KUSTWACHT VOOR HET KONINKRIJK DER
NEDERLANDEN IN HET CARIBISCH GEBIED

JAARVERSLAG 2015

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Managementsamenvatting

Voor de Kustwacht is samenwerking met zowel lokale partners als regionale en internationale partners
binnen de (maritieme) rechtshandhavingsketen ook in het afgelopen jaar van essentieel belang geweest.
Een gedegen samenwerking, structurele onderlinge kennis- en informatie-uitwisseling en het gezamenlijk
nadenken over de meest efficiënte en effectieve wijze van opereren voor nu en in de toekomst, is voor
mij randvoorwaardelijk om de Kustwacht en haar medewerkers verder te professionaliseren.
Ondanks de verminderde beschikbaarheid van het walradarsysteem en enkele vaartuigen als gevolg
van intensief onderhoud in verband met ouderdom van beide systemen en ondanks een geringere
beschikbaarheid van personeel, door de vele opleidingen waarin ik geïnvesteerd heb, ben ik tevreden
over hetgeen de Kustwacht gepresteerd heeft. Bijna alle prestatie-indicatoren zijn behaald. Door de
Kustwacht zelf of op basis van de detectie van de Kustwacht en in nauwe samenwerking met
(buitenlandse) partners is bijna 9000 kilo aan verdovende middelen onderschept. Ook is het aantal
aangehouden illegalen toegenomen, is streng opgetreden tegen overtredingen, zijn bijna 175 SAR
meldingen professioneel afgehandeld en is het aantal overtredingen op de Sababank aanzienlijk
gedaald. Hoewel het bezit en transport van vuurwapens een speerpunt is van de Kustwacht en haar
ketenpartners, heeft de Kustwacht die niet aangetroffen bij drugstransporten en/of intensieve controles.
Ten behoeve van de operationele inzet van mensen en middelen heb ik in 2015 het belang van
Informatie Gestuurd Optreden (IGO) sterk benadrukt. Inzet van middelen vindt enkel plaats door gerichte
keuzes op basis van alle beschikbare informatie. In dat kader ben ik ook verheugd te kunnen melden dat
de invoering van het ook bij mijn lokale partners in gebruik zijnde bedrijfsprocessensysteem ACTPOL
een feit is. Het is mijn stellige overtuiging dat een gezamenlijk bedrijfsprocessensysteem op termijn de
uitwisseling van gegevens met andere partners in de justitiële keten zal verbeteren en daarmee de
effectiviteit van de rechtshandhaving door de gehele keten.
Na uitvoerig onderzoek zijn drie medewerkers van de Kustwacht door het OM aangehouden in verband
met mogelijke betrokkenheid bij strafbare feiten. Ik realiseer mij terdege dat een organisatie als de
Kustwacht uitermate interessant is voor de georganiseerde criminaliteit. Ik heb dan ook een risicoanalyse
naar de meeste kwetsbare processen en functies laten uitvoeren op basis waarvan ik mijn organisatie en
de mensen die er werken nog beter kan beschermen voor dergelijke aanvallen van buitenaf.
Over het gevoerde financieel beheer van de Kustwacht over het jaar 2015 is een goedkeurende
accountantsverklaring afgegeven door de Audit Dienst Rijk. Het valuta-effect op basis van de werkelijke
koers bij betaling bedroeg € 3,246 miljoen, De daadwerkelijke overschrijding van het budget bedroeg €
3,057 miljoen. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft dit effect voor 2015
volledig opgevangen.
Tot slot ben ik trots op de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad, die samen met mijn staf alle
nieuwe functiebeschrijvingen en die van Hato - in goed overleg - heeft besproken en aangepast. Het is
nu aan de vakbonden en de landen om deze functies verder te formaliseren en te waarderen. Pas dan
ben ik in staat om mijn bedrijfsvoering verder te verbeteren en de noodzakelijke kwaliteit te borgen.

pagina 2

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Inhoudsopgave

Managementsamenvatting......................................................................................................................... 2
Inhoudsopgave............................................................................................................................................ 3
1.

Algemeen ............................................................................................................................................ 4
1.1.

Inleiding....................................................................................................................................... 4

1.2.

Missie, taken en prioriteiten ....................................................................................................... 4

1.3.

Beschikbare middelen Kustwacht ............................................................................................... 5

1.4.

Informatievoorziening ................................................................................................................. 5

1.5.

Samenwerking ............................................................................................................................. 5

1.6.

Voorlichting ................................................................................................................................. 7

1.7. Ontwikkelingen in 2015 (met een doorkijk naar 2016) .................................................................... 7
2.

Doelstellingen en resultaten .............................................................................................................. 10
2.1.

Inleiding..................................................................................................................................... 10

2.2.

Algemeen overzicht van resultaten per taakgebied.................................................................. 10

2.3.

Operaties ................................................................................................................................... 12

2.4.

Personeel................................................................................................................................... 15

2.5. Materieel........................................................................................................................................ 16
3. Financiële verantwoording ................................................................................................................... 18
3.1. Algemeen ....................................................................................................................................... 18
3.2. Financieel jaarverslag..................................................................................................................... 18
3.3. Financiering .................................................................................................................................... 19
Afkortingen ............................................................................................................................................... 21

pagina 3

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

1. Algemeen
1.1. Inleiding
Op basis van de Rijkswet Kustwacht legt de Minister van Defensie mede namens de minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, met dit Jaarverslag verantwoording af over het functioneren
van de Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch gebied (hierna: de Kustwacht).
Hoofdstuk 1 zet de missie, taken en prioriteiten, alsmede de globale verdeling van de beschikbare
capaciteiten van de Kustwacht uiteen. Ook de informatievoorziening van en voor de Kustwacht, de
(internationale) samenwerking en de ontwikkelingen die de verslagperiode overstijgen, komen in dit
hoofdstuk aan bod.
In hoofdstuk 2 worden de resultaten van 2015 afgezet tegen de doelstellingen uit het Jaarplan 2015 in
de domeinen Operaties, Personeel en Materieel. Hoofdstuk 3 bevat de financiële verantwoording voor
2015.

1.2. Missie, taken en prioriteiten
1.2.1. Missie
De algemene missie van de Kustwacht luidt:
“Het leveren van een maritieme bijdrage aan het voorkomen, vaststellen van en optreden tegen
ongewenst gedrag en bij noodsituaties, teneinde de gemeenschap, zowel nationaal als internationaal,
en de leden der gemeenschap te beschermen tegen aantasting van de rechtsorde en tegen de daaruit
voortvloeiende gevaren dan wel bedreigingen voor de veiligheid en de persoonlijke levenssfeer”.

1.2.2. Taken
De Kustwacht voert deze missie uit door middel van algemene (preventieve) patrouilles en gerichte
(repressieve) acties. Patrouilles zijn gericht op het stelselmatig observeren en controleren van
vaargedrag en dragen bij aan de zichtbaarheid en informatie-opbouw van de Kustwacht. Acties
kenmerken zich door Informatie Gestuurd Optreden, in samenspraak of in nauwe samenwerking met
andere (internationale) diensten, gericht op daadwerkelijke overtredingen en/of misdrijven en thema’s.
In beide vormen is sprake van de elementen presentie, waarnemen, voorkomen, vaststellen en
optreden bij noodsituaties en ongewenst gedrag.
De inzet van de kustwachtmiddelen (d.w.z. de organieke varende en vliegende eenheden, alsmede de
door Defensie ter beschikking gestelde eenheden) is gericht op opsporing, toezicht en dienstverlening.
De capaciteit van de Kustwacht wordt over de verschillende taakgebieden verdeeld, met inachtneming
van:
a. de justitiële prioriteiten in de uitvoering van de kustwachttaken, zoals vastgesteld door de Ministers
van (Veiligheid en) Justitie van de landen in het Justitieel beleidsplan;
b. de verantwoordelijkheid voor een 24-uurs dekking van het Search and Rescue (SAR)
verantwoordelijkheidsgebied van de Kustwacht, dat een groot deel van de Caribische Zee beslaat;
c. de beleidsaccenten van de bij de Kustwacht betrokken departementen van de 4 landen.

