Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 614

Wijziging van de Algemene wet bestuursrecht,
de Dienstenwet en enige andere wetten ter
vastlegging van uitzonderingen op de
toepasselijkheid van de positieve fictieve
beschikking bij niet tijdig beslissen ingevolge de
Dienstenwet

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
ALGEMEEN
1. Inleiding
In december 2009 is de Dienstenwet inwerking getreden (Stb. 2009, 503).
Deze wet diende tot uitvoering van de dienstenrichtlijn (Richtlijn nr. 2006/
123/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van
12 december 2006 betreffende de diensten op de interne markt, PbEU L
276).
Een van de onderdelen van de dienstenrichtlijn is de toepassing van de
automatische verlening van een vergunning indien niet tijdig door het
overheidsorgaan op de aanvraag wordt beslist (de zogeheten Lex silencio
positivo). Deze automatische vergunningverlening (verder: LSP) is bij de
implementatie van de dienstenrichtlijn voor een groot aantal vergunningen gaan gelden. Ingevolge het amendement Vos en Van Dijk
(Kamerstukken II 2008/09, 31 579, nr. 14) is het systeem daarbij dat de LSP
geldt tenzij bij wettelijk voorschrift anders is bepaald. Op het moment van
amendering was de tijd die resteerde vóór de implementatie van de
dienstenrichtlijn te kort om bij iedere daarvoor in aanmerking komende
wettelijke bepaling aan te geven dat de LSP niet geldt. Daarom is besloten
tot opname van een nieuw artikel 66 in de Dienstenwet, welk artikel een
grondslag bevatte voor een bijzondere en tijdelijke regeling bij algemene
maatregel van bestuur. Dat is het zogenoemde Tijdelijk besluit geworden
(Tijdelijk besluit Lex silencio positivo Dienstenrichtlijn, Stb. 2009, 571,
inwerking getreden op 28 december 2009). In bijlage A bij dit besluit staat
aangegeven voor welke Dienstenwetvergunningen de LSP wordt
uitgezonderd en waarom. Uit het oogpunt van kenbaarheid en op grond
van het principe dat uitzonderingen in de regeling zelf moeten worden
opgenomen verdient het evenwel de voorkeur dat in de relevante
wettelijke regeling zelf telkens een eventuele uitzondering op de toepasselijkheid van de LSP is te lezen. Het Tijdelijk besluit geldt daarom tot
1 januari 2012. Per die datum moet de wet of wettelijke regeling zelf
voorzien in de uitzondering. Dit wetsvoorstel voorziet daarin, voor zover
het gaat om uitzonderingen op wetsniveau. Voor de uitzonderingen die
thuishoren in een algemene maatregel van bestuur wordt een Besluit

kst-32614-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

1

uitzonderingen Lex silencio positivo Dienstenwet opgesteld. Als het gaat
om uitzonderingen in ministeriele regelingen zal daarin via ministeriele
regelingen worden voorzien.
Dit wetsvoorstel houdt dus een omzetting in van het Tijdelijk besluit in een
wet in formele zin. Dit betekent dat de uitzonderingen op de toepasselijkheid van de LSP bij de vergunningstelsels uit bijlage A van het Tijdelijk
besluit thans worden opgenomen in de relevante wetgeving zelf. Hierbij
zijn de beslissingen die ten grondslag lagen aan het Tijdelijk besluit om al
dan niet de LSP uit te zonderen overgenomen. Om te voorkomen dat bij
de toepassing van de wet in de praktijk de oude toelichting op het Tijdelijk
besluit moet worden geraadpleegd, is die toelichting in beginsel
woordelijk overgenomen in de artikelsgewijze toelichting. Waar nodig is
de toelichting geactualiseerd. Voorts is bij de voorbereiding van dit
wetsvoorstel gebleken dat een aantal vergunningstelsels ten onrechte niet
in het Tijdelijk besluit is opgenomen. Deze stelsels zijn wel in dit
wetsvoorstel meegenomen. Tevens zal er voor worden zorggedragen dat
deze stelsels alsnog met spoed in het Tijdelijk besluit worden opgenomen
zodat voorzien kan worden in de periode tot aan de inwerkingtreding van
het onderhavige wetsvoorstel. Het betreft een aantal stelsels dat wordt
geregeld in de Flora- en faunawet en de Natuurbeschermingswet 1998.
Voor de redenen voor uitzondering van de toepasselijkheid van de LSP op
deze stelsels wordt verwezen naar de artikelsgewijze toelichting bij deze
memorie.
Ook de twee rechtstreeks werkende uitzonderingen op de toepasselijkheid
van de LSP die in het Tijdelijk besluit waren vastgelegd (kort gezegd: géén
LSP indien sprake is van de uniforme openbare voorbereidingsprocedure
uit de Algemene wet bestuursrecht en een uitzonderingspositie voor een
specifieke groep Europeesrechtelijk geregelde vergunningen) worden
overgenomen in het nu voorliggende wetsvoorstel.
Voor vergunningen die niet onder de reikwijdte van de Dienstenwet vallen
is op 24 juli 2010 het Verzamelwetsvoorstel van rechtswege verleende
vergunning (Kamerstukken 2009/10, 32 454) ingediend. Dit wetsvoorstel
verklaart de LSP van toepassing op een aantal niet-Dienstenwetvergunningen.
Bij de totstandkoming van het onderhavige wetsvoorstel en de memorie
van toelichting is de minister van Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie mede betrokken geweest vanwege diens algemene verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de dienstenrichtlijn.
Inhoud van het wetsvoorstel
Dit wetsvoorstel bevat, zoals aangegeven, drie onderdelen:
Vastlegging van de uitzonderingen op de toepasselijkheid van de LSP uit
bijlage A van het Tijdelijk besluit, voor zover het daarbij gaat om
wetgeving in formele zin;
Een rechtstreekswerkende uitzondering van de LSP voor vergunningen
waarop de uniforme openbare voorbereidingsprocedure van Algemene
wet bestuursrecht van toepassing is;
Vastlegging van een uitzonderingspositie voor vergunningen die
rechtstreeks worden ingesteld bij EU-verordeningen of die dienen ter
uitvoering van EU-besluiten.
Vastlegging van de uitzonderingen op de toepasselijkheid van de LSP uit
bijlage A van het Tijdelijk besluit, voor zover het daarbij gaat om
wetgeving in formele zin.
Voor de goede orde wordt hieronder de wijze waarop de LSP in Nederland
is geregeld en het specifieke toetsingskader op grond van de Dienstenwet,
zoals reeds toegelicht bij het Tijdelijk besluit en de Dienstenwet, nogmaals
in grote lijnen weergegeven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

2

In Nederland is de regeling van de LSP opgenomen in paragraaf 4.1.3.3.
van de Awb. Deze paragraaf regelt de totstandkoming van de automatische vergunningverlening indien er binnen de beslistermijn geen
beslissing op de aanvraag is genomen. Uitgangspunt bij deze regeling in
de Awb is dat de LSP van toepassing is indien dit bij wettelijk voorschrift
is bepaald. Dit uitgangspunt is neergelegd in artikel 4:20a Awb. De
voorschriften die gelden indien de LSP van toepassing is staan opgenomen in de artikelen 4:20b tot en met 4:20f.
Voor Dienstenwetvergunningen geldt als gevolg van het amendement Vos
en van Dijk een ander uitgangspunt: artikel 28 van de Dienstenwet bepaalt
dat, in afwijking van artikel 4:20a van de Awb, de LSP van toepassing is
tenzij dit bij wettelijk voorschrift is uitgezonderd.Artikel 28 Dienstenwet
vormt de uitwerking van artikel 13, vierde lid, van de dienstenrichtlijn
waarin staat dat de LSP van toepassing is behalve in gevallen waarin een
andere regeling is gerechtvaardigd om dwingende redenen van algemeen
belang, met inbegrip van een rechtmatig belang van een derde partij.
Onder vergunning in de zin van de Dienstenwet wordt verstaan een
beslissing, uitdrukkelijk of stilzwijgend, over de toegang tot of de
uitoefening van een dienst. Onder dienst wordt in de Dienstenwet (artikel
1) verstaan een economische activiteit, anders dan in loondienst, die
gewoonlijk tegen vergoeding geschiedt, als bedoeld in artikel 50 van het
Verdrag.
De voor deze groep vergunningen vastgelegde uitzonderingen op de
toepasselijkheid van de LSP zijn terug te vinden in hoofdstuk 2 tot en met
7, artikelen III tot en met XXII. In de toelichting op de artikelen is telkens
per vergunning aangegeven welke dwingende redenen van algemeen
belang voor dit specifieke vergunningstelsel een uitzondering op de
toepasselijkheid van de LSP rechtvaardigen. Zoals eerder opgemerkt is die
toelichting in beginsel woordelijk overgenomen uit de toelichting op het
Tijdelijke besluit, en waar nodig geactualiseerd.
Uit het oogpunt van kenbaarheid is besloten tot het opnemen van een
verwijzing naar de wettelijke grondslag voor uitzondering in de laatste
zinsnede van het eerste lid van artikel 28 Dienstenwet in elke afzonderlijke
wetswijziging. Deze verwijzing is bedoeld om duidelijk te maken dat bij de
desbetreffende vergunning sprake is van het aan de Awb spiegelbeeldige
regime van de Dienstenwet, te weten: de LSP is van toepassing tenzij bij
wettelijk voorschrift anders is bepaald. De verwijzing maakt ook duidelijk
dat in dat geval gebruik is gemaakt van de mogelijkheid om de desbetreffende vergunning van de toepasselijkheid van de LSP uit te zonderen. Het
uitzonderen van de LSP zonder verwijzing naar de Dienstenwet zou
kunnen leiden tot onduidelijkheid over het toepasselijke regime op het
desbetreffende vergunningstelsel; is dat het regime van artikel 4:20a van
de Awb (LSP niet van toepassing, tenzij) of dat van de Dienstenwet (LSP
wel van toepassing, tenzij).
Tot slot verdienen, net als bij het Tijdelijk besluit, de Dienstenwetvergunningen die door decentrale overheden worden vastgesteld bij de
uitoefening van autonome bevoegdheden aandacht. Voor deze vergunningen voorziet artikel 65 van de Dienstenwet in een afwijkende
overgangsregeling. Deze houdt in dat de decentrale vergunningen tot
1 januari 2012 zijn uitgezonderd van de toepassing van artikel 28 van de
Dienstenwet. Met ingang van 1 januari 2012 geldt ook voor die vergunningen artikel 28 van de Dienstenwet. Decentrale overheden moeten dus
uiterlijk 1 januari 2012 overeenkomstig paragraaf 4.1.3.3. van de Awb en
met inachtneming van het toetsingskader van artikel 13, vierde lid, van de
Dienstenrichtlijn, per vergunningstelsel bepalen of de LSP van toepassing
is. Tot die tijd geldt voor deze vergunningen derhalve het uitgangspunt
van de regeling van de LSP in de Awb, namelijk: de LSP is eerst van
toepassing indien dit bij wettelijk voorschrift is bepaald. Vergunningen die
door decentrale overheden worden verleend op grond van rijksregel-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

3

geving (medebewind), vallen wel al onder artikel 28 van de Dienstenwet.
Deze vergunningstelsels zijn dan ook meegenomen in het Tijdelijk besluit
en het voorliggende wetsvoorstel.
Vastlegging van de rechtstreeks werkende uitzondering voor vergunningen waarop de uniforme openbare voorbereidingsprocedure van de
Awb van toepassing is.
Verder voorziet dit wetsvoorstel in het permanent vastleggen in de Awb
van de rechtstreeks werkende uitzondering voor vergunningen waarop
voor de verlening ervan de uniforme openbare voorbereidingsprocedure
van afdeling 3.4 van de Awb van toepassing is. De uniforme openbare
voorbereidingsprocedure fungeert als een instrument om de verplichting
van een zorgvuldig onderzoek naar alle (derden) belangen die een rol
spelen, na te leven. Door middel van extra procedurele waarborgen bij de
behandeling van een aanvraag wordt voorkomen dat bestuursorganen
foute inschattingen maken of bepaalde belangen en feiten over het hoofd
zien. Bij het opstellen van het Tijdelijk besluit is reeds geoordeeld dat,
indien afdeling 3.4 van de Awb van toepassing is, aangenomen moet
worden dat de bescherming van de belangen van derden tevens een
uitzondering op de toepasselijkheid van de LSP rechtvaardigt. Daarnaast
werd al opgemerkt dat gelijktijdige toepasselijkheid van de LSP en
afdeling 3.4 Awb slecht denkbaar is. Bij een vergunningverlening van
rechtswege is immers niet gegarandeerd dat het noodzakelijk geachte
onderzoek conform afdeling 3.4 van de Awb heeft plaatsgevonden.
In dit wetsvoorstel wordt deze lijn ook gevolgd bij vergunningen die niet
onder de reikwijdte van de Dienstenwet vallen (het voorgestelde artikel
3:10 Awb, zie artikel I van dit wetsvoorstel).
C. Vastlegging van een uitzonderingspositie voor vergunningen die
rechtstreeks worden ingesteld bij EU-verordeningen of die dienen ter
uitvoering van EU-besluiten.
In artikel 1, derde lid, van het Tijdelijk besluit is, met het oog op de zeer
korte implementatietermijnen, of het geheel ontbreken van een implementatietermijn, voor Europese vergunningstelsels die rechtstreeks
worden ingesteld bij EG-verordeningen, of die dienen ter uitvoering van
EG-beschikkingen, voorzien in een rechtstreeks werkende uitzondering
van de toepasselijkheid van de LSP. Deze uitzondering uit het Tijdelijk
besluit was in het bijzonder relevant voor het beleidsterrein van het
(voorheen) ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Denk
bijvoorbeeld aan de maatregelen die op Europees niveau op het gebied
van de dierziektebestrijding worden genomen en op nationaal niveau
meteen ten uitvoer dienen te worden gelegd. Het spoedeisende karakter
van dergelijke maatregelen staat, voor zover hierbij sprake is van
vergunningen of toestemmingen, een inhoudelijke afweging vooraf over
de vraag of LSP al dan niet kan worden toegepast in de weg. De ogenblikkelijke uitvoering staat voorop. Zo bepaalde bijvoorbeeld Beschikking
nr. 2003/290/EG van de Commissie van 25 april 2003 tot vaststelling van
beschermende maatregelen in verband met aviaire influenza in Nederland
(PbEG L 105) dat de bevoegde veterinaire autoriteit in afwijking van een
algemeen verbod toestemming kan verlenen voor het vervoer van
pluimvee of pluimveeproducten. Dergelijke bepalingen zijn van belang
voor de door vervoersondernemers aangeboden diensten. Soortgelijke
bepalingen waren ook opgenomen in beschikkingen van de Europese
Commissie aangaande de bestrijding van bluetongue, mond- en
klauwzeer of varkenspest.
Bij het omzetten van deze tijdelijke bepaling in een permanente
voorziening is rekening gehouden met de nieuwe terminologie voor de
Europese rechtsinstrumenten en instellingen van het Verdrag van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

4

Lissabon. Bovendien is de term EG-beschikking vervangen door de term
EU-besluit.
Het is niet uitgesloten dat de LSP in de gevallen waarin sprake is van dit
soort vergunningen Europeesrechtelijk toelaatbaar kan zijn. Daarom is
besloten deze categorie van gevallen niet bij voorbaat uit te sluiten van
toepasselijkheid van de LSP, zoals dat het geval was in het Tijdelijk besluit,
maar om ze, door een aanvulling van artikel 28 van de Dienstenwet met
een tweede lid, te laten vallen onder het regime van artikel 4:20a van de
Awb (LSP niet van toepassing, tenzij). Zie artikel II van het wetsvoorstel.
Hierdoor zal voor dit soort vergunningen per vergunning de afweging
moeten worden gemaakt of de LSP kan worden toegepast.
3. Andere situaties waarin de LSP geen toepassing vindt
Los van de situaties, zoals hierboven beschreven in paragraaf 2, zijn er
nog twee categorieën van Dienstenwetvergunningen waar de LSP geen
toepassing vindt. Ook deze zijn reeds benoemd in het Tijdelijk besluit,
namelijk de categorie opgenomen in bijlage B bij het Tijdelijk besluit en de
categorie vergunningen waarop de regeling van de LSP in de Awb naar
zijn aard niet toepasbaar is.
Ook hier wordt, om te voorkomen dat in praktijk de oude toelichting op
het Tijdelijk besluit moet worden geraadpleegd, de toelichting op het
Tijdelijk besluit (deels woordelijk weergegeven) herhaald.
De eerste categorie, opgenomen in bijlage B van het Tijdelijk besluit,
betreft de vergunningen waarvoor de toepasselijkheid van de LSP is
uitgezonderd op grond van de voorrangsregeling uit de dienstenrichtlijn.
Artikel 28 van de Dienstenwet geldt in beginsel voor alle vergunningstelsels met betrekking tot de vrijheid van vestiging en het vrij verkeer van
diensten die onder de reikwijdte van de Dienstenwet vallen. De dienstenrichtlijn heeft in artikel 1 een aantal onderwerpen, rechtsgebieden,
sectoren en diensten uitgezonderd (waaronder het strafrecht, het
arbeidsrecht, de sociale zekerheidswetgeving en nationale maatregelen
inzake taalpolitiek). Daarnaast wordt de reikwijdte nog verder ingeperkt
door de voorrangsregeling van artikel 3, eerst lid, van de dienstenrichtlijn.
Deze regel bepaalt dat de richtlijn aanvullend werkt ten opzichte van
andere Europese voorschriften en dat, bij een eventueel conflict tussen
bepalingen uit de dienstenrichtlijn en andere Europese voorschriften, deze
andere Europese voorschriften voor gaan. De voorrangsregeling uit de
dienstenrichtlijn is uitgevoerd in artikel 2, derde lid, van de Dienstenwet
waarin wordt bepaald dat de Dienstenwet niet van toepassing is op
bepalingen van communautaire regelgeving, die ingeval zich een
strijdigheid voordoet als omschreven in artikel 3, eerste lid, van de
dienstenrichtlijn, van het toepassingsgebied van de richtlijn zijn uitgezonderd. Dit betekent dat als een andere Europese regeling een vergunningstelsel verplicht stelt en bovendien expliciet eist dat er door het
bevoegd gezag een inhoudelijke beoordeling van een vergunningaanvraag plaatsvindt, deze regeling zich verzet tegen toepassing van de LSP.
Eén van de regelingen die expliciet in artikel 3, eerste lid van de dienstenrichtlijn wordt genoemd, is richtlijn 2005/36/EG van het Europees
Parlement en de Raad van 7 september 2005 betreffende de erkenning
van beroepskwalificaties (PbEG L 225). Een ander voorbeeld is te vinden
in de kaderrichtlijn water (richtlijn 2000/60/EG van het Europees parlementen de Raad van Europa van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een
kader voor communautaire maatregelen betreffende het water, PbEU
L 327). De kaderrichtlijn water bepaalt in artikel 11, eerste en derde lid,
onderdelen e en f, dat voor stroomgebieden beheersingsmaatregelen
moeten worden vastgesteld, met inbegrip van een verplicht inhoudelijke
toetsing voorafgaand aan het onttrekken van grondwater of het kunstmatig aanvullen of vergroten van grondwaterlichamen. Het toepassen van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

