Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3121
Vragen van het lid Hagen (D66) aan de Staatssecretaris van Infrastructuur en
Waterstaat en de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over het
bericht dat veel gevaarlijk asbestschroot in illegaliteit verdwijnt (ingezonden
24 mei 2022).
Antwoord van Staatssecretaris Heijnen (Infrastructuur en Waterstaat), mede
namens de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ontvangen 14 juni
2022).
Vraag 1
Bent u bekend met het artikel «Asbest. We moeten het op een speciale
manier afvoeren, maar dat gebeurt vaak niet. Kankerverwekkend materiaal
komt terecht op gevaarlijke plekken: «Ernstige risico’s»»?1
Antwoord 1
Ja, ik ben bekend met dit artikel.
Vraag 2
Bent u bekend met de brief die uw Ministerie (Infrastructuur en Waterstaat)
heeft ontvangen van Omgevingsdienst NL over ijzerhoudend asbestafval en
omgevingsdiensten?
Antwoord 2
Ja. De brief gaat overigens over asbesthoudend staalschroot, hetgeen niet
hetzelfde is als ijzerhoudend asbestafval. Sinds 1 juli 2021 geldt een
stortverbod voor asbesthoudend staalschroot.
Vraag 3
Klopt het dat er bij meer dan 50% van de sloopmeldingen sprake is van
illegaliteit?

1

ah-tk-20212022-3121
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Dagblad van het Noorden, 5 mei 2022, «Asbest. We moeten het op een speciale manier
afvoeren, maar dat gebeurt vaak niet. Kankerverwekkend materiaal komt terecht op gevaarlijke
plekken: «Ernstige risico’s»».

