Criteria
Transparantiebenchmark 2014

Versie 2

Inhoudsgericht normenkader
1. On der n em i n g en
bedr i jfsm odel

33

1 A . Pr ofiel en
w a a r dek eten

10

1 B. Pr oces v a n
w a a r decr ea t ie

10

1 C. Om g ev in g sa n a ly se (in cl. r isico's
en ka n sen )
1 D. St r a t eg isch e
con tex t

100
2. Belei d en r esu lt a t en

34 3. Ma n a gem en t a a n pa k

33

2 A . Beleid en (zelf opg eleg de) v er plich t in g en

5

3 A . Gov er n a n ce en
r em u n er a tie

10

2 B. Doelst ellin g en

5

3 B. St u r in g en
beh eer sin g

8

8

3 C. Toekom st v er w a ch t in g

5

3 D. V er sla g g ev in g scr it er ia

10

2 C. Econ om isch e
8 a spect en v a n
on der n em en

8

2 D. Milieu -a specten
v a n on der n em en

8

2 E. Socia le a specten
v a n on der n em en

5

Kwaliteitsgericht normenkader

100

4. Rel ev a n t ie

20 5. Du i del ijk h ei d

20 6. Bet r ou wba a r h eid 20 7. Respon si v it eit

20 8. Sa m en h a n g

20

Ma t er ia lit eit

8 Beg r ijpelijkh eid

6 Ju isth eid,v olledig h eid
en g et r ou w beeld

17 G er ich t h eid op
bela n g h ebben den

13 Str a teg isch e focu s

5

Reikw ijdt e en
a fba k en in g

6 Bek n opth eid

4 V oor zich t ig h eid

3 Bijdr a g e a a n
m a a tsch a ppelijk deba t

2 Con t ex t u ele
sa m en h a n g

6

Tijdig h eid

6 In zich t elijkh eid

7

5 In t eg r a tie

6

Toeg a n kelijk h eid

Du r f

3

V er g elijkba a r h eid

Deskundigenweging
Rel ev a n t ie

Du i deli jk h eid

Bet r ou wba a r h ei d

Respon si v i t ei t

Sa m en h a n g

Ma t er ia lit eit (r elev a n tie
v a n de g ekozen
on der w er pen )
Reikw ijdt e en a fba ken in g

Beg r ijpelijkh eid

Ju isth eid

G er ich t h eid op
bela n g h ebben den

Str a teg isch e focu s

Bek n opth eid

V olledig h eid

Bijdr a g e a a n
m a a tsch a ppelijk deba t

Con t ex t u ele sa m en h a n g

Tijdig h eid

In zich t elijkh eid

Ev en w ich tig h eid

Du r f

In t eg r a tie

In for m a t iev e v or m g ev in g Toeg a n kelijk h eid

Gesch ikt h eid

On pa r t ijdig h eid

V oor zich t ig h eid

–2–

V er g elijkba a r h eid

3

Inhoudsopgave
Inhoudsgericht normenkader
1

Onderneming en bedrijfsmodel
1A

Profiel en waardeketen

pagina 4

1B

Proces van waardecreatie

pagina 5

1C

Omgevingsanalyse (incl. risico's en kansen)

pagina 5

1D

Strategische context

pagina 6

2 Beleid en resultaten
2A

Beleid en (zelf opgelegde) verplichtingen

pagina 6

2B

Doelstellingen

pagina 6

2C

Economische aspecten van ondernemen

pagina 7

2D

Milieu-aspecten van ondernemen

pagina 7

2E

Sociale aspecten van ondernemen

pagina 8

3 Managementaanpak
3A

Governance en remuneratie

pagina 8

3B

Sturing en beheersing

pagina 9

3C

Toekomstverwachting

pagina 10

3D

Verslaggevingscriteria

pagina 10

Kwaliteitsgericht normenkader
4 Relevantie

pagina 11

5 Duidelijkheid

pagina 12

6 Betrouwbaarheid

pagina 13

7

pagina 14

Responsiviteit

8 Samenhang

pagina 15

Deskundigenweging

pagina 16

Begrippenlijst

pagina 18

Bijlage: Sectorspecifieke aspecten

pagina 20

–3–

Inhoudsgericht normenkader

1
1A
1

2

3

Onderneming en bedrijfsmodel (33 punten)
Profiel en waardeketen (10 punten)
Om de informatie in de verslaggeving zinvol te kunnen interpreteren verstrekt de onderneming algemene informatie die
samengenomen een duidelijk profiel schetst van de aard en omvang van de onderneming, inclusief eventuele dochterondernemingen
en deelnemingen.
0 =

Geen of gedeeltelijke beschrijving.

1 =

Er wordt een toelichting gegeven op ten minste drie van onderstaande punten.

de juridische structuur van de onderneming, inclusief de eventuele groepsstructuur

de landen waarin de onderneming actief is

de bedrijfsactiviteiten per land of regio, per divisie of per productieproces

categorieën afnemers en leveranciers

de producten en/of diensten die de onderneming levert, alsmede indien van toepassing de merken die de
onderneming voert

+ 1

De onderneming geeft een duidelijk beeld van de omvang van haar activiteiten door op overzichtelijke
wijze een kwantitatieve samenvatting van haar profiel op te nemen in de verslaggeving met betrekking
tot ten minste drie van onderstaande punten.

aantal medewerkers, gespecificeerd naar land of regio, divisie of activiteit

hoeveelheid geleverde producten en/of diensten, gespecificeerd naar land of regio, divisie of bedrijfsactiviteit

gespecificeerde omzet- of opbrengstgegevens

omvang van de activa van de onderneming

operationele kostenontwikkeling

De onderneming geeft een beknopt overzicht van de (internationale) waardeketen waarin zij opereert, waarbij een toelichting wordt
gegeven op de belangrijkste maatschappelijke aspecten die spelen binnen de keten.
0 =

Geen of gedeeltelijke beschrijving.

1 =

Er wordt een beschrijving gegeven van de waardeketen aan de hand van ten minste drie van
onderstaande kenmerken.

herkomst van kapitalen, zoals natuurlijk, menselijk en financieel kapitaal, naar land of regio

belangrijkste categorieën toeleveranciers onderverdeeld naar eerstelijns, tweedelijns, etc.

belangrijkste afzetmarkten en categorieën afnemers

belangrijkste samenwerkingspartijen

belangrijkste onderaannemers, tussenpersonen, agenten, etc.

de (internationale) handels-, financierings- en eigendomsrelaties van de onderneming

+ 1

Er wordt uitleg gegeven over de belangrijkste maatschappelijke aspecten die spelen binnen de
waardeketen waarin de onderneming actief is.

+ 1

De verslaggeving bevat een grafische weergave van de waardeketen en/of de opbouw van de
(internationale) keten van toeleveranciers.

De onderneming geeft een toelichting op de onderwerpen die zij van materieel belang acht voor de waardeketen waarin de
onderneming opereert.
0 =

Materiële onderwerpen worden niet als zodanig geïntroduceerd in de verslaggeving.

2 =

De onderneming geeft een specifieke toelichting op onderwerpen van materieel belang in ten minste
twee van onderstaande categorieën.

economische aspecten

milieu-aspecten

sociale aspecten

+ 2

De onderneming geeft inzicht in het relatieve belang van de geïdentificeerde materiële onderwerpen
voor zowel belanghebbenden als de onderneming.

+ 1

In de verslaggeving is een grafische weergave opgenomen van materiële onderwerpen, bijvoorbeeld in
de vorm van een materialiteitsmatrix.

–4–

1B
4

1C
5

6

Proces van waardecreatie (10 punten)
Er wordt een beschrijving gegeven van het bedrijfsmodel, waarmee de onderneming waarde creëert voor haar belanghebbenden.
0 =

Geen beschrijving.

1 =

De onderneming beschrijft in algemene termen haar kernprocessen en –activiteiten.

2 =

De onderneming geeft als zelfstandig herkenbaar onderdeel van de verslaggeving een algemene
toelichting op het bedrijfsmodel.

4 =

De onderneming geeft een specifieke toelichting op het bedrijfsmodel waarin ten minste wordt
ingegaan op het innovatieve vermogen van de onderneming en de unieke eigenschappen van de
onderneming.

+ 2

De onderneming brengt haar proces van waardecreatie in verband met verschillende vormen van
kapitaal waar de onderneming beslag op legt en waar zij waarde aan toevoegt of afdoet.

+ 2

De beschrijving van het bedrijfsmodel en het proces van waardecreatie wordt expliciet in verband
gebracht met andere onderdelen van de verslaggeving zoals de omgevingsanalyse, strategische
doelstellingen, risico’s en kansen.

+ 2

De verslaggeving bevat een grafische weergave van het bedrijfsmodel.

Omgevingsanalyse (incl. risico's en kansen) (8 punten)
In de verslaggeving wordt een toelichting gegeven op de omgeving waarin de onderneming opereert.
0 =

Geen of beperkte toelichting.

