Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

33 566

Financieel en sociaal-economisch beleid

Nr. 96

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 december 2016
In het Sociaal Akkoord van 11 april 2013 heeft het kabinet met de sociale
partners afgesproken om maatregelen te nemen die de Nederlandse
arbeidsmarkt toekomstbestendig maken. Besloten is om onder andere
met een actievere aanpak werkloosheid te voorkomen en mensen van
werk naar werk te helpen, het liefst vóór ze in de WW terechtkomen.
Hierbij worden sociale partners nadrukkelijk betrokken. De sectorplannen
vormen de uitwerking daarvan binnen sectoren en regio’s.
In deze voortgangsbrief informeer ik u over de actuele stand en voortgang
van de sectorplannen en van de maatregelen uit het vervolg op de
sectorplannen (mijn brief Doorstart naar nieuw werk1). In de bijlage vindt
uw Kamer de vierde quickscan van de sectorplannen van onderzoeksbureau SEO met als peildatum eind augustus 20162. De vorige quickscan
dateert van september 2015 (Kamerstuk 33 566, nr. 84).
De sectorplannen en de maatregelen uit het vervolg op de sectorplannen
geven een impuls aan de arbeidsmarkt. Dit blijkt helder uit de werkgeversenquête die bij de vierde quickscan is gevoegd. Twee op de drie
werkgevers zeggen tevreden tot zeer tevreden te zijn over de opbrengsten
voor de arbeidsmarktpositie van de deelnemers. Bijna drie op de vier
werkgevers zijn tevreden tot zeer tevreden over de opbrengsten voor de
eigen organisatie. Acht op de tien werkgevers vinden dat deze opbrengsten voldoen aan hun verwachtingen of deze verwachtingen zelfs
overstijgen. De werkgevers zijn het meest tevreden met de maatregel
scholing. Ruim acht op de tien werkgevers zijn tevreden of zeer tevreden
met deze maatregel. Deze signalen onderstrepen de meerwaarde van de
sectorplannen vanuit de optiek van de werkgevers.

1
2

kst-33566-96
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Kamerstuk 33 566, nr. 86
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

1

Ook de maatregelen die ik inzet onder de noemer Doorstart naar nieuw
werk geven een impuls aan de arbeidsmarkt. Werkzoekenden maken veel
gebruik van de mogelijkheid zich te scholen richting een kansberoep. Ook
ondersteun ik plannen vanuit de sociale partners om tot een betere
werking van de arbeidsmarkt te komen. Deze plannen maken het mogelijk
dat op het gebied van dienstverlening maar ook waar het gaat om
samenwerking en regie zowel sectoraal als regionaal een krachtiger
arbeidsmarktaanpak gevolgd kan gaan worden.
II. Voortgang Sectorplannen
A. Voortgang sectorplannen 1e en 2e tranche
Quickscans sectorplannen
Halfjaarlijks informeer ik de Tweede Kamer over de voortgang van de
sectorplannen. De quickscans van onderzoekscombinatie SEO/ecbo
vormen daarvoor de belangrijkste bron. In deze quickscans wordt
uitgebreid weergegeven hoe de voortgang van de sectorplannen verloopt
in termen van bereikte deelnemers, beoogde ambities en maatregelen.
Over de effectiviteit van de sectorplannen informeer ik de Tweede Kamer
met aparte (tussen)evaluaties. De eerste tussenevaluatie verschijnt in het
najaar van 2017.
Voortgang sinds de vorige quickscan
In het afgelopen jaar sinds de vorige quickscan is het aantal geregistreerde deelnemers toegenomen van 147.000 tot ruim 268.000 in augustus
2016. Er lopen 76 sectorplannen uit deze twee tranches. Uit de quickscan
blijkt dat het aantal deelnemers bij alle maatregelen toeneemt. Met name
de maatregelen om- en bijscholing en gezondheid bereiken relatief veel
deelnemers, zoals blijkt uit Grafiek 1 en Box 1. De maatregel leerwerkplekken is relatief het meest dichtbij het realiseren van het beoogde aantal
deelnemers. De sectorplannen komen ook terecht in een andere fase: de
meerderheid van de plannen bevindt zich nu in de uitvoerende en
afrondende fase. In 2017 ronden de meeste sectorplannen uit deze
tranches af, waaronder het sectorplan Metalektro (Box 2), Afval (Box 3) en
Stedendriehoek (Box 4).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

