Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

33 077

Evaluatie van de Wet structurele maatregelen
wanbetalers zorgverzekering

Nr. 2

VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Vastgesteld 12 maart 2012
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport1 heeft op
16 februari 2012 overleg gevoerd met minister Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over:
– de brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
d.d. 4 november 2011 betreffende de reactie evaluatierapport
wanbetalersregeling (33 077, nr. 1).
Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en
Sport,
Smeets
De griffier van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en
Sport,
Teunissen

1
Samenstelling:
Leden: Van der Staaij (SGP), Smeets (PvdA),
voorzitter, Smilde (CDA), Koşer Kaya (D66),
Van der Veen (PvdA), Van Gerven (SP),
Ouwehand (PvdA), Agema (PVV), Leijten (SP),
Bouwmeester (PvdA), Wolbert (PvdA),
Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie), Uitslag (CDA), Elias (VVD), ondervoorzitter, Dijkstra (D66), Dille (PVV), Gerbrands
(PVV), Mulder (VVD), Venrooy-van Ark (VVD),
Bruins Slot (CDA), Voortman (GroenLinks),
Klaver (GroenLinks) en Straus (VVD).
Plv. leden: Dijkgraaf (SGP), Kuiken (PvdA),
Omtzigt (CDA), Berndsen (D66), Klijnsma
(PvdA), Ulenbelt (SP), Hazekamp (PvdD), De
Mos (PVV), Kooiman (SP), Arib (PvdA), Eijsink
(PvdA), Ortega-Martijn (ChristenUnie), Van
Toorenburg (CDA), Van der Burg (VVD), Van
der Ham (D66), Beertema (PVV), Bosma (PVV),
Lodders (VVD), Van Miltenburg (VVD), Ormel
(CDA), Sap (GroenLinks), Van Tongeren
(GroenLinks) en De Liefde (VVD).

kst-33077-2
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

1

Voorzitter: Mulder
Griffier: Teunissen
Aanwezig zijn zeven leden der Kamer, te weten: Dijkstra, Gerbrands,
Leijten, Mulder, Smilde, Van der Veen en Voortman,
en minister Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, die
vergezeld is van enkele ambtenaren van haar ministerie.
De voorzitter: Ik heet de minister en haar ambtenaren wederom welkom
in onze commissie. Wij praten in dit overleg over het evaluatierapport
wanbetalersregeling. Ik zie twee mensen op de publieke tribune. Ook hen
heet ik welkom. Ik weet niet of zij wanbetaler zijn, maar dat is heel privé
zoals ik iemand hoor zeggen.
De spreektijd is maximaal twee minuten per fractie. Ik geef als eerste het
woord aan mevrouw Leijten.
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Ik zal het proberen binnen twee
minuten. Vandaag staat de vraag centraal wat wij doen met mensen die
wel willen, maar niet kunnen. Ik ga dan even terug naar de bron van de
wet. De gedachte van Klink was dat wij door het invoeren van een boete
het probleem van mensen die om welke reden dan ook de zorgpremie niet
betalen, oplossen en dat er daardoor elk jaar 50 000 wanbetalers minder
in het regime komen. Van die erfenis die deze minister heeft gekregen, is
niets terechtgekomen. Sterker nog: elk jaar is het aantal mensen dat een
bestuurlijke boete opgelegd krijgt, groter en is het bedrag dat daadwerkelijk wordt geïnd, relatief lager. Volgens de minister is het glas halfvol,
maar als tot aan de nazomer van 2009 bijna 400 mln. nog steeds niet is
geïnd, is mijn vraag aan de minister of het glas niet halfleeg is.
Wat redelijk vol zit, is het stuwmeer van mensen die vastzitten in het
boeteregime. Als je zes maanden niet hebt betaald, moet je 130% van de
premie gaan betalen. Er zijn mensen die er van hun leven niet uit komen.
Van de mensen die niet betalen, heeft 35% een inkomen dat lager is dan
€ 1300 bruto per maand. Van 20% is zelfs geen inkomen vastgesteld. Hoe
gaan deze mensen er ooit uit komen als zij in een boeteregime zitten? Er
zijn ook mensen in het boeteregime terechtgekomen die niet meer weten
dat ze premie moeten betalen. Ouders zijn aan het dementeren en dan
komen de kinderen erachter dat hun ouders in een boeteregime zitten. Ik
heb daarover al eens Kamervragen gesteld. Wat gaan wij daarmee doen?
Wij zitten op dit moment in een economische crisis. Wij zien dat de lage
en middeninkomens steeds minder goed kunnen rondkomen en dat de
lasten, waaronder de zorglasten, enorm stijgen. Hoeveel mensen moeten
de zorgpremie niet meer kunnen opbrengen voordat deze minister inziet
dat de premies op een verkeerde wijze geheven worden? Ik verwijs maar
even naar ons premieplan. Dat draagt bij aan het beter betaalbaar maken
van de premies voor de lage en middeninkomens. Ik wil graag weten wat
de minister gaat doen aan de mensen die langdurig in het wanbetalersregime zitten, in die regeling van 130%, en die daar niet meer uit kunnen
komen. Is het mogelijk om een robuust actieplan in te zetten om de
mensen met betalingsachterstanden snel eruit te krijgen en om in ieder
geval onderzoek te doen of zij eruit kunnen komen, opdat zij niet tot in
lengte van dagen vastzitten in het boeteregime? De voorganger van deze
minister zei dat de regeling zou leiden tot 50 000 mensen minder per jaar
en dat het probleem van het niet betalen van de premie vanzelf zou
worden opgelost. Dat is in elk geval niet gebeurd. Wat gaat deze minister
doen om het wel op te lossen?
De voorzitter: U zei dat u het zou proberen, maar u hebt de twee minuten
overschreden. U kunt beter in het vervolg geen toestemming vooraf
vragen, maar vergiffenis achteraf. Dan zal ik er wat minder streng op zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