1 =

Er wordt een toelichting gegeven op ten minste drie van onderstaande punten.

economisch klimaat

trends en ontwikkelingen in de belangrijkste (afzet)markten van de onderneming

demografische en sociaal-culturele ontwikkelingen

ontwikkelingen in de natuurlijke omgeving

technologisch ontwikkelingen

relevante ontwikkelingen in wet- en regelgeving

relevante ontwikkelingen in de sector

+ 1

Er wordt inzicht gegeven in de productiefactoren en afhankelijkheidsrelaties die van essentieel belang
zijn voor het succes van de onderneming, waaronder een beschrijving van de voornaamste
belanghebbenden.

+ 1

Er wordt inzicht gegeven in kansen en bedreigingen voor de onderneming en haar specifieke sterktes
en zwaktes ten opzichte van andere ondernemingen.

+ 1

Er wordt duidelijk gemaakt hoe ontwikkelingen in de omgeving de groei en continuïteit beïnvloeden.

In de verslaggeving worden risico’s toegelicht die de onderneming beïnvloeden.
0 =

De onderneming geeft een algemene beschrijving van risico’s.

1 =

De onderneming geeft een bedrijfs- en/of sectorspecifieke beschrijving van risico’s.

+ 1

De verslaggeving bevat een schematisch overzicht van de belangrijkste risico’s.

+ 1

De verslaggeving bevat een toelichting op de mate waarin de onderneming bereid is risico te
accepteren.

+ 1

De onderneming heeft kwantitatieve indicatoren geformuleerd om de ontwikkeling van specifieke
risicofactoren te kunnen volgen in de tijd.

- 2

Er worden geen risico’s beschreven.

–5–

1D
7

2
2A
8

2B
9

Strategische context (5 punten)
Om de informatie in de maatschappelijke verslaggeving zinvol te kunnen interpreteren verschaft de onderneming inzicht in de context
van haar beleid en activiteiten door een toelichting te geven op de bedrijfsstrategie.
0 =

Geen toelichting.

2 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven op de strategie.

3 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven op de strategie aan de hand van een samenhangend geheel
aan strategische thema’s, speerpunten of doelstellingen.

+ 2

De toelichting op de bedrijfsstrategie wordt expliciet in verband gebracht met andere onderdelen van
de verslaggeving zoals de omgevingsanalyse, bedrijfsmodel en proces van waardecreatie en risico’s en
kansen.

- 2

De toelichting op de bedrijfsstrategie gaat niet expliciet in op maatschappelijke aspecten van
ondernemen.

Beleid en resultaten (34 punten)
Beleid en (zelf opgelegde) verplichtingen (5 punten)
In de verslaggeving wordt een toelichting gegeven op het beleid dat de onderneming voert ten aanzien van de maatschappelijke
aspecten van ondernemen.
0 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven.

1 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven op het beleid van de onderneming ten aanzien van ten
minste drie van onderstaande punten.

2 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven op het beleid van de onderneming ten aanzien van ten
minste zes van onderstaande punten.

productverantwoordelijkheid

innovatie

preventie van omkoping en corruptie

energie-, materiaal- en watergebruik, lozingen, emissies en afval

milieubeschermingsmaatregelen ter voorkoming van verontreiniging van lucht, water en grond, alsmede de
bescherming en stimulering van de kwaliteit en de ongeschonden toestand van ecosystemen (met inbegrip van
biodiversiteit en habitatbescherming).

arbeidsomstandigheden, waaronder de veiligheid en gezondheid van medewerkers en derden

maatregelen ter voorkoming van de schending van mensenrechten en fundamentele principes en rechten op het
werk

maatschappelijke betrokkenheid

+ 2

De onderneming beschrijft aan welke specifieke gedragscodes en (internationale) conventies en
richtlijnen zij zich gehouden acht, zoals de OESO-richtlijnen voor internationale ondernemingen en de
UN Guiding Principles on Business and Human Rights.

+ 1

De onderneming licht toe hoe zij in specifieke situaties omgaat met toeleveranciers die inbreuk plegen
op interne of externe codes.

- 2

Er wordt geen toelichting gegeven op het beleid ten aanzien van de maatschappelijke aspecten van
ondernemen.

Doelstellingen (5 punten)
In de verslaggeving worden concrete doelstellingen ten aanzien van maatschappelijke aspecten van ondernemen vermeld en toegelicht.
0 =

Geen expliciete vermelding van doelstellingen.

1 =

De onderneming geeft een algemene beschrijving van ten minste vier doelstellingen.

2 =

De onderneming geeft een specifieke beschrijving van ten minste vier doelstellingen, waarbij een
kwantitatieve streefwaarde alsmede een concreet tijdspad wordt aangegeven.

+ 1

De onderneming geeft een beschrijving van ten minste vier doelstellingen in ten minste twee van
onderstaande categorieën.

economische aspecten

milieu-aspecten

sociale aspecten

+ 1

De gegeven doelstellingen hebben betrekking op ten minste drie geïdentificeerde materiële
onderwerpen.

–6–

+ 1

De onderneming geeft een expliciete toelichting op eventuele wijzigingen in het beleid en de
doelstellingen ten aanzien van maatschappelijke aspecten van ondernemen ten opzichte van de
eerdere verslaggevingsperiode.

2C

Economische aspecten van ondernemen (8 punten)

10

De verslaggeving geeft inzicht in de resultaten van de onderneming met betrekking tot de economische aspecten van ondernemen.

2D
11

0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven op de economische ontwikkelingen en resultaten van de
onderneming in ten minste twee van onderstaande categorieën.

2 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven op economische aspecten in ten minste twee van
onderstaande categorieën.

3 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven op economische aspecten in ten minste vier van
onderstaande categorieën.

innovatie (waaronder partnerships)

huisvestingsbeleid (inclusief de impact op werkgelegenheid)

invloed op de arbeidsmarkt

de preventie van belangenverstrengeling, omkoping en corruptie

eerlijke concurrentie en prijsvorming

belastingafdracht

verspreiding van kennis via onderzoek en ontwikkeling

socio-economische aspecten van investeringen, producten en diensten

de effecten van investeringen en desinvesteringen, waaronder acquisities en het afstoten van bedrijfsonderdelen

de effecten van het gevoerde inkoopbeleid

+ 2

Er wordt een kwantitatieve toelichting gegeven op economische aspecten van ondernemen in ten
minste twee van bovenstaande categorieën.

+ 2

Er wordt inzicht gegeven in de kasafdracht per land van alle materiële belastingen.

+ 1

De behaalde economische resultaten worden toegelicht in relatie tot eerder gestelde doelstellingen.

Milieu-aspecten van ondernemen (8 punten)
De verslaggeving geeft inzicht in de resultaten van de onderneming met betrekking tot de milieu-aspecten van ondernemen.
0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven op de milieu-ontwikkelingen en resultaten van de
onderneming in ten minste twee van onderstaande categorieën.

2 =

Er wordt een kwantitatieve toelichting gegeven op milieu-aspecten in ten minste twee van
onderstaande categorieën.

4 =

Er wordt een kwantitatieve toelichting gegeven op milieu-aspecten in ten minste vier van
onderstaande categorieën.

informatie over energie-, materiaal- en waterverbruik

lozingen, waaronder ook ongelukken en incidentele lozingen

emissies, in het bijzonder met betrekking tot broeikasgassen en ozon-afbrekende gassen

afval, alsmede informatie over hergebruik en recycling

biodiversiteit

+ 2

De behaalde resultaten op het gebied van milieu worden toegelicht in relatie tot eerder gestelde
doelstellingen.

+ 2

De behaalde resultaten op het gebied van milieu worden uitgedrukt in een monetaire waarde.

–7–

2E

Sociale aspecten van ondernemen (8 punten)

12

De verslaggeving geeft inzicht in de resultaten van de onderneming met betrekking tot de sociale aspecten van ondernemen.

3

0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven op de sociale ontwikkelingen en resultaten van de
onderneming in ten minste twee van onderstaande categorieën.

2 =

Er wordt een kwantitatieve toelichting gegeven op sociale aspecten in ten minste twee van
onderstaande categorieën.

4 =

Er wordt een kwantitatieve toelichting gegeven op sociale aspecten in ten minste vier van
onderstaande categorieën.

arbeidsvoorwaarden, waaronder werkgelegenheid, sociale zekerheid, beloning, en emolumenten

arbeidsomstandigheden, waaronder aspecten als veiligheid en gezondheid, letsel- en beroepsziektes, opleiding en
training,diversiteit en ontplooiingsmogelijkheden

consumentenbelangen, waaronder privacy en bescherming van consumentengegevens

het waarborgen van mensenrechten, fundamentele beginselen en rechten op het werk, respect voor lokale
gemeenschappen en inheemse volkeren

productverantwoordelijkheid, waaronder aspecten als veiligheid, eerlijke handel, dierwelzijn, voedselveiligheid en
genetische modificatie

activiteiten van de onderneming in het kader van maatschappelijke betrokkenheid

+ 2

De behaalde sociale resultaten worden toegelicht in relatie tot eerder gestelde doelstellingen.

+ 2

De behaalde sociale resultaten worden uitgedrukt in een monetaire waarde.

Managementaanpak (33 punten)

3A

Governance en remuneratie (10 punten)

13

Er wordt inzicht gegeven in de organisatiestructuur van de onderneming.