1.2.3. Prioriteitstelling
Op grond van het Jaarplan 2015 en het Justitieel Beleidsplan 2014-2017 lagen de (justitiële) prioriteiten in
2015 bij:
a. de bestrijding van grensoverschrijdende drugstransporten van of naar of in de nabijheid van de
(ei-)landen van het Koninkrijk in het Caribisch gebied;
b. de opsporing van vuurwapens en illegale immigratie;
c. de bestrijding van mensenhandel en mensensmokkel en daaraan gerelateerde criminele
activiteiten.
pagina 4

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

1.3. Beschikbare middelen Kustwacht
De Kustwacht beschikt voor de uitvoering van haar taken over eigen middelen en over een moderne
infrastructuur. Voor de operationele inzet staan de varende en vliegende eenheden centraal. In 2015
bestond de varende capaciteit uit drie Cutters (elk voorzien van een bijboot), een reserve bijboot, tien
Super-RHIB’s en vijf Boston Whalers van de Justice klasse, alsmede 92 vaardagen met het
stationsschip van de Koninklijke Marine.
De vliegende capaciteit werd uitgevoerd met twee DASH-8 maritieme patrouillevliegtuigen die
contractueel maximaal 1900 vlieguren voor de Kustwacht realiseren (en maximaal 300 uur ten behoeve
van de Commandant der Zeemacht in het Caribisch Gebied / Commander Task Group 4.4
(CZMCARIB/CTG 4.4) en twee AW-139 helikopters die contractueel maximaal 1000 vlieguren voor de
Kustwacht maken. Verder stelt het Ministerie van Defensie 290 vlieguren van de boordhelikopter van
het stationsschip beschikbaar. In 2015 is deze capaciteit geleverd door een - op Hato gestationeerde Cougar helikopter. Tot slot beschikt de Kustwacht over een walradarsysteem op de Benedenwindse
eilanden, dat de inzet van de varende en vliegende eenheden ondersteunt.
De inzet van de beschikbare kustwachtmiddelen was in 2015 grotendeels conform het Jaarplan en
zoals de voorgaande jaren volgens de 80-20 procent verhouding. Dit betekent dat op jaarbasis bij circa
80 procent van de inzet het accent ligt op de prioritaire opsporingstaken (zie sub paragraaf 1.2.3.) en bij
20 procent op de overige (toezichthoudende en dienstverlenende) taken. Toezichthoudende taken zijn
onder andere het toezicht op de maritieme grenzen, de visserij, het (maritieme) milieu, de scheepvaart
en het douanetoezicht. De dienstverlenende taken omvatten onder andere Search and Rescue (SAR),
steunverlening aan ketenpartners, hulpverlening en rampenbestrijding. Overigens geldt bij de
toepassing van deze inzet dat SAR-meldingen altijd voorrang hebben.
Conform het Jaarplan zijn voor de varende en vliegende eenheden vaar- en vliegnormen vastgesteld
op basis van de personele, materiële en budgettaire kaders.

1.4. Informatievoorziening
In het Lange Termijn Plan (LTP) 2009-2018 voor de Kustwacht is het concept van Informatie Gestuurd
Optreden (IGO) als fundament voor de doorontwikkeling van de Kustwacht gelegd. IGO betekent voor
de Kustwacht dat een efficiënte inzet van middelen plaatsvindt op basis van gerichte keuzes c.q.
thema’s en de beschikbare informatie. Per inzet wordt dus gekeken wie met welk materiaal op welke
manier in welke tijdsspanne het beste voor het te bepalen doel kan worden ingezet. Deze informatie
wordt verkregen door het inwinnen, verrijken en analyseren van gegevens van eigen eenheden, open
bronnen en partnerdiensten. Met het formaliseren van de in de pilot beschreven (informatie) organisatie
zal ook deze capaciteit worden geborgd.
Effectieve uitvoering van IGO vereist adequaat informatiemanagement. De vervanging van het
voormalige bedrijfsprocessensysteem (BPS) door een nieuw systeem (ACTPOL) maakte deel uit van
deze ontwikkeling. Het ACTPOL-systeem verbetert de gegevensverwerking door de Kustwacht en
vergemakkelijkt (op termijn) de uitwisseling van gegevens met andere partners in de justitiële keten.

1.5. Samenwerking
De Kustwacht is een schakel in de (maritieme) rechtshandhavingsketen van het Caribisch deel van het
Koninkrijk. Samenwerking met andere partners in de keten, zowel lokale partners als regionale en
internationale partners, is essentieel voor het succesvol optreden van de Kustwacht. De samenwerking
tussen de Kustwacht en andere lokale handhavingspartners is binnen het Koninkrijk per land
georganiseerd in het “Vierhoek overleg”. Aan dit overleg, dat onder voorzitterschap van de procureurgeneraal van het betreffende land ongeveer drie keer per jaar plaatsvindt, nemen de hoofden van
politie, douane, immigratiediensten en Kustwacht deel. Het overleg omvat niet de uitwisseling van
informatie en afstemming van operationele zaken, maar richt zich met name op het verstevigen van de
onderlinge samenwerking. Op werkniveau is er veelvuldig contact tussen de ketenpartners. Binnen het
kader van het Justitieel beleidsplan 2014-2017 worden hierbij (aanvullende) accenten voor de
operationele taakuitvoering aangegeven.
pagina 5

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

1.5.1. Samenwerking binnen het Koninkrijk
De samenwerking tussen de Kustwacht en andere lokale partners is binnen het Koninkrijk per land op
beleidsmatig niveau georganiseerd in het “Vierhoek overleg”. Dit overleg is in 2015 in totaal tien maal
bijeengekomen (4x op Curaçao, 4x op St. Maarten en 2x op Aruba). Aan dit overleg nemen de hoofden
van politie, immigratie, douane, kustwacht en openbaar ministerie deel onder voorzitterschap van de
procureur-generaal van het betreffende Land. Het overleg omvat de uitwisseling van informatie,
afstemming van operationele zaken en nadere uitwerking van de prioriteitstelling bij de opsporing van
het betreffende land. Daarnaast heeft - op operationeel niveau - regulier overleg plaatsgevonden tussen
het Openbaar Ministerie van de diverse landen en de maritieme steunpunten en de Kustwachtstaf.
Ook op het niveau van de verschillende steunpunten is zowel regulier als ad hoc overleg gevoerd met
de ketenpartners en zijn diverse gezamenlijke acties uitgevoerd.

1.5.2. Internationale samenwerking
a)

Bilaterale samenwerking met de VS

In het kader van maritieme drugsbestrijding werkt de Kustwacht samen met de Joint Interagency Task
Force South (JIATFS) en regionale/internationale partners. Deze samenwerking had, net als in de
voorgaande jaren, in 2015 betrekking op de uitvoering van operaties, informatie- en kennisuitwisseling
en opleidingen.
De uitwisseling van informatie en de operationele samenwerking voor wat betreft JIATFS vond primair
plaats via CZMCARIB in zijn functie van Commander Task Group 4.4 (CTG 4.4).
Ten behoeve van de SAR-taken bij de Bovenwinden werd samengewerkt met de Amerikaanse en de
Franse kustwacht. Bij de Bovenwinden grenst het SAR-verantwoordelijkheidsgebied van het Koninkrijk
aan het verantwoordelijkheidsgebied van de VS (Puerto Rico) en die van de Frans Caribische eilanden
(Maritime Rescue and Coordination Center [MRCC] Fort De France te Martinique).
b)

Het Regionaal Maritiem Verdrag (Verdrag van San José)

Dit verdrag is in 2010 in werking getreden voor het Koninkrijk. Het verdrag bevordert de samenwerking
tussen de Kustwacht en haar internationale partners op het gebied van internationale maritieme
drugsbestrijding en verruimt het operatiegebied en de bevoegdheden van de Kustwacht. Omdat zich
geen omstandigheden hebben voorgedaan waarop het verdrag van toepassing is heeft de kustwacht
het afgelopen jaar geen direct gebruik gemaakt van de bepalingen uit dit verdrag tijdens een concrete
operatie.
c)

Bilaterale samenwerking met Frankrijk

In 2015 zijn SAR-acties uitgevoerd in het SAR-verantwoordelijkheidsgebied van Frankrijk op basis van
nauw contact tussen het Joint Rescue and Coordination Center (JRCC) van het Kustwacht centrum te
Curaçao en het MRCC Fort de France te Martinique. De samenwerking in de vorm van gezamenlijke
patrouilles en patrouilles in wederzijdse territoriale wateren is gecontinueerd conform de voorwaarden
van het in 2013 overeengekomen samenwerkingsprotocol tussen de Franse regionale commandant in
Martinique en de directeur kustwacht. Tijdens het bezoek van C-ZMCARIB aan Martinique in november
is afgesproken om de samenwerking te optimaliseren op basis van een bestaande FR-NL douane
overeenkomst.
In 2015 hebben de ministers van Defensie positief gesproken over een mogelijke samenwerking bij de
Franse plannen voor een walradarsysteem op Sint Maarten (zie verder pagina 9).
d)