5

de LSP zou conflicteren met het voorschrift van de inhoudelijke toetsing
vooraf. Weer een ander voorbeeld betreft de richtlijn 93/15/EEG van de
Raad van de Europese Gemeenschappen van 5 april 1993 inzake het in de
handel brengen van en controle op explosieven voor civiel gebruik, PbEG
L 121. Deze richtlijn gaat er van uit de lidstaten voor diverse nader
omschreven activiteiten met betrekking tot explosieven expliciet goedkeuring vooraf moeten verlenen of vooraf een erkenning moeten
verstrekken. Invoering van de LSP voor deze vergunningstelsels zou zich
niet verdragen met deze richtlijn.
Overigens kan, indien een richtlijn zich niet verzet tegen het toepassen
van de LSP op een vergunningstelsel toch sprake zijn van dwingende
redenen van algemeen belang die de uitzondering op de toepasselijkheid
van de LSP zouden rechtvaardigen. Een dergelijke uitzondering zal,
overeenkomstig artikel 28, eerste lid, laatste zinsnede, in een wettelijk
voorschrift moeten worden vastgelegd.
Voor zover de communautaire regelgeving waar de voorrangsregel op ziet
verordeningen en besluiten als bedoeld in artikel 288 van het Verdrag van
Lissabon betreft, voorziet het nu voorliggende wetsvoorstel in artikel II al
in een rechtstreeks werkende uitzondering, waardoor de hoofdregel van
de Awb geldt voor vergunningen die voortvloeien uit dergelijke regelgeving. Voor deze vergunningen geldt het regime van toepasselijkheid
van de LSP indien dat bij wettelijk voorschrift is bepaald. Zie hierboven,
paragaaf 2, onder C. Voor deze regelgeving geldt dus dat er zich geen
conflict kan voordoen tussen de toepasselijkheid van de LSP als hoofdregel, zoals volgt uit artikel 28, eerste lid, van de Dienstenwet en andere
Europese voorschriften. Dit betekent dat de voorrangsregeling met name
aan de orde kan zijn bij implementatie van Europese richtlijnen, waarvoor
de rechtstreeks werkende uitzondering op artikel 28, eerste lid, niet geldt.
De beoordeling of de voorrangsregeling concreet aan de orde is heeft
voor deze gevallen van implementatie van Europese richtlijnen reeds
plaatsgevonden bij het opstellen van het Tijdelijk besluit. Gelet op het
belang van duidelijkheid over de vraag of bij een bepaalde Dienstenwetvergunning sprake is van toepasselijkheid van de voorrangsregel, zijn de
vergunningen uit deze categorie opgenomen in onderdeel B van de
bijlage bij het Tijdelijk besluit. Deze lijst is thans, met toelichting, opnieuw
als bijlage opgenomen en waar nodig geactualiseerd. Op die manier is
duidelijk bij welke vergunningstelsels de LSP buiten toepassing blijft
vanwege strijd met de Europese richtlijnen.
Om zeker te stellen dat bij totstandkoming van nieuwe Nederlandse wetof regelgeving waar deze voorrangsregel wordt toegepast dat voldoende
kenbaar is en blijft, is in de 9e wijziging van de Aanwijzingen voor de
regelgeving de verplichting opgenomen om de toepasselijkheid van de
voorrangsregel toe te lichten. Uit de toelichting bij nieuwe regelgeving
waar een Dienstenwetvergunning in het leven wordt geroepen zal
derhalve duidelijk worden of, indien de toepasselijkheid van de LSP niet
expliciet is uitgezonderd, de voorrangsregel op dit punt aan de orde is
vanwege strijd met een achterliggende Europese richtlijn.
In dit verband is van belang dat ook bij de voorbereiding van nieuwe
Europese regelgeving aandacht wordt besteed aan de vraag of de LSP kan
worden toegepast. Sinds 1 juli 2010 worden, conform de toezegging van
destijds de minister van Justitie tijdens een Algemeen Overleg op
29 september 2009, in de BNC-fiches (Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen, inclusief toelichting) de gevolgen voor de toepasselijkheid
van de LSP van nieuwe Europese voorstellen aangegeven én wat de inzet
van Nederland zal zijn met het oog op het behoud van de LSP, met
inbegrip van de vraag of door Nederland zal worden ingezet op toepassing van de LSP in het voorstel zelf.
De tweede categorie van vergunningen waar geen sprake is van
toepassing van de LSP betreft de vergunningen waar de regeling van de
LSP in de Awb naar zijn aard niet toepasbaar is, en waarvoor expliciete

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

6

uitzondering dus niet nodig is. Zoals reeds aangegeven bij het Tijdelijk
besluit is de LSP is naar zijn aard niet toepasbaar wanneer er geen besluit
op aanvraag wordt genomen in de zin van de Awb, of omdat de beoogde
gevolgen van de vergunningverlening naar hun aard niet stilzwijgend tot
stand kunnen worden gebracht. De definitie van het begrip vergunning in
de Dienstenwet, ontleend aan de dienstenrichtlijn, luidt als volgt: een
beslissing, uitdrukkelijk of stilzwijgend, over de toegang tot of de
uitoefening van een dienst. Deze definitie omvat mede verplichtingen tot
registratie of melding. Een meldingsverplichting is een voorbeeld van een
«vergunning» waarin geen besluit in de zin van de Awb is genomen, er is
dan ook geen sprake van een beslistermijn waarop de LSP zou kunnen
worden toegepast. Bij een registratieverplichting kàn er sprake zijn van
een aanvraag tot inschrijving waarop wordt beslist met ofwel een
afwijzing ofwel de feitelijke verrichting van de inschrijving door het
bestuursorgaan, zonder dat daar een afzonderlijk besluit aan voorafgaat.
De in paragraaf 4.1.3.3. van de Awb opgenomen regeling van de LSP
voorziet in de stilzwijgende verlening van een benodigde voorafgaande
toestemming, maar is niet toepasbaar op de situatie waarin het bestuursorgaan ter inwilliging van de aanvraag bepaalde feitelijke handelingen
moet verrichten. Het gaat hierbij om handelingen zoals het doen van een
inschrijving, maar bijvoorbeeld ook om het opstellen en afgeven van
specifieke fysieke documenten die benodigd zijn voor het verrichten van
een dienst, zoals verklaringen omtrent beroepskwalificaties of vervoersdocumenten.
Overigens moet per geval worden beoordeeld of sprake is van één van de
hierboven genoemde gevallen, de benaming van een bepaalde procedure
als «meldingsverplichting» of «registratieverplichting» is daarbij niet
doorslaggevend. Deze beoordeling heeft reeds plaatsgevonden bij het
opstellen van het Tijdelijk besluit. Dit heeft ertoe geleid dat bij 24 van de
als Dienstenwetvergunning geïdentificeerde vergunningstelsels de
conclusie was dat de regeling van de LSP naar zijn aard niet toepasbaar is.
4. Overzicht van vergunningstelsels waarop de LSP wel van
toepassing is.
Hieronder volgt, net als bij het Tijdelijk besluit, een overzicht van de
Dienstenwetvergunningstelsels waarop de LSP van toepassing is. Dit
overzicht is overgenomen uit het Tijdelijk besluit en waar nodig geactualiseerd.
Hierbij zij vermeld dat bij vergunningen waarop op grond van de
Dienstenwet de LSP van toepassing is, artikel 29, tweede lid, van de
Dienstenwet voorschrijft dat de ontvangstbevestiging van de aanvraag
expliciet vermeldt dat de gevraagde beschikking automatisch tot stand
komt, indien niet tijdig op de aanvraag is beslist.
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
1.

Artikel 120a, tweede lid, van de Wet gemeentelijke basisadministratie
persoonsgegevens juncto artikel 53b, derde tot en met vijfde lid van
het Besluit gemeentelijke basisadministratie persoonsgegevens
(aanwijzing auditinstellingen).
2. Artikel 15 van de Wet gemeentelijke basisadministratie persoonsgegevens (machtiging van bewerkers van het gba).
Bij inwerkingtreding van de Wet basisregistratie personen komen beide
vergunningstelsels overigenste vervallen.
Ministerie van Defensie
Artikel 2 van het Besluit Luchtfotografie (vergunning luchtfotografie).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

7

Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.

Artikelen 1.2 en 1.5 van de Meetcode Elektriciteit (erkenning
meetverantwoordelijke elektriciteit).
Artikel 1.3.2 e.v. Meetcode Elektriciteit (overdracht meetverantwoordelijkheid elektriciteit).
Artikel 5.1 van de Meetcode Elektriciteit (melding switchen van
erkende meetverantwoordelijke).
Artikel 2.1 van de Meetvoorwaarden Gas – RNB (erkenning als
meetverantwoordelijke).
Artikel 2.2.5 van de Meetvoorwaarden Gas – RNB (overdragen van
meetverantwoordelijkheid).
Artikel 6.1.2.4 samen met artikel 6.1.2.6 (switchen van meetverantwoordelijke).
Artikel 31 samen met artikel 27 van de Mijnbouwwet (overdracht
opslagvergunning).

Ministerie van Infrastructuur en Milieu
1.

2.

3.

4.
5.
6.

7.

Artikel 12b, eerste lid, van het Besluit melden bedrijfsafvalstoffen en
gevaarlijke afvalstoffen juncto artikel 11.2 van de Wet milieubeheer
(erkenning monsterneming).
Artikel 15, eerste lid, van het Besluit bodemkwaliteit juncto artikelen
11.1, 11.2 en 11.3 van de Wet milieubeheer (erkenning werkzaamheden in het bodembeheer).
Artikel 3.10, derde lid van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (omgevingsvergunning met betrekking tot het veranderen van
een inrichting of mijnbouwwerk of de werking daarvan, die niet leidt
tot andere of grotere nadelige gevolgen voor het milieu dan volgens
de geldende omgevingsvergunning is toegestaan).
Artikel 10, vierde lid, van het Waterleidingbesluit (aanwijzing
laboratoria).
Artikel 15, tweede lid, van het Besluit bodemkwaliteit (erkenning van
natuurlijke personen die bepaalde handelingen verrichten).
Artikel 10.55, eerste lid van de Wet milieubeheer (registratie
vervoerder, handelaars en bemiddelaars van bedrijfsafvalstoffen en
gevaarlijke afvalstoffen).
De artikelen 9, eerste lid, 10, eerste lid, 11, eerste lid en 12, eerste lid
van de Wet op de architectentitel (inschrijving register).

Ministerie van Veiligheid en Justitie
Artikel 8, tweede lid van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en
recherchebureaus (ontheffing opleidingseisen).
Artikel 6, onderdeel i, van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en
recherchebureaus juncto artikel 18 van de Regeling particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (toestemming klachtenregeling).
Artikel 9, tweede lid, van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en
recherchebureaus (ontheffing uniformplicht voor beveiligingswerkzaamheden die onder de Dienstenwet vallen).
Artikel 30h van de Wet op de kansspelen (exploitatievergunning speelautomaten).
Artikel 4 van de Verordening op de Permanente Opleiding 2000 van de
Nederlandse orde van advocaten (erknning van een opleidingsinstelling
tbv permanente opleiding).
Artikel 11a van de Stageverordening van de Nederlandse orde van
advocaten (erkenning van een opleidingsinstelling tbv stagiairs).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

8

Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Artikel 3 van het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen (vergunning voor
gebruik tatoeage- en piercingsmateriaal voor de ruimte waar het gebruik
plaatsvindt).
5. Gevolgen voor administratieve lasten en regeldruk
Als de LSP van toepassing is in een vergunningprocedure is er geen effect
op de administratieve lasten van de vergunningaanvraag. Wel is een
mogelijk effect dat geen kosten behoeven te worden gemaakt in de vorm
van het instellen van beroep tegen eventueel niet tijdig beslissen op
grond van paragraaf 4.1.3.2. (Dwangsom bij niet tijdig beslissen) van de
Awb. Strikt genomen vallen de kosten van bezwaar of beroep onder de
definitie van administratieve lasten. De waarborgfunctie die het bestuursprocesrecht heeft voor een eerlijke en efficiënte rechtsbedeling geeft de
informatieverplichtingen in het kader van bezwaar- en beroepsprocedures
echter een bijzonder karakter, waardoor deze lasten niet onverkort als
administratieve lasten kunnen worden aangemerkt. Bovendien is uit
onderzoek (Administratieve lasten samenhangend met bezwaar, 2009,
Onderzoeksbureau Regioplan) gebleken dat het niet mogelijk is om
generieke uitspraken te doen ten aanzien van de totale administratieve
lasten die samenhangen met bezwaar. Uit ditzelfde onderzoek is
overigens ook gebleken dat de administratieve lasten van bezwaarprocedures veel lager zijn dan die van de aanvraagprocedure van de vergunning zelf.
Het Adviescollege toetsing administratieve lasten (Actal) heeft destijds het
Tijdelijk besluit niet geselecteerd voor toetsing. Naar inschatting van het
college zou de daling van de administratieve lasten als gevolg van dit
besluit zeer beperkt zijn en mogelijk beneden de bagatelgrens (voor
toetsing) van 10 000 euro uitkomen. Op grond van de hierboven aangegeven redenen is bij dit wetsvoorstel geen berekening gemaakt van de
effecten op de administratieve lasten voor burgers en bedrijven als gevolg
van de toepassing van de LSP op vergunningstelsels of de uitzonderingen
daarop. Overigens blijven de administratieve lasten met dit wetsvoorstel
ongewijzigd ten opzichte van het Tijdelijk besluit.
Uiteraard blijft het toepassen van de LSP van belang voor de beleving van
de regeldruk door ondernemers omdat de LSP bijdraagt aan de kwaliteit
en betrouwbaarheid van de dienstverlening door de overheid en omdat
het tijdige besluitvorming door de overheid bevordert, zoals ook
aangegeven in de eindrapportage regeldruk bedrijven van april 2010
(Kamerstukken II 2008/09, 29 515, nr. 318). De beleving van regeldruk door
ondernemers wordt gemonitord, onder andere in de «Belevingsmonitor
regeldruk bedrijven».

ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen
In het algemene deel van de toelichting is een uitgebreide toelichting
opgenomen over de artikelen I (zie paragraaf 2, sub B) en II (zie paragraaf
2, sub C).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

9

Hoofdstuk 2. Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie
Artikel III (artikel 75f Flora- en faunawet)
Het gaat hier over de mogelijkheid uit de artikelen 68, eerste lid, en 75,
derde lid, om ontheffing te verlenen van het verbod, bedoeld in artikel 13
van de Flora- en faunawet. Dit verbod betreft een bezit en handelsverbod
voor beschermde inheemse en uitheemse dier en plantensoorten. Het
doel van het verbod is natuurbehoud; om te voorkomen dat soorten uit
het wild worden gevangen en worden tentoongesteld. Ontheffing kan
worden verleend als geen afbreuk wordt gedaan aan de gunstige staat
van instandhouding. Deze toets moet vooraf worden gedaan. Toepassing
van het LSP-regime op de behandeling van een aanvraag tot deze
ontheffing is dan ook onwenselijk.
Artikel IV (artikel 111a Gezondheids- en welzijnswet voor dieren)
Artikel 111a, eerste lid, onderdeel a, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren: Artikel 66 van de Gezondheids- en welzijnswet voor
dieren verbiedt het toepassen van biotechnische technieken bij dieren
zonder vergunning. De minister van Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie verleent alleen een vergunning als er geen doorslaggevende
ethische bezwaren bestaan tegen de genetische modificatie. Bovendien
mag de genetische modificatie geen onaanvaardbare gevolgen hebben
voor de gezondheid of het welzijn van dieren. Bij de beoordeling of een
vergunning verleend kan worden dient onderzocht te worden of het
belang van het welzijn van het dier zich hier niet tegen verzet. Er dient een
gedegen beoordeling plaats te vinden. Tegen deze achtergrond is het
onwenselijk dat de LSP op een aanvraag tot deze vergunning van
toepassing is.
Artikel 111a, eerste lid, onderdeel b, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren: Op grond van artikel 81f van de Gezondheids- en
welzijnswet voor dieren stelt de Minister van Economische Zaken,
Landbouw en Innovatie werkgebieden vast. Binnen een werkgebied mag
een bepaalde ondernemer categorie 1-materiaal of categorie 2-materiaal
(dierlijke bijproducten) of bepaalde soorten daarvan verwerken. Het
verwerken van categorie 1-materiaal of categorie 2-materiaal dient zeer
zorgvuldig te gebeuren. Deze materialen vormen namelijk een potentieel
risico voor de gezondheid van mens en dier. Het is daarom van belang dat
een gedegen afweging wordt gemaakt wanneer wordt besloten een
ondernemer een bepaald werkgebied toe te bedelen. Het toepassen van
de LSP is daarom niet opportuun. Daar is des te meer reden toe nu de
dienstenrichtlijn in artikel 1, tweede en derde lid, uitdrukkelijk bepaalt dat
de richtlijn geen afbreuk doet aan de vrijheid van lidstaten om vast te
stellen wat zij als diensten van algemeen economisch belang beschouwen
en hoe deze moeten worden georganiseerd.
Artikel 111a, eerste lid, onderdeel c, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren: Artikel 107 van de Gezondheids- en welzijnswet voor
dieren geeft de minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
de bevoegdheid om vrijstelling of ontheffing te verlenen van het bij of
krachtens de wet bepaalde, voor zover het belang van de gezondheid of het welzijn van dieren dan wel het belang van de gezondheid van
mensen, voor zover dat verband houdt met niet voor menselijke
consumptie bestemde dierlijke bijproducten, zich daartegen niet verzet,.
Het betreft telkens een bijzondere situatie in afwijking van de algemene
regels die een beslissing vooraf vereist. Uit dit artikel blijkt ook dat er bij
ieder verzoek om vrijstelling of ontheffing steeds een gedegen analyse
gemaakt moet worden van de gevolgen voor de gezondheid en het
welzijn van dieren en de gezondheid van mensen. Het is daarom niet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