2

Box 1. Voorbeeld
Sectorplan Welzijn Jeugdzorg en Kinderopvang, 1e tranche
Wie. Uitvoerder: O&O-fonds FCB voor welzijn, jeugdzorg en
kinderopvang.
Wat. Mobiliteitsondersteuning, zoals loopbaanevents/
loopbaangesprekken en scholingstrajecten
Wanneer. Start april 2014, afronding april 2016.
Knelpunt. De drie branches Welzijn Jeugdzorg en Kinderopvang zijn
sterk in beweging, de afgelopen jaren was sprake van veel krimp in
deze sectoren en dreiging van ontslag.
Voortgang. Er is ingezet op mobiliteitsondersteuning voor
medewerkers voor wie een ontslag dreigde. Met voorlichtingsbijeenkomsten is het mogelijk geweest veel medewerkers te informeren
over de veranderingen op de arbeidsmarkt en in hun vakgebied.
Daarbij is bewustwording gericht op loopbaan en duurzame
inzetbaarheid een belangrijk element geweest. Hiermee heeft FCB
veel medewerkers weten te bereiken en in de drie branches eigen
accenten weten te leggen. Totaal zijn ruim 21.000 medewerkers
bereikt met voorlichting en trajecten scholing en mobiliteit. Dit is 1
op de 7 medewerkers in de drie sectoren (7.510 Welzijn, 6.061
Jeugdzorg en 7.725 Kinderopvang).
Box 2. Voorbeeld
Sectorplan Metalektro, 1e tranche
Wie. FME-CWM, FNV,CNV, De Unie en VHP2 en A&O-fonds
Metalektro.
Wat. Extra leerwerkplekken en verbeteren duurzame inzetbaarheid.
Wanneer. Start in oktober 2014, afronding in april 2017.
Knelpunt. In deze technische sector is het werken vaak fysiek zwaar.
Werknemers moeten veranderingen aankunnen en langer gezond

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

3

hun werk kunnen doen. Daarnaast kent deze sector moeilijk
vervulbare vacatures.
Voortgang. 2.100 werknemers hebben (een of meerdere)
training(en) gevolgd waarmee een impuls is gegeven aan competentiegerichte vaardigheden die ook in de toekomst van cruciaal belang
zijn voor duurzame inzetbaarheid Daarnaast hebben 80 verschillende
werkgevers meer inzicht verkregen in hun situatie en verbetermogelijkheden op het gebied van duurzame inzetbaarheid. Ook zijn er
momenteel 550 extra BBL-trajecten (MBO) en 13 extra trajecten
hbo-duaal leren gestart. Ook is ingezet op zij-instroom van mensen
op moeilijk vervulbare vacatures. 416 deelnemers zijn actief begeleid
van werk naar werk.
Box 3. Voorbeeld
Sectorplan Afvalbeheer en Beheer Openbare Ruimte, 2e tranche
Wie. O&O-fonds afval- en milieubedrijven, WENb, FNV, CNV, NVRD
en Savantis.
Wat. Bevorderen instroom kwetsbare werknemers en inzetten op
scholing/duurzame inzetbaarheid van zittend personeel.
Wanneer. Mei 2015 tot en met mei 2017 (BBL loopt door tot eind
2017).
Knelpunt. De sector heeft een vergrijsd werknemersbestand en kent
een beperkte instroom. Ook sluiten de kennis en vaardigheden van
de huidige werknemers niet meer aan op de veranderende omstandigheden. Bijna de helft van de vuilnismannen heeft bijvoorbeeld
geen startkwalificatie.
Voortgang. 618 medewerkers volgen een speciale BBL-opleiding op
het gebied van afvalbeheer en afvalmanagement en beheer
openbare ruimte. Ook wil men de eigen werknemers een algemene
scholing aanbieden. Het kan dan gaan om bijvoorbeeld vuilnismannen een startkwalificatie te bieden. Ook zijn er 235 startbanen
met opleiding gerealiseerd voor kwetsbare werknemers. Dit
bevordert de nieuwe instroom.
Box 4. Voorbeeld
Twee opeenvolgende sectorplannen Stedendriehoek en NoordVeluwe, (1e en 2e tranche)
Wie. Uitvoerder is Strategische Board Stedendriehoek bestaande uit
onder meer VNO-NCW Midden, centrumgemeente Apeldoorn
(namens de gemeenten in regio).
Wat. Mobiliteitsvouchers en toekomstgerichte scholing voor
werknemers.
Wanneer. Start 1e sectorplan dec. 2013/2e sectorplan okt. 2014.
Afronding beide in 2017.
Knelpunt. Bij aanvang eind 2013 was de werkloosheid hoog, maar
voorzag men voor de toekomst tekorten. De regio verwacht dat de
vraag naar beroepen op laag/middelbaar niveau zal afnemen en het
vereiste gemiddelde opleidingsniveau van banen zal stijgen.
Voortgang. De mobiliteitsvouchers zijn bedoeld voor scholing,
coaching en uitwisseling van werknemers. Ca. 850 werknemers
konden hierdoor overstappen naar een andere baan binnen of buiten
hun bedrijf, met daarbij de nodige opleiding. Ook zijn hiermee
mogelijkheden gecreëerd voor doorstroom van nog meer
medewerkers. Daarnaast is ingezet op toekomstgerichte scholing

