Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

21 501-33

Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie

Nr. 1003

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR KLIMAAT EN ENERGIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 februari 2023
Bijgevoegd vindt u het tweede deel van het verslag van de Energieraad
van 19 december. Op 23 december heeft u reeds een verslag ontvangen
van de bespreking over het Marktcorrectiemechanisme tijdens deze
Energieraad. In dit verslag vindt u de terugkoppeling van de andere
onderwerpen op de agenda.
De Minister voor Klimaat en Energie,
R.A.A. Jetten

kst-21501-33-1003
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 21 501-33, nr. 1003

1

Verslag Energieraad 19 december 2022
Op 19 december vond in Brussel de formele Energieraad plaats. Op
23 december bent u reeds geïnformeerd over het verloop van de discussie
omtrent het marktcorrectiemechanisme tijdens deze Energieraad.1 Naast
het marktcorrectiemechanisme is op 19 december gesproken over het
decarbonisatiepakket, de methaanverordening en het RepowerEUvoorstel met betrekking tot vergunningverlening. Daarnaast stonden nog
een aantal punten ter informatie op de agenda, zoals de hervorming van
de elektriciteitsmarkt en het programma van het Zweedse voorzitterschap
en een eerste gedachtewisseling over.
Voortgangsrapportage Decarbonisatiepakket
Het voorzitterschap presenteerde een voortgangsrapportage over het
decarbonisatiepakket.2 Tijdens dit agendapunt werd door enkele lidstaten
bepleit dat koolstofarme waterstof (verkregen uit bijvoorbeeld
kernenergie) zou moeten meetellen voor de RED-doelen voor
hernieuwbare waterstof. Door andere lidstaten, waaronder Nederland,
werd dit niet ondersteund. Zij vinden dat het doelbereik van RED-doelen
niet geregeld zou moeten worden via het decarbonisatiepakket. Daarnaast
bestaat bij deze groep lidstaten de zorg dat het gelijke speelveld niet
geborgd blijft als waterstof uit bestaande kernenergieproductie als
hernieuwbare waterstof wordt aangemerkt. Daarbij heb ik wel aangegeven te willen bezien wat mogelijk is om de productie en toepassing van
koolstofarme waterstof anderszins aan te moedigen.
Methaanverordening
Er werd een algemene oriëntatie bereikt op de methaanverordening voor
de energiesector. Deze verordening ziet toe op het terugdringen van
methaanemissies in de gehele Europese Unie.
Twee lidstaten stemden tegen het voorstel, omdat het te vergaand was
naar hun mening. Een enkele lidstaat uitte zorgen over onvoldoende
ambitie in het voorstel en stemde daarom tegen. Daarbij pleitten enkele
lidstaten voor een vervroegd evaluatiemoment in 2028.
Namens Nederland heb ik ingestemd met de algemene oriëntatie en
tevens nog drie kernpunten naar voren gebracht die voor Nederland
moeten worden geborgd in het voorliggende voorstel tijdens de trilogen.
Ten eerste heb ik meegegeven tevreden te zijn over de gedifferentieerde
aanpak die de Commissie voorstelt met betrekking tot monitoring en
reparaties. Indien bedrijven kunnen bewijzen dat zij effectief monitoren en
methaanemissies reduceren, hoeven zij ook minder vaak te monitoren.
Daarentegen: als het aantal lekkages te hoog is, wordt een verplichting tot
een meer frequente monitoring opgelegd. Dit geeft de nodige flexibiliteit
en maakt het mogelijk de verordening ook uit te voeren.
Ten tweede heb ik meegegeven dat het voor Nederland prioriteit heeft dat
kosten en baten tot elkaar in een goede verhouding staan. Doordat
Nederland zeer dichte en lange netwerkverbindingen heeft, kan
monitoring en reparaties veel werk opleveren, terwijl het beperkt bijdraagt
aan effectieve vermindering van uitstoot. Het is belangrijk hier een balans
in te vinden.

