Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 758

Invoering van een nieuw griffierechtenstelsel in
burgerlijke zaken (Wet griffierechten burgerlijke
zaken)

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 16 december 2008
De vaste commissie voor Justitie1, belast met het voorbereidend onderzoek van dit voorstel van wet, heeft de eer als volgt verslag uit te brengen.
Onder het voorbehoud dat de hierin gestelde vragen en gemaakte opmerkingen voldoende zullen zijn beantwoord, acht de commissie de openbare
behandeling van het voorstel van wet genoegzaam voorbereid.
Inhoudsopgave

1

Samenstelling:
Leden: Van de Camp (CDA), De Wit (SP), Van
der Staaij (SGP), Arib (PvdA), ondervoorzitter
De Pater-van der Meer (CDA), voorzitter C
q örüz
(CDA), Joldersma (CDA), Gerkens (SP), Van
Velzen (SP), Van Vroonhoven-Kok (CDA),
Azough (GL), Timmer (PvdA), Griffith (VVD),
Teeven (VVD), Verdonk (Verdonk), De Roon
(PVV), Pechtold (D66), Heerts (PvdA), Thieme
(PvdD), Kuiken (PvdA), Leijten (SP), Bouwmeester (PvdA), Van Toorenburg (CDA), Anker
(CU), Vacature (algemeen).
Plv. leden: Sterk (CDA), Langkamp (SP), Van
der Vlies (SGP), Smeets (PvdA), AastedMadsen-van Stiphout (CDA), Jager (CDA),
Jonker (CDA), Roemer (SP), Vacature (SP), De
Vries (CDA), Halsema (GL), Dijsselbloem
(PvdA), Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD),
Van Miltenburg (VVD), Zijlstra (VVD), Fritsma
(PVV), Koşer Kaya (D66), Gill’ard (PvdA),
Ouwehand (PvdD), Spekman (PvdA), Vacature
(SP), Bouchibti (PvdA), Van Haersma Buma
(CDA), Slob (CU) en Weekers (VVD).

KST126065
0809tkkst31758-5
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

blz.

ALGEMEEN
1. Inleiding
2.1 Strekking wetsvoorstel
2.2 Vaste tarieven
2.3 Vast laag tarief voor onvermogenden
2.4 Inning van het griffierecht aan het begin van de procedure
2.5 Schrappen van artikel 243 Rv
3. Artikel 6 EVRM
4. Adviezen, financiële gevolgen en administratieve lasten
ARTIKELEN

1
1
2
4
5
5
5
6
6
7

ALGEMEEN
1. Inleiding
De leden van de fracties van het CDA, de PvdA, de SP, de VVD en de SGP
hebben met belangstelling kennisgenomen van het onderhavige wetsvoorstel. Zij hebben nog enkele vragen en opmerkingen.
De leden van de CDA-fractie stellen dat als het griffiestelsel vereenvoudigd kan worden, die kans niet onbenut moet blijven. Wel hebben zij nog
enkele vragen en opmerkingen.
De leden van de VVD-fractie onderschrijven het beoogde doel het
griffierechtenstelsel voor civiele zaken te vereenvoudigen door het
gebruik van vaste tarieven binnen een beperkt aantal categorieën. Zij
willen de regering de volgende vragen voorleggen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

1

De leden van de SGP-fractie onderschrijven de randvoorwaarde dat de
toegang tot het recht voor de burger, óók in civiele zaken, gewaarborgd
moet blijven. Daartoe zou aansluiting kunnen worden gezocht bij het
griffierechtenstelsel in bestuursrechtzaken.