Bilaterale samenwerking met Venezuela, Colombia en de Dominicaanse Republiek

Met Venezuela bestaat sinds 1997 een bilaterale samenwerkingsovereenkomst op het gebied van
SAR. In het kader van deze overeenkomst wordt jaarlijks een SAR-oefening gehouden. De jaarlijkse
oefening “Open Eyes” heeft ook in 2015 in de wateren tussen de ABC-eilanden en Venezuela
pagina 6

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

plaatsgevonden. Deze oefening is naar tevredenheid van beide landen verlopen.
De Kustwacht maakt voor de uitvoering van haar taken met regelmaat gebruik van internationale
luchtruim binnen de Flight Information Region (FIR) van Maiquetia (Venezuela). In 2011 hebben het
Koninkrijk en Venezuela vastgesteld dat internationaalrechtelijk geen verplichting bestaat tot het vragen
van toestemming voor het gebruik van de FIR. De Kustwacht stelt Venezuela vanuit internationale
verplichtingen (veiligheidsgronden) wel vooraf in kennis van het gebruik van de FIR. Doorgaans konden
alle vluchten binnen het Maiquetia FIR gewoon doorgang vinden.
In overleg met de Ministeries van Buitenlandse zaken en Defensie is in het najaar van 2015 de MOU
met Colombia ondertekend. Hierin wordt samenwerking tussen Colombia en de Nederlandse maritieme
autoriteiten in het gebied beschreven, onder meer op het gebied van maritieme rechtshandhaving. De
operatie Vista del Condor was hiervan het eerste tastbare bewijs, met een drugsvangst van 52 kg
cocaïne op een vissersvaartuig bij Aruba.
In het kader van de bilaterale samenwerkingsovereenkomst met de Dominicaanse Republiek op het
gebied van SAR, organiseert de Kustwacht jaarlijks de SAR-oefening “Vigilant Eyes”. In overleg met de
autoriteiten op de Dominicaanse Republiek is besloten om - in plaats van deze oefening – in 2015
gezamenlijk deel te nemen aan de grote regionale oefening “Tradewinds” nabij St. Kitts. Hieraan namen
onder andere deel eenheden van Canada, de Dominicaanse Republiek en de US Coast Guard.
In 2015 is in overleg met het Ministerie van Buitenlandse Zaken en Defensie verder gewerkt aan het
opstellen van een MOU met Jamaica, waarin samenwerking op het gebied van SAR en
drugsbestrijding wordt uitgewerkt. Omdat deze MOU tussen Jamaicaanse autoriteiten nog nader moet
worden afgestemd, heeft het dit jaar nog niet geleid tot ondertekening van een MOU.

1.6. Voorlichting
De Kustwacht heeft een actief voorlichtingsbeleid gevoerd in de verschillende media (internet, gedrukte
media, radio en TV) om haar zichtbaarheid bij het publiek te behouden en te vergroten. De Facebook
pagina (facebook.com/kwcarib) doet het goed en heeft in 2015 al 3500 volgers. In 2015 heeft de
ondersteuning van KWCARIB een aantal keren het internationale nieuws gehaald. In januari stortte een
vliegtuigje neer nabij Aruba vol met verdovende middelen, in mei bezocht het Koninklijk paar Sail Aruba,
in juli was de vermissing van de Amerikaanse snorkelaar Amanda Waller en in september vond de
noodhulp plaats met de kustwacht helikopter na de passage van orkaan Erika op Dominica. Naast
beroepenmarkten zijn ook scholen bezocht om voorlichting te geven en personeel te werven. Tevens
heeft de Kustwacht actief bijgedragen aan diverse open dagen.

1.7. Ontwikkelingen in 2015 (met een doorkijk naar 2016)
a. In 2015 is conform planning verder gewerkt aan het vervangingsproces van het Very High
Frequency (VHF) netwerk. Vanwege de beperkte inkoopcapaciteit is het op St. Kitts geplande
station voor het Automatic Identification System (AIS) nog niet gerealiseerd. Dit is doorgeschoven
naar 2016.
a. Ook dit jaar is de Kustwacht geconfronteerd met een verminderde beschikbaarheid van het
walradarsysteem op Aruba en Curaçao. Reden hiervoor waren onvoorziene storingen in
combinatie met achterstallig onderhoud aan de masten door de civiele onderhoudscontractant.
Door forse druk uit te oefenen op de contractant is in de tweede helft van het jaar de situatie
aanzienlijk verbeterd.
b. In 2015 hebben de ministers van Defensie positief gesproken over een mogelijke samenwerking bij
de Franse plannen voor een walradarsysteem op Sint Maarten. Frankrijk heeft de financiering rond
om in 2018 een walradarsysteem op de Franse Bovenwindse Eilanden te plaatsen. Minister Le
Drian heeft de Kustwacht in het Caribisch gebied uitgenodigd gebruik te maken van de informatie
die door het Franse systeem wordt gegenereerd. Om de systemen te laten aansluiten is echter een
pagina 7

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

investering nodig bij de Kustwacht. Daar is op dit moment geen ruimte voor in de begroting. Het
project blijft onderwerp van gesprek met Frankrijk en de Franse Kustwacht.
c. Sinds de aanscherping van het controleprotocol op de Sababank is het aantal overtredingen tegen
de status als natuurpark zichtbaar en substantieel gedaald. In 2014 was sprake van 34
overtredingen, in 2015 waren dat er nog 16. Dit betekent een daling van meer dan 50%. Daarnaast
zijn afgelopen jaar aanvullende maatregelen genomen door een “alert” uit te sturen naar de
verschillende vlaggenstaten in het Caribisch gebied met de van toepassing zijnde wetgeving in de
Engelse taal. Een zorg blijft vooralsnog het niet aanpassen van de wetgeving om naast de kapitein
ook de reder als overtreder aan te kunnen merken. De wetgever heeft zich hiertoe tot op heden
niet bereid verklaard.
In het jaar 2015 zijn vier klachten binnengekomen, tegenover zestien klachten in 2014, waaronder
twee verzoeken om te bemiddelen bij de havenmeester voor het verkrijgen van een ontheffing en
een aanvaring, waarbij de veroorzaker zijn plicht niet nakwam om de schade te repareren.
Dergelijke klachten zullen in de toekomst niet als klacht, maar als incidenten worden geregistreerd.
Het betreft immers klachten, waarbij de kustwacht niet is betrokken als veroorzaker, maar optreedt
als bemiddelaar tussen klager en veroorzaker van het incident. Door een scheiding te maken
tussen daadwerkelijke klacht en een incident treedt er geen vervuiling op in de klachtenregistratie.
Als gevolg van het aantal klachten in 2014 hebben de Hoofden van de Kustwacht Steunpunten
veel tijd en aandacht besteed aan het versterken van de klantvriendelijkheid van het
kustwachtpersoneel. Het resultaat is dat het aantal klachten met eenenzeventig procent (71%) is
gedaald ten opzichte van 2014. Het streven voor 2016 is om het aantal klachten nog verder te
reduceren.
d. De evaluatie van de pilot, waarbij verschillende bedrijfsvoerings- en operationele taken zijn
overgedragen aan de afzonderlijke steunpunten, is in 2015 voltooid. Het resultaat is overwegend
positief. De contacten met de lokale ketenpartners zijn verbeterd, waarbij de informatie-uitwisseling
soepeler loopt en het lokale personeelsbeheer beter wordt uitgevoerd. De verschillende, nieuwe
functiebeschrijvingen zijn gereed, geaccordeerd door de medezeggenschapsraden en recentelijk
aan de vakbonden aangeboden voor overleg met DKW. In het eerste kwartaal van 2016 zullen de
functies formeel aan de landen worden aangeboden, waarna deze functies voor personeel kunnen
worden opengesteld.
e. Voor het onderzoek naar de belasting tijdens het varen met de Super-RHIB is aangesloten bij het
wetenschappelijke en internationale onderzoek, waaraan het Ministerie van Defensie deelneemt.
Belangrijk daarbij is dat de procedure voor de (medische) nulmeting vorm heeft gekregen en
daarmee in 2016 kan worden gestart opdat een beeld kan worden verkregen van het personeel.
Daarnaast zijn ook rusttabellen vastgesteld ten behoeve van lichamelijk herstel, waar het personeel
strikt aan wordt gehouden.
f. Dit jaar hebben de adspiranten van de Kustwacht in het kader van hun initiële opleiding het tweede
jaar van de basispolitieopleiding gevolgd. Deze basispolitieopleiding wordt onder de
verantwoordelijkheid van de Nederlandse Politieacademie op Bonaire gegeven. In overleg met de
politieacademie is de opleiding zo ingericht dat voldoende aandacht kan worden besteed aan de
benodigde Kustwacht specifieke (maritieme) onderdelen. Deze twee jarige opleiding wordt
afgesloten met een erkend MBO-3 diploma. In 2015 is besloten dit samenwerkingsverband voort te
zetten, maar dan met een opleiding op Curaçao, en is gestart met de werving voor de opleiding
2016/2018.
g. De cutterbemanningen beschikken voor het veilig en professioneel uitvoeren van hun operationele
taken weer over de formele Nederlandse vaarbevoegdheid. Doordat in het Caribisch gebied geen
opleidingsinstituut is dat over de door het Ministerie van IL&T vereiste certificering beschikt, volgen
de bemanningsleden groepsgewijs de benodigde opleidingen en cursussen in Nederland. Om te
voldoen aan de voorschriften zijn zeven functies aan boord van een cutter die een civiele
vaarbevoegdheid vereisen. Voor de militaire functies geldt nog een ontheffing. Om functieroulatie
mogelijk te maken en op deze manier de flexibiliteit te verhogen, zal de Kustwacht op termijn ook
toewerken naar vaarbevoegdheid van de overige bemanningsleden.
pagina 8

