren van een zero-emissiezone.
De leden van de PVV-fractie vragen aan de Staatssecretaris hoeveel
gewone diesel- en benzinebedrijfsauto’s er nu ingeruild moeten worden
doordat deze straks niet meer in een zero-emissiezone mogen komen.
De leden van de PVV-fractie willen van de Staatssecretaris weten wie deze
omschakeling naar zero-emissie gaat betalen en wat de gevolgen zijn voor
ondernemers die deze omschakeling niet kunnen maken. Deze leden
vragen aan de Staatssecretaris of hij het gerechtvaardigd vindt dat
bedrijven straks failliet gaan omdat zij de transitie naar onbetaalbare
elektrische voertuigen niet kunnen maken.
De leden van de PVV-fractie constateren dat de Staatssecretaris de
verantwoordelijkheid met betrekking tot het uitleggen van de verschillen
tussen de zero-emissiezone en de milieuzone bij de gemeente neerlegt.
Hierdoor is de kans groot dat de regelgeving anders geïnterpreteerd gaat
worden. Hoe gaat de Staatssecretaris voorkomen dat er hierdoor onnodig
veel boetes worden uitgeschreven?
De leden van de PVV-fractie constateren dat er géén rekening wordt
gehouden met vrijstelling ten aanzien van hulpdiensten zoals politie en
ambulance. De brandweer wordt wél genoemd. Politie en ambulance
maken óók gebruik van lichte bedrijfsauto’s. Is de Staatssecretaris van
plan om voor hulpdiensten een ontheffing te verlenen of wil hij het hele
wagenpark van ambulance en politie het liefst morgen elektrisch zien?
De leden van de PVV-fractie constateren dat elektrische auto’s steeds
duurder worden. Het afgelopen jaar zijn de prijzen bijna 4.500 euro hoger
geworden. De gemiddelde prijs steeg naar ruim 42.000 euro, een veel
hogere stijging dan bij reguliere auto’s waar de gemiddelde prijs op
27.500 euro ligt. Aangezien deze Staatssecretaris het liefst morgen nog
ziet dat heel Nederland elektrisch rijdt: wat doet de Staatssecretaris om
deze hoge prijzen te verlagen?
CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie vragen de Staatssecretaris of hij kan
bevestigen dat zero-emissiezones uitsluitend van toepassing zijn op
bedrijfsauto’s en vrachtauto’s. Deze leden lezen in het tijdelijk besluit
nul-emissiezones dat een gemeente kan beslissen of de nul-emissiezone
in plaats van een milieuzone komt, of naast de milieuzone blijft bestaan.
Hoe gaat dat in de praktijk in zijn werk indien een gemeente zowel een
nul-emissiezone als een milieuzone instelt? Hoe wordt hierbij gezorgd
voor duidelijke communicatie, zodat hierover geen verwarring ontstaat?
De leden van de CDA-fractie lezen verder in het ontwerpbesluit dat
gemeenten minimaal vier jaar voor de invoering de ligging en omvang
van de nul-emissiezone moeten aankondigen. Op welke wijze moeten
gemeenten dit aankondigen, hoe wordt ervoor gezorgd dat degenen die
gevolgen ondervinden van zero-emissiezones deze aankondiging ook
tijdig zien? Deze leden lezen verder dat om een zo soepel mogelijke
overgang en een geleidelijk en zorgvuldig proces na te streven, waarbij
ondernemers voldoende tijd hebben om te kunnen overstappen op een
emissieloze bestel- en vrachtauto, een overgangsregeling is vastgesteld.

