Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1220
Vragen van het lid Gesthuizen (SP) aan de ministers van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties en van Veiligheid en Justitie over device fingerprinting
(i.e. «instrumentgebruik vingerafdrukken») (ingezonden 10 december 2010).
Antwoord van staatssecretaris Teeven (Veiligheid en Justitie), mede namens
de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (ontvangen
27 januari 2011) Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2010–2011, nr.
987.
Vraag 1 en 2
Bent u bekend met het fenomeen «device fingerprinting»?1
Bent u op de hoogte van de extreme wens van internetbedrijven om het
internetgedrag van internetgebruikers te bestuderen, ondermeer door ook de
karakteristieken van de door hen gebruikte apparatuur te analyseren teneinde
gericht advertenties op hen los te kunnen laten?2
Acht u dit wenselijk?
Antwoord 1 en 2
Ik ben bekend met de fenomenen «device fingerprinting» en «behavioural
advertising». Internetten kan tot gevolg hebben dat bedrijven dit internetgebruik waarnemen, gegevens verzamelen, daar conclusies aan verbinden en
vervolgens gebruik maken van die informatie. Zo lang bedrijven hierbij
handelen in overeenstemming met de wet, acht ik dit niet onwenselijk. Ik
verwijs verder naar het antwoord op vraag 3.
Vraag 3
Is de Nederlandse burger wettelijk gezien voldoende beschermd tegen dit
soort praktijken? Wordt er door het Goverment Computer Emergency
Respons Team (GOVCERT) van de Nederlandse overheid en het College
Bescherming Persoonsgegevens onderzoek gedaan naar dit soort praktijken
en de gevolgen ervan voor de privacy? Zo nee, bent u bereid dit te initiëren?

1
2

ah-tk-20102011-1220
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

http://online.wsj.com/article/SB10001424052748704679204575646704100959546.html
http://www.google.com/hostednews/ap/article/
ALeqM5jxLgr3rZl37RqHsoLM9eaAk7OHJg?docId=ddf0d983e55041d7be79df05048a6c08

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Ik ben van mening dat de Nederlandse burger wettelijk gezien voldoende
beschermd is tegen bedrijven die gericht adverteren tijdens internetgebruik.
Daarbij is het volgende van belang.
Bij device fingerprinting is sprake van het waarnemen en verzamelen van
gegevens van de hardware en software van het soort apparatuur, zoals een
computer of mobiele telefoon, waarmee gebruik wordt gemaakt van internet.
Een bedrijf kan de door middel van device fingerprinting verzamelde
gegevens gebruiken om op het moment dat het betreffende apparaat
verbonden is met internet en bepaalde websites bezoekt, gerichte advertenties op het scherm te laten verschijnen.
Als hierbij sprake is van het verwerken van persoonsgegevens, is de Wet
bescherming persoonsgegevens (Wbp) in beginsel van toepassing en heeft
de Nederlandse burger de rechten die uit deze wet voortvloeien. In artikel 4,
tweede lid, Wbp is vastgelegd dat deze wet ook van toepassing is op partijen
die geen vestiging hebben in de Europese Unie, voor zover zij gebruik maken
van infrastructuur die zich in Nederland bevindt, tenzij die infrastructuur
slechts worden gebruikt voor de doorvoer van persoonsgegevens. Voor
relevante ontwikkelingen in Europees verband verwijs ik naar de brief aan uw
Kamer van de Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken van 21 december 2010
(Kamerstukken II, 2010–2011, 22 112, nr. 1116).
Aangezien device fingerprinting geengevolgen heeft voor de veiligheid van
het internetgebruik of de internetgebruiker, bestaat er voor GOVCERT.NL
vanuit zijn taakopdracht geen aanleiding onderzoek te verrichten naar dit
verschijnsel.
Het College bescherming persoonsgegevens (CBP) is een onafhankelijke
toezichthouder en doet in beginsel geen uitspraken over lopende of toekomstige onderzoeken. Wel heeft het CBP mij meegedeeld dat het onderwerp
«profiling» (het maken van profielen) hoog op zijn agenda staat.
Vraag 4
Kan de Nederlandse burger ergens terecht met klachten wanneer dit soort
praktijken vanuit het buitenland in Nederland worden verricht? Zijn of worden
hier internationale afspraken over gemaakt c.q. beperkingen aan gesteld?
Antwoord 4
Ja, als sprake is van gegevensverwerking en de verantwoordelijke voor de
gegevensverwerking in Nederland gevestigd is, kan een betrokkene zich
wenden tot het CBP. Als de verantwoordelijke in een andere lidstaat van de
Europese Unie is gevestigd, is de wetgeving van die andere lidstaat van
toepassing. De betrokkene kan zich tot het CBP wenden met het verzoek om
zijn klacht door te geleiden naar de relevante toezichthouder in de andere
lidstaat.
Op dit moment bestaan op internationaal vlak richtsnoeren van de samenwerkende Europese toezichthouders op privacywetgeving. Deze toezichthouders hebben een opinie over behavioural advertising vastgesteld op 22 juni
2010 (Opinie 2/2010 van de Artikel 29-Werkgroep, www.ec.europa.eu). Deze
gaat over de toepasselijkheid van de EU privacyrichtlijn (95/46/EG) en de
wijze waarop de toezichthouders deze zullen toepassen. Verder heeft de
verantwoordelijke Eurocommissaris aangegeven bij de herziening van de EU
privacyrichtlijn aandacht te willen besteden aan profiling en behavioural
advertising.
Vraag 5
Denkt u na over online «do not track me» (i.e. volg mij niet) voorzieningen,
gelijk aan de «ik wil niet gebeld worden» initiatieven, in het kader van direct
marketing campagnes of webtoepassingen die veel verder gaan dan het
gebruik van cookies? Bent u bereid de Kamer hierover te informeren?
Antwoord 5
Nee, gezien mijn toelichting op het fenomeen device fingerprinting in het
antwoord op vraag 3 en gezien het feit dat het hierbij gaat om een activiteit
die alle landsgrenzen overschrijdt, acht ik een met het «ik wil niet gebeld
worden»-initiatief vergelijkbaar register van «opt out»-verklaringen
onwerkbaar.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

Vraag 6
Vindt u dat bedrijven die het gedrag van internetgebruikers monitoren en hun
apparatuur fingerprinten, die gebruikers daarvan op de hoogte dienen te
brengen? Zo ja, hoe gaat u dit regelen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
Als sprake is van het verwerken van persoonsgegevens en de Wbp van
toepassing is, geldt dat in die wet is geregeld dat de betrokkene (vooraf)
geïnformeerd dient te worden over (het doel van) de gegevensverwerking
(artikel 33 en 34). Ik verwijs verder naar het antwoord op vraag 4 en de
eerdergenoemde brief van de Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken.
Vraag 7
Bent u bereid een analyse te maken van de risico’s en kansen van deze
technologie, en deze aan de Kamer te doen toekomen?
Antwoord 7
Nee, gezien de voorgaande antwoorden zie ik daar geen aanleiding toe.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3