W1
BIJ

LLEM

Â

L E X A N D E R,

DE GRATIE GODS,
KONING DER NEDERLANDEN,

PRINS VAN ORANJE-NASSAU,
ENZ. ENZ. ENZ.

Besluît van
instelling van het Adviescollege toetsing regeidruk

,

houdende

Op de voordracht van Onze Minister van Economische Zaken van 12 mei 2017,
nr. WJZ / 17067729, gedaan mede namens Onze Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties;
Gelet op artikel 5, eerste lid, van de Kaderwet adviescolleges;
Hebben goedgevonden en verstaan:
Artikel 1 Begripsbepalingen
In dit besluit wordt verstaan onder:
a. Onze Minister: Onze Minister van Economische Zaken;
b. adviescollege: Adviescollege toetsing regeldruk;
c. regeldruk: regeldruk voor bedrijfsleven en burgers, en voor beroepsbeoefenaen in
de sectoren zorg, onderwijs, veiligheid en sociale zekerheid.
Artikel 2 Instelling en kerntaken
1. Er is een Adviescollege toetsing regeldruk (ATR).
2. Het adviescollege adviseert de regering over de gevolgen voor de regeldruk van:
a. wetsvoorstellen en ontwerp algemene maatregelen van bestuur, en
b. ontwerp ministeriële regelingen, na overleg met de minister die het aangaat, indien
die gevolgen naar verwachting omvangrijk zijn.
3. Het adviescollege kan op verzoek de Tweede Kamer der Staten-Generaal adviseren
over de gevolgen van initiatiefwetgeving en amendementen voor de regeldruk.
4. Het adviescollege kan op verzoek de minister die het aangaat bij het voorbereiden
van wet- en regelgeving ondersteunen bij het in kaart brengen en analyseren van
mogelijke regeldrukgevolgen.
Artikel 3 Overige bevoegdheden
Tenzij hierdoor afbreuk wordt gedaan aan de uitvoering van de kerntaken, genoemd in
artikel 2, kan het adviescollege tevens:

a. op verzoek van gemeenten, provincies en waterschappen deze overheden adviseren
over de gevolgen voor de regeldruk voortkomend uit hun regelgeving;
b. op verzoek van één van beide kamers der Staten-Generaal die Kamer adviseren
over regeldruk;
c. naar aanleiding van signalen uit het bedrijfsleven of de samenleving de regering
adviseren over knelpunten in bestaande regelgeving;
d. de regering adviseren over knelpunten in beleidsregels en overige regels ten
behoeve van de handhaving en uitvoering, in samenspraak met de organisatie die
deze regels heeft opgesteld.
Artikel 4 Ontvangst stukken
Voor het uitbrengen van een advies als bedoeld in artikel 2, tweede lid, ontvangt het
adviescollege van de minister die het aangaat een uitgewerkt concept van het
wetsvoorstel, van de ontwerp algemene maatregel van bestuur of van de ontwerp
ministeriële regeling. Dit uitgewerkt concept bevat of gaat vergezeld van een
kwantitatieve en kwalitatieve onderbouwing van de ingeschatte gevolgen voor de
regeldruk van de voorgenomen regelgeving.
Artikel 5 Adviestermijnen en aanvullende zienswijzen
1. Het adviescollege brengt een advies als bedoeld in artikel 2, tweede lid, uit binnen
2. vier weken na ontvangst van de in artikel 4 bedoelde stukken, of binnen de
3. gestelde consultatie- of adviestermijn indien deze op een later tijdstip eindigt.
4. Indien de in artikel 4 bedoelde stukken inhoudeli)k zodanig complex zijn dat het
adviescollege zich niet in redelijkheid binnen de in het eerste lid bedoelde termijn
5. een afgewogen oordeel kan vormen over de gevolgen voor de regeldruk, en het
adviescollege niet reeds in een eerdere fase inhoudelijk betrokken is geweest bij
6. de voorbereiding van het concept, kan het adviescollege besluiten zijn advies ten
hoogste vier weken later uit te brengen. Het adviescollege stelt de minister die het
aangaat, daarvan onverwijld op de hoogte.
7. Indien na het uitbrengen van het advies maar voor de besluitvorming in de
ministerraad de voorgenomen regelgeving wordt gewijzigd in die zin dat er
aanmerkelijke gevolgen zijn voor de regeldruk, stelt de minister die het aangaat het
adviescollege al dan niet op verzoek van het adviescollege in staat binnen twee
8. weken na ontvangst van de gewijzigde stukken een aanvullende zienswijze te geven.
Indien de gewijzigde stukken inhoudelijk zodanig complex zijn dat het adviescollege
zich niet in redelijkheid binnen de termijn van twee weken een afgewogen oordeel kan
vormen over de gevolgen voor de regeldruk kan het adviescollege besluiten zijn
aanvullende zienswijze ten hoogste twee weken later uit te brengen. Het adviescollege
stelt de minister die het aangaat van het voornemen om een aanvullende zienswijze te
geven en van een verlenging van de termijn van twee weken onverwijid op de hoogte.