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

4

voor 631 werknemers en zijn er 845 leerlingen ingestroomd op
BBL-plekken bij verschillende bedrijven in de regio. In totaal hebben
550 individuele werkgevers gebruikgemaakt van de twee opeenvolgende sectorplannen.
Dynamische ambities en budgetten
Een groot aantal aanvragers van de sectorplannen uit de eerste en tweede
tranche heeft gaandeweg hun ambities moeten bijstellen aan de
dynamiek op de arbeidsmarkt. Met name in de eerste fase zijn de beoogde
ambities aangepast, wat leidde tot bijstellingen in het aantal deelnemers
en de subsidie vanuit SZW. Het beeld is inmiddels min of meer gestabiliseerd en het tempo van deze bijstellingen is sterk afgenomen sinds vorig
jaar (zie ook Tabel 1). De meest actuele ambitie bedraagt 382.000
deelnemers, waarvan inmiddels 268.000 bereikt zijn, wat neerkomt op
70% van deze beoogde ambitie.
Tabel 1. 1e en 2e tranche: overzicht ambities en realisatie
Rapportage

Peilmoment

Deelnemers

Tijdens quickscan 2
Tijdens quickscan 3
Tijdens quickscan 4

maart 2015
september 2015
augustus 2016

430.000
395.000
382.000

Tijdens quickscan 2
Tijdens quickscan 3
Tijdens quickscan 4

maart 2015
september 2015
augustus 2016

81.000
147.000
268.000

Beoogde ambities

Bereikte deelnemers

Bij de toegekende cofinanciering vanuit SZW voor de plannen uit de
eerste en de tweede tranche is een soortgelijke ontwikkeling te zien. Na de
aanpassingen in de eerste fase van de plannen heeft de afgelopen periode
een afvlakking van de bijstelling in de subsidieverplichtingen laten zien
(Zie Tabel 2). Dit werkt door in het kasritme.3 Het beeld uit de laatste
quickscan toont dat het Rijk en de sociale partners gezamenlijk bereid zijn
€ 1,064 miljard te investeren in de maatregelen van de sectorplannen uit
de eerste twee tranches. Sinds de vorige quickscan is er zelfs een toename van de cofinanciering vanuit de sociale partners. Dit komt omdat er
binnen de sectorplannen een verschuiving is geweest richting BBL-trajecten. Bij BBL-trajecten cofinancieren de sociale partners 80% van de
subsidiabele kosten, wat naar verhouding meer is dan bij andere
maatregelen.
Tabel 2. 1e en 2e tranche: financiering sectorplannen
Rapportage

Peilmoment

Tijdens quickscan 2
Tijdens quickscan 3
Tijdens quickscan 4
1

maart 2015
september 2015
augustus 2016

Cofinanciering
Rijk1

sociale partners

€ 423 mln.
€ 368 mln.
€ 348 mln.

€ 776 mln.
€ 683 mln.
€ 716 mln.

De cofinanciering Rijk is inclusief de cofinanciering voor overheadkosten.

3

Het kasritme verandert door deze bijstellingen, maar ook met name door het minder aanvragen
van voorschotten. In de 2e suppletoire begrotingswet 2016 zijn de begrote uitgaven voor 2016
met € 15 miljoen verlaagd (Kamerstuk 34 620 XV, nr. 1).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

