Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3644
Vragen van de leden Van der Woude (VVD) en Omtzigt (Omtzigt) aan de
Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over het feit dat
werkstudenten uit EER-landen, die 8 uur per week werken, aanspraak kunnen
maken op een Nederlandse basisbeurs (€ 439,– per maand) en een
Nederlandse aanvullende beurs (maximaal € 416,– per maand) en de gevolgen
die dat heeft voor de Nederlandse universiteiten (ingezonden 29 augustus
2023).
Antwoord van Minister Dijkgraaf (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
(ontvangen 14 september 2023).
Vraag 1
Klopt het dat u voorstelt dat studenten uit bijvoorbeeld België of Duitsland,
die 8 uur per week werken, recht krijgen op Nederlandse studiefinanciering,
te weten € 439,20 per maand?
Antwoord 1
Als deze studenten ook aan de leeftijds- en opleidingseis voldoen, dan krijgen
zij recht op volledige studiefinanciering wanneer zij gemiddeld 32 uur per
maand werken, conform het Europees recht. Wanneer zij uitwonend zijn dan
ontvangen zij vanaf 1 september 2023 het genoemde bedrag van € 439,20
per maand. Dit is inclusief de tijdelijke verhoging van de basisbeurs van
€ 164,30 in studiejaar 2023–2024.
Vraag 2
Klopt het dat het daarnaast volgens de nieuwe voorstellen zo is dat zelfs 6
uur per week werken genoeg is om een studiebeurs te krijgen als dat een half
jaar of langer ononderbroken («bestendig») gebeurt?
Antwoord 2
Het klopt dat wanneer een arbeidsverhouding bestendig is, waarbij uit
gegaan wordt van ten minste 6 maanden, 24 uur per maand voldoende is. Dit
criterium is gebaseerd op een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep
(hierna: CRvB) uit 2021.1 In deze zaak werd iemand aangemerkt als migrerend
werknemer die 24 uur per maand werkte, waarbij ook de bestendigheid werd
meegerekend.

1

ah-tk-20222023-3644
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

CRvB 29 juni 2021, ECLI:NL:CRVB:2021:1737.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

Dit beleid is tevens in lijn met de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep
(hierna: CRvB) van 14 april 2023 die stelt dat de norm van 32 uren moet
worden gezien als vertrekpunt bij de beoordeling.2 Daarmee wordt niet
uitgesloten dat studenten die minder werken ook als migrerend werknemer
kunnen worden gezien. Uiteindelijk gaat het bij het bepalen van migrerend
werknemerschap altijd om de individuele situatie.3 De CRvB merkt hierbij op
dat «naarmate de omvang van de werkzaamheden en/of het loon geringer
zijn... [er] meer gewicht toe[komt] aan de bestendigheid van de arbeidsverhouding.»4
Vraag 3
Klopt het dat studenten uit België en Duitsland, wanneer zij 18 -24 jaar zijn,
ook nog ongeveer € 250,– per maand kinderbijslag ontvangen?
Antwoord 3
Dit klopt deels. De ouders van een Duitse student (tot 25 jaar) ontvangen als
zij in Duitsland hun belastingen betalen € 250 euro per maand aan kinderbijslag, die zij kosteloos aan de student kunnen doorgeven. Wanneer een
student een tweede opleiding gaat volgen, krijgen de ouders in principe geen
kinderbijslag meer. Een eerste masterstudie volgen na een eerste bachelorstudie, geldt daarbij wel nog als een eerste studie (en in dat geval krijgen de
ouders wel kinderbijslag).
Het basisbedrag van de kinderbijslag loopt in Vlaanderen tot 18 jaar, met een
uitzondering voor kinderen met een specifieke ondersteuningsbehoefte. De
zogenoemde schoolbonus loopt tot 24 jaar en bedraagt € 63,67 per jaar.
Vraag 4
Wat denkt u dat het gevolg zal zijn van het feit dat EU-studenten in het
Engels tegen relatief laag collegegeld (€ 2.314,– of de helft daarvan in het
eerste jaar) studies in Nederland kunnen volgen en dan recht hebben op een
Nederlandse basisbeurs, een aanvullende beurs, eventueel nog kinderbijslag
uit eigen land?
Antwoord 4
Ik kan mij voorstellen dat de financiële situatie in een land een factor is die
door de student kan worden meegewogen bij het kiezen van een studie. De
inhoud en kwaliteit van de studie zullen echter ook een belangrijke rol spelen
in die keuze. Als voorbeeld hierbij geef ik dat de groei van het aantal
internationale studenten dat in Nederland studeert voornamelijk heeft plaats
gevonden ten tijde van het sociaal leenstelsel.
Op verzoek van de motie El Yassini en Peters zal ik ook monitoren wat het
effect is van de herinvoering van de basisbeurs op het aantal EER-studenten
dat in Nederland komt studeren.5 Daarbij geef ik wel vooraf mee dat dit effect
waarschijnlijk niet te isoleren is, doordat er meerdere factoren zijn die de
keuze van de student voor een studie beïnvloeden.
Vraag 5
Kunt u toelichten hoe deze nieuwe, veel ruimere voorwaarden waaronder
buitenlandse EER studenten studiefinanciering in Nederland kunnen
aanvragen, tot stand zijn gekomen?
Antwoord 5
Op 14 april jl. heeft de CRvB uitspraak gedaan in zaak 21/217 WSF.6 Deze zaak
ging over het begrip migrerend werknemerschap in het kader van studiefinanciering. In deze uitspraak valt onder rechtsoverweging 4.4 te lezen: «Het
beleid geeft met dit urencriterium een te beperkte invulling aan het begrip
«werknemerschap». Een vertrekpunt bij de beoordeling vooraf van gemiddeld
2