2

Mevrouw Leijten (SP): Vergiffenis, voorzitter, als u daar gelukkig van
wordt.
Mevrouw Voortman (GroenLinks): Voorzitter. Solidariteit is de basis van
onze zorgverzekering. Daarom is het belangrijk dat iedereen zich verzekert
en de premie betaalt. De minister stelt terecht dat wanbetalen vaak niet op
zichzelf staat. Het betreft vaak mensen in een lastige situatie, die niet
alleen problemen hebben met het betalen van de zorgverzekeringspremie.
Het zijn inderdaad mensen die wel willen, maar niet kunnen. De groei van
het aantal mensen in het bestuursrechtelijke premieregime en de
achterblijvende leegloop van het stuwmeer, dus de mensen die al een
achterstand hadden voordat deze regeling werd ingevoerd, dwingen
inderdaad tot extra maatregelen, want wie eenmaal in de wanbetalersregeling zit, komt er lastig weer uit. De minister geeft in de brief geen
duidelijkheid over de manier waarop zij dat wil doen en wanneer wij iets
kunnen verwachten. Gezien de situatie van deze mensen hoop ik wel dat
de minister hierover niet te lang gaat doen. Wanneer kunnen wij haar
pakket aan maatregelen verwachten?
De minister zegt dat zij zal kijken naar het voorstel van De Ombudsman
om de zorgtoeslag rechtstreeks aan de zorgverzekeraar over te maken. Wij
denken dat het een heel goed voorstel is. Veel mensen wachten nu tot de
zorgtoeslag binnen is zodat zij de zorgpremie kunnen betalen en hebben
daar elke maand weer stress van. Als het op deze manier kan gebeuren,
net zoals bij de huurtoeslag, zou dat veel lucht kunnen geven. Ik hoor
graag de reactie van de minister.
Mevrouw Gerbrands (PVV): Voorzitter. Het aantal wanbetalers neemt al
jaren toe. Ik denk niet dat dit snel zal verminderen. De wanbetalersregeling brengt evenmin de vermindering tot stand die wij beoogd hadden.
De minister neemt wel een aantal maatregelen waarin wij ons goed
kunnen vinden. Dat geldt vooral voor het onderzoek naar de mogelijkheden om een deel van de financiële compensatie die zorgverzekeraars
krijgen, in te zetten ten behoeve van de preventiefase. Wij denken echter
dat het een gemiste kans is dat de minister niet de premie rechtstreeks
door de gemeenten wil laten inhouden op de uitkering. Dit zou de
instroom een stuk verminderen. Ik vraag de minister dan ook om dit te
heroverwegen.
Tot slot nog een heroverweging die in lijn is met het Zwitserse model. Wij
snappen dat de minister daar moeite mee heeft, omdat wij dan het
probleem bij de zorgverleners leggen. Zoals wij ook altijd pleiten voor
medisch noodzakelijke zorg voor onverzekerden en illegalen, is het
misschien een idee om ook voor mensen die langdurig in de wanbetalersregeling zitten en niet actief meewerken, het voorbehoud van alleen
medisch noodzakelijke zorg te maken. Misschien geeft dat de juiste prikkel
om terug te keren naar normale premiebetaling.
Mevrouw Leijten (SP): Ik snap niet waarom de PVV-fractie dat voorstel
doet, als niet duidelijk is wie er allemaal in dat langdurige boeteregime
zitten. Wij weten dat er ook mensen in zitten, in verpleeghuizen, die niet
meer wisten dat zij de rekening moesten betalen. Wij weten niet hoeveel
mensen dat zijn. Als u zegt dat zij alleen nog maar medisch noodzakelijke
zorg mogen krijgen, snijdt u zichzelf en veel mensen dan niet in de
vingers? Zou het niet beter zijn om het stuwmeer van mensen in het
boeteregime terug te dringen en die mensen te laten betalen om de
schuld af te lossen?
Mevrouw Gerbrands (PVV): Wij allen in Nederland moeten premie
betalen. Doordat een grote groep dat niet doet, hebben wij te maken met
een hogere premie voor alle mensen die dat wel doen. Ik baal daarvan,
want de mensen die het wel opbrengen om netjes hun premie te betalen,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

3

zijn ook mensen met lage inkomens en mensen met uitkeringen. Ik vind
dat we maar eens wat harder moeten optreden, zeker om de premiedruk
voor mensen die wel netjes betalen, te verlagen.
Mevrouw Leijten (SP): Ik vind dat een zeer hardvochtige stelling, omdat
uit het rapport blijkt dat het ook mensen betreft in een problematische
schuldensituatie. Als je een boete moet betalen over een betalingsachterstand, kom je nooit uit die schuldensituatie. Ik ben het met u eens dat
iedereen de premie zou moeten betalen, dat wij moeten bekijken hoe
gemeenten beter kunnen heffen en dat zorgverzekeraars meer zouden
kunnen doen. Zou het echter voor dat stuwmeer van mensen in het
boeteregime niet veel beter zijn om er dit jaar een actieplan op te zetten,
zodat het zo veel mogelijk nul wordt en wij het in de toekomst
voorkomen? Hoe bureaucratisch is het om mensen die een betalingsachterstand hebben en in de boeteregeling vallen, alleen nog maar medisch
noodzakelijke zorg te geven?
Mevrouw Gerbrands (PVV): Ik vind dit een generaal pardon voor mensen
die in het bestuurlijkeboeteregime vallen. Dan zetten wij het op nul en
vervolgens zien wij voor de komende jaren dat al die mensen denken dat
het vanzelf wel wordt geschrapt als zij er maar lang genoeg in zitten. Ik
ben daar geen voorstander van.
Mevrouw Voortman (GroenLinks): Ik vind het wel heel erg gemakkelijk
om meteen te spreken van een generaal pardon voor mensen die de
zorgpremie niet kunnen betalen. Je zou moeten kijken naar mogelijkheden
om de mensen eruit te halen, om ze uit die problematische situatie te
halen. Ik vind het jammer dat de PVV daar zo gemakkelijk overheen stapt.
Wat vindt de PVV ervan om mensen de mogelijkheid te geven om de
zorgtoeslag direct te laten overmaken naar zorgverzekeraars? Wij doen
dat ook met de huurtoeslag en dat zou misschien een hoop stress
wegnemen.
Mevrouw Gerbrands (PVV): Allereerst: ik heb gereageerd op de
opmerking van mevrouw Leijten dat wij de mensen in het bestuurlijkeboeteregime op nul moeten zetten. Ik vind het wel een prima idee om de
zorgtoeslag direct naar de zorgverzekeraar te laten overmaken.
Mevrouw Leijten (SP): Ik heb niet gezegd «op nul». Ik heb gezegd dat er
een grootschalig actieplan moet komen waarin mensen hun schulden
aflossen. Daarmee zeg ik niet «op nul».
Mevrouw Smilde (CDA): Voorzitter. Het is belangrijk om wanbetalers aan
te pakken. Zij zorgen ervoor dat verzekerden € 50 per jaar te veel betalen.
Ook mensen met lage inkomens die hun premie wel betalen, zijn hiervan
de dupe. Wij realiseren ons dat het een streng regime is, maar dat is
onontkoombaar. Wij zien ook dat ruim een derde van de achterstallige
premies al is betaald. Er is een onderscheid tussen niet willen en niet
kunnen. Daarom zijn wij blij met de onverzekerdenregeling die
behulpzaam kan zijn bij het voorkomen van wanbetalers.
Er is een trits van voorkomen, achterstallige premie via bestuursrechtelijk
regime en dan terug naar normaal. Het meeste moet te halen zijn in de
eerste fase. De minister schrijft dat er nog te weinig focus is op de
inspanningen van de zorgverzekeraars, op de best practices daargelaten.
Alleen brieven sturen helpt niet. Toen ik deze week op het Journaal het
idee van finbox zag, waarin acceptgiro’s via de mail worden verstuurd,
leek mij dat voor de wanbetalers en onverzekerden niet best. Als zij hun
brieven niet openmaken, gaan zij zeker de mail niet openklikken. Maar
goed, dit terzijde. Zorgverzekeraars die resultaat boeken, stellen zich actief
op. Daarom zou de minister de druk wat moeten opvoeren. Hebben wij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