5

B. Voortgang sectorplannen 3e tranche
Inhoud sectorplannen 3e tranche
De sectorplannen uit de derde tranche kennen een ander karakter dan de
plannen uit de eerdere tranches. De derde tranche richt zich namelijk op
het ondersteunen van trajecten van werk naar werk of vanuit
werkloosheid naar werk. Daarom worden 4 doelgroepen onderscheiden:
1. Van werk naar hetzelfde beroep bij een andere werkgever;
2. Van werk naar ander beroep bij een andere werkgever;
3. Van WW-uitkering naar hetzelfde of ander beroep bij een andere
werkgever;
4. Van overig (andere vormen van werkloosheid, zoals bijstand) naar
een ander of hetzelfde beroep.
De trajecten bestaan uit een mix van instrumenten zoals scholing,
begeleiding en bemiddeling. De inzet van de instrumenten hangt af van
de individuele behoeften en de bredere context van de arbeidsmarkt. Bij
het indienen van de plannen hebben de aanvragers een gedetailleerde
arbeidsmarktanalyse gemaakt. Voorbeelden zijn het sectorplan uit de
derde tranche van de sector Transport en Logistiek (Zie Box 5) en het
sectorplan van MKB Rotterdam (Box 6).
Box 5. Voorbeeld
Sectorplan Transport en logistiek, 3e tranche
Wie. Consortium van o.a. O&O-fonds (SOOB), vakbonden en
werkgevers.
Wat. Chauffeurs behouden en werkzoekenden selecteren en
opleiden voor het beroep chauffeur. Doel is om 2.000 nieuwe
chauffeurs aan het werk te krijgen.
Wanneer. Start 2016, afronding 2018.
Knelpunt. Toename vacatures voor vrachtwagenchauffeur
waarvoor intensieve scholing benodigd is.
Voortgang. Er wordt in de sector intensief geworven voor
zij-instroom. Medio oktober hebben er 38 voorlichtingsbijeenkomsten plaatsgevonden, zijn er bijna 2.200 selectiegesprekken
gevoerd en ruim 1.700 selectietesten uitgevoerd. Inmiddels hebben
800 personen een baangarantie (12 maanden) ontvangen en zijn met
de rijopleidingen bezig, of inmiddels als chauffeur werkzaam. De
achtergrond van de nieuwe chauffeurs is divers: zowel oud als jong,
zowel werkloos als werkzoekend, zowel uit andere sectoren als uit de
eigen sector, zowel man als vrouw, etc.
Box 6. Voorbeeld
Sectorplan Werkoffensief regio Rotterdam, 3e tranche
Wie. Uitvoerders zijn MKB Rotterdam, gemeente Rotterdam,
Werkgeversservicepunt Rijnmond, FNV, Nextworker, Hogeschool
InHolland en ROC Albeda College.
Wat. Vacatures ophalen en matchen (en opleiden) van werknemers
met werkgevers.
Wanneer. Start in 2016, afronding in 2018.
Knelpunt. Een belangrijk kenmerk bij veel (etnische)
MKB-ondernemers is dat veel van de vacatures niet zichtbaar zijn en
buiten het systeem om worden ingevuld. Een van de uitdagingen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

6

van dit sectorplan is het inzichtelijk maken van vacatures en een
goed profiel opstellen van de juiste kandidaten, zodat de vacatures
snel kunnen worden ingevuld.
Voortgang. Om de doelstelling van 400 plaatsingen op concrete
vacatures te bereiken kiest het samenwerkingsverband voor een
integrale, gestructureerde en gerichte aanpak. Sinds de start dit jaar
zijn 569 vacatures opgehaald bij ondernemers in de regio en zijn ca.
170 werkzoekenden /bijstandsgerechtigden geplaatst. Training en
opleiding spelen een cruciale rol bij het matchen en plaatsen van de
kandidaten.
Ambities in de 3e tranche
De 26 sectorplannen uit de derde tranche zijn eind 2015 en begin 2016
gestart met trajecten van werk naar werk of vanuit werkloosheid naar
werk. Het beoogde doel is om 18.253 trajecten naar nieuw werk te
realiseren in de 26 plannen. In Grafiek 3 is deze totale ambitie uitgesplitst
naar de 4 doelgroepen van de regeling. Iets meer dan de helft van deze
trajecten betreft vanuit werkloosheid naar werk (doelgroepen 3 en 4) en
iets minder dan de helft is van werk naar werk (doelgroepen 1 en 2).

Voortgang 3e tranche
De eerste 3.053 trajecten zijn inmiddels gestart. Eind augustus waren 584
van deze trajecten ook geheel afgerond. Verder blijkt wederom dat
scholing een essentiële rol speelt bij het ondersteunen van transities naar
nieuw werk. Bij 2.100 van de gestarte trajecten is namelijk sprake van een
vorm van scholing. Met name de sectorale plannen waarbij een sectoraal
opleidings- en ontwikkelfonds (O&O-fonds) betrokken is, laten een snelle
start zien. De start van de regionale plannen kost daarentegen meer tijd.
Zonder sectoraal O&O-fonds is er een langere aanloop nodig om de
private financiering rond te krijgen. Ook noemen werkgevers vaak als
redenen dat de voorbereiding, de afstemming met samenwerkingspartners en het bereiken van de doelgroep meer tijd kost dan verwacht.
De totale cofinanciering vanuit SZW voor de sectorplannen uit de derde
tranche is redelijk stabiel gebleven op € 69 miljoen (zie Tabel 3). De
afname met € 2 miljoen sinds juni 2016 wordt veroorzaakt door het
intrekken van twee sectorplannen4 uit de derde tranche. Dit heeft samen
met de bijstellingen van de sectorplannen uit de eerste en tweede tranche
gevolgen voor de benutting van het budget voor de sectorplannen. Deze
ontwikkelingen leiden tot een onderbenutting van ongeveer € 25 miljoen
over het totaal van alle drie de tranches.
4

Sinds de vorige voortgangsbrief hebben de sociale partners van 2 van de 28 sectorplannen uit
de derde tranche hun plan moeten intrekken. Het gaat daarbij om het sectorplan in de regio
Oost-Groningen en het sectorplan voor de Carrosseriebranche (3e tranche).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

7

Tabel 3. 3e tranche: financiering sectorplannen
Rapportage

Peilmoment

2

Voortgangsbrief juni 2016
Tijdens quickscan 4
1
2

april 2016
augustus 2016

Cofinanciering
Rijk1

sociale partners

€ 71 mln.
€ 69 mln.