CRvB 14 april 2023, ECLI:NL:CRVB:2023:700, ro 4.4.
Zie ook de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep, ro 4.2. «Bij het onderzoek of is voldaan
aan deze voorwaarde moet de nationale rechter zich baseren op objectieve criteria en alle
omstandigheden van de zaak die te maken hebben met de aard van zowel de betrokken
werkzaamheden als de betrokken arbeidsverhouding, in hun geheel beoordelen.»
4
ECLI:NL:CRVB:2023:700, onder 4.7.
5
Kamerstuk 36 229, nr. 29.
6
CRvB 14 april 2023, ECLI:NL:CRVB:2023:700.
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

32 uur per maand (...) is naar het oordeel van de Raad wel aanvaardbaar.»
Daarbij wordt onder meer verwezen naar artikel 45 van het Verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie (VWEU).
Na bestudering van deze, in zijn bewoordingen duidelijke, uitspraak en gelet
op het feit dat de CRvB de hoogste rechter is op het gebied van sociale
zekerheid, is geen ruimte gezien om een hogere urennorm te stellen dan de
door de CRvB genoemde 32 uur per maand.
Vraag 6
Heeft u andere urennormen overwogen? Zo ja, welke? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
Gelet op de uitspraak van de CRvB acht ik een urennorm hoger dan 32 uur
juridisch niet houdbaar. Wel is nog gekeken of – gelet op de jurisprudentie
genoemd in antwoord op vraag 2 – gekozen zou moeten worden voor een
urennorm van 24 uur, zonder nadere eisen aan de bestendigheid van de
arbeidsverhouding. Daarbij is geconcludeerd dat dit niet nodig is, aangezien
in deze jurisprudentie de bestendigheid van de arbeidsverhouding uitdrukkelijk werd meegewogen7, en de CRvB in de uitspraak van 14 april jl. een
urennnorm van 32 uur aanvaardbaar achtte als algemeen vertrekpunt bij de
beoordeling van migrerend werknemerschap.
Vraag 7
In het geval dat deze EER-studenten ook een aanvullende beurs aanvragen,
hoe wordt dan bepaald of ze daar recht op hebben? Wordt er gekeken naar
het salaris van de ouders in herkomstlanden en wordt prijspariteit meegewogen in de afweging?
Antwoord 7
Voor het vaststellen van het inkomen van de ouders wordt gekeken naar het
salaris van de ouders in het land waar zij dat verdienen. Dit moet door de
student zelf worden aangeleverd met bewijsstukken, zoals de aangifte
inkomstenbelasting in het desbetreffende land. Vervolgens wordt op basis
van de bewijsstukken het toetsingsinkomen, waar de Wet studiefinanciering
2000 vanuit gaat, zo goed mogelijk benaderd door DUO. Daarbij wordt niet
gekeken naar de prijspariteit.
In mijn brief van 27 juni jl. ben ik ook ingegaan op de motie van de leden
Peters en El Yassini8 om bij de aanvraag van de aanvullende beurs rekening
te houden met of ouders in het land waar ze een inkomen verdienen tot de
middeninkomens behoren.9 In die analyse heb ik aangegeven dat het niet
mogelijk is om de inkomensgrens af te zetten tegen het prijspeil of de
koopkracht van de lidstaat waar de ouders wonen en een inkomen verdienen.
Er zou dan namelijk een onderscheid worden gemaakt tussen Nederlandse
studenten en andere EER-studenten10 en dat is op basis van EU-recht onder
deze omstandigheden niet toegestaan.11
Vraag 8
Indien een middenklasse gezin uit Bulgarije, twee ouders met ieder een
inkomen van € 1.400,– per maand, een kind in Nederland laat studeren, op
hoeveel basisbeurs en op hoeveel aanvullende beurs heeft dat kind dan
aanspraak als het 8 uur per week werkt?