4

daar stevige prikkels voor? Bijvoorbeeld na een maand achterstallige
premie meteen aan de bel trekken, want op dat moment zou iedereen nog
wel de achterstallige premie kunnen inhalen.
Er zijn veel practices. Heel veel gemeenten hebben niet alleen een
aanvullende verzekering via een collectief, maar ook een basisverzekering.
Daardoor doet deze problematiek zich onder uitkeringsgerechtigden veel
minder voor. Waarom zou niet bij een maand achterstallige premie
automatische incasso geprobeerd kunnen worden?
Wij zijn het met de minister eens dat de bestuursrechtelijke premie de
mensen aanspoort om achterstand te voorkomen. Dat geldt echter voor
de nieuwe gevallen. De oude gevallen moeten ook weggewerkt worden.
Die moeten hun premie gewoon betalen. Wat kunnen de minister en het
CVZ doen om de uitvoering ervan te verbeteren? Het is zorgelijk dat de
uitstroom achterblijft.
De heer Van der Veen (PvdA): Wat bedoelt u met «gewoon betalen»?
Mevrouw Smilde (CDA): Iedereen in Nederland moet zijn of haar premie
betalen.
Ook in de schuldhulpverlening moet hiervoor aandacht komen. Ons
zorgstelsel en alles wat wij hebben opgetuigd met de verevening en
dergelijke, de solidariteit en de acceptatieplicht vragen dat iedereen aan
zijn betalingsverplichting voldoet. Ik weet ook dat het ontzettend zwaar is
voor de mensen die in het boeteregime zitten. Daarom leg ik nog meer
nadruk op de instroom, maar uiteindelijk, at the end of the day, moeten
mensen hun premie betalen.
De heer Van der Veen (PvdA): Ik deel al uw overwegingen. Daarover
hebben wij geen verschil van mening. Wij weten echter uit ervaring – en
dat geldt niet alleen voor zorgverzekeraars – dat het in het algemeen niet
effectief is, als mensen een enorme achterstand hebben, om te blijven
doordrukken dat zij blijven betalen wat zij moeten betalen. Het kan dan
effectiever zijn om een regeling te treffen zodat zij uit het stuwmeer
kunnen komen, en af te stappen van het idee dat zij in die situatie gewoon
hun premie moeten betalen.
Mevrouw Smilde (CDA): Ik bepleit daarin samenwerking met de
verschillende schuldhulpverleningsinstanties. Je bent er niet alleen met
de achterstanden in betaling van de zorgpremies. Die mensen hebben
vaak allerlei problemen. Er moet dus meer samenwerking zijn met de
schuldhulpverleningsinstanties. Mijn uitgangspunt is dat het in die
context moet worden opgelost.
Mevrouw Leijten (SP): In het rapport Kort op de bal staat dat een groot
deel van de doelgroep nauwelijks ontvankelijk blijkt te zijn voor de extra
financiële prikkel van 30% opslag. Die prikkel komt te laat en het betreft
mensen in een problematische schuldensituatie. Mensen blijven eeuwig
in de schuld zitten. Is het een idee om met een actieplan te komen waarin
voor de mensen die er chronisch erin zitten, de opslag van 30% wordt
gebruikt om de schulden af te bouwen, zodat hun een perspectief wordt
geboden om na een jaar op nul te beginnen en uit de boeteregeling te
komen?
Mevrouw Smilde (CDA): Ik denk dat mevrouw Leijten en ik hetzelfde
willen, maar dat onze route anders is. Ik zie veel meer in het eerste traject,
maar dat geldt voor de nieuwe gevallen. Voor de mensen die er nu in
zitten, houd ik een warm pleidooi voor maatwerk met schuldhulpverleningstrajecten. Een plan van aanpak is generiek. Je moet gewoon heel
gericht per persoon kijken wat de situatie is, vooral als sprake is van een
ernstige schuldhulpverleningsproblematiek. Daar zie ik veel meer in.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

