Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2875
Vragen van de leden Yeşilgöz-Zegerius en Aartsen (beiden VVD) aan de
Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat en de Minister van Justitie
en Veiligheid over de Reactie van de Kamer van Koophandel (KVK) op de
petitie de Goede Zaak over privacy (ingezonden 21 april 2021).
Antwoord van Staatssecretaris Keijzer (Economische Zaken en Klimaat), mede
namens de Minister van Justitie en Veiligheid (ontvangen 21 mei 2021).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Reactie KVK op petitie De Goede Zaak over
privacy»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Bent u beide bekend met de tweets van de Staatssecretaris van Economische
Zaken en Klimaat over de uitvoering van de motie-Yeşilgöz-Zegerius
(Kamerstuk 35 570 VI, nr. 36) over het afschermen van huisadressen in
openbare overheidsregisters?2
Antwoord 2
Ja.
Vraag 3
Herinnert u zich de brief van 17 december 2020 waarin u een appreciatie gaf
op deze motie waarbij u aangaf dat u de huidige balans tussen toegankelijkheid en veiligheid passend achtte? Zo ja, heeft u daar alle relevante argumenten naar voren gebracht om dit standpunt te bepleiten? Zo nee, waarom heeft
u niet alle argumenten gedeeld?

1

KvK, 15 april 2021, «Reactie KVK op petitie De Goede Zaak over privacy». (Reactie KVK op
petitie De Goede Zaak over privacy)
2
Twitter, 19 april 2021. (https://twitter.com/MonaKeijzer/status/1384038884380594181)

ah-tk-20202021-2875
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

Antwoord 3
De brief van 17 december 2020 (Kamerstuk 32 761, nr. 177) geeft een goed
samenvattend beeld van de argumenten van het kabinet voor het standpunt
dat een passende balans tussen toegankelijkheid en veiligheid wordt bereikt.
De brief betrekt bij dit oordeel ook de voorgenomen wijziging van het
Handelsregisterbesluit 2008 om woonadres-gegevens in het handelsregister
standaard af te schermen. Het voorstel is op 8 februari jl. aan de Autoriteit
Persoonsgegevens toegezonden. Zodra het advies van de AP is vastgesteld,
zal het ontwerpbesluit worden toegezonden aan de Raad van State voor
advies.
Dat neemt niet weg dat we continu oog moeten hebben voor de balans
tussen de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en openbaarheid van
registers. Ik kan niet uitsluiten dat bij andere partijen die belang hebben bij
de werking van het Handelsregister nog diverse aanvullende argumenten,
zowel voor als tegen het genoemde standpunt, bestaan.
Vraag 4
Hoe beoordeelt u het feit dat de Kamer na van deze appreciatie kennisgenomen te hebben unaniem voor deze motie heeft gestemd, waarmee wordt
gesteld dat de regering openbare registers waarin huisadressen – of aan een
onderneming gekoppeld huisadres – voorkomen, zo moet afschermen dat
deze alleen door het bevoegd gezag kunnen worden ingezien?
Antwoord 4
De motie is, gemotiveerd, ontraden. Uit de stemming over de motie trek ik de
conclusie dat de Kamer de argumenten voor openbaarheid van bepaalde
ondernemingsgegevens op dit moment niet deelt, of althans niet weegt op
dezelfde wijze als de regering. Het aannemen van de motie laat onverlet dat
de motie op onderdelen niet uitvoerbaar is. Het afschermen van een
vestigingsadres van een onderneming (ook wanneer dat tevens als woonadres wordt gebruikt) is met het oog op de rechtszekerheid in het handelsverkeer en het naleven van verplichtingen uit de Wet ter voorkoming van
witwassen en financiering van terrorisme (Wwft) van bepaalde afnemers van
deze informatie onwenselijk, en waar het vennootschappen betreft, onmogelijk met het oog op Europeesrechtelijke verplichtingen.
Richtlijn (EU) nr. 2017/1132 bevat bepalingen omtrent de «zetel» van
vennootschappen. Artikel 4 sub a van deze richtlijn verplicht lidstaten tot
openbare registratie van de statutaire zetel van de vennootschap en artikel 19
lid 2 sub b schrijft tevens voor dat dit gegeven via het koppelingssysteem
BRIS kosteloos beschikbaar dient te zijn. Op het eerste gezicht lijkt onduidelijk
of onder dit begrip «statutaire zetel» een volledig adres moet worden
verstaan of slechts een plaats. Uit de context wordt evenwel duidelijk dat het
inderdaad om het volledige adres gaat. Dit is namelijk voor informatie
omtrent bijkantoren wel met zoveel woorden bepaald in artikel 30 lid 1 sub a.
Verplichtingen om het vestigingsadres openbaar te maken, betreffen ook niet
uitsluitend de informatie in het Handelsregister. Richtlijn (EU) 2011/83
(Consumentenrechten) verplicht bijvoorbeeld ondernemingen die goederen of
diensten aan consumenten verkopen zelf tot het bekend maken van hun
fysieke en administratieve vestigingsadressen.
Het Europees recht verhindert overigens niet dat ondernemers op dit moment
al de mogelijkheid hebben, in het geval van een concrete dreiging, een
verzoek tot afscherming van hun woonadres in te dienen bij de Kamer van
Koophandel. Dit is echter alleen mogelijk wanneer het woonadres niet gelijk
is aan het vestigingsadres. Na de inwerkingtreding van de wijziging van het
Handelsregisterbesluit (zie mijn antwoord op vraag 3) worden woonadressen
standaard afgeschermd. Alleen wanneer hetzelfde adres als vestigingsadres is
gebruikt, blijft het zichtbaar in die hoedanigheid. Onder andere op dit
onderwerp zal verder ingegaan worden tijdens de consultatie, hierover vindt
u meer in het antwoord van vraag 6 en 7.
Vraag 5
Deelt u de mening dat met deze motie door de Tweede Kamer de gewenste
balans werd aangegeven en dat de motie niet opriep om een onderzoek, of
een zoektocht, te starten naar de wenselijkheid van een balans? Zo nee,
waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