14

15

0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een beschrijving gegeven van de aansturing van de organisatie door de organisatiestructuur
inzichtelijk te maken op het niveau van de belangrijkste organisatie-eenheden.

Er wordt een toelichting gegeven op (de samenstelling van) het bestuur van de onderneming en de wijze waarop toezicht wordt
uitgeoefend op het hoogste bestuurslichaam.
0 =

De namen van de leden van het bestuur of de directie (en van het toezichthoudend orgaan indien van
toepassing) worden vermeld zonder uitgebreide toelichting.

1 =

De namen van de leden van het bestuur of de directie (en van het toezichthoudend orgaan indien van
toepassing) worden vermeld met een toelichting op ten minste vier van onderstaande punten.

leeftijden

achtergrond

specifieke kennis en competenties

taken en verantwoordelijkheden binnen de onderneming

bestuurstermijnen

overige bestuursfuncties

- 1

Geen vermelding.

Er wordt een beschrijving gegeven van de taken en verantwoordelijkheden binnen de organisatie ten aanzien van de identificatie,
beleidsvorming, managementaanpak en evaluatie van de materiële maatschappelijke aspecten van ondernemen.
0 =

Geen toelichting.

2 =

Taken en verantwoordelijkheden worden beschreven.

+ 1

Uit de toelichting blijkt de verantwoordelijkheid en de betrokkenheid van toezichthouders
(bijvoorbeeld de Raad van Commissarissen of een daartoe ingestelde commissie) bij de strategie, de
resultaten en de externe verantwoording van de onderneming op het gebied van maatschappelijk
aspecten van ondernemen.
–8–

- 1

16

De verantwoordelijkheid en de betrokkenheid van het hoogste bestuurslichaam blijken niet uit de
beschrijving.

Er wordt een beschrijving gegeven van het beleid van de onderneming ten aanzien van remuneratie van bestuurders en hoger
management, inclusief het beleid voor toekenning van variabele beloningen.
1 =

Er wordt een algemene beschrijving gegeven.

2 =

Er wordt een specifieke beschrijving gegeven van de uitgangspunten en de bestandsdelen van de vaste
en variabele beloning, inclusief pensioenen, alsmede van het proces waarin prestatietoeslagen worden
toegekend en de rol van de remuneratiecommissie daarbij indien van toepassing.

+ 1

De toelichting maakt duidelijk welke doelstellingen zijn gesteld die bepalend zijn voor de toekenning
van prestatietoeslagen.

+ 2

De toelichting maakt in kwantitatieve termen duidelijk welk deel van de toegekende prestatietoeslagen
afhankelijk is gesteld van maatschappelijke resultaten.

- 2

Er wordt geentoelichting gegeven op het beloningsbeleid van de onderneming.

3B

Sturing en beheersing (8 punten)

17

Er wordt een algemene beschrijving gegeven van het proces van sturing en beheersing met betrekking tot de maatschappelijke
aspecten van ondernemen en de wijze waarop dit is verankerd in managementsystemen.

18

0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene beschrijving gegeven van sturing en beheersing in termen van het vaststellen
van doelstellingen, het organiseren van randvoorwaarden (waaronder het beschikbaar stellen van
middelen), het uitvoeren van gekozen maatregelen, het evalueren van bereikt resultaat en het
eventueel bijstellen van doelstellingen.

+ 1

Er wordt een toelichting gegeven op ten minste vier van onderstaande punten.

proces van strategiebepaling

naleving van wet- en regelgeving

inrichting van managementsystemen

informatie over risicomanagement

uitvoering van (interne) audits en andere monitoringsactiviteiten

beoordelings- en beloningsystemen

feedback en evaluatiesystemen (inclusief beleidsevaluaties)

klachtenmechanismen

due diligence

+ 2

Er wordt een toelichting gegeven over de aansturing, beheersing en samenwerking binnen de
waardeketen waarin de onderneming opereert op ten minste drie van onderstaande punten.

proces om individuele toeleveranciers met een verhoogd risicoprofiel te identificeren

analyse van economische, milieu- en sociale aspecten in de keten

beleid ten aanzien van inkoop en aanbestedingen

stimuleren van milieu- en sociale standaarden in de keten

uitvoering van audits en andere monitoringsactiviteiten in de keten

samenwerking met maatschappelijke organisaties gericht op verantwoord ketenbeheer

Binnen de beschrijving van het proces van sturing en beheersing geeft de onderneming een specifieke toelichting op de wijze waarop
het management sturing geeft aan geïdentificeerde materiële onderwerpen.
0 =

Geen toelichting.

2 =

Er wordt een toelichting gegeven op de managementaanpak op ten minste drie van onderstaande
punten.

functie aan wie eindverantwoordelijkheid is toebedeeld

taken en verantwoordelijkheden van de verschillende betrokken afdelingen

toegewezen tijd en middelen

concrete acties die genomen zijn of worden

uitdagingen en obstakels waarmee het management is of wordt geconfronteerd

+ 2

De onderneming geeft een toelichting op onderwerpen in ten minste twee van onderstaande
categorieën.

economische aspecten van ondernemen

milieu-aspecten van ondernemen

sociale aspecten van ondernemen

–9–

3C

Toekomstverwachting (5 punten)

19

In de verslaggeving wordt een toelichting gegeven op de verwachtingen van de onderneming ten aanzien van interne en/of externe
ontwikkelingen en trends die het bedrijfsmodel dan wel de strategie dan wel de managementaanpak van de onderneming mogelijk
zullen beïnvloeden.
0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven.

2 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven waarin duidelijk wordt gemaakt op welke manier de
onderneming verwacht dat het bedrijfsmodel dan wel de strategie dan wel de managementaanpak in
de toekomst zal veranderen.

+ 1

In de verslaggeving is een verklaring opgenomen van het bestuur of de directie waarin zij haar visie
geeft op de wijze waarop de onderneming zich voorbereidt op de toekomst in het licht van specifieke
ontwikkelingen en/of (mega)trends.

+ 1

De toelichting gaat in op sectorspecifieke ontwikkelingen en trends.

+ 1

De toelichting gaat in op toekomstige ontwikkelingen en trends die de waardeketen van de
onderneming zullen beïnvloeden.

3D

Verslaggevingscriteria (10 punten)

20

De onderneming geeft een toelichting op het aan de maatschappelijke verslaggeving ten grondslag liggende verslaggevingsbeleid en het
verslaggevingsproces.

21

0 =

Geen toelichting.

1 =

Het maatschappelijke verslaggevingsbeleid wordt toegelicht aan de hand van ten minste twee van
onderstaande aspecten.

2 =

Het maatschappelijke verslaggevingsbeleid wordt toegelicht aan de hand van ten minste vier van
onderstaande aspecten.

3 =

Het maatschappelijke verslaggevingsbeleid wordt toegelicht aan de hand van alle zes onderstaande
aspecten.

gevolgde verslaggevingstandaarden of –richtlijnen

gehanteerde definities

methoden van meten, schatten en berekenen

het proces van dataverzameling, inclusief frequentie van rapporteren

interne controlemaatregelen rondom het rapportageproces

doelstellingen en voornemens ten aanzien van verslaggevingsbeleid

+ 1

De onderneming geeft een toelichting over het al dan niet dan laten verifiëren van de
maatschappelijke informatie.

+ 1

De onderneming geeft een toelichting op de invloed van wijzigingen in definities en meetmethoden op
de gerapporteerde data ten opzichte van eerdere verslaggevingsperioden.

De onderneming geeft een toelichting op de reikwijdte en afbakening van het verslag.
0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven.

+ 2

De toelichting op de reikwijdte van het verslag wordt in verband gebracht met geïdentificeerde
materiële onderwerpen.

+ 2

De toelichting op de afbakening van het verslag wordt in verband gebracht met geïdentificeerde
materiële onderwerpen.

– 10 –

Kwaliteitsgericht normenkader

4

Relevantie (20 punten)

22

De maatschappelijke onderwerpen waarover wordt gerapporteerd zijn van materieel belang.

23

24

0 =

De onderneming rapporteert in de verslaggeving over minder dan drie aspecten van materieel belang.

3 =

De onderneming rapporteert in de verslaggeving over ten minste drie aspecten van materieel belang.

4 =

De onderneming rapporteert in de verslaggeving over ten minste vier aspecten van materieel belang.

5 =

De onderneming rapporteert in de verslaggeving over ten minste vijf aspecten van materieel belang.

+ 3

De verslaggeving geeft een toelichting op het proces dat gehanteerd wordt om te bepalen wat de meest
materiële onderwerpen voor de organisatie zijn.

De onderneming heeft de reikwijdte en afbakening van alle verslaggeving zo gekozen dat deze tegemoet komt aan de
informatiebehoeften van belanghebbenden.
0 =

De onderneming geeft geen beschrijving van de gehanteerde reikwijdte- en afbakening.

2 =

De onderneming geeft een beschrijving van de gehanteerde reikwijdte- en afbakening, alsmede welke
grondslag zij hanteert voor het consolideren van de gerapporteerde informatie.

+ 1

De onderneming geeft aan hoe in de verslaggeving wordt omgegaan met eventuele acquisities en
desinvesteringen.