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

h. In 2015 heeft de Defensie Materieels Organisatie voor het project vervanging Interceptorcapaciteit
Kustwacht een Letter of Acceptance ondertekend in het kader een zogenaamde Foreign Military
Sales. Dit houdt in dat de Metal Shark via het Amerikaanse Ministerie van Defensie worden
betrokken. De volgende stap is dat de US Coast Guard een contract afsluit met de leverancier voor
de productie en levering van de twaalf interceptors. De interceptors zullen in batches van vier
worden geleverd vanaf het derde kwartaal in 2017 tot en met het eerste kwartaal van 2018.
i. ACTPOL is in 2015 geïmplementeerd, inclusief het opleiden van het betrokken personeel. Initieel
was daarbij voorzien dat de exploitatie van ACTPOL om niet door Plan Veiligheid Nederlandse
Antillen zou worden verzorgd, omdat dit werd gefinancierd vanuit de ministeries van Veiligheid en
Justitie en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In 2015 bleek Plan Veiligheid NA te worden
ondergebracht in een stichting waaraan de deelnemers naar rato moeten betalen. Voor de
kustwacht impliceert dit een jaarlijkse extra belasting van ANG 267.000. In 2016 zal hiervoor extra
geld in de begroting moeten worden gereserveerd.
j. Het nieuwe Lange termijn Plan 2019-2028 is in 2015 op hoofdlijnen afgestemd met de landen en
gepresenteerd aan het Presidium en de Kustwachtcommissie. In 2016 zal dit verder worden
uitgewerkt.

pagina 9

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

2. Doelstellingen en resultaten
2.1. Inleiding
In dit hoofdstuk komen de resultaten van de Kustwacht in 2015 aan bod. Deze resultaten worden
steeds gekoppeld aan de doelstellingen van het Jaarplan 2015. Paragraaf 2.2. toont een algemeen
overzicht van de resultaten op alle taakgebieden van de Kustwacht. Paragraaf 2.3. zet de resultaten in
het operationele domein uiteen. Paragraaf 2.4. en 2.5. bevatten de resultaten in respectievelijk
het personele en materiële domein.

2.2. Algemeen overzicht van resultaten per taakgebied
Deze paragraaf bevat de totaalresultaten van de Kustwacht op het gebied van opsporing, toezicht en
dienstverlening. Tabel 1 omvat het totaalresultaat van de opsporing en de SAR inzet. In Tabel 2
wordt het aantal uitgevoerde controles getoond en toegelicht.

2.2.1. Resultaten opsporing, toezicht en SAR
In 2014 heeft de Kustwacht de onderstaande resultaten behaald. (Tabel 1)
Opsporingsresultaten 2015
Steunpunt St.
Maarten
(inclusief
Saba en Sint
Eustatius)

Totaal resultaat

Taakgebied

Steunpunt
Aruba

Steunpunt
Curaçao
(inclusief
Bonaire)

Drugsbestrijding
operaties

825,7 kg bij 3
acties

7868 kg1 bij 7
acties

89 kg bij 2
acties

8782,7 kg bij 12 acties
(2698,3 kg cocaïne, 6,4 kg heroïne en 6078 kg
marihuana)
(2014: 1100,9 kg, 2013: 2185 kg, 2012: 813 kg2
2011: 827 kg, 2010: 274 kg)

Vuurwapens en
munitie

0

0

0

0 vuurwapens onderschept
(2014: 4, 2013: 2, 2012: 5, 2011: 8, 2010: 1)

Illegale immigratie
[aantal illegalen]

18

0

70

88 illegalen
(2014: 5, 2013: 43, 2012: 44, 2011: 27, 2010: 0)
367 overtredingen (inclusief ophoging met 8 PV’s
van WIGS) waarbij PV is opgemaakt
(2014: 250, 2013: 271, 2012: 402, 2011: 282,
2010: 237)
6 overtreding waarbij PV is opgemaakt
(2014: 3, 2013: 1, 2012: 4, 2011: 4,
2010: 9)

Scheepvaart
toezicht
[aantal PV’s]

85

68

206

Milieudelicten
[aantal PV’s]

1

1

4

Illegale visserij
[aantal PV’s]

20

19

1

40 overtredingen waarbij PV is opgemaakt
(2014: 47, 2013: 26, 2012: 37, 2011: 51,
2010: 51)

Search and
Rescue
(SAR)

59 acties en
in totaal 38
personen
gered.

64 acties en in
totaal 12
personen
gered.

44 acties en in
totaal 4
personen
gered.

167 keer in actie gekomen en in totaal 54
personen gered.
(2014: 200 keer in actie gekomen en in totaal 49
personen gered. 2013: 304 keer in actie gekomen
en in totaal 92 personen gered, 2012: 263 keer in
actie gekomen en in totaal 49 personen gered.).

1

Inclusief 6000 kg Marihuana vangst op open zee waarbij DASH-8 CTG4.4 heeft ondersteund .
Exclusief 2840 kg cocaïne tijdens de 2012 editie van operatie Martillo, waar de Kustwacht een belangrijke bijdrage aan heeft
geleverd.
2