10

opportuun dat de LSP van toepassing is op een aanvraag tot vrijstelling of
ontheffing op grond van artikel 107 Gezondheids- en welzijnswet voor
dieren.
Artikel V (artikel 20 Handelsregisterwet 2007)
Voor de aanvang van het starten van een onderneming moet de onderneming worden ingeschreven in het handelsregister. Dit wordt bijgehouden door de Kamers van Koophandel. De opgave voor de eerste
inschrijving van een onderneming wordt gedaan binnen een periode van
twee weken, die begint een week vóór en eindigt een week ná de aanvang
van de bedrijfsuitoefening (artikel 20 Handelsregisterwet 2007). Er is bij
deze verplichte inschrijving sprake van een vergunningstelsel in de zin
van de Dienstenrichtlijn en de Dienstenwet. De Kamers van Koophandel
zijn verplicht om te onderzoeken of een opgave afkomstig is van iemand
die tot het doen ervan bevoegd is, en of de opgave juist is. Bij dit
onderzoek kan de kamer nadere bewijsstukken vragen (artikel 4, eerste lid,
Handelsregisterbesluit 2008). Inschrijving is nodig: ter bevordering van de
rechtszekerheid in het economisch verkeer; voor de verstrekking van
gegevens van algemene, feitelijke aard omtrent de samenstelling van
ondernemingen en rechtspersonen ter bevordering van de economische
belangen van handel, industrie, ambacht en dienstverlening; voor het
registreren van alle ondernemingen en rechtspersonen als onderdeel van
de gegevenshuishouding die bijdraagt aan het efficiënt functioneren van
de overheid. De LSP is niet toepasbaar op de vergunning omdat er sprake
is van een dwingende reden van algemeen belang, waaronder die ter
bescherming van de maatschappelijke orde en de consument (zie
bijvoorbeeld HvJEG, 3 oktober 2000, Corsten, C-58/98, Jurispr. blz. I-7919,
HvJEG, 11 december 2003, Schnitzer).
Artikel VI (Kernenergiewet)
A (Artikel 15f Kernenergiewet)
Op grond van artikel 15f, eerste lid, van de Kernenergiewet stelt de houder
van een vergunning als bedoeld in artikel 15, onder b, van die wet voor
het in werking brengen, in werking houden, buiten gebruik stellen of
ontmantelen van een inrichting waarin kernenergie kan, onderscheidenlijk
kon worden vrijgemaakt, op een door de ministers van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie en van Financiën goedgekeurde wijze
financiële zekerheid ter dekking van de kosten die voortvloeien uit het
buiten gebruik stellen en de ontmanteling van de inrichting. Een toets
vooraf van de te stellen financiële zekerheid is nodig om te verzekeren dat
recht wordt gedaan aan het beginsel «de vervuiler betaalt», dat een
basisprincipe is van het nationale en Europese milieurecht. Een kerncentrale moet na buitengebruikstelling direct worden ontmanteld op de wijze
zoals neergelegd in het door de inrichting opgestelde en door het
bevoegd gezag goedgekeurde ontmantelingsplan. Met het ontmantelen
van een kerncentrale zijn aanzienlijke bedragen gemoeid (enkele
honderden miljoenen euro’s). De verplichting tot het stellen van financiële
zekerheid is opgenomen om te waarborgen dat er voldoende financiële
middelen beschikbaar zijn om de buitengebruikstelling en de ontmanteling van de kerncentrale te financieren. Toepassing van de LSP betekent
dat het risico bestaat dat onbedoeld goedkeuring van rechtswege wordt
verleend, waardoor mogelijk grote financiële risico’s op de overheid
kunnen worden afgewenteld. Een dergelijk groot en oneigenlijk beslag op
de algemene middelen is niet acceptabel. De verplichting voor de
genoemde vergunninghouders om te beschikken over de goedkeuring,
bedoeld in artikel 15f, eerste lid, van de Kernenergiewet, is recentelijk in
de Kernenergiewet opgenomen en is op 1 april 2011 in werking getreden
(Stb. 2010, 18). Aanvulling van de lijst met uitzonderingen met de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

11

goedkeuring, bedoeld in artikel 15f, eerste lid, van de Kernenergiewet, is
om de hiervoor genoemde redenen dringend gewenst.
B en D (Artikel 17 en 29a Kernenergiewet)
Het vereiste van een volledige inhoudelijke beoordeling van elke
vergunningaanvraag voordat een vergunning krachtens artikel 15 of 29
van de Kernenergiewet eventueel wordt verleend en de activiteit een
aanvang neemt, is noodzakelijk ter bescherming van het milieu, de
volksgezondheid en de veiligheid. Een voorafgaande toets is nodig om de
risico’s voor het milieu, de volksgezondheid en de veiligheid te toetsen.
Als een inrichting wordt opgericht of gewijzigd of er worden andere
vergunningplichtige activiteiten uitgevoerd, kunnen deze risico’s zich
namelijk direct voordoen en is correctie of reparatie achteraf niet of
nauwelijks mogelijk. Controles achteraf zijn onvoldoende om deze risico’s
te beperken. Toepassing van de LSP betekent dat het risico bestaat dat er
onbedoeld een vergunning van rechtswege wordt verleend, die onherstelbare gevolgen met zich brengt die generaties duren en qua omvang en
effect op het milieu, de volksgezondheid en de veiligheid onaanvaardbaar
zijn. Daarbij komt dat de belangen van derden rechtvaardigen dat een
voorafgaande toetsing plaatsvindt. De vergunningplichtige activiteiten
kunnen grote effecten hebben zodat de belangen van belanghebbenden
betrokken moeten worden bij de besluitvorming. In het Tijdelijk besluit
Lex silencio positivo Dienstenrichtlijn zijn de vergunningen krachtens de
artikelen 15 en 29 van de Kernenergiewet, om dezelfde redenen als
hiervoor zijn aangegeven, uitgezonderd van toepassing van de LSP.
C en E (Artikel 22 en 33 Kernenergiewet)
Op grond van de artikelen 22, vierde lid, en 33, vierde lid, van de
Kernenergiewet worden instellingen of personen aangewezen aan wie
door toepassing van bestuursdwang in bezit genomen goederen worden
overgedragen. Het vereiste van een volledige inhoudelijke beoordeling
van elke aanvraag voordat een instelling of persoon eventueel wordt
aangewezen en de activiteit een aanvang neemt, is noodzakelijk ter
bescherming van het milieu, de volksgezondheid en de veiligheid. Een
toets vooraf is nodig om de risico’s voor het milieu, de volksgezondheid
en de veiligheid te toetsen. Als de activiteiten worden uitgevoerd kunnen
deze risico’s zich namelijk direct voordoen en is correctie of reparatie
achteraf niet of nauwelijks mogelijk. Controles achteraf zijn onvoldoende
om deze risico’s te beperken. Toepassing van de LSP betekent dat het
risico bestaat dat er onbedoeld een aanwijzing van rechtswege wordt
verleend, die onherstelbare gevolgen met zich brengt die generaties
duren en qua omvang en effect op het milieu, de volksgezondheid en de
veiligheid onaanvaardbaar zijn. Daarbij komt dat de belangen van derden
rechtvaardigen dat een voorafgaande toetsing plaatsvindt. De activiteiten
kunnen grote effecten hebben zodat de belangen van belanghebbenden
betrokken moeten worden bij de besluitvorming. In het Tijdelijk besluit
Lex silencio positivo Dienstenrichtlijn zijn de beschikkingen tot aanwijzing
van een instelling of persoon, om dezelfde redenen als hiervoor zijn
aangegeven, uitgezonderd van toepassing van de LSP.
Artikel VII (artikel 25 Mijnbouwwet)
Opslagvergunning in het algemeen
Op grond van het bepaalde bij en krachtens artikel 25 van de Mijnbouwwet is het verboden om zonder vergunning stoffen te brengen of te
houden op een diepte van meer dan 100 meter beneden de oppervlakte
van de aardbodem, dan wel die stoffen terug te halen, anders dan het in
de ondergrond brengen of houden of daaruit terughalen van stoffen
gericht op het onttrekken van aardwarmte aan de ondergrond. De
vergunning wordt door de minister van EL&I verleend en vergt een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

12

expliciete aanvraag en beoordeling door die minister. Er is geen sprake
van een registratieplicht of meldingsverplichting. De minister beoordeelt
de aanvraag en kan aan de vergunning voorwaarden verbinden en heeft
verschillende gronden om een vergunning af te wijzen. Het vereiste van
een volledige inhoudelijke beoordeling van elke vergunningaanvraag
voordat een vergunning eventueel wordt verleend en de activiteit een
aanvang neemt is noodzakelijk ter bescherming van de navolgende
dwingende redenen van algemeen belang: de bescherming van het
milieu, de openbare veiligheid en de volksgezondheid. Het opslaan van
stoffen geschiedt diep onder de grond, waar fysieke controle niet of
slechts in zeer beperkte mate mogelijk is. Het vereiste van een vergunning
met volledige voorafgaande beoordeling is noodzakelijk omdat een
voorafgaande toets nodig is om risico’s voor milieu en veiligheid te
toetsen. Als het boorgat wordt gemaakt of geopend en vervolgens
ongewenste stoffen in de ondergrond worden opgeslagen of schade
wordt toegebracht aan het leefmilieu zoals aquifers, kunnen de risico’s
zich namelijk direct voordoen en is correctie of reparatie achteraf niet of
nauwelijks mogelijk (zie moddervulkaan Indonesië of situaties waarbij
aquifers zijn vervuild). Controles achteraf zijn onvoldoende om dit risico te
beperken. Toepassing van de LSP betekent dat het risico bestaat dat er
onbedoeld een vergunning van rechtswege wordt verleend, die onherstelbare gevolgen met zich meebrengt die generaties duren en qua
omvang en effect op de volksgezondheid en het leefmilieu onaanvaardbaar zijn.
Opsporings- en opslagvergunning voor CO2
In het bij koninklijke boodschap van 17 maart 2010 ingediende
wetsvoorstel tot wijziging van de Mijnbouwwet in verband met de
implementatie van richtlijn nr. 2009/31/EG van het Europees Parlement en
de Raad van 23 april 2009 betreffende de geologische opslag van
kooldioxide en tot wijziging van richtlijn 85/337/EEG van de Raad, de
richtlijnen 2000/60/EG, 2001/80/EG, 2004/35/EG, 2006/12/EG en 2008/1/EG
en verordening (EG) nr. 1013/2006 van het Europees Parlement en de
Raad (PbEG L 140) en van Ospar Decision 2007/2 on the storage of carbon
dioxide streams in geological formations (Kamerstukken 32 343) wordt
(onder meer) richtlijn nr. 2009/31/EG geïmplementeerd. Deze richtlijn
houdt een verplichting voor de lidstaten in om de opsporing van CO2opslagcomplexen en de opslag van CO2 aan een vergunningplicht te
onderwerpen. Voor de opslagvergunning geldt dat artikel 8 van richtlijn nr.
2009/31/EG bepaalt dat een vergunning uitsluitend kan worden verleend
als aan in de richtlijn opgenomen voorwaarden is voldaan en er dus, met
andere woorden, een inhoudelijke beoordeling van zo’n vergunningaanvraag dient plaats te vinden. Voor een dergelijke vergunning geldt de in
paragraaf 3 van deze memorie van toelichting besproken voorrangsregeling van artikel 2, derde lid, van de Dienstenwet jo. artikel 3, eerste lid,
van de dienstenrichtlijn, hetgeen betekent dat CO2-opslagvergunningen
niet onder de Dienstenwet vallen. Strikt genomen zou het voorgestelde
derde lid van artikel 25 van de Mijnbouwwet, dat de opslagvergunning in
het algemeen uitzondert van de toepassing van de LSP, zich niet hoeven
uit te strekken tot de CO2-opslagvergunning. Het opnemen van een
uitzondering daarop in dat artikellid zou echter tot verwarring kunnen
leiden. Aangezien deze «dubbeling» met betrekking tot het niet van
toepassing zijn van de LSP op CO2-opslagvergunningen niet bezwaarlijk
is, is daarvan dan ook afgezien.
Ten aanzien van CO2-opsporingsvergunningen wordt het volgende
opgemerkt. De vergunning voor het opsporen van CO2 valt buiten het
bereik van de dienstenrichtlijn. Immers, bij de opsporing van mogelijke
opslagvoorkomens is niet sprake van het verrichten van een dienst, omdat
de Mijnbouwwet ervan uitgaat dat een mijnbouwonderneming dit voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

13

eigen rekening en risico ter hand neemt (dat ligt anders voor de opslag
zelf, die veelal voor derden plaatsvindt). Het is derhalve niet noodzakelijk
de CO2-opsporingsvergunning van de toepassing van de LSP uit te
zonderen.
Artikel VIII (artikel 40 Natuurbeschermingswet 1998)
Artikel 40 Natuurbeschermingswet 1998: Op grond van artikel 16
Natuurbeschermingswet 1998 is het verboden zonder vergunning van
gedeputeerde staten of de minister van Economische Zaken, Landbouw
en Innovatie in een beschermd natuurmonument handelingen te
verrichten die schadelijk kunnen zijn. Doel van de vergunning is de
bescherming van de natuurwaarden in het beschermde natuurmonument.
De toetsing dient vooraf plaats te vinden. Het toepassen van het
LSP-regime op de behandeling van de aanvraag tot deze vergunning is
dan ook niet opportuun. In de artikelen 19d en volgende zijn regels
gesteld ter uitvoering van Europeesrechtelijke verplichtingen. Artikel 19d
bepaalt, kort gezegd, dat het zonder vergunning verboden is projecten of
andere handelingen te verrichten die schadelijk kunnen zijn voor de
natuurwaarden in een Natura 2000-gebied. Het doel van deze vergunning
is het behouden van de natuurwaarden in het Natura 2000-gebied. Daarbij
zijn het voorzorgsbeginsel en het preventiebeginsel van toepassing. De
toets of een project of andere handeling schadelijke gevolgen heeft voor
de in het Natura 2000-gebied aanwezige natuurwaarden vindt vooraf
plaats. Het toepassen van het LSP-regime op de behandeling van de
aanvraag tot deze vergunning is dan ook niet opportuun.
Artikel IX (artikel 5 Wet ruimtevaartactiviteiten)
Vergunning voor het verrichten van ruimtevaartactiviteiten. Op grond van
artikel 5 van de Wet ruimtevaartactiviteiten is het verboden om zonder
vergunning ruimtevaartactiviteiten te verrichten in of vanuit Nederland
dan wel op of vanaf een Nederlands schip of Nederlands luchtvaartuig.
Ruimtevaartactiviteiten zijn het lanceren, het bedienen van de vlucht of
het geleiden van ruimtevoorwerpen in de kosmische ruimte. De
vergunning wordt door de minister van Economische Zaken, Landbouw
en Innovatie (hierna: minister van EL&I) verleend en vergt een expliciete
aanvraag en beoordeling door de minister. Er is geen sprake van een
registratieplicht of meldingsverplichting. De minister beoordeelt de
aanvraag en kan aan de vergunning voorwaarden verbinden onder andere
met het oog op de bescherming van de veiligheid van personen en
goederen, de bescherming van het milieu in de kosmische ruimte,
financiële zekerheid, de bescherming van de openbare orde, de veiligheid
van de staat, het kunnen voldoen aan de internationale verplichtingen van
de staat. De minister van EL&I heeft verschillende gronden om een
vergunning af te wijzen. De vergunning dient ter nakoming van artikel VI
van de «Treaty on principles governing the activities of states in the
exploration and use of Outer Space, including the Moon and other
celestial bodies [London, Moscow, Washington, 27th of January 1967].»
Dit artikel bepaalt dat:
«States parties to the Treaty shall bear international responsibility for
national activities in outer space, including the Moon and other celestial
bodies, whether such activities are carried on by governmental agencies
or by non-governmental entities, and for assuring that national activities
are carried out in conformity with the provisions set forth in the present
Treaty. The activities of non-governmental entities in outer space,
including the Moon and other celestial bodies, shall require authorization
and continuing supervision by the appropriate State Party to the Treaty.
When activities are carried out in outer space, including the Moon and
other celestial bodies, by an international organization, responsibility for

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

14

compliance with this Treaty shall be borne both by the international
organization and by the States Parties to the Treaty participating in such
organization.»
Het vereiste van een vergunning met volledige inhoudelijke beoordeling
voordat de activiteit een aanvang neemt is noodzakelijk ter bescherming
van de navolgende dwingende redenen van algemeen belang: de
bescherming van het milieu in de kosmische ruimte, de bescherming van
de veiligheid van personen en goederen en de bescherming van de
staatsveiligheid. Het verrichten van ruimtevaartactiviteiten vergt een
gedegen beoordeling van de risico’s verbonden aan het verrichten van
deze activiteiten en een goede coördinatie met andere actoren die
ruimtevaartactiviteiten verrichten. Elke ruimtevaartactiviteit dient op de
specifieke activiteit en omstandigheden toegespitste vergunning krijgen
waaraan specifieke voorwaarden zijn verbonden om de dwingende
redenen van algemeen belang te beschermen. Het vereiste van een
vergunning met volledige voorafgaande beoordeling is noodzakelijk
omdat een voorafgaande toets nodig is om risico’s voor milieu en
veiligheid te toetsen en een maatwerk vergunning te kunnen vaststellen.
Een van rechtswege verleende vergunning zonder deze op de activiteit
toegespitste vergunningvoorwaarden biedt onvoldoende bescherming
van de genoemde dwingende redenen van algemeen belang. Het
lanceren, het bedienen van de vlucht of het geleiden van ruimtevoorwerpen in de kosmische ruimte kan aanzienlijke risico’s met zich
meebrengen voor het milieu in de kosmische ruimte, maar ook op aarde
als bijv. een lancering mislukt of een ruimtevoorwerp terugkeert in de
atmosfeer en aan boord giftige stoffen heeft. Ook kan het onzorgvuldig
verrichten van ruimtevaartactiviteiten schade toebrengen aan andere
ruimteobjecten en risico’s met zich meebrengen voor astronauten en de
luchtvaartuigen die zij gebruiken. Deze risico’s kunnen zich direct
voordoen en correctie of reparatie achteraf is niet mogelijk of zeer
kostbaar, waarbij bovendien de aansprakelijkheid van Nederland zelf in
het geding is ingevolge de Convention on International Liability for
Damage Caused by Space Objects [London, Moscow, Washington, 29th of
March 1972]. Controles achteraf zijn onvoldoende om dit risico te
beperken en zeker fysieke controles aan het voorwerp zijn niet meer
mogelijk, nadat het in de kosmische ruimte is gebracht. Toepassing van de
LSP betekent dat het risico bestaat dat er onbedoeld een vergunning van
rechtswege wordt verleend, die onherstelbare gevolgen met zich
meebrengt die qua omvang en effect op het milieu, de gezondheid en
veiligheid onaanvaardbaar zijn. Bovendien kunnen bij de toepassing van
de LSP geen toegespitste voorwaarden worden opgelegd. Weliswaar
biedt de regeling van de LSP in paragraaf 4.1.3.3. van de Awb de
mogelijkheid om standaardvoorwaarden aan een van rechtswege
verleende vergunning te verbinden, maar bij onderhavig vergunningstelsel zijn er juist geen standaardvoorwaarden, maar wordt uitgegaan
van een op iedere specifieke situatie toegespitste voorwaarden.
Hoofdstuk 3. Ministerie van Financiën
Artikel X (Artikel 6 Wet toezicht accountantsorganisaties)
Artikel 6, vierde lid, is van toepassing op de vergunningen die vereist zijn
voor het uitvoeren van wettelijke controles op jaarrekeningen, zoals
opgenoemd in de bijlage van de Wet toezicht accountantsorganisaties
(Wta). Het betreft daarbij onder andere de vergunning zoals die wordt
voorgeschreven door Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en
de Raad van de Europese Unie van 17 mei 2006 betreffende de wettelijke
controles van jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen, tot
wijziging van de Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad en
houdende intrekking van Richtlijn 84/253/EEG van de Raad (PbEG L 157)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