5

Kan de Staatssecretaris aangeven of mede door deze overgangsregelingen breed draagvlak in het veld bestaat voor dit ontwerpbesluit?
De leden van de CDA-fractie vragen verder hoe het precies zit met
ontheffingen rond rolstoltoegankelijke voertuigen en voertuigen van
gehandicapten. Hoe wordt ervoor gezorgd dat aanvragen voor een
ontheffing voor rolstoltoegankelijke voertuigen en voertuigen van
gehandicapten niet onnodig complex worden en snel in behandeling
worden genomen? Deze leden lezen verder dat er diverse regelingen zijn
die de aanschaf van nul-emissievoertuigen ondersteunen. Hoe zorgen
deze regelingen ervoor dat met name midden- en kleinbedrijven (mkb)
deze regelingen weten te vinden en weten waar vergoedingen kunnen
worden aangevraagd?
De leden van de CDA-fractie lezen verder dat de Staatssecretaris zich blijft
inzetten om automatische handhaving van buitenlandse voertuigen snel
mogelijk te maken, bij voorkeur via Europese regelgeving, desnoods via
bilaterale afspraken. Welke concrete stappen zet de Staatssecretaris om
hier nu echt op in te zetten?
De leden van de CDA-fractie lezen verder dat in 2024 zal worden geëvalueerd of de wereldwijde productie van nul-emissiebestelauto’s voldoende
is voor de Nederlandse markt om redelijkerwijs te kunnen voorzien in de
behoefte. Uit de mkb-toets blijkt dat er vraagtekens worden gezet bij de
tijdige beschikbaarheid van voldoende emissievrije voertuigen. Mocht uit
de evaluatie blijken dat er onvoldoende beschikbaarheid is, wat gebeurt er
dan? Kan de Staatssecretaris verder schetsen wat er zou gebeuren indien
er in 2025 niet afdoende laadinfrastructuur en waterstofvulpunten zullen
zijn en het elektriciteitsnetwerk de extra vraag niet aan kan als er veel
elektrisch vrachtvervoer en bouwmaterieel bij komt? In de mkb-toets
wordt verder opgemerkt dat het lijstje met bijzondere voertuigen die in
aanmerking komen voor vrijstelling of ontheffing niet volledig is. Welke
bijzondere voertuigen worden hierbij genoemd en kan de Staatssecretaris
aangeven waarom deze bijzondere voertuigen tot op heden niet zijn
toegevoegd? De Staatssecretaris geeft aan dat als blijkt dat aanvullende
vrijstellingen voor specifieke voertuigen nodig zijn, dit bij een volgende
wijziging van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV
1990) wordt geregeld. Wanneer is een volgende wijziging van het RVV
1990 voorzien?
De leden van de CDA-fractie lezen verder dat de oorspronkelijke bepaling
dat ontheffingen geldig zijn «voor het gehele land» is geschrapt. Hoe wil
de Staatssecretaris voorkomen dat onnodige bureaucratie ontstaat
doordat iemand bij verschillende gemeentes voor hetzelfde een aanvraag
moet indienen? Is de voorgestelde regelgeving niet te vrijblijvend
waardoor de kans bestaat dat er geen geharmoniseerd systeem ontstaat?
Heeft het Adviescollege toetsing regeldruk (ATR) hier ook naar gekeken en
zo niet, waarom niet? In de Kamerbrief1 wordt aangegeven dat de
Staatssecretaris samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten
(VNG) en de logistieke sector toe werkt naar één landelijk ontheffingenloket. Wat houdt dit precies in en voorkomt dit ook dat voor elke
gemeente apart een aanvraag moet worden gedaan? In dezelfde
Kamerbrief lezen deze leden dat particulieren bij de gemeente een
ontheffing kunnen aanvragen voor hun voertuig, mits zij aan kunnen
tonen dat deze niet bedrijfsmatig gebruikt wordt. Is het niet bureaucratisch dat particulieren een ontheffing moeten aanvragen voor een zone
die niet op hen van toepassing is? Kan er niet een slimmer systeem
worden bedacht waarbij de particulier niets hoeft te doen? En hoe moet
1

Kamerstuk 31 209, nr. 232.

