5
Afscheid van de heer Segers (ChristenUnie)
Aan de orde is het afscheid van de heer G.J.M. Segers
(ChristenUnie).
De voorzitter:
Allereerst hartelijk welkom aan de familie van de heer
Segers: zijn vrouw, kinderen, schoonzoon, moeder en broer.
Fijn dat u bij dit bijzondere moment bent. Het is ook fijn dat
de minister van Justitie en Veiligheid en de minister voor
Armoedebeleid in vak-K zitten. Ik start met het lezen van
de afscheidsbrief van collega Segers.
"Geachte Voorzitter, beste Vera,
Dit is de dag van mijn afscheid van de Tweede Kamer, van
u, van mijn 148 andere collega's, van het Kamerpersoneel
dat ons zo geweldig helpt, van de bewindslieden die we
hier ontmoeten, van journalisten die ons hier in de gaten
houden. Het is het afscheid van een bijzondere plek waar
ik de moeilijkste én de mooiste momenten van mijn werkend leven heb beleefd.
Het is het afscheid van het dorp dat we met elkaar vormen.
De liefde waarmee Farhat je een cappuccino serveert en je
nog even een bemoedigend woordje toevoegt. De behulpzaamheid van Paul van Doorn als je met de Griffie te maken
hebt. Het praatje in de gang met de altijd breed glimlachende bode Leo. De altijd broederlijke nabijheid van Kees
van der Staaij aan de andere kant van het gangpad. Het
waren deze vriendelijkheid en collegialiteit die het leven in
de Kamer zo aangenaam hebben gemaakt.
Het is ook het afscheid van een wonderlijke werkplek vol
tegenstellingen. Er zijn momenten van vervreemding en
van vriendschap. Van een gesprek met de ene collega over
de zorgen om een ziek kind en dan vervolgens de ongemakkelijke ontmoeting in de gang met een andere collega
waarmee je pas een ruwe politieke aanvaring had. Soms
kun je even bij elkaar uitblazen omdat je elkaars hoofd- en
buikpijn zo goed kunt begrijpen. Dan weer is er een knetterende interruptie die vooral bedoeld was voor een filmpje
op Twitter.
Dit is mijn afscheid van het huis van de democratie waarin
de politieke verschillen zichtbaar móéten worden. Want
alleen zo is deze Kamer de volksvertegenwoordiging van
een veelkleurig land. Mijn bijdragen aan die debatten kwamen voort uit het feit dat ik ooit als 18-jarige diep ben
geraakt door het evangelie van Jezus Christus.
De democratische vrijheid om dat geloof — en elke andere
overtuiging in dit land — hier een stem te geven, zal ik altijd
blijven koesteren.
Tegelijk hoop ik dat de Kamer ook de gemoedelijkheid van
een dorp houdt. Dat maakt het leven hier niet alleen fijner,
maar fatsoenlijke omgangsvormen hebben ook maatschappelijk grote betekenis. Want als het ons hier lukt om met al
onze verschillen toch prettige collega's van elkaar te blijven,
dan laten we zien dat dat buiten ook moet lukken. Maar als
het ons hier niet lukt om fatsoenlijk en vreedzaam met onze

Tweede Kamer

Afscheid van de heer Segers
(ChristenUnie)