pagina 10

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Toelichting
a) Drugsbestrijdingsoperaties, vuurwapens en munitie
In 2015 heeft de Kustwacht in totaal twaalf drugstransporten onderschept en daarbij is ruim 8782 kg
verdovende middelen aangetroffen. Voor wat betreft de hoeveelheden in beslag genomen drugs, laten
de afgelopen jaren een wisselend beeld zien. Het gemiddelde over de afgelopen vijf jaar ligt op 1040
kg.
In 2015 zijn bij de 2670 uitgevoerde controles en acties geen illegale vuurwapens aangetroffen. In 2014
waren dat er vier.
b) Grensbewaking en douanetoezicht/illegale immigratie
De Kustwacht heeft in 2015 in totaal 88 illegalen aangehouden. De resultaten vertonen de afgelopen
jaren een wisselend beeld. In 2015 is vanuit Venezuela een toename van illegale immigratie naar
Aruba waargenomen. De Kustwacht draagt aangehouden illegalen over aan de immigratiediensten van
het betrokken land (Aruba, Curaçao, Sint Maarten of Nederland). Deze diensten stellen vervolgens o.a.
onderzoek in of de illegale immigratie verband houdt met mensenhandel of -smokkel.
c) Scheepvaarttoezicht
In 2015 heeft de Kustwacht 367 processen-verbaal (PV) uitgeschreven voor overtredingen van
scheepvaartvoorschriften. Dit ligt ruim boven het gemiddelde van 288 over de laatste vijf jaar. De
toename van PV’s bij St. Maarten komt doordat er vaker een PV is uitgeschreven waar in het verleden
alleen een waarschuwing werd gegeven.
Het grootste deel van de overtredingen betrof administratieve onvolkomenheden, zoals het niet kunnen
tonen van de benodigde vaardocumenten en vergunningen. Daarnaast is opgetreden tegen
overtredingen zoals het varen onder invloed, te snel of roekeloos varen en het hierbij in gevaar brengen
van andere vaartuigen of watersporters. Dit vindt hoofdzakelijk plaats nabij de drukbezochte
toeristische plaatsen van de eilanden.
Door een grote, met de overige ketenpartners opgezette, preventieve operatie is de jaarlijkse ‘
Fuikdag’, op Curaçao ook in 2015 een groot succes geworden. Door strengere controles was de
overlast minder dan in voorgaande jaren.
d) Milieutoezicht
De Kustwacht besteedt tijdens haar patrouilles ook nadrukkelijk aandacht aan vervuiling van zee, kust
en stranden. In 2015 heeft de Kustwacht zes overtredingen geconstateerd en is proces verbaal
opgemaakt.
e) Visserijtoezicht
De Kustwacht heeft in 2015 in totaal 40 overtreders van de visserijvoorschriften geverbaliseerd. Dat is
net onder het gemiddelde van 42 over de afgelopen vijf jaar.
f) Search and Rescue, rampenbestrijding
De Kustwacht heeft in 2015 in totaal 254 SAR-meldingen ontvangen. In 167 gevallen is opvolging van
de melding door het Redding en Coördinatie Centrum (RCC) van de Kustwacht noodzakelijk gebleken
waarbij, veelal samen met partners, daadwerkelijk assistentie is verleend. Daarbij zijn in totaal 54
mensen gered.
De Kustwacht werkt op SAR gebied nauw samen met de civiele reddingsorganisaties Citizens Rescue
Organisation Curaçao (CITRO), Search and Rescue Foundation Aruba (SARFA) en de Sea Rescue
Foundation te Sint Maarten (SRF).

pagina 11

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

2.3. Operaties
2.3.1. Controles
In het Jaarplan 2015 zijn in het kader van de effectiviteitmeting voor de Kustwacht op basis van
ervaringsgegevens aanvullende normen opgesteld voor kwantificering van de resultaten van de
Kustwacht. Deze normen zijn in eerste instantie vooral gericht op het meten van de operationele inzet
en worden onder andere uitgedrukt in het aantal door de Kustwacht uit te voeren controles per
eenheid. Dit is gebaseerd op ervaringsgegevens. De controles betreffen zowel de preventieve
controles op handhavingsgebied als controles in het kader van opsporingstaken.
De controle resultaten over 2015 zijn opgenomen in onderstaande tabel (Tabel 2)
Controles 2015
%Resultaten/

Eenheid

Norm Jaarplan

Totaal 2015

Panter (Aruba)

120

129

108%

Jaguar (Curaçao)

120

128

107%

Poema (Sint Maarten)

120

82

68%

Totaal Cutters

360

339

94%

Lichte vaartuigen Aruba

800

727

91%

Lichte vaartuigen Curaçao

800

853

107%

Lichte vaartuigen Sint Maarten

800

655

82%

Totaal Lichte vaartuigen

2400

2235

93%

WIGS boarding team

150

96

64%

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

100%

100%

Norm 2015

SAR

% opvolgen SAR-melding

Toelichting
Het totaal aantal gerealiseerde controles door de Cutters in 2015 ligt onder de jaar-norm (gerealiseerd
339 controles, jaar-norm 360 controles). De onderrealisatie wordt veroorzaakt door minder controles
door de Poema vanwege het feit dat de (kleine) scheepvaart vooral naar het goedkopere, Franse deel
van Sint Maarten gaat, waar de Kustwacht geen jurisdictie heeft, en daar aanlegt.
Het totaal aantal gerealiseerde controles in 2015 van de lichte vaartuigen ligt onder de jaar-norm
(gerealiseerd 2235 controles, jaar-norm 2400 controles). Ook hier is de voornaamste reden de
beperkter dan oorspronkelijk voorziene aanwezigheid van te controleren scheepvaart bij Sint Maarten
in het hoogseizoen. De onderrealisatie op Aruba wordt onder andere veroorzaakt door inzet voor
gerichte acties, zoals assistentie bij de zoektocht naar een voortvluchtige uit de gevangenis. Tijdens
deze acties vinden er geen reguliere controles plaats.
Parallel aan de controles op het water is er door de maritieme steunpunten ook op het land (langs de
kuststrook) gepatrouilleerd in samenwerking met de ketenpartners. In 2015 zijn in totaal 1394
landpatrouille uren gerealiseerd door de maritieme steunpunten. Dit is substantieel meer dan vorig
jaar (2014: 926). Reden hiervoor is onder andere de intensivering in de samenwerking met de
immigratiedienst. Daarnaast zijn door alle steunpunten duikscholen en botenverhuurbedrijven bezocht
en is o.a. voorlichting gegeven over het gebruik van de diverse veiligheidsmiddelen. Veel van de
extra landpatrouilles zijn uitgevoerd door personeel dat op dat moment niet was ingedeeld op een
varende eenheid van de Kustwacht. Deze controles maken geen deel uit van de Prestatieindicatoren en zijn derhalve niet opgenomen in onderstaande tabel.

pagina 12

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

2.3.2. Vaardagen/-uren
Deze paragraaf bevat de resultaten van, en de toelichting op, de inzet van de varende en
vliegende eenheden van de Kustwacht (Tabel 3 en 4) en de inzet van defensiemiddelen (tabel 5 ).
De resultaten zijn gekoppeld aan de normstelling in het Jaarplan 2015. Tabel 3 omvat het
totaalresultaat voor de inzet van de varende eenheden en tabel 4 heeft betrekking op de inzet van de
DASH-8 patrouillevliegtuigen en de AW-139 helikopters. Tabel 5 geeft inzicht in de inzet van het
stationsschip en van de boordhelikopter. Voor de inzet van het walradarsysteem, dat de operaties
van de varende en vliegende eenheden ondersteunt, is geen norm gesteld anders dan dat het
systeem contractueel ten minste 95% van de tijd beschikbaar is. Hieraan is in 2015 niet voldaan, onder
andere doordat niet alle onderhoud kon worden uitgevoerd omdat de veiligheid om in de radar te
klimmen niet kon worden gewaarborgd.
De resultaten voor de varende eenheden zijn opgenomen in de onderstaande tabel (Tabel 3)
Organieke Kustwachteenheden

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

%Resultaten/norm

Kustwachtcutter Panter

120 vaardagen

112

93%

Kustwachtcutter Jaguar

120 vaardagen

96,5

80%

Kustwachtcutter Poema

120 vaardagen

120,5

100%

Totaal cutters

360 vaardagen

329

91%

Super-RHIBS Steunpunt Aruba

2.450 vaaruren

3062

125%

Super-RHIBS Steunpunt Curaçao

2.300 vaaruren

1805

78%

Super-RHIBS Steunpunt Sint Maarten

2.300 vaaruren

2782

121%

Totaal Super-RHIBS

7050 vaaruren

7649

108%

Justice 20 Steunpunt Aruba

150 vaaruren

90,5

60%

Justice 20 Steunpunt Curacao

300 vaaruren

395

132%

Justice 20 Steunpunt Sint Maarten

300 vaaruren

204,5

68%

Totaal Justice 20

750 vaaruren

690

92%

Toelichting
Het totaal aantal vaardagen voor de Cutters is voor 91% gerealiseerd. De onderrealisatie van de Panter
houdt verband met het opleiden van personeel in verband met de diverse certificeringen. De
onderrealisatie van de Jaguar komt voort uit gemiste vaardagen door een tekort aan technisch
personeel en uitloop van gepland onderhoud.
Met de lichte vaartuigen zijn in 2015 in totaal 8339 vaaruren gemaakt. 7649 uren door de SuperRHIBS en 690 uren door de Justice 20. Steunpunt Aruba gebruikt de Justice niet voor standaard
patrouilles, maar zet deze alleen in als de situatie daar om vraagt, zoals bij publieksvriendelijke
operaties in de binnenwateren. De onderrealisatie op St. Maarten houdt verband met het uitlopen van
het Great Bay project (een samenwerkingsverband met ketenpartners), waardoor de Justice alleen
inzetbaar was in Simpson Bay.