€ 71 mln.
€ 69 mln.

De cofinanciering Rijk is inclusief de cofinanciering voor overheadkosten.
Kamerstuk 33 566, nr.93.

III. Voortgang maatregelen Doorstart naar nieuw werk
Doorstart naar nieuw werk
De maatregelen uit Doorstart naar nieuw werk hebben als doel de
transities naar nieuw, kansrijk werk te ondersteunen. Zo wordt een
bijdrage geleverd aan het realiseren van baanwisselingen van met ontslag
bedreigde werknemers en werklozen naar andere werkgevers in een
kansrijk beroep in sectoren en regio’s waar juist banen ontstaan of
moeilijk vervulbare vacatures zijn. De maatregelen richten zich op
scholing (scholingsvouchers en brug-WW) en essentiële dienstverlening
(Regeling DWSRA en dienstverlening WW).
A. Scholing
Voortgang scholingsvouchers voor werkzoekenden
Sinds mei 2016 ondersteun ik werkzoekende werknemers, werklozen en
zelfstandigen door scholingsvouchers beschikbaar te stellen. De Tijdelijke
regeling subsidie scholing richting een kansberoep loopt tot en met
31 december 2017. De focus op kansberoepen bevordert een
intersectorale overstap richting een beroep dat perspectief biedt
aan werkzoekenden. Een kansberoep is namelijk een beroep dat
een werkzoekende een meer dan gemiddelde kans op een baan
biedt. Met deze regeling heb ik in totaal € 27 miljoen beschikbaar
gesteld voor de scholingsvouchers, waarvan € 9 miljoen voor
werkzoekenden uit de langdurige zorg. De waarde van de voucher is
maximaal € 2.500. Indien de aanvrager een baangarantie heeft
van minimaal 6 maanden na afloop van de opleiding is een hoger
bedrag mogelijk.
Het gebruik van de scholingsvouchers overstijgt de verwachtingen. Sinds
de openstelling van de regeling registreerde UWV bijna 13.000 aanvragen
(eind november 2016). Van de afgehandelde aanvragen is ca. 65%
toegekend. Afwijzingen vinden plaats bijvoorbeeld omdat de aanvraag
niet (na herstelmogelijkheid) compleet is of omdat de opleiding niet
opleidt richting een kansberoep. Bij de toekenningen zijn vooral kansberoepen in de sectoren transport en logistiek, financieel-commercieel en
ICT populair. Het gaat dan om kansberoepen zoals vrachtwagenchauffeur,
marketingmedewerker/online-marketeer en programmeur ICT.
De grote interesse in de scholingsvouchers geeft aan dat er een duidelijke
behoefte in de markt is aan het ondersteunen van scholing. Het overgrote
deel van de deelnemers aan de vouchers heeft een WW-uitkering. Daarom
wordt met deze vouchers een belangrijke bijdrage geleverd aan het
toerusten van deze werklozen voor de arbeidsmarkt van de toekomst. De
opleidingen bieden hen beter perspectief op een beroep met kans op een
duurzame baan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