7

CRvB 29 juni 2021, ECLI:NL:CRVB:2021:1737, ro. 3.5.3.
Kamerstuk 36 229, nr. 18.
Kamerstuk 24 724, nr. 210, p. 5–6.
10
Inclusief Verenigd Koninkrijk en Zwitserland.
11
In de jurisprudentie van het HvJEU is bepaald dat het non-discriminatiebeginsel ook van
toepassing is als het gaat om het verstrekken van studiefinanciering aan onderdanen van
andere lidstaten (zie o.a. HvJEG 15 maart 2005, nr. C-209/03 (Bidar)). Vgl. tevens HvJEU
20 januari 2022, nr. C-328/20, waarin het Hof bepaalde dat EU-lidstaten het bedrag van de door
hen uitgekeerde gezinsbijslagen niet mogen aanpassen aan het prijspeil van de andere lidstaat
waarin het betrokken kind woont.
8
9

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3

Antwoord 8
Voor het antwoord zijn we ervanuit gegaan dat de student 18 is, enig kind is
en dat de ouders niet alleenstaand zijn. Tevens wordt ervanuit gegaan dat de
student aan het hbo of het wo studeert. De student, afkomstig uit Bulgarije,
heeft dan vanaf 1 september 2023 recht op € 274,90 basisbeurs per maand,
die in het studiejaar 2023–2024 verhoogd wordt met € 164,30 per maand.
Daarnaast heeft de student recht op € 416 aanvullende beurs per maand.
Vraag 9
Met welke EER-landen bent u erin geslaagd om gegevens over het inkomen
van de ouders uit te wisselen zodat u kunt controleren of er wel recht bestaat
op een aanvullende beurs?
Antwoord 9
Voor het controleren of er recht bestaat op een aanvullende beurs is geen
uitwisseling met andere EER-landen nodig. De student dient hiervoor zelf
bewijsstukken aan te leveren van het inkomen van de ouders, zoals de
aangifte inkomstenbelasting. Op basis van de inkomensgegevens van de
ouders stelt DUO de aanvullende beurs vast.
Wel zal ik, zoals eerder toegezegd, de gegevensuitwisseling rondom
cumulatieve studiefinanciering op Europees niveau gaan bespreken.
Vraag 10
Denkt u dat de normen van 32 uur per maand werken, of 24 uur per maand
voor 6 maanden werken, de ondergrenzen zijn van wat binnen het Europese
recht mogelijk is?
Antwoord 10
Gelet op de eerder genoemde uitspraak van de CRvB en overige jurisprudentie van onder andere het Europese Hof van Justitie denk ik dat het voorgestelde beleid de hoogste urennorm is die gesteld kan worden.
Vraag 11
Hoe bepalen andere Europese landen of een student migrerend werknemer
is?
Antwoord 11
In andere Europese landen, of beter gezegd in EER-landen en Zwitserland,
hebben migrerend werknemers uit een EER-land of Zwitserland op grond van
artikel 45 VWEU en artikelen 7 en 10 Vo (EU) 492/2011 aanspraak op
studiefinanciering wanneer zij in één van die landen studeren. Uit jurisprudentie van het Hof van Justitie van de EU volgt dat het begrip «werknemer»
een communautaire, dat wil zeggen Europeesrechtelijke reikwijdte heeft. Met
andere woorden: dat het geldt voor alle Europese lidstaten.
Het begrip migrerend werknemerschap an sichis niet concreet gedefinieerd
op Europees niveau, anders dan dat het gaat om«daadwerkelijke en reële
arbeid, die niet louter marginaal en bijkomstig is». Of iemand migrerend
werknemer is wordt uiteindelijk in EER-lidstaten bepaald door de nationale
rechter die toetst aan het Europese recht en die daarbij kijkt naar het
individuele geval.
Meer concreet zien we dat een aantal landen, waaronder Duitsland en
Vlaanderen, een wachttijd hebben ingesteld voordat een student zich kan
kwalificeren als migrerend werknemer. Daarnaast wordt ook een urennorm
gesteld. In het antwoord op vraag 12 ga ik nader in op het hanteren van een
wachttijd. Het beleid in bijvoorbeeld Denemarken lijkt erg vergelijkbaar met
het beleid in Nederland. Daar wordt een minimum gesteld van 10 tot 12 uur
per week.
Vraag 12
Hoe verklaart u de verschillen tussen de invulling van migrerend werknemerschap in Nederland en andere lidstaten? Kunt u specifiek ingaan op de het
verschil met Vlaanderen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