2.3.3. Vliegende eenheden
De resultaten voor de vliegende eenheden zijn opgenomen in de onderstaande tabel (Tabel 4)
Vlieguren DASH-8 Luchtverkenningscapaciteit 2015
Eenheid

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

%Resultaten/norm

DASH-8

1900

2142

108%

Eenheid

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

%Resultaten/norm

AW-139 helikopter

1000

975

98%

Vlieguren AW-139 helikopter 2015

pagina 13

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Toelichting
De geplande vlieguren voor de DASH-8 patrouillevliegtuigen zijn net als in 2014 en 2013 volledig
gerealiseerd. De DASH-8 vliegtuigen zijn gedurende het jaar probleemloos ingezet en zijn nog immer
een zeer effectief middel voor de inzet op alle taakgebieden van de Kustwacht.
Er zijn in 2015 met de AW-139 helikopter 975 vlieguren gerealiseerd, dit is 98% van de gestelde jaarnorm. Reden voor onderrealisatie is dat vanwege de opleidingsuitval de laatste maanden van 2015
met slechts twee van de vier HO’s AW139 werd geopereerd.
In 2015 werd een bescheiden voortgang geboekt op het vlak van de PH-registratie. In het proces om
te komen tot PH-registratie werd Transport Canada Civil Aviation (TCCA) dit jaar betrokken. TCCA
komt nadrukkelijk tussen North East Engineering (NEE) en Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT)
in te zitten. Issues die ILT heeft, worden door TCCA beoordeeld en waar nodig uitgezet bij NEE vanuit
de verantwoordelijkheid van TCCA. Het is de insteek van alle partijen om dit alles zo spoedig mogelijk
af te ronden. Tot slot is Provincial Airlines Limited (PAL) in gesprek met de Militaire Luchtvaart
Autoriteit (MLA) over de wijze waarop het operationeel toezicht ingeregeld dient te worden, zodra de
PH-registratie een feit is.

2.3.4. Inzet defensiemiddelen
Resultaten met betrekking tot de inzet defensiemiddelen (Tabel 5)
Vaardagen stationsschip 2015
Eenheid

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

%Resultaten/norm

Stationsschip

92

90

98%

Eenheid

Norm Jaarplan

Gerealiseerd

%Resultaten/norm

Cougar

290

328

113%

Vlieguren Cougar 2015

Toelichting
In 2015 hebben achtereenvolgens Zr. Ms. Zeeland, Zr. Ms. Van Amstel en Zr. Ms. Friesland als
stationsschip Kustwachttaken uitgevoerd. Van deze drie is Zr. Ms. Van Amstel een M-fregat. De
andere twee schepen betroffen Ocean-going Patrol Vessels (OPV) van de Hollandklasse. Van de
geplande 92 vaardagen die beschikbaar worden gesteld voor de Kustwacht zijn 90 dagen
gerealiseerd. Dit als gevolg van prioriteitenstelling van het operationeel commando, CZMCARIB.
Van deze dagen hebben de schepen 55 procent van de tijd geopereerd nabij de Bovenwindse
eilanden. In 2015 is een start gemaakt met thematisch optreden met inzet van het Stationsschip. Zr.
Ms. Van Amstel heeft een operatie gedraaid met Colombia genaamd ´Vista de Condor´. Dit speelde
zich af boven het schiereiland La Guajra. Zr. Ms. Friesland heeft een Kustwacht thema, genaamd
´operatie Sabes´, uitgevoerd. Gedurende de inzetperiodes voor de Kustwacht hebben alle drie de
schepen een Kustwacht boardingteam geëmbarkeerd gehad. Deze gecombineerde teams van de
diverse Steunpunten brengen veel lokale kennis aan boord. Zodoende werd gezamenlijk met het
scheepsboardingteam effectief opgetreden. Naast het Boardingteam hebben de stationsschepen ook
liaison officieren van andere Bovenwindse eilanden (Frankrijk / St Kitts and Nevis / Anguilla)
geëmbarkeerd. Dit om gezamenlijk patrouilles uit te voeren en kennis te delen en internationale
samenwerking te bevorderen. Dit is als zeer nuttig ervaren en zal in 2016 worden gecontinueerd.
In 2015 is een Cougar helikopter van het Ministerie van Defensie gestationeerd op het vliegveld Hato
te Curaçao omdat de stationsschepen van de Koninklijke Marine ook dit jaar niet uitgerust konden
worden met een geschikte maritieme helikopter voor de periode dat ze voor de Kustwacht varen. De
Cougar helikopter heeft 113% van de geplande vlieguren gerealiseerd.
In 2015 heeft de kustwacht totaal 313 presentiedagen bij de BES gerealiseerd (norm is 240 dagen;
pagina 14

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

120 bij Bonaire en 120 bij Saba en Sint Eustatius). Hiervan zijn er 179 dagen bij Bonaire en 134 dagen
bij Saba en Sint Eustatius uitgevoerd.

2.4. Personeel
2.4.1. Formatieontwikkeling Kustwacht (inclusief werving)
De Kustwacht telt 242 formatieplaatsen (inclusief de directeur Kustwacht). Op 31 december 2015 had
de Kustwacht een bezettingsgraad van 87,5 procent (dit is exclusief zeven personen in de lopende
initiële opleidingen). De stijging van anderhalve procent ten opzichte van 2014 komt door de
kandidaten uit de Kustwachtvakopleiding (KVO) 2013-2015, die hun opleiding hebben afgerond en nu
in het bestand meetellen.
Op de steunpunten zijn er alleen nog vacatures in kaderfuncties. Deze vacatures worden opengesteld
als de medewerkers die deze functies zouden kunnen bekleedden voldoende ervaring hebben
opgebouwd om door te groeien. Horizontale instroom blijkt voor deze functies nauwelijks te realiseren.
In 2015 is veel werk verzet om de pilot in goede banen te leiden en te formaliseren. De laatste fase
ten aanzien van het formaliseren zal naar verwachting in de eerste helft van 2016 worden afgerond.

2.4.2. Opleiden en Trainen
De deelnemers aan de KVO van 2013-2015 hebben gedurende de eerste helft van 2015 hun
praktijkgedeelte afgerond en zijn vervolgens voorgedragen voor bevordering tot Volmatroos. De
nieuwe opleiding (2014/2016), die wordt verzorgd in samenwerking met de politieacademie
Nederland, verloopt voorspoedig voor een eerste samenwerkingsverband. De uitdagingen die zich
voordoen worden met gezamenlijke inspanning opgelost. Helaas was dit jaar één van de acht
deelnemers van de Kustwacht betrokken bij een integriteitsincident op Aruba. Op grond van dit
incident is deze deelnemer uit de opleiding verwijderd.
In 2015 is er wederom veel energie gestoken in het vaarbevoegd krijgen van de bemanningen van de
Cutters. De bemanning heeft alle benodigde opleidingen voor veilig (transit) varen afgerond, met
uitzondering van de militairen die voor 2015 nog een ontheffing hebben. Omdat het gecertificeerd
blijven een voortdurende inspanning betreft, zullen deze opleidingen ook doorgaan in 2016. Het blijft
een grote uitdaging om medewerkers geschikt te maken en te houden voor de technische functies aan
boord van de Cutters.
Met de aanschaf van ACTPOL zijn de medewerkers getraind in het gebruik van dit systeem. Hiernaast
is door een groot aantal medewerkers reguliere en/of herhalingscursussen gevolgd. Deze cursussen
zijn essentieel voor het behoud en bevorderen van de kwaliteit van functioneren van de Kustwacht.

2.4.3. Organisatorische betrokkenheid van het personeel
Integriteit
In het eerste kwartaal van 2015 heeft er een onderzoek plaatsgevonden naar de integriteitsbeleving
van medewerkers op het kustwachtcentrum en de integriteitsgevoelige plekken op het werk. Naar
aanleiding van dit onderzoek is een rapport opgemaakt. De Directeur Kustwacht heeft een commissie
ingesteld die met de aanbevelingen van het onderzoek aan de slag is gegaan. De adviezen van deze
commissie worden met de Directeur besproken.
Op 25 november 2015 heeft het OM op Curaçao drie medewerkers en een ex-medewerker van de
Kustwacht aangehouden. De betreffende personen zijn aangehouden op basis van het vermoeden van
betrokkenheid bij strafbare feiten. Op aangeven van de Kustwacht zelf was het OM enige tijd voor de
aanhouding begonnen met een onderzoek naar de betreffende personen. De zitting is in 2016 gepland.

pagina 15

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Rechtspositionele ontwikkelingen
De behandeling van de verzoeken aan de verschillende landen betreffende aanstelling, bevordering,
waarneming en detachering verlopen nog steeds traag. Aruba heeft in de eerste helft van 2015 alle
verzoeken van 2014 weggewerkt en is helemaal bij. Op Sint Maarten neemt het afhandelen van de
verzoeken nog wat langer in beslag. Met name de aftstemming tussen het Ministerie van Justitie en het
Kabinet van de Gouverneur vergt veel tijd. Op Curaçao is het zoeken naar de juiste modus om de
verzoeken af te handelen.
Medezeggenschap
In 2015 is de medezeggenschap met name actief geweest met het bespreken van en adviseren over
de functies die opgesteld zijn ten behoeve van de pilot.