2.1 Strekking wetsvoorstel
De leden van de CDA-fractie hebben behoefte aan een nadere toelichting
op het doel en de noodzaak van griffierechten. Is het werkelijk zo dat het
griffierecht in de eerste plaats bedoeld is om een bijdrage van de procespartijen te verwachten in de kosten van de rechtspraak? Dan zou dat toch
niet meer dan om een symbolische bijdrage gaan? Ligt het niet meer voor
de hand om het griffierecht uitdrukkelijk ook te gebruiken om de procedurekeuzes van de procederende partijen te beïnvloeden? In een onderzoek uit 2006 door de Universiteit van Maastricht (bijlage bij kamerstuk
30 300 VI, nr. 151) lezen deze leden dat van de onderzochte landen, Nederland de enige lidstaat is die deze kans onbenut laat. Dat lijkt de aan het
woord zijnde leden een gemiste kans. Wat is hiervoor de reden? Is de
regering voornemens om het griffierechtstelsel ook te gebruiken om de
procedurekeuzes te beïnvloeden? Zo ja, op welke wijze? Graag ontvangen
deze leden een reactie van de regering op bovenstaande punten.
De leden van de CDA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat een
belangrijke randvoorwaarde bij de wijziging van het griffierechtenstelsel is
dat de overheidsinkomsten uit de heffing van griffierechten op peil
zouden blijven. Deze leden hebben behoefte aan een nader inzicht wat dit
niveau dan is. Kan de regering een overzicht geven van de inkomsten van
de afgelopen jaren? Hoe zijn eventuele wijzigingen van de inkomsten uit
griffierechten de afgelopen jaren te verklaren?
De leden van de CDA-fractie lezen in het reeds hierboven genoemde
onderzoek van de Universiteit van Maastricht dat Nederland qua hoogte
van de griffierechten bij de absolute kop van Europa hoort. Wat is hierop
de reactie van de regering? Is de aanname juist dat deze wetswijziging
daarin geen verandering zal brengen?
De aan het woord zijnde leden merken op de dat de minister van Justitie
in 2006 in een brief aan de Kamer (TK 30 300 VI, nr. 151) heeft uiteengezet
wat de uitgangspunten zouden worden van het nieuwe systeem. Kan de
regering aangeven op welke punten dit wetsvoorstel afwijkt en waarom?
De leden van de CDA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat in het
nieuwe stelsel een vermeerdering van eis of het verzoek niet steeds leidt
tot een verhoging van het griffierecht. Nodigt dit niet uit tot misbruik?
Immers, burgers die graag de randen van de wet opzoeken worden
hiermee uitgenodigd om een lage vordering in te dienen en na betaling
van het griffierecht deze flink op te hogen, bijvoorbeeld bij conclusie van
repliek.
De aan het woord zijnde leden merken op dat uit het wetsvoorstel naar
voren komt dat – wellicht uit redenen van vereenvoudiging – de toekenning van een laag griffierecht voor onvermogenden niet meer teruggedraaid kan worden. Betekent dit dat van iemand die gaande de procedure
vermogend blijkt te zijn (geworden) niet alsnog het hogere griffierecht
gevraagd kan worden? Vindt de regering dit redelijk? Het nieuwe
griffierechtenstelsel heeft tot gevolg dat de tarieven deels zijn verhoogd.
Daarnaast staan deze tarieven, aldus het wetsvoorstel, nog steeds in redelijke verhouding tot het onderliggende zaaksbelang. Aansluitend op de
hiervoor reeds gestelde vraag vragen de leden van de CDA-fractie naar
het standpunt van de regering omtrent de on- en minvermogenden die
immers altijd hetzelfde bedrag aan griffierecht opgelegd krijgen, ook al is
er sprake van een gering belang. Ook de gerechtsdeurwaarders wijzen op
de mogelijke ongewenste effecten hiervan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