Antwoord 5
De wens van uw Kamer is op heldere wijze in de motie verwoord, dit laat
evenwel onverlet dat het onmogelijk is om de motie in haar geheel uit te
voeren, zoals toegelicht in het antwoord op vraag 4. Omdat ik uw zorg deel
over het intimideren en lastig vallen van personen waarvan adresinformatie
beschikbaar is, zal ik een consultatie starten om daarvoor oplossingen te
zoeken die zoveel mogelijk recht doen aan alle betrokken belangen.
Vraag 6
Kunt u toelichten met welk doel u in consultatie gaat? Welke partijen nemen
deel aan de consultatie, liggen er stukken aan deze consultatie ten grondslag
en zo ja kunt u deze met de Kamer delen?
Antwoord 6
Het doel van de consultatie is inzet van de kennis en ervaring van alle bij het
Handelsregister betrokken partijen teneinde oplossingsrichtingen te vinden
die kunnen bijdragen aan passend en integer gebruik van Handelsregisterdata ten bate van de samenleving. Voor de consultatie zullen publieke en
private stakeholders worden uitgenodigd (geregistreerde personen, de
diverse soorten afnemers van Handelsregister-informatie, waaronder
Wwft-instellingen, belangenbehartigers op het gebied van privacy, open data
etc., overheden) en is voorts iedereen welkom die aan de consultatie wenst
deel te nemen. Een compleet overzicht van alle belanghebbenden is
noodzakelijk om de effecten van mogelijke oplossingsrichtingen in praktijk te
toetsen.
Leden van uw Kamer zullen via de vaste Kamercommissies worden uitgenodigd om te participeren in de consultatie vanuit hun rol als volksvertegenwoordiger of als persoon met een publieke functie die eveneens vindbaar kan
zijn in het Handelsregister. Daarnaast nodigen we de leden graag uit om
partijen aan te dragen waarvan zij menen dat die zouden moeten participeren. Ook komt een open uitnodiging op de Rijkswebsite voor internetconsultaties te staan.
De eerste stap is in kaart brengen welke belangen op welke wijze geraakt
worden door de registratie van gegevens in het Handelsregister en verstrekking daarvan. Dit gebeurt door middel van open vragen om alle belangen en
ontwikkelingen in kaart te brengen. Ook worden dilemma’s op het gebied van
transparantie en privacy geschetst en worden deelnemers verzocht hierop te
reflecteren. Hiervoor zijn geen onderliggende stukken voorzien. Wel zal het
kabinet ten behoeve van de deelnemers aan de consultatie de Europese
juridische kaders schetsen die de openbaarheid van het Handelsregister
beheersen, opdat helder is welke grenzen er aan de nationale beleidsruimte
zijn gesteld. Deze achtergrondinformatie wordt gepubliceerd op de consultatiewebsite.
Vraag 7
Deelt u de mening dat het in de consultatie enkel moet gaan over de manier
waarop openbare registers waarin huisadressen – of aan een onderneming
gekoppeld huisadres – voorkomen zo afgeschermd kunnen worden dat deze
alleen door het bevoegd gezag kunnen worden ingezien? Zo ja, kunt u
garanderen dat u dit als doel stelt voor de consultatie? Zo nee, waarom niet
en bent u in dat geval van mening dat u voorbij gaat aan de wens van de
Kamer?
Antwoord 7
Het doel van de consultatie is breder dan de manier waarop deze gegevens
afgeschermd kunnen worden. De consultatie beoogt in eerste instantie alle
betrokken belangen te verkennen en in kaart te brengen. Gegevens uit het
Handelsregister worden door veel partijen en voor veel doelen gebruikt.
Zonder toegang tot adresinformatie moet een ondernemer voor iedere
betaling die niet spontaal binnenkomt een derde partij met extra bevoegdheden inhuren, wordt het werk van onderzoeksjournalisten veel moeilijker, en
wordt een belangrijke grondstof voor kredietinformatie, die financierbaarheid
bevordert, weggenomen. Maar mét toegang tot adresinformatie is het
afweren van ongewenste of bedreigende benadering veel moeilijker. Het zijn
slechts enkele voorbeelden uit een veelheid aan dilemma’s die om een
oplossing vragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3