2.4.4. Prestatie-indicatoren
Op personeelsgebied zijn in het Jaarplan 2015 vier prestatie-indicatoren benoemd. De
resultaatgemiddelden over 2015 zijn opgenomen in onderstaande tabel. Dit zijn gemiddelde
percentages voor de Kustwacht als geheel; de percentages per steunpunt kunnen hiervan afwijken.
Personele prestatie-indicatoren
Norm Jaarplan

Gerealiseerd

Verzuim personeel

5%

3,9 %

Opleidingsrendement

80%

96%

Personele gereedheid

80%

90%

Personele bezettingsgraad

80%

87.5%

2.5. Materieel
2.5.1. Varend materieel
Cutters
De drie Cutters ondergingen regulier, gepland onderhoud in 2015.
Bijboten
Het is in 2015 niet gelukt om alle garantie- en restpunten op te lossen in overleg met de Defensie
Materieel Organisatie (DMO) en de leverancier. Op zich zijn de gebruikservaringen positief (zoals
vaareigenschappen en snelheid), maar de regelmatig afbrekende kielstrip kan in sommige gevallen
leiden tot een operationele beperking. De Kustwacht heeft de DMO gevraagd hiervoor in 2016 met een
oplossing te komen, waarbij het uitgangspunt van de Kustwacht is dat leverancier aansprakelijk wordt
gesteld voor de kosten van deze aanpassing; bij de aanbesteding was immers overeengekomen dat de
cutters niet aangepast hoefden te worden.
Lichte vaartuigen (Super-RHIB’s en Justice 20)
Gemiddeld zijn zes Super-RHIB’s gelijktijdig operationeel in 2015, waarvan er per steunpunt in de regel
twee beschikbaar zijn. De leeftijd en (technische) kwetsbaarheid van deze eenheden vraagt een
continue onderhoudsinspanning, zowel in mankracht als in geld. De ervaringen met de Justice
vaartuigen zijn onverminderd positief en vormen een belangrijke bijdrage aan de operationele inzet van
de lichte vaartuigen.
SAP
2015 heeft in het teken gestaan van de implementatie van SAP in de materieel-logistieke bedrijfsvoering.
SAP zal in theorie processen vergemakkelijken, maar de significante hoeveelheid aan restpunten zorgt
na de live-gang op 23 november 2015 voor vertraging in de uitvoering en/of leidt tot extra werk. Naar
verwachting zijn alle restpunten medio 2016 verholpen.
pagina 16

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

2.5.2. Vliegend materieel
Dash-8 patrouillevliegtuigen
Provincial Airlines Limited (PAL) heeft in 2015 conform het contract zorg gedragen voor een
permanente beschikbaarheid van minimaal één Dash-8 vliegtuig en hierbij de gecontracteerde
vlieguren gerealiseerd. PAL beschikt over een eigen onderhoudssysteem met eigen
onderhoudspersoneel. De vliegtuigen zijn gestationeerd op het kustwachtsteunpunt Hato. De materiële
gereedheid van de patrouillevliegtuigen was gedurende het gehele jaar naar behoren. De contractuele
prestatie indicatoren Dispatch Reliabiltiy en Mission Reliability zijn behaald.
AW-139 helikopter
Cobham Helicopters heeft in 2015 conform het contract zorg gedragen voor een permanente
beschikbaarheid van minimaal één AW139 helikopter. Ook Cobham beschikt over een eigen
onderhoudssysteem en eigen onderhoudspersoneel. Beide helikopters zijn gestationeerd op het
kustwachtsteunpunt Hato. Onderbezetting als gevolg van opleidingsuitval heeft ertoe geleid dat
gedurende zes maanden slechts twee van de vier helikopteroperators beschikbaar zijn geweest.
Hierdoor zijn de gecontracteerde vlieguren niet gerealiseerd (984.5 in plaats van 1.000).

Unmanned Aerial Vehicle (UAV)
In het Ambtelijk Overleg (AO) Kustwacht Caribisch gebied van 11 juni 2015 heeft de minister van
Defensie de Kamer toegezegd een onderzoek uit te voeren naar de doelmatigheid en doeltreffendheid
van de eventuele inzet van binnen Defensie aanwezige onbemande systemen ten behoeve van
KWCARIB. Dit onderzoek wordt momenteel uitgevoerd en is naar verwachting eind mei 2016 gereed.
In het onderzoek wordt de taakstelling van KWCARIB beschreven en welke deeltaken daarbinnen
momenteel door vliegende eenheden worden uitgevoerd. Vervolgens wordt ingegaan op welke van
deze deeltaken in beginsel ook kunnen worden uitgevoerd door onbemande systemen in algemene zin
en systemen van Defensie in specifieke zin. Op basis van voorgaande beschrijving worden in het
onderzoek tot slot conclusies getrokken over de eventuele mogelijkheden en de bijbehorende voor- en
nadelen van de inzet van defensiesystemen ten behoeve van KWCARIB. Op het moment van schrijven
is het raamwerk van het onderzoek gereed alsook in concept de algemene beschrijving van de
taakstelling van KWCARIB en de inzetmogelijkheden van onbemande systemen binnen die
taakstelling.
2.5.3. Infrastructuur (vastgoed) en walradar
Algemeen
De onderhouder van de walradarketen presteerde niet conform contract in 2015. Meer informatie is
opgenomen in hoofdstuk 3, financiële verantwoording.

pagina 17

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

3. Financiële verantwoording
3.1. Algemeen
De koersontwikkeling van de euro ten opzichte van de US dollar en de Antilliaanse/Arubaanse gulden
in het budgetjaar 2015 was ongunstig voor de realisatie van het budget. Het valuta-effect op basis van
de werkelijke koers bij betaling bedroeg € 3,246 miljoen. De daadwerkelijke overschrijding van het
budget bedroeg € 3,057 miljoen (een realisatie ten opzichte van het valuta-effect van 99,7%). BZK heeft
dit effect voor 2015 volledig opgevangen. Over het gevoerde financieel beheer van de Kustwacht over
2015 is een goedkeurende accountantsverklaring afgegeven door de Audit Dienst Rijk.

3.2. Financieel jaarverslag
In deze paragraaf staat de financiële verantwoording van de Kustwacht over 2015 centraal. Na een
algemeen deel volgt een toelichting op de belangrijkste mutaties in de begroting over het jaar 2015.
Vervolgens komt de begrotingsrealisatie aan de orde, uitgesplitst per artikelonderdeel. Hierbij worden
de belangrijkste verschillen tussen begroting en realisatie nader toegelicht.
3.2.1. Algemeen
De uitgaven over 2015 worden toegelicht aan de hand van de volgende uitgavenposten:
 Lokaal personeel: ten laste van dit onderdeel komen de salarissen, de sociale lasten, het
werkgeversdeel van de pensioenbijdrage en ziektekosten, overwerk en de verschillende
toelagen voor het lokaal Kustwachtpersoneel in dienst bij de Caribische landen van het
Koninkrijk;
 Defensiepersoneel: ten laste van dit onderdeel komen de salarissen, sociale lasten, overwerk en
toelagen voor onregelmatige dienst van Defensiepersoneel;
 Overige personele exploitatie: ten laste van dit onderdeel komen personele uitgaven anders dan
salarissen van zowel lokaal personeel als Defensiepersoneel. Deze uitgaven zijn in sterke mate
afhankelijk van de personeelssterkte en de planning van activiteiten. Het gaat hierbij onder meer
over kosten voor opleidingen en dienstreizen;
 Materiële exploitatie: bij dit artikelonderdeel zijn alle materiële uitgaven ondergebracht.
 Investeringen: onder deze uitgavenpost vallen projecten voor de nieuwbouw van infrastructuur
en aanschaf dan wel vervanging van groot materieel;



Bijdrage Defensie Luchtverkenning: onder deze uitgavenpost zijn de uitgaven van het vliegende
personeel van de helikoptercapaciteit inzichtelijk gemaakt.