5

Mevrouw Leijten (SP): Ik heb juist om een plan van aanpak gevraagd om
de minister de ruimte te laten om het in te vullen. Anders is wat wij
voorstellen weer te specifiek. Ik signaleer dat mensen niet toekomen aan
het inlossen van de schuld – die € 600 onder de boete – doordat zij in het
boeteregime zitten. Als wij voor een gedeelte van de groep met problematische schulden die 30% gebruiken om de schuld af te lossen, zouden wij
dan mensen niet een perspectief op verbetering geven en uiteindelijk de
premie heffen waarvan wij vinden dat die nodig is?
Mevrouw Smilde (CDA): De minister moet daar maar op reageren,
evenals op mijn vraag over de samenwerking bij de schuldhulpverlening.
Als u voorstelt om die 30% te gebruiken, betaalt de ene persoon wel de
boete en wordt voor de andere het geld gebruikt. Ik heb daar een beetje
moeite mee. Wij moeten een structurele maatregel nemen die recht doet
aan iedereen die wel zijn premie betaalt, en wij moeten mensen die het
niet doen, gewoon daaraan houden. Als zij daarbij hulp nodig hebben,
moet dat. Daarop is mijn pleidooi ook gericht. Wij moeten echter wel de
rechtsgelijkheid voor iedereen in de gaten houden.
Mevrouw Dijkstra (D66): Voorzitter. Mijn verhaal zal een beetje lijken op
dat van de vorige sprekers. Iedereen die er recht op heeft, krijgt in
Nederland op een betaalbare manier de noodzakelijke gezondheidszorg.
Dat is een heel kostbaar goed. In de manier waarop wij dat geregeld
hebben, is het uitgangspunt solidariteit. Die solidariteit vinden wij
belangrijk. Daar moeten wij over waken. Als er dan dingen niet goed
gaan, moeten wij ingrijpen.
Verzekerden maken in toenemende mate gebruik van de wanbetalersregeling. Het is goed dat mensen daartoe zelf het initiatief nemen, maar in
het algemeen zijn dat ook de mensen die er zelf wel uit komen en die vrij
snel uit het bestuursrechtelijke premieregime van het CVZ weten te
komen. Ik maak mij vooral zorgen om de mensen voor wie de wanbetaling onderdeel is van de bredere schuldenproblematiek. Die mensen lukt
het veel moeilijker om uit het premieregime te komen. Ziet de minister
kansen om die mensen meer tegemoet te komen dan nu het geval is? Er is
een aantal gezamenlijke lokale initiatieven van zorgverzekeraars,
gemeenten en stadsbanken. Die werken effectief. Er is een goed
voorbeeld in Enschede. Is de minister ook bereid om uitbreiding van
dergelijke projecten te faciliteren?
Het is belangrijk dat wij proberen om de instroom in het bestuursrechtelijke premieregime te voorkomen. De minister zegt dit te willen regelen
met het wettelijk verankeren van de integrale schuldhulpverlening door
gemeenten. Als je echter van de schuldhulpverlening gebruikmaakt, heb
je al schulden en een achterstand in de betaling van de zorgverzekeringspremie. Die maakt daar gewoon deel van uit. De minister zegt dat zij
eventueel de compensatie wil inzetten voor preventieve maatregelen.
Daarover is nog overleg. Ziet zij voor zich hoe je dat zou kunnen doen en
in welke richting zij daarmee wil?
Ik bepleit ten slotte ook een jaarlijkse evaluatie van de Wet structurele
maatregelen wanbetalers zorgverzekering.
De heer Van der Veen (PvdA): Voorzitter. Ik hoef ook niet veel nieuws
meer toe te voegen. Het valt op dat het niet kunnen betalen van de
zorgpremie één van de belangrijkste redenen is dat mensen in de
schuldhulpverlening of de armoede komen. Dat geeft ook de urgentie van
preventie aan. Het antwoord van de minister straalt niet helemaal die
urgentie uit. Je kunt beter zo snel mogelijk beginnen bij de zorgpremie.
Daarmee voorkom je uitzichtloze situaties. Wij denken aan het bieden van
een regeling al na drie maanden om de situatie naar voren te trekken,
zodat je er eerder bij bent. Wij hebben Kamervragen hierover gesteld. Uit
de antwoorden blijkt dat er wel degelijk een forse toename is van het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

6

aantal mensen dat in het bestuursrechtelijke premieregime komt. Hoe
eerder je erbij bent, hoe meer je dat kunt voorkomen.
De minister wil een bronheffing. Dat lijkt ons prima. De zorgtoeslag zou
daarvoor heel goed gebruikt kunnen worden. Ik hoor hierop graag de
reactie van de minister, zeker ook omdat corporaties al werken met het
inhouden van de huurtoeslag.
Ik kom op de terugkeer naar het normale premieregime en het stuwmeer.
Mijn inbreng is wat gekleurd door mijn vorige leven, toen ik in de grote
steden veel te maken had met de achterstandenproblematiek. Op een
gegeven moment moet je constateren dat er een stuwmeer is. Je kunt dan
wel blijven doorzetten, wat veel geld kost en wat tot veel bureaucratie
leidt, maar dat levert weinig op. Valt voor het stuwmeer niet een plan te
ontwikkelen opdat de mensen er zo snel mogelijk uit komen? Anders blijft
het een uitzichtloze situatie. Ik ben het met iedereen eens dat dit in
samenwerking met de schuldhulpverlening en andere instanties moet
gebeuren. Het gaat om een vaste kern van mensen. Daar moet je van af,
anders schiet het niet op.
Wij vinden het wel opmerkelijk dat zo’n 30 000 mensen, 10%, ten onrechte
in het bestuursrechtelijke regime zitten. Hoe kan dat? Melden verzekeraars
slechte betalers niet te snel?
Het is opvallend dat veel autochtone jongeren hun verzekering niet
betalen. Hoe zit dit? Ik weet uit eigen ervaring dat het nogal eens gebeurt
dat studenten die de zorgverzekering in moeten, vergeten dat hun ouders
voor die tijd de premie betaalden. Ik kan het zelfs vanuit heel nabije
ervaring zeggen, toen ik in eigen kring daar ook op stuitte. Dat was een
uiterst gênante situatie. Toen heb ik wel geleerd dat het niet gek is om bij
mensen die na hun achttiende studeren, er bovenop te zitten dat zij zich
verzekeren. Ik kan er nog een tip bij geven: als een aanvullende verzekering doorloopt, denken ze dat ze verzekerd zijn omdat ze premie
betalen. Ik geef dat maar gratis mee. Ook op dit punt kunnen de zorgverzekeraars het nodige doen. Door de ouders maar ook op andere plekken
zou er echt iets aan te doen kunnen zijn.
Voorzitter: Leijten
De heer Mulder (VVD): Voorzitter. Er is al veel gezegd. Wij hebben in
Nederland een ontzettend solidair zorgstelsel: iedereen is verplicht
verzekerd, er is een acceptatieplicht voor zorgverzekeraars en wij betalen
allemaal dezelfde premie. Dat is een groot goed. Mensen die hun
zorgpremie niet betalen, duperen de mensen die wel hun premie betalen,
want die mensen moeten meer betalen. Het gevaar is dat dit de bijl legt
aan de wortel van de solidariteit. Ons zorgstelsel is ook heel bijzonder:
ook al heb je de premie niet betaald, je wordt geholpen als je naar het
ziekenhuis gaat. Bij een energierekening is dat anders. Als je die een tijdje
niet betaalt, word je simpelweg afgesloten. De zorg is dus op twee
manieren bijzonder: je bent verplicht verzekerd en als je naar het
ziekenhuis gaat, krijg je zorg ook al heb je niet betaald. Dat moeten wij in
stand houden. Daarom moeten wij vriendelijk en tegelijkertijd streng zijn
voor wanbetalers. Met «vriendelijk» bedoel ik preventie. Ik lees in de
stukken dat de minister overleg voert met een aantal betrokkenen over
preventie om te voorkomen dat mensen in problemen komen. Hoe staat
het daarmee?
Het is goed dat de minister inzet op bronheffing, dat de premie direct
wordt gekort op de zorgtoeslag.
Als blijkt dat mensen eenmaal achterlopen met premiebetaling, zijn er dan
ideeën om de uitstroom te verbeteren? Als je de zorgpremie niet betaalt,
heb je eigenlijk een schuld aan de maatschappij als geheel. Dat is iets
anders dan een schuld aan een privaat energiebedrijf. Als je kijkt naar
schuldhulpverlening en probeert mensen uit het stuwmeer te halen, is het
prima als daarvoor een plan is, maar de prioriteit moet liggen bij het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

