Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

528
Vragen van het lid Van Helvert (CDA) aan de Minister van Infrastructuur en
Milieu over de toepassing van het innovatieve concept «whisstone»
(ingezonden 12 oktober 2015).
Antwoord van Minister Schultz van Haegen-Maas Geesteranus
(Infrastructuur en Milieu) (ontvangen 10 november 2015).
Vraag 1
Bent u op de hoogte van het bekroonde innovatieve concept «whisstone», dat
verkeerslawaai voor omwonenden fors – en blijvend – reduceert door geluid
af te buigen?1
Antwoord 1
Ja. De Whisstone is een uitwerking van het concept geluidsdiffractor. De
diffractor is een naast de weg gelegen betonnen element dat geluid in
opwaartse richting afbuigt. Het Ministerie van Infrastructuur en Milieu is
betrokken bij deze ontwikkeling.
Vraag 2
Deelt u de conclusie dat dit concept een doelmatiger oplossing kan zijn voor
de reductie van verkeerslawaai dan zoab, «stil wegdek» of de toepassing van
geluidsschermen en geluidswallen, dan wel een effectieve aanvulling kan zijn
op deze bestaande methoden?
Antwoord 2
In het algemeen leveren stille wegdekken een relevante geluidsreductie. De
diffractor heeft de potentie om een aanvulling te worden op bestaande
maatregelen die een geluidreductie leveren. De toepassing kan ook een
alternatief zijn voor geluidschermen, zeker op plaatsen waar schermen duur,
niet gewenst of niet mogelijk zijn of als alternatief bij de afweging van stille
deklagen bijvoorbeeld als deze nog niet aan vervanging toe zijn.

1

ah-tk-20152016-528
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Website Kennispark Twente, 24 november 2014 (http://www.kennispark.nl/nl/nieuws/7175ondernemers-kennispark-twente-vallen-de-prijzen/)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Is het waar dat het concept eerst opgenomen moet worden in de «Reken- en
meetvoorschriften 2012» om in de praktijk toegepast te mogen worden, op
basis van pilots en geluidsmetingen?
Antwoord 3
Nee. Het is nu reeds mogelijk om deze maatregel toe te passen. Dat gebeurt
ook al in pilots (zie antwoord 4). In de geluidsmodellen waarmee formeel
getoetst wordt zal echter het effect niet zonder meer doorwerken. Daarvoor is
opname in het Reken- en meetvoorschrift 2012 (RMG 2012) wel nodig.
In bijzondere situaties kan worden afgeweken van het RMG 2012 door middel
van aanvullend onderzoek. Een mogelijke uitkomst van de lopende pilots is
dus dat de metingen van het effect van «Whisstone» als specifiek aanvullend
onderzoek worden ingebracht, ook als deze nog niet is opgenomen in het
RMG. De uitkomst van de pilots is daarvoor echter nu nog onvoldoende
robuust.
Als door nader onderzoek blijkt dat de effectiviteit en de toepasbaarheid van
de diffractor voldoende is aangetoond, bestaat de mogelijkheid deze op te
nemen in het RMG. Daarvoor is onderzoek nodig naar de variabelen2 die het
effect van de diffractor bepalen, zodat de resultaten die op de specifieke
pilotlocaties zijn gemeten, vertaald kunnen worden naar rekenregels die in
algemene zin toegepast kunnen worden.
Vraag 4
Bent u ervan op de hoogte dat het concept bij pilots in Hummelo (2013) en
Soesterberg (2014) al op succesvolle wijze is toegepast, maar dat regelgeving
de toepassing op grotere schaal nog steeds in de weg staat?
Antwoord 4
Ja, ik ben op de hoogte van en betrokken bij deze pilots. Deze bieden op dit
moment echter nog onvoldoende basis voor toepassing van de diffractor in
akoestisch onderzoek bij wegenprojecten en voor aanpassing van het
RMG2012. Het is dus niet de regelgeving die de toepassing op grotere schaal
in de weg staat, maar de noodzaak van aanvullende kennis en ervaring.
Daarom gaat Rijkswaterstaat in 2015/2016 aanvullende pilots uitvoeren op 2
locaties langs het hoofdwegennet waarbij uitgebreide geluidsmetingen zullen
worden uitgevoerd.
Op basis van de resultaten van deze pilots zal besloten worden over de
vervolgfase. Dat bepaalt ook de verdere planning en de termijn van eventuele
aanpassing van het RMG 2012. Verwachting is dat er nog een aantal pilots
met andere (weg)configuratie nodig zijn voordat eventueel het RMG2012 kan
worden aangepast.
Naast de effecten op de optredende geluidsniveaus moeten in de pilots ook
andere relevante aspecten worden onderzocht zoals de verkeersveiligheid, de
onderhoudbaarheid en de kosten van aanleg en onderhoud.
Vraag 5
Deelt u de mening dat nieuwe innovatieve toepassingen de ruimte moeten
krijgen, zeker als zij maatschappelijke vraagstukken zoals geluidsoverlast op
een efficiënte wijze helpen oplossen? Waarom is de regelgeving op dit punt
nog steeds niet aangepast?
Antwoord 5
Ja, die mening deel ik. De werking van nieuwe geluidmaatregelen dient
echter wel eerst voldoende aangetoond te zijn. Zoals bij antwoord 3
aangegeven zijn eerst meer resultaten uit pilots nodig voordat de regelgeving
kan worden aangepast.
Vraag 6
Bent u bereid om de Reken- en meetvoorschriften op korte termijn aan te
passen, zodat het concept «whisstone» bij de reductie van verkeerslawaai
desgewenst door beheerders van infrastructuur kan worden toegepast?

2

Zoals de relatie met de positie en hoogte van de diffractor ten opzichte van de weg en tot de
woningen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Indien de diffractor voldoende effectief blijkt en als er voldoende informatie
beschikbaar is hoe het effect vertaald moet worden naar rekenregels, is
opname in het Reken- en meetvoorschrift aan de orde. In voorgaande
antwoorden is toegelicht welke aspecten hierbij van belang zijn. Op het
moment dat voldoende informatie beschikbaar is zal aan het RIVM gevraagd
worden om een inhoudelijk oordeel te geven of, en zo ja op welke wijze, tot
opname in het Reken- en meetvoorschrift gekomen kan worden.
Vraag 7
Op welke wijze geeft u invulling aan de rol van «launching customer» bij de
toepassing van innovaties? Bent u bereid om regelgeving te screenen op
belemmeringen bij de toepassing van innovaties? Zo ja, op welke manier
gaat u dit oppakken?
Antwoord 7
De SWUNG-geluidsystematiek3 die is ingevoerd op 1 juli 2012 heeft drie
pijlers, waarvan het stimuleren van innovatieve geluidmaatregelen er één is.
Innovaties als de diffractor juich ik toe en geef ik een serieuze kans door
pilots uit te voeren met het oog op een mogelijke bredere toepassing. De
regelgeving staat deze pilots niet in de weg.
Meer algemeen heeft Rijkswaterstaat een loket RWS zakelijk, waar innovaties
kunnen worden aangemeld. Als Rijkswaterstaat een aangeboden innovatie
kansrijk acht wordt ook gescand of er belemmeringen voor invoering zijn en
hoe die kunnen worden weggenomen.

3

SWUNG (Samen Werken aan de Uitvoering van Nieuw Geluidbeleid).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3