Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1420
Vragen van het lid Bruins Slot (CDA) aan de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de financiering van eerstelijns geboortecentra
(ingezonden 27 februari 2014).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 17 maart 2014).
Vraag 1
Deelt u de mening dat geboortecentra een zelfstandig bestaansrecht met
zelfstandige WMG-bekostiging zouden moeten hebben, ook de kleinere? Zo
ja, waarom? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 1
Eerstelijns geboortecentra kennen op dit moment al een zelfstandige separate
betaaltitel binnen de Wet Marktordening Gezondheidszorg (WMG). Daarbij
wordt geen onderscheid gemaakt in grotere of kleinere geboortecentra. Wel
wordt aan deze betaaltitel de voorwaarde gesteld dat zorgverzekeraar en
zorgaanbieder per contract moeten overeenkomen onder welke voorwaarden
en tegen welk tarief declaraties mogen worden ingediend voor de module
geboortecentra.
Vraag 2
Klopt het dat de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) de maximumtarieven voor
geboortecentra verhoogd heeft, omdat kleinere geboortecentra relatief hogere
kosten hebben? Klopt het dat de verhoging van de tarieven door de NZa niet
tot hogere tarieven door zorgverzekeraars heeft geleid? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
De NZa heeft de maximumtarieven voor de module geboortecentra verhoogd
om ruimte te creëren voor aanvullende afspraken tussen zorgverleners en
zorgaanbieders. Deze ruimte kan worden gebruikt voor maatwerk in lokale
situaties. Er is echter wel als voorwaarde aan het hogere tarief gesteld dat in
de overeenkomst tussen zorgverzekeraar en zorgaanbieder inzichtelijk wordt
gemaakt dat de overeengekomen zorgverlening leidt tot een aannemelijke
besparing op de kosten elders in de zorgketen. Zorgverzekeraars hebben
aangegeven dat hen tot nu toe niets is gebleken van een dergelijke besparing
en er dus voor hen geen aanleiding bestaat voor het hanteren van het hogere
tarief. Het lijkt logisch te veronderstellen dat een bevalling in een geboortecentrum minder kosten met zich meebrengt dan een (poliklinische) bevalling

ah-tk-20132014-1420
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

1

in een ziekenhuis. Om deze hypothese te toetsen is een landelijk evaluatie
gestart. Begin 2016 zullen de resultaten hiervan beschikbaar komen,
waaronder ook een analyse van de kosteneffectiviteit van geboortecentra.
Vraag 3
Is het u bekend dat daar, waar geboortecentra werkzaamheden overnemen
van ziekenhuizen (poliklinisch), zorgverzekeraars de consequenties hiervan
niet vertalen in de financiële afspraken met de ziekenhuizen, maar van
geboortecentra verwachten dat zij dit «onderhands met het ziekenhuis
regelen» met vaak als consequentie te veel afhankelijkheid, of geen
bestaansmogelijkheid? Wat vindt u hiervan?
Antwoord 3
Dit probleem doet zich in de huidige situatie mede voor omdat er nog geen
sprake is van integrale bekostiging in de geboortezorg. Ik stuur in mijn beleid
aan op integrale geboortezorg en op integrale bekostiging daarvan. De
schotten in de huidige financiering kennen ongewenste neveneffecten, die
met onderlinge verrekening tussen geboortecentra en ziekenhuizen kan
worden opgelost. Het komt in de verloskunde regelmatig voor dat zwangeren
tijdens de bevalling worden overgedragen vanuit de eerste lijn (thuis,
geboortecentrum, poliklinisch) naar de tweede lijn. Dat leidt in de huidige
situatie tot dubbele declaraties omdat zowel de eerste als de tweede lijn
activiteiten hebben verricht en kosten hebben gemaakt. Ik begrijp dat
zorgverzekeraars dat zien als een extra hoge kostenpost. Integrale bekostiging
biedt hier naar mijn idee de oplossing. Zorgverzekeraars zullen echter
voorlopig nog van doen hebben met deze dubbele declaraties en daarover
goede afspraken moeten maken met de aanbieders. De NZa treedt op korte
termijn in overleg met alle betrokkenen over een aantal voorgenomen
beleidswijzigingen en integrale bekostiging.
Vraag 4
Is het u opgevallen dat sinds zorgverzekeraars zich zo opstellen, de groei van
het aantal eerstelijns geboortecentra volledig is gestagneerd?
Antwoord 4
Ik weet niet of er een causaal verband is tussen de opstelling van de
zorgverzekeraars en de (stagnatie van de) groei van het aantal eerstelijns
geboortecentra. Eerstelijns geboortecentra zijn potentieel een middel om zorg
binnen de gehele verloskundige keten beter en/of doelmatiger te laten
verlopen. Overigens zijn er vele vormen van geboortecentra. Er zijn ook
ziekenhuizen die geboortecentra oprichten waar eerstelijns verloskundigen
gebruik van maken. De geboortezorg zit nog in een overgangsfase van
afzonderlijke, gescheiden regimes naar integrale zorg en integrale bekostiging. De precieze positie van geboortecentra zal zich de komende jaren
uitkristalliseren in de nieuwe situatie van integrale zorg.
Vraag 5
Weet u dat er in juni 2013 is overlegd door alle betrokkenen met de NZa met
als afspraak dat de NZa een oplossingsrichting voor dit probleem zou
aandragen? Wanneer komt de NZa met een oplossingsrichting voor het
probleem dat al in juni 2013 is gesignaleerd?
Antwoord 5
Sinds het gesprek in juni 2013 heeft de NZa zowel voor dit probleem als voor
enkele andere kwesties die spelen in de geboortezorg oplossingsrichtingen
verkend die aansluiten bij integrale bekostiging van geboortezorg. De NZa
heeft mij laten weten op korte termijn in overleg te zullen treden met alle
veldpartijen over een aantal voorgenomen beleidswijzigingen die substitutie
moeten bevorderen. De regelgeving rondom geboortecentra en de voorstellen die in juni 2013 voorlagen zijn hier onderdeel van.
Vraag 6
Wilt u bevorderen dat de zorgverzekeraar, als financier en regisseur van de
zorg, zelf eventuele overfinanciering van een ziekenhuis met het ziekenhuis
bespreekt, er afspraken over maakt en dit niet in eerste instantie de geboortecentra laat doen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Het lijkt mij het meest voor de hand liggen als alle betrokken partijen hierin
gezamenlijk optrekken. Dat is dus zorgverzekeraar, geboortecentrum en
ziekenhuis. Over het algemeen bieden zorgverzekeraars ook aan om hier een
bemiddelende rol in te spelen.
Vraag 7
Welke mogelijkheden ziet u, opdat de NZa minimaal een procedureregel kan
opstellen waarin is vastgelegd dat een tripartite overleg tussen de eerstelijns
initiatiefnemers, de ziekenhuizen en de dominante zorgverzekeraar over de
financiering moet plaatsvinden?
Antwoord 7
De NZa organiseert op korte termijn een overleg met alle betrokken partijen.
Daar komt de financiering van geboortecentra aan de orde.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

3