15

(hierna: Richtlijn 2006/43/EG). Dit leidt dit ertoe dat artikel 3, eerste lid, van
de Dienstenrichtlijn van toepassing is. Dit artikel bevat een voorrangsregeling die inhoudt dat – in dit geval – Richtlijn 2006/43/EG voor de
Dienstenrichtlijn gaat, zodat de LSP niet kan worden toegepast. Als de
voorrangsregeling van toepassing is, is het niet nodig om in de desbetreffende wet te bepalen dat de LSP niet van toepassing is. In het onderhavige artikel is ten aanzien van alle wettelijke controles op jaarrekeningen waarop de vergunning betrekking heeft, expliciet bepaald dat de
LSP niet van toepassing is. De reden hiervoor is dat de vergunning niet
alleen van toepassing is op wettelijke controles waarvoor door Richtlijn
2006/43/EG een vergunning wordt voorgeschreven, maar ook op
wettelijke controles die niet onder Richtlijn 2006/43/EG vallen.
De toepasselijkheid van de LSP op de vergunningen als bedoeld in artikel
6 die niet door Richtlijn 2006/43/EG wordt voorgeschreven, wordt
uitgesloten vanwege dwingende redenen van algemeen belang. Het
vergunningsstelsel waarborgt dat de wettelijke controles van jaarrekeningen worden uitgevoerd door accountantsorganisaties die onder
toezicht van de Autoriteit Financiële Markten staan. Beoogd wordt de
betrouwbaarheid van de accountantsverklaring op de jaarrekening te
vergroten en boekhoudaffaires die zich in het verleden hebben voorgedaan te voorkomen. Hiermee is het belang gemoeid van het publiek, met
name dat van beleggers en kapitaalverschaffers in een onderneming die
beslissingen nemen op basis van de informatie in de jaarrekening van
diverse ondernemingen en instellingen. Accountantsorganisaties waarvan
de kwaliteit en betrouwbaarheid onvoldoende kan worden vastgesteld,
zouden met toepassing van de LSP toch in aanmerking kunnen komen
voor een vergunning en dus het uitvoeren van wettelijke controles. Dit zou
er toe kunnen leiden dat beleggers of andere belanghebbenden onvoldoende vertrouwen kunnen ontlenen aan de accountantsverklaring en dus
ook aan de informatie in de jaarrekening.
Hoofdstuk 4. Ministerie van Infrastructuur en Milieu
Artikel XI (Wegenverkeerswet)
A (Artikel 12 Wegenverkeerswet)
In dit onderdeel wordt geregeld dat bij verzoeken tot aanstelling als
verkeersregelaar, alsmede verlenging van die aanstellingen geen LSP
wordt toegepast.
De vergunning betreft de aanstelling als verkeersregelaar van diegenen
die voldoen aan een aantal eisen, waaronder de Wet EG-erkenning
beroepskwalificaties aangepaste opleidingseisen en administratieve eisen,
zoals verklaring omtrent gedrag. Het betreft hier het (beroepsmatig)
regelen van het verkeer, waaronder ook valt het begeleiden van exceptioneel verkeer. De aanstelling geschiedt door de minster van Infrastructuur
en Milieu of, indien betrokkene uitsluitend lokaal werkzaam zal zijn, door
de burgemeester van de gemeente waar betrokkene zijn werkzaamheden
gaat uitvoeren. Dit vergunningsstelsel dient ter bescherming van de
openbare veiligheid. Met deze vergunning wordt geborgd dat uitsluitend
personen die daartoe zijn gekwalificeerd, het verkeer op de openbare weg
regelen. Verkeersregelaars hebben tot taak het waarborgen van een veilig
verkeer in bijzondere omstandigheden. Zij hebben de bevoegdheid om
deelnemers aan het verkeer aanwijzingen te geven die deze dienen op te
volgen. Het niet opvolgen van aanwijzingen van verkeersregelaars is
strafbaar. Gelet op de taken en bevoegdheden van verkeersregelaars is
een adequate opleiding en examinering van belang. Dit speelt zeker gelet
op het drukke verkeer en de toegenomen agressie in het verkeer. Het
aanstellingsvereiste ziet er op toe dat uitsluitend gekwalificeerde
personen als (beroeps)verkeersregelaar actief kunnen worden. Zo wordt
van een verkeersregelaar bijvoorbeeld verwacht dat hij het verkeer op

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

16

adequate en veilige wijze kan regelen en dat hij inzicht heeft in de
verkeersrisico’s. De gevolgen die optreden, indien stilzwijgend vergunning
wordt verleend, in gevallen waarin bij juiste en tijdige afweging geen
aanstelling zou zijn verleend, kunnen onaanvaardbaar zijn en in het ergste
geval bestaan uit lichamelijk letsel met de dood als gevolg. Dit kan zowel
de verkeersregelaar zelf betreffen als andere weggebruikers. Om deze
redenen dient de vergunning te worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de LSP.
B (Artikel 101 Wegenverkeerswet)
In dit onderdeel wordt artikel 101 van de Wegenverkeerswet 1994 zodanig
aangevuld, dat op de aanvraag tot een erkenning voor het uitvoeren van
een wijziging in de constructie van een voertuig (Regeling aanpassing
voertuigen, Stcrt. 2009, nr. 78, in werking getreden op 1 mei 2009) geen
LSP wordt toegepast. Indien aan de in de Regeling aanpassing voertuigen
opgenomen eisen met betrekking totgebouw en uitrusting, personeel en
interne organisatie en bevoegdheidsverdeling en het proces van het
doorvoeren van een wijziging/installatie van en door de erkenningvrager
wordt voldaan, komt de aanvrager in aanmerking voor een zogenaamde
erkenning Goedkeuring Wijziging Constructie (GWC). In beginsel mag een
ieder dergelijke wijzigingen doorvoeren. Evenwel, indien de wijziging in
de constructie wordt uitgevoerd door een dienstverlenerbedrijf zonder
erkenning moet die wijziging daarna door de RDW worden goedgekeurd.
Indien een bedrijf in bezit is van een erkenning GWC mag het desbetreffende bedrijf bepaalde (typematige) wijzigingen in de constructie van
voertuigen uitvoeren, zonder dat een aanpassing achteraf dient te worden
goedgekeurd door de Dienst Wegverkeer (RDW). De Regeling aanpassing
voertuigen stelt geen enkele verplichting als bedoeld in artikel 16, lid 2,
van de Dienstenrichtlijn aan de dienstverlener zelf, maar regelt dat de
erkenning enkel kan worden verleend voor één of meerdere in Nederland
gevestigde werkplaatsen. Er staat derhalve niets aan in de weg dat een
bijvoorbeeld in Aken gevestigde dienstverlener een erkenning vraagt voor
een werkplaats die hij heeft in Heerlen Omdat de bevoegdheden van de
RDW zich beperken tot het Nederlandse grondgebied, kan de erkenning
enkel betrekking hebben op een werkplaats in Nederland. Immers de RDW
beschikt in het kader van haar toezicht niet over mogelijkheden buiten
Nederland.
In verband met de (verkeers)veiligheid is het noodzakelijk dat in
voertuigen aangebrachte wijzigingen deskundig worden uitgevoerd.
Anders kan de veiligheid van verbouwde voertuigen niet worden
gegarandeerd, hetgeen tot gevaarlijke situaties kan leiden. Om die reden
is toepassing van LSP bij aanvragen voor deze erkenningen onwenselijk.
Tussen afronding van de interdepartementale voorbereiding van het
Tijdelijk besluit Lex silencio positivo Dienstenrichtlijn en de vaststelling
van dat besluit heeft enige tijd gezeten. Na afronding van de interdepartementale voorbereiding is de Regeling aanpassing voertuigen tot stand
gekomen, die in het Tijdelijk besluit had moeten worden opgenomen.
Abusievelijk heeft dit niet plaats gevonden. De erkenning is daarom nu in
het wetsvoorstel opgenomen.
Artikel XII (Artikel 3.10 Wet algemene bepalingen omgevingsrecht)
In artikel 3.10, vierde lid, aanhef en onder b, van de Wet algemene
bepalingen omgevingsrecht is thans bepaald dat indien op de voorbereiding van de beschikking op een aanvraag om een omgevingsvergunning afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht van toepassing
is, paragraaf 4.1.3.3. van de Algemene wet bestuursrecht niet van
toepassing is. Het voorgestelde vierde lid van artikel 3:10 van de
Algemene wet bestuursrecht maakt deze bepaling overbodig. Het vierde

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

17

lid van artikel 3.10 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht
wordt daarom aangepast.
Artikel XIII (Artikel 1.3 Wet milieubeheer)
Provinciale staten zijn op grond van artikel 1.2 van de Wet milieubeheer
verplicht om ter bescherming van het milieu een provinciale milieuverordening vast te stellen. Artikel 1.3, eerste lid, van die wet biedt aan
provinciale staten de bevoegdheid om bij hun provinciale milieuverordening tevens te bepalen dat in daarbij aangegeven categorieën van
gevallen van die regels door daarbij aangewezen bestuursorganen (veelal
gedeputeerde staten) ontheffing kan worden verleend. De provinciale
milieuverordeningen bieden veelal de mogelijkheid om ontheffing te
verlenen van bepaalde daarin opgenomen regels ter bescherming van de
kwaliteit van het grondwater met het oog op de waterwinning in bij die
verordening aangewezen gebieden, regels met betrekking tot het
voorkomen of beperken van geluidhinder in bij die verordening aangewezen gebieden en van regels met betrekking tot het gebruik van gesloten
stortplaatsen. De uniforme openbare voorbereidingsprocedure van
afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht geldt slechts voor een
beperkt aantal ontheffingen (met name voor ontheffingen met betrekking
tot activiteiten op gesloten stortplaatsen). Ten aanzien van de ontheffingen ter bescherming van grondwater en ter voorkoming van geluidhinder is in de provinciale milieuverordeningen meestal bepaald dat
afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht niet van toepassing is.
Een ontheffing mag slechts worden verleend indien het belang van de
bescherming van het milieu zich daartegen niet verzet. Een toets vooraf is
nodig om de risico’s voor het milieu te toetsen. In de praktijk worden aan
dergelijke ontheffingen altijd voorschriften verbonden ter voorkoming van
nadelige gevolgen voor het milieu. De aan een ontheffing te verbinden
voorschriften worden afgestemd op de betrokken situatie en de betrokken
activiteit. Toepassing van de LSP brengt het risico met zich dat een
ontheffing van rechtswege wordt verleend die leidt tot onherstelbare
schade aan het milieu.
In het Tijdelijk besluit Lex silencio positivo Dienstenrichtlijn is deze
ontheffing, om dezelfde redenen als hiervoor zijn aangegeven, uitgezonderd van toepassing van de LSP.
Hoofdstuk 5 Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Artikel XIV (Artikel 45 Monumentenwet)
Dit betreft een vergunning die wordt aangevraagd bij en afgegeven door
de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Uitvoerder is de
Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, die ook het mandaat heeft om op
aanvragen namens de minister te beslissen. Bij de procedure gelden geen
uitzonderingen op de Awb of bijzondere voorbereidingsprocedures. Een
ieder die kan aantonen bekwaam te zijn in het verrichten van archeologische opgravingen kan in beginsel een opgravingvergunning verkrijgen.
De vergunning maakt het voor de vergunninghouder mogelijk om, zoals
de naam al zegt, opgravingen te doen ten einde archeologische vondsten
bloot te leggen en te conserveren voor verder onderzoek. Een opgravingvergunning wordt onder voorwaarden verleend en brengt een aantal
zwaarwegende en in de wet omschreven verplichtingen met zich mee,
zoals een rapportageplicht aan de minister, de eigenaar van de opgraving
en het college van burgemeester en wethouders van de gemeente
waarbinnen een en andere zich afspeelt. Zie artikel 46–48 Monumentenwet 1988. In lijn met het Verdrag van Malta (Trb. 1992, 32 en 97, en
Trb. 2007, 126, voor Nederland in werking getreden op 12 december 2007)
hanteert de minister hierbij een terughoudend afgiftebeleid. Archeolo-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

18

gisch materiaal «in situ» (in de bodem) is onvervangbaar en kwetsbaar.
Eenmaal vernietigd, komt het niet meer terug. Een vergunning is nodig
om te zorgen dat opgravingen alleen worden gedaan door bekwame
partijen. Om dezelfde reden is het zeer onwenselijk om de LSP op de
opgravingvergunning van toepassing te laten zijn. De schade die kan
optreden doordat onbekwame partijen een opgraving ter hand nemen is
nooit meer te herstellen. Bovendien is iedere opgravinglocatie anders,
waardoor de minister in de regel specifieke voorwaarden aan de
vergunning koppelt. Dit verhoudt zich lastig met het generieke karakter
van de van rechtswege verleende vergunning.
Hoofdstuk 6. Ministerie van Veiligheid en Justitie
Artikel XV (Advocatenwet)
A (Artikel 2 Advocatenwet)
Het gaat hier om de inschrijving van advocaten op het landelijk tableau,
geregeld in artikel 2 van de Advocatenwet. Vóór de wijziging van dit
artikel met de wet tot aanpassing van de Advocatenwet, de Wet op de
rechtsbijstand en de Wet tarieven in burgerlijke zaken in verband met de
positie van de advocatuur in de rechtsorde (Kamerstukken 32 382) moet
aan de voorzitter van de rechtbank in het arrondissement waar men als
advocaat kantoor wenst te houden schriftelijk inschrijving als advocaat
worden verzocht. Voor de inschrijving gelden opleidingsvereisten, en is de
overlegging van een verklaring omtrent het gedrag verplicht, als bedoeld
in de Wet justitiële en strafvorderlijke gegevens. Bij een verzoek om
hernieuwde inschrijving als advocaat moet, naast een verklaring omtrent
het gedrag, ook een document worden overgelegd waaruit blijkt of
betrokkene eerder als advocaat tuchtrechtelijk is veroordeeld, in staat van
faillissement heeft verkeerd of dat ten aanzien van hem een schuldsaneringsregeling van toepassing is geweest. Deze verklaring wordt afgegeven
in de vorm van een document door de raad van toezicht in het arrondissement waar de advocaat kantoor wenst te houden. Tuchtrechtelijke
veroordelingen in het verleden kunnen reden zijn om inschrijving te
weigeren. Daarnaast moet de advocaat kwalitatief voldoende in staat zijn
het beroep uit te oefenen. Advocaten zijn gehouden een derdengeldenrekening te voeren, bijvoorbeeld om geldbedragen ten behoeve van cliënten
te onder te brengen. Een faillissement of schuldsanering in het verleden is
een aanwijzing omtrent de vraag of betrokkene in staat is een zorgvuldige
(kantoor)administratie te voeren en in staat is met financiële middelen om
te gaan. De uiteindelijke inschrijving wordt vervolgens verricht door de
algemeen secretaris van de Nederlandse orde van advocaten.
De vergunning moet worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de
LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van cliënten
van advocaten. Toepassing van de LSP op de inschrijving van advocaten
is onwenselijk gelet op de bijzondere positie van de advocaat binnen de
rechtsorde. De advocaat beschikt over bijzondere privileges (geheimhoudingsplicht, verschoningsrecht, etc.) en moet daarom voldoen aan eisen
van betrouwbaarheid alvorens inschreven te worden. Bovendien is voor
een goede toegang tot het recht vereist dat advocaten voldoen aan eisen
van kwaliteit. Cliënten, en de samenleving als geheel, moeten erop
kunnen vertrouwen dat hun advocaat integer is en voldoende kennis van
zaken heeft om voor hen in rechte te kunnen opkomen. Dat betekent dat
voordat inschrijving plaatsvindt, voldaan moet zijn aan eisen van kwaliteit
(met name opleidingseisen). Om redenen van bescherming van afnemers
van diensten (cliënten, doorgaans rechtzoekenden), voorkoming van
fraude (misbruik van privileges) en de waarborging van een deugdelijke
rechtsbescherming is uitzondering gerechtvaardigd.
Met de hierboven genoemde wet tot aanpassing van de Advocatenwet, de
Wet op de rechtsbijstand en de Wet tarieven in burgerlijke zaken in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