In tweede instantie zullen passende, maakbare en gedragen oplossingsrichtingen geformuleerd worden. Het is aannemelijk dat dit doel het best kan
worden gediend met inzet van de kennis van het hele betrokken veld.
De wenselijkheid en mogelijkheid van afscherming van het vestigingsadres
(indien gelijk aan woonadres) zal gezien de aandacht voor dit onderwerp door
maatschappelijke organisaties en uw Kamer ook aan de orde komen.
Vraag 8
Kunt u de Kamer in uw voorgenomen brief uiterlijk voor het zomerreces
informeren op welke manier u ervoor gaat zorgen dat de eerdere motie
onverkort wordt uitgevoerd, welke stappen u nog moet zetten voor de motie
daadwerkelijk uitgevoerd is en welk tijdspad u daarbij voor ogen heeft? Zo
nee, waarom niet?
Antwoord 8
De motie kan, zoals gezegd, niet onverkort worden uitgevoerd omdat dat niet
(volledig) mogelijk is en mogelijk ook niet de beste oplossing biedt voor de
dilemma’s die voortvloeien uit de intrinsieke spanning tussen de wettelijke
doelen van het Handelsregister en (onder andere) de privacy en veiligheid
van daarin geregistreerde personen.
Ik wil niet op voorhand meer grenzen stellen dan die al voortvloeien uit de
Europese regelgeving aan de richting en reikwijdte van oplossingen die ik
bereid ben te overwegen. Dat impliceert dat mogelijke oplossingen zowel in
termen van nationale regelgeving als in termen van uitvoering en budgettair
beslag omvangrijk kunnen zijn, waarbij dan een passend tijdpad voor
implementatie in acht zal moeten worden genomen.
Ik zal uw Kamer op de hoogte houden van de stappen die in het proces van
consultatie en beleidsontwikkeling worden gezet. Ik verwacht voor de zomer
een eerste indicatie van gedragen oplossingsrichtingen te kunnen geven.
Vraag 9
Kunt u deze vragen binnen de gestelde termijn beantwoorden?
Antwoord 9
Ik heb de vragen met de grootst mogelijke spoed beantwoord.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

4