Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3493
Vragen van het lid Van Nispen (SP) aan de Minister voor Rechtsbescherming
over de schokkende adoptiemisstanden in Chili en het verhaal van de
geadopteerde Mirjam Hunze (ingezonden 27 juni 2023).
Antwoord van Minister Weerwind (Rechtsbescherming) (ontvangen
31 augustus 2023). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2022–2023,
nr. 3312.
Vraag 1
Bent u bekend met het verhaal omtrent de grote betrokkenheid van de
omstreden «adoptienon» bij het ontvoeren van bijna honderd Chileense
kinderen van wie ook de geadopteerde Mirjam Hunze slachtoffer was?1
Antwoord 1
Ik ben ermee bekend dat een Nederlandse non in de jaren 70 in Chili actief is
geweest op het gebied van adoptie.
Vraag 2
Bent u bekend met de podcastserie die Trouw-journalist Petra Visser
hieromtrent maakt waarbij het tragische verhaal van Mirjam Hunze naar
voren komt?2
Antwoord 2
Ook hiermee ben ik bekend.
Vraag 3
Wat vindt u van het verhaal van Mirjam Hunze, waarin haar twintig jaar lang
is wijsgemaakt dat zij een familie had in Chili, die helemaal niet haar familie
bleek te zijn door de vrouw die zich voordeed als non?
Antwoord 3
Zoals de Commissie Joustra heeft geconstateerd, hebben er veel adoptiemisstanden plaatsgevonden. Veel geadopteerden hebben vragen over hun
afkomst en identiteit. Vragen die niet eenvoudig en misschien nooit beant1

Algemeen Dagblad, 23 juni 2023, Nederlandse «non» die verdacht werd van babyroof uit Chili
lijkt dossiers te hebben vernietigd (https://www.ad.nl/binnenland/chilenen-wanhopig-dossiersspoorloos-na-overlijden-omstreden-adoptienon~add53aa1/).
2
Trouw, De gestolen kinderen (https://verhalen.trouw.nl/degestolenkinderen/).

ah-tk-20222023-3493
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

woord kunnen worden. Ik heb veel van deze verhalen gehoord en die raken
mij. Elk van deze verhalen stimuleert mij ons stelsel voor adoptie beter te
maken. Bijvoorbeeld met de komst van het expertisecentrum interlandelijk
adoptie – Inea –, waar geadopteerden in Nederland één loket hebben om
hulp, zorg en ondersteuning te krijgen bij hun zoektocht naar antwoorden en
informatie.
Vraag 4
Hoe kan het volgens u dat de «adoptienon» zo lang op deze wijze geadopteerden op het verkeerde spoor heeft kunnen zetten en hier tot aan haar dood
mee weg is gekomen?
Antwoord 4
Uit onderzoek zal moeten blijken wat er precies heeft plaatsgevonden. Door
de Nederlandse ambassade in Chili is bevestigd dat er een strafrechtelijk
onderzoek in Chili loopt naar meerdere gevallen van vermeende illegale
adoptiepraktijken.
Vraag 5
Hoe is het mogelijk dat er zo weinig oog was voor de adoptienon die, zoals
het er nu op lijkt, betrokken was bij de ontvoering van ongeveer 100 van de
200 kinderen heeft die naar Nederland zijn ontvoerd?
Antwoord 5
Zie ook antwoord op vraag 4. Er is sprake van een lopend strafrechtelijk
onderzoek en ik kan hier niet op de zaken vooruitlopen.
Vraag 6
Hoe komt het dat bij het Fiom dossiers missen uit de jaren 70 hieromtrent?
Antwoord 6
In de jaren ’70 had Fiom geen betrokkenheid bij adoptiezaken uit Chili en
derhalve bezit Fiom dus geen dossiers uit deze periode.
Vraag 7
Kunt u reflecteren op de rol van Wereldkinderen in het helpen van Chileens
geadopteerden om informatie naar boven te krijgen de afgelopen jaren over
zowel de adoptiedossiers als de Roots zoekdossiers?
Antwoord 7
Wereldkinderen heeft mij bevestigd er alles aan toe doen om Chileense
geadopteerden van informatie te voorzien. Op de website van Wereldkinderen is de werkwijze beschikbaar van hoe een geadopteerde een afschrift kan
krijgen van het adoptiedossier. Vanwege de zorgen die er zijn, heeft Wereldkinderen gesproken met belangengroepen en individuele personen van
Chileens geadopteerden en hun vragen zo goed als mogelijk beantwoord.
Vraag 8
Kunt u reflecteren op de rol die het ministerie zelf heeft gehad in deze
kwestie en of deze zorgelijke verhalen wel genoeg de aandacht hebben gehad
in het verleden als wel de afgelopen jaren?
Antwoord 8
De commissie Joustra deed duidelijke uitspraken: er hebben zich ernstige
misstanden voorgedaan die vrijwel permanent en structureel probleem
vormden bij interlandelijke adoptie. Dat blijkt ook in Chili het geval te zijn
geweest. Nu zitten veel mensen met vragen over hun afkomst, hun identiteit
en adoptie. Vragen die niet eenvoudig en misschien nooit beantwoord
kunnen worden. Als Minister heb ik veel van deze verhalen gehoord. Ik wil
van de misstanden leren en ik kijk met spijt naar het verleden. Het kabinet
heeft ook excuses gemaakt voor de opstelling van de overheid destijds.
De afgelopen periode is er hard gewerkt aan de herziening van het gehele
systeem, aan het versterken van het toezicht hierop, aan de vormgeving van
een nieuwe centrale bemiddelingsorganisatie en onder welke voorwaarden
interlandelijke adoptie nog kan plaatsvinden: interlandelijk adoptie is alleen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

nog een optie als het kind echt geen goed thuis kan krijgen in het eigen land.
Ook wordt de adoptieprocedure met meer waarborgen omkleed.
Vraag 9
Kunt u ingaan op de zorg van Stichting Geadopteerden Chili Nederland dat er
per ongeluk informatie zal verdwijnen via de erven van de inmiddels
overleden adoptienon?
Antwoord 9
Vanuit het expertisecentrum voor interlandelijke adoptie – Inea – is er direct
na overlijden contact gelegd met de erven van de Nederlandse non. In goed
overleg hebben de erven informatie overgedragen aan Inea. De overhandigde
stukken worden momenteel geïnventariseerd. Wat betreft de waarde van de
inhoud kan ik nog geen conclusies trekken. Indien een geadopteerde
vermoedt dat er gegevens van hem of haar bij zitten, kan er actief contact
worden opgenomen met Inea.
Vraag 10
Kunt u gehoor geven aan de oproep van Stichting Geadopteerden Chili
Nederland om hierin de onderste steen boven te halen door de regie te
nemen in het onderzoek naar de misstanden?
Antwoord 10
In Chili loopt al een strafrechtelijk onderzoek naar vermeende illegale
adoptiepraktijken. Ik heb er vertrouwen in dat de Chileense rechtsstaat dit
gedegen uitzoekt.
Vraag 11
Bent u hiervoor bereid om in gesprek te gaan met een groep Chileens
geadopteerden die slachtoffer zijn hiervan om te luisteren naar hun verhaal?
Antwoord 11
Ik sta open voor een gesprek met de Chileens geadopteerden om te luisteren
naar hun verhaal. Daarnaast wil ik hen graag ook verwijzen naar www.inea.nl.
Alle Chileens geadopteerden kunnen hier terecht met hun verhaal.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3