2

Artikel 6 Samenstelling
Het adviescollege bestaat uit een voorzitter en twee andere leden.
Artikel 7 Secretariaat en archief
1. Onze Minister voorziet in het secretariaat van het adviescollege.
2. Het beheer van de bescheiden betreffende de werkzaamheden van het adviescollege
geschiedt op overeenkomstige wijze als bij het Ministerie van Economische Zaken. De
bescheiden worden na beëindiging van de werkzaamheden van het adviescollege
bewaard in het archief van dat ministerie.
Artikel 8 Inwerkingtreding
Dit besluit treedt in werking met ingang van 1 juni 2017 en vervalt met ingang van 1 juni
2021.
Artikel 9 Citeertitel
Dit besluit wordt aangehaald als: Instellingsbesluit Adviescollege toetsing regeldruk.

Onze Minister van Economische Zaken is belast met de uitvoering van dit besluit, dat met
de daarbij behorende nota van toelichting in de Staatscourant zal worden geplaatst.

De Minister van Economische Zaken,

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

3

t—r

NOTA VAN TOELICHTING
Inleidinci
Eén van de factoren bij de beoordeling van nieuwe wet- en regelgeving is de impact op de
regeldruk voor bedrijven, burgers en professionals uit de sectoren zorg, onderwijs, veiligheid en
sociale zekerheid. Sinds 2000 vindt er een externe toetsing van de regeldrukeffecten van
voorstellen van wet- en regelgeving plaats. Deze toetsing heeft tot doel de effectbeoordeling van
regeldruk bij de departementen te versterken en zo bij te dragen aan het beperken van onnodige
regeldruk uit nieuwe wet- en regelgeving. Voor de uitvoering van deze toets is het tijdelijke
Adviescollege toetsing administratieve lasten (Actal) opgericht. De instellingstermijn van dit
college is in de loop van de jaren verschillende malen verlengd. In 2011 (Instellingsbesluit Actal
2011, Stcrt. 2011, 12119) is het college opnieuw ingesteld voor deze taak. Het takenpakket van
Actal is daarbij uitgebreid met de strategische advisering over de aanpak van bestaande
regelgeving als ook een signaalfunctie voor door bedrijven, burgers en professionals ervaren
concrete knelpunten vanuit de regeldruk. De opdracht van het college bij de voorgenomen wet- en
regelgeving is toen beperkt tot het toetsen van voorstellen waarvan grote regeldrukeffecten
werden verwacht. De termijn van Actal loopt na een verlenging in 2014 af per 1 juni 2017.
Overeenkomstig de voorschriften van de Kaderwet adviescolleges is een verdere verlenging van
het mandaat niet mogelijk.
-

-

Toekomstvisie regeldruktoètsing
In de loop van 2015-begin 2016 is het functioneren van Actal geëvalueerd. Naast de
regeldruktoetsing zijn ook de taakopdracht voor de strategische advisering en de periodieke audit
van de departementale vorderingen bij de verinnerlijking van de effectbeoordeling regeldruk hierin
meegenomen. Actal heeft daarbij overeenkomstig de bepalingen in de Kaderwet adviescolleges
een evaluatie van het eigen optreden laten uitvoeren. Daarnaast heeft, zoals eerder aangekondigd,
ook het kabinet het optreden van Actal geëvalueerd. Het geheel aan onderzoeken is benut voor de
vorming van een visie op de toekomst van de regeldruktoetsing en de rol van het bestaande
college. Met de voortgangsrapportage bij het regeldrukprogramma (Kamerstukken 2015/16, 29
515, nr. 389 en Kamerstukken 2016/17, 29 515 nr. 397) heeft het kabinet deze visie ontvouwd.
—