2

De leden van de PvdA-fractie delen de mening van de regering dat een
vereenvoudiging van het stelsel veel administratieve lasten kan
wegnemen bij de griffiers. Deze leden zijn echter niet overtuigd dat deze
wijziging voor alle burgers even gunstig uitpakt. Door de eerste twee
tarievengroepen in het huidige stelsel te schrappen zullen er burgers zijn
die volgens het voorgesteld stelsel meer griffierechten moeten gaan
betalen dan zij nu zouden moeten doen. Is dat juist? Deze leden vragen
hoe groot de groep rechtzoekenden was die in 2007 onder het huidige
griffiestelsel (artikel 2, tweede lid, Wet tarieven in burgerlijke zaken) in de
eerste categorie (34 euro) viel en hoe groot de groep was die in de tweede
categorie (60 euro) viel. Kan het overzicht in de bijlage bij het wetsvoorstel
worden aangevuld met de huidige tarieven om een duidelijker overzicht te
krijgen van de gevolgen van de tariefswijzigingen? Wat is de reden dat
deze laagste tariefgroepen zijn geschrapt?
De leden van de PvdA-fractie menen dat door het afschaffen van de indebetstelling ook een middel om minder draagkrachtigen gedeeltelijk of
geheel te ontzien wordt afgeschaft. Hoeveel onof minvermogenden zullen
onder de nieuwe regeling niet meer (gedeeltelijk) worden vrijgesteld van
het betalen van griffierechten, die daar nu nog wel aanspraak op kunnen
maken? Uit het rechtsvergelijkend overzicht griffiekosten uit 2006 blijkt dat
Nederland niet gelijk loopt met de ons omringende landen als het gaat om
volledige vrijstelling van het griffierecht voor lagere inkomensgroepen.
Deze leden vragen of bij de totstandkoming van dit voorstel voldoende
rekening gehouden is met de draagkracht van sommige groepen in onze
samenleving, bijvoorbeeld bijstandsgerechtigden. Dat geldt met name
voor de toegang tot het gerechtshof en de Hoge Raad. Is tijdens de
besluitvorming overwogen om de minder draagkrachtigen op de een of
andere manier te compenseren? Zo ja, waarom is hier niet toe besloten?
De leden van de PvdA-fractie zijn van mening dat de behandeling van een
zaak in eerste aanleg net zo belangrijk is dan de behandeling van een zaak
bij een tweede feitelijke rechter of bij de Hoge Raad. Zij vinden daarom
ook dat er geen belemmering zou mogen zijn in de vanwege verhoging
van de griffiekosten voor het hoger beroep en cassatie. Deelt de regering
de eerste mening? Zo ja, deelt zij dan ook de mening dat een verhoging
van de griffiekosten voor het hoger beroep of cassatie ongewenst is? Zo
nee, waarom niet? Acht de regering het aanvaardbaar als zou blijken dat
on- of minvermogenden door deze tariefswijziging voor zaken bij het
gerechtshof zouden besluiten geen hoger beroep aan te tekenen vanwege
de kosten, los van het feit of een tweede inhoudelijk beoordeling wel of
niet gewenst zou zijn? Met andere woorden, zou de negatieve prikkel die
uit moet gaan van de verhoogde tarieven niet eerder gevoeld worden
door minderbedeelden dan door vermogende rechtzoekenden? Zal de
rechter altijd de partij die in een rechtszaak in het ongelijk is gesteld
opdragen om de griffiekosten (en eventueel andere kosten) van de tegenpartij te vergoeden?
De leden van de VVD-fractie lezen dat in het advies van de Raad van State
wordt gewezen op een van de aanbevelingen van de Commissie-Deetman
inzake de verruiming van de competentie van de kantonrechter. Deze
aanbeveling wordt momenteel in een wetsvoorstel uitgewerkt. De regering geeft in reactie op het advies van de Raad van State aan dat in het
wetsvoorstel naar aanleiding van de reactie op het rapport van de
Commissie Deetman opnieuw zal worden gekeken naar de wenselijkheid
van deze specifieke regels in de kantonrechtspraak. De genoemde vrijstelling van de heffing van griffierechten zal in het kader van dat wetsvoorstel, mede in het licht van het advies van de Raad van State, nader
worden bezien. Deze leden zijn echter nog niet geheel overtuigd van de
argumentatie om niet vast in voorliggend wetsvoorstel rekening te
houden met de op handen zijnde verruiming van de competentiegrens.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