7

betalen van de zorgpremie. Dat is namelijk een schuld aan de
maatschappij, en dat zijn wij allemaal.
Voorzitter: Mulder
Minister Schippers: Voorzitter. In de brief van 4 november heb ik
aangegeven dat ik inzet op drie hoofdlijnen: voorkomen dat mensen
instromen bij het CVZ door verbetering van de preventiefase, bevorderen
van de uitstroom van het CVZ naar de zorgverzekeraars en optimaliseren
van het bestuursrechtelijke premieregime. Voor de verbetering in de
preventiefase ben ik in gesprek met Zorgverzekeraars Nederland over
samenwerking tussen verzekeraars en andere partijen, zoals gemeenten
en gemeentelijke kredietbanken. Ook de zorgverzekeraars zien het belang
van het reduceren van het aantal verzekerden met een betalingsachterstand voordat het te laat is. Ik probeer de best practices van samenwerking tussen zorgverzekeraars, gemeenten, bureaus voor schuldhulpverlening en kredietbanken in beeld te brengen. In diverse gemeenten –
enkele sprekers refereerden er al aan – zijn al activiteiten ontwikkeld,
onder andere in Amersfoort, Arnhem, Amsterdam en Utrecht. Een goed
voorbeeld is ook het onderzoek naar de mogelijkheid van budgetbeheer in
combinatie met kredietverstrekking van Menzis, de intergemeentelijke
kredietbank Stadsbank Oost Nederland en de gemeente Enschede. Het
kost wel tijd om dit soort dingen op te zetten en te bekijken hoe je het slim
in elkaar steekt. Wij hebben ook intensief contact met de schuldhulpverlening en andere partijen om te kijken hoe je dit slim, grondig en goed
kunt aanpakken.
De zorgverzekeraars hebben vorig jaar gemeld dat steeds meer mensen
vragen om een betalingsregeling. Ook schuldhulpverleningsinstanties
hebben het druk. Over de uitstroom ben ik het met de Kamer eens en deel
ik het gevoelen in deze Kamer dat te veel mensen bij het CVZ in het
bestuursrechtelijke premieregime zitten. Er gloort wel licht aan de horizon,
want het aantal is gedaald van 317 000 eind december tot 291 000 eind
januari. Er is dus een dalende trend, en best wel fors. Wij zien ook een
dalende trend in het aantal aanmeldingen. Medio januari zijn opnieuw
14 000 wanbetalers teruggegaan naar de zorgverzekeraars. Het gaat dus
de goede kant op, maar het is nog veel te veel.
Het ministerie voert overleg met het CVZ en ZN of wanbetalers die onder
de bronheffing vallen of elke maand de rekening aan het CJIB betalen,
terug kunnen naar de zorgverzekeraars. De zorgverzekeraars zijn onder
voorwaarden bereid om deze wanbetalers af te melden. De bedoeling is
uiteraard dat deze mensen hun maandelijkse premie aan de zorgverzekeraars gaan betalen. Ik doe mijn best met alle partijen die hierin samenwerken, om nog meer voor elkaar te krijgen dat mensen terugkeren naar
het normale premieregime. Dat is een doel waar wij allen voor staan.
Daarnaast is een convenant in de maak over mensen die niet zelf hun
financiële zaken kunnen regelen en een bewindvoerder hebben. Voor die
groep proberen wij ook de terugkeer te bevorderen. Wij zijn dus druk
bezig, met specifieke focus op die groep.
Wat betreft het optimaliseren van het bestuursrechtelijke premieregime
zijn wij met de Belastingdienst en de Dienst Toeslagen full swing aan de
slag om vanaf 1 januari 2013 de zorgtoeslag om te leiden naar het CVZ. Er
wordt gekeken naar de mogelijkheid om vaker via bronheffing te innen.
Voor uitkeringsgerechtigden wordt de splitsing in 100% bronheffing en
30% incasso opgeheven. Er wordt dan zo veel mogelijk via de bronheffing
geïnd. Een andere maatregel is dat verzekeraars wanbetalers alleen nog
kunnen aanmelden bij het CVZ als er een geldig adres in de gemeentelijke
basisadministratie is. Dat voorkomt ook weer incassoproblemen.
Voor een deel van de maatregelen die ik noemde en waarmee wij bezig
zijn, moet lagere regelgeving worden gewijzigd. Mevrouw Voortman
vroeg om een plan van aanpak. Dat hebben wij, maar voor een deel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