-

Hierbij constateert het kabinet dat op het gebied van de verinnerlijking bij de departementen
belangrijke voortgang is geboekt. Over de bijdrage vanuit de ex-ante toetsing zoals die door Actal
is verricht, wordt daarbij positief geoordeeld. Desondanks concludeert het kabinet dat verdere
verbetering bij het in kaart brengen van de regeldrukeffecten van voorgenomen wet- en
regelgeving wenselijk is. Bij voorstellen van wet- en regelgeving worden de regeldrukeffecten in de
regeldrukparagrafen niet altijd adequaat in beeld gebracht. Ook scoort Nederland in de Regulatory
ste
Outlook 2015 van de OESO op het terrein van de regeldruktoetsing met een 28
plaats minder
dan de ons omringende landen. Ook de in 2015 door Actal uitgevoerde audit van de
departementale regeidrukaanpak geeft aan dat de kwaliteit van de regeidrukparagrafen te wensen
overlaat.
Naar het oordeel van het kabinet blijft er daarom ook na het verstrijken van de termijn van Actal
behoefte aan een externe regeldruktoetsing. Een consequente toepassing van het ‘vreemde-ogen
principe’ vormt daarbij een waarborg voor een kwaliteitsslag voor de regeidrukparagrafen bij wet
en regelgeving. Het kabinet kiest daarom voor een nieuwe periode van externe en onafhankelijke
regeldruktoetsing van alle voorgenomen wet- en regelgeving. Hierbij wordt gekozen voor een
verdere intensivering van de toetsing waarbij de externe toetsingsinstantie alle voorstellen van
wet- en regelgeving kan toetsen.
Positionering recieldruktoetsinq
Voor de uitvoering van deze regeidruktoetsing is gekozen voor het inrichten van een nieuw
adviescollege in de zin van de Kaderwet adviescolleges. De reden hiervoor is in de eerste plaats
een onafhankelijke regeldruktoetsing te waarborgen. Wel is bezien of deze functie kan worden
1