+ 2

De onderneming geeft een toelichting op keuzes die gemaakt zijn over het al dan niet rapporteren van
activiteiten in de waardeketen.

De verslaggeving wordt tijdig door de onderneming naar buiten gebracht.
0 =

Alle verslaggeving (zowel financiële als maatschappelijke verslaggeving) is tussen drie en zes maanden
na het einde van de verslaggevingsperiode voor het publiek beschikbaar op de website van de
onderneming.

3 =

Alle verslaggeving (zowel financiële als maatschappelijke verslaggeving) is uiterlijk drie maanden na
het einde van de verslaggevingsperiode voor het publiek beschikbaar op de website van de
onderneming.

+ 2

De maatschappelijke informatie wordt gelijktijdig gepubliceerd met de financiële verslaggeving.

+ 2

Publicatiedatum en verslaggevingsperiode worden duidelijk toegelicht.

- 2

Alle verslaggeving (zowel financiële als maatschappelijke verslaggeving) is niet eerder voor het publiek
beschikbaar op de website van de onderneming dan zes maanden na het einde van de
verslaggevingsperiode.

– 11 –

5

Duidelijkheid (20 punten)

25

Als onderdeel van de verslaggeving heeft de onderneming een begrippenlijst of vergelijkbare index opgenomen die zowel ingaat op
financiële als niet-financiële onderwerpen.

26

27

28

29

0 =

Geen index opgenomen.

2 =

Er is een begrippenlijst opgenomen die uitleg over maatschappelijke aspecten van ondernemen en/of
indicatoren bevat.

+ 2

In een begrippenlijst of vergelijkbare index wordt inzicht gegeven in de gehanteerde definities van de
belangrijkste maatschappelijke indicatoren.

+ 2

Er is een referentielijst opgenomen met pagina- of hoofdstukverwijzingen per relevant
maatschappelijke aspect.

De verslaggeving bevat een (1) kernachtige samenvatting van de belangrijkste resultaten op economisch, milieu en sociaal gebied in de
verslaggevingsperiode.
0 =

Geen samenvatting.

2 =

Er wordt een samenvatting gegeven.

+ 2

Er is een overzicht met kerncijfers opgenomen met verantwoordingsinformatie ten aanzien van
economische, milieu en sociale aspecten van ondernemen.

De maatschappelijke verslaggeving is zo ingericht dat gebruikers in staat zijn de positie, ontwikkeling en de resultaten van de
onderneming te vergelijken in de tijd en met andere ondernemingen.
+ 1

De maatschappelijke verslaggeving bevat vergelijkende cijfers uit eerdere verslaggevingsperioden.

+ 2

De onderneming rapporteert voor maatschappelijke aspecten van ondernemen aan de hand van ten
minste vier relatieve indicatoren (ratio’s).

De kwantitatieve informatie is inzichtelijk weergegeven.
0 =

Kwantitatieve informatie wordt niet of nauwelijks grafisch inzichtelijk gemaakt.

1 =

De verslaggeving bevat lijn-, taart- en/of staafdiagrammen.

+ 1

De behaalde economische resultaten worden weergegeven in grafieken en/of tabellen.

+ 1

De behaalde resultaten op het gebied van milieu worden weergegeven in grafieken en/of tabellen.

+ 1

De behaalde sociale resultaten worden weergegeven in grafieken en/of tabellen .

- 2

De verslaggeving bevat geen grafieken en/of tabellen met betrekking tot de maatschappelijke aspecten
van ondernemen.

De verslaggeving is toegankelijk en eenvoudig te vinden.
0 =

De verslaggeving is niet publiekelijk beschikbaar op internet.

1 =

Alle verslaggeving inclusief eventuele maatschappelijke informatie is publiekelijk toegankelijk via de
weblocatie van de onderneming.

+ 1

De onderneming heeft haar website zo ingericht dat alle verslaggeving binnen drie muis clicks kan
worden benaderd of gedownload.

+ 1

De maatschappelijke verslaggeving is te ontsluiten via een daartoe ingerichte applicatie (app) en/of
webnavigatie.

– 12 –

6

Betrouwbaarheid (20 punten)

30

De verslaggeving bevat een ondertekende verklaring van een onafhankelijke partij die de inhoud van de maatschappelijke informatie
heeft geverifieerd en die zekerheid geeft ten aanzien van de betrouwbaarheid van de maatschappelijke informatie.

31

32

0 =

Er is geen verklaring opgenomen.

4 =

Er is een verklaring opgenomen die een beperkte mate van zekerheid geeft.

6 =

Er is een verklaring opgenomen die een beperkte mate van zekerheid geeft over een deel van de
gepresenteerde informatie en een redelijke mate van zekerheid geeft over een ander deel van de
informatie in de maatschappelijke verslaggeving.

8 =

Er is een verklaring opgenomen die een redelijke mate van zekerheid geeft over ten minste het meest
relevante deel van de maatschappelijke verslaggeving.

+ 2

De verklaring van de onafhankelijke partij geeft inzicht in de volgende punten.

onderwerp van de onafhankelijke verificatie

de reikwijdte van het verificatieproces

doelstelling van de onafhankelijke verificatie

de gebruikte toetsingscriteria

de gehanteerde standaard(en) voor verificatie

de aard van de uitgevoerde werkzaamheden

de belangrijkste conclusies

+ 2

Uit de verklaring blijkt dat de onafhankelijke partij bij zijn verificatie een algemeen geaccepteerde
standaard heeft gehanteerd.

+ 2

Uit de verklaring blijkt dat degene die de verklaring heeft ondertekend, gehouden is aan gedrags- en
beroepsregels ten aanzien van onafhankelijkheid en kwaliteit, die door een toezichthoudende
organisatie worden geborgd via permanente educatie en tuchtrecht.

- 2

Uit de verklaring blijkt dat de reikwijdte van het verificatieproces beperkt is en niet alle materiële
onderdelen van de maatschappelijke verslaggeving omvat.

- 2

Uit de conclusies in de verklaring blijkt dat voor (een deel van) de gerapporteerde informatie de
betrouwbaarheid niet kon worden vastgesteld.

In de verslaggeving geven materiedeskundigen of belanghebbenden hun mening over de ontwikkelingen en resultaten ten aanzien van
maatschappelijke aspecten van ondernemen.
0 =

Materiedeskundigen of belanghebbenden worden niet aan het woord gelaten in de verslaggeving.

1 =

Er zijn minder dan drie meningen van materiedeskundigen of belanghebbenden opgenomen in de
verslaggeving.

3 =

Er zijn ten minste drie meningen van materiedeskundigen of belanghebbenden opgenomen in de
verslaggeving.

In de verslaggeving geeft de onderneming een toelichting op onzekerheden in de gerapporteerde data.
+ 1

De onderneming geeft een toelichting op de inherente beperkingen die verband houden met
gehanteerde definities en/of die verbonden zijn aan de gehanteerde methoden van meten, schatten en
berekenen.

+ 2

De onderneming beschrijft in haar verslaggeving welke interne processen zij heeft ingericht ter
waarborging van de kwaliteit van maatschappelijke informatie waaronder eventuele interne
verificatieprocessen.

– 13 –

7

Responsiviteit (20 punten)

33

De onderneming maakt duidelijk hoe zij belanghebbenden betrekt bij het beleid en de activiteiten van de onderneming en hoe zij
rekening houdt met hun gerechtvaardigde belangen en verwachtingen.

34

35

36

0 =

Geen toelichting.

1 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven.

2 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven die voldoet aan ten minste twee van onderstaande
aspecten.

4 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven die voldoet aan ten minste vier van onderstaande
aspecten.

identificatie en selectie van belanghebbenden

de wijze waarop een dialoog is gevoerd

de frequentie van de dialoog met belanghebbenden per type of groep

de belangrijkste bespreekpunten per type of groep

de uitkomsten van de dialoog per type of groep

+ 2

Er wordt een toelichting gegeven op de wijze waarop de uitkomsten van de dialoog met
belanghebbenden zijn gebruikt door de onderneming en welk effect dit heeft gehad op het beleid en de
activiteiten van de onderneming.

+ 2

Uit de verslaggeving blijkt de betrokkenheid van het hoogste bestuurslichaam bij de dialoog met
belanghebbenden.

+ 2

Uit de verslaggeving blijkt dat de dialoog met belanghebbenden is gevoerd in relatie tot de strategie
van de onderneming en de vastgestelde doelen.

Bij het inrichten van de verslaggeving heeft de onderneming zich laten leiden door de informatiebehoefte van belanghebbenden.
0 =

Er wordt een algemene toelichting gegeven.

2 =

Er wordt een specifieke toelichting gegeven waarbij wordt aangegeven hoe de verwachtingen en
belangen van belanghebbenden zijn meegewogen in het proces waarin de materiële onderwerpen
waarover wordt gerapporteerd zijn vastgesteld.

+ 1

In de maatschappelijke verslaggeving wordt de gebruiker uitgenodigd een reactie te geven en wordt
daartoe een concrete mogelijkheid geboden.