4

Antwoord 12
Het begrip migrerend werknemerschap is – zoals eerder benoemd – een
communautair begrip, maar is niet geheel op Europees niveau ingevuld in
wet- en regelgeving. Daarbij zijn lidstaten vrij om hun eigen beleid vorm te
geven, zo lang dit voldoet aan het Europese recht. Wanneer andere lidstaten
beleid hebben dat strenger is dan het beleid in Nederland, dan kan het zijn
dat dit (nog) niet (recent) door de nationale rechter is getoetst.
Voor wat betreft het beleid in Vlaanderen geldt dat ook daar wordt uitgegaan
van een urennorm van 32 uur.12 Daarnaast is in de Vlaamse wetgeving een
«wachttijd» opgenomen voor studenten uit andere lidstaten die studiefinanciering aanvragen. Zoals ik ook in beantwoording van eerdere Kamervragen
heb aangegeven zie ik reden voor twijfel of het instellen van een wachttijd
juridisch houdbaar zou zijn.13 Zo volgt uit de jurisprudentie van het Hof van
Justitie EU dat het begrip «werknemer» niet restrictief mag worden uitgelegd.
Een dergelijke wachttijd is echter wel een restrictie. Verder ben ik bekend met
twee uitspraken van Duitse rechterlijke instanties waarin werd geoordeeld dat
de wachttijd van 10 weken, die is opgenomen in een circulaire van het Duitse
Ministerie van Onderwijs uit 2015, niet mocht worden toegepast, in het licht
van de eisen die het Europees recht stelt.14
Vraag 13
Kunt u daarnaast in de vergelijking met andere landen ook aangeven of die
landen een basisbeurs hebben? Kunt u een lijst geven van landen waarbij het
migrerend werknemerschap leidt tot een aanspraak op studiefinanciering en
kunt u aangeven hoe hoog die is?
Antwoord 13
De studie «National student fee and support systems in European higher
education (2022/2023)», die te vinden is op de website van Eurydice, brengt
de vormen van studiefinanciering in individuele Europese landen in beeld.
Dat onderzoek maakt bij financiële steun voor het studeren onderscheid
tussen enerzijds «grants» (subsidies) en «loans» (leningen), en anderzijds
tussen directe financiële steun (zoals een basisbeurs) en indirecte financiële
steun (zoals een fiscale korting). Dat wat wij in Nederland een basisbeurs
noemen, lijkt in dit onderzoek het meeste op directe subsidies binnen de
studiefinanciering aan studenten. In alle van de 37 onderzochte landen
behalve IJsland zijn directe «grants» (subsidies) beschikbaar voor voltijdsstudenten.15
In alle EER-landen en Zwitserland leidt gekwalificeerd migrerend werknemerschap tot aanspraak op studiefinanciering op grond van artikel 45 VWEU en
artikelen 7 en 10 Vo (EU) 492/2011. De hoogte in de 30 EER-landen (31
inclusief Zwitserland) van studiefinanciering verschilt per individueel land.
Deze bedragen zijn niet opgenomen in het onderzoek van Eurydice.
Vraag 14
Hoeveel meer EER-studenten krijgen door de nieuwe normen recht op
studiefinanciering? Kunt u een schatting maken indien dit niet bekend is?
Antwoord 14
Het is lastig om een schatting te maken van het aantal EER-studenten dat met
de nieuwe norm recht krijgt op studiefinanciering, omdat ik geen beschikking
heb over de uren die studenten die geen studiefinanciering aanvragen
werken. Het is aannemelijk dat een deel van de EER-studenten die al werkt,
maar waarbij dat eerder niet voldoende was voor studiefinanciering, nu wel
studiefinanciering aanvragen. Daarnaast zijn er mogelijk meer studenten die
gaan werken om gebruik te kunnen maken van studiefinanciering. Wel is in
de raming voor studiefinanciering uit budgettaire prudentie een schatting
opgenomen, zie hiervoor ook het antwoord op vraag 16.