3.2.2. Begroting en realisatie 2015
Onderstaande tabel geeft de realisatie weer van de Kustwacht over het jaar 2015.
BUDGETREALISATIE 2015 KWCARIB
Uitgaven (in € x 1000)
Lokaal personeel
Defensiepersoneel
Overige personele exploitatie
Materiële exploitatie
Subtotaal exploitatie
Luchtverkenning
Totaal exploitatie
Investeringen

Budget
7.238
2.998
1.961
5.157
17.354
16.160
33.514
1.888

Totaal JP 2015 (BZK)
Bijdrage Defensie (luchtverkenning)

35.402
733

Totaal Kustwacht

36.135

Verschil
1.347
549
621
1.183
3.701
115
3.815
-720
3.095
-38
3.057

Realisatie
8.585
3.547
2.582
6.340
21.055
16.275
37.329
1.168

Valuta effect
1.587
185
372
682
2.826
310
3.137
64

38.497
695

3.201
45

39.192

3.246

pagina 18

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Toelichting
Het financiële jaar van de KWCARIB omvat de periode van 1 december 2014 tot en met 30 november
2015; dit in verband met de tijdige afronding van de controlewerkzaamheden door de Audit Dienst Rijk
(ADR) en de aanbieding van het verrekenstuk aan BZK voor het einde van het kalenderjaar.
Realisatie Exploitatie
Lokaal personeel: op peildatum 30 november 2015 zijn de inningopdrachten van de landen ontvangen
en geheel betaald. Het tijdig ontvangen van juiste facturen van de landen is een aandachtspunt,
ontstane achterstanden zijn echter gedurende 2015 ingelopen.
Defensiepersoneel: de salarismaanden tot en met november 2015 zijn volledig verwerkt. De uitgaven
zijn hoger door de toelage buitenland die afhankelijk is van koersontwikkelingen, en de aanvullende
arbeidsvoorwaarden van defensiepersoneel. De invulling van enkele functies van defensiepersoneel
door gekwalificeerd lokaal personeel is conform het Jaarplan 2015 uitgevoerd.
Overige personele exploitatie: de overrealisatie op dit artikelonderdeel wordt veroorzaakt door de inhuur
van gekwalificeerd technisch personeel voor dienst aan boord van de Cutters en van reeds in
voorgaande jaren ingehuurd personeel in afwachting van een aanstellingsbesluit van Curaçao.
Materiële exploitatie: de overrealisatie op dit artikelonderdeel wordt in het bijzonder veroorzaakt door
hogere uitgaven voor het onderhoud aan de walradar en motoren van de Super-RHIB’s. Slechte
prestaties van de leverancier bij de exploitatie van de walradar hebben er toe geleid dat de uitgestelde
betaling over 2014, en de betaling over 2015, beide in 2015 hebben plaatsgevonden met een geringe
korting ter compensatie van de slechte prestaties.
Luchtverkenning capaciteit: de realisatie op dit artikelonderdeel is verlopen conform planning.
Realisatie Investeringen
De realisatie van investeringsprojecten verloopt door de jaren heen niet lineair. In het budgetjaar is de
implementatie van de project ACTPOL financieel voltooid. Voor het project vervanging VHF heeft
gunning en betaling van belangrijke deelorders plaatsgevonden. Mede door uitzending van de
projectleider is vertraging opgetreden, wat dit budgetjaar heeft geleid tot lagere uitgaven. Het project
blijft op koers voor afronding in 2016.
Realisatie Defensiemiddelen
Het financiële jaar is voor wat betreft de inzet van defensiemiddelen gelijk aan een kalenderjaar, dit in
verband met de budgetbelasting bij Defensie. De salarissen van bemanningsleden van de
helikoptercapaciteit en de stafofficier luchtvaart zijn betaald tot en met december 2015. Door het niet
beschikbaar stellen van een helikopter operator door Defensie gedurende de tweede helft van 2015 is
sprake van een onderrealisatie.

3.3. Financiering
De instandhouding van de Kustwacht is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de landen. De
begroting van de Kustwacht wordt gefinancierd door de deelnemende landen met inachtneming van
een door zorg van het Ministerie van BZK vastgestelde verdeelsleutel. Op basis van afspraken uit het
verleden zijn van de verdeelsleutel uitgezonderd de kosten die verband houden met
luchtverkenningscapaciteit, de inzet Defensiemiddelen (die geen onderdeel uitmaken van de begroting
van BZK, maar van de begroting van Defensie) en de nog niet afgeronde investeringen uit het vorige
Lange Termijn Plan. Op basis van de daadwerkelijke realisatie over 2015 is in onderstaande tabel het
bedrag voor de verdeelsleutel berekend. Het ministerie van BZK draagt zorg voor de verrekening.

pagina 19

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

OPBOUW FINANCIERING (ex bijdrage Defensie) 2015 Kustwacht
Uitgaven (in € x 1000)
Exploitatie
Lokaal personeel
Defensiepersoneel
Overige personele exploitatie

Gerealiseerd

Minus

Verdeelsleutel

8.585
3.547
2.582

Materiële exploitatie

6.340

Luchtverkenning

16.275

Exploitatie integraal
Buiten de verdeelsleutel:
Luchtverkenning (LVC)
Lokaal personeel LVC/Hato
Defensiepersoneel LVC/Hato
Overige exploitatie LVC/Hato

37.329
16.275
334
1.271
290

Subtotaal LVC buiten verdeelsleutel

18.170

Totaal exploitatie verdeelsleutel
Investeringen integraal
Buiten de verdeelsleutel:

19.159
1.168

Investeringen vorige LTP

1.072

Subtotaal Investeringen buiten verdeelsleutel

1.072

Totaal investeringen verdeelsleutel
Totaal gerealiseerd in 2014 (exclusief bijdrage Defensie)

96
38.497

Totaal buiten verdeelsleutel

19.242

Totaal via verdeelsleutel

19.255

Land
Nederland
Aruba
Curaçao
Sint-Maarten
Totaal

% verdeelsleutel
69 %
11 %
16 %
4%
100 %

Bedrag in k€
13.286
2.118
3.081
770
19.255

Land
Nederland
Aruba
Curaçao
Sint-Maarten
Totaal

% bijdrage aan totale realisatie
(exclusief bijdrage Defensie)
85%
5%
8%
2%
100%

Bedrag in k€
32.528
2.118
3.081
770
38.497

pagina 20

Kustwacht voor het Koninkrijk der Nederlanden in het Caribisch Gebied

Jaarverslag 2015

Afkortingen

ACTPOL

ACTS (bedrijfsnaam) Politie-informatiesysteem

AFD

Audit Functie Defensie

ATC

Air Traffic Control

BAVPOL

Bijzonder Agent van Politie

BPS

Bedrijfsbeheerssysteem

CITRO

Citizens Rescue Organization Curaçao

DMO

Defensie Materieel Organisatie

FIR

Flight Information Region

IGO

Informatie Gestuurd Optreden

IenM

Ministerie van Infrastructuur en Milieu

ILT

Inspectie Leefomgeving en Transport

JRCC

Joint Rescue and Coordination Center

KPC

Korps Politie Curaçao

KVO

Kustwacht Vakopleiding

LVC

Luchtverkenningscapaciteit

LTP

Lange Termijnplan 2009 – 2018

MLA

Militaire Luchtvaart Autoriteit

MR

Medezeggenschapsraad

NAPB

Nationale Algemene Politie Bond

NEE

North East Engineering

PAL

Provincial Airlines Limited

PI

Prestatie-indicator

PV

Proces Verbaal

JRCC

Joint Rescue and Coordination Centre

PAL

Provincial Airlines Limited

SDSM

Suriname Drydock and Shipbuilding Company

SAT
SAP

Sea Acceptance trial
Systemen, Applicaties, Producten (software)

SAR

Search and Rescue

SARFA

Search and Rescue Foundation Aruba

SRF

Sea Rescue Foundation Saint Maarten

TCCA

Transport Canada Civil Aviation

UAV

Unmanned Aerial Vehicle

VHF

Very High Frequency

VIU

Verbeterde Uitwisseling van Informatie

pagina 21