De onderneming draagt in haar maatschappelijke verslaggeving een visie uit op relevante maatschappelijke thema’s.
0 =

Geen toelichting.

2 =

In de verslaggeving is informatie opgenomen gericht op het creëren van bewustzijn of begrip bij
belanghebbenden omtrent bepaalde maatschappelijke, voor de onderneming relevante thema’s.

De onderneming durft zich kwetsbaar op te stellen door uitdagingen, kwesties of dilemma’s publiekelijk te delen.
0 =

De onderneming geeft geen expliciete toelichting op uitdagingen, kwesties of dilemma’s waar
management zich voor gesteld ziet.

3 =

De onderneming geeft een expliciete toelichting op ten minste twee uitdagingen, kwesties of
dilemma’s waar management zich voor gesteld ziet.

+ 2

De toelichting op uitdagingen, kwesties of dilemma’s is als één of verschillende zelfstandig herkenbare
onderdelen opgenomen in de verslaggeving.

8

Samenhang (20 punten)

37

Uit de verslaggeving blijkt hoe het beleid, de activiteiten en de resultaten ten aanzien van maatschappelijke aspecten van ondernemen
zich verhouden tot de gekozen strategie van de onderneming.

38

0 =

Geen of gedeeltelijke toelichting.

3 =

De onderneming geeft een specifieke toelichting op de congruentie van de bedrijfsstrategie en de
doelstellingen met betrekking tot maatschappelijke aspecten van ondernemen.

+ 2

Uit de opbouw van de verslaggeving blijkt dat de strategische prioriteiten van de onderneming als
leidraad worden gebruikt voor de toelichting op de ontwikkelingen, resultaten en
toekomstverwachtingen ten aanzien van maatschappelijke aspecten van ondernemen.

De onderneming geeft een toelichting op haar maatschappelijke aspecten van ondernemen in de bredere context van maatschappelijke
ontwikkelingen.

– 14 –

39

40

+ 2

De onderneming geeft een toelichting op het effect van economische omstandigheden op het gevoerde
maatschappelijk beleid.

+ 2

De onderneming geeft een toelichting op het effect van ontwikkelingen binnen de sector op het
gevoerde maatschappelijke beleid.

+ 2

De onderneming geeft een toelichting op het effect van ontwikkelingen in de waardeketen op het
gevoerde maatschappelijk beleid.

In de verslaggeving is er sprake van een goede samenhang van informatie.
0 =

Onderlinge verbanden worden niet expliciet geduid.

2 =

De onderneming maakt de onderlinge verbanden duidelijk tussen ten minste drie van onder
genoemde punten.

4 =

De onderneming maakt de onderlinge verbanden duidelijk tussen ten minste vijf van onder genoemde
punten.

strategische prioriteiten

doelstellingen

risicofactoren

resultaten

indicatoren met een kwantitatieve streefwaarde

korte- en langetermijn acties

vooruitzichten

+ 2

De onderneming geeft de onderlinge verbanden weer in een beknopt overzicht of tabel.

De verslaggeving is zo ingericht dat gebruikers in staat zijn om de positie, ontwikkeling en resultaten van de onderneming te
vergelijken met andere ondernemingen.
0 =

Geen informatie over andere ondernemingen opgenomen in de verslaggeving.

3 =

De onderneming presenteert de behaalde maatschappelijke resultaten in de context van externe
informatie, waaronder noteringen, benchmarkgegevens, trendanalyses en ‘best practices’.

– 15 –

Deskundigenweging
Criteria bij de beoordeling door een Panel van Deskundigen van de verantwoordingsinformatie van de top-20
Relevantie ( ± 15% )


Materialiteit: In de verslaggeving geeft de onderneming informatie over alle onderwerpen die relevant zijn voor een goed begrip
van de ontwikkeling, de resultaten en de positie van de onderneming. De onderneming heeft juiste keuzes gemaakt met
betrekking tot de selectie van onderwerpen waarover wordt gerapporteerd, zodanig dat de verslaggeving relevant is voor
gebruikers maar niet resulteert in een overdaad aan informatie.



Afstemming van de reikwijdte op de informatiebehoefte van gebruikers: De onderneming heeft juiste keuzes gemaakt met
betrekking tot de onderwerpen waarover wordt gerapporteerd.



Afstemming van de afbakening op de informatiebehoefte van gebruikers: De onderneming heeft juiste keuzes gemaakt met
betrekking tot de afbakening in de keten, zodanig dat ook verantwoordingsinformatie is opgenomen over activiteiten in de keten
waaraan gebruikers in het bijzonder behoefte zouden kunnen hebben maar waarover de onderneming geen of beperkte controle
heeft.



Informatieve vormgeving: Het informatieve karakter van de verslaggeving overheerst ten opzichte van de promotionele functie.
Foto’s, interviews, kaders, etc. overheersen niet de tekst en bieden toegevoegde waarde.

Duidelijkheid ( ± 15% )


Begrijpelijkheid: De informatie en de vormgeving is op een goede manier afgestemd op de kennis en ervaring van de beoogde
gebruikers. Door te kiezen voor helder taalgebruik en het uitleggen van mogelijk onbekende termen in de verslaggeving.



Beknoptheid: De onderneming rapporteert op een duidelijke manier door te kiezen voor een beperkte omvang.



Inzichtelijkheid: Kwantitatieve informatie is inzichtelijk weergegeven. Tabellen en grafieken zijn inzichtelijk opgemaakt en waar
nodig wordt een toelichting gegeven op de conclusies die uit een tabel of grafiek moeten blijken.



Toegankelijkheid: De gegevens en informatie in de verslaggeving zijn in redelijkheid toegankelijk voor alle relevante
belanghebbenden, waaronder degenen die bijzondere eisen stellen aan de toegankelijkheid zoals mensen die een handicap
hebben of een andere taal spreken.

Betrouwbaarheid ( ± 15% )


Juistheid: De informatie in de verslaggeving is vrij van wezenlijke onjuistheden en wordt in de juiste context gepresenteerd.



Volledigheid: Alle informatie die nodig is voor een goede beeldvorming is opgenomen binnen de grenzen die gevormd worden
door hetgeen relevant is, rekeninghoudend met de kosten van verwerving van die informatie.



Evenwichtigheid: Er wordt een evenwichtig beeld geschetst in de verslaggeving. Er wordt informatie gegeven over zowel
positieve als negatieve gebeurtenissen.



Geschiktheid: Het beeld dat geschetst wordt door de informatie in de verslaggeving is representatief voor de werkelijke situatie
van de onderneming. De indicatoren aan de hand waarvan gerapporteerd wordt over bepaalde onderwerpen zijn geschikt om
een beeld te geven van de werkelijkheid.



Onpartijdigheid: De informatie in de verslaggeving is onpartijdig, dat wil zeggen vrij van vooringenomenheid in de zin van
eerlijk en onbevooroordeeld.



Voorzichtigheid: Bij het opstellen van de verslaggeving is voorzichtigheid betracht bij het vermelden van onzekerheden, zodanig
dat het risico wordt beperkt dat de informatie te rooskleurig wordt weergegeven.

– 16 –

Responsiviteit ( ± 15% )


Gerichtheid op belanghebbenden: Bij het inrichten van de verslaggeving heeft de onderneming zich laten leiden door de
informatiebehoefte van belanghebbenden. De betrokkenheid van belanghebbenden blijkt uit de manier waarop
belanghebbenden zijn geïdentificeerd, hoe en wanneer hun betrokkenheid tot stand is gekomen en hoe deze betrokkenheid van
invloed is geweest op de inhoud van het verslag en op het beleid en de activiteiten van de onderneming.



Bijdrage aan maatschappelijk debat: De onderneming besteedt aandacht aan actuele relevante maatschappelijke vraagstukken.
Met haar verslaggeving levert de onderneming een bijdrage aan het maatschappelijk debat door een visie uit te dragen en/of
belanghebbenden bewust te maken van bepaalde maatschappelijke effecten.



Durf: De onderneming is bereid zich kwetsbaar op te stellen door in haar verslaggeving gevoelige onderwerpen niet te vermijden
en daarbij op een open en eerlijke manier inzichtelijk te maken welke tegenstrijdige belangen mogelijk bij die onderwerpen
spelen.

Samenhang ( ± 15% )


Strategische focus: De verslaggeving heeft een heldere opbouw waarbij de informatie wordt weergegeven in de context van de
strategie van de onderneming. Uit de verslaggeving blijkt duidelijk hoe de strategische doelstellingen bijdragen aan het
langetermijnsucces van de onderneming.



Contextuele samenhang: De informatie in de jaarverslaggeving is weergegeven in de bredere context waarbinnen de
onderneming opereert. De strategie, het bedrijfsmodel, de resultaten en de toekomstverwachtingen worden op een duidelijke
manier in verband gebracht met externe factoren en trends.



Integratie: In de verslaggeving is er sprake van een goede samenhang van informatie. De onderneming is er in geslaagd om op
een heldere en beknopte manier informatie te geven over de onderlinge verbanden tussen onder meer strategie, risico’s,
managementbenadering, resultaten en vooruitzichten.