8

Met het grote aantal aanvragen en toekenningen is op dit moment naar
schatting ongeveer 95% van het beschikbare budget economiebreed (dus
exclusief het budget voor de langdurige zorg) gemoeid. Dit leidt tot de
verwachting dat het in de regeling opgenomen subsidieplafond voor
aanvragen uit de doelgroep economiebreed eerder wordt bereikt dan was
voorzien. In de prognoses komt het plafond in december al in zicht.
Het aantal aanvragen door werkzoekenden uit de langdurige zorg blijft
achter bij de verwachting. Van de bijna 13.000 aanvragen zijn bijna 400
vouchers aangevraagd door werkzoekenden afkomstig uit de sector
langdurige zorg. Ik heb dit achterblijvende aantal gedeeld met de sector
en mijn collega van VWS. Ik verwacht dat het aantal aanvragen in de
komende maanden toeneemt. Dit omdat het project «Sterk in je werk, zorg
voor jezelf» start. Dat project biedt 5.000 werkzoekenden van 45 jaar en
ouder persoonlijke loopbaanoriëntatie met mogelijk inzet (en interpretatie)
van verschillende loopbaaninstrumenten, waaronder het actief wijzen op
de mogelijkheid om gebruik te maken van scholingsvouchers. De totale
groep WW-uitkeringsgerechtigden vanuit de zorg is ongeveer 74.0006.
Actualisatie kansberoepenlijst
In de regeling staat dat de lijst met kansberoepen twee maal per jaar
wordt geactualiseerd, omdat de arbeidsmarkt continu verandert. Het is
namelijk belangrijk dat de lijst met kansberoepen de dynamiek op de
arbeidsmarkt reflecteert. UWV stelt de kansberoepenlijst vast en deze is
inmiddels op 24 november jl. gepubliceerd in de Staatscourant.7 Deze
geactualiseerde kansberoepenlijst wordt per 1 december 2016 gehanteerd
in de uitvoering.
Voortgang brug-WW
Samen met de scholingsvouchers ondersteunt en stimuleert de brug-WW
noodzakelijke scholing om een transitie te maken naar andere werkgevers
in een kansrijk beroep in sectoren en regio’s waar juist banen ontstaan of
moeilijk vervulbare vacatures zijn. De brug-WW maakt het mogelijk om
noodzakelijke scholing te combineren met een baan bij een nieuwe
werkgever en een (gedeeltelijke) WW-uitkering.
Het gebruik van de brug-WW blijft – in tegenstelling tot de scholingsvouchers – achter bij de verwachting. De brug-WW heeft tot nu toe in 10
gevallen een transitie ondersteund waar scholing noodzakelijk is om
volwaardig in dienst te treden bij de nieuwe werkgever. Het tegenvallende
gebruik van dit instrument stelt mij teleur. Ik zal de mogelijkheden van de
brug-WW beter onder de aandacht brengen van de sociale partners en de
uitvoerders van de sectorplannen uit de 3e tranche.
B. Regeling DWSRA
Voortgang eerste aanvraagtijdvak
Met de Tijdelijke regeling dienstverlening aan werkzoekenden en
samenwerking en regie op de arbeidsmarkt (DWSRA) ondersteun ik twee
typen initiatieven van sociale partners. Ik bied hen de mogelijkheid om
subsidie aan te vragen voor projecten dienstverlening aan werkzoekenden
(DW-projecten) en voor projecten samenwerking en regie op de arbeidsmarkt (SRA-projecten). Projecten komen in aanmerking voor maximaal
60% subsidie. De overige 40% financieren de sociale partners. Met deze
6
7

Per augustus 2016.
Staatscourant (Stcrt. 2016, nr. 62937)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

9

regeling geef ik uitwerking aan de kabinetsreactie8 op het SER-advies
Werkloosheid voorkomen, beperken en goed verzekeren 9. De regeling
wordt uitgevoerd in twee aanvraagtijdvakken. Voor elk van de twee
aanvraagtijd-vakken is € 18,75 miljoen (exclusief uitvoeringskosten)
beschikbaar. Over de twee tijdvakken samen is het budget gelijk verdeeld
over DW- en SRA-projecten.
De regeling kan op veel belangstelling rekenen van de sociale partners
sinds de openstelling. Het eerste tijdvak liep van 15 juli 2016 tot en met
30 september 2016. Voor DW-projecten zijn 23 aanvragen ingediend voor
een bedrag van € 24 miljoen. Ter illustratie, deze projecten bevatten
activiteiten op het gebied van scholing, ondersteuning bij de oriëntatie op
loopbaanontwikkeling en ondersteuning bij ontslag. Voor SRA-projecten
zijn 16 aanvragen ingediend voor een bedrag van € 7,9 miljoen. Deze
projecten bevatten activiteiten op het gebied van uitwisseling van
arbeidsmarktinformatie en ontwikkeling van samenwerkingsverbanden en
arbeidsmarktbeleid.
De eerste beschikkingen voor DW-projecten zijn verstuurd. De
SRA-projecten zijn nog in de beoordelingsfase.Dit komt omdat de
aanvragen voor die projecten pas zijn ingediend in de laatste dagen van
het aanvraagtijdvak. Bij DW-projecten is sprake van overinschrijving en bij
SRA-projecten van onderinschrijving. Het resterende budget van het
eerste aanvraagtijdvak voor samenwerking en regie arbeidsmarkt is
daarom toegevoegd aan het budget voor dienstverlening in het eerste
aanvraagtijdvak.
Tweede aanvraagtijdvak
Ik hecht aan een evenwichtige verdeling van het budget over de
DW-projecten en de SRA-projecten over de twee tijdvakken samen.
Daarom heb ik de focus, en het budget, in het tweede aanvraagtijdvak
verschoven. Van het budget van € 18,75 miljoen voor dit tijdvak heb ik
€ 7,75 miljoen toegedeeld aan dienstverlening en € 11 miljoen aan
samenwerking en regie arbeidsmarkt. In het verlengde hiervan worden de
sociale partners aangemoedigd om projecten in te dienen die de
samenwerking en regie op de regionale arbeidsmarkt bevorderen. De
looptijd van het tweede aanvraag tijdvak heb ik vastgesteld van maandag
28 november tot en met vrijdag 23 december. Op de eerste dag van dit
tijdvak zijn 37 aanvragen ingediend, waarvan 13 voor DW-projecten en 24
voor SRA-projecten.
C. Dienstverlening WW
Focus op persoonlijk en gerichte inzet
Ik vind het belangrijk om werkzoekenden een persoonlijke benadering te
bieden met ruimte voor maatwerk. Met ingang van 2017 heb ik daarom
€ 160 miljoen structureel toegezegd10 voor de dienstverlening aan
WW-uitkeringsgerechtigden door UWV. De nieuwe dienstverlening WW is
gestoeld op een persoonlijke, gerichte aanpak voor wie dat nodig is. De
inzet hiervan sluit aan bij de uitkomsten van recent effectiviteitonderzoek11.