8

moeten wij dus lagere regelgeving wijzigen en voor een deel moet de
Zorgverzekeringswet worden aangepast. Ik streef ernaar om nog dit jaar
een wetsvoorstel naar de Kamer te sturen. Verder ziet een groot deel van
de aanbevelingen op het stroomlijnen van de uitvoering. Daarover ben ik
continu met het CVZ in gesprek.
Wij kijken ook extra naar de harde kern. Wat is de harde kern en wat is de
problematiek daarbij? Men weet dat wij samenwerken met alle betrokkenen, dus ook de schuldhulpverlening. Met de convenantpartijen kijken
wij de komende tijd naar de harde kern en overleggen wij hoe wij effectief
maatregelen kunnen nemen.
Mevrouw Leijten (SP): De minister zegt dat de zorgverzekeraars bereid
zijn om mensen met een betalingsachterstand terug te nemen. Zijn zij dan
in principe bereid om die zes maanden kwijt te schelden, waardoor de
opslag van 30% vervalt, of is die opslag van 30% er nog wel en blijft de
schuld staan? Het is mij niet helemaal duidelijk wat de minister bedoelt.
Minister Schippers: Kwijtschelden doen de zorgverzekeraars niet. Iemand
kan in een schuldhulpverleningstraject zitten. Men kan kijken naar het
geheel van de schulden, waarvan de premie onderdeel is, en gezamenlijk
een traject ingaan om van de schulden af te komen. De premie is daar dan
gewoon onderdeel van. Zorgverzekeraars zullen niet eigenhandig
schulden wegstrepen. Er is ook een verschil van mening over die 30%
opslag. Bijna alle mensen met een laag inkomen of het laagste inkomen
betalen netjes hun premie. Die mensen betalen mee aan de premie die
anderen niet betalen. Ik vind dat er wel een opslag op de premie moet
blijven. Ik vind het goed dat die een afschrikkende werking heeft. Wij zien
ook een dalende trend. Ik verwacht dat dit werkt. Het is ook nodig om dit
te doen. Waarom zou je anders überhaupt premie betalen, als je toch zorg
krijgt?
Mevrouw Leijten (SP): Ik ken de minister weer in het sneren naar ons. Ik
probeer met een oplossing te komen. Ik zie dat er een stuwmeer is van
mensen die 130% betalen. Die betalen dus wel hun premie, maar hebben
een schuld en komen er nooit meer uit. Daarover maak ik mij zorgen. In
het rapport Kort op de bal wordt ook zorg daarover uitgesproken. Daarin
wordt zelfs gesproken over een urgentie om de werking van de huidige
wanbetalersregeling te verbeteren. Ik hoor dat niet terug bij de minister.
Dat vind ik jammer. Mijn vraag was wat zij bedoelt met de opmerking dat
verzekeraars bereid zijn, een verzekerde terug te nemen. Is dat omdat de
schuld vervalt of omdat eraan wordt gewerkt? Dat is niet zo. De
betrokkene zal dus nog onder het 130%-regime vallen. Ik vraag mij af welk
perspectief wij geven aan mensen die geen mogelijkheid hebben om daar
uit te komen.
Minister Schippers: Het was zeker niet mijn bedoeling om te sneren.
Daar leent het onderwerp zich ook helemaal niet toe. Er is een schuldhulpverlening in Nederland waarbij met degene die hopeloos in de schulden
zit, wordt bekeken hoe hij daaruit komt. Daarvan is de premie een
onderdeel. Ik heb net toegezegd dat wij zullen kijken naar de harde kern
die er op een of andere manier niet uit te krijgen is. Wat is daarmee aan de
hand en hoe krijgen wij die er wel uit? Daar kijken wij met de convenantpartijen naar. Ik kom er bij de Kamer op terug of wij iets kunnen bedenken
en hoe wij dat voor ons zien. Die toezegging heb ik gedaan.
Mevrouw Leijten vroeg wat ik doe met de mensen die langdurig in het
boeteregime zitten. Wij zullen daarop extra focussen. Wat is daar aan de
hand? Is dat eenduidig of is dat heel divers en wat kunnen wij daarmee?
Mevrouw Leijten vroeg waarom wij de 30% niet gaan gebruiken voor
aflossing van de schulden. Wij doen dat niet omdat de prikkel dan ook

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

9

vervalt. Je betaalt dan niet 30% toeslag omdat je de premie niet betaald
hebt, je premie is dan in feite even hoog als wanneer je wel zou betalen.
Mevrouw Leijten vroeg wat ik ga doen om het op te lossen. Ik heb net een
aantal zaken genoemd. Er zijn heel goede zaken in het land gaande vanuit
gemeenten en andere convenantpartijen. Wij zullen nog veel forser
inzetten op de preventiefase. Wij komen met zaken die wij wettelijk
moeten regelen, naar de Kamer.
De vragen van mevrouw Voortman heb ik beantwoord. Er zijn alleen een
aantal wetswijzigingen nodig, die ik zo snel mogelijk naar de Kamer zal
sturen. Wij hebben intensief contact met de convenantpartijen om uit te
vinden hoe wij dit onder knie kunnen krijgen. Het ministerie zit er echt
bovenop.
Mevrouw Voortman (GroenLinks): Alleen op de suggestie van De
Ombudsman om mensen de mogelijkheid te geven om de zorgtoeslag
direct te laten overmaken naar zorgverzekeraars heb ik nog geen reactie
gehad.
Minister Schippers: Dat gebeurt dus. Een van onze voorstellen is om de
zorgtoeslag niet buiten beschouwing te laten, zodat mensen die de
eindjes al niet aan elkaar kunnen knopen, de zorgtoeslag niet opmaken
aan andere dingen waardoor de premieschuld steeds hoger wordt. Met
ingang van 1 januari 2013 zal de zorgtoeslag als bron kunnen dienen voor
de inning van de bestuursrechtelijke premie. Mevrouw Gerbrands vroeg
daarnaar. In de gemeenten wordt de zorgtoeslag al rechtstreeks overgemaakt.
Wij gaan niet zover om te zeggen dat langdurige wanbetalers alleen nog
acute zorg krijgen. In Nederland is het zo geregeld dat zij de zorg krijgen
die zij medisch gezien nodig hebben. Wij zetten echter alles op alles om
de mensen hun premie te laten betalen. Wij zitten er met z’n allen
bovenop in het traject dat is ingezet; niet alleen het ministerie, maar ook
de schuldhulpverlening en alle andere partijen die erbij betrokken zijn. Wij
zetten maximaal in op het verbeteren van de situatie.
Mevrouw Smilde vroeg of het inzetten van de compensatie in de
preventiefase prikkelend genoeg werkt. Een deel van de verzekeraars is
proactief en doet het nodige. Los van de wettelijke verplichtingen plegen
zij extra inspanningen op dit terrein. Het kan beter omdat een aantal
andere verzekeraars dat niet doet. Ik ben voornemens om verzekeraars die
zich niet inspannen in het preventietraject, op de compensatie te korten.
Verzekeraars moeten nu al meewerken aan het oplossen van de schuldachterstand. Ook het toezicht hierop door de NZa zal worden aangescherpt.
Voorzitter: Leijten
De heer Mulder (VVD): De minister zegt dat zij de zorgverzekeraars zal
aanspreken op het achter de broek zitten van wanbetalers. Op zich is dat
logisch, maar loop je dan niet het gevaar dat de zorgverzekeraars aan
risicoselectie gaan doen en gaan proberen om wanbetalers uit hun
bestand te houden? Het klinkt dus logisch, maar het effect kan negatief
zijn.
Minister Schippers: Voordat iemand wanbetaler is, kun je iemand niet
weigeren vanuit de gedachte dat hij misschien wanbetaler wordt. Als
iemand eenmaal wanbetaler is, zitten verzekeraar en wanbetaler aan
elkaar vast. De verzekeraar mag de wanbetaler dus niet over het hek
gooien. De compensatie moet er juist voor zorgen dat de wanbetaler en
de verzekeraar aan elkaar vast kunnen blijven zitten. Je mag dus wederzijds eisen stellen aan de compensatie, zodat de verzekeraar zich
maximaal inspant.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