3

Graag ontvangen zij nog een nadere toelichting op de afwegingen die de
regering hieromtrent heeft gemaakt.
Voor de leden van de SGP-fractie is het de vraag of het voorgestelde
stelsel in voldoende mate rekening houdt met de mogelijke gevolgen in
het bijzonder voor natuurlijke personen. Als voorbeeld wijzen deze leden
op incassoprocedures die bij de sector kanton van de rechtbank
aanhangig worden gemaakt, waarbij rechtspersonen/schuldeisers tegenover natuurlijke personen/schuldenaren staan. Is het geen gegeven dat in
de praktijk in dergelijke procedures in meer dan 90% van de gevallen de
schuldenaar niet komt opdagen op de zitting? De rechter wijst het door
schuldeiser gevorderde bij verstek toe. De griffierechten kunnen schuldeisers vervolgens verhalen op de schuldenaar. Welke effecten heeft het
voorliggend wetsvoorstel in percentages voor vorderingen tot 500 euro en
voor de categorie vorderingen groter dan 500 euro en kleiner dan 5000
euro?

2.2 Vaste tarieven
De leden van de CDA-fractie begrijpen de redenering nog niet dat het
gerechtvaardigd is om in hoger beroep en in cassatie hogere tarieven te
heffen, nu een zaak reeds in eerste aanleg is beoordeeld bij de rechtbank.
Kan hierop een nadere toelichting worden gegeven? Immers, het zaaksbelang neemt in het vervolg van de procedure niet toe?
De leden van de CDA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat de
regeling betreffende de honorering van advocaten evenals de begrotingsprocedure voor advocaten door de veroudering hiervan geschrapt zijn. Zij
vragen in dit verband hoe de regering aankijkt tegen herinvoering van het
zogenoemde «eigen beursje». Zou het onderliggende wetsvoorstel niet
een goede gelegenheid bieden om deze oude regeling (waarbij advocaten
die hun cliënten onnodig beroep laten doen op de rechterlijke macht een
deel van de proceskosten uit eigen zak moeten betalen) weer in te voeren?
De leden van de PvdA-fractie constateren dat de Koninklijke Beroepsgroep
voor Gerechtsdeurwaarders (KBvG) heeft berekend dat wanneer iemand
een huurachterstand van 800 euro heeft hij onder de huidige regeling 153
euro aan griffierecht moet betalen. In het wetsvoorstel gaat dit griffierecht
omhoog naar 270 euro. Dat is een verhoging van meer dan 75%. Deelt de
regering de mening van de KBvG dat dit wetsvoorstel het ongewenste
effect krijgt dat, wanneer een schuldenaar in een problematische
schuldensituatie verkeert, zijn schuld door de aanzienlijk hogere proceskosten nog eens wordt verhoogd? Zo nee, waarom niet?
De leden van de SP-fractie constateren dat het vaste tarief van 70 euro
voor personen met een vordering tot 500 euro een verhoging van de
griffierechten betekent, soms zelf een verdubbeling. Deze leden achten dit
ongewenst. Zij vragen waarom in het wetsvoorstel nog geen rekening is
gehouden met de voorgestelde verhoging van de competentiegrens bij de
kantonrechter tot 25 000 euro? Wat zijn de gevolgen voor de inning van
griffierechten wanneer als gevolg van het verhogen van de competentiegrens van de kantonrechter tot 25 000 euro de procesvertegenwoordiging
tot het genoemde bedrag vervalt? Hoe zullen de vaste bedragen zijn na
invoering van deze nieuwe competentiegrens? In hoeverre zullen de
hogere griffierechten voor rechtspersonen er toe leiden dat de schuldenproblematiek van natuurlijke personen wordt vergroot als gevolg van het
verhalen van deze griffierechten in het kader van incassoprocedures? Is
hier onderzoek naar gedaan en als dit niet het geval is wil de regering een
dergelijk onderzoek dan alsnog uit laten voeren?
Voor de leden van de SP-fractie staat voorop dat de toegang tot de rechter
voor een ieder mogelijk moet zijn en dat die toegang niet belemmerd mag