12

Zie artikel 9 van Decreet betreffende de studiefinanciering van de Vlaamse Gemeenschap.
Aanhangsel Handelingen II 2022/23, nr. 2840, p. 4–5.
14
Verwaltungsgericht Osnabrück 10 december 2015, nr. 4 A 253/14 en Verwaltungsgerichtshof
Stuttgart 18 maart 2019, nr. 11 K13184/17.
15
Website: Direct financial support – GRANTS (europa.eu).
13

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

5

Vraag 15
Heeft u bij de schatting van de vorige vraag rekening gehouden met het feit
dat het wel heel aantrekkelijk is om een dag per week te gaan werken voor
EER-studenten?
Antwoord 15
Ja. Daarbij merk ik wel graag op dat het voorspellen van gedragseffecten
uitermate lastig is.
Vraag 16
Hoeveel EER-studenten hebben in de ramingen van OCW recht op studiefinanciering in elk van de collegejaren tussen 2021 en 2028 en hoeveel kost die
studiefinanciering per jaar?
Antwoord 16
Voor het ramen van de studiefinancieringsuitgaven wordt gebruik gemaakt
van de realisaties van eerdere jaren en de referentieraming van het aantal
studenten. Op basis van deze cijfers wordt voor de komende jaren een
verwachting gemaakt van de uitgaven. Daarbij wordt nog geen onderscheid
gemaakt tussen studenten uit Nederland en EER-studenten. Het is daarom
nog niet mogelijk om een overzicht te geven van het aantal EER-studenten in
onze raming voor de komende jaren. Ik ben bezig om voor de nieuwe raming
in 2024 wel een aparte raming te ontwikkelen voor EER-studenten.
In de raming van 2023 is wel rekening gehouden met een stijging van het
aantal ontvangers van studiefinanciering vanwege de aanpassing in het
uitvoeringsbeleid waar ik uw Kamer op 21 april jl. over heb geïnformeerd.16
Op basis van die eerdere beleidswijziging is in de raming voor de komende
jaren rekening gehouden met een tegenvaller van circa € 39 miljoen
structureel, maar dit is een grove schatting geweest die met name uit
budgettaire prudentie is opgenomen.17 De nieuwste uitspraak is daar nog niet
in verdisconteerd.
Tot slot zijn er realisatieaantallen beschikbaar van het aantal internationale
studenten dat in 2021 en 2022 gebruik heeft gemaakt van studiefinanciering.
In 2021 ging het om 9.054 studenten, waarvan 8.572 op grond van migrerend
werknemerschap en in 2022 om respectievelijk 12.006 en 11.554 studenten.
Vraag 17
Bent u het met de leden eens dat deze regeling een financiële prikkel kan zijn
voor studenten uit landen die geen basisbeurs kennen, zoals Duitsland en
België, om hier te komen studeren?
Antwoord 17
Ja, deze regeling kan een financiële prikkel zijn om hier te komen studeren.
De financiële situatie in een land is echter niet de enige, en waarschijnlijk ook
niet de belangrijkste reden, om in het buitenland te gaan studeren. Als
voorbeeld hierbij geef ik dat de groei van het aantal internationale studenten
dat in Nederland studeert voornamelijk heeft plaats gevonden ten tijde van
het sociaal leenstelsel.
Vraag 18
Kunt u de Kamer inlichten over de geschatte omvang van die financiële
consequenties, en ook wanneer we die consequenties kunnen verwachten?
Antwoord 18
Het is moeilijk om een inschatting te maken van de gedragseffecten van de
EER-student op deze wijziging. Op basis van de toen bekende informatie, is in
de studiefinancieringsraming van 2023 wel rekening gehouden met een totaal
extra gebruik van studiefinanciering door EER-studenten in de komende
jaren, zoals beschreven in antwoord 16. Het gaat hier om het totale effect op
studenten die al van plan waren om naar Nederland te komen, en mogelijke