Vergelijkbaarheid: De verslaggeving is zo ingericht dat gebruikers goed in staat zijn de positie, ontwikkeling en resultaten van de
onderneming te vergelijken in de tijd en met andere ondernemingen.

– 17 –

Begrippenlijst

Afbakening:
Met afbakening wordt gerefereerd aan het bereik van de verslaggeving, namelijk de keuzes die de onderneming heeft gemaakt met
betrekking tot de grenzen van de activiteiten waarover wordt gerapporteerd. De afbakening bepaalt welke informatie wordt
geconsolideerd in de verslaggeving. Tevens bepaalt de afbakening welke verantwoordingsinformatie wordt opgenomen over
activiteiten in de keten waaraan gebruikers in het bijzonder behoefte zouden kunnen hebben maar waarover de onderneming mogelijk
geen of beperkte zeggenschap heeft.
Bedrijfsmodel:
De term bedrijfsmodel behelst de wijze waarop de onderneming opereert in haar (markt-)omgeving. Bij de toelichting op het
bedrijfsmodel wordt vaak een beschrijving gegeven van de kernactiviteiten van de onderneming. Daarnaast kan in de beschrijving van
het bedrijfsmodel duidelijk worden gemaakt wat de rol van de onderneming is in haar specifieke omgeving en/of waardeketen. Ook
een toelichting op het verdienmodel of op unieke, waardebepalende operationele factoren wordt soms gebruikt om het bedrijfsmodel te
verduidelijken.
Belanghebbenden:
Individuen of partijen, binnen of buiten de onderneming, die er in redelijkheid vanuit mogen gaan dat de onderneming rekening houdt
met hun gerechtvaardigde belangen en verwachtingen.
Dialoog met belanghebbenden:
Onder dialoog wordt het geheel aan interactie verstaan tussen een onderneming en haar belanghebbenden. Dit is niet beperkt tot
fysieke of virtuele bijeenkomsten die specifiek met dat doel worden georganiseerd.
Governance:
Onder governance wordt het geheel aan regelingen verstaan die gericht zijn op het bestuur van een onderneming en het toezicht
daarop. Enerzijds heeft governance betrekking op de verhoudingen tussen aandeelhouders, management en andere belanghebbenden.
Anderzijds heeft governance ook een interne betekenis die onder meer gericht is op de sturing en beheersing, interne
controlemaatregelen en de verdeling van bevoegdheden en verantwoordelijkheden.
Indicator:
Een indicator is een kengetal dat de onderneming gebruikt ten aanzien van een specifiek onderwerp om de ontwikkeling hiervan te
bewaken, de voortgang van de onderneming aan af te meten en de resultaten van de onderneming te verantwoorden.
Inherente beperkingen:
Inherente beperkingen zijn factoren die verband houden met bepaalde uitgangspunten die de organisatie hanteert en die leiden tot een
onvermijdbaar risico dat een bepaalde indicator een onjuist of onvolledig beeld geeft van een specifiek onderwerp. Inherente
beperkingen zijn vaak het gevolg van praktische keuzes die gemaakt (moeten) worden ten aanzien van gehanteerde definities. Ook
komen inherente beperkingen voort uit situaties waarin alleen gerapporteerd kan worden aan de hand van schattingen of
berekeningen.
Kapitaal:
Onder kapitaal worden verschillende vormen van productiefactoren verstaan die de onderneming nodig heeft om haar bedrijf te
kunnen voeren en haar producten en/of diensten te kunnen leveren. Hierbij valt te denken aan financiële middelen, natuurlijke
grondstoffen, halffabricaten, arbeid en kennis, maar ook aan immateriële aspecten zoals maatschappelijke draagvlak, merkbeleving,
competenties, etc. Bij verdere interpretatie van deze begrippen kan aansluiting worden gezocht bij internationaal algemeen aanvaarde
normenkaders waarin van deze begrippen op relevante wijze gebruik wordt gemaakt.
Maatschappelijke aspecten van ondernemen:
Aspecten van ondernemen die in beeld komen wanneer vanuit een breder perspectief naar ondernemingen wordt gekeken dan
uitsluitend het traditioneel financiële perspectief. Onder maatschappelijke aspecten van ondernemen vallen economische, milieu- en
sociale aspecten. Hier wordt het als synoniem gebruikt van maatschappelijk (verantwoord) ondernemen of duurzaam ondernemen.
Maatschappelijke informatie:
Onder maatschappelijke informatie wordt alle informatie verstaan die verband houdt met maatschappelijke aspecten van
ondernemen.
Maatschappelijke resultaten:
Onder maatschappelijke resultaten worden de prestaties van een onderneming verstaan ten aanzien van maatschappelijke aspecten
van ondernemen.
Maatschappelijke verslaggeving:
Onder maatschappelijke verslaggeving wordt externe verantwoordingsinformatie verstaan over het beleid en de resultaten van de
onderneming ten aanzien van maatschappelijke aspecten van ondernemen. Maatschappelijke verslaggeving is een verzamelterm voor
doorgaans niet-financiële informatie die in de vorm van duurzaamheidsverslagen, CR reports – of geïntegreerd in het jaarverslag –
door de onderneming wordt gepubliceerd om daarmee te voorzien in de brede informatiebehoefte van belanghebbenden.

– 18 –

Materiële onderwerpen:
Materiële onderwerpen zijn de onderwerpen die het meest relevant zijn voor een specifieke onderneming en die derhalve in
aanmerking komen om opgenomen te worden in de maatschappelijke verslaggeving. Een onderwerp is relevanter – en dus meer
materieel – wanneer de onderneming significante impact heeft op dit gebied. Onderwerpen die tegemoet komen aan een sterke
informatiebehoefte van belanghebbenden en die bepalend kunnen zijn voor de beslissingen en afwegingen die belanghebbenden
maken ten aanzien van de onderneming, moeten ook als materiële onderwerpen worden beschouwd.
Materialiteitsmatrix:
Grafische weergave waarmee de organisatie inzicht geeft in het relatieve belang van maatschappelijke onderwerpen voor zowel
belanghebbenden als de onderneming en waaruit blijkt welke onderwerpen de onderneming beschouwt als zijnde het meest materieel.
Omgevingsanalyse:
Een analyse van de omgeving waarin de onderneming opereert, waarbij inzicht wordt gegeven in relevante externe factoren die de
onderneming beïnvloeden waaronder algemene of specifieke trends en ontwikkelingen.
Organisatie-eenheden:
Onder organisatie-eenheden worden min of meer zelfstandig bestuurde onderdelen van een onderneming verstaan die met elkaar in
verband staan binnen de structuur van de onderneming. Afhankelijk van de specifieke organisatiestructuur kunnen dit afdelingen,
divisies, werkmaatschappijen of landenorganisaties zijn.
Reikwijdte:
Met reikwijdte wordt gerefereerd aan de breedte van de verslaggeving, namelijk het geheel aan onderwerpen waarover wordt
gerapporteerd. De reikwijdte van de verslaggeving heeft betrekking op de keuzes die de onderneming heeft gemaakt met betrekking tot
het al dan niet rapporteren over specifieke onderwerpen.
Relatieve indicator (ratio):
Een relatieve indicator is een kengetal ten aanzien van een specifiek onderwerp dat wordt uitgedrukt in een getal dat de relatie aangeeft
ten opzicht van het geheel van de onderneming. Te denken valt aan efficiëntie- en intensiteitsindicatoren zoals bijvoorbeeld
energieverbruik per oppervlaktemaat, CO2-emissies naar omzetontwikkeling of ziekteverzuim per personeelseenheid.
Verificatie:
Onder verificatie wordt de toetsing verstaan van een onafhankelijke partij die onderzoekt of de gerapporteerde informatie voldoet aan
een bepaald toetsingskader. Doorgaans stelt een dergelijk toetsingskader eisen aan de juistheid, volledigheid en toereikendheid van de
gepresenteerde informatie. De uitkomsten van de verificatie worden vastgelegd in een formele verklaring die de betrouwbaarheid van
die geverifieerde informatie verhoogt in de ogen van de gebruiker van de informatie.
Waardecreatie:
De bedrijfsvoering van een onderneming legt beslag op verschillende vormen van kapitaal en kan daar waarde aan toevoegen of
afdoen. Een onderneming creëert waarde voor haar belanghebbenden op economisch, milieu- en sociaal gebied. Onder waardecreatie
wordt het proces verstaan waaraan de onderneming haar bestaansrecht ontleent.
Waardeketen:
Een onderneming is actief in een keten van activiteiten die leiden tot de productie en levering van producten en/of diensten die door
eindgebruikers worden afgenomen, gebruikt en afgedankt. Vanuit het perspectief van een bepaalde onderneming vinden activiteiten
‘stroomopwaarts’ plaats in de waardeketen (waaronder de activiteiten van toeleveranciers), alsmede ‘stroomafwaarts’ (waaronder de
benutting van producten en/of diensten). Het kenmerk van een waardeketen is dat op verschillende plaatsen en momenten waarde
wordt toegevoegd dan wel afgedaan als gevolg van de activiteiten van de verschillende spelers in de keten.