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

4

worden door het opwerpen van financiële drempels. Opeenvolgende
verhogingen van griffierechten hebben in combinatie met bezuinigingen
op de gefinancierde rechtsbijstand al tot een beperking van de toegang tot
de rechter geleid.
De aan het woord zijnde leden delen de opvatting niet dat wanneer een
zaak al in eerste aanleg is beoordeeld, hierin de rechtvaardiging kan
worden gevonden voor hogere griffierechten bij hoger beroep of cassatie.
Hiermee wordt naar mening van deze leden rechtsongelijkheid gecreëerd
omdat hier het recht van de sterkste dreigt te gaan gelden. Verschillende
financiële posities van partijen veroorzaken zo verschillende afwegingen.
Wordt dit risico van rechtsongelijkheid onderkend en erkend? Deze leden
hebben bezwaar tegen het laten vervallen van het onderscheid tussen onen minvermogenden omdat hiermee een ongewenste financiële drempel
wordt opgeworpen.
De leden van de VVD-fractie merken met het oog op de vaststelling van
het tarief en het onderscheid tussen natuurlijke personen en rechtspersonen op dat de veroordeling in de kosten van de partij die niet in het
gelijk wordt gesteld enorm kunnen oplopen, bijvoorbeeld indien de tegenpartij een rechtspersoon is en de zaak in behandeling is van een
gerechtshof. De griffierechten zijn vaak het drievoudige voor de rechtspersoon. Wat zijn de consequenties van deze verhoogde tarieven voor de
natuurlijke persoon die in de proceskosten wordt veroordeeld?

2.3 Vast laag tarief voor onvermogenden
De leden van de VVD-fractie vragen of zij de memorie van toelichting
correct begrijpen dat een min- of onvermogende nooit in de proceskosten
van een hoger griffierechten tarief veroordeeld kan worden. Graag
ontvangen zij een toelichting van de regering op deze veranderde situatie.

2.4 Inning van het griffierecht aan het begin van de procedure
De leden van de CDA-fractie menen dat de inning van de griffierechten
terecht als een probleem wordt erkend. Hoeveel bedraagt op dit moment
het uitstaande griffierecht? Welk niveau aan uitstaande vorderingen acht
de regering acceptabel? Wat is de te verwachten invloed op de inkomsten
uit de griffierechten van de invoering van de Wet afschaffing procuraat en
invoering elektronisch berichtenverkeer? In het wetsvoorstel wordt het
uitgangspunt geïntroduceerd dat het griffierecht binnen vier weken nadat
het verschuldigd is geworden, dient te zijn voldaan. Wat is de consequentie of sanctie als dit niet gebeurt?
De leden van de VVD-fractie lezen in de memorie van toelichting, dat er
nog enorme vorderingen inzake griffierechten open staan. Kan de regering aangeven op welke wijze de invordering van deze openstaande
bedragen voortvarend ter hand genomen zal worden? Zal de invordering
in de toekomst naar verwachting mindere achterstanden oplopen, gelet
op het feit dat de procedure bij niet betalen van griffierechten na de vier
weken termijn geen voortgang zal vinden? Zo ja, wat zijn de verwachtingen?

2.5 Schrappen van artikel 243 Rv
De leden van de CDA-fractie constateren dat inning en verrekening van de
proceskostenveroordeling voor zaken waarin geprocedeerd wordt met
een toevoeging voorheen altijd door de griffie gebeurde, maar straks door
de partij die de procedure wint zelf gedaan dient te worden. Deze leden
vragen zich af of dit een logische keuze is voor mensen die van de rechts-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