8

Kamerstuk 33 566, nr. 89
Sociaal Economische Raad (2015). Werkloosheid voorkomen, beperken en goed verzekeren.
Een toekomstbestendige arbeidsmarktinfrastructuur en Werkloosheidswet. Den Haag: SER.
10
Kamerstuk 33 566, nr. 93
11
Centraal Planbureau (2016). Kansrijk Arbeidsmarktbeleid 2. CPB: Den Haag.
9

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

10

Het nieuw ontwikkelde diagnose-instrument «de Werkverkenner»
ondersteunt de persoonlijke en gerichte aanpak van de nieuwe dienstverlening voor WW-gerechtigden. De Werkverkenner stelt op basis van harde
en zachte factoren vast hoe groot de kans is dat iemand binnen 12
maanden na instroom in de WW ander werk vindt. Ook brengt de
Werkverkenner de belemmeringen per individuele werkzoekende in kaart,
zodat de dienstverlening daarop afgestemd kan worden. Een ander
essentieel element uit de nieuwe dienstverlening is het persoonlijke
gesprek. UWV voert namelijk met alle WW-gerechtigden waarvoor de
kans op werkhervatting binnen één jaar minder is dan 50% een werkoriëntatiegesprek.
In het kader van het Actieplan Perspectief voor vijftigplussers zijn
additionele middelen beschikbaar gesteld aan UWV voor de jaren 2017 en
2018. Hiermee biedt UWV extra intensieve dienstverlening aan de groep
werkzoekenden met de laagste kans op werkhervatting binnen een jaar,
namelijk minder dan 25%. Deze groep bestaat voor 90% uit vijftigplussers.
Uiteindelijk zal bezien worden welke elementen voor deze groep het
meest effectief zijn. Eind dit jaar informeer ik uw Kamer over de verdere
uitwerking van de maatregelen uit dit Actieplan.
Voortgang dienstverlening WW in de praktijk
Met ingang van 1 oktober 2016 wordt de nieuwe dienstverlening op alle
vestigingen aangeboden. Ik heb u eerder gemeld dat er is gekozen voor
een gefaseerde uitrol vanwege de schaal van de implementatie.
Van de 76.396 werkzoekenden die inmiddels zijn ingestroomd in de
nieuwe dienstverlening WW hebben er 47.321 de Werkverkenner
ingevuld. Vervolgens zijn in de periode tot en met eind september 10.222
werkoriëntatiegesprekken gevoerd. Bij deze gesprekken gaat het om de
situatie van de werkzoekende, de (eventuele) vraag van de werkzoekende,
het wegwijs maken van de werkzoekende op de arbeidsmarkt en de
dienstverlening van UWV. De aanvullende dienstverlening wordt ingezet
mede aan de hand van een overzicht (keuzehulp). Daarin ziet de adviseur
van UWV welke dienstverlening op welk moment het meest effectief is
volgens recent wetenschappelijk onderzoek. Alle klanten hebben na het
werkoriëntatiegesprek een persoonlijk werkplan met daarin afspraken
over hun sollicitatieactiviteiten, de vervolgdienstverlening en eventueel
aanvullende afspraken tussen UWV en de klant.
Niet-digivaardigen
Een deel van de werkzoekenden die de Werkverkenner niet invullen,
bestaat uit niet-digivaardigen. In het nieuwe dienstverleningsconcept
wordt structureel ondersteuning geboden aan niet-digivaardige werkzoekenden. Hiermee kom ik tegemoet aan mijn toezegging in het Algemeen
Overleg van 10 september 201412. UWV nodigt alle niet-digivaardigen
namelijk standaard uit voor een werkoriëntatiegesprek. Daarnaast is er
voorzien in speciale workshops voor niet-digivaardigen.