1
2

Kamerstuk 21 501–33, nr. 1002
EU 15754/22

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 21 501-33, nr. 1003

2

Ten derde heb ik een punt gemaakt over de proportionaliteit van
reparaties. Sommige reparaties van lekkages zorgen voor meer ecologische schade dan dat de reparatie daadwerkelijk probeert te voorkomen.
Daarom is het van belang dat lidstaten ruimte krijgen af te wegen wat een
urgente reparatie is, of dat een reparatie op een later en logischer
moment uitgevoerd kan worden.
RepowerEU
Er werd een algemene oriëntatie bereikt op het RepowerEU-voorstel voor
versnelde vergunningverleningsprocedures voor hernieuwbare energie3.
Met het oog op de hoge urgentie van de energietransitie stelt de
Commissie aanpassingen in de Renewable Energy Directive (hierna: RED)
voor om de procedure voor vergunningverlening voor nieuwe
hernieuwbare energie-installaties in EU-lidstaten te versoepelen en te
versnellen. De Commissie stelt in het kader van RepowerEU ook ophoging
van de doelen voor RED (40–45% en EED 9–13%).
De positie van de Raad bereikt in de algemene oriëntatie gaat uit van het
RED doel van 40%, een blokkerende groep lidstaten heeft aangedrongen
op 45% in te zetten in de triloog zoals voorgesteld in RepowerEU.
Namens Nederland heb ik ingestemd met het voorstel om tot een
algemene oriëntatie te komen. Het belang van het verhoogde doel voor
hernieuwbare energie heb ik nogmaals onderstreept. Daarnaast heb ik
opgeroepen zo ambitieus mogelijke voorstellen te ontwikkelen voor de
versnelling van de specifieke energieprojecten. Dit omvat ook de
uitdagingen die optreden bij vergunningprocedures voor nieuwe energie
infrastructuur. Daarbij heb ik meegegeven goed te kijken hoe de vogel- en
habitatrichtlijn zich verhoudt tot vergunningprocedures: zodat onnodige
vertragingen worden voorkomen en delicate balans tussen ecologie en
versnelling energieprojecten geborgd blijft.
Hervorming elektriciteitsmarkt
De Commissie gaf een presentatie over de hervorming van de elektriciteitsmarkt. De Commissie start medio januari een stakeholderconsultatie.
Begin 2023 zal een voorstel met begeleidend impact assessment volgen in
de vorm van een staff working document.
De voorstellen voor hervorming van de elektriciteitsmarkt hebben als doel
de markt klaar te maken voor een periode waarin elektriciteitsproductie
met name uit hernieuwbare bronnen met lage marginale kosten moet
voortkomen. De Commissie kondigt aan dat de vergoeding voor elektriciteit stabiel moet zijn. Tot slot wil de Commissie consumenten beter
beschermen tegen prijsvolatiliteit en hen beter laten deelnemen aan het
marktverkeer.
Samen met mijn Deense collega heb ik benadrukt dat dergelijke hervormingen mogelijk grote gevolgen kunnen hebben op het functioneren van
de markt, het behoud van investeringsprikkels en behoud van noodzakelijke flexibiliteit. Daarom is een zorgvuldig proces met een gedegen
impact assessment noodzakelijk.
Prioriteiten Zweeds voorzitterschap
Het Zweedse voorzitterschap gaf een korte presentatie over haar
prioriteiten voor het komende half jaar. Op hoofdlijnen zien de prioriteiten
op: 1) veiligheid (ook op energiegebied); 2) weerbaarheid en het concur-

3

Kamerstuk 22 112, nr. 3438

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 21 501-33, nr. 1003

3

rentievermogen; 3) welvaart en duurzame energietransitie; 4) democratische waarden en rechtsstaatprincipe.
Zweden zal prioriteit geven aan de implementatie van de aangenomen
crisismaatregelen, (waaronder de rapportage en eventueel besluitvorming
over verlenging hiervan) en het aanstaande voorstel voor hervorming van
de elektriciteitsmarkt. Zij wil verder inzetten op verdere verduurzaming
van de industrie en het verkleinen van afhankelijkheid van fossiele
brandstoffen. Daarnaast zal zij verder uitvoering en uitwerking geven aan
de RED, Energy Efficiency Directive (EED), Energy Performance of
Buildings Directive (EPBD), Methaanverordening (al deze voorstellen
worden nu in trilogen behandeld) en het decarbonisatiepakket.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 21 501-33, nr. 1003

4