5

bijstand afhankelijk zijn? Daar kunnen toch ook weer proceskosten mee
gemoeid zijn, met alle rompslomp van dien?
De leden van de VVD-fractie constateren dat de Raad van State in zijn
advies heeft gewezen op de gewijzigde procedure van invordering van de
proceskosten door een onvermogende partij. Dit gebeurt niet langer door
de griffie, maar door de partijen zelf. Uit de memorie van toelichting
maken deze leden echter wel op dat op basis van artikel 40 van de Wet op
de rechtsbijstand de onvermogende partij geen kosten verschuldigd is
indien hij hiervoor bijstand inroept van een gerechtsdeurwaarder. Kan de
regering door middel van een concreet voorbeeld aangeven hoe dit in de
praktijk tot uitvoering gebracht dient te worden?
3. Artikel 6 EVRM
De leden van de CDA-fractie vragen om nadere toelichting van de regering voor wat betreft de relatie van onderhavig wetsvoorstel tot het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM). Zij hebben behoefte aan een nadere
toelichting waarom men zeker weet dat er voldoende waarborg is dat de
wetswijziging niet in strijd is met het EVRM. Waarop baseert de regering
de stelling dat er geen sprake is van een substantiële verhoging van de
griffierechten en dat de tarieven nog steeds in redelijke verhouding staan
tot onderliggende zaaksbelang?
De leden van de CDA-fractie constateren dat in het Nederlandse
griffierechtenstelsel onderscheid wordt gemaakt tussen natuurlijke
personen en rechtspersonen. Dit onderscheid blijft in het nieuwe systeem
gehandhaafd. Rechtspersonen, ook kleine bedrijfjes, betalen meer dan
natuurlijke personen. Nederland wijkt daarmee af van andere landen, zo
lezen deze leden in het eerder genoemde onderzoek uit 2006 door de
Universiteit van Maastricht (bijlage bij kamerstuk 30 300 VI, nr. 151). Deze
leden vragen wat daarvan de reden is en of dit voor de kleinste ondernemingen wel rechtvaardig is. In het verlengde van het voorgaande hebben
de leden van de CDA-fractie met zorg kennis genomen van het commentaar van de gerechtsdeurwaarders. Is het niet zo dat de verhoging van het
griffierecht voor rechtspersonen/schuldeisers zal worden afgewenteld op
de natuurlijke personen/schuldenaren, vaak met problematische
schulden? De beoogde vereenvoudiging van het stelsel wordt daarmee
betaald door diezelfde natuurlijke personen die het nieuwe stelsel in
bescherming probeert te nemen. Graag ontvangen deze leden hier een
reactie van de regering op.
4. Adviezen, financiële gevolgen en administratieve lasten
De leden van de CDA-fractie twijfelen aan de conclusie dat het wetsvoorstel geen invloed zou hebben op de administratieve lasten voor burgers
en bedrijven. Zij vragen waar de hele operatie dan om is begonnen. Deze
leden kunnen zich voorstellen dat de herziening macro gezien neutraal is,
maar er zullen wel degelijk verschuivingen optreden. Kan een nadere
uitsplitsing gemaakt worden voor welke burgers en bedrijven de lasten
zullen toenemen? De reguliere tarieven, die in eerste aanleg bij de kantonrechter in rekening worden gebracht, zijn in het wetsvoorstel aanzienlijk
verlaagd. Hoe kijkt de regering hier tegenaan? Wordt hiermee beoogd dat
het aantal rechtszaken toeneemt? En hoe staat het met de uitkomsten
voor de rechtspraak, gelet op de begroting van de rechterlijke macht?
De leden van de CDA-fractie hebben begrepen dat er nog een Algemene
Maatregel van Bestuur (AMvB) volgt waarin de concrete bedragen
genoemd worden. Zij vragen de regering of de Kamer deze AMvB nog te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