– 19 –

Bijlage: Sectorspecifieke aspecten
In de criteria wordt op diverse plaatsen gevraagd om sectorspecifieke aspecten. Het uitgangspunt van de Transparantiebenchmark is dat ondernemingen hun eigen materialiteitsanalyse maken en zodoende
materiële onderwerpen identificeren die op hun onderneming van toepassing zijn. Voor elke sector is ter inspiratie een aantal aspecten opgenomen welke van materieel belang kan zijn voor ondernemingen in deze
sector. De sectorindeling volgt zoveel mogelijk de classificatie van de Industry Classification Benchmark, die ook gebruikt wordt door Dow Jones en FTSE. Onderstaand is de sectorindeling opgenomen die gevolgd
wordt door een tabel met dezelfde nummering (1 - 94) waarin wordt aangegeven welke aspecten van materieel belang kunnen zijn voor ondernemingen in deze sector.

Supersector

Sector

Oil & Gas

Oil & Gas Producers

Oil Equipment, Services & Distribution

Alternative Energy

Basic Materials

Chemicals

Forestry & Paper

Industrial Metals & Mining

Subsector
1

Exploration & Production

Companies engaged in the exploration for and drilling, production, refining and supply of
oil and gas products.

2

Integrated Oil & Gas

Integrated oil and gas companies engaged in the exploration for and drilling, production,
refining, distribution and retail sales of oil and gas products.

3

Oil Equipment & Services

Suppliers of equipment and services to oil fields and offshore platforms, such as drilling,
exploration, seismic-information services and platform construction.

4

Pipelines

Operators of pipelines carrying oil, gas or other forms of fuel. Excludes pipeline operators
that derive the majority of their revenues from direct sales to end users, which are classified
under Gas Distribution.

5

Renewable Energy Equipment

Companies that develop or manufacture renewable energy equipment utilizing sources such
as solar, wind, tidal, geothermal, hydro and waves.

6

Alternative Fuels

Companies that produce alternative fuels such as ethanol, methanol, hydrogen and bio-fuels
that are mainly used to power vehicles, and companies that are involved in the production
of vehicle fuel cells and/or the development of alternative fuelling infrastructure.

7

Commodity Chemicals

Producers and distributors of simple chemical products that are primarily used to formulate
more complex chemicals or products, including plastics and rubber in their raw form,
fibreglass and synthetic fibres.

8

Specialty Chemicals

Producers and distributors of finished chemicals for industries or end users, including dyes,
cellular polymers, coatings, special plastics and other chemicals for specialized applications.
Includes makers of colourings, flavours and fragrances, fertilizers, pesticides, chemicals
used to make drugs, paint in its pigment form and glass in its unfinished form. Excludes
producers of paint and glass products used for construction, which are classified under
Building Materials & Fixtures.

9

Forestry

Owners and operators of timber tracts, forest tree nurseries and sawmills. Excludes
providers of finished wood products such as wooden beams, which are classified under
Building Materials & Fixtures.

10

Paper

Producers, converters, merchants and distributors of all grades of paper. Excludes makers
of printed forms, which are classified under Business Support Services, and manufacturers
of paper items such as cups and napkins, which are classified under Nondurable Household
Products.

11

Containers & Packaging

Makers and distributors of cardboard, bags, boxes, cans, drums, bottles and jars and glass
used for packaging.

12

Aluminium

Companies that mine or process bauxite or manufacture and distribute aluminium bars,
rods and other products for use by other industries. Excludes manufacturers of finished
aluminium products, such as siding, which are categorized according to the type of end
product.

– 21 –

Industrials

Construction & Materials

Electronic & Electrical Equipment

Industrial Engineering

Industrial Transportation

13

Nonferrous Metals

Producers and traders of metals and primary metal products other than iron, aluminium
and steel. Excludes companies that make finished products, which are categorized according
to the type of end product.

14

Iron & Steel

Manufacturers and stockholders of primary iron and steel products such as pipes, wires,
sheets and bars, encompassing all processes from smelting in blast furnaces to rolling mills
and foundries. Includes companies that primarily mine iron ores.

15

Building Materials & Fixtures

Producers of materials used in the construction and refurbishment of buildings and
structures, including cement and other aggregates, wooden beams and frames, paint, glass,
roofing and flooring materials other than carpets. Includes producers of bathroom and
kitchen fixtures, plumbing supplies and central air-conditioning and heating equipment.
Excludes producers of raw lumber, which are classified under Forestry.

16

Heavy Construction

Companies engaged in the construction of commercial buildings, infrastructure such as
roads and bridges, residential apartment buildings, and providers of services to
construction companies, such as architects, masons, plumbers and electrical contractors.

17

Electrical Components & Equipment

Makers and distributors of electrical parts for finished products, such as printed circuit
boards for radios, televisions and other consumer electronics. Includes makers of cables,
wires, ceramics, transistors, electric adapters and security cameras.

18

Electronic Equipment

Manufacturers and distributors of electronic products used in different industries. Includes
makers of lasers, smart cards, bar scanners, fingerprinting equipment and other electronic
factory equipment.

19

Commercial Vehicles & Trucks

Manufacturers and distributors of commercial vehicles and heavy agricultural and
construction machinery, including rail cars, tractors, bulldozers, cranes, buses and
industrial lawn mowers. Includes non-military shipbuilders, such as builders of cruise ships
and ferries.

20 Industrial Machinery

Designers, manufacturers, distributors and installers of industrial machinery and factory
equipment, such as machine tools, lathes, presses and assembly line equipment. Includes
makers of pollution control equipment, castings, pressings, welded shapes, structural
steelwork, compressors, pumps, bearings, elevators and escalators.

21

Delivery Services

Operators of mail and package delivery services for commercial and consumer use. Includes
courier and logistic services primarily involving air transportation.

22 Marine Transportation

Providers of on-water transportation for commercial markets, such as container shipping.
Excludes ports, which are classified under Transportation Services, and shipbuilders, which
are classified under Commercial Vehicles & Trucks.

23 Railroads

Providers of industrial railway transportation and railway lines. Excludes passenger railway
companies, which are classified under Travel & Tourism, and manufacturers of rail cars,
which are classified under Commercial Vehicles & Trucks.

24 Transportation Services

Companies providing services to the Industrial Transportation sector, including companies
that manage airports, train depots, roads, bridges, tunnels, ports, and providers of logistic
services to shippers of goods. Includes companies that provide aircraft and vehicle
maintenance services.

– 22 –

Support Services

25 Trucking

Companies that provide commercial trucking services. Excludes road and tunnel operators,
which are classified under Transportation Services, and vehicle rental and taxi companies,
which are classified under Travel & Tourism.

26 Business Support Services

Providers of nonfinancial services to a wide range of industrial enterprises and
governments. Includes providers of printing services, management consultants, office
cleaning services, and companies that install, service and monitor alarm and security
systems.

27 Business Training & Employment Agencies Providers of business or management training courses and employment services.

Consumer goods

Automobiles & Parts

Beverages

Food Producers

28 Financial Administration

Providers of computerized transaction processing, data communication and information
services, including payroll, bill payment and employee benefit services.

29 Industrial Suppliers

Distributors and wholesalers of diversified products and equipment primarily used in the
commercial and industrial sectors. Includes builders merchants.

30 Waste & Disposal Services

Providers of pollution control and environmental services for the management, recovery
and disposal of solid and hazardous waste materials, such as landfills and recycling centres.
Excludes manufacturers of industrial air and water filtration equipment, which are
classified under Industrial Machinery.

31

Makers of motorcycles and passenger vehicles, including cars, sport utility vehicles (SUVs)
and light trucks. Excludes makers of heavy trucks, which are classified under Commercial
Vehicles & Trucks, and makers of recreational vehicles (RVs and ATVs), which are classified
under Recreational Products.

Automobiles

32 Auto Parts

Manufacturers and distributors of new and replacement parts for motorcycles and
automobiles, such as engines, carburettors and batteries. Excludes producers of tires, which
are classified under Tires.

33 Tires

Manufacturers, distributors and retreaders of automobile, truck and motorcycle tires.

34 Brewers

Manufacturers and shippers of cider or malt products such as beer, ale and stout.

35 Distillers & Vintners

Producers, distillers, vintners, blenders and shippers of wine and spirits such as whisky,
brandy, rum, gin or liqueurs.

36 Soft Drinks

Manufacturers, bottlers and distributors of non-alcoholic beverages, such as soda, fruit
juices, tea, coffee and bottled water.

37 Farming & Fishing

Companies that grow crops or raise livestock, operate fisheries or own nontobacco
plantations. Includes manufacturers of livestock feeds and seeds and other agricultural
products but excludes manufacturers of fertilizers or pesticides, which are classified under
Specialty Chemicals.

38 Food Products

Food producers, including meatpacking, snacks, fruits, vegetables, dairy products and
frozen seafood. Includes producers of pet food and manufacturers of dietary supplements,
vitamins and related items. Excludes producers of fruit juices, tea, coffee, bottled water and
other non-alcoholic beverages, which are classified under Soft Drinks.

– 23 –

Household Goods & Home Construction 39 Durable Household Products
40 Nondurable Household Products

Producers and distributors of pens, paper goods, batteries, light bulbs, tissues, toilet paper
and cleaning products such as soaps and polishes.