ondergebracht bij één van de bestaande adviesorganen. Hier is uiteindelijk
niet voor gekozen. De
kans zou bestaan dat, vanuit de optiek van de regeldruk deze organè eigen
n
adviezen opnieuw
zouden moeten beoordelen. Dit wordt ongewenst geacht. Met het oog
op het uiteindelijke doel van
verinnerlijking van het regeldrukbeleid bij de departementen is gekoze
n voor een tijdelijke
Organisatie. Voor continuïteit en behoud van expertise wordt gezorgd door
de ambtelijke
ondersteuning van het college Actal (het zogenoemde secretariaat Actal)
ook in te zetten voor het
nieuwe college.
Het nieuwe college krijgt de naam Adviescollege toetsing regeldruk (ATR).
De kerntaak van het
nieuwe college wordt de toetsing van nieuwe wet- en regelgeving. De
strategische advisering over
regeidruk uit bestaande wet- en regelgeving zal dichter bij de doelgroepen
worden georganiseerd.
Nadere invulling daarvan wordt overgelaten aan het volgende kabine
t. Conform de bepalingen in
de Kaderwet adviescolleges over tijdelijke adviescolleges loopt de termijn
van het Adviescollege
toetsing regeldruk tot 1 juni 2021. Het functioneren van het college zal
daarbij in het derde jaar na
de instelling worden geëvalueerd. Daarbij zal ook worden bezien of de
termijn van het collége
wordt verlengd.
Het college bestaat uit drie personen die worden benoemd door de Koning.
Het college zal daarbij
zo worden samengesteld dat er een goede mix is van bestuurlijke ervarin
g, relevante kennis en
ervaring met de regeldruk zoals die door de doelgroepen wordt ervaren
. Een onafhankelijke
ordeelsvorming door het college moet daarbij geborgd zijn.
Bij het instellen van dit nieuwe college kiest het kabinet voor een
verdere versterking van de
externe toetsing van voorstellen van wet- en regelgeving. De toetsin
g van nieuwe Wet- en
regelgeving is dan ook in artikel 2 als kerntaak aangemerkt. Daarbij
vindt de regeldruktoetsing
eerder in het wetgevingsproces plaats. Zoals in artikel 4, eerste lid
wordt bepaald, wordt de
formele toetsing uitgevoerd aan de hand van een uitgewerkt concep
t van de voorgestelde wet- of
regelgeving. Het voorstel moet daarbij zijn voorzien van een zo compl
eet mogelijke analyse van de
kwantitatieve en kwalitatieve regeldrukeffecten. Voor voorstellen zonder
gevolgen voor de
regeldruk zal de huidige praktijk van de regeldruktoetsing worden
Voortgezet, waarbij zo spoedig
mogelijk door het toetscollege wordt aangegeven dat deze bij de
toetsing buiten beschouwing
worden gelaten. Bij voorstellen van wetten en regelingen die in (intern
et)consultatie worden
gebracht vindt zo het zwaartepunt van de toetsing plaats ten tijde
van de consultatie. Het
eerstverantwoordelijke departement voor het voorstel legt daarbij uiterlij
k bij het begin van de
consultatie de stukken aan het adviescollege voor. Bij andere voorst
ellen van wet- en regelgeving
en ministeriële regelingen geldt een vergelijkbaar moment in het
wetgevingsproces.
Indien de bovengenoemde analyse tijdens de internetconsultatiefa
se ontbreekt of nog niet volledig
is, kan het college besluiten de duur van de toetsing met vier weken
te verlengen.
Artikel 2, vierde lid, bepaalt dat de departementen de kennis en ervarin
g van het adviescollege al
eerder kunnen inroepen ten behoeve van de analyse van regelci
rukeffecten en afweging van
alternatieven tijdens de beleidsvormende fase van het wetgev
ingsproces.
Als er na de formele toetsing nog wijzigingen worden doorgevoerd
in de ontwerpwet- of
regelgeving waarvan aanmerkelijke consequenties worden verwac
ht voor de regeldrukeffecten,
dan kan het adviescollege besluiten om een aanvullende ziensw
ijze te geven. Deze aanvullende
zienswijze wordt in de besluitvorming over het voorstel in de
ministerraad meegenomen.
Het college wordt tijdig op de hoogte gesteld door het departe
ment van deze aanzienlijke
wijzigingen en kan ook het desbetreffende departement om inform
atie verzoeken.
Op verzoek kan het college ook de Tweede Kamer adviseren over
het verminderen van onnodige
regeldruk vanuit initiatiefwetgeving en amendementen.

2

In artikel 3 wordt een aantal additionele bevoegdheden beschreven die het college kan uitoefenen
mits hierdoor geen afbreuk wordt gedaan aan de kerntaak van het college, de toetsing van
voorgenomen regelgeving. Deze bevoegdheden vormen de neerslag van een aantal door de
Tweede Kamer op 20 april 2017 aangenomen moties’. Zo kan het college op verzoek van
gemeenten, provincies en waterschappen deze overheden adviseren over de gevolgen voor de
regeldruk voortkomend uit hun regelgeving. Desgevraagd kan het college beide kamers der
Staten-Generaal adviseren over regeldruk en ook kan het college de regering adviseren over
knelpunten in bestaande regelgeving naar aanleiding van signalen uit het bedrijfsleven of de
samenleving. Hieronder worden ook begrepen signalen van organisaties of beroepsbeoefenaren in
de publieke sector zoals verwoord in de motie Hijink (SP)
. Verder kan het college de regering
2
adviseren over de regeldruk voortkomend uit beleidsregels en overige regels ten behoeve van
handhaving en toezicht mits in overleg met betreffende toezichthouders, uitvoeringsorganisaties
en inspectiediensten.
/
De Ministef”van Economische Zaken,
/

1
2

Kamerstukken II 2016/17, 29 515, nrs. 404, 408, 409, 410, 411 en 412.
Kamerstukken II 2016/17, 29 515, nr. 408.

3