16
17

Kamerstuk 22 452, nr. 85.
In de eerste jaren ligt het bedrag lager dan € 39 miljoen, omdat de kosten pas relevant zijn als
een toekenning omgezet wordt in een gift (indien een diploma binnen de diplomatermijn
wordt gehaald).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

6

extra instroom. In de raming is tussen deze twee groepen tot nu toe geen
onderscheid gemaakt, omdat de gegevens ontbreken om op dit niveau te
ramen.
Op verzoek van de motie El Yassini en Peters zal ik ook monitoren wat het
effect is van de herinvoering van de basisbeurs op het aantal EER-studenten
dat in Nederland komt studeren.18 Daarbij geef ik wel vooraf mee dat dit
effect waarschijnlijk niet te isoleren is, doordat er meerdere factoren zijn die
de keuze van de student voor een studie beïnvloeden.
Vraag 19
Wat gaat u doen om die financiële gevolgen te mitigeren?
Antwoord 19
Er is juridisch gezien geen mogelijkheid om studenten uit andere EER-landen
en Zwitserland die voldoen aan de normen van migrerend werknemerschap
uit te sluiten van studiefinanciering. Wel werk ik aan het wetsvoorstel
Internationalisering in Balans, waarin ik ook voorstellen doe voor maatregelen om de instroom van internationale studenten te beheersen. Ik verwijs
hiervoor ook graag naar het antwoord op vraag 21.
Vraag 20
Bent u bereid de onevenredige gevolgen van dit onderdeel van het Unierecht,
wat migrerend werknemerschap betreft, voor de Nederlandse onderwijsbegroting aan de orde te stellen op Europees niveau? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 20
Zoals eerder toegezegd ga ik het punt van het cumuleren van studiefinanciering op Europees niveau bespreken. Voor wat betreft het punt van migrerend
werknemerschap geldt dat dit beleid raakt aan één van de grondbeginselen
van de Unie: het vrij verkeer van werknemers. Dit beginsel levert de
Nederlandse onderwijsbegroting in dit geval lasten op, maar kent voor de
Nederlandse samenleving als geheel ook veel lusten. Gelet op het feit dat dit
raakt aan een grondbeginsel van de Unie, verwacht ik dat een discussie
daarover niet het gewenste effect zal hebben.
Vraag 21
Hoe gaat u ervoor zorgen dat de Nederlandse universiteiten niet veel te
aantrekkelijk worden voor EER-studenten?
Antwoord 21
Vooropgesteld dient te worden dat de internationale dimensie van het
Nederlandse hoger onderwijs en onderzoek veel voordelen kent. Dit neemt
echter niet weg dat er de afgelopen jaren in toenemende mate zorgen
ontstaan over de sterke groei van het aantal internationale studenten in
Nederland, zowel binnen het onderwijs als daarbuiten in de bredere leef- en
werkomgeving.
In mijn brief van 21 april 2023 heb ik de hoofdlijnen van mijn voorgenomen
beleid om meer grip te krijgen op internationalisering met uw Kamer
gedeeld. Het gaat daarbij om een combinatie van wetgeving en bestuurlijke
afspraken met de instellingen. In juli is het wetsvoorstel Internationalisering
in balans in internetconsultatie gegaan. Dit wetsvoorstel geeft onderwijsinstellingen en de Minister instrumenten gericht op de opleidingstaal, de
taalvaardigheid van studenten, het toelaten van een maximumaantal
studenten bij een opleiding (numerus fixus) en het nemen van regie. Op die
manier kunnen zij beter sturen op een balans tussen voordelen en nadelen
van internationalisering in het hoger onderwijs.
Naast het wetsvoorstel is het voornemen bestuurlijke afspraken te maken met
het veld over o.a. het vergroten Nederlandse uitdrukkingsvaardigheid van
internationale studenten en docerende medewerkers, de communicatie buiten
onderwijstijd primair in het Nederlands, het afbouwen van het voorbereidend
jaar voor internationale studenten, de werving gericht op tekortsectoren en
de begeleiding van internationale studenten naar de Nederlandse arbeidsmarkt, de informatieplicht omtrent studentenhuisvesting en het overleg met
18

Kamerstuk 36 229, nr. 29.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

7

gemeenten hierover, en het optimaal benutten van de voordelen van
internationalisering.
Vraag 22
Kunt u deze vragen een voor een en met spoed (ruim binnen drie weken)
beantwoorden?
Antwoord 22
Ja, ik heb getracht de antwoorden zo spoedig mogelijk aan uw Kamer te
doen toekomen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

8