6

een particulier aantonen dat zijn voertuig niet bedrijfsmatig gebruikt
wordt? Kan de Staatssecretaris aangeven of het ATR naar het idee om
particulieren een ontheffing te laten aanvragen heeft gekeken en hoe hij
hier over oordeelde? Is de staatsecretaris bereid hier nogmaals met hen
over van gedachten te wisselen en, indien het ATR hier nog niet expliciet
naar heeft gekeken, hen te vragen alsnog advies te geven op dit punt? Kan
de Staatssecretaris verder aangeven welke mogelijkheden het ATR ziet om
de regeldruk voor aanvragen voor ontheffingen in algemene zin zo
beperkt mogelijk te houden? Deze leden lezen verder in het ontwerpbesluit dat het ATR adviseert dat één website opgezet dient te worden. Aan
wat voor een website wordt hierbij gedacht en wordt dit advies overgenomen? Zo nee, waarom niet?
De leden van de CDA-fractie lezen ten slotte dat in het ontwerpbesluit het
plan is opgenomen om alle landelijke vrijstellingen en ontheffingen te
laten vervallen op 1 januari 2030. Vanaf 2030 zullen dan alleen uitstootvrije bestelauto’s en vrachtauto’s in nul-emissiezones worden toegelaten.
Kan de Staatssecretaris aangeven of hier ruimte blijft voor maatwerk,
zodat mogelijk toch nog vrijstellingen en ontheffingen kunnen gaan
gelden vanaf 2030, indien hier goede redenen voor zijn die goed zijn
onderbouwd?
GroenLinks-fractie
De leden van de GroenLinks-fractie vinden het belangrijk dat de transitie
naar emissieloos vervoer zo snel mogelijk wordt gemaakt ten behoeve
van het klimaat en de gezondheid. Hierbij zijn nul-emissiezones een
belangrijk instrument. In het Klimaatakkoord is echter afgesproken dat de
regels omtrent invoering uiterlijk in 2020 vastgesteld zouden worden.
Deze leden zijn daarom teleurgesteld dat dit proces is vertraagd. Kan de
Staatssecretaris garanderen dat de dertig tot veertig grotere gemeenten in
2025 de nul-emissiezones voor stadslogistiek hebben gerealiseerd?
Hebben deze gemeenten al concrete plannen gemaakt? Zo nee, op welke
manier worden gemeenten begeleid bij het opstellen van die plannen?
De leden van de GroenLinks-fractie vernemen dat sommige gemeenten
tegen problemen aanlopen met betrekking tot handhavings- en uitvoeringskosten voor de introductie van zero-emissiezones. Hoe wordt ervoor
gezorgd dat gemeenten financieel voldoende ondersteund worden om
deze transitie vóór 2025 mogelijk te maken?
De leden van de GroenLinks-fractie hebben vaker vragen gesteld over de
laadinfrastructuur om emissieloos vervoer überhaupt mogelijk te maken.
Deze leden vinden het jammer dat er geen sprake is van een samenhangend pakket van wet- en regelgeving met betrekking tot zowel
emissieloos vervoer als de tank- en laadinfrastructuur die daarbij hoort.
Hiervoor is een samenhangend pakket nodig van normering, stimulering
en beprijzing. Ziet de Staatssecretaris ook het belang van samenhang? Zo
ja, hoe geeft hij dat vorm? Zo nee, is hij bereid om hier zo spoedig
mogelijk mee te beginnen?
De leden van de GroenLinks-fractie vinden het goed dat er gewerkt wordt
aan een vrachtwagenheffing. Deze zal in 2024 in werking treden. Wordt
deze heffing zo stimulerend mogelijk gemaakt voor volledig emissieloze
vrachtwagens? Zo ja, op welke manier wordt dat vormgegeven? En per
wanneer zal de stimuleringsregeling voor emissieloze vrachtauto’s, zoals
afgesproken in het Klimaatakkoord, in werking treden?

7

SGP-fractie
De leden van de SGP-fractie lezen dat bij de uitzonderingsregeling voor
opleggertrekkers en vrachtauto’s niet alleen sprake moet zijn van
emissieklasse 6, maar ook van een jong voertuig. Deze leden horen graag
waarom via het Klimaatakkoord die laatste voorwaarde is toegevoegd.
Waarom wordt niet alleen gekeken naar de emissieklasse?
De leden van de SGP-fractie missen in de nota van toelichting een nadere
duiding van de positieve bijdrage van nul-emissiezones aan de lokale
luchtkwaliteit. Kan de Staatssecretaris meer inzicht geven in de kwantitatieve bijdrage van nul-emissiezones aan de lokale luchtkwaliteit, zo vragen
deze leden.
De leden van de SGP-fractie vragen of de Staatssecretaris bereid is ervoor
te zorgen dat in de monitorings- en evaluatieplannen ook de harmonisatie
van nul-emissie- en milieuzones meegenomen wordt. Deze leden vinden
het van belang dat een en ander zoveel mogelijk op elkaar afgestemd
wordt om te voorkomen dat ondernemers die te maken hebben met
verschillende emissievrije zones door de bomen het bos niet meer zien.
De leden van de SGP-fractie willen erop wijzen dat het van groot belang is
dat gemeenten ervoor zorgen dat tijdig voldoende laadpalen beschikbaar
zijn. Dat is geen sinecure, mede gelet op de knelpunten in het (lokale)
elektriciteitsnet. Deze leden vragen of ervoor gezorgd kan worden dat
gemeenten een afdoende laadvisie opgesteld hebben alvorens een
nul-emissiezone ingevoerd wordt.
De leden van de SGP-fractie constateren dat de invoering van
zero-emissiezones per 2025, ook met de bijbehorende overgangsregelingen, op korte termijn grote investeringen zal vragen van het bedrijfsleven, ook van de detailhandel in de binnensteden. De detailhandel is juist
flink getroffen door de coronacrisis. Verschillende ondernemers hebben te
maken met betalingsachterstanden en opgelopen schulden, wat de
mogelijkheden voor nieuwe investeringen in de komende jaren sterk
beperkt. Deze leden ontvangen graag een nadere analyse van de
financiële haalbaarheid van de zero-emissiezones per 2025 voor het
bedrijfsleven. Deze leden vragen zich in het verlengde van voorgaande
vraag af welk deel van de meerkosten van noodzakelijke investeringen in
nieuwe bestelauto’s en vrachtwagens via subsidieregelingen vergoed zal
worden. Is de veronderstelling juist dat deze bijdrage beperkt is?

8