6

zien krijgt. De leden van de CDA-fractie hebben voorts behoefte aan een
schematisch overzicht van de huidige en de toekomstige griffierechten.
De leden van de SP-fractie lezen in de memorie van toelichting dat als
compensatie voor tegenvallende griffie-inkomsten is besloten de tarieven
te verhogen met 5%. Deze leden wijzen deze manier van compenseren af
en vragen om een overzicht van de verhogingen van de griffierechten
sinds 1998.
De leden van de VVD-fractie vragen in hoeverre de regering verwacht met
voorliggend wetsvoorstel de overheidsinkomsten uit de griffierechten op
peil te kunnen houden. Deze leden vragen de regering voorts inzichtelijk
te maken welke inkomsten op jaarbasis worden verwacht op basis van het
nieuwe stelsel in vergelijking met het oude stelsel, onderverdeeld naar de
verschillende categorieën en gerechtelijke instantie. Kan de regering
aangeven welke kostenbesparing op jaarbasis wordt verwacht ten
gevolge van de (administratieve) lastenvermindering voor de griffies?

ARTIKELEN

Artikel 2
De leden van de CDA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat
indexering slechts plaatsvindt, indien de consumentenprijsindex daartoe
aanleiding geeft. Wanneer is dat het geval, zo vragen deze leden.

Artikel 3
De leden van de VVD-fractie vragen de regering met betrekking tot de in
de bijlage vastgestelde tarieven nader toe te lichten waarom het tarief
voor natuurlijke personen in geval van een verzoek of vordering van onbepaalde waarde of minder dan 500 euro gelijk is, ongeacht het hebben van
vermogen. Voorts vragen deze leden of de toegang tot hoger beroep en
cassatierechtspraak voor een min- of onvermogende toch niet wordt
beperkt, gelet op het tarief van 270 euro respectievelijk 280 euro. Graag
ontvangen deze leden nog een nadere toelichting van de regering op
bovenstaande punten.

Artikel 4
De leden van de CDA-fractie constateren dat in artikel 4 het openbaar
ministerie en een aantal procespartijen zijn vrijgesteld van de heffing van
griffierechten. Kan de regering nader aangeven waarom juist deze partijen
zijn vrijgesteld?
De leden van de VVD-fractie constateren dat bij ministeriële regeling
regels kunnen worden gesteld omtrent bepaalde categorieën van zaken,
waarin geen griffierecht wordt geheven. Overweegt de regering hier nog
andere categorieën aan te wijzen, in aanvulling op de reeds bestaande
categorieën van zaken waarvoor dit geldt? Zo ja, welke categorieën van
zaken en op welke termijn?

Artikel 6
De leden van de VVD-fractie vragen wie, op welke wijze en op welk
moment zal vaststellen of de derde die op grond van artikel 118 van het
Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv) als partij in het geding
wordt opgeroepen griffierechten dient te betalen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

7

Artikel 8 en 9
De leden van de CDA-fractie vragen hoe de regering tegen het feit aankijkt
dat van een verweerder of gedaagde geen griffierecht geheven wordt bij
de kantonrechter en weer wel bij de andere sectoren.
De leden van de VVD-fractie vragen wat de naheffing dan wel terugstorting van griffierechten in geval van een verwijzing betreft (artikelen 8
en 9) op welke wijze de gerechtelijke instanties hun administratie en invorderingen zullen verwerken en vereffenen.
Als een rechtbank naar een gerechtshof verwijst zal een naheffing worden
geheven. Indien sprake is van niet-tijdige betaling van griffierecht is echter
in die gevallen afgezien om hieraan processuele consequenties te
verbinden. Kan de regering toelichten op welke wijze deze hogere gerechtelijke instanties op de hoogte geraken van de hoogte van eventuele
naheffingen en op welke wijze zij betaling kunnen bespoedigen?

Artikel 12
De leden van de CDA-fractie vragen wanneer kan de rechter kan besluiten
de vermeerdering van de eis of het verzoek bij de naheffing van het griffierecht buiten beschouwing te laten.

Artikel 13
De leden van de CDA-fractie vragen hoe het komt het dat een vermindering van de eis of het verzoek nimmer leidt tot vermindering van het griffierecht. Waarom zijn hier geen uitzonderingen op?
De voorzitter van de commissie,
De Pater-van der Meer
De adjunct-griffier van de commissie,
Van Doorn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 758, nr. 5

8