10

Voorzitter: Mulder
De heer Van der Veen (PvdA): Kan die regeling niet naar voren worden
gehaald, zodat eerder wordt ingegrepen? Kunnen die vier maanden
worden teruggebracht naar drie maanden?
Minister Schippers: Praktisch gezien werkt dit eigenlijk in zijn tegendeel.
Wij horen van de verzekeraars dat de meeste mensen na de tweede
aanmaning gewoon betalen. Dit komt nu juist uit het overleg als iets wat
we beter niet kunnen doen.
Mevrouw Smilde vroeg meer aandacht voor automatische incasso van de
zorgpremie. Automatische incasso is al onderdeel van de werkwijze van
verzekeraars. Er is ook een mogelijkheid om de zorgtoeslag rechtstreeks te
laten overmaken.
Oude gevallen stromen minder snel uit dan nieuwe. Gevraagd is waarom
het bij de laatste groep beter gaat. De belangrijkste reden is dat nieuwe
wanbetalers een kleinere schuld aan verzekeraars hebben. Om te kunnen
uitstromen moet eerst de schuld zijn afbetaald. Hoe kleiner die is, des te
sneller die is afbetaald. Wij kijken ook naar een wettelijke regeling voor
meer mogelijkheden om de uitstroom te bevorderen.
Wanneer is het resultaat van de analyse van de uitstroom bekend? Dat
resultaat is er al. Het CVZ en Zorgverzekeraars Nederland zien meer
mogelijkheden. Daarover zijn zij nu in gesprek. Het is misschien een
tegenstelling, maar goed betalende wanbetalers – wanbetalers die wel zijn
gaan betalen – moeten zo snel mogelijk terug naar de zorgverzekeraar en
in het normale regime. Wij verwachten de komende jaren daarin verdere
stappen te kunnen zetten.
Het CVZ moet onderzoeken waar de uitvoering geoptimaliseerd kan
worden. Is daarover al meer bekend? De uitvoeringsprocessen tussen de
verzekeraars, het CVZ en het CJIB worden steeds meer afgestemd en
geharmoniseerd. Samen met hen organiseert het CVZ ketenregie en
keteninformatie. Ook de Belastingdienst wordt daarbij betrokken in
verband met de zorgtoeslag.
Welke concrete stappen worden gezet om de uitvoering van het bestuursrechtelijke premieregime te verbeteren? Dat betreft met name de
verbetering van het instrument bronheffing op inkomen. Ik noem verder
sneller wisselen van bron bij verandering van baan, omleiding van de
zorgtoeslag en geen onderscheid meer tussen de inning van 100% en dat
dertigste deel. Dat was namelijk eerst gescheiden. Dit alles vereist een
aanpassing in de automatisering. Wij zijn bezig om die dit jaar te
realiseren.
Ik ben het met mevrouw Dijkstra eens dat projecten zoals in Enschede
uitbreiding behoeven. Er gebeurt veel en wij kijken goed wat wij ervan
kunnen leren en hoe wij het kunnen doorzetten.
De compensatie inzetten voor preventieve maatregelen lijkt mij onverstandig. Die preventieve maatregelen moeten wij echter wel nemen. Wat
de jaarlijkse evaluatie betreft, ik monitor dit. Ik zal hierover rapporteren in
de jaarlijkse verzekeringsmonitor en het daarin meenemen.
Ik betreur het als het overkomt alsof wij weinig urgentie voelen op dit
onderdeel. Er is intensief contact met alle convenantpartijen. Er wordt
misschien wat minder zichtbaar, maar wel intensief samengewerkt met
partijen als de schuldhulpverlening, de zorgverzekeraars en de
gemeenten, dus de betrokkenen, de schil om een wanbetaler heen. Wij
zoeken heel actief hoe wij dit probleem snel kunnen verkleinen en ik kom
dus ook dit jaar met wettelijke maatregelen.
De heer Van der Veen (PvdA): Het voordeel van een debat is dat je je
kunt laten overtuigen. Ik ben overtuigd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