19

verband met de positie van de advocatuur in de rechtsorde (Kamerstukken 32 382) wordt artikel 2 van de Advocatenwet gewijzigd. Dit heeft
tot gevolg dat een verzoek om inschrijving niet langer moet worden
gericht tot de voorzitter van de rechtbank, maar tot de raad van toezicht.
Ook dan is uitzondering van de LSP om voornoemde redenen gerechtvaardigd.
B (Artikel 9b Advocatenwet)
Op grond van artikel 9b Advocatenwet moet iedere advocaat gedurende
de eerste drie jaar van zijn inschrijving onder toezicht van een patroon
werken (advocatenstage). Een uitzondering geldt hierbij voor advocaten
die in het bezit zijn van een ten aanzien van het beroep van advocaat
afgegeven EG-verklaring als bedoeld in de Algemene wet erkenning
EG-hoger-onderwijsdiploma’s dan wel in de Algemene wet erkenning
EG-beroepsopleidingen. Eveneens is uitgezonderd degene die advocaat is
in een andere lidstaat van de EU of de EER, of in Zwitserland, en verzoekt
om in Nederland als advocaat ingeschreven te worden. Van de verplichting van de stagiair(e) om bij een patroon kantoor te houden kan de raad
van toezicht in het arrondissement vrijstelling verlenen, indien naar het
oordeel van deze raad een behoorlijke praktijkuitoefening verzekerd is.
Toepassing van de LSP op de vrijstelling op kantoor houden bij de
patroon is onwenselijk gelet op de bijzondere positie van de advocaat
binnen de rechtsorde. De advocaat beschikt over bijzondere privileges
(geheimhoudingsplicht, verschoningsrecht, etc.) en moet daarom voldoen
aan eisen van kwaliteit. Ter bescherming van belangen van cliënten moet
voldoende verzekerd zijn dat de eisen van kwaliteit zijn gewaarborgd
wanneer betrokkene gedurende de stage niet onder direct toezicht van
een patroon werkzaam is. De raad van toezicht moet telkens kunnen
beoordelen of aan deze eisen is voldaan, onder meer om zich ervan te
verzekeren dat de financiering van de praktijk en de dekking van het risico
van de beroepsaansprakelijkheid van de stagiair voldoende zijn verzekerd.
Om redenen van bescherming van afnemers van diensten (cliënten,
doorgaans rechtzoekenden) is uitzondering derhalve gerechtvaardigd.
C (Artikel 12 Advocatenwet)
Dit betreft de mogelijkheid van ontheffing van de verplichting kantoor te
houden in één arrondissement op één locatie in Nederland, geregeld in
artikel 12, eerste en vierde lid van de Advocatenwet. Op grond van artikel
12 moet een advocaat kantoor houden in Nederland, in één arrondissement, op één locatie. De algemene raad van de Nederlandse orde van
advocaten kan van deze verplichting ontheffing verlenen. Advocaten
mogen wel meerdere vestigingen openen waar zij op gelijke wijze hun
werkzaamheden kunnen verrichten. Eén van de vestigingen dient echter
ook het kantoor te zijn als bedoeld in artikel 12, eerste lid, zodat duidelijk
is onder het toezicht van welke deken de advocaat valt. Het vestigingsregime voor advocaten vindt zijn basis en rechtvaardiging in richtlijn
nr. 98/5/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 1998
ter vergemakkelijking van de permanente uitoefening van het beroep van
advocaat in een andere lidstaat dan die waar de beroepskwalificatie is
verworven (PbEG L 77) en in richtlijn nr. 77/249/EEG van de Raad van
22 maart 1977 tot vergemakkelijking van de daadwerkelijke uitoefening
door advocaten van het vrij verrichten van diensten (PbEG L 78). De
ontheffing van de algemene raad is aan te merken als een vergunning.
Toepassing van de LSP op de ontheffing kantoor te houden buiten
Nederland is onwenselijk. Bij de vanuit het buitenland werkende advocaat
moet duidelijk moet zijn waar hij bereikbaar is (adresgegevens e.d.) en
onder het toezicht van welke deken hij valt. Gelet op diens bijzondere
positie binnen de rechtsorde valt de advocaat onder het toezicht van een
deken. De deken moet erop toezien dat de advocaat voldoet aan eisen van
kwaliteit en integriteit. Om redenen van bescherming van afnemers van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

20

diensten (cliënten, doorgaans rechtzoekenden), voorkoming van fraude
(misbruik van privileges) en de waarborging van een deugdelijke rechtsbescherming is uitzondering derhalve gerechtvaardigd.
Artikel XVI (Wet beëdigde tolken en vertalers)
A en B (Artikelen 4 en 8 Wet beëdigde tolken en vertalers)
Er is een register voor beëdigde tolken en vertalers met een afnameplicht
voor de gerechten, het openbaar ministerie, de Immigratie- en Naturalisatiedienst, de politie en de Koninklijke Marechaussee om in het kader van
het strafrecht en het vreemdelingenrecht enkel gebruik te maken van
beëdigde tolken en vertalers die in het register staan ingeschreven. Om
voor inschrijving in het register in aanmerking te komen moeten tolken en
vertalers aan bepaalde kwaliteits- en integriteitscriteria voldoen (zie de
artikelen 2, 3 en 4 van de Wet beëdigde tolken en vertalers). Bij de
inschrijving geldt onder andere de voorwaarde dat de vertaler of de tolk
een verklaring omtrent het gedrag en, in het geval de tolk of vertaler
minder dan vijf jaar in Nederland woonachtig is, tevens een integriteitsverklaring, overlegt. Artikel 8 van de Wet beëdigde tolken en vertalers
bepaalt dat ook bij een aanvraag tot verlenging van de inschrijving – een
inschrijving geschiedt voor een periode van vijf jaar – de beëdigde tolk en
vertaler aan kwaliteits- en integriteitscriteria moet voldoen.
De inschrijving, alsmede de verlenging van de inschrijving, moeten,
gezien de gestelde kwaliteits- en integriteitscriteria voor tolken en
vertalers die als beëdigd tolk of vertaler werkzaam willen zijn voor onder
andere rechterlijke instanties (zie opsomming), worden uitgezonderd van
de toepasselijkheid van paragraaf 4.1.3.3. van de Awb (de LSP) wegens
dwingende redenen van algemeen belang, in casu vanwege de
bescherming van de openbare orde. De beslissingen die genomen
worden in zaken waarbij een tolk of vertaler betrokken is, zijn doorgaans
(deels) gebaseerd op het werk van de tolk of vertaler. Indien de kwaliteit
van de tolk of vertaler onvoldoende gewaarborgd is, kan dit ongewenste
gevolgen hebben ten aanzien van de beslissingen die op hun werk
gebaseerd zijn. Bij hun werkzaamheden voor Justitie (IND, Openbaar
Ministerie en de gerechten), de politie en Koninklijke Marechaussee, maar
ook daarbuiten, komen tolken en vertalers in aanraking met vertrouwelijke
gegevens en worden zij geacht een onpartijdige positie in te nemen. De
gevolgen van misbruik van vertrouwelijke gegevens of onpartijdigheid
kunnen groot zijn. Zo kan het bijvoorbeeld gaan om een gerechtelijk
onderzoek of een onderzoek door de IND. Betrokkenen in straf- en
vreemdelingenzaken moeten kunnen vertrouwen op de integriteit en
kwaliteit van beëdigde tolken en vertalers.
Artikel XVII (Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
A (Artikel 4 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
Betreft de vergunning voor de instandhouding van een particuliere
alarmcentrale of een particuliere recherchebureau, geregeld in artikel 2,
3b, en 4 van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus. Van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus vallen door de uitzondering van artikel 2, tweede lid sub k van de
Dienstenrichtlijn, alleen de activiteiten van alarmcentrales en recherchebureaus onder de werking van de Dienstenrichtlijn. Het is verboden om
zonder vergunning een particuliere alarmcentrale of een particulier
recherchebureau in stand te houden. De vergunning wordt door de
minister van Veiligheid en Justitie verleend voor een periode van ten
hoogste vijf jaar en kan telkens worden verlengd voor een periode van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

21

eveneens ten hoogste vijf jaar. De vergunning kan worden geweigerd als
gelet op de voornemens en antecedenten van de aanvrager of van de
personen die het beleid van de aanvrager bepalen, verwacht wordt dat
niet zal worden voldaan aan de wettelijke eisen en ook overigens niet zal
worden gehandeld in overeenstemming met hetgeen van een alarmcentrale of recherchebureau in het maatschappelijk verkeer mag worden
verwacht. Voor een alarmcentrale geldt teven als eis dat beschikt wordt
over een certificaat waaruit blijkt dat het goed functioneren van de
alarmcentrale gewaarborgd is, de gevoelige informatie waarover de
alarmcentrale beschikt voldoende beschermd is tegen overvallen en valse
alarmeringen die tot nodeloze inzet van de politie leiden, worden
voorkomen. De vergunning moet worden uitgezonderd van de toepassing
van de LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van de
openbare orde en veiligheid, bescherming van afnemers van diensten en
consumentenbescherming. Het werk van particuliere alarmcentrales en
particuliere recherchebureaus raakt aan bepaalde belangen en rechten
van burgers, zoals de bescherming van personen en eigendommen en het
recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer. De vergunningseis
strekt er mede toe om waarborgen te scheppen met het oog op deze
belangen en rechten van burgers. Bij het nemen van een beslissing op de
aanvraag om een vergunning worden ook de criminele antecedenten van
de aanvrager of de personen die het beleid van de organisatie bepalen in
aanmerking genomen. Een volledige beoordeling vooraf is nodig om te
voorkomen dat criminelen in deze bedrijven zeggenschap krijgen.
Controles achteraf zijn onvoldoende om dit risico te beperken.
B (Artikel 5 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
Betreft de ontheffing van het verbod aan opsporingsambtenaren om
werkzaam te zijn als particulier beveiliger (i.c. alarmcentralist) of particulier rechercheur, geregeld in artikel 5, vierde lid, van de Wet particuliere
beveiligingsorganisaties en recherchebureaus. Opsporingsambtenaren
mogen niet werkzaam zijn bij een particuliere alarmcentrale of een
particulier recherchebureau. Van dit verbod kan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in overeenstemming met de minister
van Veiligheid en Justitie ontheffing verlenen. De vergunning moet
worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de LSP omdat dit
gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van de openbare orde en
veiligheid. Uitgangspunt van het beleid is dat ontheffing slechts mogelijk
is als de functie als opsporingsambtenaar en de werkzaamheden voor de
alarmcentrale of het recherchebureau zich zodanig tot elkaar verhouden
dat het gevaar voor vermenging van taken en het gevaar voor overdracht
van politie-informatie of opsporingsinformatie uitgesloten is. Automatische verlening staat haaks op de noodzaak om, gelet op de in het geding
zijnde belangen, een grondige belangenafweging te maken.
C (Artikel 7 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
Betreft toestemming tewerkstelling leidinggevende van een particuliere
alarmcentrale of een particulier recherchebureau, geregeld in artikel 7,
eerste lid, van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus. Voor de aanstelling van een leidinggevende van een particulier
recherchebureau of een particuliere alarmcentrale is toestemming nodig
van de minister van Veiligheid en Justitie. De toestemming wordt
onthouden als de leidinggevende niet betrouwbaar of onbekwaam is. De
toestemming wordt verleend voor een periode van maximaal vijf jaar en
kan telkenmale met dezelfde periode worden verlengd. De vergunning
moet worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de LSP omdat dit
gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van de openbare orde en
veiligheid, bescherming van afnemers van diensten en consumentenbe-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

22

scherming. De toestemming wordt niet verleend als betrokkene niet
betrouwbaar en bekwaam is. Toepassing van de LSP brengt het risico met
zich dat onbetrouwbare en onbekwame personen leiding geven aan een
alarmcentrale of een recherchebureau en kan tot onherstelbare schade
leiden. Met controle achteraf kan dit risico niet voldoende worden beperkt.
De toestemming voor personeel van een particuliere alarmcentrale of een
particulier recherchebureau zijn geregeld in artikel 7, tweede en derde lid,
van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus.
Voor de aanstelling van personeel een particuliere alarmcentrale of een
particulier recherchebureau is toestemming nodig van de minister van
Veiligheid en Justitie. De toestemming wordt verleend voor maximaal drie
jaar en kan telkenmale met drie jaar worden verlengd. De toestemming
wordt onthouden als de medewerker niet betrouwbaar of niet bekwaam
is. Ook deze vergunning moet worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege de
bescherming van de openbare orde en veiligheid, bescherming van
afnemers van diensten en consumentenbescherming. De toestemming
wordt niet verleend als betrokkene niet betrouwbaar of niet bekwaam is.
Toepassing van de LSP brengt het risico met zich dat onbetrouwbare en
onbekwame personen werken bij een alarmcentrale of een recherchebureau en kan tot onherstelbare schade leiden. Met controle achteraf kan
dit risico niet voldoende worden beperkt.
D (Artikel 9 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
Betreft de toestemming voor het dragen van handboeien, geregeld in
artikel 9, derde lid, van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en
recherchebureaus. Personen die belast zijn met beveiligings- of recherchewerkzaamheden mogen bij de uitvoering van hun werkzaamheden geen
handboeien gebruiken, tenzij daarvoor toestemming is verleend door de
minister van Veiligheid en Justitie, na overleg met de minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. De vergunning moet worden
uitgezonderd van de toepasselijkheid van de LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van openbare orde en veiligheid en
de bescherming van burgers. Het gebruik van handboeien is een inbreuk
op de persoonlijke levenssfeer, kan leiden tot gebruik van geweld en
vrijheidsbeneming. Het gebruik ervan is daarom in beginsel voorbehouden aan de overheid (politie). Voor het verlenen van toestemming is
een afweging van de belangen en de risico’s noodzakelijk. Toepassing van
de LSP brengt het risico met zich van geweld en vrijheidsberoving jegens
burgers zonder wettelijke grondslag.
E (Artikel 10 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus)
Verklaring van betrouwbaarheid alarminstallateur. Artikel 10, eerste lid,
van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus.
Een alarminstallateur die alarmapparatuur aansluit op een particuliere
alarmcentrale moet beschikken over een verklaring van betrouwbaarheid.
De vergunning moet worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de
LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege de bescherming van de
openbare orde en veiligheid, bescherming van afnemers van diensten en
consumentenbescherming. Alarminstallateurs kunnen door hun werk
beschikken over strategische informatie over de beveiliging van de op een
particuliere alarmcentrale aangesloten objecten. De LSP kan er toe leiden
dat criminelen deze informatie in handen krijgen en misbruiken. De
daaruit voortvloeiende ernstige gevolgen voor de samenleving staan
toepassing van de LSP niet toe.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

23

Artikel XVIII (artikelen 4, 9, 13 en 14 Wet wapens en munitie)
De LSP is niet toepasbaar op vergunningen, ontheffingen en consenten
als bedoeld in de artikelen 4, 9, 13 en 14 van de Wet wapens en munitie
(Wwm). Het doel van de Nederlandse wapenwetgeving is het tegengaan
van de verspreiding van illegale wapens en munitie en het zoveel mogelijk
controleren van het legale bezit van wapens en munitie, ter bescherming
van de veiligheid van burger en staat. De Wwm verbiedt een groot aantal
handelingen met betrekking tot bepaalde categorieën van wapens en
munitie. Op grond van de wet kan op aanvraag voor bepaalde handelingen met wapens en munitie een bevoegdheidsdocument als een
erkenning, een ontheffing of een consent worden aangevraagd. De Wwm
verbindt echter strikte voorwaarden aan de verlening van deze bevoegdheidsdocumenten. Een belangrijk criterium bij de verlening van een
bevoegdheidsdocument is de betrouwbaarheid van de houder van het
document. Bij de verlening van de documenten wordt onder meer
getoetst of er reden is om te vrezen dat aan de aanvrager het onder zich
hebben van wapens of munitie niet kan worden toevertrouwd.
Voor zover het op grond van artikel 4, 9, 13 of 14 aangevraagde bevoegdheidsdocument betrekking heeft op een vuurwapen als bedoeld in richtlijn
1991/477/EG van de Raad van Europese Gemeenschappen van 18 juni
1991 inzake controle op de verwerving en het voorhanden hebben van
wapens (PbEG L 256, hierna: Vuurwapenrichtlijn), geldt er een vergunningplicht op grond van de Vuurwapenrichtlijn. Deze vergunningplicht
geldt ongeacht of de aanvrager dienstverrichter is of niet. Het verwerven
en voorhanden hebben van een vuurwapen mag op grond van de
Vuurwapenrichtlijn uitsluitend worden toegestaan na een beoordeling van
de redenen van de aanvrager. Beoordeeld wordt o.m. of de aanvrager een
goede reden heeft om een vuurwapen te verwerven en voorhanden te
hebben, of hij geen gevaar voor zichzelf, de openbare orde of de openbare
veiligheid zal vormen en een veroordeling voor een opzettelijk geweldsmisdrijf wordt beschouwd als een indicatie van een dergelijk gevaar
(artikel 5 Vuurwapenrichtlijn). Voor wapenhandelaren komen daar nog een
verplichte controle van de beroepsintegriteit en de bekwaamheid bij (art. 4
Vuurwapenrichtlijn). Het enkele verhandelen van vuurwapens valt
overigens niet onder de Vuurwapenrichtlijn. De definitie van het begrip
vuurwapenhandelaar in de richtlijn is echter veel ruimer. Ook bijvoorbeeld
het verhuren of repareren van vuurwapens valt eronder. Verhuren en
repareren zijn duidelijk wel activiteiten die onder de Dienstenrichtlijn
vallen.
Het feit dat het van toepassing verklaren van de LSP op bevoegdheidsdocumenten voor vuurwapens die onder de Vuurwapenrichtlijn vallen, in
strijd zou komen met de Vuurwapenrichtlijn, leidt ertoe dat artikel 3, eerste
lid, van de Dienstenrichtlijn van toepassing is. Dit artikel bevat een
voorrangsregeling die inhoudt dat – in dit geval – de Vuurwapenrichtlijn
voor de Dienstenrichtlijn gaat, zodat de LSP niet kan worden toegepast.
Als de voorrangsregeling van toepassing is, is het niet nodig om in de
desbetreffende wet te bepalen dat de LSP niet van toepassing is (voor alle
duidelijkheid is in de bijlage een lijst opgenomen van alle vergunningstelsels waarop de LSP niet van toepassing is op grond van de voorrangsregel). In het onderhavige artikel is ten aanzien van bevoegdheidsdocumenten die op grond van de artikelen 4, 9, 13 en 14 van de Wwm kunnen
worden aangevraagd echter wél expliciet bepaald dat de LSP niet van
toepassing is. De reden daarvoor is dat de bevoegdheidsdocumenten uit
de genoemde artikelen niet alleen nodig zijn voor vuurwapens die onder
de Vuurwapenrichtlijn vallen, maar ook voor andere (vuur)wapens die niet
onder de Vuurwapenrichtlijn vallen en waarop de voorrangsregeling van
artikel 3 van de Dienstenrichtlijn dus niet van toepassing is. Gelet op het
bepaalde in artikel 28 van de Dienstenwet is het daarom noodzakelijk om