12

Kamerstuk 26 448, nr. 526

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

11

IV. Effectmeting
Effectmeting sectorplannen
Ik heb u in mijn brief van 29 september 201613 gemeld dat de eerste
tussenevaluatie van de sectorplannen in het najaar van 2017 naar de
Kamer gestuurd wordt. In deze tussenevaluatie zal voor de eerste
afgeronde sectorplannen de effectiviteit geanalyseerd worden. Aan de
hand van het beleidstheoretisch kader dat ik met uw Kamer gedeeld heb
op 25 mei 201514 beziet onderzoeksbureau SEO/ecbo in hoeverre de
sectorplannen bijdragen aan het bereiken van hun doelen. Ook wordt
gekeken naar de effectiviteit van de vijf (soorten) maatregelen binnen de
sectorplannen: arbeidsmobiliteit, behoud vakkrachten, scholing, bevordering instroom en gezondheid. Voor elk van deze maatregelen worden
de beoogde resultaten geëvalueerd en de (werkzame) mechanismes in
kaart gebracht. Verder ontvangt de Kamer in 2018 de tweede tussentijdse
evaluatie van de sectorplannen en in 2019 de eindevaluatie van alle
sectorplannen.
Effectmeting scholingsvouchers en brug-WW
De effectiviteit van de scholingsvouchers en de brug-WW wordt beoordeeld door onderzoeksbureau Panteia. Beide regelingen hebben als doel
(duurzame) transities naar (nieuw) werk te bevorderen en het bevorderen
van het volgen van scholing. In de onderzoeksopzet wordt gebruikgemaakt van enquêtes onder deelnemende werkzoekenden en werkgevers
om de effectiviteit te bepalen. Dit wordt aangevuld met kwantitatieve
gegevens over de arbeidsmarktpositie van de deelnemers voorafgaand
aan en op vaste momenten na het afronden van de opleiding. Om de
duurzaamheid van de effecten te meten, worden de gegevens voor 24
maanden na afloop van de opleiding geanalyseerd. Het eindrapport wordt
vanwege deze doorlooptijd in 2019 aan de Kamer gestuurd.
Effectmeting dienstverlening WW
Het is belangrijk dat de effectiviteit van het nieuwe dienstverleningsconcept vastgesteld wordt. Om die reden zal ik ook voor de dienstverlening WW een effectmeting laten uitvoeren. Bij het inrichten van een
goede effectmeting is de betrokkenheid van de uitvoering essentieel.
Daarvoor worden afspraken gemaakt met uitvoeringsinstantie UWV.
Zodoende kunnen we de toegevoegde waarde voor de deelnemers en de
(kosten)effectiviteit van de intensieve dienstverlening uit de Businesscase
WW beter vaststellen.
Effectmeting Regeling DWSRA
In opdracht van mijn ministerie zal er een evaluatie plaatsvinden van de
doelmatigheid en doeltreffendheid van de uitvoering van de projecten. De
evaluatie richt zich op vaststelling van de doeltreffendheid en doelmatigheid van de projecten en de toegevoegde waarde op de reeds
bestaande activiteiten van de verschillende partijen die actief zijn in de
arbeidsmarktregio. De SER is uiteraard betrokken bij de opzet van de
effectmeting. Beoogd wordt de monitoring en evaluatie te starten tijdens
de looptijd van de projecten en af te ronden na afloop van de periode
waarvoor subsidie is verleend. Op basis van de resultaten van de
evaluatie kunnen besluiten worden genomen over de eventuele structurele invoering van bepaalde activiteiten.
13
14

Kamerstuk 33 566, nr. 94
Kamerstuk 33 566, nr.82. Het beleidstheoretisch kader staat in de bijlage.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

12

V. Afsluiting
De quickscan voor de sectorplannen en de voortgang bij de overige
maatregelen laten zien dat deze goed op stoom zijn gekomen. Diverse van
de sectorplannen naderen nu hun eindfase. De uitkomsten van de
werkgeversenquête sterken mijn beeld dat de sectorplannen en de
maatregelen onder de noemer doorstart naar nieuw werk zullen bijdragen
aan het ondersteunen van werkzoekenden in hun transities naar werk en
aan het bevorderen van de samenwerking en de regie op de arbeidsmarkt.
Tot slot blijf ik het belangrijk vinden dat we voor de toekomst lessen
kunnen trekken uit de sectorplannen en goede voorbeelden met elkaar
kunnen delen.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
L.F. Asscher

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 33 566, nr. 96

13