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Antwoord 3
In de brief van Omgevingsdienst NL die is bedoeld in vraag 2 staat «Op basis
van resultaten vanuit het «vrije veld toezicht» concluderen de omgevingsdiensten dat er op dit moment sprake is van meer dan 50% illegaliteit door met
name particuliere opdrachtgevers en aannemers». Een belangrijk deel van de
illegaliteit die hier wordt bedoeld, is het ontbreken van een sloopmelding en
een asbestinventarisatie bij het verwijderen van asbest. In het antwoord op
vraag 9 ga ik hier verder op in. De illegaliteit die Omgevingsdienst NL
bedoelt, heeft dus geen betrekking op gedane sloopmeldingen, omdat het
juist met name gaat om het ontbreken van een sloopmelding.
Vraag 4
Bent u ook van mening dat risico’s op het gebied van kankerverwekkende
stoffen zoals asbest zoveel mogelijk moeten worden voorkomen?
Antwoord 4
Ja, daar ben ik het mee eens. Voor asbest bestaat daarom ook een uitgebreid
stelsel van regelgeving om de leefomgeving en de werknemer te beschermen
bij het omgaan met asbest dat in het verleden is toegepast. Uitgangspunt
hierbij is een risicogerichte aanpak.
Vraag 5
Bent u het met Omgevingsdienst NL eens dat illegale sloop van asbest leidt
tot ernstige risico’s voor de leefomgeving en dat illegaliteit in de sloop
ondermijnend werkt voor bedrijven die zich wel aan de wet houden?
Antwoord 5
Ja, daar ben ik het in het algemeen mee eens.
Vraag 6 en 7
Hoe gaat u opvolging geven aan de brief en de adviezen van Omgevingsdienst NL? Binnen welke termijn kan Omgevingsdienst NL een antwoord
verwachten op zijn brief?
Hoe gaat u ervoor zorgen dat de illegaliteit in de sloop van ijzerhoudend
asbest afneemt?
Antwoord 6 en 7
De brief van Omgevingsdienst NL beschrijft waarom het voor omgevingsdiensten niet goed mogelijk is om het sinds 1 juli 2021 geldende stortverbod
voor asbesthoudend staalschroot te handhaven en doet een aantal aanbevelingen, die met name aanpassingen aan meldingsvereisten, asbestinventarisaties en het Landelijk asbestvolgsysteem (LAVS) betreffen. In het antwoord op
vraag 9 ga ik in op het verbeteren van de naleving van asbestregelgeving in
het algemeen.
Specifiek voor asbesthoudend staalschroot kan ik het volgende aangeven.
Om het staalschroot te kunnen recyclen, zou het gescheiden moeten worden
van ander materiaal. In de praktijk wordt asbesthoudend staalschroot veelal
samen met ander asbesthoudend afval verpakt en afgevoerd en als geheel bij
een stortplaats aangeboden. Bij het verder scheiden van vrijgekomen
asbesthoudende afvalstoffen is het belangrijk om dit te bezien vanuit zowel
regelgeving rondom leefomgeving en circulaire economie als arboregelgeving.
Ik blijf in gesprek met Omgevingsdienst NL en bezie welke oplossingen er
mogelijk zijn en kunnen worden gerealiseerd om zo veel mogelijk te
stimuleren dat asbesthoudend staalschroot bij sloop gescheiden van ander
asbesthoudend materiaal wordt afgevoerd naar een faciliteit voor veilige
recycling van het staal. Daarbij wordt ook het perspectief van de arboregelgeving meegenomen, die uitgaat van het zoveel mogelijk beperken van
blootstelling van werknemers aan asbest.
Vraag 8
Hoe is de samenwerking op dit punt tussen Infrastructuur en Waterstaat,
Sociale Zaken en Werkgelegenheid, gemeenten, omgevingsdiensten en
provincies?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Er is nauwe afstemming tussen de Ministeries van Infrastructuur en
Waterstaat en Sociale Zaken en Werkgelegenheid op het gebied van asbest.
Bovendien vindt regelmatig overleg plaats tussen de beleidsdepartementen,
VNG, Omgevingsdienst NL, de Nederlandse Arbeidsinspectie en de Inspectie
Leefomgeving en Transport. Genoemde toezichthouders hebben met elkaar
werkafspraken gemaakt. Zo hebben Omgevingsdienst NL en de Nederlandse
Arbeidsinspectie in 2017 via een intentieverklaring een intensieve samenwerking in het asbesttoezicht op strategisch, tactisch en operationeel niveau
vormgegeven.
Vraag 9
Vindt u dat het stelsel van vergunningverlening, toezicht en handhaving
(VTH-stelsel) op het gebied van asbest heeft gefaald of op zijn minst ernstige
tekortkomingen vertoont, gezien de hoge percentages illegale sloop van
asbest en de risico’s die hier volgens Omgevingsdienst NL bij komen kijken?
Antwoord 9
Nee, op grond van een nalevingstekort dat voor een belangrijk deel speelt bij
particulieren kan niet worden gesteld dat het VTH-stelsel heeft gefaald. In het
algemeen geldt dat het lastig is de naleving door particulieren via toezicht
structureel te verbeteren, alleen al vanwege de omvang van de doelgroep.
Veelal is men zich niet bewust van de aanwezigheid van asbest of worden de
risico’s niet onderkend. Waarschijnlijk is hier dus winst te behalen via
bewustwording en voorlichting. Ik ga kijken welke acties op dit punt kunnen
worden genomen.
Dit neemt niet weg dat ik open sta voor verbeteringen om beter toezicht
mogelijk te maken. Dat is ook een belangrijk doel van het overleg dat is
genoemd in het antwoord op vraag 8. Een verbetering waar nu aan wordt
gewerkt op verzoek van Omgevingsdienst NL is het bieden van de mogelijkheid om milieutoezicht direct uit te kunnen oefenen op het bedrijf dat asbest
verwijdert, waar dat nu alleen nog kan vanuit het arbotoezicht.
Bij de opvolging van de aanbevelingen van de commissie Van Aartsen om
het VTH-stelsel te versterken, heeft het onderwerp asbest ook aandacht. Nog
niet alle gemeenten hebben de basistaken, onder andere op het gebied van
asbest, overgedragen aan een omgevingsdienst. Begin april jl. heb ik een
brief gestuurd om alle provincies nogmaals te wijzen op de inzet van hun
systeemrol in het interbestuurlijk toezicht om ervoor te zorgen dat alle
basistaken door gemeenten bij omgevingsdiensten worden belegd en
gevraagd om een volledig overzicht met taken die (nog) niet zijn ingebracht.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3