onderlinge verschillen om te gaan, dan is het een kwestie
van tijd dat het buiten ook misgaat.
Wat ik in ieder geval ga missen, is de samenwerking —
maatschappelijk en politiek, binnen en buiten de coalitie —
die op belangrijke momenten leidde tot een breed draagvlak
voor grote keuzes. Voor grotere bestaanszekerheid. Voor
meer volkshuisvesting, meer zekerheid in je werk. Voor
ambitieuzer klimaatbeleid, een beter pensioenstelsel, goede
zorg voor kwetsbare mensen, een toekomst voor de landbouw en een sterkere Krijgsmacht. Wat ik daarbij vooral ga
missen, is het zelf smeden van specifieke plannen met collega's van links tot rechts in de Kamer. Samen schreven
we aan initiatiefwetten en -nota's met voorstellen tegen
mensenhandel, tegen antisemitisme, voor een betere
omgang met arbeidsmigratie, voor herinvoering van de
basisbeurs, voor een sterker parlement. Deze ambachtelijke
samenwerking met concrete resultaten leverde me mooie
momenten op van politieke én persoonlijke vriendschap,
die mijn leven heel erg hebben verrijkt. Voor dat alles wil
ik jullie heel hartelijk bedanken!
Wat ik minder ga missen, is het soort hyperactieve politiek
waarmee we elkaar tot en over de rand van overspannenheid duwen en waarbij we drukker zijn met elkaar dan met
de mensen die we moeten dienen. Wat ik ook niet ga missen, is een alles-of-nietspolitiek waarbij een zorgvuldig
gesloten compromis niet langer als een uiting van politieke
beschaving en een stap in de goede richting wordt
beschouwd, maar wordt afgeschilderd als een vorm van
politiek verraad. Ik ga graag hoopvol door het leven, maar
soms vrees ik voor een verdere afbrokkeling van het
onderlinge vertrouwen hier en in de samenleving. Naar
mijn gevoel staat onze democratie op een kruispunt. Ofwel
wij blijven met al onze onderlinge verschillen in staat tot
politieke samenwerking, ofwel wij worden een rijk in verval.
En de keus is aan ons.
Ik ga stoppen. Samen met de collega's van de fijnste fractie
heb ik me met hart en ziel ingezet voor christelijk-sociale
idealen, voor politieke samenwerking en voor onze democratische rechtsstaat. Het is nu aan jullie om met het kostbare vertrouwen van de kiezer het goede te doen. Met groot
vertrouwen in Mirjam Bikker op mijn stoel en met de aanwinst van Nico Drost morgen in mijn plaats, ken ik nu mijn
eigen plek. In de stilte. Daar waar ik hoop te horen wat mij
nu te doen staat. Jullie wens ik mooie inhoudelijke debatten
toe, inspirerende samenwerking, goede besluitvorming en
vooral de zegen van God, die ons mooie, vlakke land al zo
vaak heeft gezegend.
Het ga jullie goed, à Dieu!
Met de collegiale groeten voor jullie allemaal,
Gert-Jan Segers"
(Applaus)
De voorzitter:
Eigenlijk zegt dit applaus genoeg en dan kom ik nog met
een reactie.
Beste Gert-Jan,

24 januari 2023
TK 43

43-5-1

Nog maar een paar dagen geleden verraste je iedereen met
de mededeling dat je de Kamer gaat verlaten. Het was zelfs
zo'n grote verrassing dat sommigen onder ons er oprecht
van slag door waren.
In ruim tien intensieve jaren heb je het beste dat je te bieden
had gegeven aan het Kamerlidmaatschap, en zeker als
partijleider is het juiste moment kiezen om te vertrekken
best lastig. Vandaag staan we voor dit verdrietige feit en
heb ik het voorrecht jou te mogen toespreken.
Je maidenspeech hield je op 9 oktober 2012. Het onderwerp
was — ik hoop dat je dat zelf ook nog weet, want het is
alweer een tijd geleden — een grondwetswijziging over de
constitutionele basis voor Bonaire, Sint-Eustatius en Saba.
Je kwam met een doorwrocht betoog, waarin mij in ieder
geval de aandacht voor het betrekken van de burgers bij
dit onderwerp opviel. En eigenlijk is dat de rode draad
geweest van jouw werk in de Kamer, waarin altijd de mens
centraal heeft gestaan.
Nog geen drie jaar later was je fractievoorzitter. In de
woorden van De Telegraaf destijds: "Segers glipt naar de
macht". Zo'n kwalificatie is niet karakteristiek voor jou. Je
hebt alles op alles gezet om te voorkomen dat mensen
denken dat je ze een kunstje flikt. Betrouwbaarheid is een
constante waarde in jouw kijk op het leven.
Het voetstuk waarop je geplaatst wordt, is dan ook terecht
hoog en groot. Maar niet alles is hosanna. Ik moet, ook op
verzoek van jouw fractie, een kritische noot inbouwen. Je
hebt namelijk ook een reputatie opgebouwd als notoire
uitsteller, waarbij je gevaarlijk dicht langs het ravijn van het
overschrijden van cruciale deadlines scheerde. Maar je wist
altijd wel je evenwicht te bewaren. Dat moet ik er ook bij
zeggen.
In jouw tien jaar als volksvertegenwoordiger ben je ook
vaak geportretteerd in de media. Wat mij daarbij opviel, is
dat het vaak gaat over je diepe geloof, je integriteit, en je
begaan zijn met mensen die het op een of andere manier
slecht getroffen hebben. Dat is het overheersende beeld.
En je hebt een zekere mildheid op het moment dat het fout
gaat. Je wilt streng zijn voor jezelf en anderen, maar niet
genadeloos.
Als ik dat zo zeg zou de indruk kunnen ontstaan dat je een
dossiervreter bent die geen ruimte en aandacht heeft voor
andere zaken dan het hogere doel, maar dat is onjuist. Je
staat bekend als een echte teambuilder die binnen de fractie
altijd aandacht wist te vinden voor een persoonlijk gesprek.
En ook voor een goeie grap. Misschien is jouw gevoel voor
humor niet wat het meest naar voren gekomen is in je
openbare optredens, maar bronnen dicht bij de fractie verzekeren mij dat je enorm met jou kan lachen. En dat maakte
de sfeer in de fractieburelen dan ook prettig en ontspannen.
Je schrijft in je afscheidsbrief aan de ChristenUnie-achterban over de politiek als een gulzig vak. Dat is een pakkend
beeld. In een interview met NU.nl uit 2021 samen met
fractievoorzitter van het CDA Pieter Heerma zeg je dan ook:
"Alles wat ingewikkeld en shit is komt bij ons terecht, dat
kan van het kabinet en de fractie zijn. Bij ontploffende appgroepjes van Kamerleden kijken ze naar ons. Zo van: fiks
het maar." De politiek vraagt veel van ons en legt een grote
claim op hen die daar hun werk van hebben gemaakt.