41

Furnishings

Manufacturers and distributors of furniture, including chairs, tables, desks, carpeting,
wallpaper and office furniture.

42 Home Construction

Constructors of residential homes, including manufacturers of mobile and prefabricated
homes intended for use in one place.

43 Consumer Electronics

Manufacturers and distributors of consumer electronics, such as TVs, VCRs, DVD players,
audio equipment, cable boxes, calculators and camcorders.

44 Recreational Products

Manufacturers and distributors of recreational equipment. Includes musical instruments,
photographic equipment and supplies, RVs, ATVs and marine recreational vehicles such as
yachts, dinghies and speedboats.

45 Toys

Manufacturers and distributors of toys and video/computer games, including such toys and
games as playing cards, board games, stuffed animals and dolls.

46 Clothing & Accessories

Manufacturers and distributors of all types of clothing, jewellery, watches or textiles.
Includes sportswear, sunglasses, eyeglass frames, leather clothing and goods, and
processors of hides and skins.

47 Footwear

Manufacturers and distributors of shoes, boots, sandals, sneakers and other types of
footwear.

48 Personal Products

Makers and distributors of cosmetics, toiletries and personal-care and hygiene products,
including deodorants, soaps, toothpaste, perfumes, diapers, shampoos, razors and
feminine-hygiene products. Includes makers of contraceptives other than oral
contraceptives, which are classified under Pharmaceuticals.

Tobacco

49 Tobacco

Manufacturers and distributors of cigarettes, cigars and other tobacco products. Includes
tobacco plantations.

Health Care Equipment & Services

50 Health Care Providers

Owners and operators of health maintenance organizations, hospitals, clinics, dentists,
opticians, nursing homes, rehabilitation and retirement centres. Excludes veterinary
services, which are classified under Specialized Consumer Services.

51

Manufacturers and distributors of medical devices such as MRI scanners, prosthetics,
pacemakers, X-ray machines and other non-disposable medical devices.

Leisure Goods

Personal Goods

Health care

Manufacturers and distributors of domestic appliances, lighting, hand tools and power
tools, hardware, cutlery, tableware, garden equipment, luggage, towels and linens.

Pharmaceuticals & Biotechnology

Medical Equipment

52 Medical Supplies

Manufacturers and distributors of medical supplies used by health care providers and the
general public. Includes makers of contact lenses, eyeglass lenses, bandages and other
disposable medical supplies.

53 Biotechnology

Companies engaged in research into and development of biological substances for the
purposes of drug discovery and diagnostic development, and which derive the majority of
their revenue from either the sale or licensing of these drugs and diagnostic tools.

– 24 –

Cons. Services

Food & Drug Retailers

General Retailers

Media

Travel & Leisure

54 Pharmaceuticals

Manufacturers of prescription or over-the-counter drugs, such as aspirin, cold remedies and
birth control pills. Includes vaccine producers but excludes vitamin producers, which are
classified under Food Products.

55 Drug Retailers

Operators of pharmacies, including wholesalers and distributors catering to these
businesses.

56 Food Retailers & Wholesalers

Supermarkets, food-oriented convenience stores and other food retailers and distributors.
Includes retailers of dietary supplements and vitamins.

57

Apparel Retailers

Retailers and wholesalers specializing mainly in clothing, shoes, jewellery, sunglasses and
other accessories.

58 Broadline Retailers

Retail outlets and wholesalers offering a wide variety of products including both hard goods
and soft goods.

59 Home Improvement Retailers

Retailers and wholesalers concentrating on the sale of home improvement products,
including garden equipment, carpets, wallpaper, paint, home furniture, blinds and curtains,
and building materials.

60 Specialized Consumer Services

Providers of consumer services such as auction houses, day-care centres, dry cleaners,
schools, consumer rental companies, veterinary clinics, hair salons and providers of funeral,
lawn-maintenance, consumer-storage, heating and cooling installation and plumbing
services.

61

Retailers and wholesalers concentrating on a single class of goods, such as electronics,
books, automotive parts or closeouts. Includes automobile dealerships, video rental stores,
dollar stores, duty-free shops and automotive fuel stations not owned by oil companies.

Specialty Retailers

62 Broadcasting & Entertainment

Producers, operators and broadcasters of radio, television, music and filmed entertainment.
Excludes movie theatres, which are classified under Recreational Services.

63 Media Agencies

Companies providing advertising, public relations and marketing services. Includes
billboard providers and telemarketers.

64 Publishing

Publishers of information via printed or electronic media.

65 Airlines

Companies providing primarily passenger air transport. Excludes airports, which are
classified under Transportation Services.

66 Gambling

Providers of gambling and casino facilities. Includes online casinos, racetracks and the
manufacturers of pachinko machines and casino and lottery equipment.

67 Hotels

Operators and managers of hotels, motels, lodges, resorts, spas and campgrounds.

68 Recreational Services

Providers of leisure facilities and services, including fitness centres, cruise lines, movie
theatres and sports teams.

69 Restaurants & Bars

Operators of restaurants, fast-food facilities, coffee shops and bars. Includes integrated
brewery companies and catering companies.

– 25 –

Telecom.

Utilities

70 Travel & Tourism

Companies providing travel and tourism related services, including travel agents, online
travel reservation services, automobile rental firms and companies that primarily provide
passenger transportation, such as buses, taxis, passenger rail and ferry companies.

Fixed Line Telecommunications

71

Providers of fixed-line telephone services, including regional and long-distance. Includes
companies that primarily provides telephone services through the internet. Excludes
companies whose primary business is Internet access, which are classified under Internet.

Mobile Telecommunications

72 Mobile Telecommunications

Providers of mobile telephone services, including cellular, satellite and paging services.
Includes wireless tower companies that own, operate and lease mobile site towers to
multiple wireless service providers.

Electricity

73 Conventional Electricity

Companies generating and distributing electricity through the burning of fossil fuels such as
coal, petroleum and natural gas, and through nuclear energy.

74 Alternative Electricity

Companies generating and distributing electricity from a renewable source. Includes
companies that produce solar, water, wind and geothermal electricity.

75 Gas Distribution

Distributors of gas to end users. Excludes providers of natural gas as a commodity, which
are classified under the Oil & Gas industry.

76 Multi-utilities

Utility companies with significant presence in more than one utility.

77

Companies providing water to end users, including water treatment plants.

Gas, Water & Multi-utilities

Financials

Fixed Line Telecommunications

Water

Banks

78 Banks

Banks providing a broad range of financial services, including retail banking, loans and
money transmissions.

Insurance (life and nonlife)

79 Full Line Insurance

Insurance companies with life, health, property & casualty and reinsurance interests, no one
of which predominates.

80 Insurance Brokers

Insurance brokers and agencies.

81

Companies engaged principally in accident, fire, automotive, marine, malpractice and other
classes of nonlife insurance.

Real Estate Properties & Investments

Property & Casualty Insurance

82 Reinsurance

Companies engaged principally in reinsurance.

83 Life Insurance

Companies engaged principally in life and health insurance.

84 Real Estate Holding & Development

Companies that invest directly or indirectly in real estate through development, investment
or ownership. Excludes real estate investment trusts and similar entities, which are
classified as Real Estate Investment Trusts.

85 Real Estate Services

Companies that provide services to real estate companies but do not own the properties
themselves. Includes agencies, brokers, leasing companies, management companies and
advisory services. Excludes real estate investment trusts and similar entities, which are
classified as Real Estate Investment Trusts.

– 26 –

Technology

Software & Computer Services

Technology Hardware & Equipment

86 Computer Services

Companies that provide consulting services to other businesses relating to information
technology. Includes providers of computer-system design, systems integration, network
and systems operations, data management and storage, repair services and technical
support.

87 Internet

Companies providing Internet-related services, such as Internet access providers and search
engines and providers of Web site design, Web hosting, domain-name registration and email services.

88 Software

Publishers and distributors of computer software for home or corporate use. Excludes
computer game producers, which are classified under Toys.

89 Computer Hardware

Manufacturers and distributors of computers, servers, mainframes, workstations and other
computer hardware and subsystems, such as mass-storage drives, mice, keyboards and
printers.

90 Electronic Office Equipment

Manufacturers and distributors of electronic office equipment, including photocopiers and
fax machines.

91

Producers and distributors of semiconductors and other integrated chips, including other
products related to the semiconductor industry, such as semiconductor capital equipment
and motherboards. Excludes makers of printed circuit boards, which are classified under
Electrical Components & Equipment.

Semiconductors

92 Telecommunications Equipment

Government

Public sector

93 Universities
94 Semi-public bodies

– 27 –

Makers and distributors of high-technology communication products, including satellites,
mobile telephones, fibres optics, switching devices, local and wide-area networks,
teleconferencing equipment and connectivity devices for computers, including hubs and
routers.

– 28 –

– 29 –

– 30 –

– 31 –

Versie
Versie 1
Versie 2

Inhoud wijziging
Volledige herziening van de criteria
Onjuiste datering op titelblad verwijderd (november 2014 => versie 2)

Datum
21 november 2013
26 november 2013

– 32 –

Initiator van wijziging
Ministerie van EZ
Uitvoerder