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

24

in de Wet wapens en munitie te bepalen dat de LSP niet van toepassing is
op de bevoegdheidsdocumenten als bedoeld in de artikelen 4, 9, 13 en 14.
Het van toepassing verklaren van de LSP op bevoegdheidsdocumenten
voor andere wapens dan vuurwapens die onder de Vuurwapenrichtlijn
vallen, is ongewenst vanwege dwingende redenen van algemeen belang.
Als gezegd verbindt de Wwm strikte voorwaarden aan de verlening van
deze bevoegdheidsdocumenten. Deze voorwaarden, die overigens zijn
uitgewerkt in de Circulaire wapens en munitie, worden gesteld om risico’s
voor de openbare orde en veiligheid zoveel mogelijk te voorkomen. Het
verlenen van een bevoegdheidsdocument vergt een zorgvuldige afweging
en beoordeling van de specifieke situatie. Het van toepassing verklaren
van de LSP verdraagt zich hier niet mee. In dat geval zouden immers ook
personen aan wie het onder zich hebben van een wapen niet kan worden
toevertrouwd toch een bevoegdheidsdocument kunnen krijgen.
Hoofdstuk 7. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Artikel XIX (Drank- en Horecawet)
A (Artikel 3 Drank- en Horecawet)
Horecabedrijven, paracommerciële instellingen en slijterijen die bedrijfsmatig of tegen betaling alcoholhoudende drank verstrekken dienen op
grond van artikel 3 van de Drank- en Horecawet een vergunning te
hebben. Het vergunningsstelsel is in het leven geroepen om verantwoorde verstrekking van alcohol te waarborgen, zowel vanuit het oogpunt
van bescherming van de volksgezondheid als van behoud van de
openbare orde en veiligheid. De vergunning wordt verleend door het
college van burgemeester en wethouders. Voor het verkrijgen van een
vergunning op grond van artikel 3 van de Drank- en Horecawet worden
enkele eisen gesteld. In het Besluit eisen zedelijk gedrag Drank- en
Horecawet 1999 (gebaseerd op artikel 8, derde lid, Drank- en Horecawet)
en het Besluit kennis en inzicht sociale hygiëne Drank- en Horecawet
(gebaseerd op artikel 8, vierde lid) worden een aantal voorwaarden
gesteld aan leidinggevenden van slijters- of horecabedrijven (inclusief
paracommerciële instellingen). In het Besluit eisen inrichtingen Drank- en
Horecawet (gebaseerd op artikel 10 Drank- en Horecawet) worden
sociaal-hygiënische eisen gesteld waaraan inrichtingen moeten voldoen.
Deze eisen zijn gesteld om consumenten in het algemeen en jongeren en
mensen die overmatig drinken in het bijzonder te beschermen. Het
instellen van LSP kan een gevaar voor de volksgezondheid opleveren,
omdat er dan mogelijk personen verantwoordelijk worden voor de
alcoholverstrekking die hier niet geschikt voor zijn en omdat er dan
mogelijk alcohol wordt verkocht of geschonken in inrich-tingen die niet
aan de sociaal-hygiënische eisen voldoen. De Drank- en Horecawet geeft
het college van burgemeester en wethouders ook de bevoegdheid
leidinggevenden van vergunningplichtige bedrijven aan een BIBOB-toets
te onderwerpen. De BIBOB-toets is geïntroduceerd in de Drank- en
Horecawet omdat de horecabranche een risico kent van ondernemers met
criminele antecedenten. De BIBOB-toets is bedoeld om deze uit deze
branche te weren om zodoende te voorkomen dat de vergunning mede
zal worden gebruikt voor criminele activiteiten, zoals drugshandel, illegale
prostitutie of ander onzedelijk gedrag. Bestuursorganen moeten in de
gelegenheid worden gesteld te toetsen of er sprake is van faciliteren van
dergelijke criminele activiteiten. Als de gemeente onvoldoende tijd heeft
om na te gaan of het niet gaat om ondernemers die criminele en illegale
activiteiten uitoefenen, bestaat het risico dat ongewenste horeca-ondernemers aan de slag gaan. Het kan dan gaan om drugshandelaren en
loverboys e.d. Dit levert risico’s op voor de openbare orde en veiligheid en
voor de volksgezondheid. De dwingende reden van algemeen belang is
voor wat betreft de BIBOB-toets zowel criminaliteitspreventie als

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

25

bescherming van de volksgezondheid. Omdat het lokale bestuur in
medebewind bepaalt welke vergunningsaanvragen getoetst worden, is in
de formele wet niet te regelen voor welke vergunningen wel en voor
welke vergunningen geen LSP geldt.
B (Artikel 4 Drank- en Horecawet)
Op grond van artikel 4, vijfde lid, Drank- en Horecawet kan een ontheffing
worden gegeven van de schenkbeperkingen van paracommerciële
instellingen. Aan deze ontheffing zijn voorwaarden verbonden die een
verantwoorde verstrekking van alcohol garanderen. De ontheffing wordt
verleend door het college van burgemeester en wethouders. De
ontheffing die paracommerciële instellingen op grond van artikel 4, vijfde
lid, Drank- en Horecawet, zoals sportkantines en buurt- en jeugdwerk,
kunnen aanvragen heeft betrekking op de voorwaarden die gesteld zijn
om verantwoorde verstrekking te waarborgen. De dwingende reden van
algemeen belang is hier dus de bescherming van minderjarigen, in casu
het voorkomen van ongewenste verruiming van de mogelijkheden om
alcoholhoudende drank te verstrekken aan de minderjarige bezoekers van
dergelijke instellingen.
C (Artikel 35 Drank- en Horecawet)
Op grond van artikel 35, eerste lid, Drank- en Horecawet kan een
ontheffing van de vergunningplicht worden gegeven voor het verstrekken
van alcohol tijdens evenementen. Deze ontheffing wordt verleend door de
burgemeester. De introductie van de LSP bij ontheffingen op grond van
artikel 35, eerste lid, Drank- en Horecawet voor het schenken van alcohol
tijdens grootschalige evenementen, waarbij vele organisaties en instanties betrokken zijn, is ongewenst. Het gevolg kan zijn dat personen alcohol
verstrekken die niet aan enkele eisen voldoen en/of op een onverantwoorde manier alcohol verstrekt wordt. Met name bij grootschalige
evenementen op straat kan dat leiden tot overmatig alcoholgebruik en
mogelijk tot vechtpartijen. Dit is een gevaar voor de openbare orde en
veiligheid en voor de volksgezondheid. Bovendien staat de positie van
derden belanghebbenden indien de LSP zou worden geïntroduceerd voor
deze ontheffing onder druk (denk aan bezwaar en beroep van
omwonenden).
Artikel XX (Wet op de dierproeven)
A (Artikel 2 Wet op de dierproeven)
Het is op grond van artikel 2 van de Wet op de dierproeven (Wod)
verboden zonder vergunning van de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport (verder: VWS) dierproeven te verrichten. Dierproeven zijn
alle handelingen aan een levend gewerveld dier voor één van in de Wod
genoemde doeleinden, waarbij ongerief (pijn, lijden, ongemak of blijvend
letsel) voor het dier niet kan worden uitgesloten. De vergunning voor het
verrichten van dierproeven geldt uitsluitend voor zover de proeven, al dan
niet rechtstreeks, gericht zijn op het belang van de gezondheid of de
voeding van mens of dier. De minister van VWS kan van oordeel zijn dat
een gewichtig ander belang rechtvaardigt dat de vergunning ook geldt
voor dierproeven die gericht zijn op dat andere belang. Deze bepaling
wordt dan in de vergunning opgenomen. De vergunningseis van artikel 2
is noodzakelijk voor de bescherming van de openbare orde. Hier valt
namelijk het welzijn van dieren onder. Indien er geen vergunning vereist
zou zijn voor het verrichten van dierproeven, zou de bescherming van het
dier in het gedrang komen. Met de vergunningseis worden er onder
andere eisen gesteld ten aanzien van de deskundigheid van degene die de
dierproeven verricht. De aard van de eventuele gevolgen die optreden
indien stilzwijgend een vergunning zou worden verleend, kan van een
zodanige ernstige omvang zijn dat de gevolgen daarvan niet opwegen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

26

tegen de voordelen van het stilzwijgend verlenen van een vergunning.
Bovendien zullen die onwenselijke gevolgen veelal onomkeerbaar zijn,
omdat de schade indien bijvoorbeeld een ondeskundig persoon
dierproeven zou uitvoeren, al kan zijn toegebracht.
B (Artikel 10a Wet op de dierproeven)
Op grond van artikel 10a Wod is het verboden een dierproef te verrichten
indien niet: a. daarover tevoren een advies is uitgebracht door een op de
voet van artikel 18a erkende dierexperimentencommissie; b. na een
negatief advies van de dierexperimentencommissie een positief oordeel is
gegeven door de Centrale commissie dierproeven, bedoeld in artikel 18.
De vergunning moet worden uitgezonderd van de toepasselijkheid van de
LSP omdat dit gerechtvaardigd is vanwege het beschermen van het
welzijn van dieren. Een dierexperimentencommissie kan voor erkenning
in aanmerking komen indien de commissie bestaat uit een evenredige
verdeling van deskundigen op het gebied van dierproeven, van alternatieven voor dierproeven, van de dierproeven en hun bescherming, en van
de ethische toetsing. Zo’n commissie is dus uiterst capabel om de nut en
noodzaak etc. van een eventuele dierproef te bepalen. Deze bepaling is
noodzakelijk voor de bescherming van de openbare orde. Hier valt het
welzijn van dieren namelijk onder.
C (Artikel 16 Wet op de dierproeven)
Op grond van artikel 16 Wod kan ontheffing worden gegeven van
voorschriften als bedoeld in artikel 12 van de Wet op de dierproeven,
welke zien op de huisvesting en de verzorging van de proefdieren. Indien
deze ontheffingen stilzwijgend zouden worden verleend, kan dit het
welzijn van dieren (ernstig) aantasten. Er moet namelijk eerst worden
getoetst of een ontheffing kan worden verleend, om te voorkomen dat er
schade aan dieren wordt toegebracht, doordat de dieren niet behoorlijk
zouden worden verzorgd. Die schade zal veelal van onomkeerbare aard
zijn. De LSP kan derhalve vanwege de noodzakelijk geachte bescherming
van het dierenwelzijn (openbare orde) niet worden toegepast.
Op grond van artikel 16 Wod kan ook van het verbod van artikel 11
vrijstelling worden verleend. Artikel 11 bepaalt dat het verboden is
proeven te verrichten op dieren die niet:a. in de inrichting van de
betrokkene gefokt zijn, of b. rechtstreeks afkomstig zijn van een andere
inrichting waarin, uitsluitend of in hoofdzaak met het oog op dierproeven
of wetenschappelijk onderzoek, dieren worden gefokt of tot zodanige
doeleinde worden gebruikt. Een vrijstelling moet worden aangevraagd bij
de minister van VWS. Indien de vrijstelling stilzwijgend zou worden
verlengd, kan dit het welzijn van dieren (ernstig) aantasten. Er moet
namelijk eerst worden getoetst of een ontheffing kan worden verleend,
om te voorkomen dat er schade aan dieren wordt toegebracht. Die schade
zal veelal van onomkeerbare aard zijn. De LSP kan derhalve vanwege de
noodzakelijk geachte bescherming van het dierenwelzijn (openbare orde)
niet worden toegepast.
Artikel 11a Wod bepaalt dat het verboden is dieren te fokken of af te
leveren met het oog op dierproeven zonder vergunning van de minister
van VWS. Op grond van artikel 16 kan ook van dit verbod vrijstelling
worden verleend voor gevallen, behorende tot bij zijn besluit aangewezen
categorieën. De vergunningseis in artikel 11a is noodzakelijk voor de
bescherming van de openbare orde. Hier valt namelijk het welzijn van
dieren onder. Indien er geen vergunning vereist zou zijn voor het fokken of
afleveren van dieren met het oog op dierproeven, zou de bescherming
van het dier in het gedrang komen. Met de vergunningseis worden er
onder andere eisen gesteld ten aanzien van organisatie en personeel van
degene die de dieren fokt of aflevert. De aard van de eventuele gevolgen
die optreden indien stilzwijgend een vergunning zou worden verleend,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

27

kan van een zodanige ernstige omvang zijn dat de gevolgen daarvan niet
opwegen tegen de voordelen van het stilzwijgend verlenen van een
vergunning. Bovendien zullen die onwenselijke gevolgen veelal
onomkeerbaar zijn, omdat de schade indien bijvoorbeeld een ondeskundig persoon de activiteiten verricht, al kan zijn toegebracht. Op grond
van artikel 16 kan van het genoemde verbod vrijstelling worden verleend.
Indien deze vrijstelling stilzwijgend zou worden verleend, kan dit het
welzijn van dieren (ernstig) aantasten. Er moet namelijk eerst worden
getoetst of de gewenste vrijstelling kan worden verleend, om te
voorkomen dat er schade aan dieren wordt toegebracht. Die schade zal
veelal van onomkeerbare aard zijn. Ook voor de vrijstellingsmogelijkheid
geldt dat de LSP vanwege de noodzakelijk geachte bescherming van het
dierenwelzijn (openbare orde) niet kan worden toegepast.
Hoofdstuk 8. Slot- en overgangsbepalingen
Artikel XXI
Dit artikel geeft een regeling voor de samenloop van dit wetsvoorstel met
wijzigingen van artikel 12 van de Advocatenwet met andere wetswijzigingen.
Artikel XXII
Dit artikel regelt inwerkingtreding op 1 januari 2012. Het opnemen van
deze concrete inwerkingtredingsdatum hangt samen met het feit dat de
rechtsgrondslag voor het Tijdelijk besluit op 1 januari 2012 vervalt.
De minister van Veiligheid en Justitie,
I. W. Opstelten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

28

Bijlage

Vergunningstelsel die zijn uitgezonderd op grond van het
Europese recht (voorrangsregel dienstenrichtlijn)
Ministerie van Financiën
1.

Artikel 5, eerste lid, van de Wet toezicht accountantsorganisaties.

Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
1.
2.

3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.
13.

14.
15.
16.
17.

Artikel 107 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren juncto
artikelen 5, 6, 8, 9 en 10 van het Kalverenbesluit.
Artikel 107 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren juncto
de artikelen 2a, 2aa, artikel 4, eerste lid, tweede, vierde en vijfde lid,
artikel 5, eerste, tweede, derde en vierde lid, artikelen 8 en 11 van
het Varkensbesluit.
Artikel 101 van de Regeling diervoeders en artikel 28, eerste lid,
onder c, van het Besluit Diervoeders.
Artikel 99 van de Regeling diervoeders en artikel 23 van de
Kaderwet diervoeders.
Artikelen 2 en 3, eerste lid, van de Regeling erkenning en aanwijzing
veterinaire laboratoria.
Artikel 2 van het Besluit Sera en entstoffen.
Artikel 3 van het Besluit Sera en entstoffen.
Artikelen 2 en 19, derde lid, van de Regeling paraveterinairen juncto
artikel 2 van het Besluit paraveterinairen.
Artikelen 2 en 3 van het Besluit paraveterinairen.
Artikelen 6 en 7 van het Besluit paraveterinairen.
Artikelen 9 en 10 van het Besluit paraveterinairen.
Artikelen 6 en 9 van het Besluit paraveterinairen en de artikelen 15,
18, 19, derde lid, van de Regeling paraveterinairen
Artikel 9 van de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde
1990 en de Regeling aanmelding tot uitoefening der diergeneeskunde.
Artikelen 2, 3, 8, eerste lid, 9 en 14 van de Wet op de uitoefening van
de diergeneeskunde 1990.
Artikelen 2, 4, 8, tweede lid, 9 en 15 van de Wet op de uitoefening
van de diergeneeskunde 1990.
Artikel 3 van het Fokkerijbesluit.
Artikel 3, eerste lid, van het Besluit in-, uit- en doorvoer van
radioactieve afvalstoffen en bestraalde splijtstoffen juncto artikel 67
van de Kernenergiewet.

Ministerie van Infrastructuur en Milieu
1.

2.
3.
4.

5.

6.

7.

Artikel 6.2 van de Waterwet juncto artikelen 6.2 tot en met 6.6 van
het Besluit houdende regels met betrekking tot het beheer en
gebruik van watersystemen.
Artikel 6.3 van de Waterwet.
Artikel 6.4 van de Waterwet.
Artikel 6.5 onderdeel a, van de Waterwet juncto artikelen 6.17 van
het Besluit houdende regels met betrekking tot het beheer en
gebruik van watersystemen.
Artikel 6.5, onderdeel c, van de Waterwet juncto artikelen 6.12,
eerste lid, 6.13, eerste lid en 6.14, eerste lid, van het Besluit
houdende regels met betrekking tot het beheer en gebruik van
watersystemen.
Artikel 5, eerste lid, van de Regeling geluidemissie buitenmaterieel
juncto artikel 2, eerste lid, tweede lid, onderdeel d, en derde lid, van
de Wet geluidhinder.
Artikel 5, eerste lid, van de Wet explosieven voor civiel gebruik.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

29

8.
9.
10.
11.
12.

13.

Artikel 10, eerste lid, onderdeel a, van de Wet explosieven voor
civiel gebruik.
Artikel 10, eerste lid, onderdeel b, van de Wet explosieven voor
civiel gebruik.
Artikel 10, tweede lid, van de Wet explosieven voor civiel gebruik.
Artikel 17, eerste lid, van de Wet explosieven voor civiel gebruik.
Voorschrift 1.2, bijlage I, van het Besluit LPG-tankstations milieubeheer juncto de artikelen 8.40, 8.41, 8.42 en 8.42a van de Wet
milieubeheer.
Artikel 1.12, eerste lid, van de Regeling Bouwbesluit 2003 juncto
artikel 1.10 van het Bouwbesluit 2003 juncto artikel 2 van de
Woningwet.

Ministerie van Veiligheid en Justitie
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.

Artikelen 2a en 2b van de Advocatenwet.
Artikelen 16g tot en met 16k van de Advocatenwet.
Artikel 23b e.v. van de Regeling particuliere beveiligingsorganisaties
en recherchebureaus.
Artikel 4, eerste lid, van de Wet wapens en munitie.
Artikel 9, eerste lid, van de Wet wapens en munitie.
Artikel 13, tweede lid, van de Wet wapens en munitie.
Artikel 14, eerste lid, van de Wet wapens en munitie.

Toelichting
Ministerie van Financiën
1.

Voor zover de op grond van artikel 6, eerste lid, van de Wet toezicht
accountantsorganisaties aangevraagde vergunning betrekking heeft
op wettelijke controles zoals bedoeld in Richtlijn 2006/43/EG, geldt
er een vergunningplicht op grond van die richtlijn. De voorrangsregeling van artikel 3 van de Dienstenrichtlijn leid ertoe dat de
Richtlijn 2006/43/EG in dit geval voor de Dienstenrichtlijn gaat, zodat
de LSP niet kan worden toegepast. Zie voor een nadere toelichting
de artikelsgewijze toelichting bij artikel X.

Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie
1.

2.

Ontheffing van de voorschriften van het kalverenbesluit. De
artikelen 5, 6, 8, 9 en 10 van het Kalverenbesluit stellen eisen aan
het houden en de huisvesting van kalveren. De minister van
Landbouw, Economische zaken en Innovatie kan, voor zover het
belang van de gezondheid of het welzijn van dieren dan wel, voor
zover het verband houdt met niet voor menselijke consumptie
bestemde dierlijke bijproducten, het belang van de gezondheid van
mensen zich daartegen niet verzet, van het bij of krachtens de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren bepaalde
ontheffing verlenen. Uitzondering is noodzakelijk vanwege richtlijn
nr.91/629/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
19 november 1991 tot vaststelling van minimumnormen ter
bescherming van kalveren (PbEG L 340)
Ontheffing van de voorschriften van het Varkensbesluit. De artikelen
2a, 2aa, 4, eerste lid, tweede, vierde en vijfde lid, 5, eerste, tweede,
derde en vierde lid, 8 en 11 van het Varkensbesluit stellen regels aan
het houden en de huisvesting van varkens in verband met het
welzijn van deze dieren. De minister van Landbouw, Economische
zaken en Innovatie kan, voor zover het belang van de gezondheid of
het welzijn van dieren dan wel, voor zover het verband houdt met

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

30

3.

4.

5.

niet voor menselijke consumptie bestemde dierlijke bijproducten,
het belang van de gezondheid van mensen zich daartegen niet
verzet, van het bij of krachtens Gezondheids- en welzijnswet voor
dieren gestelde bepaalde ontheffing verlenen. Uitzondering is
noodzakelijk vanwege richtlijn 91/630/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 19 november 1991 tot vaststelling
van minimumnormen ter bescherming van varkens (PbEG L 340).
Toestemming voor een onderzoek of een proef met het gebruik van
toevoegingsmiddelen of vervangende voederproteïnen in diervoeders. De minister van Landbouw, Economische zaken en Innovatie
kan toestemming verlenen om bij wijze van proef of voor onderzoek toevoegingsmiddelen of vervangende voederprotoïnen aan diervoeders
toe te voegen. Het onderzoek dient te voldoen aan bij ministeriële
regeling ter uitvoering van EU-recht vastgestelde voorschriften.
Uitzondering is noodzakelijk vanwege: richtlijn 83/228/EEG van de
Raad van de Europese Gemeenschappen van 18 april 1983 tot
vaststelling van richtsnoeren voor de beoordeling van bepaalde
produkten die worden gebruikt in de diervoeding (PbEG L 126);
richtlijn 87/ 153/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 16 februari 1987 tot vaststelling van richtsnoeren voor de
beoordeling van toevoegingsmiddelen in diervoeding (PbEG L 64)
en artikel 7 van verordening (EG) nr. 1831/2003 van het Europees
Parlement en de Raad van de Europese Gemeenschappen van
22 september 2003 betreffende toevoegingsmiddelen voor
diervoeding (PbEG L 268).
Aanwijzing van laboratoria ter uitvoering van analyses op diervoedermonsters. De vergunning betreft de aanwijzing door de minister
van Landbouw, Economische zaken en Innovatie van de laboratoria
die in het kader van toezicht en handhaving van de Kaderwet
diervoeders, analyses uitvoeren op monster genomen tijdens
officiële controles. De aanwijzing van bevoegde laboratoria vindt
plaats bij algemeen verbinden voorschrift. De uitgevoerde analyses
behoren tot de uitvoering van een publieke taak. De aanwijzing van
de laboratoria is verplicht op grond van artikel 12 van Verordening
(EG) 882/2004 van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 29 april 2004 inzake officiële controles op de
naleving van de wetgeving inzake diervoeders en levensmiddelen
en de voorschriften inzake diergezondheid en dierenwelzijn (PbEG L
156). Artikel 12 van deze verordening vereist voorafgaand onderzoek (evaluatie).
Erkenning van veterinaire laboratoria die bepaalde onderzoeken
naar dierziekten verrichten. Onderzoeken naar bepaalde dierziekten
zoals BSE, runderbrucellose en Aujeszky kunnen worden verricht
door veterinaire laboratoria die door de minister van Landbouw,
Economische zaken en Innovatie zijn erkend. Het is noodzakelijk dat
er een voorafgaand onderzoek door de VWA in samenwerking met
het Centraal Veterinair Instituut (CVI, voorheen CIDC-Lelystad)
plaatsvindt, en veelal ook een audit door CVI plaatsvindt om de
werkwijze van het lab te bekijken. Uitzondering is noodzakelijk
vanwege artikel 6, eerste en derde lid, en bijlage X, hoofdstuk C,
onderdeel 2, van verordening (EG) nr. 999/2001 van het Europees
Parlement en de Raad van de Europese Gemeenschappen van
22 mei 2001 houdende vaststelling van voorschriften inzake
preventie, bestrijding en uitroeiing van bepaalde overdraagbare
spongiforme encefalopathieën (PbEG L 147); bijlage B, hoofdstuk I,
punt 2, en hoofdstuk II, punt 2, van richtlijn nr. 88/407/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 14 juni 1988 tot vaststelling van de
veterinairrechtelijke voorschriften van toepassing op het intracom-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

31

6.

munautaire handelsverkeer in sperma van runderen en de invoer
daarvan (PbEG L 194); beschikking nr. 2001/618/EG van de Commissie van de Europese Gemeenschappen van 23 juli 2001 betreffende
aanvullende garanties ten aanzien van de ziekte van Aujeszky voor
het intracommunautaire handelsverkeer van varkens, betreffende
criteria voor de over deze ziekte te verstrekken gegevens en
houdende intrekking van de beschikkingen 93/24/EEG en 93/244/EEG
(PbEG L 215); beschikking nr. 2003/100/EG van de Commissie van de
Europese Gemeenschappen van 13 februari 2003 tot vaststelling
van minimumeisen voor fokprogramma’s ter verkrijging van
resistentie tegen overdraagbare spongiforme encefalopathieën bij
schapen (PbEU L 41); beschikking nr. 2004/226/EG van de Commissie van de Europese Gemeenschappen houdende erkenning van
tests voor de opsporing van antilichamen tegen runderbrucellose in
het kader van Richtlijn 64/432/EEG van de Raad van de Europese
Gemeenschappen (PbEU L 68) en beschikking nr. 2004/558/EG van
de Commissie van de Europese Gemeenschappen van 15 juli 2004
tot uitvoering van richtlijn 64/432/EEG van de Raad voor wat betreft
aanvullende garanties voor het intracommunautaire handelsverkeer
in runderen ten aanzien van infectieuze boviene rhinotracheïtis en
de goedkeuring van de door sommige lidstaten ingediende
uitroeiingsprogramma’s (PbEU L 249).
Ontheffing van het verbod om aangewezen soorten of categorieën
van dieren te (laten) behandelen met levende entstoffen. Het is
verboden vee, pluimvee, bijen, nertsen en andere in het Besluit
aanwijzing diersoorten besmettelijke dierziekten aangewezen
soorten of categorieën van dieren te (laten) behandelen met levende
entstoffen. De Minister kan hiervoor ontheffing verlenen indien de
algemene bestrijdingsmethodiek van de desbetreffende dierziekte
niet wordt doorkruist en de uitvoering van nationale gezondheidsprogramma’s niet wordt belemmerd. Verlening van de ontheffing
speelt in het algemeen in tijden van dierziektecrises. In die situaties
dienen EL&I/VWA een veterinaire afweging te maken omtrent het
risico, het nut en de noodzaak van het gebruik van entstoffen ter
preventie of bestrijding van dierziekten. De ontheffing betreft een
bijzondere situatie in afwijking van algemene regels die een
beslissing vooraf vereist. Uitzondering is noodzakelijk vanwege:
richtlijn nr. 64/432/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 26 juni 1964 inzake veterinairrechtelijke vraagstukken op
het gebied van intracommunautaire handelsverkeer in runderen en
varkens (PbEG L 121); richtlijn nr. 80/217/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 22 januari 1980 tot vaststelling van
gemeenschappelijke maatregelen ter bestrijding van klassieke
varkenspest (PbEG L 47); richtlijn nr. 85/511/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 18 november 1985 tot vaststelling
van gemeenschappelijke maatregelen ter bestrijding van mond- en
klauwzeer (PbEG L 315); richtlijn nr. 90/677/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 13 december 1990 tot uitbreiding
van de werkingssfeer van richtlijn 81/851/EEG betreffende de
onderlinge aanpassing van de wetgevingen der Lid-Staten inzake
geneesmiddelen voor diergeneeskundig gebruik, en houdende
aanvullende bepalingen voor immunologische geneesmiddelen
voor diergeneeskundig gebruik (PbEG L 373/26); richtlijn nr. 92/35/
EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 29 april
1992 tot vaststelling van controlevoorschriften en van maatregelen
ter bestrijding van paardepest (PbEG L 157); richtlijn nr. 92/40/ EEG
van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 19 mei 1992 tot
vaststelling van communautaire maatregelen voor de bestrijding
van aviaire influenza (PbEG L 167); richtlijn nr. 92/66/EEG van de
Raad van de Europese Gemeenschappen van 14 juli 1992 tot

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

32

7.

8.

9.

10.

11.

vaststelling van communautaire maatregelen voor de bestrijding
van de ziekte van Newcastle (PbEG L 260); richtlijn nr. 92/119/EEG
van de Raad van de Europese Gemeenschappen van 17 december
1992 tot vaststelling van algemene communautaire maatregelen
voor de bestrijding van bepaalde dierziekten en van specifieke
maatregelen ten aanzien van vesiculaire varkensziekte (PbEG 1993,
L 62) en richtlijn nr. 93/53/EEG van de Raad van de Europese
Gemeenschappen van 24 juni 1993 tot vaststelling van minimale
communautaire maatregelen voor de bestrijding van bepaalde
visziekten (PbEG L 175);
Ontheffing van het verbod om aangewezen soorten of categorieën
van dieren te (laten) behandelen met niet-levende entstoffen of met
sera tegen bepaalde aangewezen besmettelijke dierziekten. Het is
verboden vee, pluimvee, bijen, nertsen en andere in het Besluit
aanwijzing diersoorten besmettelijke dierziekten aangewezen
soorten of categorieën van dieren te (laten) behandelen met
niet-levende entstoffen en met sera tegen onder meer MKZ,
varkenspest, paardepest, aviaire influenza en de ziekte van Aujeszky.
Verlening van de ontheffing speelt in het algemeen in tijden van
dierziektecrises. In die situaties dienen Eli/Voedsel en Warenautoriteit een afweging te maken omtrent het risico, het nut en de
noodzaak van het gebruik van entstoffen ter preventie of bestrijding
van dierziekten. De ontheffing betreft een bijzondere situatie in
afwijking van algemene regels die een beslissing vooraf vereist.
Uitzondering is noodzakelijk van vanwege: zie voorgaande
opsomming onder 6.
Toelating en registratie van paraveterinairen. Artikel 2 van het
Besluit paraveterinairen in samenhang met artikelen 2 en 19, derde
lid, van de Regeling Paraveterinairen strekken tot uitvoering van de
wettelijke bepalingen in de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde met betrekking tot de toelating en registratie van
dierfysiotherapeuten als paraveterinairen. De paraveterinaire
beroepen worden aangemerkt als gereglementeerde beroepen
waarvoor een algemeen systeem van wederzijdse erkenning van
diploma’s geldt, zowel wat betreft de dienstverlening als wat betreft
de vestiging. Bevoegde autoriteit voor het aanvragen van toelating
of registratie is de Voedsel en Waren Autoriteit. Deze voert haar
taken uit conform de Richtlijn erkenning beroepskwalificaties.
Uitzondering is noodzakelijk vanwege deze Richtlijn erkenning
beroepskwalificaties, waarvan de bepalingen op grond van artikel 3,
eerste lid, van de richtlijn voorrang hebben op de Dienstenrichtlijn.
Toelating dierfysiotherapeut. Artikelen 2 en 3 Besluit paraveterinairen strekken tot uitvoering van de wettelijke bepalingen in de Wet
op de uitoefening van de diergeneeskunde met betrekking tot de
toelating en registratie van paraveterinaire beroepen. Voor verdere
toelichting: zie hiervoor onder 8.
Toelating embryotransplanteur. Artikelen 6 en 7 van het Besluit
paraveterinairen strekken tot uitvoering van de wettelijke bepalingen in de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde met
betrekking tot de toelating en registratie van paraveterinaire
beroepen. Deze vergunning betreft de toelating tot het paraveterinaire beroep van embryotransplantateur. Voor verdere toelichting:
zie hiervoor onder 8.
Toelating dierenartsassistent. Artikelen 6 en 7 Besluit paraveterinairen strekken tot uitvoering van de wettelijke bepalingen in de Wet
op de uitoefening van de diergeneeskunde met betrekking tot de
toelating en registratie van paraveterinaire beroepen. Deze
vergunning betreft de toelating tot het paraveterinaire beroep van
dierenartsassistent. Voor verdere toelichting: zie hiervoor onder 8.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

33

12.

13.

14.

15.

16.

17.

Toelating embryotransplanteur en dierenartsassistent. Artikelen 6 en
9 van het Besluit paraveterinairen strekken tot uitvoering van de
wettelijke bepalingen in de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde met betrekking tot de toelating en registratie van
paraveterinaire beroepen. Deze vergunningen betreffen de toelating
tot de paraveterinaire beroepen van dierenartsassistent en
embryotransplanteur. In de Regeling paraveterinairen zijn de
beroepskwalificaties van deze beroepen geregeld. Voor verdere
toelichting: zie hiervoor onder 8.
Registratie tot het beroep van dierenarts en paraveterinair. Artikel 9
van de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde 1990 en de
Regeling aanmelding tot uitoefening der diergeneeskunde hebben
betrekking de registratie van dierenartsen en paraveterinairen. Voor
verdere toelichting: zie hiervoor onder 8.
Toelating en registratie tot het beroep van dierenarts. De artikelen 2,
3, 8, eerste lid, 9 en 14 van de Wet op de uitoefening van de
diergeneeskunde 1990 hebben betrekking op de toelating en
registratie van dierenartsen, en de zorgplicht waaraan zij dienen te
voldoen. Het beroep van dierenarts is een gereglementeerd beroep
waarvoor een algemeen systeem van wederzijdse erkenning van
diploma’s geldt, zowel wat betreft de dienstverlening als wat betreft
de vestiging. Voor verdere toelichting: zie hiervoor onder 8.
Toelating en registratie van paraveterinairen. De artikelen 2, 4, 8,
tweede lid, en 15 van de Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde 1990 hebben betrekking op de toelating en registratie van
paraveterinaire beroepen, en de zorgplicht waaraan de toegelaten
beroepsbeoefenaars dienen te voldoen. De paraveterinaire
beroepen worden aangemerkt als gereglementeerd beroepen
waarvoor een algemeen systeem van wederzijdse erkenning van
diploma’s geldt, zowel wat betreft de dienstverlening als wat betreft
de vestiging. Voor verdere toelichting: zie hiervoor onder 8.
Erkenning van een organisatie als instelling die een of meer
stamboeken of registers bij houdt. De vergunning betreft de
erkenning van een stamboekhouder of fokkerij-instelling voor
paardachtigen, runderen, buffels, varkens, schapen of geiten. De
bepaling is vastgesteld ter implementatie van Europese zoötechnische richtlijnen. De bevoegdheid wordt in medebewind uitgeoefend
door (de voorzitter van) het Productschap Vee en Vlees. Er is
voorafgaand onderzoek nodig of stamboekhouder of fokkerijinstelling voldoet aan de Europese eisen. Het betreft richtlijn nr.
77/504/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
25 juli 1977 betreffende raszuivere fokrunderen (PbEG L 206); nr.
88/661/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
19 december 1988 betreffende zoötechnische normen die gelden
voor fokvarkens (PbEG L 382); richtlijn nr. 89/361/EEG van de Raad
van de Europese Gemeenschappen van 30 mei 1989 betreffende
raszuivere fokschapen en -geiten (PbEG L 153) en richtlijn nr.
90/427/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
26 juni 1990 tot vaststelling van zoötechnische en genealogische
voorschriften voor het intracommunautaire handelsverkeer in
paardachtigen (PbEG L 224).
Vergunning in-, uit- en doorvoer van radioactieve afvalstoffen en
bestraalde splijtstoffen. Het is verboden zonder vergunning van de
minister van Infrastructuur en Milieu radioactieve afvalstoffen of
bestraalde splijtstoffen binnen of buiten Nederland te brengen of
door Nederland te voeren. Toepassing van de LSP zou strijdig zijn
met richtlijn nr. 2006/117/Euratom van de Raad van de Europese
Unie van 20 november 2006 betreffende toezicht en controle op
overbrenging van radioactieve afvalstoffen en bestraalde splijtstof
(PbEU L 337). Deze richtlijn, waarop de regeling is gebaseerd, gaat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

34

namelijk uit van een instemming van het land van doorvoer en het
land van bestemming voordat een vergunning wordt verleend. Een
van rechtswege verleende vergunning verdraagt zich daar niet mee.
Ministerie van Infrastructuur en Milieu
Algemene toelichting bij de nrs. 1–5: De dwingende redenen betreffende
veiligheid, milieu en gezondheid staan in de weg aan de toepassing van
het instrument van de LSP op de vergunningen op grond van de
Waterwet. De Waterwet heeft betrekking op de regulering van watersystemen. Deze watersystemen vervullen een belangrijke rol in de veiligheid
en bewoonbaarheid van het land. Om watersystemen te beschermen en
duurzaam van de mogelijkheden die erdoor geboden worden te kunnen
profiteren is het noodzakelijk dat handelingen die watersystemen kunnen
beïnvloeden, gereguleerd worden. Bij de vaststelling van de Waterwet
heeft als één van de uitgangspunten gegolden het vereenvoudigen en
terugdringen van het aantal vergunningen en het verbreden van het
gebruik van algemene regels. De keuze voor het al dan niet handhaven
van het vergunninginstrument is verder bepaald door internationale
verplichtingen waaraan Nederland moet voldoen, de effectiviteit van het
instrument in verband met het te bereiken doel en de (maatschappelijke)
kosten die de inzet van de instrumenten met zich mee brengt. Zo zijn
handelingen waarvan de invloed op het te beschermen belang gering is of
waarvoor een vergunningplicht om andere redenen niet nodig is, niet
vergunningplichtig gesteld onder de Waterwet. Daarbij kan bijvoorbeeld
worden gedacht aan het lozen en onttrekken van geringe waterhoeveelheden of aan fysieke ingrepen waar dit in een watersysteem geen
nadelige gevolgen heeft. Waar mogelijk is voorzien in een vrijstelling van
de gestelde vergunningplicht. Ook bij dergelijke vrijstellingen dienen
geldende Europese en internationale verplichtingen in acht genomen te
worden (bijv. op grond van de IPPC-richtlijn).
1.
Vergunning betreffende lozen op een oppervlaktewaterlichaam of
een zuiveringtechnisch werk. De vergunningplicht voor het lozen
van stoffen in oppervlaktewaterlichamen en storten van stoffen in
zee geeft invulling aan de verplichtingen van artikel 11, derde lid,
onder f, van richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de
Raad van de Europese Unie van 23 oktober 2000 tot vaststelling van
een kader voor communautaire maatregelen betreffende het
waterbeleid (PbEU L 373) (hierna: de Kaderrichtlijn water): voorafgaande regulering van lozingen door puntbronnen, zoals een
verbod op het in het water brengen van verontreinigende stoffen, of
een voorafgaande toestemming, of registratie op basis van
algemeen bindende regels, waarin emissiebeheersingsmaatregelen
worden voorgeschreven voor de betrokken verontreinigende
stoffen. Een met de LSP verleende vergunning voldoet niet aan deze
eisen. In geval van coördinatie tussen de watervergunning voor het
lozen in een oppervlaktewaterlichaam en een milieuvergunning
voor het oprichten of wijzigen van een inrichting is sprake van
verplicht advies van het Wm-bevoegd gezag met betrekking tot de
samenhang tussen beide vergunningen.
2.
Vergunning betreffende storten van stoffen op zee. De vergunningplicht voor het lozen van stoffen in oppervlaktewaterlichamen en
storten van stoffen in zee geeft invulling aan de verplichtingen van
artikel 11, derde lid, onder f, van de Kaderrichtlijn water: voorafgaande regulering van lozingen door puntbronnen, zoals een
verbod op het in het water brengen van verontreinigende stoffen, of
een voorafgaande toestemming, of registratie op basis van
algemeen bindende regels, waarin emissiebeheersingsmaatregelen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

35

3.