Tweede Kamer

Afscheid van de heer Segers
(ChristenUnie)

Tegelijkertijd weet iedereen die in de politiek werkzaam is
ook hoe mooi en bijzonder dat werk is.
Zo geef je in datzelfde interview ook aan dat je steggelend
en onderhandelend naar een oplossing gaat. Dat is ook het
mooie. Want een groot deel van je verblijf in deze Kamer
maakte je tenslotte ook deel uit van een coalitie. Voor jou
en je fractie was dat ook niet altijd een makkelijk traject.
Maar al steggelend en onderhandelend hebben jullie ook
dingen voor elkaar gekregen. Zelf kenschetste je het zo:
"Tegen iedereen die stelt dat wij verslingerd zouden zijn
aan de macht, aan het pluche, kan ik ronduit zeggen: het
pluche is een spijkerbed. Het is retezwaar."
Maar uit de reacties op je vertrek mag je ook afleiden dat
het feit dat je op cruciale momenten hebt gekozen voor het
front in plaats van de achterhoede, iets is wat wordt
gewaardeerd en gerespecteerd. Je werd een belangrijke
vertegenwoordiger van het politieke midden waarbij je
soms ook je eigen achterban moest confronteren. Dat heb
je altijd gedaan door het gesprek aan te gaan. Dat is ook
tekenend voor hoe je bent en in het leven staat: in contact
staan met de mensen en oog hebben voor elkaar.
Zelfs nu je stopt in de Kamer blijf je dat doen met de CUwintertour. Ik denk dat je het nog aardig druk zal krijgen; ik
weet niet of er in de zomer ook een CU-zomertour komt.
Maar misschien is dat ook een beetje de zendeling in jou.
In je afscheidsbrief stel je dat het na deze intensieve tien
jaar hoog tijd is om je gezin weer op de eerste plaats te
zetten. Toen ik dat las moest ik denken aan een uitzending
van De Wereld Draait Door waarin je dochter Eline een
prachtig nummer van U2 vertolkte. De uitdrukking op je
gezicht tijdens dat optreden is zeer het bekijken waard. Het
optreden was schitterend, maar jouw gezichtsuitdrukking
was echt onbetaalbaar; zo veel liefde als vader.
Voor de komende tijd wens ik je alle goeds. Ik hoop dat je
vooral veel tijd kunt doorbrengen met je gezin. Zij hebben
namelijk heel wat uren met je in te halen. Ik hoop wel dat
ze je in de ochtenduren ontzien, zodat je de komende tijd
in ieder geval lekker kan uitslapen. Ik begreep namelijk dat
het een van jouw guilty pleasures is om wat langer uit te
slapen.
Tot slot. Gert-Jan, ik ga je missen. Jouw vertrek voelt voor
velen onprettig. Hoe kan ik dat nou het beste omschrijven?
Daar is een metafoor voor. Het is een beetje alsof we een
hele grote ... Nee, dat ga ik je niet aandoen, want volgens
mij kan je die metafoor niet meer horen. Laat ik het anders
zeggen: het is voor ons een beetje slikken.
Dank, Gert-Jan, voor al jouw werk in de Kamer. Wij zijn niet
de enigen die je op gepaste wijze willen bedanken. Het heeft
namelijk Zijne Majesteit de Koning behaagd om je te
benoemen tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Mag
ik je verzoeken om naar voren te komen?
(De heer Segers krijgt de versierselen behorend bij de
benoeming tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau
opgespeld.)
(Applaus)

24 januari 2023
TK 43

43-5-2

De voorzitter:
Ik schors de vergadering voor een kort moment, zodat u
allen afscheid kunt nemen van collega Segers.
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.

Tweede Kamer

Afscheid van de heer Segers
(ChristenUnie)

24 januari 2023
TK 43

43-5-3