11

Minister Schippers: Dat is heel plezierig. Ik ben het met iedereen eens die
zegt dat dit iets is wat wij niet moeten willen. Wij moeten dit niet willen
voor de mensen die wel betalen, maar ook niet voor de mensen die in
deze situatie zitten. Die moeten wij er echt uit krijgen.
Dan de jongeren die hun premie niet betalen. Jongeren krijgen op hun
achttiende te horen dat zij premie moeten gaan betalen. Daarin zijn wij
actief. Er is ook een voorlichtingsproject gaande. Wij zullen Stichting De
Ombudsman wederom vragen – wij hebben het namelijk al gedaan –
jongeren als een belangrijke doelgroep te blijven zien. Wij zitten bovenop
de jongerengroep, want het gaat om die omschakeling naar zelf doen in
plaats van de ouders doen het.
Dat verzekerden ten onrechte in het bestuursrechtelijke systeem zitten, is
vaak geen fout van de verzekeraars. Die horen vaak te laat dat iemand in
een schuldhulpverleningstraject zit. Dan moet een op zichzelf terechte
aanmelding weer ongedaan worden gemaakt. De mensen zijn dus wel
terecht aangemeld, maar omdat zij een overeenkomst in een ander traject
hebben gesloten, kunnen zij er weer uit.
De heer Van der Veen (PvdA): Vindt u het goed dat ik dit nog eens nalees
in het verslag van dit overleg?
Minister Schippers: Ik kan het zo ook geven. Iemand heeft een betalingsachterstand en wordt terecht aangemeld, maar tegelijkertijd wordt hij in
een schuldhulpverleningstraject gezet. Dat kan elkaar wel eens kruisen.
Iemand is dan wel terecht aangemeld, maar dat wordt door het schuldhulpverleningstraject overschaduwd.
De voorzitter: Ik dank de minister voor haar beantwoording. Ik zie dat er
behoefte is aan een tweede termijn.
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. De minister is niet ingegaan op de
belofte van minister Klink bij de invoering van deze regeling in 2009 dat
het aantal met 50 000 per jaar zou dalen en dat het probleem van mensen
die hun premie niet betalen, opgelost zou zijn. De minister gaat het goed
monitoren, zij gaat afspraken maken. Wanneer is deze wanbetalersregeling nu geslaagd?
De opslag van 30% zou een afschrikkende werking hebben. Ik zie dat
mensen die in de regeling komen en schrikken van die 30%, heel snel hun
schuld aflossen. Er is echter ook een harde kern die er niet uit komt. Die
mensen kunnen er terecht of ten onrechte in zitten en hebben vaak ook te
maken met extreem hoge incassokosten voor de pogingen om de
zorgverzekeringspremie te innen. Wat gaan we met die groep doen? Ik
vind het wel een heel harde uitspraak dat die 30% niet als aflossing kan
worden gebruikt. Voor de harde kern zou het wel degelijk een optie
kunnen zijn om in de tijd dat zij hun schuld nog niet hebben afgelost en
wel die 130% betalen, uitzicht te hebben op het aflossen van hun schuld.
Ik zeg niet dat het voor iedereen zou moeten gelden, want er zijn ook
mensen die er snel uit komen als zij die 30% betalen. Ik zie echter ook dat
voor een bedrag van 685 mln. aan bestuursrechtelijke premie is opgelegd
en dat daarvan nog geen 300 mln. geïnd kon worden. Wij doen dus wel of
het een heel goede regeling is, maar wij hebben meer niet kunnen innen
dan wel. Het is dus nog niet zo zonneklaar.
Ik ben heel blij dat de minister wil komen met een actieprogramma voor
de mensen die langdurig in het stuwmeer zitten. Wanneer komt zij
daarmee? Ik vraag haar ook om wel degelijk te kijken of die opslag van
30% voor de harde kern kan worden ingezet voor schuldvermindering.
Misschien kan zij ook kijken of in die groep ook veel mensen zitten die van
een zelfde verzekeraar komen. Dat zou een signaal kunnen zijn dat deze
verzekeraar in het voortraject niet goed heeft gewerkt om schulden te
voorkomen. Ook moet goed inzichtelijk zijn of mensen buiten hun schuld

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

12

in deze regeling zijn gekomen of ten onrechte niet zijn afgemeld. Wat
gebeurt er als dit het geval is? Krijgen zij dan die 30% opslag die zij al die
tijd hebben betaald, terug? Komt er een boete voor de zorgverzekeraar die
niet heeft afgemeld? Dat is nog onduidelijk.
Mevrouw Voortman (GroenLinks): Voorzitter. Ik begrijp dat de minister
later dit jaar met voorstellen voor wetgeving komt om het stuwmeer aan
te pakken en om mensen echt uit de wanbetalersregeling te krijgen. Daar
ben ik tevreden mee.
Mijn punt over het direct kunnen laten overmaken van de zorgtoeslag
naar de zorgverzekeraars gaat wat verder dan de minister heeft begrepen.
Over de huurtoeslag kan iemand aangeven dat deze direct kan worden
overgemaakt naar de woningbouwcorporatie. Dezelfde constructie wil ik
ook graag voor de zorgtoeslag. Dat wil ik niet alleen voor mensen in de
wanbetalersregeling, maar ook voor mensen die er net tegenaan zitten,
die elke maand moeten rekenen en afwachten wanneer de zorgtoeslag
komt en die het water tot aan de lippen staat. Daarmee kunnen wij ook
voorkomen dat mensen in de wanbetalersregeling komen.
Minister Schippers: Voorzitter. Het gaat inderdaad om een hardnekkig
probleem. Het is hardnekkiger dan de vorige minister had ingeschat en wij
doen er alles aan om het terug te brengen tot een zo klein mogelijk
probleem. Wanneer is het dan geslaagd? In Nederland hebben wij een
solidaire verzekering, die verplicht is en die een acceptatieplicht kent. Het
probleem is een neveneffect en dat moeten wij zo klein mogelijk maken.
Hoe kleiner, hoe beter. Het lijkt mij een illusie dat het helemaal kan worden
opgelost. Er wordt wel met man en macht, met betrokkenheid van alle
partijen, aan gewerkt om het probleem zo klein mogelijk te maken.
Mevrouw Leijten vraagt waarom de 30% niet als aflossing kan worden
gebruikt. Wij kunnen de niet-willers niet onderscheiden van de
niet-kunners. Wij kennen wel individuele schuldhulpverleningstrajecten. In
een individueel schuldhulpverleningstraject moet het grotere probleem
worden opgelost. Daarin kun je uiteindelijk kwijtschelding van de
schulden krijgen, als je je maximaal hebt ingezet om ze ook af te betalen.
Dit valt als het ware ook onder die regeling.
Wanneer komt het actieprogramma? Eigenlijk is dit, waar wij vandaag
over spreken, het actieprogramma. Veel kan al en daarmee zijn wij ook
bezig. Een paar dingen kunnen niet. Daarvoor moet de wetgeving worden
veranderd. Ik zal in de loop van het jaar met voorstellen komen. Als uit de
focus op de harde kern nog zaken komen die wij niet meteen kunnen
oppakken, waarvoor wetswijziging nodig is, zullen wij die meteen in de
wetgevingsvoorstellen meenemen.
Mijn voorstel om de verzekeraars te korten op de compensatie heb ik juist
gedaan met het oog op verzekeraars die niet actief zijn in de preventiefase. Ik wil ze een financiële prikkel geven om wel proactief te zijn.
Mevrouw Voortman vroeg of mensen niet à la de huurtoeslag zelf kunnen
aangeven dat hun zorgtoeslag direct kan worden overgemaakt. Dat kan al.
De voorzitter: De minister heeft gezegd dat zij in de loop van het jaar
wetgevingsvoorstellen naar de Kamer stuurt. Kan zij nader duiden
wanneer precies?
Minister Schippers: Dat wordt het najaar.
De voorzitter: Het najaar van dit jaar, neem ik aan.
Minister Schippers: Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

13

De voorzitter: Ik stel vast dat de commissie geen behoefte heeft aan een
VAO. Ik dank de minister en haar ambtenaren voor de beantwoording van
de vragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 077, nr. 2

14