4.

5.

6.

7.

worden voorgeschreven voor de betrokken verontreinigende
stoffen. Een met de LSP verleende vergunning voldoet niet aan deze
eisen.
Vergunning betreffende onttrekken van grondwater en (in samenhang daarmee) infiltreren van water. De vergunningplicht voor het
onttrekken van grondwater geeft invulling aan de verplichting van
artikel 11, derde lid, onder e, van de Kaderrichtlijn water: de
lidstaten moeten beheersingsmaatregelen nemen ten aanzien van
de onttrekking van zoet oppervlaktewater en grondwater en de
opstuwing van zoet oppervlaktewater, met inbegrip van een register
of registers van wateronttrekkingen en het vereiste van voorafgaande toestemming voor wateronttrekking en opstuwing. Een met
de LSP verleende vergunning voldoet niet aan deze eisen.
Vergunning betreffende brengen van water in of onttrekken van
water aan oppervlaktewaterlichamen. De vergunningplicht voor het
onttrekken van water aan en het brengen van water in rijkswateren
geeft invulling aan de verplichting van artikel 11, derde lid, onder e,
van de Kaderrichtlijn water: de lidstaten moeten beheersingsmaatregelen nemen ten aanzien van de onttrekking van zoet oppervlaktewater en grondwater en de opstuwing van zoet oppervlaktewater,
met inbegrip van een register of registers van wateronttrekkingen
en het vereiste van voorafgaande toestemming voor wateronttrekking en opstuwing. Een met de LSP verleende vergunning voldoet
niet aan deze eisen.
Vergunning betreffende het gebruik van rijkswaterstaatswerken. De
vergunningplicht voor het gebruik van rijkswaterstaatswerken geeft
invulling aan artikel 11, derde lid, onder i, van de Kaderrichtlijn
water: maatregelen i.v.m. significante negatieve effecten op de
watertoestand die overeenkomstig artikel 5 en bijlage II geconstateerd zijn, om ervoor te zorgen dat de hydromorfologische toestand
van de waterlichamen verenigbaar is met het bereiken van de
vereiste ecologische toestand of een goed ecologisch potentieel.
Beheersingsmaatregelen voor deze doeleinden mogen de vorm
aannemen van een vereiste inzake voorafgaande toestemming, of
registratie op basis van algemeen bindende regels. Een met de LSP
verleende vergunning voldoet niet aan deze eisen.
Aanwijzing Regeling geluidemissie buitenmaterieel. De minister van
Infrastructuur en Milieu wijst een of meer instanties aan tot
keuringsinstantie (instantie onder wier verantwoordelijkheid de
overeenstemmingsbeoordelingsprocedures van de bijlagen VI, VII
en VIII van richtlijn nr. 2000/14/EG van het Europees Parlement en de
Raad van de Europese Gemeenschappen van 8 mei 2000 inzake de
harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten betreffende de
geluidsemissie in het milieu door materieel voor gebruik buitenshuis (PbEG L 162) (hierna: Richtlijn 2000/14/EG) worden uitgevoerd
respectievelijk een instantie die door een andere lidstaat is
aangewezen als instantie om die overeenstemmingsbeoordeling uit
te voeren). Het betreft een vergunning die wordt verleend door de
minister van Infrastructuur en Milieu. De LSP is niet toepasbaar
omdat dit in strijd zou zijn met Richtlijn 2000/14/EG. Deze richtlijn
gaat ervan uit dat de lidstaten uitsluitend instanties aanwijzen die
voldoen aan de criteria van bijlage IX. Het van rechtswege aanwijzen van instanties die niet aan deze criteria voldoen bij termijnoverschrijding verdraagt zich dan ook niet met deze richtlijn.
Aanwijzing instanties Wet explosieven voor civiel gebruik. De
minister van Infrastructuur en Milieu wijst een of meer instellingen
aan die bevoegd zijn tot het verrichten van onderzoek, controles en
beoordelingen zoals omschreven in de in artikel 7, eerste lid,
bedoelde procedures (dit betreft procedures voor CE markering op
explosieven). De aanwijzing door de minister is aan te merken als

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

36

8.

9.

10.

een vergunning. Voor aanwijzing komen alleen instanties in
aanmerking die voldoen aan de minimumcriteria die zijn opgenomen in bijlage III van richtlijn nr. 93/15/EEG van de Raad van de
Europese Gemeenschappen van 5 april 1993 betreffende de
harmonisatie van de bepalingen inzake het in de handel brengen
van en de controle op explosieven voor civiel gebruik (PbEG L 121)
(hierna: Richtlijn 93/15/EEG) (zie artikel 5, tweede lid). De LSP is niet
toepasbaar omdat dit in strijd zou zijn met deze richtlijn. Deze
richtlijn gaat er namelijk van uit dat lidstaten instanties, die
beoordelingen en controles uitvoeren, bij de Europese Commissie
aanmelden. In de Nederlandse situatie betreffen dat de instanties
die door de minister zijn aangewezen op grond van artikel 5, eerste
lid van de Wet explosieven voor civiel gebruik. De instanties moeten
voldoen aan minimumcriteria die zijn opgenomen in bijlage III van
de richtlijn (zie artikel 6, tweede lid van de richtlijn). Als de instanties
niet aan deze minimumcriteria voldoen kunnen ze niet bij de
Europese Commissie worden aangemeld. Invoering van de LSP
voor dit vergunningenstelsel verdraagt zich dan ook niet met
Richtlijn 93/15/EEG.
Vergunning overbrenging Wet explosieven voor civiel gebruik. Het
is verboden explosieven over te brengen, indien de desbetreffende
overbrenging in Nederland eindigt zonder dat aan de verkrijger van
deze explosieven daartoe vergunning is verleend. Het betreft een
vergunning die wordt verleend door het college van burgemeester
en wethouders van de gemeente waarin de overbrenging eindigt.
Wanneer de explosieven echter ten behoeve van de mijnbouw
worden overgebracht, wordt de vergunning verleend door de
minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (zie art. 13 van de wet). De LSP is niet toepasbaar
omdat dit in strijd zou zijn met Richtlijn 93/15/EEG. Deze richtlijn
gaat ervan uit dat voor een overbrenging een vergunning moet
worden verstrekt door de bevoegde instantie van de bestemming
(zie art. 9, derde en vijfde lid van de richtlijn). Deze vergunning moet
in fysieke vorm beschikbaar zijn voor controles. Invoering van de
LSP voor dit vergunningenstelsel verdraagt zich dan ook niet met
Richtlijn 93/15/EEG.
Toestemming bij invoer Wet explosieven voor civiel gebruik. Als
explosieven afkomstig zijn uit een andere lidstaat van de Europese
Unie moet toestemming zijn verleend voor het deel van die
overbrenging dat binnen Nederland plaatsvindt. Het betreft een
vergunning in enge zin die wordt verleend door de minister van
Infrastructuur en Milieu. De LSP is niet toepasbaar omdat dit in
strijd zou zijn met Richtlijn 93/15/EEG. Deze richtlijn gaat ervan uit
dat de doorvoer van explosieven over het grondgebied van een
lidstaat door de voor de overbrenging verantwoordelijke persoon
wordt gemeld aan de bevoegde autoriteiten van die lidstaat, die de
overbrenging moet goedkeuren. Er is derhalve een expliciete
goedkeuring (oftewel een toestemming) vereist. Invoering van de
LSP voor dit vergunningenstelsel verdraagt zich dan ook niet met
Richtlijn 93/15/EEG.
Toestemming bij uitvoer Wet explosieven voor civiel gebruik. Als
explosieven naar een andere lidstaat van de Europese Unie worden
overgebracht moet toestemming zijn verleend voor het deel van die
overbrenging dat binnen Nederland plaatsvindt. Het betreft een
vergunning die wordt verleend door de minister van Infrastructuur
en Milieu. De LSP is niet toepasbaar omdat dit in strijd zou zijn met
Richtlijn 93/15/EEG. Deze richtlijn gaat er van uit dat de doorvoer
van explosieven over het grondgebied van een lidstaat door de voor
de overbrenging verantwoordelijke persoon wordt gemeld aan de
bevoegde autoriteiten van die lidstaat, die de overbrenging moet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

37

11.

12.

13.

goedkeuren. Er is derhalve een expliciete goedkeuring (of te wel een
toestemming) vereist. Invoering van de LSP voor dit vergunningenstelsel verdraagt zich dan ook niet met Richtlijn 93/15/EEG.
Erkenning Wet explosieven voor civiel gebruik. Het is verboden
zonder erkenning explosieven te vervaardigen, op te slaan, te
gebruiken, over te brengen of te verhandelen. Het betreft een
vergunning in enge zin die wordt verleend door de korpschef in de
plaats waar de aanvrager is gevestigd. Wanneer het echter een
erkenning betreft in het kader van activiteiten waarop de Mijnbouwwet van toepassing is dan verleent de minister van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie de erkenning. LSP is niet toepasbaar
omdat dit in strijd zou zijn met Richtlijn 93/15/EEG. Deze richtlijn
gaat er van uit dat iedere lidstaat het uitoefenen door een persoon
van werkzaamheden in de sector explosieven op zijn grondgebied
afhankelijk stelt van een vergunning of een machtiging. Daarbij
moet de lidstaat ten minste de integriteit controleren van de
betrokken persoon. Wanneer het een rechtspersoon betreft, heeft de
controle betrekking op de persoon (personen) die het bedrijf leidt
(leiden). Invoering van de LSP voor dit vergunningenstelsel
verdraagt zich dan ook niet met Richtlijn 93/15/EEG.
Aanwijzing instanties LPG-tankstations. Op grond van voorschrift
1.2 moet het reservoir voor de ingebruikname door een ingevolge
richtlijn nr. 97/23/EG van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 29 mei 1997 inzake de onderlinge aanpassing
van de wetgevingen der lidstaten betreffende drukapparatuur (PbEG
L 181) aangemelde instantie of een aangewezen aangemelde
instantie als bedoeld in artikel 1 van het Warenwetbesluit drukapparatuur zijn gekeurd. Richtlijn 97/23/EG, voorziet in het gebruik van
aangemelde instanties (notifiedbodies) bij de nieuwbouw van
risicovolle drukapparatuur. Deze instanties zijn op grond van artikel
12 van genoemde richtlijn aangewezen voor specifieke taken en
hebben een van te voren door de Europese Commissie toegekend
identificatienummer. Toepassing van de LSP verdraagt zich niet met
deze systematiek van genoemde richtlijn.
Aanwijzing instanties Regeling Bouwbesluit 2003. De minister van
Infrastructuur en Milieu wijst certificatie- en inspectie-instellingen en
testlaboratoria aan, die de taken, bedoeld in artikel 16 onderscheidenlijk artikel 18 van de richtlijn bouwproducten, uitvoeren. De
aanwijzing door de minister valt aan te merken als een vergunning.
De LSP is niet toepasbaar omdat dit in strijd zou zijn met richtlijn
89/106/EEG van de Raad van de Europese Gemeenschappen van
21 december 1988 betreffende de onderlinge aanpassing van de
wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der Lid-Staten inzake
voor de bouw bestemde produkten (PbEG L 40). Deze richtlijn gaat
er van uit dat de lidstaten uitsluitend instanties aanwijzen die
voldoen aan de criteria van bijlage IV (minimumvoorwaarden voor
het aanwijzen van certificatie- en inspectie-instellingen en testlaboratoria). Het van rechtswege aanwijzen van instanties die mogelijk
niet aan deze criteria voldoen, verdraagt zich dan ook niet met deze
richtlijn.

Ministerie van Veiligheid en Justitie
1.

Bevoegdheid voor advocaten uit andere lidstaten van de Europese
Unie, de Europese Economische Ruimte (EER) of uit Zwitserland, om
in Nederland als advocaat ingeschreven te worden. Artikelen 2a en 2b
van de Advocatenwet. In afwijking van artikel 2, eerste lid, van de
Advocatenwet, mag iemand die advocaat is in een andere lidstaat
van de EU, EER of in Zwitserland, verzoeken om in Nederland als
advocaat ingeschreven te worden. Daartoe is vereist dat hij een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

38

document overlegt waaruit blijkt dat hij voldoende ervaring heeft met
werkzaamheden als advocaat in Nederland. Het document moet
worden aangevraagd bij de raad van toezicht in het arrondissement
waar hij kantoor wenst te houden. De LSP is niet toepasbaar op de
vergunning omdat dat in strijd zou zijn met ander EG-recht (artikel 3,
eerste lid, Dienstenrichtlijn). In artikel 3 van richtlijn 98/5/EG van het
Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 16 februari 1998 ter vergemakkelijking van de permanente uitoefening van het
beroep van advocaat in een andere lidstaat dan die waar de
beroepskwalificatie is verworven (PbEG L 77) (hierna: Richtlijn
98/5/EG) is bepaald dat een advocaat die werkzaamheden wenst te
verrichten in een andere lidstaat dan waar de beroepskwalificatie is
verworven, gehouden is zich bij de bevoegde instantie van die andere
lidstaat in te schrijven. Zie tevens de Richtlijn erkenning beroepskwalificaties en richtlijn nr. 77/249/EG van de Raad van de Europese
Gemeenschappen van 22 maart 1977 tot vergemakkelijking van de
daadwerkelijke uitoefening door advocaten van het vrij verrichten van
diensten (PbEG L 77) (hierna: Richtlijn 77/249/EG)
2. Eis van inschrijving als buitenlandse advocaat die in Nederland onder
oorspronkelijke beroepstitel werkzaam wil zijn. Artikelen 16g tot en
met 16k van de Advocatenwet. Advocaten uit andere lidstaten van de
EU, EER of uit Zwitserland, mogen in Nederland onder hun oorspronkelijke beroepstitel als advocaat werkzaam zijn. Daartoe is vereist dat
hij zich laat inschrijven bij de Raad van toezicht in het arrondissement
waar hij kantoor houdt. De LSP is niet toepasbaar op de vergunning
omdat dit in strijd zou zijn met ander EG-recht (artikel 3, eerste lid,
Dienstenrichtlijn). In artikel 3 van Richtlijn 98/5/EG is bepaald dat een
advocaat die werkzaamheden wenst te verrichten in een andere
lidstaat dan waar de beroepskwalificatie is verworven, gehouden is
zich bij de bevoegde instantie van die andere lidstaat in te schrijven.
Zie tevens de Richtlijn erkenning beroepskwalificaties en Richtlijn
77/249/EG.
3. Erkenning EG-beroepskwalificatie centralist particuliere alarmcentrale, particulier rechercheur en alarminstallateur. Artikel 23b en
verder van de Regeling particuliere beveiligingsorganisaties en
recherchebureaus. Migrerende beroepsbeoefenaren die in Nederland als
centralist in een particuliere alarmcentrale, particulier rechercheur of
als alarminstallateur willen werken, kunnen een verzoek doen om
erkenning van hun beroepskwalificaties. Beoordeeld wordt of de
kwalificaties met het Nederlandse niveau overeenkomen. Voor
beroepen in de veiligheidszorg wordt ook de betrouwbaarheid en
integriteit van de aanvrager beoordeeld. Op grond van onder meer
artikel 3, 5, 13 e.v. van de Richtlijn erkenning beroepskwalificaties
moeten gelijkwaardige beroepskwalificaties uit andere lidstaten
worden erkend. Om te kunnen erkennen moet getoetst worden of de
betreffende beroepskwalificatie aan de voorwaarden voor erkenning voldoet. Voor beroepen in de veiligheidszorg
wordt daarbij ook de betrouwbaarheid/ integriteit van de aanvrager
beoordeeld, zie artikel 7, tweede lid, van de Richtlijn erkenning
beroepskwalificaties.
4–7. Voor zover het op grond van artikel 4, 9, 13 of 14 aangevraagde
bevoegdheidsdocument betrekking heeft op een vuurwapen als
bedoeld in richtlijn 1991/477/EG van de Raad van Europese Gemeenschappen van 18 juni 1991 inzake controle op de verwerving en het
voorhanden hebben van wapens (PbEG L 256, hierna: Vuurwapenrichtlijn), geldt er een vergunningplicht op grond van de Vuurwapenrichtlijn. De voorrangsregeling van artikel 3 van de Dienstenrichtlijn
leidt ertoe dat de Vuurwapenrichtlijn in dit geval voor de Diensten-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

39

richtlijn gaat, zodat de LSP niet kan worden toegepast. Zie voor een
nadere toelichting de artikelsgewijze toelichting bij artikel XVIII.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 614, nr. 3

40